Wendag - Wanneer die Witman die Witman Verraai
Wanneer die Witman die Witman Verraai
Die ou bekende spreekwoord lui: "Wat jy saai sal jy maai" Nou is die vraag wat by my opkom. Kan die gesegde vir 'n volk geld wanneer sy leierskap verraad teenoor 'n buurland gepleeg het? Of moet dit eerder die ander gesegde: "Meng jou met die semels dan vreet die varke jou op" wees wat geld vir diegene wat vir die betrokke leierskap gestem het? Die probleem is dat diegene wat nie met die "semels" gemeng het nie nou ook moet "maai" wat hulle nié "gesaai" het nie. In hierdie sin praat ek nou van Suid Afrika wat verraad teenoor Zimbabwe, of eerder die eertydse Rhodesië gepleeg het.
Die hele wêreld gons oor die aapstreke van Robert Mugabe. Mugabe se doen en late en die absurditeit rondom sy leierskap behoort eintlik nie met politiese en geskiedkundige skok en verbasing bejeën te word nie. Dit moet as vanselfsprekend beskou word. Enige regdenkende persoon by sy volle bewussyn, wat die lesse van die res van Afrika deur 'n 'skoon' bril beskou, moes destyds, soos nou, kon verwag het dat Mugabe se manewales 'n eens pragtige en florerende land sou afsleep na die vlak van al die Afrika lande waar die Swart man onafhanklikheid gekry het oftewel regeer. Terwyl baie op allerhande wyse kunsmatige euforie rondom die "reenboog land" waarin ons woon voorhou as 'n voorbeeld van sukses en harmonie, roep die werklikheid anders ten hemele.
Suid Afrika is polities en op vele ander vlakke terminaal. Dit gaan gepaard met die bittere lyding van baie van die land se mense. Duisende lê vermink begrawe en miljoene leef in daaglikse vrees. Die volk hou wanneer daar droogte is 'n biddag vir reent en vra vir God om vergifnis vir die sondes wat kwansuis die weerhouding van 'druppels' bewerkstellig het. Kompleet asof God ons van lewegewende reent sou weerhou weens een of ander misstap. As 'n mensdom gesamentlik aanvaar dat dit die geval is, wat sal dan met ons kan gebeur wanneer ons as volk ons rug draai op 'n mede Christelike land en bewerkstellig dat daardie land moet oorgee aan 'n heerskappy wat Christelike geloof en waardes misken?
Die Suid Afrikaanse Regering van die sewentiger jare het aan die hand van Adv. John Vorster, die Eerste Minister, sy rug op Blank beheerde Rhodesië gekeer en daardie land in uiterste nood gelaat. Hierdie daad het polities noodlottige gevolge vir Rhodesië en later vir Suid Afrika ingehou. Mnr Jaap Marais van die Herstigte Nasionale Party skryf in 'n artikel in die Afrikaner van 11 September 1970 profeties: "Dit is bedroewend as die wagters slaap. Maar dit is doodsgevaarlik as die wagters die rug op die vyand gedraai het en die volk binne die mure bespied en betakel, terwyl die vyand deur die hekke kruip". Ek het die foto's van die Suid Afrikaanse gesin wat met hul bakkie 'n landmyn op hul plaas teenaan die Limpopo afgetrap het, op my lessenaar gehad. Wat 'n heerlike wildbesigtiging op 'n luilekker Sondagmiddag was, het 'n hele gesin grusaam vermink gelaat. Die liggaampie van die klein blonde kleuter dogtertjie wat etlike meter van die verfrommelde bakkie gelê het, het gespreek van 'n dood op sy wreedste – haar een beentjie was bokant die knie afgeruk en aan die spartel merke op die grond het sy, soos van die ander, die ewigheid pynlik en traumaties tegemoet moes gaan. Daardie Sondag het John Voster waarskynlik soos gereeld aan sy dop gesuig... en die kiesers wat vir hom gestem het in die verkiesing wat hy takties vervroeg het om die opkomende Herstigte Nasionale Party te stuit, het meegedoen aan die terreurdaad van die dag en die wat sou volg... As dit ten Hemele moet roep dan vra dit meer as 'n droogte!
