Kairos Palestine – 'n Oomblik van waarheid | Insigte | Insights
Nuus wat saak maak. News that counts. Kairos Palestine – 'n Oomblik van waarheid
Posted on April 11, 2011 by News Desk	'n Woord van geloof, hoop en liefde uit die hart van die Palestynse lyding
1. Die harde werklikheid
1.1 "Hulle … sê: Vrede, vrede! – terwyl daar geen vrede is nie" (Jeremia 6:14; 1953-vertaling). Almal praat deesdae oor vrede en die vredesproses in die Midde-Ooste. Tot dusver het dit egter leë woorde gebly. Die realiteit is dat Palestynse grondgebied deur Israeli's beset word, dat ons van ons vryheid beroof is, en dat allerhande euwels daarmee gepaardgaan.
1.1.1 Die skeidingsmuur wat op Palestynse grondgebied opgerig is – en waarvoor heelwat grond onteien is – het tot gevolg dat ons stede en dorpe niks anders as tronke is nie. Hulle is van mekaar geskei en tot afsonderlike stukkies kantons versnipper. Die mense in Gasa leef in onmenslike toestande met permanente blokkades wat hulle heeltemal van die res van die Palestynse grondgebied afsny. Hierdie toestand het vererger ná die wrede oorlog wat Israel in Desember 2008 en Januarie 2009 teen Gasa geloods het.
1.1.2 Israeliese volksplantings verwoes ons land in die naam van God en met brute geweld. Hulle het ons natuurlike bronne, soos water en landbougrond, vir hulle toegeëien en sodoende honderde duisende Palestyne daarvan beroof. Hierdie toedrag van sake staan in die pad van enige politieke oplossing.
1.1.3 Die harde werklikheid is dat ons daagliks verneder word wanneer ons deur die militêre kontrolepunte na ons werk, die skool of hospitale onderweg is.
1.1.4 Die realiteit is ook dat lede van dieselfde gesin geskei is. Dit bring mee dat 'n gesinslewe vir duisende Palestyne nie bestaan nie. Dit geld veral wanneer een van die eggenote nie 'n Israeliese identiteitsdokument besit nie.
1.1.5 Geloofsvryheid word ernstig ingeperk. Onder die voorwendsel van sekuriteitsmaatreëls mag mense nie heilige plekke besoek nie. Vir baie Christene en Moslems van die Wesoewer en Gasa is Jerusalem en die heilige plekke daar verbode terrein. Selfs inwoners van Jerusalem word tydens godsdienstige feesdae aan beperkende maatreëls onderwerp. Sommige van ons Arabiese geestelikes word gereeld verbied om Jerusalem binne te gaan.
1.1.6 Ons word ook elke dag met vlugtelinge gekonfronteer. Die meeste van hulle leef in kampe, in moeilike omstandighede. Geslag op geslag wag hulle om na hulle eie land te kan terugkeer. Wat sal hulle lot uiteindelik wees?
1.1.7 Ons moet ook saamleef met die wete dat duisende gevangenes in Israeliese tronke wegkwyn. Die Israeli's beweeg hemel en aarde om een van hulle gevangenes uit die tronk te kry. Nou wonder ons net: Wanneer sal al die duisende Palestynse gevangenes vrygelaat word?
1.1.8 Jerusalem is die hart van ons realiteit. Dit is terselfdertyd simbool van vrede én teken van konflik. Terwyl die skeidingsmuur Palestynse buurtes van mekaar afsny, word Palestynse inwoners van Jerusalem – Christene sowel as Moslems – uit die stad verdryf. Daar word op hulle identiteitsdokumente beslag gelê, en daarmee verloor hulle uiteraard die reg om in Jerusalem te woon. Hulle huise word vernietig of onteien. Jerusalem, die stad van versoening, is nou 'n stad wat deur diskriminasie en uitsluiting gekenmerk word; 'n bron van stryd in plaas van vrede.
1.2 Boonop steur Israel hom nie aan die internasionale reg en internasionale resolusies nie. Dit laat die Arabiese wêreld en die internasionale gemeenskap skynbaar magteloos. Menseregte word geskend ten spyte van verskeie verslae deur plaaslike en internasionale menseregte-organisasies. Die onreg duur eenvoudig voort.
