Liyasiza kwabaphethwe amaqolo. Kodwa kunesinqumo esibaluleke kunazo zonke— ukukhetha kwakho ukukhonza uJehova. 20. Uma ifomu ubuso bakhe ikhanyisa injabulo, futhi akangeni ulifihle ngokuphelele kwezinye. ngodisemba 4, 1991, umyeni wami wathola ingozi yemoto embi kakhulu. ubende lwakhe lwahlakazeka, isibindi kanye nenso yakhe kwalimala, futhi kwaba nomonakalo omkhulu emathunjini. wayopha ngendlela engalawuleki. wahlinzwa izikhathi ezine ngenyanga eyodwa nje vo okwaba nokumpotshelwa igazi elingaphezu kwamamililitha ayi--2000. noma kunjalo, impilo yakhe yayilokhu isengqupheni. udokotela wathi uma babengaqhubeki nokumpompela igazi, amanxeba akhe ayengekwazi nhlobo ukuphola kalula. ngaleso sikhathi wayesanda kuqeda ukwakha indlu futhi wayethenge nemoto, ngakho sasingene shi esikweletini. empeleni kwakungekho indlela yokubhekana nezindleko zokwelapha ezinkulu kangako, futhi abazali bami babesebenzise yonke imali yabo ukuze umfowethu omncane akwazi kuya ekolishi. babengenalutho nhlobo abangasisiza ngakho, ngakho ngangingenayo enye indlela ngaphandle kokuya ezihlotsheni nakubangane bami. kodwa ngangingazange ngicabange ukuthi laba bantu ababevame ukungizungeza, ngokulandelana, babezothola izaba zokungangisizi, ukungigwema. ngaphatheka kabi kakhulu. kamuva, ngezwa ukuthi isihlobo esasikade sisisize kakhulu impela sathi komunye: “ngeke sikwazi ukubaboleka imali. alikho nhlobo ithemba lokuthi uzosinda, futhi uma efa, umkakhe uzomane ashade nomunye umuntu, khona--ke ubani oyosikhokhela? futhi ngisho noma engafi, ngicabanga ukuthi uyokhubazeka ukuphila kwakhe konke, ngakho ingabe ukumboleka imali ngeke kube ukuyilahla?” ngemva kokuzwa lawa mazwi angenamusa, angenaluzwela, ngamane ngakhala ngoba ngangazi ukuthi lokhu yinto eyayishiwo yibo bonke labo bantu ababengangiboleki imali. kodwa into eyayingidumaza ngisho nakakhulu ukungabi namusa komndeni womyeni wami. abazali bomyeni wami babenayo ngempela imali, kodwa basinikeza kuphela ama--yuan angama--500, futhi kamuva lapho sebesikhokhisa, babala izindleko zokuhamba kwabo, zokudla, kanye nezithelo zangesikhathi sokuzovakashela kwabo umyeni wami esibhedlela. umyeni wami wayenabafowabo abancane ababili ababeme kahle ngokwezimali, futhi ngesikhathi befika bezomvakashela esibhedlela bamnikeza kuphela ama--yuan angama--500 bebobabili. leyo mali encane esayinikezwa abakubo myeni wami kithi yayiyiconsi elisebhakedeni. yayingeke isize ekuxazululeni ngempela izinkinga zethu. ngisebuhlungwini nokuphelelwa yithemba, ngafaka isicelo sokubolekwa imali ebhange, kodwa ibhange lasenqaba isicelo sami. ekugcineni, ngingenayo enye indlela ngathengisa imoto ngemali ephansi ukuze ngithole imali yokwelapha umyeni wami. ngaphezu kwakho konke lokhu angingakwazanga ukuqongelela imali eyanele yokwelapha umyeni wami. ngangingenakho ngempela engangingakwenza, futhi ngemva kwezinyanga ezintathu, umyeni wami washeshe wakhishwa esibhedlela lapho