Wêreld Nuusflitse – 7 Augustus | Die Vryburger
Wêreld Nuusflitse – 7 Augustus
President Vladimir Poetin van Rusland het glo deelgeneem aan ’n sterkman byeenkoms in die land, te midde van ’n geweldige hittegolf.
Sjinese toeriste is in Duitsland in hegtenis geneem nadat hulle die bekende “Hitler-groet” in die openbaar gemaak het.
Minstens 14 pro-demokratiese protesteerders gaan waarskynlik gefusilleer word in Saoedi weens “negatiewe” uitsprake teen die hiërargie. wiol-2018-35x35-495.jpg Digital Arts by Tobias Ginski | Artmajeur
Related themes: Digital Arts, Digital Painting, Photorealism, Paper, Erotic, Nude, Women, erotic, erotica, nude, love, sex PressReader - Landbou Vee: 2015-10-12 - Maak geld met ska­pe op saai­grond
Maak geld met ska­pe op saai­grond
Suid-A­fri­ka se tra­di­si­o­ne­le saai­ge­bie­de het reu­se­po­ten­si­aal vir wins­ge­wen­de skaap­boer­de­ry, teen ’n veel klei­ner ka­pi­taal­kos­te per ooi-een­heid as el­ders in die land.
Landbou Vee - 2015-10-12 - Inhoud - NA­VRAE: Mnr. Hen­drik van P­let­zen, sel
Wei­ding- en voe­dings­hulp­bron­ne op ’n ti­pie­se plaas in die so­mer­saai­ge­bie­de bied goeie ge­leent­he­de vir die in­ska­ke­ling van skaap­boer­de­ry op min grond. Wei­ding­be­plan­ning vir 500 me­di­um­raam­groot­te teel­ooi-een­he­de be­staan uit on­ge­veer 60 ha so­ja- en mie­lie­res­te, 60 ha meer­ja­ri­ge aan­ge­plan­te so­mer­wei­ding en 15 ha wei­mie­lies. Die ka­pi­taal­be­leg­ging in grond per teel­ooi is aan­sien­lik la­er as bv. Karoo­gron­de waar, na ge­lang van die ge­bied, van 1 500 ha tot 3000 ha vir 500 ooie no­dig is. Die be­per­king van dief­stal en roof­dier­ska­de op ’n klei­ner op­per­vlak­te is ook baie goed­ko­per en mak­li­ker as op groot stuk­ke grond.
In ti­pie­se voer­vloei­be­plan­ning bied oes­res­te vir vier maan­de tot ses maan­de win- ter­wei­ding van goeie ge­hal­te teen ’n lae kos­te. Met die uit­brei­ding van so­ja­boon­aan­plan­tings is so­ja-oes­re­swei­ding reeds van­af A­pril be­skik­baar. Na ge­lang van die be­skik­ba­re op­per­vlak­tes kan ska­pe vir ses we­ke tot agt we­ke op so­ja­res­te loop en dan na mie­lie­res­te gaan vir die vol­gen­de so­wat vier maan­de. Vol­was­se ska­pe be­nut so­ja­res­te baie goed om­dat hul be­hoef­te aan deur­vloei­pro­te­ïe­ne heel­wat la­er is as dié van lak­te­ren­de ooie en lam­mers.
So­ja-oes­re­swei­ding is ’n uit­ste­ken­de prik­kel­voer vir ooie. In prik­kel­voe­dings­proe­we is ge­vind dat so­ja­bo­ne lam­per­sen­ta­sie met 14,3% ver­be­ter het ver­ge­le­ke met ’n kon­tro­le­groep. Ska­pe be­nut dié res­te baie be­ter as mie­lie­res­te. Die dra­kragrig­lyn vir so­ja­res­te is 5 tot 7 kleinvee-een­he­de (’n KVE is ’n skaap van 45-50 kg) vir ’n wei­tyd­perk van 80 dae tot 100 dae. Selfs die grow­wer plant­ma­te­ri­aal en stin­gels word goed be­nut.