1.2.1 Palestyne wat inwoners van die staat Israel is, is aan 'n historiese onreg blootgestel. Hulle ly onder politieke diskriminasie, en dít terwyl hulle as burgers geregtig is op al die regte en verantwoordelikhede wat met burgerskap gepaardgaan. Hulle wag steeds om gelyke regte en gelyke behandeling as ander burgers van dieselfde staat te ontvang.
1.3. Emigrasie is ook 'n faktor waarmee ons moet rekening hou. Talle jong Palestyne, Christene sowel as Moslems, besluit om te emigreer omdat hulle geen hoop meer op 'n toekoms van vrede en vryheid het nie. Op hierdie manier word die land van een van sy rykste hulpbronne beroof, naamlik sy opgeleide jongmense. Die kwynende getal Christene, veral in Palestina, is 'n groot bron van kommer. Dit is 'n regstreekse gevolg van die voortslepende konflik en van die plaaslike en internasionale magteloosheid en versuim om 'n omvattende oplossing vir hierdie probleem te kry.
1.4 Dit alles in ag genome, regverdig Israel steeds hulle besetting, kollektiewe strafmaatreëls en allerlei ander vergeldingsmaatreëls teen Palestyne as synde selfverdediging. Volgens ons is dit 'n volkome verdraaiing van die werklikheid. Toegegee, die Palestyne staan die besetting teen. Maar indien geen besetting plaasgevind het nie, sou dit ook onnodig gewees het om ons te verset, of om bevrees of onveilig te voel. Dit is hoe ons die situasie sien. Daarom doen ons 'n beroep op die Israeli's om die besetting te staak. Dan sal hulle 'n nuwe wêreld sien waarin geen vrees en bedreiging is nie, maar geregtigheid en vrede en sekuriteit.
1.5 Palestyne se reaksie op hierdie situasie was uiteenlopend. Sommige het gereageer deur na die onderhandelingstafel te gaan. Dit was die amptelike standpunt van die Palestynse owerheid. Maar dit het niks tot die vredesproses bygedra nie. Sommige politieke partye het die roete van gewapende verset gevolg. Israel het hierdie optrede gebruik as voorwendsel om die Palestyne van terrorisme te beskuldig en sodoende die ware aard van die konflik verdraai. Hulle voer aan dat dit 'n Israeliese oorlog teen Palestynse terrorisme is, terwyl dit in werklikheid wettige verset deur die Palestyne teen Israeliese besetting is in 'n poging om die besetting stop te sit.
1.5.1 Hierdie tragedie het verdiep weens die interne konflik tussen Palestyne onderling, asook weens die feit dat Gasa van die res van die Palestynse grondgebied afgesny is. 'n Belangrike punt is dat die internasionale gemeenskap grootliks aan hierdie onderlinge verdeeldheid aandadig is. Hulle het immers geweier om te luister na die wense wat die Palestynse volk deur middel van 'n demokratiese en wettige verkiesing in 2006 uitgespreek het.
2. 'n Woord van geloof
2.1 Ons glo in God, die een God, die Skepper van die hele wêreld en van die mensdom. Ons glo in die goeie en regverdige God, wat elkeen van sy skepsels liefhet. Ons glo dat elke mens as God se beeld en verteenwoordiger geskep is, en dat elkeen se menswaardigheid dus die waardigheid van die Almagtige weerspieël. Ons glo dat hierdie waardigheid ewe onaantasbaar in elke mens, alle mense, teenwoordig is. Hierdie belydenis beteken vir ons hier en nou – in die besonder in hierdie land – dat God ons nie geskep het om teen mekaar te veg en in voortdurende konflik te wees nie. Ons moet mekaar eerder leer ken en liefhê, en die land in vrede en wedersydse respek opbou.
2.1.1 Ons glo in God se ewige Woord, sy enigste Seun, ons Here Jesus Christus, vir wie God as die Redder van die wêreld gestuur het.
2.1.2 Ons glo in die Heilige Gees, wat die kerk en die mensdom op ons reis begelei. Dit is die Gees wat ons help om die Heilige Skrif vir ons tyd en omstandighede te verstaan en in te sien hoe die Ou en Nuwe Testament 'n eenheid vorm. Die Gees openbaar God aan die mensdom – in die verlede, hede en toekoms.
