InRat 16 Desember 2012 by Justus Visagie - issuu
Jaco Kirsten is die ‘ref’: Trailblazer teen Fortuner
Hondas vir Afrika:
Brio en nuwe CR­V
Vuis in die lug
3 bure ontstig
Freelander II kry
Hyundai i30 het
Chery het sy nuwe J3 in Suid­Afrika bekendgestel. Die motor het
’n 1.6F­petrolenjin wat die voorwiele deur ’n vyfgang­handratkas
aandryf. Maksimum kraguitset is 87 kW en 147 Nm. Die J3 TXE –
die enigste beskikbare variant – het heelwat standaard­toerusting,
soos ses lugsakke, leersitplekke, outomatiese lugreëling, ruitveërs
wat vanself aanskakel, ’n klankstelsel met USB­poort, ses luidspre­
kers en stuurwielkontroles, allooiwiele, parkeerhulpsensors agter,
elektriese ruite en kantspieëls, ’n alarm/immobiliseerder en af­
standbeheerde sentrale sluit. Die Chery J3 TXE kos R179 900.
Verskaf deur XWord.co.za
Skryf elke woord in die lys hieronder
Baie geluk aan Tiaan
Wolmarans van die
Laerskool Genl. Hendrik
Schoeman op Hart­
beespoort. Hy wen ’n
van First National Battery en
gaan dit vir sy pa gee.
InRat­lesers tussen 6 en 12 jaar
oud het die kans gehad om nu­
batterye te wen. Hulle
moes die raaisel invul
en ’n woord maak met
die letters in groen en
die antwoord aan ons
SMS. Die antwoord was SLEEP­
STANG. Lees InRat elke maand
sodat jy aan die komende kom­
petisies kan deelneem.
Beste Mej. Dipstiek
My dogter, wat volgende jaar op Stellenbosch
medies gaan studeer, glo vas sy gaan ’n nuwe Mini
Cooper vir Kersfees kry. Ek en my man wou aan­
vanklik vir haar een koop, maar die afgelope vier
maande gaan dit glad nie goed met sy sakeonder­
neming nie. Hy het ook heelwat geld verloor deur
’n berugte beleggingsmaatskappy.
Nou het ons vir haar ’n Volkswagen Polo Vivo
bestel, maar ek weet sy gaan baie teleurgesteld
wees en ek weet nie heeltemal hoe om dit te
hanteer nie. Jou raad sal waardeer word.
Dipstiek vind dit heel komies hoe Transvalers so
behep is met motors. Stel jou voor – die bloedjie
gaan teleurgesteld wees in ’n Polo Vivo! Ek neem
aan julle betaal vir haar studies ook?
Sy kan haar sterre dank en lyk my julle het darem
iets reggekry tussen die bederf van jul kind deur.
Maar hier lê die ding: Dipstiek dink nie dis jou
dogter wat teleurgesteld is nie, dis jy.
Sielkundiges noem dit projeksie. Jy voel jou man
het nie sy kant gebring nie. Jul dogter is ’n nuwe
Mini belowe en nou kan julle net ’n Polo verskaf!
Jy moet besef alles gaan nie altyd voor die wind
vir enige sakeonderneming nie en mense maak be­
leggingsfoute. Dit maak hulle nie verloorders nie en
ook nie hul mans nie. Dis deel van die lewe en die
Jou dogter gaan voortaan op haar eie voete
staan, haar eie doelwitte stel en haarself dan keer
op keer teleurstel, al vaar sy taamlik goed! Totdat
sy eendag leer om haarself te aanvaar en om dank­
baar te wees vir haar posisie in die lewe, sal sy on­
gelukkig wees. Dipstiek dink jy kan ook nou maar
jou trane afdroog en jou seëninge begin tel.
Vriendelike Dipstiek­groete tot die gradeplegtig­
@ Mej. Dipstiek is ’n geregistreerde
maatskaplike werktuigkundige. Stuur jou kwelvrae
Ek en my wiele KARLIEN VAN JAARSVELD
Jakkals Trou Met
Wolf se Vrou was
een van 2011 se topverko­
pers. Sy beskryf haarself as
’n sangeres wat nie juis kos
maak nie, al kook sy en
haar verloofde, die rugbyster
Derick Hougaard, gereeld in
Afrikaanse glansblaaie. Die
blondine en haar broer Bob­
by deel op 18 Desember ’n
verhoog op Badplaas.
Wat ry jy? Jou ryding
se beste en swak eien­
Ek ry ’n Audi Q7. Hy het
geen swak punte nie. Sy
goeie punte sluit in veilig­
heid, die beste GPS, ruimte
en hy kan lekker beweeg
wanneer ek ’n bietjie laat is. My kar is stewig op
die pad en maklik hanteerbaar, al is ek klein en
Watter vervoermiddel sal jy koop met
Ek sal beslis my Audi Q7 hou. En dalk vir my
’n Audi R8 ook koop. En ’n Jeep Wrangler. Sjoe,
is daar nog genoeg geld?
der word en die oormag motors en vragmo­
tors op ons paaie.
Wat van meer treine? Maar hel, as hulle ons
nog meer belasting gaan vra, los maar eerder die
treine. Ek weet nie. Ons bly in ’n wonderlike
land, maar die beheer daaroor is swak. Dalk fiet­
se, ons sal lekker fiks raak.
Wat is dit? Hike!? Nee flip ek’s te bang, ons bly
mos nie in Utopia nie.
Het jy al ooit ’n motor se vensters van bin­
ne laat toewasem?
Hahaha! Ja, toe ek nog ’n motor sonder aircon
Vertel my van jou eerste motor. Wie’t jou
geleer ry en het jy Die Toets maklik geslaag?
My eerste kar was ’n Ve­
locity Golf. Ek het daai kar
gelove! My pa het my leer
bestuur want my ma se ge­
duld is maar min, en kyk;
sy kan stres en is dus nie
die ideale leermeester nie.
Ek dink ek het elke liewe
kar wat my pa al gery het,
iewers gestamp. Shame, hy
was altyd oukei daarmee.
Maar vandag is ek ’n baie
goeie bestuurder. My ma
gaan lag wanneer sy dit
lees, want sy hou nie daar­
van om te weet ek bestuur
beter as sy nie!
Ek het my toets loshande
geslaag. Die verkeersman
het sommer op die pad gesê
ons kan maar omdraai en
teruggaan want hy kan sien ek kan bestuur.
vaatheid (en klankdigtheid) van jou eie mo­
Hahaha! Nee, ek kry glad nie road rage nie.
Maar partykeer sal ek sê “dié ou is nou ’n
Fernando Alonso! (Ai, jammer, Karlien; Basjan
Vettel het gewen – red.)
Waarna luister jy wanneer jy ry? Of waaraan
Ek dink maar min. Die mense wat my ken,
weet dit. Ek luister tans Taylor Swift afgewissel
met Bobby (van Jaarsveld) en Dewald Wasserfall.
Ek love musiek in die kar. Ek luister dit hard en
sing lekker saam. Ek dink definitief mense lag
partykeer vir my wanneer hulle verby my ry.
Watter toestel wil jy die graagste in jou
motor ingebou hê?
Enigiets anders wat ons van jou en motors,
bikes of enjins moet weet?
Vir ’n bike is ek bang. Van ’n enjin weet ek
niks! Hy moet net kan ry, en bietjie vinniger as
Lesers se snaaksste foto aangewys
Twee maande gelede het ons
InRat­lesers gevra om ’n snaak­
se foto van hulself en hul mo­
tors of motorfietse op InRat se
Facebook­blad te laai. Dan
moes hulle hul vriende, kennisse
en familie vra om dit te like, vir
’n kans om ’n Canon PowerShot
SX130 IS ­kamera te wen. Die
foto met die meeste likes sou
die kamera wen (mits dit ook
Dalene Ingham­Brown van
Kaapstad se foto was die ge­
wildste en sy wen dus die ka­
; Sluit aan by Rapport InRat
se Facebook­blad vir motornuus
vir oud of jonk
ie Honda CR­V, een ons nasie se
begeerlikste 4x4­gesinsmotors, is
net anderdag deur ’n splinternuwe
model vervang. En sy het hoogswanger
hier aan wal gekom, want drie dae later
het sy die lewe geskenk aan die nuwe
baba­Honda, die Brio.
Die vorige CR­V, veral die 2,4 liter, het
’n nare drinkgewoonte gehad. Honda het
moeite gedoen om haar dors te tem en
het selfs sover gegaan om ’n 4x2­variant
te bou. Daar is weer drie enjinkeuses:
2 liter­petrol, 2,4 liter­petrol en 2,2 turbo­
diesel. Oudergewoonte is die verbruik
nou laer en die verrigting effens beter,
hoewel die tweeliter geduld vereis. Diege­
ne wat neulende CVT­transmissies ver­
pes, sal bly wees dit ontbreek. Die outo­
matiese weergawes het ratspane, asook
sensors, wat verhoed dat die outo’kas self
rat oorsit in ’n draai.
Dis opvallend hoe ruim die nuwe CR­V
binne is. Ek kan gemaklik “agter myself”
sit, wat ’n prestasie vir enige motor is
weens my lengte van 1,96 m. Nogtans is
die bagasiebak 24 cm langer as voorheen
en met die trek van een hefboom tuimel
die agtersitplek se rugleuning vorentoe,
sonder dat jy die kopstutte eers hoef uit
te haal of in te druk.
Wat die meganiese betref, is die 4x4­
stelsel so aangepas dat die CR­V nou al­
tyd met vierwielaandrywing wegtrek en
dan vanself na voorwielaandrywing oor­
skakel. Voorheen het hy in 4x2­modus
weggetrek en eers al vier wiele ingespan
as die voorwiele gly. Die nuwe stelsel
trek beter weg op gladde oppervlakke.
Die stabiliteitsbeheer verhoed ook nou
dat ’n sleepwa heen en weer swaai – dit
word Trailer Stability Assist genoem.
Diegene wat lang ente op swak grond­
paaie moet ry, sal bly wees dat die skok­
brekers spesiaal vergroot is sodat die
vloeistof binne­in nie gou oorverhit en
die voertuig begin rondspring nie, sê
Honda. Die ritgehalte van die nuwe CR­V
is besonder goed.
Baie van die Honda Accord se slim
veiligheidstoerusting, soos die stuur wat
self draai as jy uit jou baan “dryf”, is
nou ook in die duurder CR­V’s te vind.
Elke CR­V is met ’n volgrootte noodwiel
toegerus. Pryse wissel van R299 900 tot
R499 000. ’n Drie jaar of 100 000 km­
waarborg en ’n vyf jaar of 90 000 km­
diensplan is ingesluit.
Minder as ’n week ná die CR­V se be­
kendstelling het die ooievaar die klein
Honda Brio gebring. Hy’s omtrent so
groot soos ’n Hyundai i10 en gaan in
daardie klas meeding. Ook met motors
soos die Kia Picanto en VW Polo Vivo.
