Sondag, 18 Augustus 2019 09:00
Nader 2019: Ek nooi jou uit...om ander in te nooi!
Geskryf deur	Ds Marco Koch
Sondag 11 Augustus 2019
Tydens hierdie reeks gebruik ons deurgaans twee beelde om ons te help om God se uitnodiging beter te verstaan. Die eerste beeld is ‘n ikoon wat ontwerp is deur Andrei Rublev en die tweede is ‘n leer. Ter wille van die besoekers, kyk ons gou weer na die betekenisse van hierdie beelde:
1.1. Die leer
Die leer verwys na die tendens van die mensdom om deur sy eie poging waardig te word. Mense wat so leef word beskryf as mense wat in die “eie ek” leef. Skielik word ons prestasies en aansien voorop gestel asof ons ‘n leer probeer klim na God toe. Die ironie is egter dat as ons só leef, mis ons heeltemal vir God en beweeg ons in die proses net nog verder weg van mekaar en van God af. Ons tema van die termyn is nader, nie verder nie!
Hierdie leer is dus ‘n simbool van ons wat probeer om uit ons eie by God uit te kom. Die leer laat my ook dink aan Genesis 28 waar ons lees hoe Jakob een nag op ‘n klip aan die slaap raak en droom hoe die engele van God met ‘n leer op en af klim aarde toe. Toe hy wakker word sê hy “God was altyd hier en ek het dit nie besef nie!”
Dit bring ons dan by die kunswerk, wat ‘n uitbeelding is van hoe God, as Triniteit, reeds op aarde is en onder en in ons werk.
1.2. Andrei Rublev
Hierdie ikoon is sowat 500 jaar oud en word deur baie mense beskryf as een van die beste christelike kunswerk wat bestaan. Een bekende teoloog het die volgende oor die ikoon gesê: “Rublev’s icon of the Trinity exists; therefore God exists.”
Kom ons kyk hoekom dit, vir miljoene mense oor meer as ‘n halwe millennium, so baie beteken.
Ons sien die Triniteit uitgebeeld as drie persone.
Ons sien almal se koppe na mekaar gebuig, daar is geen hoof nie, net totale gelykheid.
Ons sien ‘n opvallende gebruik van kleure.
Die eerste opmerking is dat al drie persone se klere blou bevat, wat iets sê van die afkoms van die blou van die Hemel.
Die feit dat mens die gebou, boom en rots kan sien, beteken dat hulle nie in die hemel sit nie, maar op die aarde! Die huis van God, waar die Triniteit bymekaar kom, is op aarde.
Kom ons kyk na die 3 persone van links na regs:
Goud is die kleur van die Vader wat spreek van volheid, heelheid en volmaaktheid.
Blou is die kleur van Jesus. Ons weet water is blou, omdat dit die blou lug reflekteer. So reflekteer Jesus die goddelikheid van die hemel op aarde. Dit spreek van Jesus se Godheid en mensheid. Dit word ook deur die twee vingers wat Jesus uithou, uitgewys.
Groen is die kleur van die Heilige Gees. Die Heilige Gees word beskryf as die heilige, lewegewende oorsprong wat alles laat groei en blom in eindelose skakerings van groen.
Ons sien God drie-enig wat eindeloos in totale vreugde en vrede saam kuier, en uit dieselfde bak eet en deel. As ons hierdie uitbeelding ernstig opneem, kan ons sê “In die begin was die Verhouding”.
Ons sien die Heilige Gees se regterhand wat wys na die 4de plek aan die tafel. Sien jy dit? Vir wie kan dit wees?
Ons sien, as jy naby kyk, dat daar iets is wat ontbreek in hierdie kunswerk. Sien jy die reghoekige “gat” in die middel? Baie mense mis hierdie deel. Kunswetenskaplikes sê egter dat daar ‘n stuk gom is wat op die oorspronklike beeld vassit, wat eens ‘n spieël vasgehou het.
Ons sien die 4de plek aan die tafel, is vir dié een wat na die kunswerk kyk. Die 4de plek aan die tafel is vir jou. Die Heilige Gees nooi jou uit om by die verhouding te kom aansit. Is dit nie ongelooflik nie?
Mense wat die “eie ek”, dus die klim van die leer prysgee, kies om deel te word van God en die verhouding van die Triniteit. Mense wat só leef, leef in die groter “EK is” verhouding. Ons kan ook sê dit is die groter “ONS” verhouding.
2. Skuldbelydenis-gebed / Epiklese
Dis goed en wel om uitgenooi te wees en om die uitnodiging van om deel te wees van die groter “ONS” verhouding te aanvaar, maar wat is óns rol in hierdie verhouding? Kom ons kyk hoe die teks ons vandag hiermee kan help, maar kom ons bid net eers saam vir leiding.
