September | 2013 | C. M. Naim
11. September 2013 · 2 comments	· Categories: In the La La Land of the Urdu Media · Tags: Aligarh Muslim University, Deoband, Orya Maqbool Jan, Sir Syed, Urdu Columnists God beloof dat 'n nuwe, herskape, herstelde skepping sonder gebrokenheid... PB1.5 Home - Slider
God beloof dat 'n nuwe, herskape, herstelde skepping sonder gebrokenheid... PB1.5
Posted by thePLAN diePLAN on February 19, 2017 at 6:45 AM
•	1.5 God beloof dat ’n nuwe, herskape, herstelde skepping sonder gebrokenheid, waarin sy heerskappy volkome sal wees, tot stand sal kom (Openb. 21) en dit gee hoop.
•	Deel 1 God – bl. 1-16
•	Deel 3 Die Plan – bl. 30-59
•	Deel 5 Praktiese Uitkomste – bl. 187-195
Die werklikhede van herskepping en nuwe lewe deur Jesus Christus
Openbaring 21 word in die handboek as basisteks by hierdie tema aangedui, maar ek het doelbewus vir Johannes 1:1-14 as preekteks gekies. Iets wat in die toekoms lê, soos die visioene in Openbaring 21, kan natuurlik ook troosvol wees. Veral as verwag word dat dit binnekort, nie eers ver in die verskiet, sal gebeur nie – soos die verwagting destyds met die skryf van Openbaring inderdaad was. Die toekomsverwagting in die Johannesverhaal is egter anders. Dáárin is die toekoms reeds ŉ werklikheid en dit is ook voortdurend in die proses om verwerklik te word. En miskien is dít die uitdaging vir ons as gelowiges tans: om in hierdie wêreld wat mooi is, maar soos ŉ gekraakte ruit stukkend is; of anders gestel binne-in hierdie lewe met sy realiteite van gebrokenheid en sterflikheid, die werklikheid van die herskepping, van hoop en nuwe lewe, te vier.
Iets oor die struktuur van die gedeelte
Johannes 1:1-5 is ŉ doelbewuste sinspeling op Genesis 1. Die klem is hier op Jesus as die Woord wat die lig vir die wêreld is. Dit is ŉ Wêreld (kosmos) wat gekenmerk word deur donkerte. Donkerte hier is die simbool van iets wat boos is, wat teenoor God stelling inneem en wat vyandig staan teenoor sy saak. Daar is in Johannes meer male hierdie teenstelling tussen lig en duisternis. Lig hoort by God en duisternis is as gevolg van die sonde van die mense. Dink byvoorbeeld aan die gelade opmerking oor Judas in Johannes 13:30, “Nadat Judas dan die stukkie brood gevat het, het hy dadelik uitgegaan. Dit was nag.”
Jesus se koms verteenwoordig ŉ nuwe skepping, of anders gestel: die herskepping, deur God Self.
Die paragraaf (Johannes 1:1-14) kan in drie blokke verdeel word. Die inhoud wat enersyds deur die reeks (tot dusver) omskryf word, maar ook vertel hoe die verlossingsplan van God verder gevoer word. Dit kan soos volg uiteengesit word:
•	Skepping (en die Woord se betrokkenheid daarby, asook die karaktereienskappe van die Woord) – 1:1-8.
•	Die sonde wat mense liewer maak vir die duisternis as vir die lig – 1:9-11.
•	Die wonderlike gawe dat mense wat in Jesus glo, weer kinders van God gemaak word. Die klimaks vir die Johannesverhaal is juis dat mense opnuut aan God kan behoort – 1:12-14.
Hierdie preek fokus op verse 12-14 wat handel oor die nuwe skepping wat plaasvind deur die Woord, en sluit ook aan by verse 6-8 wat handel oor Johannes die doper se getuienis oor die Lig.
Verse 1-9 >>> verwysing na die skepping (1-5) en Johannes die doper se getuienis (6-8 )
Let spesifiek op die sinspelings op die skeppingsverhaal waarvan vanaf Genesis 1:1 vertel word: “in die begin”; ook die verwysing na die lig teenoor die heersende duisternis >>> die lig skyn en kan nie oorweldig word nie; ook die verwysing na lewe teenoor die dood.