Die Brio, wat op ontwikkelende lande ge­
Hyundai­gunsteling suksesvol ontplooi
“Elektries­rooi” Hyundai i20 – dis
mos net die ding vir die besige
stad, of hoe?
Sy gesiggie is boonop “ontplooi” sodat
hy van voor nou meer op die res van die
Hyundai­gesin trek, en amper soos ’n
kleiner Hyundai i30 lyk. Die agterligte is
ook hersien en in die geheel lyk hy heel­
wat koeler as die vorige model, wat eint­
lik ’n gesig het vir radio.
Maar die eintlike verandering lê in al
die toerusting wat bygevoeg is. My top­
variant­toetsmotor, die 1.4 Glide, het on­
der meer agterste parkeersensors, Blue­
tooth, ’n ritrekenaar, groot stuurwiel­
knoppies en ses lugsakke gehad. Die
binneruim lyk asof die ontwerpspan
moeite gedoen het en detail soos die
chroom­agtige deurhandvatsels en elegan­
te kajuitliggies skep ’n stylvolle gevoel.
Die ritrekenaar se skerm kon dalk meer
na die bestuurderskant toe gesit het.
Onder die middelkonsole is daar ’n ou­
like wegsteekplek wat oopklap vir ’n son­
bril of selfoon. Die sitplekke is gerieflik
en die swart en houndstooth­materiaal lyk
of dit stres kan hanteer. Jy kan jou kop­
stut en sitplek verstel totdat jy die per­
fekte bestuurdersposisie het.
’n Sesspoed­handratkas hou dinge inte­
ressant, want die 73 kW­enjintjie is nie
witwarm nie, maar die ratteverwisseling
is maklik. Op die oop pad is die sesde
rat welkom en die langpad pas die i20,
met goeie, gladde werkverrigting en ’n
gemaklike rit. Daar was nie te veel wind­
en padgeraas in die kajuit nie en die
klankstelsel het helder geklink teen
is op ’n
mik is, word aangedryf deur ’n 1,2 liter­
enjin (met wisselende kleptyd­reëling)
wat 65 kW en 109 Nm ontwikkel, 11 Nm
minder as die Picanto se 1,2 liter­masjien.
Kopers kan tussen ’n vyfgang­handratkas
en ’n vyfgang­outo kies. Albei variante
het die Comfort­toerustingvlak wat onder
meer twee lugsakke, ABS­remme, lugver­
sorging, elektriese vensters, ’n klankstel­
sel met USB­poort en vier luidsprekers
en ’n volgrootte noodwiel insluit.
Die handrat­weergawe kos R119 800 en
die outo R129 800. ’n Drie jaar of
100 000 km­waarborg en ’n twee jaar of
30 000 km­diensplan is ingesluit.
Die gewilde i20 was by ’n plastiese chi­
rurg en het op die koop toe nuwe binne­
goed gekry | FOTO: QUICKPIC
120 km/h. Steeds is die karretjies aan die
duur kant, al het hy baie toerusting. Een
ding is seker, hy’s lekker klein vir die
dun, Kaapse straatjies van Tuine en Tam­
boerskloof, maklik om te parkeer (danksy
die trurat­parkeerhulp en kantspieëls wat
elektries terugvou) en tog ruim genoeg
vir jou en jou makkers of orrelpypies ag­
terin. Om die i20 op te som: dis ’n styl­
volle, duursame karretjie wat sy lyf
grootmenskar kan hou, en is geskik vir
enigiemand. – Ané Theron
PRYS R176 900
ENJIN 1,4 liter- viersilinder-petrol, 73 kW
en 136 Nm
VERRIGTING 0-100 km/h in 11.6 sek. en
181 km/h topsnelheid; 4,2 liter/100 km
OORWEEG OOK Honda Jazz 1.3 Comfort,
Kortgat kêrel byna ’n pêrel
1,8 F- viersilinderpetrol
110 kW @ 6 500 r/min.
en 178 Nm @ 4 700
0-100 km/h in 9.7 sek.,
6,5 F/100 km en
Hyundai i30 1.8 GLS handrat
DIE 1.8 LITER I30 RY DIE
GOLF* VAN HYUNDAI SE
SUKSES. DIS ’N MOOI RY­
DING, GELAAI MET GADGETS.
MAAR IS ALLES PLUIS IN DIÉ
PARADYS? VRA ANÉ THERON.
s jy vinnig na die Hyundai i30
loer, kan jy sweer dis ’n Elantra
met ’n afgekapte stert. Met die
sukses van die Elantra het Hyundai se­
kerlik gedink “if it ain’t broke, don’t fix it”.
Tog is daar subtiele verskille: die voorste,
seskantige sierrooster lyk byvoorbeeld
anders as sy Elantra­boetie s’n.
Vloeiende lyne en gespierde kurwes is
sag op die oog, en die voorste mislig­hul­
sels se LED­dagliggies verskaf die nodige
Vir my is die i30 mooier as enige van
sy stalmaats. Hy vermeng kontemporêre
elegansie en sportiwiteit meesterlik. Die
kajuit is smaakvol, en die fluidic sculpture­
ontwerpstyl word binne weerspieël. Ge­
riefstoebehore is ’n algemene verskynsel
in die i30 GLS, soos die lugverkoelde pa­
neelkissie en truspieël wat ’n outomatiese
dag/nag­funksie het, wat beteken nagver­
keer verblind die bestuurder nie van ag­
ter nie. Daar’s leersitplekke en die ritre­
kenaar (met kristalhelder skrif) is veelsy­
dig met ’n reikafstand­funksie: altyd
handig om te weet hoeveel kilo’s jy kan
sen Comfort, Normal en Sport. Eersge­
noemde laat die stuur heelwat ligter voel,
en is handig vir driepunt­draaie in die
ouetehuis se parkeerterrein. Normal was
skaflik, en Sport verskil nie hemelsbreed
van Normal nie, maar darem so dat jy
dit agterkom. Oor die algemeen gee die
stuur nie veel terugvoer nie.
Op reis van Hermanus na Kaapstad
oor die Houwhoekpas en Sir Lowryspas
het die i30 soms uitasem geraak op plek­
ke waar ek dit nie verwag het nie. Ek
moes ook meestal terugskakel na vierde
en selfs derde rat toe om verby te steek,
al was my snelheid wettig. Ek sou gehou
het van ’n bietjie meer pluk. Komaan,
Hyundai: gee ons liewer ’n 1.4 of 1.6 met
Junior Z4 is versoeking en verlossing
ort voor my fling met die BMW Z4,
het ek en Mercedes­Benz se wilde
SLK 55 AMG met sy groot V8 mekaar
vermaak. Gevolglik het ek glad nie vuur­
werk van die tweeliter­Z4 verwag nie.
Nie dat jy dié twee roadsters juis met
mekaar kan vergelyk nie, want die Merc­
AMG se 5,5 liter­enjin is soveel groter en
kragtiger (310 kW en 540 Nm).
Maar gits, ek het die junior Z4 heelte­
mal onderskat. Sy turbo­oondjie was le­
wendig genoeg om my rondrits­lus te
blus – wat nie sommer gebeur nie – en
ek het dus verskonings gesoek om met
hom te gaan speel.
Die Z4 sDrive20i se beste eienskap is
dat jy sy potensiaal daagliks kan geniet:
jy kan behoorlik pret hê, sonder om roe­
keloos te wees. Hoeveel van die “groot­
meneer”­enjins se krag, wat soms meer
statussimbool as rybare motor is, kan ’n
mens in elk geval benut? Dis vir my geld
mors. Oukei, daar is darem niks wat so
mooi brul soos ’n ses­ of agtsilinder nie.
Wat die Z4 verder besonders maak, is
sy uitstekende hantering. Die gewigsver­
deling tussen die voor­ en agterwiele is
so te sê perfek. Dit voel of sy swaarte­
punt reg onder jou stert is. Jy kan dus
laat waai deur ’n draai en ten volle in
beheer voel. Sy dubbelkoppelaar­outo’kas
skiet blitsvinnig deur die ratte sodra jy
vet gee. Daar’s sewe ratte wat jy ook self
met ratspane agter die stuur kan kies.
Die vering is styf, maar die rit darem
nie só hard dat dit voel of jou stopsels
gaan uitval nie.
Al is die Z4 ’n bekende gesig op ons
paaie, bly hy ’n kopdraaier van formaat,
sonder om té flashy te wees. Ek het soos
’n celeb agter sy stuur gevoel.
Die kajuit is van uitstaande gehalte en
Vyf jaar of 150 000 km
of 90 000 km-diensplan
15 000 km)
TCe GT-Line, Chevrolet
Cruze Hatch 1.8 LS,
’n Lus vir die oog, maar dis tyd dat Hyundai lewendiger enjins bring | FOTO: QUICKPIC
ry voordat die tenk lug sluk.
Die gehalte­klankstelsel speel amper
enigiets van ’n CD tot ’n USB­stokkie, en
jy kan ook ’n iPod, iPhone of ander
MP3­speler koppel. Daar is ook agterste
ging, syspieëls wat elektries kan terugvou
en verwarm en Bluetooth vir jou selfoon.
Die i30 het veelvuldige veiligheidstoe­
rusting soos die allerbelangrike stabili­
teitsbeheer, ses lugsakke, sluitweerremme
(ABS) met elektroniese remkragversprei­
ding en remhulp.
Een van die i30 se noemenswaardige
eienskappe is die FlexSteer­stelsel (stan­
daard) wat jou toelaat om die stuurgevoel
na willekeur te verander. Jy kan kies tus­
Gelukkig is die i30 GLS lig op die sous
vir ’n 1,8 liter­petrolenjin. Ons gekombi­
neerde verbruik was ongeveer 7,6 liter per
100 km, volgens die ritrekenaar.
Die i30 is vol wen­eienskappe, maar
die enjin kan baat vind by ekstra woema.
Tog het ek gewoond geraak aan sy duur­
same binneruim, groot bagasiebak, goeie
padhouvermoë, gladde transmissie en die
feit dat hy soveel interessanter is om na
te kyk as ’n Volkswagen Golf.
* Met apologie aan Volkswagen.
BMW Z4 sDrive 20i outo
Z4 is nou met ’n le­
wendige 2 liter­turbo­
glad nie beknop nie. Al wat gepla het,
was die ongemaklike (opsionele) sportsit­
plekke se kopstukke, wat te ver vorentoe
staan en sig na agter effe belemmer.