Die on­ver­werk­te so­ja­bo­ne be­vat baie pro­te­ïe­ne (on­ge­veer 36%), maar dit het se­ke­re be­per­kings in die vorm van an­ti-voe­dings­fak­to­re, soos trip­sien- en che­motrip­sien-in­hi­beer­ders en ’n laag ver­teer­ba­re a­mi­no­suur­pro­fiel. Dit ver­oor­saak dat lam­mer­ooie op so­ja­res­te dik en taai bies­melk het en min melk pro­du­seer. Ge­volg­lik groei lam­mers swak.
Die ver­wer­king van so­ja­bo­ne hef die an­ti-voe­dings­fak­to­re op en ont­sluit die voe­dings­po­ten­si­aal, maar oes­res­te kan nie ver­werk word nie. Daar­om moet die reg­te le­k­aan­vul­ling ge­gee word om die be­per­kings te oor­kom.
Voer­mol Mo­lo­vi­te (reg.nr. V7266, Wet 36 van 1947) be­vat na­tuur­li­ke, goeie pro­te­ïe­ne (geen u­re­um nie) en is die stan­daard­aan­be­ve­ling op so­ja­res­te. Vir lam­mer­ooie moet een sak Voer­mol Pro­con 33 (V12701) met drie sak­ke Mo­lo­vi­te ge­meng word om die deur­vloei­pro­te­ïe­ne te ver­hoog. Vir die­re met ’n hoë voe­dings­be­hoef­te, soos ooie met twee­lin­ge en speen­lam­mers, gee die vol­gen­de meng­sel: 500 kg Mo­lo­vi­te, 300 kg Pro­con, 200 kg mie­lie­meel en 10 kg voer­kalk.
Die dra­kragrig­lyn vir mie­lie-oes­re­swei­ding is 9 KVE tot 12 KVE/ha vir ’n wei­tyd­perk van 90-120 dae. Die be­wei­ding van mie­lie­res­te moe­nie ten kos­te
van graan­pro­duk­sie op lang ter­myn plaas­vind nie. I. A. Kos­ter (per­soon­li­ke me­de­de­ling) het in ’n lang­ter­myn­stu­die oor 17 jaar ge­vind dat die graan­op­brengs met 280 kg per ha ge­daal het (5,33 t/ha teen­oor 5,61 t/ha) waar al­le res­te ver­wy­der is ver­ge­le­ke met proef­per­se­le waar geen res­te ver­wy­der is nie.
By vroe­ër ge­noem­de veela­ding word on­ge­veer 40% van die res­te ver­wy­der, met an­der woor­de meer as die helf­te van die res­te word op die land ge­laat vir die in­stand­hou­ding en op­bou van or­ga­nie­se ma­te­ri­aal. In­dien res­te nie be­wei word nie, ver­dwyn on­ge­veer 21% ge­du­ren­de die win­ter weens wind en ver­we­ring.
Die e­ner­gie­waar­de van pas ge­stroop­te lan­de is hoog, ver­al waar taam­lik baie graan ver­mors is. Die hoe­veel­heid mielies op ’n pas ge­stroop­te land wis­sel baie. Na­vor­sing toon dat ’n skaap tot 800 g mielies bin­ne ’n half­uur vreet. Ska­pe wat nie op graan­voe­ding aan­ge­pas is nie, ont­wik­kel suur­pens, met ge­volg­li­ke ver­lie­se.
’n Ver­de­re pro­bleem met mie­lie­res­te is dat die pro­te­ïen­waar­de meest­al laag is, ver­al vir die­re met ’n hoë voe­dings­be­hoef­te, soos lam­mer­ooie en speen­lam­mers. Te­kor­te aan kal­si­um, mag­ne­si­um, sink, ko­per en se­leen (ver­al op rooi gron­de) kom ook voor. Met bo­ge­noem­de in ge­dag­te is Voer­mol Lan­de­lek (V15414) ont­wik­kel om voe­dings­te­kor­te en -pro­ble­me op mie­lie­res­te en wei­mie­lies te be­perk.