Hierdie pare wat so teenoor mekaar gestel word is een van die kenmerkende eienskappe van die Johannesverhaal.
Die oorwinning van lig oor duisternis kom op ŉ verrassende manier! Dit kom deur die opofferende liefde van Jesus Christus, wat Homself volledig prysgee in die uitvoering van die Vader se opdragte. Juis die Johannesverhaal maak duidelik dat Jesus se lyding inderdaad ook sy heerlikheid is.
Jesus se opstanding verander spesifiek ook ons menslike lyding en dood ingrypend. Deur en in die lyding het die toekoms aangebreek. Lyding word dikwels die sleutel tot nuwe lewe.
Verse 9-11 >>> verwysing na die sonde (soos vergestalt in die onwilligheid om Jesus te aanvaar)
Die vergelyking hier is dié van die “ware” lig wat skyn teenoor alle ander “ligte”. Ander ligte is nie die waarheid nie – dit probeer verdoesel dat dit eintlik maar donkerte bly. Jesus word uitgelig as die sleutel wat die verandering, die nuwe skepping met die gepaardgaande nuwe lewe, moontlik maak. En let op, Jesus is op alle mense gerig.
Maar Hy is ook op meer as mense gefokus: dit gaan oor die hele skepping (letterlik: die kosmos). Sy verhouding met die kosmos word uitgespel. Hy is deel van die kosmos (“in” die kosmos); die kosmos bestaan deur Hom; maar die kosmos “ken” Hom nie. “Ken” is in die Ou Testament telkens die woord waarmee innige verbondenheid en verhouding aangedui word. Die mens (as beeld van God) het nie daarin geslaag om die kosmos voor te gaan en te lei tot ware kennis van die Woord nie... Daar is trouens ŉ onwilligheid van die mense om Jesus te aanvaar – kyk na gebruik van ta idia en hoi idioi in vers 11. Daar kan hierin selfs ook ŉ verwysing na die Jooodse leiers se vyandskap jeens Jesus wees.
Verse 12-14 >>> verwys na die herskepping deur Jesus Christus
Volgens Romeine 8:23-24 is die openbare bekendmaking van ons aanneming tot kinders die hoogtepunt van Jesus se verlossingswerk. Dit is die voltooiing van die herskeppingswerk. By hierdie hoogtepunt is die kosmos die belanghebbende en jubelende toeskouer. Johannes sê: Jesus, die Woord, gee aan mense die mag (eksousia) om kinders van God te wees (1:12). En dan verduidelik hy wie hierdie kinders is en hoe hulle geëien kan word. Hy sê dit is die mense wat in Jesus se Naam glo. “Naam” het hier die betekenis van identiteit. So, om in Jesus se Naam te glo, beteken om volledig met Hom en met sy optrede te assosieer.
Die verhaal gaan verder: hierdie bemagtiging om kinders van God te word, kom van God af! Dit kom nie deur die vlees of die wil van ŉ man nie. Dit is met ander woorde nie ŉ nuwe, “aardse”geboorte waar ŉ kind deur geslagsgemeenskap verwek word nie (dink ook aan Jesus se woorde aan Nikodemus oor die wedergeboorte in Johannes 3:3-8 ), maar hulle is God se kinders as gevolg van die herskepping en verlossing wat deur God Self gedoen word (“hulle is uit God verwek/gebore” ).
Oor Jesus word daar verder gesê dat Hy vlees geword het en hier onder ons kom woon het. Vlees kan soms (veral in Paulus se briewe) verwys na die sondige aard van die mense. Hier in Johannes verwys dit daarna dat Jesus werklik ŉ volledige mens was. Klaarblyklik was dit vir die outeur van die evangelieverhaal en die briewe ŉ besonder belangrike saak dat Jesus werklik mens was. Miskien omdat die gnostiese groepe van sy tyd soveel minagting vir die aardse werklikheid, lewe en liggaam gehad het...