’n Week lank was die Z4 my paspoort
na ’n wêreld van opwinding, gesonde
ontvlugting en verstandige rygenot. Dit
wys jou – ’n mens kan net soveel ryge­
not uit sportmotors met kleiner enjins
put as die grotes. – Corlette Heyns
PRYS R526 200 (basisprys)
ENJIN 2,0 liter- viersilinder-petrol met turbo; 135 kW en 270 Nm
RATKAS Sewegang- dubbelkoppelaar-outo’kas; agterwielaandrywing
VERRIGTING 0-100 km/h in 7.2 sek en
232 km/h topsnelheid
OORWEEG OOK Audi TT 2.0T FSI S-Tronic,
Mercedes SLK 200 Blue Efficiency
ONS GESKENK AAN JOU
AS ONS NIE JOU MOTORVERSEKERINGSPREMIE KAN KLOP NIE
Mercedes­Benz CLS Shooting Brake
Die GTS is 1 sek. stadiger van 0 tot 100 km/h as die
Turbo, maar kos ’n halfmiljoen minder | FOTO: VERSKAF
Die peperduur Shooting Brake is ’n swierige stasiewa met ’n swierige benaming | FOTO: MERCEDES­BENZ
skiet g’n tekort
Die binneruim is oorvloedig
weelderig met pragtige houtafwer­
king, blink instrumente en leerbe­
kleedsel oral, die sitplekke is groot
en gemaklik met oorgenoeg been­
ruimte, maar die middelsitplek ag­
ter is beknop.
Standaard­toerusting sluit in
LED­hoofligte, ’n elektries beheerde
klapdeur agter en nog ’n string
elektroniese stelsels, met ’n ellelan­
ge lys opsies boonop, insluitende ’n
Die Shooting Brake is soos die
CLS Koepee net op bestelling, en
met petrolenjins, hier beskikbaar.
Enjinkrag wissel van 225 kW in die
350 BlueEfficiency en 300 kW in
die 500 BlueEfficiency tot 386 kW
in die AMG­variant.
Selfs met aluminium­onderdele
en liggewig­konstruksie bly die
Shooting Brake ’n swaar wa, maar
tog hanteer hy draaie ligvoets en
met vertroue. Die brutale krag van
die AMG in sportmodus bly ’n er­
varing, maar die 500 BlueEfficiency
is in alle opsigte die mees gebalan­
seerde van die drie.
Die CLS Shooting Brake is ’n im­
ponerende toevoeging tot Mercedes­
Benz se reeks. Dit skiet g’n tekort
in enige opsig nie – egter ook nie
wat prys betref nie, want die mees
junior model kos R835 000 (twee
jaar of onbeperkte km­waarborg en
MobiloDrive 120 000 km­nasorgpak­
ket ingesluit), terwyl die 500 Blue­
Efficiency sonder opsies jou meer
as ’n miljoen uit die sak sal jaag.
Die AMG is beskikbaar teen
R1 380 000. – Ferdi de Vos
* Shooting brake (oftewel shooting
break) is ’n 19de eeuse Britse term
vir ’n aangepaste wa wat jagpartye
met hul toerusting en jagtrofeë ver­
voer het. ’n Break was ’n eenvoudige
wa­onderstel wat gebruik is om perde
in te breek.
Deesdae word die term gebruik as
breë omskrywing vir voertuie wat van
vierdeur­stasiewaens tot tweedeur­mo­
delle met stasiewa en koepee­kenmerke
insluit, soos die Ferrari FF en die
Plaas ’n mens dit in ’n hedendaagse
Suid­Afrikaanse konteks, tower dit
beelde op van groot boere met lang
gewere agterop ’n Cruiser met ’n plat
bak . . . nie eintlik elegante, andersoor­
tige stasiewaens nie. Wat noem ’n
mens dit op Afrikaans? Sekerlik nie
“skietbriek” of “skietrem” nie; moont­
lik is die raakste beskrywing “jagwa”,
“skietwa” of “skutskoets”.
*T’S EN V’S EN DTW STANDAARD TARIEWE GELD.
is ironies dat ’n Duitse
weeldevervaardiger in sy
soeke na iets sonderlings
die tradisioneel Britse shooting
brake* in gewysigde vorm laat
herleef. Die shooting brake­konsep
kom al ’n lang pad, soos die Al­
bion van 1908 of dink aan ’n
jong prinses Anne en haar Reli­
ant Scimitar GTE (spoedboetes
en al) en die Volvo 1800ES, ’n
wa­weergawe van The Saint van
TV­faam se Volvo.
Maar met vervaardigers wat
deurentyd soek na die ander­
soortige stilering om kopers te
lok, is nuwe vergestaltings van
die konsep weer hoogmode . . .
Mercedes beskryf die CLS
Shooting Brake se vorm as koe­
pee­agtig en die stilering as ’n
kombinasie van “funksie en fas­
sinasie”. Die “koepee”­lyne is te
bevraagteken, maar die algehele
ontwerp is elegant en stylvol.
Dis in wese ’n swierige stasie­
wa, gemik op diegene wat soek
na ’n ruim ryding wat meer as
’n normale E­Klas sal beïndruk
– soos wat die hoogs onpraktiese
opsionele bedekking van Ameri­
kaanse kersiehout (soos gebruik
in peperduur jagte) vir die 590 li­
orsche se nuwe Cayenne GTS het in Suid­Afrika aange­
kom en gaan die mark vir weelde­4x4’s vuurwarm
maak. In die verlede het die Cayenne se voorkoms my nie
beïndruk nie – nie dat hy enigsins onooglik is nie. Ek kon
net nie die Porsche­kenteken met só ’n groot stuk metaal
vereenselwig nie. Dis soos om te dink Jannie du Plessis moet
met Usain Bolt meeding. Dit klink net nie logies en haalbaar
nie. Maar die oomblik toe ek die GTS se sleutel by sy bekend­
stelling in Kaapstad gedraai en die nuwe V8 se grom in my
ore weergalm het, was dit neusie verby. Ek was op die plek
Die nuwe Cayenne klink soos ’n warmgemaakte sportmo­
tor móét klink – ’n diep grom uit die maag, soos ’n leeuman­
netjie wat almal in die bos laat verstaan wie baas is. As ek
’n groot kat was, sou my snorbaarde van lekkerkry vibreer
het! Porsche het dié hipnotiserende klank (wat Sound Sym­
poser heet) doelbewus ontwikkel deur die enjinklank deur
die voorste pilare te gelei wanneer die bestuurder die motor
se Sport­modus kies.
Die groot V8 is ’n kragtiger weergawe van die Cayenne S
s’n met inlaatkleppe wat verder oopmaak, hersiene kleptyd­
reëling en ’n aangepaste enjinbeheerstelsel wat saamwerk
sodat die enjin vinniger op versneller­insette reageer. En hy’s
lewendig – net 5.7 sekondes van wegtrek tot 100 km/h en
’n skamele 13.7 sekondes tot by 160 km/h.
Sy 4,8 liter­enjin, wat sonder turbo of drukaanjaer asem­
haal, ontwikkel 309 kW en 515 Nm (teenoor die Cayenne S
se 294 kW en 500 Nm), wat al vier wiele tot ’n topspoed
van 261 km/h kan aandryf deur ’n outomatiese agtgang­
transmissie met ratspane.
Die Cayenne GTS is toegerus met Porsche se aktiewe on­
derstelbeheerstelsel (PASM) – ’n opsionele ekstra vir die
res van die modelreeks. Dié stelsels pas die demping deuren­
tyd aan na gelang van die padoppervlak (hetsy mooi platge­
stryk of onreëlmatig) en die bestuurder se bestuurstyl – vir
Van buite pronk die nuweling, wat laer as die ander Cayen­
nes sit, met uitgeboude wielboë wat sy sportiewe karakter
beklemtoon. Die spoor wat sy wiele trap, is ook breër as
die makker Cayenne S s’n. Verder het hy groter luginlate
wat hy by sy Turbo­stalmaat leen.
Binne het hy weelde­eienskappe soos sweedsleer vir die
stuurwiel en uiters gemaklike sportsitplekke wat deel van
die nuweling se standaard­toerusting is. Daarbenewens het
hy hope ruimte vir tot vyf volwassenes.
Die GTS pas verrigtings­ en prysgewys tussen die Cayen­
ne S en die Turbo, en is teen R983 000, wat Porsche se drie­
jaar­motorplan insluit, dus glad nie so peperduur vir wat
jy kry nie. Ek sou kon doen met ’n miljoen om vir myself
só ’n wilde weeldewa aan te skaf. Die Cayenne bied die beste
van albei wêrelde – sportmotorverrigting en krooskarweier,
alles in een. – Corlette Heyns
Honda Civic 1.8 i­VTEC Exec luikrug handrat
104 kW @ 6 500 r/min.
en 174 Nm @ 4 300
0-100 km/h in 9.5 sek.,
6,1 F/100 km en
Drie jaar of 100 000 km
Sport, Hyundai i30 1.8
GLS, BMW 116i
Corlette Heyns glo die Civic­luikrug is die mooiste in sy klas en Ané Theron sê dis die Hyundai i30 (bl. 4). Hulle is albei verkeerd.
Die Alfa Romeo Giulietta is die mooiste | FOTO: HONDA
’n ‘hip’ Honda
DIE NUWE CIVIC­LUIKRUG IS DIE UITBLINKER ONDER SY
KLASMAATS. SY ONKONVENSIONELE VOORKOMS IS SPOR­
TIEF, EFFENS AGGRESSIEF, MAAR TOG ELEGANT. OF JY HOM
SMAAK OF HAAT, JY SAL HOM RAAKSIEN. VAN HOEVEEL GE­
SINSMOTORS KAN JY DIESELFDE SÊ, VRA CORLETTE HEYNS.
et die intrapslag kan jy jou mak­
lik verbeel jy sit agter die stuur
van ’n duur Duitse motor. Die
kajuit is stylvol gestileer, sjiek en weelde­
rig. ’n Hoogtepunt is die besonder ge­
maklike verhitbare leersitplekke. Ek het
drie uur lank ononderbroke van Kaap­
stad tot in Barrydale gery sonder dat my
agterstewe lam gevoel het (of rooimiere te
veel gepla het). Die sagte, dik leerstuur­
wiel met spoed­ en klankbeheerkontroles
is nog iets waarvan ek baie gehou het.
Ligte, kamera, knoppies
Die besige instrumentepaneel het my
aanvanklik verbouereer. Met soveel lig­
gies en knoppies voor jou sal g’n mens
ooit agter dié stuurwiel aan die slaap kan
raak nie. Voor jou sit die toereteller en
bokant dit is daar ’n tweede ry digitale
lesings in ’n aparte segment, wat die
snelheid in groot, helder syfers aandui.