Lam­mers groei tot 260 g/dag in die eer­ste vier we­ke op pas ge­stroop­te lan­de met heel­wat graan, maar die groei plat af na­ma­te die graan uit­ge­vreet raak. Na ge­lang van die ge­hal­te en groei­po­ten­si­aal van ska­pe kan tot 100 kg le­wen­de ge­wig per ha mie­lie­re­swei­ding­ge­pro­du­seer­wor­den­tot 14 kg skoonwol per ha by goeie dub­bel­doel-ska­pe.
Die be­wei­ding van mielies is ’n ou prak­tyk. Wei­mie­lies is eint­lik ’n la­e­kos­te­voer­kraal waar stroop-, uit­ry-, op­ber­gings-, maal-, meng- en voer­kos­te uit­ge­ska­kel word. Mielies, die bes­te e­ner­gie­bron om ska­pe mee af te rond, word net so op die land ge­laat en be­wei. Be­wei­ding kan reeds op die har­de­deeg­sta­di­um be­gin.
Dra­krag word hoof­saak­lik deur die graan­op­brengs be­paal. Een KVE vreet on­ge­veer 1 kg mielies per dag. Die dra­krag kan daar­vol­gens be­paal word. Met ’n graan­op­brengs van by­voor­beeld 5 ton/ha is die dra­krag on­ge­veer 55 ska­pe/ha vir 90 dae.
Die groot­ste ri­si­ko van wei­mie­lies is suur­pens. Daar­om moet Voer­mol Lan­de­lek by­ge­voer word.
Goeie dub­bel­doel-speen­lam­mers (wol en vleis) met ’n aan­vangs­ge­wig van 2832 kg voeg die bes­te waar­de tot wei­mie­lies toe. Met die heer­sen­de pry­se kan ’n “mie­lie­prys” van R3 400 tot R3 700/t ge­re­a­li­seer word deur mielies in die vorm van lam­mers te be­mark. Skeer lam­mers twee we­ke tot drie we­ke voor slag om die mak­si­mum voor­deel van wol­pro­duk­sie te be­nut. ’n Speen­lam ver­bruik na­ge­noeg 110 kg mielies in 80-90 dae. Lam­mers op wei­mie­lies word ge­woon­lik swaar­der om die ge­wens­te klas te be­reik ver­ge­le­ke met lam­mers in ’n voer­kraal.
Ooie met lam­mers kan ook wei­mie­lies be­nut, maar voeg nie so­veel waar­de soos speen­lam­mers toe nie. Lam­mers moet min­stens drie we­ke oud wees voor­dat hul­le op wei­mie­lies gaan om te ver­hoed dat hul­le van die ooie ge­skei raak.
Lam­mer­ooie word vet op wei­mie­lies. In die prak­tyk kry tot 68% van hul­le twee­lin­ge in die vol­gen­de lam­tyd. Ooie “be­taal” dus eers met die vol­gen­de lam­mer­oes vir die mielies wat hul­le nou vreet.
By­na e­ni­ge meer­ja­ri­ge so­mer­wei­ding kan op la­er­po­ten­si­aal-mie­lie­gron­de groei, soos ou­lands­gras in die koe­ler oos­te­li­ke ge­bie­de en smuts­vin­ger­gras in die war­mer sen­tra­le- en we­s­te­li­ke ge­bie­de. Dro­ë­land­lu­sern (’n peul­plant) is ’n goeie wis­sel­bou­ge­was wat met groot suk­ses in ’n skaap­stel­sel in­ge­ska­kel kan word.
