123 "Kinders" of "werke" Matteus 11:19 | Bybelverskille
← 122 In Moderne Vertalings ontbreek "in Christus" uit Galasiërs 3:17.
124 "Die Vader van onse Here Jesus Christus." Efesiers 3:14 →
In die vier Afrikaanse vertalings wat deur die Bybelgenootskap uitgegee word, kom vier verskillende variasies van Matteus 11:19 voor!
1933/53 Ou Afrikaanse Vertaling: "Die Seun van die mens het gekom – hy eet en Hy drink en hulle sê: "dáár is 'n mens wat 'n vraat en 'n wynsuiper is, 'n vriend van tollenaars en sondaars. Maar die wysheid is geregverdig deur sy kinders."
BDV: "Maar die wysheid word deur haar dade reg bewys."
1983: "…Maar God tree met wysheid op en sy werke bevestig dit.
BVA: "Die dinge wat Ek en Johannes doen, wys dat ons van God kom. Mense wat in ons glo, weet regtig wat die wysheid van God is."
Die NLV en die ASV stem tot 'n redelike mate ooreen met die BDV.
"Die Boodskap" as 'n parafrase het weer 'n ander interpretasie: "Ja-nee, al wat hierdie mense kan doen, is kritiseer. Maar hoe voel God daaroor? Wel, God kyk na die gevolge van wat iemand doen. Dan besluit Hy of dít wat daardie persoon doen, goed of sleg is."
Om te probeer bepaal wat die oorspronklike en wat die variasie sou wees, gebruik ons drie objektiewe kriteria.
"Werke" word ondersteun deur twee Griekse unsiale manuskripte uit ±350 n.C. en een uit ±450, asook familie 13 met sowat 12 minuskul manuskripte. Slegs Bohairies (±350), twee Siriese en 'n laat Etiopiese antieke vertaling het "werke" in, en nie "kinders" nie.
"Kinders" word ondersteun deur twee usiale manuskripte van ±450 en ses van later as 750 n.C. Dit kom ook voor in 'n Bisantynse Leesbundel en meer as 20 Griekse minuskul manuskripte, waaronder familie 1 met 7 manuskripte. Die oudste antieke vertaling, Sahidies (±250) het ook "kinders". Al kan ons nie nader enige afleiding maak nie, bevestig die bestaan van 'n bepaalde weergawe dat daar op daardie plek en tyd 'n Griekse manuskrip gebruik was met daardie woord in. Die oorgrote meerderheid Oud Latynse Vertalings, asok Siries, Goties, Armeens, Etiopies en Georgies uit ±350 tot 1250 n.C. stem ook ooreen met "kinders".
Hoewel Nestle/Aland asook die United Bible Societies tekste voorkeur aan "werke" gee, is hul gradering slegs 'n "B"; "There is some doubt…"
Matteus en Lukas het elkeen drie bronne gebruik in die opstel van hul evangelies. Eerstens die evangelie van Markus, maar hierdie gedeelte kom nie in Markus voor nie. Tweedens het hulle 'n bron met aanhalings van Jesus se persoonlike uitsprake en/of gesegdes gebruik. Dit word "Q" genoem. (Q vir Quelle, Duits vir bron.) Hul derde bron was hul eie navorsing.
Die feit dat hierdie gebeurtenis feitlik woordeliks in Matteus en Lukas voorkom, maak Q die logiese oorsprong hiervan. In die parallelle gedeelte in Lukas 7:35 staan daar: "Maar wysheid is geregverdig deur al sy kinders." Met Lukas en talle Griekse sowel as die meeste antieke vertalings van Matteus met kinders en nie werke nie, kan ons met groot sekerheid aflei dat Q wel hierdie deel bevat het met "kinders" en nie "werke" nie.
Hierdie kreterium dui sterk daarop dat "kinders" eerder as "werke" die oorspronklike sou verteenwoordig.
Albei die woorde word dikwels deur Jesus gebruik en albei is algemeen by Matteus. Enige een van die twee het 'n gelyke kans om die oorspronklike te wees.
Ons probeer ook vasstel wat binne die konteks die mees moontlike woord sou wees.
Wat is die funksie van hierdie sinsnede binne die paragraaf en wat beteken hierdie sinsnede?
Volgens die opbou van die paragraaf is hierdie sinsnede 'n konklusie of finale woord oor wat Jesus gesê het oor "hierdie geslag" (vs.16).
Die punt wat Jesus maak, is dat hierdie mense enige verskoning aangryp om hulle nie te steur aan die boodskap van óf Johannes die Doper, óf van Jesus self nie.
Direk staan daar in Grieks: "Maar wysheid is geregverdig deur:" óf sy kinders, óf sy werke.
Jesus maak hier die stelling dat, hoewel baie nie op God se boodskap van verlossing deur Jesus Christus reageer nie, die wysheid van God se metode bewys word deur die resultaat daarvan. Dit is òf direk die gelowiges (sy kinders), òf die oortuigingskrag wat mense tot geloof laat kom (sy werke). Enigeen van die twee variasies sal dieselfde funksie vervul.
Jesus gebruik die passiewe vorm van die werkwoord in hierdie stelling: "Maar wysheid is geregverdig deur sy kinders." Die passiewe vorm van die werkwoord word dikwels gebruik om aan te dui dat dit God is wat optree. Dit is waarom die 1983 – Vertaling sê: "Maar God tree met wysheid op…"
Die manuskripbewyse gee 'n geringe voorkeus aan "kinders" eerder as "werke"
Q as waarskynlike bron van hierdie paragraaf, gee voorkeur aan "kinders".
In die konteks sal enige van die twee variasies dieselfde funksie vervul.
Uit bogenoemde sou "kinders" eerder as "werke" die oorspronklike weergawe verteenwoordig.
Paulus eggo hierdie beginsel in 1Korintiërs 1:21: "Aangesien God in sy wysheid beskik het dat die wêreld Hom nooit deur menslike slimmigheid sou vind nie, het Hy dit goed gevind om deur die "dwaasheid" van ons prediking dié wat glo, te red." (NLV)
Enige kommentaar en/of vrae is welkom onder aan hierdie bladsy, of per e-pos aan: bibledifferences@gmail.com
This entry was posted in Antieke Vertalings, Eksterne Maatstawwe (Gegewens), Interne Kriteria, Intrinsieke kriteria, Konteks. Bookmark the permalink.