Die Duitse paleontoloog, Otto Schindewolf, wys ook op 'n element van hierdie rasionalistiese kultuur by Darwin. Dit blyk uit sy siening van die "natuurhuishouding" waar plante en diere as samelewingsgenote beskou word, as burgers van die natuur, analoog aan die burgers van 'n staat. Hy meen dat die liberalisme die bevoegdheid aan die staat ontneem het om die reg van die enkeling te skend:
Hierdie rasionalistiese denkkultuur is ingebed in die ontwikkeling van die moderne filosofie waarin aanvanklik, soos ons opgemerk het, voorrang aan die natuurwetenskapsideaal verleen is. Met behulp daarvan is die hele werklikheid vasgevang in kategorieë soos ruimtelike uitgebreidheid (Descartes en Spinoza), die diskrete en die kontinue (Leibniz met sy diskrete monade en sy kontinuïteitswet - die lex continui), bewegende liggaam (Hobbes) en waarneming (Locke, Berkeley en Hume - die Britse empiriste). Steeds het hierdie natuurwetenskapsideaal egter 'n bedreiging vir die menslike kulturele vryheid ingehou.
Dit was uiteindelik Rousseau wat die oorgang van die natuurmotief na die vryheidsmotief deurgevoer het. Sy voorkeur vir die vryheidspool van die moderne denkontwikkeling blyk onmiskenbaar uit die voorlegging wat hy gemaak het in reaksie op die prysvraag wat die Akademie van Dijon in 1750 uitgeskryf het.
Nadat Kant weer die voorrang aan die mens se vermeende sedelike outonomie sou gee, het daar in die loop van die 19de eeu 'n nuwe ontwikkeling na vore getree. Teen die einde van die 19de eeu het die term kultuurfilosofie binne die Duitse wysgerige denkgemeenskap verskyn, spoedig opgevolg deur koppel-woord aanduidinge waarin kultuur 'n afhanklike of dienende rol sou speel. Dit het na vore gekom in uitdrukkings soos godsdiens-kultuur, kuns-kultuur, politieke kultuur en denk-kultuur. Waar die tradisionele onderskeiding tussen gees en liggaam aanleiding gegee het tot 'n onderskeiding tussen geesteswetenskappe en natuurwetenskappe, sou die groterwordende invloedsfeer van die woord kultuur spoedig lei tot 'n alternatiewe onderskeiding, naamlik dié tussen kultuurwetenskappe en natuurwetenskappe. Dit bring ons in aanraking met die gedagtewêreld van die neo-Kantianisme waarna ons reeds vroeër verwys het.
Die siening van die neo-Kantiaanse Badense skool moet uiteraard teen die agtergrond van die oorspronklike stellingname van Kant geplaas word, want die onderskeiding tussen natuur (syn) en waardes stem ooreen met Immanuel Kant se teenoorstelling van is en behoort (Sein en Sollen) wat verband hou met die onderskeiding tussen "wese" en "verskyning" (Ding-an-sich en Erscheinung) wat hy in sy Kritiek van die Suiwere Rede tref. Hierdie spanning gaan gepaard met die boedelskeiding tussen natuur en vryheid in sy denke (wetenskapsideaal en persoonlikheidsideaal) (vgl. Kant 1787:562-565). Die domein van verskynsels is onderworpe aan die noodwendigheid van (natuur-)kousaliteit (oorsaak en gevolg) terwyl die bo-sinnelike sfeer van die praktiese rede 'n tuiste bied aan die eise van "behoort". Elkeen van hierdie twee sfere besit sy eie wetgewer (vgl. Kant 1790:LIII-LIV). Hierdie tweedeling sou deur die bemiddeling van die neo-Kantiaanse denkers veral in die sosiologie 'n besondere invloed verwerf deurdat die Kantiaanse skeiding tussen is en behoort (natuur en vryheid) uitgebou is tot die skeiding van feit en waardes (met as korrelaat die skeiding tussen sogenaamde synsoordele en waarde-oordele).2 By Kant het dit gestalte gekry in die skeiding van wetenskap en geloof,3 en by die Neo-Kantiane in die strewe na 'n waarde-vrye wetenskap wat nie al te ver van die positivistiese geloof in 'n "objektief-neutrale" wetenskap verwyder is nie.