Nuuskommentaar: Malema se stem oor Die StemJulius Malema Foto: Werner Beukes/SAPA “Op ŉ punt van orde – wat van orde?” Die leier van die EFF, Julius Malema, ken nie ŉ wag voor sy mond nie. Met die staatsrede het Malema en die EEF egter wel by geleentheid geswyg – toe die Afrikaanse en Engelse dele van die volkslied gespeel is, het die EFF-lede swygsaam bly sit. Hulle was minder swygsaam toe die minister van justisie ŉ week later die EFF hieroor voor stok kry en onder meer daarop wys dié lede het die eed verbreek wat hulle as parlementslede afgelê het. In hierdie eed onderneem parlementslede inderdaad hulle sal die grondwet sal respekteer en gehoorsaam. En die grondwet bepaal wat die volkslied sal wees – ŉ kombinasie van “Nkosi sikelele iAfrica” en “Die Stem”. Malema se reaksie was dat die EFF nie “Die Stem”, as volkslied van die “moorddadige apartheidsregime”, sal sing nie. Maar as die EFF die grondwet minag, kan hy nie soos nou die morele hoë grond opeis en Zuma as onwettige president beskryf nie, al is hy dit nou ook ŉ duisend keer. En hierin lê die angel. Met die totstandkoming van die EFF, het die party dit reeds duidelik gemaak hy sal minder begaan wees oor versoening en meer begaan wees oor revolusie. As eksponent van hierdie voorneme, dreig die EFF nou om TUKS onregeerbaar te maak as nie teen Vrydag aangekondig word dat van Afrikaansmedium-onderrig ontslae geraak word nie. ŉ Mens hoef nie baie kop te krap om ŉ voorbeeld van onregeerbaarheid te vind nie. By Ikeys is skokgranate en rubberkoeëls afgevuur, juis om die onregeerbaarheid van die Rhodes Must Fall-beweging te stuit. Dit het onder meer die verbranding van skilderye en die uitbrand van voertuie ingesluit. Nie ver daarvandaan nie, het studente einde verlede jaar miljoene rande se skade by die Universiteit van Wes-Kaap aangerig en dit kook steeds. Tussenin het Malema ook weer die beslaglegging op grond vir herverdeling bepleit – iets wat ook lynreg teen die grondwet indruis. In Bloemfontein het lede van die EFF ook probeer om premier Ace Magashule se provinsiale rede te ontwrig en hulle is uitgegooi. Nie dat die premier se gewoonte om ŉ uur laat vir sy provinsiale rede op te daag, juis bevorderlik vir orde is nie. Voorts blyk dit uit bywoningsyfers van komiteevergaderings van die parlement dat die EFF-lede se bywoning so laag is dat hulle effektief die belastingbetalers se geld steel. In enige samelewing is daar egter nie net slopers soos die EFF nie, maar ook bouers. Dit sluit onder meer studente in wat nie pasella-staatsgeld gekry het om te gaan studeer nie, maar uit baie skaars bronne moet tap. Dikwels moet gesinne baie opoffer om so ŉ student se studiegeld te betaal. En so ŉ student, as hy ŉ greintjie selfrespek en respek vir ander het, wil studeer en nie gedurig deur ander oproerige studente uit klaskamers gesleep word en op ander wyses geïntimideer word om nié te studeer nie. Verbaas dit dan enigeen dat AfriForum aankondig het hy het veiligheidsstrukture by Tuks in plek wat ontplooi kan word om studente (wat klas draf) se veiligheid te verseker? Later vanjaar vind die munisipale verkiesings landwyd plaas. Volgens huidige aanduidings gaan daar ŉ hele aantal munisipaliteite wees, wat moontlik metro’s insluit, waar die ANC nie ŉ volstrekte meerderheid gaan behaal nie. Om die ANC uit te hou, sal opposisiepartye waarskynlik aan koalisies moet dink, wat die onbenydenswaardige situasie kan skep waar die DA en die EFF saam in koalisies moet dien, waarskynlik met die hulp van ander opposisiepartye. Maar kan ŉ destruktiewe party, soos die EFF, werklik met mede-regeerverantwoordelikhede vertrou word? Ja, dit het al dikwels gebeur dat ŉ populistiese persoon of party juis deur sy populisme aan bewind gestel is, maar dan deur die werklikhede van regeer tot orde geroep word en heel sinvol regeer. Maar nie altyd nie. Die voormalige president van Venezuela, Hugo Chavez, het tot sy dood met sy gekke radikalisme volgehou. Hy kon sy onhebbelikhede egter uit sy land se olierykdom finansier, maar noudat die olieprys skerp gedaal het, is die land erg in tamatiestraat. Is die EFF werklik in staat om ordelik mede te regeer, al is dit net op munisipale vlak waar die meeste van die EFF se kwessies nie ter sprake is nie? En as hulle wel daartoe in staat is, gaan hulle hul kits-steunbasis behou? In Nederland het ŉ koalisieregering wat met die “gedoogde” steun van Geert Wilders en sy party tot stand gekom het, erg geboemerang. Vuur en water meng eenvoudig maar baie moeilik. In landsbelang moet die ANC-hegemonie so spoedig moontlik gebreek word. Maar of dit ten alle koste moet geskied as die EFF deel van die pakket sal wees? Hoe meer verantwoordelike kiesers na die stembus opruk en vir partye ooreenkomsig hul beginsels stem, hoe beter raak die kanse van werkbare koalisies.