Traveling | Thulana
Hier op die klipvloer markplein in die middel van Helsinki; sit my Vrystaatman en ek in die oggend sonnetjie. Waar ons soos uile sit en rondkyk; is Finland so vreemd soos Lapland vir ons.
Rustig sit ons en slurp aan Salmvissop, groot stukke pienkvis in 'n romerige sous met suurlemoen bedrup. Hemels! Ons drink lekker sterk koffie uit pikante koppies met houtlepeltjies. Almal is groen-bewus en ruim self agter hulleself op. Nêrens is 'n rondlê papiertjie te bespeur nie. Dis hoogsomer dié kant net 6-grade, 'n geniepsige wind wat pluk en die flou sonnetjie kry niks uitgerig nie, voel soos 2 grade!
Die Shengenvisastelsel in Windhoek is heeltemal mank. Die Duitse Ambasade hanteer die afsprake vir verskeie lande; en hulle wagperiode vir afsprake is gemiddeld 6 na 7-weke. 'n Lys van dokumente is so lank soos my arm, absurd! Hulle maak geen voorsiening vir gereelde reisigers nie, en hap kortaf soos Dobermans dat almal in persoon moet aansoek doen. Verregaande, siende dat ons 4-ure weg woon in 'n klein kusdorpie. Verder ly die Duitsers aan zero-vriendelikheid sindroom en laat die hele affêre laat Jan-alleman met 'n frank na smaak.
Alternatiewelik bied die vrolike Finse Ambasade 'n Schengenvisa, op voorwaarde dat ons as reisigers in een van die Baltiese lande sal tuisgaan. Siende dat nie ek of my Vrystaatman voorheen na Finland gereis het nie – gryp ons toe die geleentheid aan. Die ondervinding laat ons in verwondering en effe afgunstig van hoe gemaklik 'n Europees se lewe is.
Ons grootste vrees was dat niemand ons sal verstaan met ons Namib Engels en swaar Suidelike aksente nie. Ha, iedere persoon het ons in duidelike Engels, kalm en vriendelik gehelp. Een van die eerste dinge wat ons onder die knie kry, is 'hou regs'! Of jy deur 'n ingang stap, roltrap ry, op die trein klouter, of op die sypaadjie stap, 'hou regs'! Finne bied sommer aan om te help as hulle besef jy en Google-padkaart staan vir mekaar en staar. Finse-mense se taal is loshande die moeilikste Skandinawiese taal om aan te leer. Dit klink soos iemand wat in die kamer langsaan gesels, sonder om die letter 'g' te gebruik.
Ons ontdek die ontwerp konsep 'wit op wit'. Sekerlik het 9-maande se wit winter sneeu heelwat te doen daarmee. In hulle vlag is die enigste ander kleur blou wat hulle fjords, mere, riviere en seë verteenwoordig. Die Finne is oor die kop geslaat met ontwerp en kuns. In elke hotel, stasie, restaurant, deurloop, brug, herberg en winkel is 'n geraamde foto van 'n ontwerper wat die 'inspirasie' vir die keuse vir kleur, styl en uitleg beskryf. Gegewe in elke Europese land is kuns en musiek in een of ander vorm op elke hoek en draai. Duidelik het die Russe se 109-jaar se inval 'n impak op die boustyl gehad. Lelike rooi baksteen geboue lyk soos puisies tussen die minimalistiese lyne en art deco glas, marmer en porselein geboue.
Finland is deur die Swede, Duitsers en Russe regeer totdat hulle vuisvoos; heel diplomaties in 1917 as demokratiese land verklaar is. In 2002 word Finland deel van die Europese Unie, maar is trots om nie deel te wees van NATO nie. Ons soektog na Vikings het niks opgelewer nie. Die Finne was baie moeilik om teen oorlog te voer omdat hulle afgeleë en wyd verspreid was. Die enkele kere wat die Vikings hulle wel aangeval het, het hulle die moerasboere 'te wreed' en armsalig gevind!
