PressReader - Suid-Kaap FORUM: 2017-07-20 - Voor­keur vir vol­room laat bot­ter­pry­se styg
Voor­keur vir vol­room laat bot­ter­pry­se styg
HES­SE­QUA Ver­brui­kers se te­rug­keer na vol­room-melk­pro­duk­te is glo die re­de waar­om die prys van bot­ter so duur is.
Meer men­se drink nou meer ho­ë­vet in plaas van la­e­vet-melk weens ge­sond­heids­voor­de­le, as­ook spe­si­a­le di­ëe­te. Dr Koos Coet­zee (Melk­pro­du­sen­te Or­ga­ni­sa­sie) het die in­lig­ting aan Suid-Kaap Forum be­ves­tig. Vol­gens hom is die skuif weens die Ban­ting-be­we­ging wat dr Tim No­a­kes sterk be­vor­der het, as­ook in­voer­pry­se.
Suid-A­fri­ka pro­du­seer ge­woon­lik nie ge­noeg bot­ter­vet nie en is tra­di­si­o­neel ‘n in­voer­der van bot­ter. Pro­du­sen­te­pry­se in Suid-A­fri­ka moe­dig pro­du­sen­te nie aan om vet­ge­maak­te melk te pro­du­seer nie, aan­ge­sien die pre­mie vir bot­ter­vet laag is in ver­ge­ly­king met die be­ta­ling vir vloei­ba­re melk. Plaas­li­ke ver­wer­kers moet dus bot­ter teen hoë pry­se in­voer.
Die prys van bot­ter op in­ter­na­si­o­na­le mark­te het ge­styg van­af US $ 3 485 in Ja­nu­a­rie 2015 tot US $ 5 925 in Ju­lie 2017, ‘n sty­ging van 70%. Ter­self­der­tyd het die prys van af­ge­room­de melk­poei­er met 12% ge­daal. Die skerp sty­ging in die bot­ter­prys is weens bei­de vraag- en aan­bod­fak­to­re. Aan die aan­bod­kant het die vraag na vol­room­melk en vol­le room­jo­gurt tot ‘n af­na­me ge­lei in die hoe­veel­heid room be­skik­baar vir bot­ter­pro­duk­sie. Bot­ter­voor­ra­de in die Eu­ro­pe­se U­nie het af­ge­neem. Die melk­poei­er­prys ont­moe­dig ver­wer­kers om bot­ter en af­ge­room­de melk­poei­er uit melk te pro­du­seer. Hoe­wel die aan­bod aan plaas­li­ke klein­han­de­laars styf mag wees, is die kans dat die se­kon­dê­re be­dryf ge­noeg bot­ter sal le­wer om aan die ver­brui­kers­vraag te vol­doen.
Vol­gens die ‘Dai­ry Mar­ket T­rends’-ver­slag vir Ju­nie het Suid-A­fri­kaan­se melk­pro­duk­sie die eer­ste vyf maan­de van die jaar te­leur­ge­stel. Bot­ter­pry­se is tans op re­kord­vlak­ke met pry­se wat se­dert A­pril en Mei sta­dig be­gin op­gaan het.
Melk­pro­duk­sie ge­du­ren­de Mei word op 229 mil­joen li­ter ge­skat, 0.2% min­der as in Mei ver­le­de jaar. Pro­duk­sie ge­du­ren­de die eer­ste vyf maan­de van die jaar is mar­gi­naal af teen­oor 2016. Die to­ta­le pro­duk­sie vir 2016 word op 3 062 mil­joen li­ter ge­skat. Se­dert­dien het ho­ër pro­duk­sie en in­voe­re tot ‘n klein toe­na­me in die to­ta­le aan­bod ge­lei. Die to­ta­le melk aan­bod in die eer­ste vier maan­de van die jaar is hoof­saak­lik 5% ho­ër as in die­self­de tyd­perk ver­le­de jaar weens ho­ër in­voe­re. Na die ef­fen­se af­swaai in die be­gin van 2017 het pry­se van wê­reld­sui­wel­pro­duk­te weer toe­ge­neem. Daar is ‘n dui­de­li­ke aan­dui­ding dat in­ter­na­si­o­na­le melk­pro­duk­pry­se sta­biel sal bly en weer in 2018 sal toe­neem. Die aan­sien­li­ke toe­na­me in bot­ter­pry­se ver­sterk eg­ter an­der sui­wel­pro­duk­te se pry­se. Die er­ge droog­te in die Wes-Kaap het ‘n uit­wer­king op melk­pro­duk­te se pry­se, aan­ge­sien dit die pro­duk­sie groei be­ïn­vloed.