Dan is daar ’n klein volkleur­inligting­
skerm, links van die instrumente, wat die
klankstelsel se inligting, asook tegniese
inligting (soos gemiddelde verbruik) ver­
toon. Dit wys ook wat die parkeerkamera
agter sien. Die middelkonsole het ’n rits
knoppies vir die radio/CD­speler en outo­
Die prettige sy van die instrumentasie
is die liggies weerskante van die snel­
ia se Sedona is dalk nie die mooiste
gesinswa op die pad nie, maar dié
snoetbus moet ’n mens nie sommer vlak
kyk nie. Eerstens is die vorige 2,9 liter­
enjin onlangs met ’n kleiner 2,2 liter
(viersilinder­turbodiesel) vervang, wat
kragtiger is, sagter loop, en minder gas
uitblaas. Die nuwe sesgang­ outomatiese
ratkas beskik oor sogenaamde “kunsmati­
ge intelligensie” wat jou bestuurstyl ont­
leed en daarvolgens besluit hoe vroeg of
laat hy ratte wissel.
Binne is hy g’n meesterstuk nie. Soos
jou rekenmeester is hy doeltreffend, maar
verbeeldingloos. Die leersitplekke is net­
net genoeg troos vir die andersins vaal,
plastiekerige afwerking aan die binnekant
en die ontwerpers het die term “snoet­
bus” dalk ’n bietjie te ernstig opgeneem
toe hulle dié ou ’n stomp neus soos ’n
bulterriër gegee het. Maar laat ek nou nie
my neus vir ’n neus optrek nie.
Die Sedona is ’n gerieflike en sinvolle
keuse vir ’n gesinsmotor – sy generiese
voorkoms ten spyt. En hy’t al die stan­
daard­kenmerke wat ’n mens deesdae in
’n nuwe motor verwag: Die CD­speler
kan ses albums op ’n slag laai, en jy kan
ook jou iPod of ’n geheuestokkie by hom
inprop. Daar’s ook nou Bluetooth, snel­
heidsbeheer en die temperatuur kan vir
voor en agter verskillend gestel word.
Kia het dié motor slim toegerus vir
langpad ry . . . mét kriewelrige kinders op
die agtersitplekke. Die ruim beenruimte
en goed geplaaste stoorplek vir sonbrille,
padkaarte, inkleurboeke, melkbottels en
Wimpy­koffie (daar’s ágt bekerhouers!)
sorg vir orde en keer dat jy tussen die
Kaap en die wildtuin spatare kry of op
’n verdwaalde vetkruit trap.
Tussen die voorste sitplekke flap ’n
skinkbordjie uit waarop die bestuurder
gou langs die pad ’n burger kan weg­
slaan sonder dat die Thousand Island­
sous op sy skoot drup en elke passasier
het ook ’n kleintjie wat, soos op ’n vlieg­
tuig, uit die rugleuning van die stoel voor
Buiten die ses lugsakke is daar ook an­
der faktore wat van die Sedona ’n veilige
kinderwa maak: Links van die truspieël­
tjie is ’n skermpie waarop jy kan sien
wat daar agter aangaan as jy terugstoot
heidsmeter, wat van kleur verander. As
jou bestuurstyl brandstofekonomie bevor­
der, verander die kleur na groen. Gee jy
gas, verander dit na blou. Daar’s ook ’n
ECON­knop langs die stuurwiel wat die
brandstofdoeltreffendste verstelling van
die enjin en versneller aktiveer.
Ry hy lekker?
Ek en die Civic het dik pelle geword
op pad na Barrydale. Sy beste eienskap
is dat hy solied voel en stewig op die
pad sit en sy vering bied goeie demping
op ’n slegte pad. Verrigtingsgewys moet
jy egter nie ’n vuurpyl verwag nie. Dáár­
voor moet jy sy 2,2 liter­ turbodiesel­boe­
tie aanskaf, wat veel meer wringkrag on­
der die kap het.
Die 1,8 liter­petrolenjin (geen turbo) is
effens lui wanneer die ECON­knop geak­
tiveer is. Daarsonder vaar hy beter, maar
dan’s die petrolverbruik heelwat hoër.
In stadsverkeer reageer die Civic nie
vinnig genoeg na my smaak nie. Omdat
die enjin eers teen hoë toere lewe kry,
moet jy die petrol diep trap om ordentlik
aan die ry te kom. Op die oop pad ry hy
egter soos ’n droom. Die enjin loop stil,
daar’s min windgeraas en hy stuur akku­
raat. Jy moet wel rondspeel met die ratte
teen opdraandes of wanneer jy ander
motors wil verbysteek.
Die beste en dalk die belangrikste eien­
Die Sedona het nog nie Kia se nuwe ont­
werp nie, maar wel ’n nuwe enjin
en net bo dit vou nóg ’n spieëltjie uit die
dak waarin jy ’n ogie kan hou op die
woelwaters hier agter jou. Die motor het
aan weerskante ’n skuifdeur sodat dié
wat agterin sit aan die veiligste kant van
die voertuig kan uitklim, en jy kan die
sluitfunksie só stel dat slegs die bestuur­
der ’n deur outomaties kan laat oopgly.
Heel agterin is daar twee klein venster­
tjies (byna soos daai driehoek­ruitjie met
die krom knip in ’n deur van die ou Dat­
sun­bakkie) wat jy ook met die druk van
’n knoppie so ’n knertsie kan oopswaai –
genoeg vir vars lug, maar te min vir uit­
skap van dié ryding, is sy oorvloed laai­
plek en beenruimte. Vir voornemende ko­
pers met baba nommer twee op pad (wat
nie ’n vervelige sedan of dors veldryer
wil aanskaf nie), is die Civic ’n aantrekli­
ke, onkonvensionele opsie. Sy laairuim,
wat ’n raps groter as dié van die BMW
3­Reeks­sedan (460 liter) of ’n VW Tigu­
an is (471 liter), sal lag­lag ’n stootwaen­
tjie, skopfiets én ’n maand se doeke vat.
Daarby het jy ook nog 76 liter maklik
toeganklike laaiplek onder die agterste
sitplekke vir jou koelsak of los speelgoed.
Boonop is die agtersitplek hoogteverstel­
baar sodat kleintjies hoog kan sit.
Hoewel die Civic nie goedkoop is nie,
bevat hy hope standaard­toerusting en ’n
sluit in ses lugsakke, ABS­remme, VSA
(stabiliteitsbeheer), EBD (remkragver­
spreiding), EBA (noodremhulp) en weg­
trekhulp vir opdraandes. Hy’t ’n uitste­
kende klankstelsel met ses luidsprekers,
USB­ en AUX­koppelings, dagry­liggies,
outomatiese hoofligte en ­ruitveërs asook
’n agterste parkeerkamera. Al wat skort
is Bluetooth­koppeling, wat in die duur­
der variant te vinde is.
Sal ek hom koop?
As my begroting dit toegelaat het, ja.
Dis ’n veelsydige, praktiese, prettige en
betroubare ryding. Maar sy duur turbo­
diesel­boetie (R344 100 . . . eina!) is die
een waarop ek my hart verloor het.
val. Die agterflap kan ook van binne die
motor oop­ en toemaak – die kortvolk
hoef dus nie in ’n besige straat daarvoor
te staan en rek wanneer jy hulle by die
skool aflaai nie.
Gepraat van die agterkant . . . Die pak­
plek agterin is ’n bietjie skraps, maar jy
kan die agtersitplekke maklik platslaan
en vorentoe skuif as jy almal se gholfsak­
ke moet karwei. En die middelste ry sit­
plekke kan ook platvou en wegkantel die
dag as daai antieke wastafeltjie van Ou­
ma eindelik na jou kant toe kom.
Die Sedona is ’n niks­nonsens, ergono­
miese ryding. Soos ’n kantoorstoel vir die
hele gesin. – Sophia van Taak
PRYS R420 000
ENJIN 2,2 liter, viersilinder, turbodiesel;
143 kW en 436 Nm
RATKAS Sesspoed-outomaties, voorwielaandrywing
VERRIGTING 0-100 km/h in 11 sek. en
196 km/h topspoed; 8,8 liter/100 km
OORWEEG OOK Volkswagen Kombi 2.0 TDI,
Hyundai H1 2.5 VGTi, Chrysler Grand Voyager 2.8 CRD LX
Kleiner, kragtig en
is veral in die laaste jare dat die
twee eertyds Britse karbouers Ja­
guar en Land Rover fris enjins
met behoorlike krag in hul rygoed sit.
Sedert die twee van futlose Rover­ en
XK­enjins na BMW­ (in Land Rover se
geval) en daarna na Ford­krag oorge­
skakel het, kan prins William rustig
slaap in die wete dat hy sy Kate betyds
by die hospitaal kan kry – of James
nou die Jag voor die paleis parkeer, of
Soos die meerderheid Euro­vervaardi­
gers het Jag en Land Rover begin oor­
slaan na dwang­gevoerde enjins* met ’n
kleiner slagvolume, weens streng uit­
laatgas­wetgewing in die Euro­sone
asook kopers wat g’n gediend sal wees
met minder krag in hul koetse nie.
In dié soeke na meer krag uit kleiner
enjins het Jaguar weggedoen met sy
groot 5,0 liter­V8 in die middelgewig­XF
en weelde­XJ en dit vervang met ’n
hoogs tegnologiese, drukaangejaagde
3,0 liter­V6, terwyl die ou, onaangejaag­
de 3,0 liter­V6 nou plek maak vir ’n
kragtige 2,0 liter­ turboaangejaagde
Dieselfde 2,0 liter­turbo­enjin sal voor­
taan ook in die opgekikkerde Freelan­
der­reeks diens doen, in die plek van
die erg verouderde 3,2 liter­V6.
Jaguar sê die drukaangejaagde allooi­
V6 is vanuit die AJ133 5,0 liter­V8­enjin
ontwikkel en dié kragbronne deel sleu­
telkenmerke soos aluminium­konstruk­
sie, ’n liggewig­blok, direkte inspuiting
en ’n hoër drukverhouding (10.5:1).
Soos die V8’s in Jaguar se R­modelle
gebruik die V6 ’n kompakte Roots­
dubbelvorteks­drukaanjaer met nuwe
Bosch­enjinsagteware, wat dit byna 20%
doeltreffender maak, vir ’n kraguitset
van 250 kW teen 6 500 r/min en
450 Nm wringkrag tussen 3 500 en
5 000 r/min – glad nie te versmaai ver­
Die Freelander se verouderde V6 is met ’n turbo­viersilinder vervang | FOTO’S: NP
Jaguar volg ook die weg van kleiner turbo­enjins en daar’s ’n nuwe 8­gang­ratkas
Ferrari­pret vir die hele gesin
ie laken is al in 2011 van Ferrari se
FF getrek, maar eksotiese rygoed
laat ’n mens soms jare wag vir die ge­
leentheid om agter die stuur in te skuif.
Veral as ’n pronkende Swart Hings of
Stormende Bul daarop pryk. En so het
InRat en ander media onlangs die kans
gehad om Ferrari se gesinsmotor, die FF,
in Gauteng te ry.