Onse eerste besoek aan 'n Skandinawiese land blaas alle voor opgestelde idees uit die water uit. Finne is bekend as 'stil' mense. Hulle fluister of praat gedemp op treine, trems en busse. Hel ja, Helsinki is beslis 'n GROOT geheim wat ontdek moet word. Met die eerste oogopval is die mense pragtig, met hulle romerige gelaat en ligte lang hare. Modieuse jongmense in jogaspanbroeke en leerbaadjies is besig oppad iewers heen, menigte op fietse of skaatsplanke. Beleefd word deure oopgehou vir ouer mense en vrouens, hulle knik 'n vriendelike groet as mens oogkontak maak, en lyk vrolik. Dis opmerklik dat dit meestal toeriste is wat na fone se skerms staar. In restaurante gesels hulle vrolik onder mekaar, en eet wilde bosvark, rendier, takbok of salm. Ons eet waar die Finne eet. Ander toeriste sit in vegetariese straat kafees en slurp sjampanje. My Vrystaatman glimlag besadig net aan die gedagte dat hierdie Finne so onbeskaamd vrek oor vleis.
Helsinki se naam doen die plek 'n onreg aan. Dink daaraan, die eerste deel is hel en die tweede deel is sink. Alles wat ek beleef is dramaties. Die naaste aan die hel gedeelte is beslis die aantrekkamers van die publieke sauna, en die sink gedeelte is die malkop Finne wat sauna en dan in die see spring om af te koel. Heel gek, hel ja, ons het net een week in hierdie paradys!
** Nie al die Fotos is deur my geneem nie – van hulle is vanaf die internet afgelaai
This entry was posted in Strange things, Traveling, Vreemde dinge and tagged Afrikaans, Duitsers, Finland, Finne, Fjord, Google, Helsinki, Namib, Namibië, Rusland, Sauna, Schengen, Visas, Windhoek on June 13, 2018 by Daniël Bezuidenhout.
Ai die Namibmense het darem maar 'n anner manier van die Rooitaal praat.
Dis nou die bakoor jakkalsies wat dieselfde kleur van die gondpad is, loop hol mos oor die pad sodra jy aankom met die mouter.
Hulle kom orals voor regoor die hele Namibië, eet goggas, knaagdiere, voëtjies, en voëleiers.
Skaam sagte diertjies
Hulle weeg net so 5kg weeg, bedrywing saans, mens sien die kleintjies nog minder.
Te lekker om die eiesoortige padborde raak te sien!
Lees hierso my anderdag se jakkals en kuiken storie
This entry was posted in Living in Africa, Namibia, Strange things, Traveling, Vreemde dinge and tagged Bakoorjakkals, jakkals on May 2, 2018 by Daniël Bezuidenhout.
Ek vat my Groen Mamba op 'n uitstappie
Die dag wanneer jy beginne rondreis, is die dag wat jy die eerste bladsy in jou lewensboek omblaai. Ek snoep gereeld op die internet rond vir plekke waar ek en my 'Groen Mamba' (SA Paspoort) visa-vry; kan besoek. Die enigste EU lid-land sonder 'n Shengen noodsaaklikheid is Ierland! Wonderlik, ek kan ook die Rooi-taal gooi wanneer dit my pas, en met elke Guinness word hulle aksente mos makliker op die oor.
Sodra jy aanland op die lughawe, word jy woerts-warts met 'n 3-maande geldige visa verwelkom. Dublin se publieke vervoer is iets om oor te kwyl, met een klein plastiek 'liep'-kaartjie, rits jy die hele dag rond per bus, trein of trem. Ons gaan aan huis by lokale inwoners met 'n spaar slaapkamer want dis sommer baie goedkoper as hotelle. Kyk dit neem nie veel om hierdie mense luidrugtig te kry nie, so dan wil jy nie naby 'n hotel se watergat probeer slaap nie.
Dublin het mooi mense, van vêr af; maar die nonsêns wat uit daai vuilbekkies borrel is dreinwaardig. Jou ore tuit bloedrooi want vloekwoorde val uit hulle monde soos handevol sente uit 'n ou auntie se beursie val. Mens, jy byt gereeld jou tong vas, want die ander ding wat my hare laat regop staan het, is die Here se naam, en dié van Sy moeder, wat stadig met klem, oor en oor kliphard herhaal word. Dis nie iets wat die deursnit Afrikaner sommer mak kan raak nie. Aikôna, sies! My Ma sal heeldag, iemand se bek met seep uitgeborsel het.
