PressReader - Beeld: 2016-05-19 - Graan SA sal on­bil­li­ke ont­ei­e­ning in hof be­veg
Graan SA sal on­bil­li­ke ont­ei­e­ning in hof be­veg
Beeld - 2016-05-19 - Sakenuus - Vi­da Booy­sen
Bloem­fon­tein. – Suid-A­fri­ka se groot­ste graan­pro­du­sen­te­groep sal die re­ge­ring se po­gings be­veg om grond vir swart men­se te ont­ei­en in­dien die ver­goe­ding wat aan­ge­bied word on­der mark­pry­se daal.
So het Graan SA se uit­voe­ren­de hoof, Jan­nie de Vil­liers, Dins­dag aan Reu
ters ge­sê in ’n on­der­houd wat by die Nam­po-oes­dag na­by Bot­ha­vil­le ge­voer is.
Die ANC het die Wets­ont­werp op Grond­ont­ei­e­ning by die par­le­ment in­ge­dien so­dat die staat ver­plig­te grond­tran­sak­sies kan doen om die ras­se­on­ge­lyk­heid in grond­ei­e­naar­skap te ver­min­der. Die wet moet nog van krag word.
“In­dien daar ont­ei­e­ning son­der be­hoor­li­ke ver­goe­ding plaas­vind, sal ons na die kon­sti­tu­si­o­ne­le hof gaan om ’n uit­spraak daar­oor te kry,” het De Vil­liers ge­sê.
Daar word ge­raam dat so­wat 8 mil­joen hek­taar plaas­grond se­dert die ein­de van a­part­heid na swart ei­e­naars oor­ge­dra is. Dit is ge­lyk­staan­de aan tus­sen 8% en 10% van die grond wat in wit be­sit was in 1994, maar dit is net ’n der­de van die tei­ken van 30% wat oor­ge­dra moet word.
Pres. Ja­cob Zu­ma het ver­le­de Vry­dag sy steun aan die wets­ont­werp toe­ge­sê te mid­de van groot po­pu­lis­tie­se druk waar­deur die re­ge­ren­de ANC in die ko­men­de mu­ni­si­pa­le ver­kie­sing in Au­gus­tus in die ge­sig staar word.
Krag­tens die wets­ont­werp kan die staat ’n stuk grond son­der die ei­e­naar se toe­stem­ming ver­kry deur ’n be­drag te be­taal wat deur die kan­toor van die waar­deer­der-ge­ne­raal goed­ge­keur word. Dié voor­stel ver­vang die be­gin­sel van ge­wil­li­ge ko­per en ver­ko­per wat tot dus­ver ge­geld het.
Ei­e­naars kan die ver­goe­dings­be­drag wat aan­ge­bied word op ’n in­di­vi­du­e­le grond­slag in die hof be­veg, maar De Vil­liers sê Graan SA sal selfs ver­der gaan en die saak tot in die hoog­ste hof in die land voer.
A­gri SA het vroe­ër ook sy on­te­vre­den­heid uit­ge­spreek om­dat die par­le­men­tê­re ko­mi­tee oor e­ko­no­mie­se en sa­ke­ont­wik­ke­ling die wets­ont­werp goed­ge­keur het. Dié land­bou­or­ga­ni­sa­sie het in ’n ver­kla­ring ook sy kri­tiek uit­ge­spreek oor die wy­se waar­op die ver­ga­de­ring op kort ken­nis­ge­wing en met slegs be­perk­te deel­na­me ge­hou is.
“Die de­fi­ni­sie be­perk die ge­val­le waar ver­goe­ding be­taal moet word tot waar die staat die ei­en­dom kry,” sê Er­nest P­ringle, voor­sit­ter van A­gri SA se land­bou­ont­wik­ke­lings­ko­mi­tee.
“Die Grond­wet be­vat nie dié be­per­king nie.”