Dro­ë­land­lu­sern groei waar mielies groei. Na­vor­sing in dié ver­band is ge­doen op la­er­po­ten­si­aal­gron­de met ’n pH (KCl) van 4,6, ’n fos­faat­in­houd van 24 d.p.m. en ’n ka­li­um­in­houd van 93 d.p.m. Die ves­ti­ging van lu­sern in rye (die­self­de ry­wyd­te as mielies) bied die ge­leent­heid vir tus­sen­ry­be­wer­king. Be­wer­king het sei­soen­s­pro­duk­sie (dra­krag) met 30% ver­hoog.
Ska­pe loop tus­sen die rye en trap min op plan­te, met min­der ver­mor­sing tot ge­volg. In stel­sel­proe­we met lu­sern en mielies was die op­brengs in jaar 1 van mielies op lu­sern (ná 5 jaar on­der lu­sern) 5,96 t/ ha teen­oor 3,63 ton/ha in mo­no­kul­tuur. In jaar 2 was die op­brengs 6,6 ton/ha teen­oor 4,06 t/ha in mo­no­kul­tuur. In die der­de jaar was die wis­sel­bou­ef­fek eg­ter klein (5 t/ha vs 4,3 ton/ha). Af­ge­sien van die peul­plan­t­ef­fek, is daar on­ge­veer 3035% her­sir­ku­la­sie van voe­ding­stow­we deur mis en u­ri­ne.
Wis­sel­bou het ook groot voor­de­le vir ska­pe. Met in­ten­sie­we be­wei­ding op aan­ge­plan­te wei­dings is daar ’n groot kon­sen­tra­sie van die­re op ’n klein op­per­vlak­te, en die op­bou van weer­stand­bie­den­de pa­ra­sie­te is ’n we­sen­li­ke pro­bleem. Deur die grond te be­werk en mielies te plant, is daar vir twee of drie jaar geen ska­pe in die so­mer op die grond nie.
Die voor­deel van lu­sern is dat dit wei­ding van ’n hoë ge­hal­te teen ’n lae kos­te is. Om­dat dit ’n peul­plant is, is geen stik­stof­be­mes­ting no­dig nie. Die voe­ding­sta­tus van mie­lie­gron­de is ge­woon­lik goed ge­noeg vir lu­sern so­dat geen be­mes­ting no­dig is nie.
Lu­sern het twee na­de­le. Die eer­ste een is ’n op­blaas­ri­si­ko. Dit kan deur be­stuur en die ge­bruik van ’n lek, soos Voer­mol Mo­lo­vi­te Plus, ver­hoed word. Die an­der na­deel is dat lu­sern bla­re ver­loor ty­dens droog­te­strem­ming. Die boer moet dus ook vir ’n gras­wei­ding voor­sie­ning maak.
Die dra­kragrig­lyn vir dro­ë­land­lu­sern is 11 KVE tot 17 KVE/ha vir se­we maan­de. In ’n mie­lie-lu­sern­stel­sel­proef is jong ooie op die ou­der­dom van 11 maan­de ge­dek, met ’n lam­per­sen­ta­sie van 82-96,8%. Die lam­per­sen­ta­sie van vol­was­se ooie was 120-146%, met ’n jaar­lik­se wol­pro­duk­sie van 6,5 kg per ooi. Die ren­te ver­dien op ka­pi­taal be­lê oor vyf jaar was ge­mid­deld 16,7% per jaar.
TOT 100 KG LE­WEN­DE GE­WIG PER HA MIELIERESWEIDING KAN GE­PRO­DU­SEER WORD EN TOT 14 KG SKOONWOL.
Oes­res­te is ’n goeie bron van voer vir ska­pe, so­lank daar ge­noeg or­ga­nie­se ma­te­ri­aal oor­bly om nie graan­pro­duk­sie in die vol­gen­de pro­duk­sie­jaar te be­na­deel nie.
Mnr. Hen­drik van P­let­zen is die teg­nie­se be­stuur­der van Voer­mol Voe­re.