Ek vermoed dis om ’n bietjie publisiteit
te skep omdat dié motor se ontwerp
(deur Pininfarina) waagmoedig en riskant
is en dus nie soveel aftrek by kopers kry
soos die 458 en 599 of F12 nie.
Ek hou van die FF se “te hel met die
volk!”­voorkoms. Ook dat drie mense en
hul bagasie saam met die bestuurder kan
ry. Beenruimte agter is voldoende mits jy
nie agter Andries Bekker probeer sit nie.
Die kajuit is met Michelangelo se toe­
wyding en passie ontwerp. Om die flik­
kerligte aan te sit, druk jy knoppies by
jou duime wat op die stuurwiel is –
daar’s geen hefboom nie. In die instru­
menthulsel domineer ’n groot, geel toere­
teller alles om hom.
Ferrari sê die bagasiebak beslaan
450 liter (Corolla­grootte), maar het vir
my ’n raps kleiner gelyk. Dit sal rykes
dwing om klere by hul vakansiebestem­
mings te koop en dit vir die armes te gee
voordat hulle ry. En, boeta, kan hy ry!
Dis die eerste nuwe Ferrari wat ek be­
Die bagasiebak is 800 liter met die sitplekke plat – vir wanneer jou oudste koshuis
toe gaan | FOTO: FERRARI
stuur, dus kan ek hom nie met sy stal­
maats vergelyk nie. Dennis Droppa, wat
al dekades lank artikels oor motors skryf
en ook daar was vir ’n rit, het die motor
as besadig beskryf – amper asof sy tande
bietjie afgevyl is teenoor die ander Ferra­
ri’s s’n. Veral wat die uitlaatpyp se ru­
moer betref. Maar dis immers ’n gesins­
Ferrari, dus sal ons hom nie daaroor af­
geleke met die uittredende V8 se 283 kW
en 515 Nm nie.
In die XF en aluminiumbak­XJ is die
enjin gekoppel aan ’n outomatiese agt­
gang­ ZF­ratkas en dis interessant dat
albei dieselfde verrigtingsyfers het:
0­100 km/h in 5.9 sekondes, ’n beperkte
topsnelheid van 250 km/h, ’n gekombi­
neerde verbruik van 9,4 liter/100 km en
CO2­emissies van 224 g/km.
In teenstelling met die drukaangejaag­
de V6 word die i4 2.0­turbo­enjin al in
verskeie gedaantes in Fords en Volvo’s
gebruik, asook in die Range Rover Evo­
que. Die XF en opgekikkerde Freelander
2 gebruik albei die 177 kW­weergawe met
dié verskil dat dit reguit in die Jaguar
gemonteer is en dwars in die Freelander.
Met ’n draaimoment van 340 Nm teen
3 200 r/min bied hierdie ligte tweeliter­
meul meer krag en wringkrag as die
3,0 liter­V6 (175 kW/293 Nm) én 3,2 liter­
V6 (171 kW/317 Nm) wat dit in die Jaguar
en Landie vervang.
Dit gee die nuwe XF 2.0 ’n versneltyd
van 7.9 sekondes tot 100 km/h, ’n top­
snelheid van 241 km/h, verbruik van
8,9 liter/100 km en ’n CO2­syfer van
207 g/km, wyl die ooreenstemmende
Freelander­syfers lees: 8.8 sekondes,
200 km/h, 9,6 liter/100 km en uitlaatgas­
emissies van 224 g CO2/km.
Te oordeel na hul gevorderde kenmer­
ke en goeie verrigtingsyfers behoort dié
nuwe enjins Jaguar en Land Rover se
markaanslag ’n hupstoot te gee – veral
in ag genome die kleiner XF se prys van
net R499 700 (die drukaangejaagde
3.0­V6 kos R704 800), terwyl die Free­
lander 2 Si4 jou R498 400 tot R544 200
uit die sak sal jaag, afhangend van toe­
rustingvlak. – Ferdi de Vos
* So genoem omdat hulle deur turbo­ of
drukaanjaers meer lug in die enjin in
dwing, wat meer brandstof laat verbrand
vir beter verrigting.
Die stuur is lekker “vinnig”, wat bete­
ken die stuurwiel hoef net effens gedraai
te word om van rigting te verander. Dit
vereis ook al jou aandag, veral wanneer
jy laag vlieg. Ongelukkig het ons 40 km­
roete nie juis kurwes gehad nie, dus kan
ek nie sê hoe hy in ’n kwaai draai klou
nie. Ek het wel die persepsie gevorm dat
die motor swaar is, en teen nie ver van
twee ton nie, is hy. Die bak het ook meer
oorgeleun as wat ek verwag het toe ek
stadiger motors verbygesteek het. Hoewel
die FF (op papier) vinnig en kragtig is,
het die dun Hoëveldse lug sy verrigting
tog effens gedemp laat voel en hy druk
jou nie in die sitplek vas soos die McLa­
ren 12C nie.
Die FF voel soos ’n motor waarmee jy
“gehaltetyd” moet deurbring voordat jy sy
beste kan ontgin. Terloops, FF staan vir
Ferrari Four en verwys na vier sitplekke
en vierwielaandrywing. Laasgenoemde
kan ’n maksimum van 20% van die en­
jinkrag kry, en is bedoel om jou uit
sneeu te kry, nie om padhouvermoë te
verbeter soos in ’n Audi Quattro nie.
Die voorwiele het hul eie ratkas, wat ’n
middelewenaar onnodig maak en jou dus
twee ratkaste vir die prys van een gee.
Ongelukkig maak dit die FF steeds nie ’n
PRYS R4 046 000
ENJIN 6,3 F, V12, petrol; 485 kW en 683 Nm
RATKAS Sewegang- dubbelkoppelaar-outo,
VERRIGTING 0-100 km/h in 3.7 sek. en
335 km/h topsnelheid; 15,4 liter/100 km
OORWEEG OOK Porsche Panamera Turbo S,
Chevrolet Trailblazer 2.8D LTZ 4x4 handrat vs Toyota Fortuner 3.0 D­4D 4X4 handrat
DIE CHEV TRAILBLAZER IS
MEER AS ’N NUWE SPORT­
NUTSVOERTUIG. DIS DIE
JONGSTE MEDEDINGER MET
DIE TOYOTA FORTUNER, ’N
VOERTUIG WAT AL VIR
JARE KONING KRAAI IN ’N
SEGMENT WAAR HY BAIE
MIN TEENSTAND HET.
JACO KIRSTEN HET DIE
het ’n vaste as
agter. Die voor­
deel hiervan is
hom beter wiel­
beteken hy kan
sy wiele in se­
hede laer “laat
sak” sodat hulle
’n gat vasstrap­
plek kan kry.
ie Toyota Fortuner se reputasie in
die plaaslike voertuigmark is soos
dié van ’n hoofspeler in ’n gewilde
sepie. Hy’t hope aanhangers – en ’n
klomp kritici. Maar die nuwe Chevrolet
Trailblazer is die jongste toevoeging tot
dié sepie. En die mark is opgewonde oor
dié ontwikkeling, want die ander akteurs
– die Mitsubishi Pajero Sport en die Ford
Everest – is die afgelope paar seisoene
heeltemal deur die Fortuner oordonder.
Wanneer jy in ’n Trailblazer klim, be­
sef jy hy is so ’n paar jaar jonger as die
Fortuner. Om mee te begin, lyk sy in­
strumentepaneel meer modern as dié van
die Toyota. Die sitplekke is ook gemakli­
ker en die afwerking en stiksel van die
leer lyk beter. Die kopstut van die mid­
delste ry druk weg in die rugleuning
waar dit nie meer jou uitsig in jou tru­
spieël kan versper nie. Maar soos in die
Fortuner is die leer van ’n baie ligte
kleur en dit het reeds vuil kolle gewys.
Een van die Fortuner se grootste irrita­
sies is die twee sitplekke wat sy “derde
ry” uitmaak (dalk vir tuindwergies).
Want dit bly heeltyd in die pad, veral as
jy vrag agterin wil laai. Die Trailblazer
s’n vou weg in die vloer, hoewel die rug­
leunings steeds 10 cm bo die laairuim se
bodem uitsteek. Minstens kan jy die For­
tuner se twee agtersitplekke vinnig met
’n Philips­skroewedraaier en ’n ringsleu­
tel uithaal en bo­op jou stapel Scopes en
Grensvegter­boekies in die garage bêre.
In die middel het die Trailblazer meer
beenruimte as die Fortuner. Maar plek­
plek het iets gepla. Soos die een knip
waarmee die laairuim se rolsluier aan die
rugkant van die middelste ry sitplekke
vasmaak. Met die eerste probeerslag om
hom te gebruik het hy afgebreek. Die fo­
tograaf, wat in albei voertuie saamgery
het, het ook opgemerk hoeveel harder die
Trailblazer se plastiekpanele binne is,
veral daar waar jou elmboog op die lang­
pad in die deur rus.
Die Trailblazer se 2,8 liter­turbodiesel
ontwikkel ’n goeie 132 kW teen 3 800
r/min en 440 Nm wringkrag teen 2 000
r/min (en 470 Nm met outo’kas). Gemeet
aan die Fortuner se 120 kW teen 3 400
r/min en 343 Nm teen 1 400­3 200 r/min
slaan die Chev duidelik harder.
Die Trailblazer se vyfgang­handratkas
was seepglad en dit was opvallend hoe­
veel strammer die Fortuner se ratoorska­
kelings was. Toyota se bakkies en han­
delsvoertuie was egter nog nooit bekend
vir hul seepgladde oorskakelings nie. Dit
was egter steeds ’n effense verrassing dat
die Trailblazer net ’n vyfgang­ratkas het,
terwyl die Ford Ranger­bakkie byvoor­
beeld ses gange het.
Op die pad . . .
Agter die stuur van die Trailblazer, in
2,8 F- viersilinder, turbodiesel
Vyfgang-handrat, deeltydse vierwielaandrywing, hoë- en laestrek
132 kW @ 3 800 r/min.
en 440 Nm @ 2 000
0-100 km/h in 10.8 sek.
en 180 km/h topsnelheid
8,5 F/100 km en
205 F – 1 830 F
Vyf jaar of
90 000 km-diensplan,
versien elke 15 000 km
Sport, ’n Harley-Davidson of ’n minnares
TOYOTA FORTUNER 3.0 D­4D
3,0 F, viersilinder, turbodiesel
vierwielaandrywing, hoëen laestrek
120 kW @ 3 400 r/min. en
343 Nm @ 1 400 –
3 200 r/min.