Daar is definitief Viking DNA wat nog warm tap in die Iere se bloed. As jy nou daai manne rooi onder die kraag wil hê, verwys na hulle as Britte, of noem dat "Dublin die beste Britse hoofstad moet wees". Hulle verstik sommer in hulle bier en sal jou daar en dan; op straat uitgooi. Mense, leer hierdie puntjie voor jy aanland; Ierland het in 1922 indepensie gekry vanaf die Britse Kroon, maar Noord-Ierland is nog deel van die Engelse-koningkryk. Die manne is veglustig en sterk; elk met 'n gemiddelde dorstigheid van ten minste 4x groot biere agter die blad. Hulle praat daar nog van "pints".
hoor hier: goete om NIE te sê nie
In die kroeë is daar soveel verskeidenheid biere, dat jou drie-maande visa te kort is om almal te proe. Vroeg vanaf 8-uur sit die nagskof manne al reeds en slurp 'n koue langglas bier. Manne in verf besmeerde oorpakke en hardehoed in die hand, stap gedurende middagete in die kroeg in vir 'n koue bier. As jy na son-onder nie sitplek kry nie, moet jy maar staan en kuier. Moenie verwag om deurnag 'n biertjie te slurp nie! Die meeste watergate se laaste rondte is 11;30pm op weeksaande, en 1-uur oor naweke. Kammatig probeer die owerhede dronkenskap op straat verminder.
Almal kan sing, in 'n piepklein 'Pub' trek 'n ou hier neffens jou stoel los en sing uit volle bors, 'n ander tokkel met lepeltjies 'n ritme, en almal luister aandagtig sy storielied. Sodra hy sit, trek 'n ander ou los en almal sit en knik-'n-ritme, terwyl daar agter iewers iemand op 'n bekfluitjie begelei. Op straat staan jonges en vergete 'rockers' en speel en sing vir 'n handvol munte. Orals is vroulike tokkel musiek in die wind.
In strate en op publieke vervoer staar ons openlik vir bloed jong Ierse meisies met lang voshare tot laag by die yogabroeke. Dis verbysterend allerdaags om tussen twee Poppies, 'n dag ouer as 19-jaar, het hulle lag-lag sewe kinders tussen hulle. Na dag-twee het ons geweet hoe om 'n tafel en bus sitplek te kies, vêr van die jongetjies met stootwaentjies. In jou lewe het jy nog nooit sulke onhebbelike stoutgat kindertjies gesien rondhol en skree in publieke plekke nie. Mens jeuk om jou belt los te maak, maar daarlangs is dit teen die wet om die wettertjies maniere te leer 'op die ou manier'.
Oeh die kos is my dood, as dit effe reënerig is en die Noordseë se wind pluk aan jou jaspunte, beloon ek myself met 'n Guinnesspastei. Mens kan kies en keur tussen vars vet pienk salmvis, vleis pasteie, bredies en fênsie Internasionale menu opsies met o.a. organies en vegetariese disse. Dankie tog daar is 'n lang lys interessante plekke wat baie stap behels en die belt weer intrek.
Praat van stap, jy moet wakker wees, want tussen trems en fietse en busse en mense, moet mens maar bly rondkyk sonder om hakke te breek en enkels te swik. Dublin lê dik in die geskiedenis met kastele, museums, soldate, skrywers, standbeelde en uitstallings om elke hoek en draai. Enige iets 'Nasionaal' is heeltemal gratis om te besoek en selfs met die beste beplanning gaan jy nooit als gesien en gedoen kry nie. Die groot pobleem is tussen punt-A en punt-B is daar iewers 'n kroeg oppad, met varsgebakte broodreuk en musiek wat jou van plan laat verander.
Ek kyk nou net, daar is nog vier bladsye in my Groen Mamba oop, ons kan altyd weer die Mamba vat vir 'n ontdekkingsreis na Ierland…
This entry was posted in Expat Living, Traveling and tagged Afrikaans, Culture, Dublin, family, whiskey on September 19, 2017 by Daniël Bezuidenhout.
Die dag het gekom dat ek eendag my eie oë uitvee en daar sit ek met 'n man en my eie twee kinders. "Goeie gom!", om my kinders groot te kry was 'n 18-jaar gebedssaak. Soos vele ander het dit so bekoorlik gelyk om tog net groot te wil wees. Daar was dae wat ek my kroos vol groei en uit die huis gewens het. Ek staan verstom; hoe ouers deesdae soos slawe rondspring om die grille en giere van hulle bloedjies te verwesenlik.
Natuurlik lyk dit koelgat om kredietkaarte te swiep en konstabels af te skrik met motorliksense, nagmaalwyn te slurp; grootmense mog mos doen nét wat hulle wil! My meisiekind het self ook klak-klak my hoëhakskoene en sykouse getoetsloop in die gang af, my ou lipstiffie opgesnuif en haar poppe daarmee besmeer. Maar daar was duidelike grenslyne want op my beste het ek soos 'n swanger varksog wat in 'n pendoring getrap het aan die skree gegaan. Selfs in hierdie dag, weet my kinders ek kan enige vloermoer van hulle oordoen.