Liewe Heer, ons is tog so dikwels besig om op ons eie by U te probeer uitkom. Dié wêreld druk ons om só te leef. Help ons Heer, om as Christene die alternatiewe storie, die nuwe storie te skryf. Help ons om U genade te verstaan sodat ons as kerk daardeur ook ons plek as lid van U Liggaam kan inneem. Lei ons tog deur U Woord sodat ons meer van U kan leer. Lei ons om U uitnodiging te verstaan, dat ons kan deelneem aan die dans. Amen!
3. Skriflesing: Lukas 14: 16-23
Toe sê Jesus vir hom: “Daar was 'n man wat 'n groot maaltyd gegee en baie mense uitgenooi het.
Toe die maaltyd gereed was, stuur hy sy slaaf om vir die genooides te sê: ‘Kom, die maaltyd staan klaar.’
Maar hulle begin almal, die een na die ander, verskoning maak. Die eerste sê vir hom: ‘Ek het 'n stuk grond gekoop en dit is noodsaaklik dat ek uitgaan om daarna te kyk. Ek vra u, verskoon my asseblief.’
'n Ander een sê: ‘Ek het vyf paar osse gekoop en gaan hulle probeer. Ek vra u verskoon my asseblief.’
Nog 'n ander een sê: ‘Ek is pas getroud, daarom kan ek nie kom nie.’
“Die slaaf kom toe terug en vertel dit alles aan sy eienaar. Toe word die man kwaad en sê vir sy slaaf: ‘Gaan uit na die strate en gangetjies van die stad en bring die armes en kreupeles en blindes en verlamdes hierheen.’
Later kom die slaaf sê: ‘Meneer, u opdrag is uitgevoer, en daar is nog plek.’
Toe sê die man vir die slaaf: ‘Gaan uit na die paaie en lanings en dring by hulle daarop aan om in te kom, sodat my huis vol kan word.
4.1. Historiese interpretasie
Hierdie gelykenis is deur die geskiedenis al op vele verskillende maniere verstaan. Die uitnodigings word onder andere as metafoor van verlossing en redding geïnterpreteer. Die gaste in die storie, wat nee gesê het, word dan vergelyk met mense wat vir God se verlossing, ‘nee’ sê. Baie meen dat God as die gasheer verstaan moet word wat almal na die feesmaal (hemel) uitnooi, maar dat slegs dié wat besluit om te kom daaraan kan deelneem. Ons is dan die uitgenooides, wat moet besluit of ons in of uit is. Die laaste deel van die gelykenis sê dan dat God gelukkig is daarmee om die “slegter” mense te kies, om ons plek aan tafel in te neem. Hierdie is een manier om die teks te verstaan. Ek sê nie dis verkeerd nie, maar persoonlik dink ek dat daar ‘n baie dieper betekenis in hierdie teks opgesluit lê.
Hoe sou ons verstaan verander, as ons fokus op Jesus se woorde? Of as ons fokus op die inhoud van die verhaal? Onthou, Jesus praat hier met regte mense wat regte probleme het. Jesus beloof nie slegs redding van die aarde nie, maar redding binne die aarde. Jesus se fokus was nie net op die mense wat ‘nee’ gesê het vir die partytjie nie. Jesus se fokus was veel wyer en was gerig op die onwaarskynlikheid om die randfigure uit te nooi. Julle sien die verskil, ne? Hierdie manier van lees, bied vir ons ‘n ander storie met ánder waardes.
4.2. Alternatiewe storie – Agtergrond
Om die alternatiewe storie beter te verstaan, gaan ons na die uitleg van ‘n antieke stad kyk. Onthou, dis die prentjie wat die eerste hoorders van hierdie gelykenis in hulle koppe sou gehad het, toe Jesus destyds met hulle gepraat het. So byvoorbeeld sou ‘n antieke stad in Jesus se tyd toe Hy die gelykenis wat ons gelees het, vertel het die volgende aspekte hê wat ons in die beeld kan sien:
Die fisiese grense is duidelik sigbaar in die mure rondom asook binne die stad. Dit laat mens amper dink aan die muur wat Donald trump wil bou. Nes in Donald Trump se geval, is hierdie grense maar net ‘n simbool van die sosiale grense. Die resultaat van sosiale grense het baie slegte gevolge. In Amerika, is daar verlede naweek weer oor die 30 mense doodgeskiet wat hoofsaaklik ‘n direkte gevolg is van Donald Trump se uitsprake teen immigrante.