0-100 km/h nie beskikbaar, topsnelheid
8,6 F per 100 km, 226 g
BRANDSTOFTENK 80 F
206 F – 1 360 F
Drie jaar of 100 000 kmwaarborg en vyf jaar
of 90 000 km-diensplan,
versien elke 10 000 km
sy gemaklike bestuurdersitplek, met lo­
giese satellietkontroles vir klank en snel­
heidsbeheer op die stuurwiel, en sy krag­
tige enjin, voel jy asof jy heeldag die
langpad kan trotseer. Sy vering het ook
meer verfynd gevoel as dié van die For­
tuner met sy harde rit. Dis omdat die
Trailblazer onafhanklike vering agter het.
Teen min of meer wettige snelhede het
die Chev baie stabiel gevoel deur veeg­
draaie en nes die Fortuner het hy ook
elektroniese stabiliteitsbeheer om dinge in
toom te hou indien die voertuig om die
een of ander rede sou begin gly. Die
Trailblazer het skyfremme op al vier wie­
le teenoor die Fortuner wat slegs voor
skywe het en tromme agter.
Die Toyota het alles gedoen wat jy re­
delikerwys kan verwag en die soort ban­
de sal waarskynlik die grootste verskil
maak tussen dié twee se teerpadhante­
ring: Die Fortuner se bande is meer ge­
pas vir veldry en die Trailblazer s’n meer
As daar nie meer ’n pad is nie . . .
Anders as die Fortuner met sy heeltyd­
se vierwielaandrywing, het die Trailbla­
zer net deeltydse vierwielaandrywing. Die
Fortuner is egter ’n heeltydse 4x4 en die
voordeel daarvan is dat jy sy vierwiel­
aandrywing byvoorbeeld op nat teer kan
Die standaard­Trailblazer het ’n be­
perkte­gly­ewenaar agter wat nie heelte­
mal opgewasse is vir veldrywerk nie. Die
vastrapbeheerstelsel (traction control)
maak tot ’n mate op hiervoor, maar ver­
eis dat ’n wiel tol voor die teenoorstaan­
de wiel krag “neersit”. Volgens General
Motors is daar besluit om liewer die be­
perkte­gly­ewenaar as standaard­toerus­
ting in te sluit, omdat “die gemiddelde
koper nie weet hoe om ’n ewenaarslot te
gebruik nie”. Hmmm . . .
Die toetsmodel was egter toegerus met
’n (opsioneel, teen R12 500) Eaton M­Loc­
ker. Die M­Locker sluit self wanneer hy
agterkom dat die een agterwiel begin tol
– en ontsluit weer outomaties. Dis nogal
’n slim idee in teorie, maar oor dieselfde
ongelyke oppervlaktes het die Fortuner
geen of min wieltol ervaar wanneer sy
agterste ewenaarslot aangeskakel was nie.
Die Trailblazer, aan die ander kant, het
nou en dan ’n bietjie wieltol openbaar
voordat die M­Locker gesluit het. Dis al­
les goed en wel vir wiele om te tol voor­
dat die stelsel begin werk, maar as jy ’n
4x4­roete besit, kom jy agter hoe bietjies
wieltol gemaal met die hoeveelheid voer­
tuie naderhand jou roete opfoeter. Dis in
die algemeen die probleem met elektro­
Nog ’n kopseer
Om die Trailblazer aan te skakel, moet
jy eers die koppelaar intrap voordat die
aansitter sal werk. Gewoonlik is dit ’n
goeie veiligheidseienskap. Maar wanneer
jy in ’n veldrysituasie ’n sogenaamde stall
recovery (of doodrukhersteltegniek) teen
’n steil op­ of afdraande moet doen, is dit
Dan is daar die Chev se 265/60 R18­
bande. Jou kans om dit op ’n afgeleë plek
in die hande te kry, is skraler as die
kans dat ’n 7de Laan­akteur ’n Oscar sal
wen. Nie dat die Fortuner se bande
noodwendig op elke sendingstasie te kry
is nie. Die Fortuner het 220 mm se
grondvryhoogte en die Trailblazer
231 mm – op papier. Ons het egter gevind
dat die Chev se treeplanke en die laagste
punt van sy uitlaatpyp agter beteken het
dat hy plek­plek gouer geskuur het.
Iets wat wel in die Trailblazer se guns
tel, is die dak wat die vermoë het om ’n
dakrak van 100 kg te dra. Min ander
voertuie kan dieselfde sê. Wat sleepver­
moë betref, troef hy ook die Fortuner
met 2 950 kg teenoor teenoor laasgenoem­
de se 2 020 kg.
Die Fortuner speel al lank die hoofrol
in hierdie sepie en jy kan verstaan waar­
om. Hy’s betroubaar en die maatskappy
het oor dekades ’n indrukwekkende han­
delaarsnetwerk tot stand gebring.
Die Trailblazer is egter ’n mededinger
wat jy nie moet vlak kyk nie. Sy enjin is
duidelik ’n generasie jonger en sy rit is
merkbaar gemakliker. Die binneruim lyk
ook moderner. Die goeie nuus is dat daar
nou ’n waardige mededinger vir die For­
tuner is, want tot onlangs was daar net
die Pajero Sport – wat net te kry was
met een turbodiesel en in ’n keuse van
handrat of outomaties.
Anders as die meeste ander Fortuner­
mededingers, bied die Traiblazer ’n reeks
van vyf variante, van ’n 2,5 liter­4x2 tot
’n 3,6 liter petrol­V6­4x4.
Gaan hy die Fortuner ore aansit? As jy
’n bakkiegegronde sportnutsvoertuig soek
om meestal in die stad en nou en dan in
die veld rond te ry, is die Chev Trailbla­
zer ’n uitstekende keuse. Soek jy egter ’n
4x4 met ’n aks beter veldryvermoë om
nou en dan taamlik ernstige veldrywerk
te doen, sal jy waarskynlik die Toyota
Fortuner verkies. Besluit self waarvoor jy
hom wil gebruik.
HARLEYS IS IMMERGEWILD,
MAAR DEESDAE KAN JY OOK
UIT OMTRENT 17 VICTORY­
FIETSE KIES AS DIE MIDDEL­
JARE OPDAAG EN JY ’N EG­
AMERIKAANSE CRUISER WIL
HÊ. EEN VAN HULLE IS DIE
HIGH­BALL, SKRYF JUSTUS
s jy al ’n paar keer om die blok
was, sou jy van die fliek Easy
Rider gehoor het. Dalk het jy selfs
gekyk hoe die karakters Wyatt en Billy
met hul choppers ry en alles doen waar­
teen gesagsfigure in die KJA, buitelug­
skool, Sondagskool en hoërskool jou ooit
Man, dié ouens verpersoonlik vryheid,
het jy (en miljoene ander) gedink wan­
neer Wyatt aan Captain America* se
stuur gehang het. Newwermaaind of dit
gemaklik is of nie.
Victory glo daar’s ouens wat nie daar­
die spesiale ape hangers – soos hierdie
handvatsels genoem word – wil loop
soek nie. Nee, hulle wil sommer so uit
die vertoonlokaal ry. Met die aapstuur
klaar aan die motorfiets.
Ek het my lyf koper gehou en by Pha­
roah Auto Victory** se toonlokaal in
Sandton ingestap. Ek noem dit, want hier
werk moontlik die vriendelikste klomp
mense wat ek tot nog toe in ’n kar­ of
motorfietswinkel teëgekom het. Almal
groet hartlik en voor jy kan sê wat jy
daar maak, staan jy met ’n cappuccino of
espresso in die hand.
Wyatt se spook het my na die High­
Ball gelei en ek het dadelik my been oor­
gegooi om te voel hoe die hang­houding
voel. Dis lekker. Maar hoe sal dit ná ’n
dag se ry wees, het ek gewonder.
Soos ’n Model T Ford is die High­Ball
net in (dof )swart te kry, darem met ’n
bietjie wit hier en daar. Selfs die aap­
stuur is swart en ek sou dit in chroom
verkies het. Maar Victory wou ’n kontras
skep met die white wall­bande en wit pe­
troltenk. Net die vurk is chroom.
Die voorste modderskerm is ’n afge­
As jy die High­Ball ry, sal jy iets rebels wil doen. Soos wegry sonder om vir parkering te betaal | FOTO: LOANNA HOFFMANN
kapte (“chopped”) affêre. Die groot uit­
laatpype lyk soos wrede Middeleeuse wa­
pens en die enjin so donker soos die
Donker Eeue. Mammie sal met Jan Tuis­
bly moet ry, want die saal maak nie vir
’n passasier voorsiening nie.
Die instrumente bestaan uit ’n analoog­
snelheidsmeter en ’n digitale skermpie
wat jy tussen enjinspoed, afstandmeter of
ritmeter kan wissel. As jy gaan poog om
dit in die ry te lees, gaan jy teen iets
vasry, want dis klein. Daar’s ook ’n digi­
Als omtrent die fiets voel stewig en
duursaam. Dis ook goed afgewerk.
Terwyl Louis Fourie op die Victory
Judge (sien verlede maand se InRat of
rapportinrat.co.za) van die Amerikaanse
Rockies en die Stille Oseaan gedroom
het, het ek verlang na die R44 tussen
Kleinmond en Gordonsbaai, pleks van
die Oos­Rand na die Vaaldam. Ook om­
dat enjins beter verrigting het op seevlak
en ek soms bietjie meer woema van die
1 731 cc­enjin wou gehad het. (Of dalk
moet ek net gewig verloor). Gelukkig het
die Historiese Motorfietsmuseum*** op
Deneysville dit die rit werd gemaak.
Die High­Ball voel taamlik lig en rats
wanneer jy ry en die rit is nie stamperig
nie. Die ratte wissel maklik, maar dis ’n
sonde dat ABS­remme ontbreek. Met jou
arms voor jou uitgestrek sit jy kiertsreg­
op. Ek was amper verbaas dat ek steeds
deeglik in beheer van die bike gevoel het
ondanks die posisie van my arms. Vir ’n
cruiser of chopper is die High­Ball se
hantering ook goed. As jy ooit moeg raak
vir sy stilering sal jy die voetpenne kan
afhaal, hom in iets meer sportief kan
omskep en lekker in die draaie lê.
Ná heeldag se ry – omtrent 250 km –
was my regterhand moeg en ek het hom
soms omgekeer om die versneller van on­
der af oop te hou. My rug was ook moeg
en ek het verlang na iets soos ’n BMW
1200 GS of ’n Suzuki V­Strom waarop
my knieë nie net onderkant my ore sit
nie. Myns insiens is choppers en cruisers
vir af­show by die koffiekroeg – nie vir
ritte verder as 30 km nie. Jy kan gerus
van my verskil.
’n Lekker eienskap van die High­Ball is
dat die stuur hoogteverstelbaar is. Die
handelaar kan dit na een van twee posi­
sies verstel of jy kan dit met min moeite
Soos wat sekere BMW­entoesiaste nooit
’n Mercedes sal koop nie, is daar vir baie
ouens net een Amerikaanse cruiser: Har­
Só ry volgende jaar se Harleys
arley­Davidson (HD) word volgende
jaar 110 jaar oud en dié manne (en
vroue) gaan seker maak ons weet daar­
van. Dis ’n groot gedoente, aangesien hy
die oudste motorfietsmaker is wat nog
bestaan. Boonop is sy klerereeks sowaar
volgende jaar ’n eeu oud.