Johannes stel verder dat “ons sy heerlikheid aanskou het”. Onthou, Jesus se heerlikheid in die Johannesverhaal het alles te doen met sy lyding en kruisdood. Dit is in der waarheid die openbaring van wat spesiaal is aan Hom. (Heerlikheid is daardie iets wat iemand spesiaal of uitsonderlik maak.)
Die kruisdood word deur die opstanding gekomplimenteer. Die opstanding bevestig die heerlikheid van sy lewe. Die sin gaan verder en sê sodanige heerlikheid hoort by die “Eniggebore” (dus: enigste en unieke) Seun van die Vader. Dit is deel van sy identiteit. Dit maak Hom Wie Hy is.
Wat spesiaal is aan die Woord – dit is sy heerlikheid – is dat Hy vol genade (goedheid) en waarheid (dit het te doen met integriteit) is. Hy is dit as Persoon en ook in sy optrede.
Nota: om Jesus se heerlikheid te weerkaats (1 Korintiërs 3:18 ) beteken dus definitief nie om grootdoenerig en oorheersend te probeer wees nie, maar om self genadig en waaragtig te wees. In terme van leierskap sou ons kon sê: Christenleiers moenie probeer heers nie, maar hulle moet ander lei en oorreed tot die keuses wat nuwe lewensmoontlikhede ontsluit. En die Johannesverhaal sou daarby voeg dat dit ook lyding, opoffering en diens impliseer.
In verse 6-8 word die getuienistaak van Johannes die doper uiteen gesit: hy is naamlik deur God gestuur tot getuienis van die Lig. Hy moes met ander woorde vir Jesus as die ware Verlosser aan mense voorgestel het. Die bedoeling is dat almal (let weer op die inklusiewe taal) “deur hom” sal glo dit is as gevolg van die getuienis wat hy gelewer het. Johannes die doper, en so ook almal wat glo en van Jesus getuig, neem nooit self die plek van die Lig in nie.
As mens nadink oor die verloop van God se handelinge met sy skepping, spesifiek met die mense, val sy goedheid en geduld telkens op. Herhaaldelik neem Hy weer die inisiatief om ŉ nuwe liefdesverhouding te stig. Dit strek letterlik van Genesis 1 tot Openbaring 21-22; dus van die begin tot die einde. Hy versaak nie die stukkende kosmos nie, maar Hy herskep dit telkens!
Soos in die inleiding tot hierdie preekstudie gesê is, dink ons gewoonlik aan die toekoms (eskatologie) as iets wat “eendag” sal gebeur; iewers in die verre verskiet van die tyd. Maar daar is verskillende modelle vir die eskatologie wat mekaar aanvul en komplimenteer. En saam hulle is tegelyk waar. So, die toekoms gebeur nie net eendag op ŉ manier wat niks met hierdie lewe te doen het nie, dit is ook nou reeds aan die gebeur en hierdie lewe het alles daarmee te doen. Johannes lê veral klem op hierdie tweede aspek.
So, hoe kan die toekoms lyk?
•	Kyk byvoorbeeld na die geskiedenis wat na Genesis 11 volg. Dit vertel van God se nuwe begin met Abraham (Gen 12 e.v.). Dit is in die vorm van ŉ ooreenkoms, ŉ verbond. God roep iemand en stig ŉ nuwe, blywende liefdesverhouding met daardie persoon(e).
•	Dit is ŉ unieke werkwyse wat telkens na onwaardige, stukkende, selfs bose mense uitreik. Paulus se bekering is een van die Nuwe Testamentiese voorbeelde hiervan. Hy getuig self daaroor in die eerste brief aan Timoteus (1:12-17).
•	Daarom is versoening inherent deel van die verhouding (2 Korintiërs 5:18-20).
•	En dan: alles word nuut gemaak, oor-gemaak (Openbaring 21)
Eensydige eskatologie kan gevaarlik wees. Dit kan lei tot apatie en onverskilligheid, maar dit kan ook lei tot selfredding en selfregverdiging. Daarom dat Johannes telkens, met al die verwysing na die werklikheid van die nuwe lewe hier en nou, ook beklemtoon dat God die eintlike aktiewe Subjek is.
