Drinks and Smoothies, BreakfastLuna Wellbeing August 28, 2016 The Herb Diaries, Healthy Plant Based Living, Vegan, Vegetarian, Plantbased, Breakfast, Green Smoothie, Smoothie Bowl, breakfast2 Comments
BreakfastLuna Wellbeing June 6, 2016 The Herb Diaries, Healthy Plant Based Living, Plantbased, Breakfast, Plantprotein, Recipe, Vegan, Vegetarian, Nutrition, Healthy Living, Yoga Belleair beach deck lighting | Outdoor Lighting Perspectives of Clearwater & Tampa Bay
Belleair beach deck lighting Hotelliarvustused Mojo Nomad Aberdeen Harbour Hongkong Hongkong - lk 1
Broneeri nüüd: Mojo Nomad Aberdeen Harbour PressReader - Weg!: 2018-09-01 - LESOTHO
Die le­ser Li­za Walls en vrien­de ry nu­we teer­paaie deur die berg­ko­nink­ryk én ont­moet ’n non of twee.
Nu­we teer­paaie maak die Berg­ko­nink­ryk al hoe meer toe­gank­lik. Die le­ser Li­za Walls ver­tel van haar Lan­die-a­von­tuur oor berg­pas­se en ver­by bees­te in Lesotho
Die Ma­let­suny­a­ne-wa­ter­val! Hoe lank droom ek nie al daar­van om by dié wa­ter­val te staan nie! In 1973 het my oor­le­de man, Ian, en ’n paar van sy Berg­klu­bpêl­le van Qa­chas­nek ver­by hier­die man­ji­fie­ke wa­ter­val na Ma­se­ru ge­stap. Hul­le ver­tel­lings het my be­gees­ter. Nou staan ek hier bo die ra­vyn, met die hoë wa­ter­val wat don­de­rend na on­der stort.
Langs die wa­ter­val ab­seil ’n paar dap­pe­res na on­der. Ek sien das­sies, ’n Kaap­se klip­lys­ter, ’n krans­valk en ’n lam­mer­g­ei­er; rooi­vlerk­spreeus en swa­els swiep ver­by.
Ons groe­pie het gis­ter in Se­mon­kong (“plek van rook”), die naas­te dor­pie aan die wa­ter­val oor­nag. Ek, Da­ve, El­ma­rie en Da­nie het in my Lan­die ge­ry; en die sus­ters Ma­ri­se en An­ne­lee in ’n Su­zu­ki Jim­ny. Ons het van La­dy­brand af ge­ry met die A2 en die A5, deur Ma­se­ru, die u­ni­ver­si­teits­dorp Ro­ma en die dor­pie Ra­ma­ban­ta. Dit was goeie teer­pad met hoë ber­ge aan weers­kan­te.
On­danks die goeie paaie het dit ons steeds drie uur ge­vat om 100 km te ry – ons het ge­reeld stil­ge­hou om die uit­sig te waar­deer of vir ’n trop­pie vee wat deur mans in kom­ber­se op per­de aan­ge­jaag word.
Na­by Ma­se­ru het ons by T­ha­ba Bo­siu stil­ge­hou – ’n sand­steen­pla­to­rand en die ves­ting
waar­heen ko­ning Mosjoesjoe in die vroeë ja­re 1800 ge­vlug het. Die B­rit­te en Rooms-Ka­to­lie­ke kerk het tot sy red­ding ge­kom en as ge­volg daar­van is Lesotho groot­liks ’n Ka­to­lie­ke land.
Ons bly in die Se­mon­kong Lod­ge. Hier is ’n paar cha­lets en ’n kamp­ter­rein langs die Ma­let­suny­a­ne­ri­vier, en twee gro­ter ron­da­wels bo-op die heu­wel. El­ke ron­da­wel het ses sta­pel­bed­dens en ’n ge­meen­skap­li­ke kom­buis. Ons ses is in een ron­da­wel en die an­der een word ge­deel deur ’n Is­rae­lie­se man wat deur A­fri­ka ry­loop en ’n mo­tor­fiets­ry­er van Mos­sel­baai.