2.2 Ons glo dat God met mense gepraat het, in hierdie land van ons. "In die verlede het God baiekeer en op baie maniere met ons voorvaders gepraat deur die profete, maar nou, in hierdie laaste dae, het Hy met ons gepraat deur die Seun. God het Hom deur wie Hy die wêreld geskep het, ook erfgenaam van alles gemaak" (Hebreërs 1:1-2).
2.2.1 Ons as Palestynse Christene, net soos alle Christene oor die wêreld heen, glo dat Jesus Christus gekom het om die wet en die profete te vervul. Hy is die Alfa en die Omega, die begin en die einde, en ons lees die Heilige Skrif in die lig wat Hy gebring het en onder die leiding van die Heilige Gees. Ons bepeins die Woord en verklaar dit net soos Jesus Christus dit gedoen het met die twee dissipels op pad na Emmaus. Soos daar in die Evangelie volgens Lukas geskryf is: "Daarna het Hy by Moses en al die profete begin en al die Skrifuitsprake wat op Hom betrekking het, vir hulle uitgelê" (Lukas 24:27).
2.2.2 Ons Here Jesus Christus het gekom om te verkondig dat die koninkryk van God naby is. Hiermee het Hy 'n opskudding in die lewe en geloofslewe van die mensdom veroorsaak. Hy het met " 'n nuwe leer" (Markus 1:27) gekom en só nuwe lig op die Ou Testament gewerp, asook op talle aspekte van ons geloof en daaglikse leefwêreld – aspekte soos God se beloftes, die uitverkiesing, die volk van God, en ons land. Ons glo dat die Woord van God lewend is: Dit werp 'n sekere lig op elke tydperk in die wêreldgeskiedenis. Op hierdie manier openbaar God aan Christene wat sy boodskap vir hulle in hierdie tyd en omstandighede is. Daarom mag die Woord van God nie voorgehou word as iets wat in klip gegraveer is nie. Só verwring dit God se liefde en voorsienigheid in die lewe van volke én individue. Dit is dan presies wat gebeur wanneer 'n fundamentalistiese opvatting van die Bybel gehandhaaf word. Wanneer die Woord as verstarde, lewelose woorde van geslag tot geslag oorgedra word, saai dit dood en verwoesting. Hierdie verstarde boodskap word op die oomblik as 'n wapen gebruik om ons van ons regte in ons eie land te beroof.
2.3 Ons glo dat ons land 'n universele roeping het. Dit beteken dat die betekenis van die beloftes, die land, die uitverkiesing en die volk van God verbreed sodat dit die ganse mensdom insluit, hoewel dit by die volke in hierdie land begin. In die lig van die Bybelse boodskap het die belofte oor die land nooit oor 'n politieke bestel gegaan nie. Dit het veel eerder op die voorspel tot volkome, universele verlossing gedui, die begin van die vervulling van God se koninkryk op aarde.
2.3.1 God het die aartsvaders, profete en apostels na hierdie land gestuur sodat hulle 'n universele missie na die wêreld kan uitvoer. Ons het vandag drie godsdienste in hierdie land: Judaïsme, Christendom en Islam. Ons land behoort aan God, net soos alle lande in die res van die wêreld. Hierdie land is heilig in soverre God hier aanwesig is, want alleen God is heilig en maak 'n plek heilig met sy teenwoordigheid. Dit is die plig van almal wat hier woon om God se wil vir hierdie land te respekteer. Dit is ons plig om hierdie land van die boosheid van onreg en oorlog te bevry. Omdat dit God se land is, moet dit 'n land van versoening, vrede en liefde wees. En dít is wel moontlik! God het ons as twee verskillende nasies hier geplaas, en God het ons ook die vermoë gegee om – as ons maar net sou wou – in vrede en geregtigheid saam te leef. Dán sal ons dit werklik God se land maak. "Die aarde en alles wat daarop is, die wêreld en dié wat daar woon, alles behoort aan die Here" (Psalm 24:1).
2.3.2 Dit is nie toevallig dat ons Palestyne – Christene én Moslems – in hierdie land woon nie. Ons teenwoordigheid hier is diep gewortel in die geskiedenis en geografie van die land, net soos daar ook 'n besonderse verbintenis bestaan tussen ander volke en die land waar hulle woon.