Die sluipmoord op Dr. Verwoerd was inderdaad 'n dolk in die hart van die Witman van Suid Afrika. Dr. Verwoerd het vir Vorster 'n Suid Afrika nagelaat wat bankvas by Rhodesië gestaan het in hulle stryd teen kommunisme en terrorisme, want nie alleen was Rhodesië 'n buffer tussen ons en die kommunistiese aanslag nie, maar die regering van mnr Ian Smith was 'n blank Christelike regering. "Mnr Vorster het voorlopig die bestaande betrekkings met Rhodesië gehandhaaf toe hy die leiding oorgeneem het, maar dat daar 'n verandering van betekenis ingetree het, was duidelik toe hy reeds in 1967 na Rhodesië verwys het 'as die vlieg in die salf'" skryf Mnr Jaap Marais in sy boek 'Die Verloëning van die Verwoerd –denkbeeld'.
Toe begin die winde uit Suid Afrika anders teen Rhodesie aanwaai. Skierlik tree Mnr Vorster op as 'bemiddelaar' tussen die Britse Eerste Minister, Harold Wilson, en Mnr Ian Smith. Samesprekinge op die Britse slagskip Tiger tussen mnre Wilson en Smith is deur mnr Vorster se bemiddeling gereël en is later weer op die Fearless gevoer. Dit was 'n deurslaggewende optrede, waardeur mnr Vorster sy voet geplaas het op 'n pad van al groter druk op die Smith-regering geplaas ter wille van Brittanje. Die volgende was die gevolglike druk wat op Ian Smith geplaas is:
- Druk op die Smith regering om die terroristeleiers vry te laat;
- Samewerking met President Kaunda van Zambië om mnr Smith en die terroristeleiers tot samesprekings te dwing by die brugberaad in 'n passasierswa van die Suid Afrikaanse Spoorweë.
- Die aankondiging van détente in Oktober 1974, toe daar volgens Generaal Wallis minder as 70 terroriste oor was in Rhodesië.
- Die onttrekking van die SA Polisie aan Rhodesië in 1975.
Die Engelse het hierna op die agtergrond geskuif en plek gemaak vir die Amerikaanse departement van buitelandse sake onder wie mnr Vorster, anders as Dr. Verwoerd, soos 'n lammetjie geswig het, want hy verklaar in Mei 1975 aan Readers Digest: "Ek beskou die VSA as die leier van die vrye wêreld en gevolglik as my leier" Onder mnr Vorster het Suid Afrika nie meer 'n selfstandige buitelandse beleid gevolg nie, maar in 'n volgelingskap agter die VSA se departement van buitelandse sake beweeg.
Wat daarna in Suid Afrika se verhouding met Rhodesië gebeur het, kan die beste weergegee word aan die hand van eerstehandse bronne. Die skryfster van The Elite; The Story of the Rhodesian Special Air Service, Barbara Cole, verklaar onder andere oor die ontmoeting van Dr Henry Kissinger, Amerikaanse minister van buitelandse sake, mnr John Vorster en mnr Ian Smith in Pretoria in September 1976:
"South Africa paid half of Rhodesia's defence budget and to get the point across, the money, weapons and amunition had suddenly dried up. The Rhodesians had been waiting months to hear if South Africa would support them for another year. Rhodsians were brave, but even they couldn't fight without amunition.
"Then South Africa turned her attention towards Rhodesias main Export and import artery which ran through South Africa. Soon some Rh$125m (R72 m, US$82m) worth of Rhodesian goods had piled up in South Africa. The border was closed during the Kissinger Summit and Rhodesias precious oil supplies were down to an all time low of 196 days. The situation was critical and leaders of business and industry urged Smith to act rapidly.