Jy stap so­wat ’n uur op ’n net­werk van paad­jies van die lod­ge af tot by die Ma­let­suny­a­ne­wa­ter­val. Ons kom heel­wat men­se teë wat te perd of met ’n don­kie aan ’n tou op pad dorp toe is vir in­ko­pies. Groot gas­bot­tels is op par­ty van die don­kies se rûe vas­ge­maak.
Al­mal is toe­ge­wik­kel in kom­ber­se, ba­lak­la­was en mus­se. Ons sien ook heel­wat bok­ke, ska­pe, bees­te en hon­de.
Eens­klaps sien jy die wa­ter­val. Da­nie, Ma­ri­se en An­ne­lee wil stroom­af stap en ’n pad tot in die ra­vyn soek. Ek en El­ma­rie is te­vre­de om die to­neel voor ons in te drink – Da­ve sluit la­ter by ons aan; hy wou eers sy ka­me­ra laai. Die moe­di­ge trio vind gou ge­noeg uit die e­nig­ste paad­jie tot on­der in die ra­vyn is ook die e­nig­ste (steil!) een waar­mee jy kan te­rug­stap – dis die een waar­mee die ab­sei­lers weer tot op die pla­to stap. Hul­le volg toe ’n 4x4-pad wat ’n ent­jie stroom­op loop en dan om ’n heu­wel tot by nog ’n uit­kyk­punt oor die wa­ter­val.
Ek stap nie saam nie – ons is meer as 2 200 m bo see­spie­ël en ek haal swaar a­sem in die dun lug. Na­dat al­mal klaar ver­ken is, keer ons te­rug na Se­mon­kong vir ’n bier in die lod­ge se kroeg en aand­e­te by ons ron­da­wel.
Ver in die wê­reld, Kat­se
Die vol­gen­de og­gend is ek eer­ste wak­ker. Bui­te lê die sons­op­koms soos ’n geel streep op die ho­ri­son en ’n se­kel­maan om­arm Ve­nus bo my.
Toe ons op­ge­pak is, ry ons te­rug na Ro­ma met die A5 en draai oos om met die A3 na T­ha­ba-T­se­ka te ry – ’n dorp wat rof­weg in die mid­del van die land lê.
Ons ry op en oor ’n paar in­druk­wek­ken­de teer­pas­se: Bush­man’s, God Help Me, Blue Moun­tain… Ons is ín die berg. Ons ry ver­by nog bees­te, bok­ke en ska­pe wat deur nog jong man­ne in kom­ber­se aan­ge­jaag word.
Die plan­te­groei is am­per soos in die Al­pe, en wa­ter stroom teen die han­ge af tot in die val­lei. Haar­naald­draaie, ’n os wat in die mid­del van die pad staan… Da­nie is ag­ter die s­tuur en die rem­me skreeu toe ons tot stil­stand kom!
La­ter hou ons stil vir mid­dag­e­te en sien die plaas­li­ke sok­ker­span teen die berg uit­hol!
O­ral sien ’n mens lap­pies mie­lies. Die stin­gels is ge­sny om ger­we en hooi­mie­dens te maak. La­ter sien jy hoe hier­die hooi­mie­dens in bon­dels ge­bind en op don­kies ge­laai word; dit word ge­stoor vir vee­voer in die lang win­ter.
Ons kom by T­ha­ba-T­se­ka aan en kry pe­trol vir die Jim­ny – hy loop al ’n ruk­kie op walms.
Ek het ge­dink die pad om tot hier te kom was dra­ma­ties, maar die pad van T­ha­ba-T­se­ka af na die Kat­se­dam en ver­der noord na die dor­pie Le­jo­ne oor­tref die pad tot dus­ver. Dis 60 km grond­pad van T­ha­ba-T­se­ka af tot by die Kat­se­dam­wal. Dis vol slag­ga­te en klip­pe­rig, en dit vat ons drie uur. Langs die pad val die land­skap weg tot in val­leie wat lyk as­of dit geen boom het nie.
