Volunteers Washed Away in Severe Weather – AARP	Logout
AARP Home » AARP Blog » Create the Good » Volunteers Washed Away in Severe Weather	Create the Good
Tagged: help, helping others, homeless, hurricane, natural disasters, Sandy, volunteering, volunteers	Share via: Potgieter verhuis na Ohrigstad (4)
As leier was Potgieter vir hierdie nuwe groot trek by uitstek geskik want ofskoon konserwatief, koppig en afkerig van inmenging van persone van buite (DW Kruger) volgens die oordeel van een van ons vooraanstaande historici, was hy inderdaad ‘n pionier, ‘n beproefde leier op wie staat gemaak kon word, ‘n man van naam in hierdie verband. Niemand het dan ook beswaar gemaak teen sy leierskap by die verhuising self nie. Daar was egter mense, veral van die nuwe intrekkers uit Natal wat Potgieter net wou gebruik as “trekleier” totdat die verhuising sy bestemming bereik het en hom dan wou uitskakel. Hulle wou hom benut om die trek na die nuwe gebied te organiseer en deur te voer en hom dan later uit sy pos lig en deur iemand anders vervang. Hierdie praatjies het Potgieter ter ore gekom en hom diep verontrus. Hy wou nie graag op sy oudag so’n belediging aangedoen word nie en het van die publiek verlang om hom skriftelik te verseker dat so iets nie sou gebeur nie.
Geskep op 19 Mei 2011 | Druk | E-Pos
Geskep op 18 Mei 2011 | Druk | E-Pos
HOE MENSE GEREIS HET
Mense het destyds ook gereis, maar dit het nie altyd so maklik gegaan nie. Ons weet dat Paulus ongeveer 14 000 kilometer hoofsaaklik te voet afgelê het. Jesus het ook heelwat so in sy omgewing rondbeweeg. Abraham het van Ur van die Galdeërs af sak en pak Israel toe gekom.
Daar is met die voet gestap
As jy nie ‘n donkie gehad het nie, was voetslaan jou voorland. Die meeste arm mense het gestap. Dit lyk ook of hulle in groepe gestap het as hulle byvoorbeeld feeste toe gegaan het. Josef en Maria het byvoorbeeld ‘n dag lank gereis voordat hulle agtergekom het dat Jesus nie in die groep is nie.
Potgieter verhuis na Ohrigstad (3)
So tref ons dan die kommissie gedurende die winter van 1844 weer aan opreis op die lang ongebaande pad na Delagoabaai, met ‘n aantal ossewaens en gedeeltelik te perd. By Kommissiedrif, net anderkant Rooibokkop, is hulle die Olifantsrivier deur en daarvandaan het hulle in ‘n oostelike rigting getrek oor Magneetshoogte, deur die Steelpoortrivier, Joubertshoogte uit en toe links oor ‘n nek in die berg wat deur Casper Kruger ontdek is en vandag nog as Caspersnek bekend staan.
Ongeveer 24 kilometer verder is die waens onder toesig van sowat die helfte van die reisgeselskap agtergelaat omdat die terrein so moeilik begaanbaar was. Vandaar het Potgieter, Mocke en Vermeulen met die res van die geselskap die tog te perd voortgesit tot in Delagoabaai waar hulle in Julie 1844 aangekom het, gelukkig betyds om Smellekamp wat juis op die punt gestaan het om weer na Holland te vaar, te ontmoet.
In een stadium kry Thys die bal en loop dat dit bars. Hy het al ‘n hele ent gevorder toe hy die onheilspellende gedoef van Hennie Muller se tokse agter hom hoor.