So was daar ook baie streng sosiale grense in die Ou Nabye Ooste. Ons sien ook ‘n beweging, ‘n uitkring van heiligheid. Die heiligste is in die middel en die onheiligste buite. Daar was binnemure met hekke wat die interaksie tussen die sosiale groepe beheer het. Hoofsaaklik was daar 3 afgesperde gebiede of kringe:
Die eerste kring was in die middel waar ons die paleis, tempel en ‘n paar huise van die rykes gekry het. Die middestad was duidelik met ‘n binne muur afgesper Dit is waar die gasheer in die gelykenis bly. Kom ons noem hom sommer ‘Peet’.
Die tweede kring was geskep sodat die gewone mense, die armes buite die rykes se grense kon bly, maar tog binne die grense van die stad kon wees. Die lewensomstandighede hier was sleg, die strate stowwerig, klein en die gebied oorbevolk. Baie het verstik aan die rommel. Varke, voëls en honde sou oral aan die rommel vreet. Die honde was bekend as die skoonmakers en eintlik ongewenste diere wat oral aan die gemors vreet en natuurlik onheilig was. Peet sou hierdie gedeelte van die stad met alle mag probeer vermy het.
Dan was daar ook ‘n 3de kring wat die siekes, die melaatses, die kreupeles, prostitute, bedelaars ensovoort, ingesluit het. Hulle het fisies buite die stad gebly en was as onheiliges beskou. Hulle mag uiteraard nie naby die rykes binne die stad, gekom het nie. Sosiale interaksie met mense binne die stad was heeltemal buite die kwessie vir hulle en as jy binne die stad was, sou jy baie moeite gedoen het om hierdie mense so ver as moontlik te vermy.
Die kruks van die saak is egter hoe uitnodigings in daardie tyd gewerk het. Dit was ‘n gebruik van die tyd om lank vooruit ‘n tipe “save the date” uitnodiging te stuur. Op die dag van die geselligheid sou jy jou slaaf uitstuur om die gaste vir oulaas te gaan herinner. Dit beteken dat die drie ‘verskoningsoekers’ van die gelykenis, tien teen een vooraf met mekaar gesels het en saam besluit het dat ‘Peet’ nie oulik genoeg was om by te gaan kuier nie. Uitnodigings vir etes, soos in die gelykenis, was veral onder rykes ‘n groot toets van jou sosiale status. Net omdat iemand in die binnemure van die binnemure gebly het, het nie beteken dat almal daar gelyk was nie. Daar was ‘n konstante stryd oor wie belangrik genoeg is. Uitnodigings was niks anders as ‘n toets om te sien hoe vêr jy teen die leer op is nie. Die mense wat na Jesus geluister het, sou op hierdie punt almal op die punt van hulle stoele gesit het.
Nou kom die groot draaipunt in Jesus se gelykenis. Jesus vertel hoe ‘Peet’ ‘n vreemde ding doen. Peet is kwaad, maar in plaas daarvan dat hy woedend veg teen diegene wat sy uitnodiging van die hand gewys het ,kies hy om vir geregtigheid te veg. In plaas daarvan om weer te probeer om die rykes se guns te wen, dalk op ander of beter maniere, breek hy al die sosiale reëls. Hy nooi dié wat in ‘n laer klas as hy is. Nie net nooi hy die laer klas wat net-net buite die heilige mure is nie, maar selfs die wat buite die stad se mure is naamlik, die siekes, die melaatses, die kreupeles, prostitute en die bedelaars. Peet gooi ook nie net die reëls van die stad en eerbaarheid uit die venster nie, maar hy gooi ook die reëls van die tempel en van reinheid uit die venster uit deur hierdie “onrein” mense uit te nooi. Hy het daardeur die mure wat die klasse skei afgebreek en die wêreld onderstebo gedraai. Deur hierdie mense uit te nooi, het hy homself met hulle vereenselwig. Daardeur sê hy dat hy kies om eerder soos hierdie randfigure te wees as om soos die leerklimmers te wees.
Die gelykenis se fokus is nie op ons wat die uitnodiging na die hemel moet aanvaar nie, maar op God wat Sy huis vol wil hê. Ons het ook ‘n rol, naamlik om die wat nie welkom voel nie in te nooi sodat God se huis vol kan word.
Jesus gebruik vir Peet om ons iets te vertel van die Koninkryk van God, waar die belangrikste waardes van eer en reinheid skielik geen rol meer speel nie. Om grense te kan oorsteek, moet ‘n prys betaal word. Hier gaan dit nie meer oor hoe hoog jy die leer kan klim nie. Peet het in hierdie gelykenis besef dat dit nie oor hom gaan nie. Hy is deel van iets baie groter as homself. Peet het eerder gekies om deel van die “EK is”-, die groter “ONS” verhouding te wees.
Nou kan ons vra “so what?” Wat beteken dit vir ons op ‘n praktiese vlak?