Die son sit al ge­vaar­lik laag toe ons by die wal kom, en ons is dank­baar dat die laas­te deel van 50 km tot by Le­jo­ne ge­teer is. Ons kom op >
die ou end teen se­we­uur by die Mo­te­bong Lod­ge aan waar hul­le niks van ons be­spre­king weet nie. Hul­le het wel ’n op­slaan­huis vir die aand.
Die Kat­se­dam is ba­sies ’n val­lei vol wa­ter in die Ma­li­ba­mat­so­ri­vier. Dis lank en smal – en diép. Le­jo­ne was die bou­dor­pie in die noor­de toe die dam in die vroeë ja­re ne­gen­tig ge­bou is. Dis deel van die Lesotho-Hoog­land-wa­ter­pro­jek – ’n ven­noot­skap tus­sen Suid-A­fri­ka en Lesotho – om wa­ter aan Gau­teng te voor­sien. ’n Ton­nel neem die wa­ter tot in die Ca­le­don­ri­vier, wat die Vaal­ri­vier en uit­ein­de­lik die Vaal­dam voed. ’n Mens kan ’n toer van die wal doen om die in­ge­ni­eurs­we­se van na­der te be­skou, maar ons is te poot­uit om te­rug te ry soon­toe.
Ter­wyl die drie en­toe­si­as­tie­se stap­pers die vol­gen­de og­gend ’n lang roe­te deur die val­lei saam met ’n gids aan­pak, kies die res van ons ’n rustiger wan­de­ling. Ter­wyl ons stap, ont­moet ons ’n Suid-A­fri­ka­ner wat ’n fo­rel­plaas hier na­by be­stuur. Die teel­vis kom van die Kaap af, die ei­ers uit Eu­ro­pa en die vis word met vrag­mo­tors na Wool­wort­hs-win­kels land­wyd ver­voer.
Ná ’n kop­pie tee te­rug by ons hui­sie stap ons met die pad op tot by Le­jo­ne. Ons loop ver­by die mark – dit we­mel van hon­de, don­kies en men­se. Dit lyk as­of dit pen­si­oen­dag is en ou men­se wag ge­dul­dig dat die reg­te amp­te­na­re op­daag.
Die win­kels in Le­jo­ne is die ge­wo­ne keur van kle­re­win­kels, geld­skie­ters, sel­foon­win­kels en ’n su­per­mark. ’n Ge­dul­di­ge don­kie staan bui­te een win­kel met ’n kom­bers om sy kop – dis een ma­nier om se­ker te maak hy loop nie weg nie! (Ons loer in by ’n win­kel waar ons Ba­so­tho-kom­ber­se van a­kriel­ve­sel vir R400 elk kan koop.)
Ons kom al­mal la­ter die aand by­me­kaar om te braai en luis­ter na die drie stap­pers se stories. Hul­le het 20 km saam met die gids af­ge­lê.
Die non­ne van St. James
Die vol­gen­de dag is be­wolk en ons val vroeg in die pad. Ons ry noord­oos op ’n grond­pad wat ons uit­ein­de­lik tot op die ge­teer­de A1 bring, waar ons suid draai na die dorp Mok­hot­long.
Die grond­pad­deel is sta­dig: Dit neem drie uur om 40 km af te lê: op en af, kron­ke­lend deur die val­leie. Ie­wers vat ons die ver­keer­de af­draai en be­land bo-op ’n heu­wel in ’n dood­loop­straat­dorp waar ’n vrou vir ’n groep kin­ders in die son klas­gee.
Ge­luk­kig help ’n jong man ons om op die reg­te pad te kom. Ons s­teek die Ma­li­ba­mat­so­ri­vier met ’n laag­wa­ter­brug oor en ry op­draan-
des ver­by die Kao-di­a­mant­myn. Hier is die pad be­ter; dit word waar­skyn­lik deur die myn on­der­hou. Ons ry ho­ër en ho­ër tot bo-op ’n pla­to. Die grond­pad sluit by die A1-pad na Tla­eng­pas aan – teen 3 251 m is dit een van die hoog­ste pad­pas­se in A­fri­ka. Die A­friS­ki-oord lê net om die draai na die noor­de, maar ons mik suid na Mok­hot­long.