Geskep op 17 Mei 2011 | Druk | E-Pos
Potgieter verhuis na Ohrigstad (2)
Toe dit duidelik geword het dat Natal permanent Engels sou bly, het ‘n aansienlike getal Trekkers gereed gemaak om hul gewese tuiste vir goed te verlaat om hulle in die omgewing van Winburg en Potchefstroom-Magaliesberg te gaan vestig. Veral na April 1845, met die aankoms van die Engelse landmetergeneraal in Natal, het die verhuising na die noordweste oor die Drakensberge ‘n algemene verskynsel geword as gevolg van die nuwe bepalings ten opsigte van uitgifte van plase in Natal. Vir die Trekkers het dit geskyn asof die Britse goewerment deur buitensporig hoë grondbelasting die emigrasie wou help bevorder. Stuart meen dat goed tweederdes van die Natalse Trekkers hierdie gebied na die anneksasie verlaat het. Hiervan het die oorgrote meerderheid hulle noord van die Vaalrivier gevestig.
Geskep op 16 Mei 2011 | Druk | E-Pos
Dié verhaaltjie speel af in ‘n landelike gebied waar ‘n gesin op ‘n plaas woon. Die hele gebied loop erg deur onder ‘n uitmergelende droogte. Sake word vererger deur ‘n hittegolf wat hom in die gebied kom staanmaak het, wat lewe in die gebied amper ondraaglik maak. Op die lande staan die gesaaides inmekaar gedraai van die hitte, die melkbeeste strompel moeg-moeg oor die dorre grasveld heen. Melkproduksie het feitlik tot stilstand gekom en die suipings is byna opgedroog. Die bietjie wild wat nog op die plaas voorkom kry ook bitter swaar en skuil bedags onder bome om van die ergste hitte weg te kom.
By die plaasopstal het ‘n klein seuntjie ‘n buitekraan oopgedraai om homself met die koel water uit die tuinslang af te koel. Toe sy pa dit sien, is hy ligweg berispe en is daar aan hom verduidelik dat die watervoorraad op die plaas feitlik gedaan is en dat hulle onder geen omstandighede water mag mors nie. As dit nie nou binnekort reën nie, is dit verby met hulle, die diere én die gesaaides.
EEN VAN LEIPOLDT SE MOOISTES
Daardie droewige nag by Bloukrans en Boesmansrivier, waar Dingaan se hordes soveel weerlose Trekkers - veral kinders - vermoor het, se betekenis het Leipoldt in hierdie treffende natuurgediggie weergegee:
En sluip die rantjie rond:
En nat is die rooi-geel grond.
Die meerkat kom en sy ogies blink
Dis klewerig, swart en rooi.
Se bossie-wortels voed.”
Ek wil in ‘n aantal aflewerings die baie interessante, maar meesal minder bekende geskiedenis vertel van die Voortrekkers se doen en late in Oos-Transvaal. Dit sluit in die verhaal van Hendrik Potgieter en die Trekkers se verhuising na Ohrigstad; hulle tevergeefse pogings om Delagoabaai as hawe te benut; die stryd tussen die Potgieterparty en die Volksraadparty; Potgieter se verhuising na Soutpansberg; die Republiek Lydenburg en die eenwording van die Voortrekkergroepe na die Sandrivierse Konvensie van 1852.
Potgieter verhuis na Ohrigstad (1)
Die bewering dat Andries Hendrik Potgieter steeds na die noorde gehunker het omdat hy in Natal nooit enige heil gesien het nie, aangesien hy dié gebied as nog te na aan die Engelse beskou het, is seer seker oordrewe, maar dit is te alle twyfel waar dat Potgieter dié pionier is wat die republikeinse gebied ten weste van die Drakensberge vir die Voortrekkers gewen het. Dit is hy wat die gebied tussen die Vet- en die Vaalrivier van die naturellekaptein Makwana vir die Voortrekkers geruil het en dit is ook hy wat die Oorvaalse streek van die naturellegevaar gesuiwer en vir die Voortrekkers bewoonbaar gemaak het. So het hy ook na die tweede straftog teen Mzilikazi te Derdepoort die gronde wat tot op dié datum deur die onderdane van die Matebelekoning bewoon was as Voortrekkerbesit geproklameer en die Kaapse owerheid sowel as Mzilikazi daarvan kennis gegee.
“Die volgende oggend is ons vroeg by die rivier om te sien hoeveel babers ons gevang het. Watwo babers, aan elke hoek hang ‘n wilde-eend, dertig van hulle altesaam.
Bladsy 268 van 281