2.1. Die toets
Die feit van die saak is, die wêreldtendens is om grense te bou. Mense bou grense sodra hulle bedreig en bang voel. Grense is bloot teen God se wil! Hierdie gelykenis leer ons dat ons as Christene die alternatiewe storie moet skryf. Ons moet eerder brûe as mure bou. Een manier hoe jy jouself kan toets wat grense aanbetref is, om jouself af te vra: Wie is almal deel van jou “ons”? Is “ons” die familie? Is “ons” afrikaners? Is “ons” gekoppel aan jou vel kleur?
Jesus het die mure afgebreek en hekke oopgemaak sodat ons almal in vrede en in gelyke verhouding kan leef. Dit is die Evangelie. Die skrywers van ‘This is me’ het iets van Lukas verstaan. Hulle verstaan hoe mense wat uitgestoot word, weer deel kan word van die groep en gelyk wees. Johannes het iets van Lukas verstaan toe hy my, ‘n nuweling, aan die hele groep voorgestel het. Mag jy ook hierdie boodskap aangryp en grense afbreek sovêr jy gaan. Kom ons gebruik ‘n oomblik om na te dink oor die grense wat ons beleef. Dalk beleef jy grense tussen jou en
- iemand by jou werk,
- iemand by die skool,
- iemand wat anders as jy glo,
- iemand met ‘n ander seksuele oriëntasie,
- iemand van ‘n ander ras,
- iemand in jou familie of gesin.
Gebruik nou ‘n oomblik van stilte en dra hierdie mense aan die Here op…
n Video opname van die preek kan verkry word by: https://www.facebook.com/NGErosGemeente/videos/2344559175612824/
Ek nooi jou uit
Om ander in te nooi
Sondag, 04 Augustus 2019 09:00
Nader 2019: EK nooi jou uit...na MY Huis
Sondag 4 Augustus 2019
Hoekom hou ons so baie van uitnodigings?
Uitnodigings is spesiaal want:
‘n uitnodiging maak jou deel,
‘n uitnodiging sê “ek het aan jou gedink”,
‘n uitnodiging sê daar is iets lekkers wat gaan gebeur en jy gaan kan deel in daardie vreugde.
Ons begin vandag met ‘n 3 weke reeks oor geleenthede waarna God ons uitnooi, want die Bybel is propvol uitnodigings wat wag vir ons om te RSVP. Nou kom ons kyk wat is God se uitnodiging vir vandag…
God sê vandag: EK nooi jou uit… na my Huis!
1.Andrei Rublev se ikoon van die Triniteit
Kyk gerus na die Russiese ikoonskrywer Andrei Rublev se ikoon van die Triniteit. Die oorspronklike een op die bord wat nogsteeds uitgestal word in die Tretyakov gallery in Moskou. Hierdie ikoon is sowat 500 jaar oud en word deur baie mense beskryf as een van die beste christelike kunswerke wat bestaan. Een bekende teoloog het die volgende oor die ikoon gese: “Rublev’s icon of the Trinity exists; therefore God exists.”
Kom ons kyk hoekom dit vir miljoene mense oor meer as ‘n halwe millenium, so baie beteken.
die triniteit uitgebeeld as drie persone,
almal se koppe na mekaar toe gebuig. Daar is geen hoof nie, net totale gelykheid,
‘n opvallende gebruik van kleure:
Die eerste opmerking is dat al drie persone se klere blou bevat, wat iets van die afkoms van die blou van die Hemel sê.
MAAR, die feit dat mens 'n gebou, boom en rots kan sien beteken dat hulle nie in die hemel sit nie, maar op die aarde! Die huis van God, waar die triniteit bymekaar kom, is op die aarde.
Goud is die kleur van die Vader – wat spreek van volheid, heelheid en volmaaktheid.
Blou is die kleur van Jesus – Ons weet water is blou, omdat dit die blou lug reflekteer. So reflekteer Jesus die godlikheid van die hemel op aarde. Dit spreek van Jesus se Godheid en menslikheid, dit word ook uitgewys deur die twee vingers wat Jesus uithou.
Groen is die kleur van die Heilige Gees – die Heilige Gees word beskryf as die heilige, lewegewende oorsprong wat alles laat groei en laat blom in eindelose skakerings van groen.
in hierdie kunswerk God drie-enig wat eindeloos saam kuier, eet en deel uit dieselfde bak in totale vreugde en vrede… As ons hierdie uitbeelding ernstig opneem, kan ons sê “In die begin was die Verhouding...”.
die Heilige Gees se regterhand wat wys na die 4de plek aan die tafel. Vir wie kan dit wees?
as jy naby kyk, dat daar iets is wat kort uit hierdie kunswerk. Sien jy die reghoekige “gat” in die middel? Baie mense mis hierdie deel, maar kunswetenskaplikes sê daar is ‘n stuk gom wat op die oorspronklike beeld vassit wat eens ‘n spieël vasgehou het. Die 4de plek aan die tafel is dus vir die een wat na die kunswerk kyk. Die 4de plek aan die tafel is vir jou. Die Heilige Gees nooi jou uit om by die verhouding te kom aansit. Is dit nie ongelooflik nie?