2.3.3 Boonop weet ons dat sekere teoloë in die Weste hierdie skending van ons regte op Bybelse en teologiese gronde probeer regverdig. Hulle interpretasie beteken dat "God se beloftes" 'n bedreiging vir ons bestaan raak. Die "goeie nuus" van die evangelie word vir ons 'n "voorbode van dood". Ons doen 'n beroep op hierdie teoloë om weer ernstig oor die Bybelse boodskap te besin, sodat hulle die regte perspektief sal kry en die Woord van God as 'n bron van lewe vir alle volke sal sien.
2.3.4 Ons verbondenheid aan hierdie land is 'n natuurlike reg. Dit is nie net 'n ideologiese of 'n teologiese kwessie nie. Dit is 'n kwessie van lewe of dood. Daar is diegene wat nie met ons saamstem nie en ons as vyande sien, bloot omdat ons verklaar dat ons as vry mense in ons land wil woon. Omdat ons Palestyne is, ly ons onder die besetting van ons land. En as Palestynse Christene ly ons onder die verkeerde interpretasies van sommige teoloë. As dit die realiteit is, is dit ons plig om daarop te staan dat die Woord 'n bron van lewe is en nie 'n bron van dood nie. Só sal die "blye boodskap" bly wat dit is: "goeie nuus" vir ons en vir alle mense. Teenoor hulle wat ons as Palestyne – Christene én Moslems – se voortbestaan met die Bybel in die hand bedreig, bely ons opnuut ons geloof in God. Ons weet dat die Woord van God nie die bron van ons vernietiging kan wees nie.
2.4 Ons verklaar dat, wanneer die Bybel gebruik word om politieke sienings en standpunte te regverdig of te steun wat op onreg van een persoon teenoor 'n ander – of een volk teenoor 'n ander – gegrond is, godsdiens tot 'n menslike ideologie omskep word. Dit stroop die Woord van God van heiligheid, universaliteit en waarheid.
2.5 Ons verklaar ook dat die Israeliese besetting van Palestynse gebied 'n sonde teen God en teen die mensdom is: Dit beroof Palestyne van hulle Godgegewe basiese menseregte. Dit verwring die beeld van God in die Israeli wat "die besetter" geword het, ewe veel as in die Palestyn wat onder hierdie besetting ly. Ons verklaar dat enige teologie wat hierdie besetting regverdig, skynbaar op grond van die Bybel of geloof of geskiedenis, ver van die Christelike leer verwyder is. Want so 'n teologie spoor mense aan tot geweld en 'n sogenaamd heilige oorlog in die naam van die Almagtige, terwyl dit God eintlik aan tydelike en menslike belange ondergeskik stel. Boonop verwring dit die beeld van God in mense wat onder die juk van politieke en teologiese onreg leef.
3. 'n Woord van hoop 3.1 Hoewel daar nie die geringste aanduiding van 'n positiewe uitkoms is nie, leef ons hoop nog. Die huidige situasie gaan nie vinnig opgelos word nie en die besetting gaan nie oornag gestaak word nie. Die konferensies, inisiatiewe, besoeke en onderhandelings het wel toegeneem, maar dit het nog nie daartoe gelei dat ons situasie of ons lyding verlig is nie. Selfs die nuwe posisie wat die VSA onder president Barack Obama ingeneem het – dat dit hulle uitdruklike wens is dat hierdie tragedie beëindig word – het nog geen verandering aan die harde werklikheid meegebring nie.
Soos Paulus in sy brief aan die Romeine sê: "God is vír ons, wie kan dan teen ons wees? … Wie kan ons van die liefde van Christus skei? Lyding of benoudheid of vervolging, honger of naaktheid, gevaar of swaard? Daar staan immers geskrywe: "Dit is oor U dat die dood ons dag vir dag bedreig … Hiervan is ek oortuig: geen dood of lewe of engele of bose magte of teenswoordige of toekomstige dinge of kragte of hoogte of diepte of enigiets anders in die skepping kan ons van die liefde van God skei nie …" (Romeine 8:31–39).
Die roeping van die kerk 3.4 Ons kerk is 'n gemeenskap wat bid en dien. Deur gebed en diens vertolk die kerk die Woord van God profeties, vir die hede én die toekoms. Alles wat in ons land gebeur, almal wat hier woon, al die pyn en hoop, alle onreg en alle pogings om die onreg te stuit – dit alles maak 'n integrale deel uit van ons kerk se gebed en van alle kerklike instellings. Ons dank God dat ons kerk hom teen onreg uitspreek, hoewel sommige mense wil hê dat die kerk moet stilbly en eerder agter godsdienstige vroomheid skuil.