Weer eens: daar is sekere werklikhede wat op aarde bly... Ons het verlede week verwys na sterflikheid en vervreemding. Vandag in die woorde van die Johannesevangelie: die weiering om Jesus aan te neem, in Hom te glo en met Hom te assosieer. Maar daar is ook die mag om kind van God te wees, om te glo en om die ewige lewe te hê. Beide moontlikhede is ŉ teenswoordige werklikheid! En ons word geroep om in hierdie stukkende, sterflike wêreld te glo en die ewige lewe in hierdie sterflike bestaan in te dra. Dit gebeur telkens wanneers ons kies vir versoening en lewe.
Ons ervaar geleenthede waar mense deur die liefde oor hulle eie grense tree (dit word getransendeer) en dan beleef ons so dat God sigbaar raak in ons bestaan (Tomas Halik). En dat ewigheid so in hierdie tyd inkom...
So, wat is hierdie herstel in werklikheid?
‘n Dominee, Jurie, se definisie van homself en sy oorlede pa is dat hulle graag goed heelmaak – stukkende toerusting en stukkende mense. Op dié manier modelleer hulle vir my die herskepping.
Lyding, verliese, gebrokenheid speel dikwels, waarskynlik eerder altyd, ŉ groot rol in die herskeppingsproses. Ook in die herskepping van ons eie lewens. Jesus se menswording; sy lyding en sterwe, en sy opstanding is die as waarom ons geloof en ook ons hoop, draai.
Dan word ons beperkings straks die beginpunt van vermoëns, word God se krag in ons swakheid volbring, word sterflikheid ŉ gawe en ŉ geleentheid (cf. Nouwen, Our greatest gift).
God en ons geloofsverhouding met Hom bly steeds ŉ misterie vol paradokse.
Wie het die laaste woord oor die lewe? Evolusionisme of God? (Luister gerus hiervoor na die debatte tussen Dawkins en Lennox, www.youtube.com/watch?v=VBbBenCTTwE)
TEMA: Maar toe het God...
TEKS: Johannes 1:1-14
Maak gerus eers die gemeente bewus van die groot lyne in die teksgedeelte deur enkele opmerkings voor en tydens die lees. Byvoorbeeld: iets oor die struktuur waarmee ons vandag werk en hoe dit inskakel by die preekstudies oor die vorige twee boublokke. (Daar is drie blokke waarmee enersyds die reeks tot dusver omskryf word, en andersyds die verlossingsplan van God verder gevoer word):
•	Skepping (en die Woord se betrokkenheid daarby, asook die karaktereienskappe van die Woord).
•	Die sonde wat mense liewer maak vir die duisternis as vir die lig.
•	Die wonderlike gawe dat mense wat in Jesus glo, weer kinders van God gemaak word. Die klimaks vir die Johannesverhaal is juis dat mense opnuut aan God kan behoort. En ook daaroor getuig tot lewe vir ander.
Hierdie preek fokus op verse 12-14 (en ook verse 6-8 >>> die getuienis oor die Lig), naamlik die wonderlike nuwe skeppingswerk van God, wanneer Hy die stukkende kosmos weer herstel.
Hoe sou mens daaroor kon praat? Gee ŉ oomblik van stilte sodat die gemeente self hulle gedagtes oor die betekenis van Jesus vir die lewe hier op aarde kan formuleer.
Daar kan baie verskillende menings in ons gedagtes wees. Dit lei soms tot konflik binne in ons, maar ook tussen gelowiges. Dit veroorsaak dikwels verskeurdheid en skeiding.
Ons bely: ons word verenig deur die Here wanneer ons voor die Here se aangesig saamkom.
4.2.1.	Daar is werklikhede wat op aarde bly...
-	In die boublok 1.4-preek het ons verwys na sterflikheid en vervreemding terwyl ons ons graag sou wou koester in die goeie skepping van die goeie God.
-	Uit Johannes: die weiering om Jesus aan te neem, of die gawe om kinders van God te word deur met Hom te assosieer. Beide moontlikhede is ŉ teenswoordige werklikheid!
