Nog geen teken van beleërde SAL, SA Express se jaarverslaeArgieffoto. (Foto: Facebook) Nie die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) óf SA Express (SAX) gaan die spertyd haal om hul jaarverslae in te dien nie. Die SAL en SAX moes dié verslae, asook geouditeerde finansiële state en ŉ ouditverslag, vyf maande ná die einde van die boekjaar ingedien het. Dit is nie gedoen nie. Die DA het Woensdag in ŉ verklaring gesê hy neem met kommer kennis van die minister van openbare ondernemings, Pravin Gordhan, se brief waarin die parlement ingelig word dat die jaarverslae nie betyds ingedien gaan word nie. “Die minister het ernstige finansiële probleme by albei rederye voorgehou vir die vertraging,” het Natasha Mazzone, die DA se woordvoerder oor openbare ondernemings, gesê. Die DA gaan nou die voorsitter van die parlementêre portefeuljekomitee oor openbare ondernemings, Khaya Magaxa, vra dat Gordhan kom verslag doen oor waarom die twee staatsrederye aanhoudend versuim om hul pligte na te kom. “Die kwessies kan nie bloot geïgnoreer word nie. Albei rederye het die land al miljarde rande in reddingsboeie en verkwisting gekos. “Dié jaarverslae is nie ŉ luukse nie, dit is instrumente wat die parlement toelaat om sy oorsigrol uit te voer en die uitvoerende gesag en amptenare verantwoordelik te hou. Dit word al duideliker dat die departement van openbare ondernemings versuim om dié staatsbeheerde ondernemings (SBO’s) behoorlik te bestuur en dit is beslis nie die eerste keer dat sukkelende SBO’s versuim om verantwoording te doen vir hul vertoning en besteding nie,” het Mazzone gesê. Sy het gesê die gebrek aan state dui op ŉ veel dieper krisis waarvan die omvang nie langer verdoesel kan word nie – en dat dit waarskynlik gevolg gaan word deur nóg ŉ pleidooi vir ŉ reddingsboei. Regeringswaarborge vir staatsinstellings beloop in dié stadium meer as R450 miljard. “Verlede jaar het die SAL ŉ verlies van R5,5 miljard gely kort nadat hy ŉ reddingsboei van R5 miljard by die staat gekry het. Dit het net meer as ŉ maand geneem voordat uitvoerende hoofde nóg ŉ finansiële reddingsboei geëis het. “Die SAL se skuld, wat R21,7 miljard beloop, is besig om die staatskas leeg te suig en hou ŉ wesenlike bedreiging vir die Suid-Afrikaanse ekonomie in,” het Mazzone gesê. Die DA het gesê met die reusebedrae geld wat bestee word om die SAL en SAX operasioneel te hou, kon duisende nuwe werksgeleenthede in die bedryf geskep word. Die party sê die lugrederye het al te veel omkeerplanne, nuwe rade en nuwe hoofde gehad – en met geen sukses nie. “Uiteindelik het politieke inmenging alle pogings om die SAL en SAX te red, ongedaan gemaak.” Volgens Mazzone kry Suid-Afrikaners, ANC-begunstigdes uitgesluit, bitter min waarde vir die geld wat op SBO’s uitgegee word. Maroela Media het vroeër berig die Vlieëniersvereniging van die Suid-Afrikaanse Lugdiens (Saapa) dreig boonop om te staak weens die diepgewortelde en voortslepende probleme by die SAL.