Hier is ’n paar di­a­mant­my­ne by Mok­hot­long; dus kry ons brand­stof en ’n or­dent­li­ke S­hop­ri­te. Die 155 km-reis het tot dus­ver “net” ses en ’n half uur ge­neem. Dis be­ter as die rit van Se­mon­kong na Le­jo­ne, wat ons 11 uur ge­vat het!
Suid van Mok­hot­long draai ons van die A1 af tot op die Sa­ni­pas­pad. Kort daar­na draai ons weer af na St James Lod­ge – ’n groot Ka­to­lie­ke sen­ding­sta­sie met ’n kerk, crè­che, la­er­skool, ho­ër­skool met ’n kos­huis en ’n kli­niek. Meer as 40 non­ne bly in ’n mooi woon­stel­blok – par­ty is on­der­wy­sers en an­der ver­pleeg­sters.
Die “lod­ge” is ’n klein klip­ge­bou waar die pries­ters waar­skyn­lik ge­bly het toe hul­le hier ge­kom het: twee groot ka­mers met vier of vyf bed­dens in elk, ’n slaap­ka­mer en twee aan­gren­sen­de ron­da­wels. Dis ’n bie­tjie pri­mi­tief, maar hier is da­rem e­lek­tri­si­teit. En goed­koop. Na­tuur­lik is hier weer geen be­wys van ons be­spre­king en de­po­si­to nie, maar die vrien­de­li­ke ont­vangs­da­me bel ’n pries­ter en sor­teer al­les uit.
Die ont­vangs­da­me neem ons op ’n toer van die kerk met sy muur­skil­de­rye en ’n ge­verf­de pla­fon – dit is blyk­baar in de­le ver­sier en toe ge­ïn­stal­leer. Sy speel trom­me in die kerk­koor.
Teen so­wat se­we­uur re­ën dit lig­gies en is ek ef­fe be­kom­merd, maar toe ek ne­ge­uur bui­te loer, knip die Sui­der­kruis vir my oog hoog bo in die lug, en die vol­gen­de og­gend groet Ve­nus my.
Af­draan­de af huis toe
Hier’s nie juis lek­ker roe­tes om te stap nie en ons be­sluit een aand by St. James is ge­noeg. Ná ’n warm don­kie­stort ry ons na die Sa­ni Moun­tain Lod­ge toe. Die lod­ge bo-op die pas is net so­wat 40 km ver – ’n uur lan­ge rit op teer.
By die lod­ge ge­sels ons met an­der rei­si­gers en kry dan ons kop­pe reg vir die aan­slag. Ver­by pas­poort­be­heer. Twee­de rat, la­e­s­trek. Ná die eer­ste paar haar­naald­draaie sit ek die Lan­die in eer­ste rat om die rem­me te spaar.
Da­ve is langs my en praat my tot on­der. Ter­wyl ons al hoe la­er daal, troon die pla­to­rand bo ons uit. Ná die haar­naal­de word die pad min­der steil en gou is ons deur die SuidA­fri­kaan­se grens­pos. Ons het dit ge­maak!
Voor­waarts na Un­der­berg, Bul­wer, Bos­ton… Die groen heu­wels van K­waZu­lu-Na­tal. Ons groet vir An­ne­lee wat op pad is na Dur­ban, en ons laai Da­ve by sy huis in Ho­wick af. Die res van ons gaan ’n paar nag­te deur­bring op ons fa­mi­lie­plaas na­by G­rey­town voor ons weer die “reg­te wê­reld” aan­durf.
VELD EN DORP. Die Ma­let­suny­a­ne­wa­ter­val in al sy glo­rie (on­der). By T­ha­ba-T­se­ka kon die Jim­ny se tenk vol­ge­maak word (heel on­der).
LANGS DIE PAD (van bo). Li­za by die Sa­ni­pas; an­go­ra­bok­ke op pad na die bar­bier; ’n veld­skool in die berg.