-	Dit alles impliseer keuses. Om te deel met werklikhede wat nie sal verander nie, maar ook om nie te berus by die verbrokkeling en vervreemding nie. Om te midde van sterflikheid te kies vir lewe al kos dit wát (NG Kerk Wes-Kaap se getuienis, 2003)
4.2.2	So, hoe kan die toekoms lyk? (oor die eskatologie)
-	Gewoonlik word verwys na “eendag” – verwys kortliks na die verskillende modelle vir die eskatologie. Dink aan God se herhaalde bemoeienis met onwaardige, stukkende, selfs bose mense – Paulus se bekering is ‘n Nuwe Testamentiese voorbeeld hiervan. Dink aan hedendaagse voorbeelde, miskien uit jou eie lewe?
Wys op die versoening (2 Korintiërs 5:18-20) en dat God uiteindelik alles nuut sal maak (Openbaring 21) en hoe dit vir ons nou nuwe hoop en energie gee.
-	Dink aan die gevaar van ŉ eensydige eskatologie... Dink aan die onmiddelikheid by Johannesevangelie teenoor die streng toekomstige siening van die herskepping (by die wederkoms) en hoe die twee perspektiewe mekaar komplimenteer. Dit vra vertroue en afhanklikheid, en terselfdertyd betrokkenheid en verantwoordbaarheid. Saam maak dit mense dapper: hulle kry die moed om te streef na hernuwing, om onhoudbare dinge aan te spreek en teen te staan, om opofferinge te maak wat nodig is.
-	Eskatologie gee vir ons hoop en verwagting. Die Griekse woord vir hoop kan op twee maniere vertaal word. Aan die een kant is hoop iets wat nog nie gebeur het nie, maar wat ons seker is wel sal gebeur. Dan dink ons aan iets soos “verwagting”. Soms het hoop te doen met dinge wat nog nie gebeur het nie, maar wat ons vermoed nooit sal gebeur nie. Dan beskaam die hoop en is dit iets sleg. Ons dink dan aan iets soos “ontnugtering”.
Die toekoms waarop ons hoop, het nie met ontnugtering te doen nie, maar met ŉ stellige verwagting. Die Nederlandse prediker, Overduin, skryf sy boek oor die Christelike hoop en hy noem dit “die onwankelbare”.
So, wat spesifiek hoop ons vir... die gemeente? Vir ons families en vriende? Vir onsself? Wat hoop ons vir die kosmos?
So, wat behels hierdie nuwe lewe nou eintlik konkreet elke dag?
•	Ons kies vir versoening/kies vir die lewe...
-	Dink aan ds. Jurie se definisie van homself en sy oorlede pa wat graag implimente en mense regmaak.
-	Dink aan voorbeelde waar lyding ŉ beduidende rol in die herskepping van mense en van die kosmos speel.
-	Ons ervaar soms geleenthede waar mense deur die liefde oor hulle eie grense tree (m.a.w. hulle word getransendeer) en beleef so dat God sigbaar raak in ons bestaan. Dit is dan inderdaad ŉ weerkaatsing van die heerlikheid van die Eniggebore van die Vader, vol genade en waarheid. ŉ Weerkaatsing van geloof, hoop en liefde (Tomas Halik).
•	Jesus se menswording; sy lyding en sterwe, en sy opstanding... dit is die as waarom ons geloof en ook ons hoop, draai...
-	Dan word ons sterflikheid nie net ŉ las en bedreiging nie, maar ook ŉ gawe en ŉ geleentheid (cf. Nouwen, Our greatest gift). Dan gee ons die aflosstokkie eerder aan sodat die herskepping kan voortgaan as om dit self te hou en daarmee te sterwe.
•	Wie het die laaste woord oor die lewe…? (Dawkins vs Lennox)
Elderenbosch, P.A. 1976. Het Onderricht van de Messias – Aantekeningen bij het Evangelie naar Johannes. Gravenhage: Uitgeverij Boekencentrum.
Hendriksen, W. 1954. The Gospel of John. Edinburgh: The Banner of Truth Trust.