Hoekom is hierdie beeld vir ons belangrik?
2.Die probleem & Gevolg
Baie mense verkeer onder die wanindruk dat God baie ver is. Dat hy daar ver bo in die hemel is, verwyderd van ons. Soos die sogenaamde “Pie in the sky when we die”. Ons vergeet dat God in sy 3-enigheid in verhouding met ons en die aarde hier by ons is. Dat Hy in ons en om ons betrokke is…soos wat die ikoon vir ons probeer wys.
Wat ons moet besef, is dat hierdie wanindruk ‘n direkte invloed het op hoe ons leef…
As jy dink dat God baie ver van jou af is, is jou verhouding met Hom afhanklik van dit wat jy self doen. Dan moet jy, met respek gesê, die God in die hemel dien, sodat Hy gelukkig kan wees en jou kan seën. Baie mense, selfs mense wat hier sit, selfs ek, verval soms hierin. Skielik word ons prestasies en aansien voorop gestel asof ons ‘n leer na God toe probeer klim. Die ironie is egter dat as ons só leef, mis ons heeltemal vir God en beweeg ons verder van mekaar en van God af.Ons tema van die termyn is nader, nie verder nie!
Die leer is ‘n simbool van ons wat probeer om uit ons eie by God uit te kom. Die leer laat my ook dink aan Genesis 28 waar ons lees hoe Jakob een nag op ‘n klip aan die slaap raak en droom hoe die Engele van God met ‘n leer op en af klim aarde toe. Toe hy wakker word sê hy: “God was altyd hier en ek het dit nie besef nie!”
In plaas daarvan dat ons ons plekke aan tafel inneem by ‘n drie-enige God wat reeds op die aarde werk, probeer ons met ons goeie dade en leefstyl opklim na die hemel. In die proses mis ons heeltemal vir God. Dis bloot net nie hoe genade werk nie! Om die leer te probeer klim, is om onder die wet te leef. Paulus sê dis om in die vlees of sondige natuur te leef. Jy lewe in die “eie ek”.
Die nuwe verbond sê iets heeltemal anders. Die doop sê iets heeltemal anders. Die evangelie is ten diepste ‘n uitnodiging om jou “eie ek” (wat die plek probeer verdien) prys te gee, sodat jy kan deel word van die groter “EK is”. Die “eie ek” staan direk teenoor die “EK is”. Jy hoef nie die leer op te klim nie, want God het die leer klaar afgeklim. Dít is bekering, dít is wat dit beteken om as gedooptes te lewe in die nuwe lewe van Christus. Dit is nie altyd so maklik nie, kom ons bid saam vir leiding hiervoor…
3.Skuldbelydenis-gebed / Epiklese
"Liewe Heer, ons is tog so dikwels besig om op ons eie by U te probeer uitkom. Dié wêreld druk ons om só te leef, daar is baie stemme wat vir ons sê dat ons is nie goed genoeg is om U kinders te wees nie.
Help ons Heer, om as Christenne die alternatiewe storie, die nuwe storie, te skryf. Help ons om U genade te verstaan dat ons daardeur die sekerheid kan hê, dat ons kan wéét, dat ons goed genoeg is.
Lei ons deur U Woord waar ons nou meer van U gaan leer, lei ons om U uitnodiging te aanvaar, want na die afsterwe van onsself kom daar nuwe lewe in U…"
4.Skriflesing: Johannes 1:35-42
35 Die volgende dag het Johannes weer daar gestaan, met twee van sy volgelinge by hom.
36 Toe Jesus verbyloop, het Johannes stip na Hom gekyk en gesê: “Dáár is die Lam van God!”
37 Die twee het hom dit hoor sê en hulle het Jesus gevolg.
38 Toe Jesus omkyk en sien dat hulle Hom volg, vra Hy vir hulle: “Wat soek julle?” en hulle het Hom geantwoord: “Rabbi” – dit beteken leermeester – “waar gaan U tuis?”
39 Hy sê toe vir hulle: “Kom saam, dan sal julle sien.” Hulle het toe gegaan en gesien waar Hy tuis gaan. Dit was omtrent vieruur die middag, en hulle het die res van die dag by Hom gebly.