Ek het geen bloedkind van my in 'n restaurant gesmeek om 'n pienk worsie te eet nie. Hulle het gou besef, eet wat voorkom om te oorleef of dood van die honger totdat dit tyd vir aandete is. Grootmense eet die soet waatlemoen krone, en ons kinders moes die waterige skywe eet. Pa mag eerste kies watter stukkie hoender hy wil hê, en kinders mag nie hulle monde opblaas oor die benerige vlerkie waaraan daar partykeer nog haartjies vassit nie.
Om jou kinderjare te oorleef, moes jy as kind altyd maak soos grootmense sê. Al is jy nie vaak nie, moet jy gaan slaap as jou ma so sê, dit geld ook vir Sondagmiddag slaap. Kool moes jy eet omdat jou pa sê jy kry geen poeding met eiervla voordat jou kool nie opgeëet is nie. Ma het darem die kool op-ge-soop met witsous en weggesteek onder gesmelte rasperkaas. Nooit as te nimmer mog jy waag om in grootmens geselskap tande te tel nie, dan sê jou Ma jy moet op die daad klavierspeel vir die mense of jou splits wys.
En niks kan jou naarder maak as 'n groot lepel vol Brannewyn nie. Behoed jou as jy kla van koppyn, maagseer of naargeid nie. Dan moet jy dit drink, want jou ma sê jy gaan wurms kry van speel in die sand waarin jy modderkoekies bak en sandpaaie stoot. Almal weet die werfkatte grou hulle gaatjies in die sand waarin kinders om die huis speel.
Die dag het gekom dat my spriete hulleself in Dublin as studente uitwoed en Namibië se rooisand agterlaat. Twee ure se vlugtyd vanaf Windhoek na RSA was effe te gewaag, toe kies hulle Dublin, 'n hele 16-ure se vlug verder. Ons het die langpad vanuit Windhoek kom kuier by die kinders. Ons monde hang oop soos twee snoekvisse wat op die kalaharierooisand uitgespoel het.
Die studentekinders besef nou dis nie altyd lekker om 'n grootmens te wees nie, inteendeel dis baie moeilik. Hulle moet self betaal vir selfone se lugtyd, die internet betalings, hoesmedisyne, fliekgeld om niks van yogabroeke en fietsslotte te noem nie.
My Vrystaatman en ek sit en loer en knik onderlangs vir mekaar en glimlag agter die hand oor die mond geslaan. Hulle bestel water saammet hulle etes, gaskoeldrank is boosaardig duur, pienkworsies is gif, brannewyn is bedoel vir laataand studietyd om op te warm, en hulle maak dubbeld seker die fietse is behoorlik vasgesluit. 'n Fietsslot is immers goedkoper as om die fiets te vervang.
Dit voel iemand lees die nuwe rookwet vir my voor: my student-kinners maak ons attent op sakkerollers, vra of ons warm jasse saamdra, weier dat ons oor rooiligte die pad kruis en skud kop vir ander ouers in Dublin wat geen paplepelwet mag toepas nie.
Die beste tyd van jou lewe is die tyd wat jy in jou Pa se huis bly en hy vir als betaal en jou Moeder als vir jou doen uit liefde en instink. My seun luister aandagtig na sy Pa se voorstelle rakende mediese eise en die meisiekind het sopas haar eerste kredietkaart opgesnipper. Ek sluk die knop in my keel weg en wonder waar het die modderkoekietyd verbygeglip.
Wat makeer ons gemeenskap dat almal kinders soos puisies wil rypdruk? Ek sal dit als net so weer oordoen, met 'n plakkie in die hand, vrywillige slaaf vir my skielik gróót kinders.
This entry was posted in Expat Living, South Africans, Traveling, Vreemde dinge and tagged Afikaans, brannewyn, Dublin, grootmense, kinders, Studente on September 4, 2017 by Daniël Bezuidenhout.
GPS of Jesus?
Die taxi drywer sit waaksaam met piering-oë en loer vir my in die truspieëltjie. Hier sit ek in die mouter en kan nie ophou giggel nie. Mens moet verby die rommel kyk. En jou oë oophou vir die handgeverfte slimmigheid op borde langs die pad. Akkra sal 'n glimlag op jou gesig plak – heeldag; hou net jou oë oop.
