Hoekom Cecil die nuus domineer en wat jy moet doen as dit jou ontstelGrafika: Maroela Media In die afgelope twee weke was die nuus geheel en al deur die storie van Cecil die leeu gedomineer. Ek is nie juis ’n jagter nie en ek gaan myself nie as ’n kenner op die gebied voorhou nie, maar daar is tog ’n paar belangrike afleidings wat ons uit hierdie verhaal kan maak. Volgens ROi Africa Media Insights was die Suid-Afrikaanse nuusmedia verlede week oorstroom met nuus van Cecil die leeu. Byna twee derdes (65,67%) van die nuus het oor dié berig gehandel. Die Springbokke (die rugbyspan, nie Cecil se kos nie) was tweede met ’n skamele 6,51%. Die hutsteken #CecilTheLion het meer as die helfte (51,64%) van die nuus op Suid-Afrika se sosiale media in beslag geneem. Selfs op die internasionale forum het Cecil die eerste plek gekry met meer as ’n derde (34,02%) van die internasionale nuusdekking wat aan hom toegewy is. Cecil het in die internasionale media meer as dubbel soveel nuusdekking gekry as Donald Trump en meer as drie keer soveel dekking as ISIS se terreurdade! Hoe op aarde is dit moontlik? Die antwoord is eintlik lank en ingewikkeld. Aan die een kant bevat dit rolspelers vanuit verskillende uithoeke van die wêreld, wat die storie relevant maak op verskillende plekke. Aan die ander kant is dit ’n sensasionele storie, waarmee mense se emosies opgejaag word (en die feit dat die leeu ’n naam gehad het, maak die storie soveel groter). Mense is óf kwaad oor dit wat gebeur het, óf hulle is kwaad vir die mense wat nie ook só reageer op ander, groter krisisse nie. ’n Mens kan selfs argumenteer dat dit op pseudo-nuus neerkom. Dit is nie werklik groot nuus nie, maar almal praat daaroor. En omdat almal daaroor praat, is dit groot nuus. Hoe meer mense daaroor praat, hoe langer bly dit in die nuus. En hoe langer dit in die nuus bly, hoe meer praat mense daaroor. ’n Verdere element wat hierdie verhaal nuuswaardig maak is dat dit aangevuur word deur aktiviste, wat dit hulle missie maak om hierdie storie so lank as moontlik in die kollig te hou. Laastens – en dit is die punt waarop ek wil fokus – is mense kwaad omdat die storie, volgens hulle, “abnormaal” is. Dit is nie ’n alledaagse gebeurtenis nie en daarom praat mense daaroor. Daarin lê die tragedie. Ek het baie mense hoor kla oor die feit dat iets soos plaasmoorde nie soveel publisiteit en debat ontlok soos Cecil die leeu nie. Die feit dat bykans 30 boere sedert die begin van die jaar al vermoor is, is ’n bevestiging dat plaasmoorde baie meer katastrofies is en veronderstel is om groter nuus te wees. Maar die hartseer is dat plaasmoorde nie soveel aandag kry nie, gedeeltelik omdat dit in die publiek se oë as deel van die status quo beskou word. Dit laat my dink aan my onlangse besoek aan Australië as deel van AfriForum se veldtog om internasionale bewusmaking oor plaasmoorde te doen. Daar gekom, skakel ek die nuus aan. Hoofnuus op ABC was dat ’n man in die kop geskiet is, maar dit oorleef het (nie juis nuus as dit in Suid-Afrika gebeur nie). Destyds tydens ’n besoek aan die VN se hoofkantoor in New York was ek net so verbaas. CNN America het berig dat ’n man in hegtenis geneem is omdat hy met ŉ inkopietrollie in iemand anders vasgejaag het. Dit klink soos naweekvermaak in Suid-Afrika. Daarteenoor vind daar amper elke dag ’n plaasaanval en amper vyf plaasmoorde elke maand in Suid-Afrika plaas. Dit gebeur al só gereeld dat dit as “normaal” in groot dele van die publiek oë beskou word. As jy dus, soos ek, ook gefrustreerd is oor die buitensporige media-aandag wat aan die sogenaamde “moord” op Cecil die leeu gegee word, terwyl ander erger brandpunte agterweë gelaat word, moet nie die leeu en die media daarvoor blameer nie. Wat ons moet doen is om seker te maak dat dít waaroor ons ontsteld is en wat in ons opinie baie meer skreiend is as die verhaal van Cecil, nooit vir ons normaal word nie. Ons moet sorg dat ons reaksie hierop nie afneem hoe meer dit gebeur nie, want daarmee sê ons dat dit besig is om normaal te word. Ons protesaksies moet groter word, nie kleiner nie. Mag die abnormaliteite van hierdie land nooit normaal word nie.