TMPD-rampokkers se skrikbewind glo ŉ weeklikse verskynsel(Argieffoto) Sommige lede van die Tshwane-metropolisie (TMPD) se skrikbewind is skynbaar ŉ weeklikse verskynsel met talle mense wat die een ná die ander verhaal van intimidasie en afpersing vertel. Private ondersoekers is egter bekommerd dat die voortslepende aanvalle op niksvermoedende motoriste gaan toeneem hoe meer daar gehoor gegee word aan korrupte amptenare se eise. Die private speurder Mike Bolhuis sê hy hanteer al jare lank gevalle waar mense duisende rande opdok nadat hulle deur TMPD-beamptes voorgekeer en met onregmatige inhegtenisneming gedreig word. “Dit het ŉ algemene ding geraak en eskaleer mettertyd al hoe meer. As ŉ misdaad suksesvol is, gaan ander misdadigers ook op die wa spring,” sê hy. “Dit is boonop makliker vir metropolisiebeamptes om hierdie soort misdaad te pleeg want hulle dwing dadelik gesag af met hulle uniforms en gemerkte voertuie.” Volgens Bolhuis is hierdie korrupte beamptes se modus operandi om motoriste wat laatnag deur veral gegoede buurte in Pretoria ry voor te keer en van een of ander verkeersoortreding te beskuldig. Die beweerde misdryf word dikwels oordryf as erger as wat dit werklik is, die korrekte prosedures word nie gevolg nie en hulle dreig motoriste met ŉ paar nagte in die tronk en duisende rande se borgtog. “Dit is hier waar mense uit pure verbouereerdheid aan al die slegste scenario’s – soos aanrandings of verkragtings in polisieselle – dink en paniekerig raak. Hulle is dan ook geneig om gehoor te gee aan die eise, ongeag hoe buitensporig dit is,” sê Bolhuis. “Daar het selfs al mense aan my gesê hulle was genoop om tussen R3 000 en R5 000 te betaal. Mense hoor dikwels dat dit veiliger is om die geld te betaal, maar afhangende van watter motor jy ry, kan daar tot R20 000 by jou geëis word.” Bolhuis meen dit is ŉ uitgebreide operasie wat dié korrupte beamptes bedryf en dat dinge wel kan skeefloop vir diegene wat hulle daarteen probeer verset. “Dit gebeur soms wanneer jy weier om die geld aan die beamptes oor te betaal, hulle jou wel na ŉ polisiestasie neem en toesluit. Hulle het makkers saam met wie hulle werk wat jou vir dae lank in die selle sal hou, terwyl familielede spook om hul geliefdes uit te kry. Dan word die motoriste skielik ŉ paar dae later sonder ŉ woord verder vrygelaat.” Bolhuis sê sy span ontvang weekliks tot vyf oproepe, boodskappe of e-posse van mense wat hierdie traumatiese ervaring deurgemaak het. “Ons het die afgelope paar jaar sowat 200 sake gehad waar mense hulle man gestaan het en nie aan die beamptes se eise toegegee het nie,” sê hy. “Dit is dikwels in hierdie sake waar die korruptes vasgetrek word.” Metro wil korrupsie uitroei Argieffoto (Foto: SAPD/Facebook) Grandi Theunissen, burgemeesterskomiteelid vir gemeenskapsveiligheid in die Tshwane-metroraad, het by navraag aan Maroela Media gesê daar word wel vordering gemaak met die vervolging van korrupte beamptes. “In die afgelope paar maande is altesame 18 metropolisiebeamptes in hegtenis geneem,” sê hy. Almal is op borgtog van tussen R1 000 en R10 000 vrygelaat, en dissiplinêre stappe teen hulle is reeds gedoen. Die interne tugverhore, wat hul toekoms in die metropolisie sal bepaal, sal na verwagting in die volgende twee weke begin. Intussen gaan die strafsake voort en in sommige gevalle is verhoordatums reeds bepaal. “Ons het die proses die afgelope tyd hard gedryf en het in November verlede jaar nog mense vasgetrek,” sê Theunissen. “Daar is ook tans sowat drie of vier ondersoeke aan die gang met moontlike inhegtenisnemings op hande.” Hou kop (en hou moed) Bolhuis sê die belangrikste ding in só ŉ situasie, is om kalm te bly en kop te hou. “Moenie jou respek vir die uniform verloor net omdat ŉ beampte jou aftrek en optree soos ŉ superboef nie,” sê hy. “Handhaaf ŉ goeie gesindheid en jy het reeds ŉ deel van die oorlog gewen.” Dit is ook belangrik dat motoriste die padreëls gehoorsaam en hul nie aan oortredings skuldig maak nie. “As jy weet jy het ŉ verkeersoortreding begaan, soos die spoedgrens oorskry of dronk bestuur, is dit nodig om gehoor te gee aan die polisieligte in jou truspieëltjie. Dit is egter wanneer jy weet jy is ŉ wetsgehoorsame individu wat geen onmiddellike reël oortree het nie, wat jy stadig na die naaste polisiestasie moet ry.” Bolhuis se wenke wanneer jy afgetrek word: Volgens Bolhuis is dit moontlik dat sommige beamptes kan weier om na regsverteenwoordigers te luister en in die proses aggressief of neerhalend raak. “Dit is juis dán wanneer jy koelkop moet bly en onthou om klank- en beeldmateriaal op te neem wat later in die hof kan bewys dat die betrokke beamptes nie bereid was om die situasie met ŉ regsgeleerde uit te klaar nie,” sê hy. Theunissen sê ook al die klein besonderhede, soos ŉ nommerplaat en fabrikaat, help om eindelik die betrokke beamptes en die plek van die voorval te identifiseer en die tyd daarvan na te gaan. “Hierdie inligting kan ons help om logboeke na te gaan om seker te maak dat daardie beamptes in daardie tyd in die gebied moes wees.” Die metro wou verlede jaar al ŉ spesiale hulplyn bekend stel vir motoriste wat op hierdie manier voorgekeer word. Theunissen sê egter die proses hiervoor is nog nie afgehandel nie en intussen beraam hulle ander planne. “As jy in só ŉ situasie beland, wil jy hê iemand moet dadelik kan help. Indien jy nie ŉ regsverteenwoordiger het wat dadelik kan nie, kan mense die tussentydse hulpnommer by 083 657 2998 skakel,” sê hy. “Ná die tyd kan die besonderhede oor die voorval ook na [email protected] gestuur word sodat dit aangemeld kan word.”