amanxeba akhe engakapholi kahle. kodwa ngangingacabangi ukuthi lapho nje sifika ekhaya lethu, labo esasibakweleta imali base belapha ezithendeni zethu, begulukudela emnyango. ngisho nodadewabo myeni wami omdala weza endlini yethu ezocela imali yakhe. ngibhekene nalesi simo, ngaphatheka kabi kakhulu. ngingedwa ngaya endaweni engamahlathi aphezulu entabeni ngiyokhala. ngaleso sikhathi ngangisanda kuba neminyaka engama--24 futhi nginonyaka owodwa nje kuphela ngishade nomyeni wami. abazali bomyeni wami abanonya babebeke wonke lo mthwalo phezu kwami, futhi akukho noyedwa umuntu owayefuna ukusisiza. indlela engaphambili yayizoba yinde—ngangizobhekana kanjani nalolu hlobo losizi, nalolu hlobo lomthwalo? lapho ngisemahlathini, ngacabanga futhi ngakhala, ngaphinde ngacabanga futhi ngakhala. empeleni ngangingenaso isibindi sokuqhubeka, futhi ngabheka phezulu esibhakabhakeni: “mazulu! kungani ukuphila kwami kunzima kangaka? empeleni angikwazi ukuqhubeka kulo mhlaba. o mazulu, ngikunxusa ukuba uthathe ukuphila kwami!” ukuhlupheka ngukuhlupheka, futhi ubunzima obungokoqobo kumele kubhekwane nabo ekugcineni, futhi ngangingenakho engangingakukhetha ngaphandle kokuvuka ngizithathe, ngiziqinise, futhi ngisekele umndeni wami. ngafikelwa ukucindezeleka okunzima kokuphila, mina engangihlala njalo ngijabulile futhi ngiyingqabavu, ngehla ngenyuka nsuku zonke. lapho umyeni wami engibona ngoniwe kakhulu, wakhala futhi wathi: “kumele ushiye leli khaya; akufanele uhlupheke kangaka ngenxa yami!” eqinisweni, ngake futhi ngaba nomcabango wokushiya, kodwa ngabona idumela lami libaluleke kakhulu kunegolide, ngakho empeleni ngangingeke ngishiye umyeni wami phansi kwalezo zimo. izinsuku ezalandela zaba nzima ngisho nangokwengeziwe. umyeni wami wayengakwazi ukwenza noma yimuphi umsebenzi wamandla, futhi ngaphezu kwalokho kwakunesomiso seminyaka emithathu cishe singekho isivuno iminyaka emithathu elandelanayo, ngakho ngangithwele izikweletu ezisindayo. ngisho nokudla kwaba yinkinga. lapho nje ngisacwile ekuphelelweni yithemba futhi ngingenalo ithemba lokuqhubeka, othile wangeluleka ukuba ngikholwe kujesu. ngemva kokukholwa kuye, ngabona amazwi kajesu asebhayibhelini athi: ngoba unkulunkulu walithanda kangaka izwe, waze wanikela ngendodana yakhe ezelwe yodwa, ukuze lowo okholwa yiyo angabhubhi, kodwa abe nokuphila okuphakade. ngoba unkulunkulu akayithumelanga indodana ezweni ukuba yahlulele izwe; kodwa ukuba izwe lisindiswe ngayo (ujohane 3:16--17). ngalezo zinsuku zokuhlupheka, lawo mazwi avela kunkulunkulu angilethela induduzo enkulu. ngafunda futhi ebhayibhelini ukuthi ngemva kokuba inkosi ujesu esevusiwe futhi wasishiya, waya ukuyosilungiselela indawo, nokuthi uma isilungisiwe uyosihlangabeza. kusukela ngaleso sikhathi, enhliziyweni yami ngabheka phambili osukwini azobuya ngalo unkulunkulu, futhi ngacabanga: lapho unkulunkulu ebuya, ngeke kusadingeka ukuba ngizwe ukuhluphela kuleli zwe.