Weermag in Kaapstad se ontplooiing verleng‘n Weermaglid op patrollie op die Kaapse Vlakte. (Foto: Phando Jikele/ANA) Die Suid-Afrikaanse Weermag se ontplooiing in die geweldgeteisterde Kaapse Vlakte is tot 31 Maart 2020 verleng. Pres. Cyril Ramaphosa het Maandag in ŉ verklaring bevestig dat lede van die weermag en reserviste verder bystand aan die polisie sal verleen om misdaad in die Wes-Kaap hok te slaan. Alan Winde, die provinsie se premier, het verlede week versoek dat die tydperk van die ontplooiing met ŉ verdere ses maande verleng word, maar het sekere voorvereistes daargestel. Winde het in ŉ brief aan Ramaphosa en die minister van verdediging, Nosiviwe-Mapisa Nqakula, gesê dat daar sekere tekortkominge aan die lig gekom het wat dringend aangeroer moet word. “Al het die weermag tot dusver ŉ belangrike rol gespeel, veral in sy ondersteuning van die Suid-Afrikaanse Polisie, het ons steeds nie ŉ wesenlike afname in gewelddadige misdade gesien nie. Die polisie kan eenvoudig nie die taak op hul eie vermag nie en daar is nog baie struikelblokke wat oorkom moet word. Geen redelike mens sal tevrede wees of instem dat geweld in die Wes-Kaap stabiele vlakke bereik het nie,” het hy in ŉ verklaring gesê. Winde het gevra dat daar duidelike maatreëls ingestel moet word om die strekking van die ontplooiing te monitor. Dr. Johan Burger, senior navorser by die Suid-Afrikaanse Instituut vir Sekerheidstudies, stem saam dat daar meer gedoen moet word in dié opsig. “Tot dusver is daar geen inligting of werklike data om mee te werk vrygestel nie. Alhoewel dit nie ideaal is dat die weermag ontplooi word om die gewelddadige situasie onder beheer te bring nie, is dit duidelik dat polisiëring in duie gestort het en dat die plaaslike gemeenskap alle vertroue in die polisie verloor het.” Winde het bygevoeg dat die plaaslike, provinsiale en nasionale regerings ŉ gekoördineerde poging moet aanwend om die Wes-Kaapse probleme kamp te slaan. “Ons stel ŉ strategie voor wat beter wetstoepassing, gemeenskapstabiliteit en beskikbaarheid sosiale ingryping sal bewerkstellig.” Burger stem saam. “Die weermag se ontplooiing moet deur die owerhede gesien word as ŉ geleentheid om te bepaal wat presies aanleiding gee tot die gebeure en om die redes, waarom die gemeenskappe nie die polisie vertrou nie, te takel.” Hy meen korrupsie in die polisie is een van die grootste faktore wat bydra tot die wantroue in die gemeenskap. “Dit is ŉ groot probleem, want baie lede in die gemeenskap meen die polisie is kop in een mus met die bendelede wat geweld pleeg, of hulle aanvaar omkoopgeld, of daar word inligting vanuit die polisie aan die bendes uitgelek oor wanneer klopjagte sal plaasvind.” Burger verduidelik dat die weermag juis nou die owerhede kans gee om asem te skep en om daadwerklik op te tree teen oortreders. “Die weermag moet nie net doelloos aangewend word nie, dit moet konstruktief wees. Die herstel van vertroue is nie ŉ maklike of kort termyn saak nie. Drie maande sou heeltemal te kort daarvoor gewees het, maar ten minste kan prosesse nou ingestel word om ŉ verskil in die gemeenskap te maak. Lede van die weermag kom in Blikkiesdorp in Delft aan. (Foto: Brendan Magaar/ANA) Nog ŉ vereiste is dat ŉ misdaad-georiënteerde benadering gevolg moet word om spesifieke misdade te analiseer en wetstoepassing so aan te pas om dit te bekamp. “Ons moet ŉ duidelike boodskap aan kriminele en gewelddadige groepe stuur dat hulle dopgehou word en dat geen misdaad geduld sal word nie,” sê Winde. Hy het ook onderneem om ŉ veiligheidskabinet aan te stel, waar hy as voorsitter sal dien. Dit sal daarna kyk om die provinsiale regering, die Stad Kaapstad, die polisie, die Nasionale Vervolgingsgesag en die weermag saam te bring om ŉ plan van aksie te implementeer vir die volgende ses maande. Die Wes-Kaapse regering het ook gevra dat syfers bekendgemaak moet word rondom die ontplooiing, insluitend die hoeveelheid ernstige misdade wat gepleeg is tydens die drie maande, die aantal en aard van inhegtenisnemings, hoeveel vuurwapens en ammunisie daarop beslag gelê is, en hoeveel vervolgings tot dusver plaasgevind het. Winde sê dat die plaaslike regering ook sekere programme op die been gebring het om verdere stabiliteit in die stad te bring. “In Hanover Park het vyf provinsiale departemente en die stad saamgespan om beligting in die strate te verbeter en om maatskaplike gemeenskapsprogramme op die been te bring.” In Bonteheuwel is 100 veiligheidsoffisiere van Kaapstad ontplooi, “wat amper ŉ onmiddellike effek op die gebied se misdaadsvlakke gehad het, spesifiek die moordsyfers,” het Winde bygevoeg.