5. Ons boodskap aan ons broers en susters
5.1 Ons is almal vandag in 'n doodloopstraat, en 'n rampspoedige toekoms staar ons in die gesig. Ons boodskap aan al ons broers en susters in Christus is 'n woord van hoop, geduld, standvastigheid en nuwe gedrag wat alles sal help om 'n beter toekoms te bereik. Ons boodskap is dat ons as Christene 'n boodskap het om te verkondig, en dat ons sal voortbeur om hierdie opdrag uit te voer ten spyte van dorings, bloed wat vergiet word en daaglikse probleme. Ons vestig ons hoop op God, wat vir ons verligting sal gee wanneer die tyd reg is. Terselfdertyd sal ons voortgaan om saam met God en volgens sy goddelike wil te arbei deur op te bou, die kwaad teen te staan en die dag van geregtigheid en vrede te laat aanbreek.
5.2 Ons sê aan ons broers en susters in Christus: Dit is nou die tyd om berou te toon. Wanneer ons berou betoon, snoer dit ons opnuut saam in 'n liefdesgemeenskap met almal wat ly, die gevangenes, die gewondes, diegene met tydelike of permanente agterstande, die kinders wat nie weet wat dit is om kind te wees nie en almal wat oor 'n geliefde rou.
5.3 Ons doen 'n beroep op Christene om standvastig te bly in hierdie tyd van beproewing, net soos ons deur die eeue heen gemaak het terwyl state en regerings gekom en gegaan het. Wees geduldig, standvastig en vol hoop; sodoende vul julle ons broers en susters se hart, te midde van verdrukking, met hoop. "Wees altyd gereed om 'n antwoord te gee aan elkeen wat van julle 'n verduideliking eis oor die hoop wat in julle lewe" (1 Petrus 3:15). Wees aktief betrokke, en bereid om ter wille van die versetbeweging op te offer indien dit is wat dit verg om ons haglike situasie te beëindig. Die dryfveer moet net steeds die liefde wees.
5.4 Ons het nie die getallevoordeel nie, maar ons het 'n gewigtige en belangrike boodskap. Ons land het dringend liefde nodig. Ons liefde is 'n boodskap aan Moslems en Jode en aan die hele wêreld.
5.4.1 Ons boodskap aan die Moslems is dat ons in liefde en vrede wil saamleef. Ons vra dat fanatisme en ekstremisme verwerp moet word. Dit is ook 'n beroep op die wêreld om nie Moslems as vyande te stereotipeer of as karikature van terrorisme af te maak nie maar eerder in vrede met Moslems saam te leef en met hulle in gesprek te tree.
5.4.2 Ons boodskap aan die Jode: Alhoewel ons nog onlangs teen mekaar baklei het en steeds met mekaar worstel, is ons in staat om mekaar lief te hê en saam te leef. Wanneer die besetting gestaak is en geregtigheid geskied het, kan ons ons ingewikkelde politieke lewe vanuit die krag en aansporing van hierdie liefde inrig.
5.4.3 Die boodskap van geloof sê aan almal wat met die politiek gemoeid is dat mense nie bedoel is om mekaar te haat nie. Haat, moord en doodslag is onaanvaarbaar. Waar liefde heers, aanvaar mense mekaar, en daardeur word ons almal beter mense. Só word die liefde die grondslag van 'n gemeenskap.
6. Ons boodskap aan die kerke van die wêreld
6.1 Ons boodskap aan kerke wêreldwyd is in die eerste plek 'n woord van dankbaarheid. Ons is dankbaar vir die solidariteit met ons wat julle met woord en daad en deur julle teenwoordigheid betoon het. Ons loof ook die talle kerke en Christene wat die Palestyne se reg op selfbeskikking ondersteun. Ons stuur hiermee ook 'n boodskap van solidariteit uit met Christene en kerke wat as gevolg van hulle pleidooi vir reg en geregtigheid gely het.
6.2 Sodat julle ons werklikheid kan verstaan, sê ons aan die kerke: Kom kyk self. Ons sal van ons kant help sodat julle ons realiteit in sy naakte werklikheid kan ervaar. Ons sal julle ontvang as pelgrims wat gekom het om vir ons te bid en 'n boodskap van vrede, liefde en versoening te bring. Dan sal julle die ware feite uitvind en die mense van hierdie land, die Palestyne én die Israeli's, leer ken.