40 Andreas, die broer van Simon Petrus, was een van die twee wat dit van Johannes gehoor en Jesus gevolg het.
41 Daarna het hy eers sy broer Simon gaan soek en vir hom gesê: “Ons het die Messias gekry!” Messias beteken Christus.
42 Hy het hom na Jesus toe gebring. Jesus het stip na hom gekyk en gesê: “Jy is Simon seun van Johannes; jy sal Sefas genoem word.” Sefas beteken dieselfde as Petrus.
Het julle al agtergekom hoe daar baie keer ‘n dieper betekenis lê as bloot dit wat mense sê? Dink maar aan die vrou wat vir haar man sê: "dis reg my liefling, jy is baie welkom om vir die 3de naweek in 'n ry saam met die manne te gaan visvang, terwyl ek alleen die kinders oppas."
Wat ons vir mekaar kan sê, is dat die vrou se boodskap baie meer gelaai is as wat bloot die woorde sê, nie waar nie? Dit is presies só met die teks. Daar is in die dialoog tussen Jesus en die dissipels 'n baie dieper betekenis as wat ons op die oog af sien. Ons gaan nou ook spesifiek na hierdie dialoog kyk, waar Jesus praat, dan die dissipels, dan weer Jesus en laastens die dissipels:
5.1.Wat soek julle?
Jesus praat eerste en vra: “Wat soek julle?” Ek wens ek kon Jesus se stemtoon hoor. Dit sou darem baie gehelp het om die dialoog te verstaan. Dit kom voor asof Jesus geïrriteerd is, maar as ons nader kyk, sien ons dis glad nie die geval nie. Hy is die een wat omdraai, om met hulle te gesels. Hy is die een wat die inisiatief neem! Hy praat eerste... Soos met die vrou se gesprek aan haar man, lê hier baie meer as net bloot die vraag “waarna is julle op soek?” ‘n Beter beskrywing van die vraag sal dalk eerder klink soos: “Wat is jou diepste begeerte, wil jy my werklik volg?”
Paulus se vlees vs gees
Baie mense se diepste begeerte is om hulle “eie ek” te volg. Hulle heg hul waarde in die “eie ek”. Dan word hul waarde bepaal in wie hulle is, hoe hulle lyk en wat hulle doen. Hulle identiteit lê binne in hulself en daarom is dit beperk. Weet jy hoeveel spanning dit veroorsaak as mens só leef? Om die “eie ek” te volg, beteken jy moet perfek lyk. Dit beteken jy moet ryk wees, status hê, presteer en beter wees as ander mense, want jy is altyd in kompetisie met ander. Jy moet die leer klim, dag in, dag uit!
Die feit is, wanneer mens só leef sal jy nooit gelukkig wees nie. Jy sal nooit tevrede wees of voel jy is goed genoeg nie. Ek sal my kop op ‘n blok sit wanneer ek sê, ek dink hierdie is die hoof rede vir die depressie onder jongmense. Daar is net te veel druk. Jy moet al die toekennings kry en vir elke span gekies word. Jongmense vat dan ook gewoonlik ‘n “gap” jaar om hulself te vind. (Nou praat ek met die tieners). Ek het niks teen ‘n ‘gap” jaar nie, maar só 'n fokus is verkeerd. Jy moet eerder vir God as jouself probeer vind. Die teenoorgestelde is dan waar, as jy vir God vind sal jy jou rol in die triniteit vind.
Nou gaan ek ‘n radikale stelling maak. Om die “eie ek” te volg is sonde. Glo julle my? Ek’s dood ernstig! Paulus was die mees invloedryke mens in die Nuwe Testament en dalk die wêreld. En om die “eie ek” voorop te stel, om die leer te klim, is Paulus se definisie van sonde.
Baie mense verwar Paulus se gebruik van die leef in die vlees of sondige natuur (waarvan ons in Galasiërs lees) met goed soos drank, dwelms, ooreet en seks. Wanneer Paulus praat oor vlees/sondige natuur, praat hy nie van hierdie liggaamlike gebruike nie, maar oor die leefwyse van om jou eie eer te probeer kry. As jy wonder of jy in die “eie ek” leef… kom ek gee gou 2 voorbeelde waaraan jy jouself kan toets, en ek belowe dit werk altyd.
Let op hoeveel keer jy vasberade is om ‘n argument te wen vir die blote feit om die argument te wen. As jy in die “eie ek” leef moet jy altyd wen. Die goeie nuus is dat daar ‘n ander manier is hoe jy kan leef… ander mense mag ook wen. Jy verloor nie noodwendig as jy dit vir ander mense gun om ook te wen nie. En ja manne, dit geld selfs ook vir Gholf.
‘n Tweede toets is om op te let hoeveel keer jy aanstoot neem. Mense wat in die “eie ek” leef neem maklik aanstoot. Enige moontlike negatiewe stelling maak hulle seer en hulle is dadelik op die aanval. Mense wat in die “Ek is” leef neem… net nie… so… maklik… aanstoot… nie.
