Almal is bekend met ruimte bekendstellings. Daar is 'n vuurpyl op die pad, en aan die einde van 'n lang aftelling, spring dit af tot by die spasie. Maar wanneer kom daardie vuurpyl eintlik die ruimte in? Dit is 'n goeie vraag wat nie 'n besliste antwoord het nie. Daar is geen spesifieke grens wat bepaal waar die ruimte begin nie. Daar is nie 'n lyn in die atmosfeer met 'n teken wat sê: "Die ruimte is Thataway!".
Die Grens tussen Aarde en Ruimte
Die lyn tussen die ruimte en 'nie ruimte' word regtig bepaal deur ons atmosfeer.
Hier onder op die planeet se oppervlak is dit dik genoeg om die lewe te ondersteun. Styging deur die atmosfeer, word die lug geleidelik dunner. Daar is spore van die gasse wat ons asemhaal meer as honderd myl bokant ons planeet, maar uiteindelik dun hulle soveel dat dit nie anders is as die naby-vakuum van die ruimte nie. Sommige satelliete het tienuise stukkies van die Aarde se atmosfeer gemeet aan meer as 800 kilometer (byna 500 myl) weg. Alle satelliete wentel ruim bo ons atmosfeer en word amptelik beskou as "in die ruimte". Aangesien ons atmosfeer so geleidelik dun en daar geen duidelike grens is nie, moes wetenskaplikes 'n amptelike "grens" tussen atmosfeer en ruimte opdoen.
Vandag is die algemeen ooreengekome definisie van waar die ruimte begin is ongeveer 100 kilometer (62 myl). Dit word ook die von Kármán-lyn genoem. Enigeen wat oor 80 km (50 myl) vlieg, word gewoonlik as 'n ruimtevaarder beskou, volgens NASA.
Verkenning van atmosferiese lae
Om te sien waarom dit moeilik is om te definieer waar die ruimte begin, kyk hoe ons atmosfeer werk. Dink aan dit as 'n laagkoek gemaak van gasse. Dit is dikker naby die oppervlak van ons planeet en dunner aan die bokant. Ons leef en werk in die laagste vlak, en die meeste mense woon in die onderste myl van die atmosfeer.
Dis eers wanneer ons deur die lug reis of hoë berge klim wat ons in gebiede kry waar die lug redelik dun is. Die hoogste berge styg tot tussen 4200 en 9144 meter (14,000 tot byna 30,000 voet).
Die meeste passasierstorms vlieg by ongeveer 10 kilometer (of 6 myl) op. Selfs die beste militêre jets klim selde bo 30 km (98.425 voet). Weerballonne kan tot 40 kilometer in hoogte bereik. Meteore flare ongeveer 12 kilometer op. Ek Die noordelike of suidelike ligte (auroral vertoon) is ongeveer 90 kilometer hoog. Die Internasionale Ruimtestasie wentel tussen 330 en 410 kilometer (205-255 myl) bo die Aarde se oppervlak en ver bo die atmosfeer. Dit is goed bokant die skeidslyn wat die begin van die ruimte aandui.
Sterrekundiges en planetêre wetenskaplikes verdeel dikwels die "naby-aarde" -ruimte-omgewing in verskillende streke. Daar is 'geospace', wat is die gebied van die ruimte naaste Aarde, maar basies buite die skeidslyn. Dan is daar 'n "cislun" -ruimte, wat die gebied uitstrek wat buite die Maan strek en beide die Aarde en die Maan insluit. Daarbenewens is die interplanetêre ruimte wat oor die Son en planete strek, tot by die grense van die Oortwolk .
Die volgende gebied is interstellêre ruimte (wat die ruimte tussen die sterre insluit). Daarbenewens is galaktiese ruimte en intergalaktiese ruimte, wat fokus op die ruimtes binne die sterrestelsel en tussen sterrestelsels onderskeidelik. In die meeste gevalle is die ruimte tussen sterre en die uitgestrekte streke tussen die melkwegstelsels nie regtig leeg nie. Hierdie streke bevat gewoonlik gasmolekules en stof en maak 'n vakuum effektief uit.
Vir die doeleindes van wetgewing en rekordhouding, beskou meeste kenners die ruimte om te begin op 'n hoogte van 100 km (62 myl), die von Kármán-lyn. Dit is vernoem na Theodore von Kármán, 'n ingenieur, en fisikus wat swaar gewerk het in lugvaartkunde en astronautiek. Hy was die eerste om te bepaal dat die atmosfeer op hierdie vlak te dun is om lugvaartvlug te ondersteun.
Daar is 'n paar baie eenvoudige redes waarom so 'n afdeling bestaan.
Dit weerspieël 'n omgewing waar vuurpyle in staat is om te vlieg. In baie praktiese terme moet ingenieurs wat ruimtetuig ontwerp, seker maak hulle kan die moeilikhede van die ruimte hanteer. Om ruimte te definieer in terme van atmosferiese sleep, temperatuur en druk (of 'n gebrek aan een in 'n vakuum) is belangrik aangesien voertuie en satelliete gebou moet word om uiterste omgewings te weerstaan. Vir die doel om veilig op Aarde te land, het die ontwerpers en operateurs van die Amerikaanse ruimtetuigvloot bepaal dat die "grens van die buitenste ruimte" vir die pendeltuie op 'n hoogte van 122 km (76 myl) was. Op daardie vlak kon die pendeltjies 'n atmosferiese trek van die Aarde se lug lug begin voel, en dit het geaffekteer hoe hulle na hul landings gery is. Dit was nog steeds ver bo die von Kármán-lyn, maar in werklikheid was daar goeie ingenieursredes om te definieer vir die pendeldiere wat menslike lewens gedra het en 'n hoër veiligheidsvereiste het.
Politiek en die definisie van die buitenste ruimte
Die idee van die buitenste ruimte is sentraal in baie verdrae wat die vreedsame gebruike van die ruimte en die liggame in dit beheer. Byvoorbeeld, die Outer-Ruimte-verdrag (onderteken deur 104 lande en die eerste keer deur die Verenigde Nasies in 1967 geslaag) hou lande in om soewereine grondgebied in die buitenste ruimte te beweer. Wat dit beteken, is dat geen land 'n eis in die ruimte kan inneem en ander daaruit kan hou nie.
Dit het dus belangrik geword om die "buitenste ruimte" te definieer vir geopolitieke redes wat niks met veiligheid of ingenieurswese te doen het nie. Die verdrae wat die grense van ruimte aanspreek, bepaal watter regerings by of naby ander liggame in die ruimte kan doen.
Dit verskaf ook riglyne vir die ontwikkeling van menslike kolonies en ander navorsingsopdragte op die planete, mane en asteroïdes.