'n Bord met rooi, swart en blou hoofletters adverteer 'n boom-afkap-diens. Dieselfde mense adverteer besnydings, en offer 'n beter lewe en 'n fantastiese tyd in 'Heven' daarby. Is nie seker of jy vinniger in 'Heven' sal beland omdat 'n boomkapper jou beetgekry het nie. Iewers in my geestesoog probeer ek die elektrieseboomsaagprentjie uit my kop kry.
Mens hoef glad nie honger of dors te ly op straat nie. Hou net jou oë oop vir 'n advertensiebord wat ietsie interesants adverteer. Na 'n paar maande leer jy van die verskil van drie eetplekke op straat. Al wat benodig word is 'n koelteboom, blou plastiekstoele en 'n paar lendelam tafeltjies en jy is in besigheid. 'n Kantien bedien elke dag dieselfde mense en is gerieflik naby 'n kantoor, bank of bouperseel, 'n restaurant het veskiende daaglikse kliënte. Kantiens het miskien net so drie verskillende lokale disse beskikbaar, maar 'n 'spot' is waar die koue wingerdsappies met strooitjies aangebied word. Hierlangs drink inwoners die biertjie teen kamertemperatuur en die strooitjie sorg dat die effektiviteit reguit kop toe gaan. Dan sink hulle behaaglik terug in 'n leunstoel en wag dat die warm biertjie 'hom nou kom vat'!
Gewoonlik is daar agterlangs 'n halfdrom-braai wat vet vark kaiings uitbraai en die braaivleisgeur smokkel met jou brein sodat jou bêk water.
Duidelik het detydse sendelinge gesorg dat die deursnit Ghanees oor die kop geslaan is met Christenskap, goete soos 'God is Great'-plakkers op motors, Jesus Loves Cocktails, en 'n groot handegeverfte 'Jesus' kompleet met groen-eksotiese-glasie-in-die-hand, laat my wonder hoe presies weet hulle Hy verkies ietsie anders as wyn? "God's way" Tyre Shop repairs, laat my wonder of al die ander dit verkeerd doen. "Jesus is the way" Meubelmaker se Sondag-werkery en dubbel standaarde het my heel week aan die dink.
Maar lees die tekens: mens moet uitkyk want orals dui Ghanese aan met prentjies en so stukkie oorgeerfde Ingelse-kultuur. Straatkant se middelmannetjie is dor en droog sonder 'n grassie, plant of bossie, maar daar is 'n publieke inligtingsbord wat die publieke waarskuwing uitbasuin: Bly van die grass af!
Miskien het die tekenaar iewers in Engeland gaan reis en so bietjie aaptwakkies gerook en tot die slotsom gekom dat hy oor eendag se groen grassies kan droom. Weet nou nie wie die groen grassies plant, bemis en water nie, maar intussen is die dromer se teken op.
Ek reken omdat soveel mense ongeletterd is, berus die onus op die kun
stenaar om met die tekenprent sommer die hele boodskap oor te dra.
Om rede daar nie veel publieke toilette is nie, herinner huiseienaars mense met inligtings borde om nie teen hulle mure te urineer nie. Sommiges met prentjies en en ander met woorde soos "Moet nie weer hier piepie nie". Nou wonder ek – sit iemand daar en piepie monsters neem om te weet wie is tweede oortreerders, siende dat jy darem een kansie kry maar die tweede plassie is onwettig.
Jy kan 'n plastiek harepruik nie rondswa
ai sonder om een of ander salon te tref nie.
Hande en voete sweef soos afgekapte liggamsdele met monsteragtige naels en die foto's van haarstyle dui die nuutste kapsels aan.
Die mees skrikwekkende tekens is by verreweg dié van bos-dokters. Erge grafiese prente van naakte mense met bloed wat uit verwronge privaatdele spuit, en kru tonele van breuke en vergroeisels en abnormaliteite kan maak dat jy padlangs jou mouter omgooi. Hulle belowe wonders waarvan ons nog in die Bybel lees.
Daar is al koffietafel boeke bymekaar gesit oor die aardige sketse en skryfsels in Ghana. Soms mik ek met my foonkammeratijie in 'n rigting van iets aardigs, maar andersins wonder ek of die diep gelowige Über taximan die gps volg, want die plakker op sy paneelbord lees: "Jesus shows the way".
This entry was posted in Expat Living, Ghana, Living in Africa, Strange things, Traveling and tagged Accra, Affrikaans, Braai, Dokter, Ghana, giggel, GPS, Jesus, Kunstenaar, Sendeling, taxi on April 16, 2017 by Daniël Bezuidenhout.