6.3. Ons veroordeel alle vorme van rassisme en ons vra dat julle dit sal veroordeel en sal bestry in watter gedaante ook al, ongeag of dit op grond van godsdiens of etniese groepering is – anti-Semitisme en Islamofobie ingesluit. Terselfdertyd vra ons dat julle standpunt teen die Israeliese besetting van Palestynse grondgebied sal inneem en sodoende die waarheid oor die situasie sal verkondig. Soos ons reeds gesê het, beskou ons boikotmaatreëls en disinvestering as niegewelddadige maniere om geregtigheid, vrede en veiligheid vir almal te bewerkstellig.
7. Ons boodskap aan die internasionale gemeenskap
8. Ons boodskap aan Joodse en Moslem-leiers
9. 'n Boodskap aan die Palestye en die Israeli's
9.1 Dit is 'n oproep hierdie om God se beeld in elkeen van sy skepsels raak te sien en om die skeidsmure van angs en ras te oorwin. Dan kan ons konstruktiewe dialoog aangaan eerder as om vas te steek in die bose kringloop van nimmereindigende politieke maneuvers wat daarop ingestel is om die huidige situasie in stand te hou. Ons doen 'n beroep op almal om 'n gesamentlike visie na te streef wat op gelykwaardigheid en mededeelsaamheid gebou is eerder as op meerderwaardigheid of op ontkenning van ander se regte of op aggressie onder die voorwendsel van angs en veiligheid. Ons sê liefde ís moontlik, en so ook wedersydse vertroue. Daarom is ook vrede en daadwerklike versoening haalbaar. Só kan geregtigheid en veiligheid vir almal bewerkstellig word.
9.2. Opvoeding is belangrik. Opvoedkundige programme moet ons help om ander te leer ken soos hulle werklik is, en nie deur die bril van konflik, vyandigheid of godsdienstige fanatisme nie. Ons bestaande opvoedkundige programme is met vyandigheid deurspek. Die tyd het aangebreek dat ons begin met 'n nuwe soort opvoeding, wat ons in staat stel om die beeld van God in ander raak te sien, wat dit duidelik sal stel dat ons mekaar wel kan liefhê en dat ons wel in vrede en veiligheid saam aan 'n toekoms kan bou.
9.3 Pogings om van die staat 'n godsdienstige bestel te maak, hetsy Joods of Islam, perk die staat in. Dit lê die staat geweldig aan bande en verander dit in 'n stelsel wat diskrimineer en uitsluit deur een groep burgers bo die ander te verkies. Ons doen 'n beroep op godsdienstige Jode en Moslems: Laat die staat daar wees vir alle burgers, met 'n visie wat gegrond is op respek vir mense se godsdienstige oortuigings sowel as op gelykwaardigheid, geregtigheid, vryheid en respek vir pluralisme – nie op oorheersing deur een godsdienstige groep of op grond van getalle-oorwig nie.
9.4 Ons sê vir die Palestynse leiers dat ons huidige verdeeldheid ons gesamentlike posisie verswak en nog meer lyding veroorsaak. Absoluut niks kan hierdie verdeeldheid regverdig nie. In belang van ons volk, wat swaarder moet weeg as die belange van politieke partye, moet ons dit beëindig. Ons doen 'n beroep op die internasionale gemeenskap om hierdie eenheid te ondersteun en om die wil van die Palestynse volk te eerbiedig soos ons dit in 'n vrye verkiesing uitgespreek het.
10. Hoop op en vertroue in God In die volslae afwesigheid van hoop laat weerklink ons steeds ons kreet van hoop. Ons glo in die God wat goed en regverdig is. Ons glo dat God se goedheid uiteindelik sal triomfeer oor die boosheid van haat en doodslag wat steeds in ons land voortduur. Ons gaan hier 'n "nuwe aarde" sien kom, en 'n "nuwe mensdom" – mense wat daartoe aangevuur sal wees om al hulle broers en susters lief te hê.
Kry Sol Iustitiae artikels per epos | Get Sol Iustitiae articles via e-mail This entry was posted in Uncategorized and tagged Kairos Palestine. Bookmark the permalink.	← Reconciliation and Forgiveness in South Africa: 15 years on
'Lewend en Kragtig'? Die Hermeneutiese dinamika en implikasies van (her)interpretasie in die Ou Testament →