Hier wil ek graag met julle ‘n aanhaling deel van Dr. Barbara Holmes, ek lees dit in Engels, soos wat sy dit geskryf het “Holiness is a concept that makes ordinary people nervous. . . . The holiness that Jesus describes has less to do with “good” character traits and more to do with the hosting of God’s presence. It is not effort but invitation that opens the human spirit to the possibility that God may live within us.“
5.2.Waar gaan U tuis? – Dissipels
Dit bring ons by die volgende deel van die dialoog: Die dissipels vra: “Waar gaan U tuis?” Ook hierin sien ons ‘n dieper betekenis. Volgens Bybelwetenskaplikes sou dit ‘n voorbeeld wees van ondergeskikdheid aan ‘n gesagsfiguur om só ‘n vraag te vra. Wat hulle bedoel met hul vraag is “Kan ons saam met U tyd spandeer? Ons wil by U wees”…
Ons kan sien die dissipels kies die groter “Ek is” verhouding bo die “eie ek”. Die dissipels sou iets van Rublev verstaan, want hulle diepste begeerte was om saam met Jesus te wees. Ons kan sê hulle het die leer heeltemal ge-systap en gefokus op wie Jesus is en waar Jesus se tuiste is.
Dis die eerste keer wat ons die woord “tuiste” of “huis” hoor. Terloops... is dit nie vreemd dat dit nie vir ons bekend gemaak word waar Jesus tuisgaan nie? Jesus se huis is dan aan die kern van die vraag. Waar is Jesus se huis? Die eenvoudige antwoord hierop is dat die fisiese plek nie só belangrik is nie, maar dat die verhouding met God eintlik hier ter sprake is.
Dit laat my dink aan die gevoel wat mens kry na ‘n vakansie as jy weer by die huis instap. Die gevoel van vrede, aanvaarding, veiligheid, bekendheid, vergenoegdheid en liefde...Jull ken daai gevoel ne? So is die uitnodiging om Jesus te vind in Sy huis, wat nie gekoppel is aan plek nie maar aan ‘n verhouding en ‘n ervaring. Dít is wat dit beteken om deel te word van die triniteit. Dít is wat dit beteken om in die gees te leef, waarvan Paulus ons leer.
Ek hoop julle begryp die implikasie van wat Paulus hier vir ons sê. Paulus sê ons kan die goeie lewe lei as ons in die gees leef, as ons die “EK is” kies bo die “eie ek”. Volgens die 2000 jare oue Paulus is dit goeie spiritualiteit om só te leef. Selfs meer onlangse wetenskaplikes het hierdie manier van leef ontdek.
Daar is skokkende paralelle tussen Paulus se goeie spiritualiteit en wat vandag as beste praktyke beskryf word in goeie sielkunde.
SO!... Om jou “eie ek” op te verloor is om werklik jou lewe in die “EK is”-verhouding te wen.
Daar is ‘n video-uittreksel vanuit die film The Greatest Showman, kyk gerus na hierdie video op youtube. Hierdie toneel vertel die verhaal van PT Barnum wat sy eie roem nagejaag het, wat die leer probeer klim het en die punt heeltemal gemis het van waaroor dit werklik gaan. Hy het eers later besef dat hy die “eie ek” moet opgee as hy aan die dans wil deelneem. Hy wou terugkeur na waar die huis is. In hierdie video bely hy dat hy van nou af anders gaan leef en dat hy die uitnodiging aanvaar om huis toe te gaan.
5.3.“Kom kyk!” – Jesus
Dan kom die wonderlike vers, die rede hoekom ons almal hier is vandag. Jesus nooi ons uit om deel te word van die “Ek is” verhouding. Jesus sê: “Kom saam, dan sal julle sien” / “Kom kyk!”
Jesus sê…: “Jou dade is nie die hart van die saak nie, Ek is! Kom woon by My, kom woon in my en ek sal jou van binne verander. Jou dade is die produk, nie die voorvereiste nie.”
Jesus nooi ons uit om saam met hom in Sy tuiste te kuier om Hom beter te leer ken. Al is Jesus die leermeester, die hooggeagte Rabbi, sê hy jy is altyd welkom in Sy huis… Maak nie saak wie jy is nie!
Dit is Jesus se uitnodiging aan die dissipels, kom en kom kyk waar ek bly, kom word deel van die triniteit waarvan Ek reeds deel is.
Kan julle sien hoe hierdie uitnodiging heeltemal verskil van ons poging om die leer te klim?
