Plaasaanvalsyfers skok: Donker begin vir 2018Johannes Cornelius Meyer is in Februarie 2018 tydens ŉ plaasaanval in die Charl Cilliers-omgewing in Mpumalanga vermoor. Foto: Verskaf Indien die huidige tempo van plaasaanvalle vir die res van die jaar voortduur, sal die getal plaasaanvalle vir 2018 meer as 100 aanvalle méér wees as in verlede jaar. Só sê Ian Cameron, hoof van gemeenskapsveiligheid by AfriForum. Volgens AfriForum se syfers was daar tot dusver in Februarie reeds meer as dubbel soveel plaasaanvalle as in Februarie 2017. “Daar was tot dusver vandeesmaand reeds 44 plaasaanvalle en vyf plaasmoorde en daar is nou eers drie weke van die maand verby. In Februarie 2017 was daar net meer as 20 plaasaanvalle,” sê hy. Volgens AfriForum het daar tot dusver vanjaar reeds 85 plaasaanvalle plaasgevind. Dit is dus 85 plaasaanvalle in net sewe weke – gemiddeld 12 aanvalle per week. Daarby het AfriForum ook reeds nege plaasmoorde vir die jaar aangeteken. TLU SA se amptelike syfers verskil van AfriForum sŉ, maar is ewe kommerwekkend. Volgens Henry Geldenhuys, voorsitter van TLU SA se veiligheidskomitee, was daar vanjaar reeds altesaam 72 plaasaanvalle en agt plaasmoorde. Geldenhuys sê volgens hul syfers het die grootste getal plaasaanvalle oudergewoonte in Gauteng voorgekom – 16 aanvalle en twee moorde tot dusver vir 2018. Dit word gevolg deur Mpumalanga waar daar 15 aanvalle en drie moorde voorgekom het, Noordwes met tien aanvalle en Limpopo met sewe aanvalle. Berdus Henrico en sy verloofde is op 6 Februarie 2018 deur drie gewapende mans op ŉ plaas buite Vaalwater in Limpopo aangeval. Foto: Verskaf Sowel Cameron as Geldenhuys noem dat daar beslis ŉ toename in plaasaanvalle in die Wes-Kaap en Noord-Kaap opgemerk kan word. Geldenhuys sê dit is moeilik om te bepaal waaraan hierdie toename toegeskryf kan word, maar meen dit is moontlik dat veiligheidstrukture in ander provinsies sterker en meer georganiseerd raak en dat dit tot die verskuiwing in aanvalle lei. Cameron sê dat daar in die afgelope week ŉ opmerklike konsentrasie van aanvalle voorgekom het, wat die kollig opnuut op die krisis plaas. “ŉ Tendens wat ons wel by vanjaar se aanvalle op plase en kleinhoewes waarneem, is hoeveel van die slagoffers teruggeskiet het. Ons weet van minstens drie plaasaanvalle waar aanvallers gewond of doodgeskiet is toe slagoffers hulself verdedig het. Dit is aanduidend daarvan dat daar ŉ verbetering in mense se paraatheid is.” Cameron meen mense wat op plase woon, sien hoe baie plaasaanvalle plaasvind en hoe groot die probleem is en besef hulle het geen ander keuse as om hulself te verdedig nie. Geldenhuys wys daarop dat talle aanvalle op plase en kleinhoewes betyds afgeweer word en dat dit dus nie deel vorm van die amptelike statistieke nie. “Dit is wel ŉ positiewe tendens dat mense daarin slaag om aanvalle af te weer. Mense raak toenemend meer georganiseerd. Indien hierdie aanvalle nie afgeweer is nie, sou die syfers nog hoër gewees het.” Hy meen dit is egter kommerwekkend dat daar meer gereeld plaasaanvalle voorkom waar slagoffers ernstig beseer of vermoor word sonder dat iets tydens die aanvalle gesteel word. Charles Back, eienaar van die wyn-en-kaasplaas Fairview in die Paarl, is in Februarie 2018 in sy huis op die plaas aangeval en aangerand. Foto: Facebook via Fairview Wine and Cheese. Geldenhuys verwag nie dat die onlangse politieke verwikkelinge en Ramaphosa se inswering as president van Suid-Afrika enige beduidende invloed op die regering se hantering van plaasaanvalle sal hê nie. “Ramaphosa was nog altyd in die politiek betrokke en deel van die regering – hoekom sal hy nou skielik sy siening en benadering ten opsigte van plaasaanvalle verander? Inteendeel, die uitlatings wat hy oor grondgryping sonder vergoeding maak, is eintlik kommerwekkend,” sê hy. Cameron is ook nie hoopvol dat ŉ regering met Ramaphosa aan die stuur die probleem van plaasaanvalle met meer erns sal takel nie. “Ek dink nie met Ramaphosa se aanstelling sal daar veel verander nie, tensy daar ŉ verandering aan die minister van polisie gemaak word. Daarom moet mense op hulself en hul eie strukture staatmaak om hulself te beveilig,” sê hy. “Die algemene politieke retoriek is steeds dat boere oor die algemeen mense is wat slegte dinge doen. Hoe meer hierdie retoriek herhaal word, hoe meer word hierdie opvatting onder dele van ons bevolking versterk. Daarom is ek nie hoopvol dat Ramaphosa enige beduidende verandering in hierdie opsig sal bring nie.” Hy sê AfriForum wag steeds op ŉ antwoord van die nasionale polisiekommissaris oor ŉ versoek om oor die kwessie van plaasaanvalle en -moorde te vergader.