Ons is onlangs genooi om 2013 se mo­
torfietse te ervaar en kon hulle ’n dag
lank deeglik uittoets. Soos die nuwe
Sportster Custom Black en ’n Street Bob
met meer houding as ooit tevore.
Op ons roete in die Overberg het ons
elke 100 km of so bikes geruil en dan
sommer die volgende een met die vorige
Ek het weggetrek op die massiewe
Road King (ongeveer R267 000), getooi in
rooi metaalverf, en dié koets het my be­
indruk. Die afwerking is perfek en die
chroom vang die oog. Hy’s nie vir spoed
gebou nie, maar vir luuks toer, en voel
stewig onder ’n mens. Die remme werk
goed, en is nou met ABS toegerus. Hy
hanteer goed vir so ’n reus en laat ’n
mens voel soos die naam aandui – Ko­
ning van die Pad! Sy aangepaste 1 690 cc­
enjin wring 134 Nm uit teen net 3 500
r/min. Die wiele is 16’’ groot white walls,
wat hom stabiel maak en ook ’n klassie­
ke 1950’s­voorkoms gee.
Ná ontbyt het ek die sleutel van die
kleiner, dofswart Sportster XL1200 Cus­
tom Black (ongeveer R129 000) gegryp en
die verskil was dramaties. Die Sportster
is ligter, rats en ideaal vir spitsverkeer.
Hy weeg “net” 251 kg – 100 kg ligter as
die Road King! Hy kan ’n draai behoorlik
vat en sy wringkrag is nie te versmaai
nie: ’n flukse 98 Nm teen 3 200 r/min.
Waar die Road King swaar voel en self­
vertroue vereis, gee die 1200 Custom jou
die selfvertroue om die reis te geniet, al
voel sy suspensie harder. Ek het die Cus­
tom Black terdeë geniet en hou baie van
sy dofswart verf.
Die derde perd vir die dag was die Fat
Bob (1 690 cc, 305 kg, R183 000) – ’n lid
van die Dyna­reeks. Hy’s groter as die
Sportster, met sy stuur in ’n heel ander
posisie – laag, breed en amper horison­
taal. Vir 2013 kry die Fat Bob die jongste
1 690 cc V­twin en ’n sesgang­ratkas. Ek
moes vinnig gewoond raak aan die vibra­
ley­Davidson. Maar die Victory High­Ball
klink reg, vibreer genoeg en het ’n goeie
stamboom. Ek wou Wyatt vra wat hy
dink, maar hy moes ry.
* Wyatt, gespeel deur die afgestorwe
akteur Henry Fonda, se bynaam was
Captain America. Later is daar ook so na
sy motorfiets verwys. Wyle Dennis Hop­
per het die rol van Billy vertolk.
** Pharoah Auto in Sandton,
tel: 0 011 262 0630 of 082 331 1717.
*** Historiese Motorfietsmuseum,
tel: 0 016 371 1115 of 0 072 765 9930 of
PRYS R189 000
ENJIN 1 731 cc, V2, olie- en lugverkoel
KRAG 73 kW en 153 Nm
TENKINHOUD 17 F
SITPLEKHOOGTE 635 mm
MASSA 300 kg
km-lesing. Versien elke 8 000 km. Tweejaarpadbystand is tans ingesluit in ’n spesiale
aanbod van Pharoah Auto.
OORWEEG OOK Harley Davidson Street Bob
Harley­Davidsons vir 2013
Hier ry Kers­
vader op 2013
se Road King.
sie en die bike se wringkrag van 132 Nm
is iets om te beleef!
Naby Villiersdorp het ek die Fat Bob
deur sy ratte geneem op die Theewaters­
kloofdam se paaie. Die Fat Bob het ’n
nuwe Tommy Gun­2­1­2­uitlaatstelsel vir
’n ekstra skeut styl en om die enjinhitte
verder weg van die ryer te gelei.
Die 2013­reeks HD’s het verstelbare ag­
tervering as standaard­toerusting, vir ’n
sagter rit of beter hantering. Brembo­
remme is nou in sekere modelle ingebou.
Al ry ek gewoonlik ’n Honda Firebla­
de­sportfiets is ek oortuig daar is ’n HD
vir byna elke biker – jy moet net die tyd
neem en hulle almal gaan toets. En as jy
alleen wil ry, is dit oukei – jy hoef nie ’n
Harley­tropdier te wees nie.
Die nuwe jaar se fietse is reeds te koop
– betyds vir Kersfees. Besoek www.har­
ley­davidson.co.za vir meer inligting.
– Mukhtar Mukuddem
Toyota Fortuner 3.0 D­4D 4x4 outo
VIR SOMMIGE MENSE IS
DIE UITSIEN EN VOORBE­
REIDING AMPER LEKKER­
DER AS DIE REIS SELF.
VERAL AS JY VAN KOOP
HOU. NIE KRUIDENIERS­
WARE NIE, MAAR GADGETS,
SKRYF JUSTUS VISAGIE
k het beplan om met InRat se
Toyota ’Tuner van my woonstel in
Kaapstad tot by ’n (boom)huis naby
Wildernis te ry, via die wonderlike De
Dit was belangrik dat my staanplank
(stand­up paddle board) saamkom en ek
het die ’Tuner na ’n Thule­agent geneem
sodat hy twee dwarsstawe kon opsit
waarop die staanplank kan lê. Die Fortu­
ner moes ook vier voete kry wat om sy
dakreëlings klamp waarop die ligte alu­
miniumstawe dan rus.
Thule se jongste stawe is soos vlerke
gevorm en word Wing Bars genoem. Die
vervaardiger sê dit het so min lugweer­
stand as moontlik, wat dit ook betreklik
stil maak wanneer ’n mens ry. Maak net
seker die dikker kant van die vlerk wys
vorentoe, veral as jy dit self gaan mon­
Bobby John en
die ’Tuner se
het | FOTO’S:
By Malgas op
die pont, wat
teer. Ek het dit aan die winkel oorgelaat.
Met die “vlerke” op is ek gou na die
gawe mense by Market Toyota sodat hul­
le die middelste ry sitplekke kon uithaal.
’n Mens kan dit self doen, mits jy moer­
sleutels het en nie lui of haastig is nie.
Ek het die agterste sitplekke behou, net
ingeval ek die Sweedse vroue­vlugbalspan
’n geleentheid moet gee en hulle nie heel­
tyd agter wil lê nie.
Die rede vir die uithaal van die mid­
delste ry was sodat ek ’n nag agter in die
’Tuner kon slaap in die De Hoop­reser­
vaat. Omdat daar enkele boute uit die
vloer gesteek het, het ek ’n tweede ma­
trassie gevat en gehoop dat die boute op
die regte senuweepunte sou druk as ek
hulle dalk deur die nag voel.
Ek het gewonder of ek sou inpas as ek
plat lê, omdat ek 1,96 m lank is, en was
bly toe die vloer genoeg ruimte hiervoor
gehad het, met die derde ry sitplekke
boontoe en kant toe weggevou. (As jy en
jou vrou nie kandidate is vir die maer­
wordprogram The Biggest Loser nie, be­
hoort julle ’n nag of twee langs mekaar
te verduur.) Die vloer was egter nie heel­
temal gelyk van voor na agter nie, maar
ek het ’n swemhanddoek strategies ge­
plaas sodat die vloer geleidelik “daal”. Ek
het die vensters op skrefies oopgelos, Pe­
aceful Sleep gespuit en gaan slaap.
Die volgende oggend was daar heelwat
bobbejaanspore op die Fortuner se enjin­
kap, maar dit was klein spoortjies en die
jongspan het hulle mooi gedra – (op)
niks getjorts, gebreek of gegaps nie.
Ek het myself met ’n rojale buffet­ont­
byt by De Hoop se restaurant bederf en
uitgesien na die Strandveld se grond­
paaie. Net voor 10:00 het ek die Fortuner
se neus na Malgas laat wys en wegge­
trek. Die reis was reeds lekkerder as die
Heil, die kampioene . . . en ’n
stewige SA aanslag op Dakar
Met sy sesde plek in die Brasili­
aanse Grand Prix het Sebastian
Vettel sy naam in die rekordboeke ver­
ewig as die jongste driedubbele Formule
Een­wêreldkampioen. Maar dit was nie
maklik om dié mylpaal te bereik nie . . .
’n Swak wegspring en ’n tolslag in die
openingsrondte het die Red Bull­jaer tot
heel laaste laat terugsak, maar sy terug­
vegpoging in die veranderende baan­ en
weersomstandighede sal nog lank onthou
Selfs met skade aan sy motor het die
Duitser sy pad tot sewende oopgevleg. ’n
Veiligheidsmotor­periode, asook die goed­
gunstigheid van Michael Schumacher, sy
landgenoot en sewemalige F1­kampioen
in sy swanesang­ren, het verseker dat
Vettel die titel met drie punte voor Fer­
nando Alonso wegraap.
Alle eer ook aan Alonso. In ’n stryd
wat eintlik tussen Red Bull­Renault en
McLaren­Mercedes beslis moes word,
was hy in ’n onmededingende Ferrari die
hele seisoen ’n doring in Vettel se vlees,
en sy tweede plek in São Paulo was teke­
nend van sy renvernuf.
Ook sy spanmaat Felipe Massa het ge­
skitter. Die Brasiliaan se opdrag was dui­
delik: Help Alonso; en hy het dit tot op
die letter uitgevoer. Was dit nie vir ’n
paar ander voorlopers wat uitgeval het
nie, kon Ferrari se plan uitstekend ge­
In die veranderlike weerstoestande was
McLaren se Jenson Button beter daaraan
toe as sy spanmaat Lewis Hamilton, en
hy het gerieflik gewen, terwyl Hamilton
nie sy laaste ren vir die Britse span kon
voltooi nie. Met Alonso tweede en Massa
derde het Ferrari ook vir McLaren in die
In ware F1­tradisie was daar ná die ren
nog drama, met Vettel wat moontlik ge­
straf kon word omdat hy in ’n geelvlag­
periode verbygesteek het. Ferrari het die
FIA vir ’n verduideliking gevra, wat ’n
woord­oorlog tussen F1­grootbaas Bernie
Ecclestone en Ferrari­baas Luca de Mon­
tezemolo ontketen het. Dit was egter gou
duidelik daar is geen gronde om teen
jaer keer die
Sestienjarige lat het in vanjaar se
moordende Dak van Afrika­motor­
fietsren in Lesotho sy gesoute teenstan­
ders onder die kluite en klippers gery.