Wat is die dissipels se antwoord op die uitnodiging? Hulle aanvaar die uitnodiging en die ervaring is so oorweldigend dat hulle dit nie vir hulself kan hou nie. Die eerste ding wat Andreas doen nadat hy saam met Jesus in Jesus se huis gekuier het is om sy broer, Simon, te gaan haal met die woorde: “Ons het die Messias gevind!”. Hy kon nie anders nie, hy moes sy broer na Jesus toe bring. Toe gebeur daar ‘n wonderlike ding… Jesus gee vir hom ‘n ander naam, die naam van Petrus… Skrywers sê die feit dat Jesus vir hom ‘n ander naam gegee het beteken dat Jesus hom aanneem en daarmee bevestig dat Petrus ‘n rol het as deel van die verhouding van die triniteit…
Dit bring ons vanoggend by die doop, dit bring ons by ‘n ma wat Jesus se uitnodiging aanvaar het en so oorweldig was om saam met Jesus te kuier dat sy nie anders kon as om haar seun ook na Jesus toe te bring nie. En vandag kry Louis se naam ander betekenis waar hy deur God aangeneem word as deel van die verhouding van die triniteit.
5.5.Verduidelik/vertel formulier soos vir die ANTZ
Ons word gedoop omdat God vir ons baie lief is en met ons in ‘n verhouding wil wees,
OT – God en Abraham se verbond (Genesis) “Ek sal jou God wees en ook die God van jou nageslag”. As tekens het die Here in die OT die besnydenis en paasmaal gegee. Die paasmaal is waar ‘n lammetjie geoffer is namens die sonde van die mense. Oor die besnydenis kan julle vir mamma en pappa by die huis gaan vra.
NT – In die NT lees ons hoe Jesus die finale paaslam geword het en die besnydenis vervang het met die doop. Ons lees in Mattheus waar Jesus sê “Gaan dan na al die nasies toe en maak die mense my dissipels: Doop hulle in die naam van die Vader en die Seun en die Heilige Gees, en leer hulle om alles te onderhou wat Ek julle beveel het.”
Die doop is ‘n sakrament (heilige teken) wat ons met ‘n seël aan Jesus verbind.
Só…die doop is Jesus se groot uitnodiging aan ons, om deel te word van wie Hy is en ook ons belofte om Hom te dien.
Jesus neem die inisiatief en kom eerste na ons toe, wat ons doen en hoe ons leef is die produk daarvan en nie ‘n voorvereiste nie. Daarom dat ons vandag begin by die doop met die doopgeloftes aan die einde.
Doop : Louis Thomas Kruger
5.7.Doopgelofte aan Mariska en familie
Daar is een laaste uitnodiging van die teks waarmee ek wil afsluit.
Een van die geheimenisse van die teks is dat die identiteit van die 2de dissipel, wat saam met Andreas geloop het, nooit aan ons bekend gemaak word nie, hy is as’t ware ‘n gesiglose dissipel.
Niemand kon tot dusver vasstel wie hierdie gesiglose dissipel was nie. Nou kan ons vra: Was dit ‘n fout? Ek dink nie so nie! Ek dink dat hierdie dissipel se naam aspris weggelaat is om jou in die dialoog in te trek, dat wanneer jy die teks lees jy uitgenooi word om jouself in die skoene sal plaas van die gesiglose dissipel.
Ek gaan nou spesefiek met Mariska praat, maar ek vra dat almal hulle oë sal toemaak en die volgende saam met Mariska verbeel…
Verbeel jou jy staan in die veld langs die rivier saam met Andreas op 'n rustige koelerige oggend. Een van jou vriende, wie jy vertrou (Johannes) wys vir jou met sy vinger na 'n ou en sê “daar is die Lam van God”. Jy het al gehoor van hierdie Jesus man en word so aangeraak dat jy deur pure nuuskierighied agter hom aanloop. Skielik draai Jesus om, hy kyk jou stip in jou oë en vra vir jou: “Wat soek jy?”. “Wat is julle diepste behoefte, wat het jou laat besluit om My te volg?” Jy's stom geslaan en al wat jy uitkry is 'n vraag “Here, my diepste verlange is om U te vind en om saam met U tyd te spandeer in U huis, waar bly U?”. Jesus doen die ondenkbare, hy sê "kom kyk Mariska, kom kyk!". Hy nooi vir jou en Andreas uit om saam met Hom te kuier tot die volgende môre. Jy is só oorweldig dat jy teen die volgende môre nie anders kan as om jou seun te gaan haal nie. Met ywer roep jy uit: "Kom saam ons het die Messias gevind!" Jy bring vir klein Louis by Jesus. Jesus kyk hom stip in die oë en sê “jy is Louis Thomas Kruger seun van Mariska; en van nou af sal jy my kind wees.”
'n Video opname van die preek kan verkry word by:
na My Huis