" But big brother 'down south' was going for the jugular and there were no options left"
Voster het nie as bemiddelaar nie, maar as aktiewe agent van die VSA en Brittanje teen Rhodesië opgetree. Die nekslag was toe Suid Afrika sy grens met Rhodesië gesluit het en ekonomiese sanksies teen die land toegepas het om Mnr Smith te dwing om swart regering te aanvaar. "Suid Afrika het sy rug op blanke Rhodesie gedraai," skryf prof Michael Arnheim in 'South Africa after Vorster'.
Mnr Smith self het verklaar:
"In the end it was John Vorster who decided over fate when he said 'We cant go on supporting you...' Voster was the only one who had been able to pressure us ... In the end it was Vorster whom we had to accept. If it had been Kissinger I could have said 'Hop off!'. If it had been the British I could have said the same. There was only one person to whom I could not have said that – and that was Vorster." (The Sunday Tribune, 10 November 1985).
Daar kan argumenteer word dat Vorster die Suid Afrikaanse publiek mislei het deur sy herhaalde versekerings dat Suid Afrika nie in Rhodesie se sake ingemeng het nie, maar wat my betref hou die 'misleiding' verskoning nie water nie. Die Suid Afrikaanse publiek het mnr Jaap Marais en die HNP gehad wat as politieke profete striemende aanvalle op verskeie openbare vlakke teen Vorster se doen en late gemaak het. Vorster se uiters gebrekkige geo-politieke sin en die feit dat hy die konsekwensies van sy politieke dade nie kon beoordeel nie is baie duidelik voorspel op politieke verhoë. Daar is nie verskonings vir hierdie tipe dinge nie. Die kiesers wie se kruisies die Witman en Christen van Rhodesië uitverkoop het, kan hul nie verweer as hulle blind gegaan het vir die werklikhede wat om hulle gebeur het omdat hulle gestem het op grond van die inligting in die populêre dagblaaie en Sondagkoerante nie. Die dagblaaie et al was die skoothondjies van die regering van die dag. Onkunde aangaande die werklikhede in die politiek, is nie 'n verskoning nie maar 'n aanklag!
Mnr Jaap Marais het 'n blink toekoms in die Parlement prysgegee omdat hy gaan stelling inneem het tussen die verraaiers soos Vorster, en sy volk. Die verwikkelinge in Rhodesië het hy reg vertolk. Vandat Mnr Vorster in die laat sestiger jare na Rhodesië as "die vlieg in die salf" verwys het, het Mnr Jaap Marais gesê dat die Nasionale Party Rhodesië gaan uitverkoop. In 1974 was hy die dryfkrag agter die stigting van die Suider Afrikaanse Solidariteitskongres (SASKON). Daardie tyd toe Vorster Rhodesië uitverkoop het, was mnr Jaap Marais die man wat 'n striemende aanval op 'n openbare vergadering op mnr Vorster gemaak het, wat uitgeloop het op 'n poging om aan mnr. Vorster persoonlik 'n mosie van die vergadering by sy woning in Pretoria te oorhandig. Daarvoor is Jaap Marais gearresteer en 'n naweek lank in Polisieselle in Pretoria aangehou. Daarna het die Staat sy aanklag laat vaar, en het die Regering 'n wet aangeneem om hom te vrywaar weens onwettige arrestasie en aanhouding. Dit is die soort politiek wat Jaap Marais namens die volk en Rhodesië in die gesig moes staar.
Maar dit, al die politieke vergaderings, Jaap Marais se aanhoudende openbare waarskuwings, die artikels in die Afrikaner ens, doem voor die kiesers op wat saam Vorster verraad gepleeg het. Die on omkeerbare geskiedenis spreek tot die kiesers soos wat daar tot die ryk man uit die verhaal van Lazarus in die hel gespreek is toe hy smeek dat sy familie gewaarsku word:
Ons het ook die profete gehad, maar weens stiksienigheid het ons nou 'n reënboognasie wat regeer word deur 'oor die grens vryheidsvegters' wat teen dogtertjies geveg het, dit is 'n skande!