Wade Young van Paddock in die Oos­
Kaap het die jongste ryer geword wat dié
taai uithouren (extreme enduro), een van
die strafstes ter wêreld, gewen het. Met
sy eerste poging het hy en sy Yamaha
YZ250F met van die wêreld se beste ry­
ers afgereken: Manne soos Suid­Afrika se
Darryl Curtis wat al aan 21 van die 45
Dak van Afrika­renne deelgeneem het,
Graham Jarvis van Engeland wat die af­
gelope twee jaar elke moontlike taai en­
duro gewen het, insluitend verlede jaar se
“Dak”, asook die Kiwi Chris Birch, wat
dié ren al drie keer gewen het.
Young het ’n hele 11 min. voor die
naaswenner, Altus de Wet (KTM), oor
die wenstreep gery. Jarvis was derde op
sy Husaberg. Vanjaar se ren is as een
van die rofstes ooit bestempel en die hit­
te het talle ryers laat les opsê.
Vettel op te tree nie.
Mark Webber se vierde plek in São
Paulo het Red Bull ook die vervaardi­
gerskampioenskap verseker, met Ferrari
tweede en McLaren­Mercedes derde.
SA jaers skitter in die buiteland
Die sestienjarige Suid­Afrikaner Aston
Hare het onlangs die internasionale JK
Racing Asië­reeks vir enkelsitplek­motors
op die Buddh­renbaan in Indië gewen.
Hy was tweede in die laaste ren, maar
met genoeg punte om die kampioen­
skapsreeks te beklink.
Die Durbaniet Cristiano Morgado het
in November sy derde renstel­wêreldtitel
verower deur die DD2­meesterklas in die
renstel­wêreldkampioenskap in Portugal
te wen. Hy is die eerste rensteljaer wat
hierdie prestasie vermag.
In die CEV Buckler Moto3­motorfiets­
reeks het die Suid­Afrikaner Brad Binder
(17) die laaste ren in Spanje gewen. Hy
jaag aanstaande jaar vir die hoog aange­
skrewe Suter­Honda­span in die Moto3­
reeks van die MotoGP­kampioenskap.
Die Oos­Kapenaar Wade Young (16)
het die jongste ryer geword wat die
moordende Dak van Afrika­motorfietsren
in Lesotho gewen het (lees berig onder).
Die veteraan Ben Morgenrood (IndyOil
Ford Falcon) het die finale V8 Superse­
dan­ren op Kyalami gerieflik gewen, ge­
volg deur Larry Wilford (Fuchs Ford Fal­
con) en Wade van Zummeren (Ford Mus­
tang). Darron Gudzman (Corvette) het die
Werner Scholtz (Mygale) is ná ’n sege
en tweede plek as die Midas Formule
1 600­kampioen gekroon, met Rui Cam­
pos wat die Shelby CanAm­reeks vero­
In die Engen VW Polobeker­reeks is
die jongeling Kelvin van der Linde (16) as
die jongste Suid­Afrikaanse renkampioen
tot nog toe gekroon – sy oom, Etienne,
was 142 dae ouer toe hy die nasionale
Formule Vee­titel in 1994 gewen het. Kel­
vin volg daarmee ook in die voetspore
van sy oupa Hennie en sy pa Shaun – al­
bei veelvuldige renkampioene.
Simon Moss het albei Formule VW­
renne gewen, maar die Bridgestone­pro­
duksiemotorrenne het drie verskillende
wenners opgelewer – Hennie Groenewald
(Subaru), Anthony Taylor (BMW) en
Gennaro Bonafede (Audi). Dit was Bona­
fede se eerste sege in hierdie renreeks.
Shaun Odendaal (Suzuki) het die Su­
persport­motorfietsklas oorheers, terwyl
Sheldon Morias (Kawasaki) en Dave
McFadden (Kawasaki) oorwinnings in die
Superfiets­renne gedeel het.
In die finale GT Uitdaagreeks­renne op
Kyalami was dit Andrew Culbert (Por­
sche GT3) wat as kampioen gekroon is
nadat sy grootste mededinger, Kris Bud­
nik (BMW M3), sy motor in die tweede
ren moes onttrek.
In die Formule Vee­klas is Jaco Schriks
(Rhema) as kampioen gekroon met ’n
derde en vierde plek in die twee renne.
Scott Temple het albei renne gewen.
Die GT Classic­renne is onderskeidelik
deur Nicky Dicks (Porsche RS) en Mar­
kus Minihold (Porsche RSR) gewen, ter­
wyl Stewart Macleod in albei die Kawa­
saki ZX10R­renne eerste was. Carlos No­
bre (Polo) het klas A van die Goldwagen­
uitdaging gewen, maar James Hurley
(klas D) is as die algehele kampioen aan­
Vir die Castrol­Toyota Hilux­span was
die Gold 400­veldren naby Glenharvie ’n
segetog soos min. Anthony Taylor en
Chris Birkin het ’n lang verwagte oor­
winning behaal met hul spanmaats Dun­
can Vos en Rob Howie tweede, wat Vos
sy vyfde nasionale veldrentitel besorg
het. Toyota het met dié vertoning ook die
vervaardigerskampioenskap en klas SP­
In die klas vir spesiale voertuie het
Evan Hutchison en Danie Stassen (Moto­
rite­Bat) sake oorheers om gerieflik te
wen en daarmee ook die kampioenskaps­
reeks te beklink.
Die Toyota Imperial Hilux­span het die
Gold 400­veldren gebruik as voorberei­
dingslopie vir sy jongste evolusie­Hilux
vir die Dakar­ren*, wat op 5 Januarie
Young het die volgende vrae van InRat
Wade, jy’t seker uit die geboorte­
saal reguit na ’n motorfietssaal be­
weeg, of hoe?
Toe ek agt jaar oud was, het ek begin
ry. En op nege het ek mededingend begin
Het jy eers veldtydrenne (motocross)
gery en toe uithourenne?
Nee, ek het nie motocross gery nie. Ek
het eers hier op die plase rondom Pad­
dock gery saam met Marc Torlage. Hy
het my oortuig om aan kompetisies deel
te neem. Toe het ek in die junior klasse
begin deelneem. Van daar af het ek aan­
beweeg totdat ek vanjaar vir die eerste
keer in die senior klas deelgeneem het.
Jy is al ’n paar keer as nasionale
kampioen gekroon, nie waar nie?
Ja, in 2005 en van 2008 tot 2011. In
2012 was ek tweede in die E2­klas
(200 cc) in die Senior Nasionale Uithou­
kampioenskap en algeheel derde.
Was dit jou eerste deelname aan die
Dak van Afrika?
Ja. Ek was wel verlede jaar hier as toe­
Het jy voor die ren gedink jy sal
wen of so goed vaar?
Ja. Dit was van die begin af my plan
om goed te vaar of te wen.
Jy het van die beste jaers ter wêreld
Te jonk om dit te mag drink, maar taai
genoeg om die vonkelwyn te spuit!
geklop in een van die strafste renne.
Besef jy dit en hoe voel dit?
Ja­nee, dit het darem al ingesink. En
dit voel regtig fantasties.
2013 in Lima, Peru begin en op 20 Janua­
rie in Santiago, Chili, eindig.
Die Dakar­kampioen Giniel de Villiers
en gesoute navigator François Jordaan
het die Hilux hard gery en hul tevreden­
heid met die vlak van ontwikkeling uit­
Die twee Toyota Imperial­voertuie (die
ander een is vir Duncan Vos en Rob Ho­
wie) word middel­Desember na Lima ge­
vlieg en die span sal einde Desember in
Peru aankom vir die laaste voorberei­
dings voor die Dakar­ren.
Intussen is bevestig dat Johan van Sta­
den en Mike Lawrenson, die naaswen­
ners in die spesiale voertuig­kategorie
van die SA Veldrenreeks, ook aan die
Dakar­ren gaan deelneem.
Hulle sal die strawwe ren in ’n McRae
MC­4RS aanpak in die top T1­klas, waar­
in die Toyota Imperial­span hom ook be­
vind. Die voertuig is in Nederland gebou
en deur die ervare ProDakar­span inge­
skryf. Dit het ’n buisraamwerk met ’n
BMW turbodieselenjin en sesgang­op­
Die motorfietsjaers Darryl Curtis en Ri­
aan van Niekerk (Broadlink­KTM) het die
Marokkaanse Marathon­veldren as voor­
bereiding vir die Dakar gebruik. Hulle
het onderskeidelik 15de en 14de geëindig,
in die geselskap van Dakar­wenners soos
Cyril Despres en Marc Coma.
Nog Suider­Afrikaanse motorfietsjaers
wat hulle vir die Dakar ingeskryf het, is
Glen Grundy (KTM), wat saam met Brett
Cummings, wenner van die Australasiese
Dakar­uitdaging, aan hul eerste Dakar sal
Die Namibiër Ingo Waldschmidt (KTM)
en Zambiër David Reeve het ook inge­
skryf, terwyl die Nylstroomse sakeman
Sarel van Biljon (E­ATV) in die vierwiel­
fiets­klas gaan deelneem.
*Altesame 471 inskrywings, wat 195 mo­
torfietse, 160 voertuie, 76 vragmotors en 40
vierwielfietse insluit, is vir die 35ste Dakar­
tydren ontvang. Die roete strek oor
4 200 km en 14 dae, met ’n rusdag op 13 Ja­
nuarie te San Miguel de Tucuman in Argen­
tinië. Volg die Suid­Afrikaners se vordering
Wat het die ander ryers gesê oor
hierdie ongelooflike prestasie?
Almal was baie ondersteunend. Veral
die mederyers. Ek ry al ’n paar jaar
saam met van hulle en hulle was som­
mer baie trots op my.
Hoe was dit om die Dak te ry en
Dit was die rofste ren ooit en my eer­
ste keer in ’n harde enduro. Die moeilik­
ste dele was die Push me Please­ en Pull
Wat het jou gehelp om voor te bly?
My kop. Ek het heeltyd positief gebly,
maak nie saak wat gebeur het nie. Na­
tuurlik het ek ook baie geoefen op en
van die motorfiets om my uithouvermoë
Wil jy aan ander taai enduro’s deel­
My plan is om aan die FIM Wêreld
Enduro­reeks deel te neem. Maar as ek
die kans kry om aan ander harde endu­
ro’s deel te neem, sal ek beslis.
Watter ren dink jy is die rofste?
Van dié wat ek al gery het, beslis die
Dak van Afrika. Andersins lyk die Dakar
Meng jou skoolwerk in met jou
InRat 16 Desember 2012
Rapport se maandelikse lekkerlees-motorbylaag, InRat, weeg die handratweergawes van die 4x4- Fortuner en Trailblazer (albei diesel) teen mekaar op. Lees oor die rumoerige Victory High-Ball-motorfiets, die nuwe Honda CR-V, die Hyundai i30 1.8 en veel meer.