21 vrae oor landwye afsondering beantwoordPres. Cyril Ramaphosa (Foto: Jairus Mmutle/GCIS) Pres. Cyril Ramaphosa het Maandagaand afgekondig dat ’n algehele landwye afsondering (lockdown) vandeesweek vir 21 dae in Suid-Afrika ingestel sal word in ’n poging om die verspreiding van die nuwe koronavirus (Covid-19) te keer. Dit is die heel eerste keer in Suid-Afrika se demokrasie van byna 26 jaar dat ’n algehele landwye afsondering in die land ingestel word. Maroela Media beantwoord ŉ paar vrae oor die unieke situasie. Wat behels die instel van ’n landwye afsondering? ’n Algehele landwye afsondering (lockdown) is ’n noodprotokol wat verhoed dat mense ’n gegewe gebied verlaat. In dié geval mag Suid-Afrikaners nie hul huise vir die volgende 21 dae verlaat nie, behalwe om apteke, kruidenierswinkels, dokters of vulstasies te besoek. Alle nie-noodsaaklike aktiwiteite word vir dié tydperk opgeskort. Wanneer tree die landwye afsondering in werking? Ramaphosa het verduidelik die landwye afsondering word Donderdag omstreeks 00:00 ingestel. Dit beteken dat Suid-Afrikaners dus vanaf Vrydagoggend 00:01 hul huise nie onnodig mag verlaat nie. Die afsondering geld tot dusver tot 16 April 00:00. Argieffoto: Pixabay Wie is uitgesluit van die afsondering weens die aard van hul werk? Volgens Ramaphosa geld dié regulasies nie vir werkers wat noodsaaklike dienste lewer nie Dit sluit in gesondheidswerkers in die openbare asook private sektor, noodpersoneel soos paramedici, diegene in sekerheidsdienste soos die polisie, metropolisie, verkeersbeamptes, soldate en mediese personeel in die weermag. Dit geld ook nie vir diegene betrokke by die produksie, verspreiding en verskaffing van kos en basiese goedere, noodsaaklike bankdienste, die instandhouding van krag, water- en telekommunikasiedienste, laboratoriumdienste en die verskaffing van mediese en higiëneprodukte nie. ’n Volledige lys van noodsaaklike dienste is hier beskikbaar. Wanneer mag Suid-Afrikaners hul huise verlaat? Suid-Afrikaners sal oor die volgende drie weke slegs hul huis onder streng beheerde omstandighede mag verlaat wanneer hulle kos, medikasie of mediese hulp nodig het óf ’n maatskaplike toelaag moet ontvang. Mag ek gaan draf of met my hond gaan stap? Nee. Die minister van polisie het dit baie duidelik gemaak dat niemand uit hul huise mag gaan om te draf, stap of fietsry nie. Argieffoto Watter winkels, ondernemings gaan oop wees? Volgens Ramaphosa sal alle winkels en ondernemings oor die volgende drie weke gesluit wees behalwe kruidenierswinkels, apteke, vulstasies, laboratoriums, banke, noodsaaklike finansiële betalingsdienste insluitend die JSE en gesondheidsorgverskaffers. Mag ek van die huis af werk? Ramaphosa het gedurende sy toespraak gesê ondernemings wat in isolasie met hul werk kan voortgaan sonder om die maatreëls te verontagsaam, mag wel oop bly. Wat van hawelose mense wat geen heenkome het nie? Tydelike skuilings wat aan die nodige higiëne-standaarde voldoen, sal vir haweloses geïdentifiseer word. Hulle sal oor die volgende drie weke in die skuilings gehuisves word. Daar word ook voorsiening gemaak vir diegene wat nie hulself kan isoleer of in kwarantyn in hul huise kan geen nie. Wat as ek die land gedurende dié tyd binnekom? Enige landsburgers wat Suid-Afrika binne die volgende drie weke vanuit hoërisikolande binnekom, sal outomaties vir 14 dae lank in kwarantyn geplaas word. Buitelanders vanuit hoërisikolande word nie in die stadium in Suid-Afrika toegelaat nie. Buitelanders wat ná 9 Maart vanuit hoërisikolande die land binnegekom het, moet in hotelkamers bly totdat hul kwarantyntydperk van 14 dae verstryk het. Sassa-betalingsdag by Embuzini (9 Oktober 2018) Foto verskaf deur die SA Poskantoor Wat van Sassa-begunstigdes? Sassa-begunstigdes sal steeds hul toelae by betaalpunte kan gaan afhaal. Lede van die weermag sal net sekermaak nie meer as 100 mense is daar op een slag nie. In poskantore is dit nie meer as 50 mense nie. Ouer mense en mense met gestremdhede sal hul toelae op 30 en 31 Maart kan afhaal waarna alle ander toelae vanaf 1 April beskikbaar sal wees. Geen aansoeke vir maatskaplike toelae sal egter gedurende die volgende 21 dae verwerk word nie. Mag ek nog op vakansie gaan? Nee. Alle hotelle en vakansieoorde is toe. Die SAL het ook al hul vlugte internasionaal en plaaslik opgeskort. Die meeste parke en lugrederye het maatreëls getref sodat jy jou bespreking kan verander sonder om geld te verloor. Gaan vullisverwyderingsdienste voort? Ja. Noodsaaklike dienste sluit munisipale dienste in soos vullisverwydering en die voorsiening van water en elektrisiteit. Mag ek trek? Nee. Almal moet bly waar hulle is. Verhuurders is aangesê om huurders tegemoet te kom indien hul kontrakte verstryk. Hoe doen ek aansoek vir hulp vanaf die regering as ek ŉ klein besigheid het? Besoek die webtuiste http://www.smmesa.gov.za/ en vul die aansoekvorm in. Die webtuiste gee egter gedurig probleme. Sal binnelandse sake oop wees? Ja, maar net om tydelike ID’s of tydelike geboortesertifikate uit te reik. Doodsertifikate sal ook uitgereik word sodat mense begrawe kan word. Geen paspoorte of huweliksertifikate sal uitgereik word nie. (Argieffoto) Wat gebeur as ek die reëls oortree? Jy kan tronk toe gaan vir ses maande, of ŉ boete opgelê word of albei. Sal openbare vervoer werk? Alle langafstand-treine, vlugte en skeepvaarte is opgeskort. Ook Metrorail en die Gautrein is opgeskort. Taxi’s sal sekere tye van die dag mag werk om mense wat noodsaaklike dienste verrig, werk toe te vat. Sal die howe voortgaan? Die howe sal voortgaan om dringende sake te hanteer. Ook net sekere hofpersoneel sal toegelaat word. Beskuldigdes sal deur middel van ŉ videoskakel uit die tronk aan die verhoor deelneem. Mag ek kerk toe gaan? Nee. Alle kerke, filmteaters, winkelsentrums en parke moet gesluit bly vir die publiek. Is ek verplig om myself te laat toets indien ek siek is? Ja. Indien jy weier om jou te laat toets wanneer daar goeie rede is om te glo dat jy die virus onder lede het, kan jy ook tronkstraf opgelê word. Wat van begrafnisse? Begrafnisdienste en lykshuise maak deel uit van die lys van noodsaaklike dienste. Nie meer as 50 persone word per begrafnis toegelaat nie. Wil jy op hoogte bly van alle nuus oor Covid-19 op Maroela Media? Klik hier om in te teken op ŉ daaglikse nuusbrief.