HTS gaan aanlyn – Gerda de Villiers | TEO website of the Faculty of Theology University of Pretoria / TEO Webwerf van die Fakulteit Teologie, U.P.
HTS gaan aanlyn – Gerda de Villiers
Op 2 Maart 2009 het HTS die wêreld van papier verlaat en die virtuele ruimte ingevaar. Anders gestel, HTS het aanlyn gegaan. Hierdie lansering het plaasgevind by die UP senaatsaal waar prof Johan Buitendag, ook die voorsitter van die HTS-redaksie, as gasheer opgetree het. Heel gepas was sy ‘powerpoint’-aanbieding getitel: Die reis van die HTS Teologiese Studies. HTS se virtuele reis is moontlik gemaak deur AOSIS, die Afrika-been van wêreldwye aanlyn wetenskaplike vaktydskrifte (OJP). Professor Pierre de Villiers van Stellenbosch, die besturende direkteur van AOSIS was ook teenwoordig. [Hieronder verduidelik prof Buitendag baie mooi presies wat hierdie afkortings beteken. Lees dit asseblief!]
In die geskiedenis van HTS het Prof Andries van Aarde ‘n besondere rol gespeel. Vir baie jare lank is hy al Redakteur van hierdie teologiese vaktydskrif wat die oudste en die grootste in die land is. Deur sy inisiatief en onder sy leiding word HTS in 2008 die tweede teologiese vaktydskrif wat in die gesogte ISI-kategorie val. In 2009, vanjaar, is HTS die eerste teologiese vaktydskrif in Suid Afrika wat voluit aanlyn gaan. Die kontrak tussen HTS en AOSIS is by hierdie geleentheid formeel gesluit en deur die onderskeie partye onderteken.
Wat is die implikasies hiervan? Prof Pierre de Villiers verduidelik.
HTS gaan nie meer as gedrukte tydskrif op papier verskyn nie. Onmiddellik word baie kostes bespaar: kostes om die volumes te druk, en kostes om dit te versend. Verder, in plaas van ‘n beperkte aantal kopieë wat slegs deur ‘n beperkte aantal intekenaars gelees word, is al die artikels nou gratis en wêreldwyd beskikbaar vir almal wat belang stel. Goeie teologiese artikels wat ‘n wye spektrum onderwerpe dek, word elektronies gepubliseer en globaal sigbaar. Daar gaan ook nie meer iets soos ‘volumes’ wees waarin slegs ‘n beperkte aantal artikels kan verskyn nie. Artikels moet nog steeds deur die proses van eweknie-evauering gaan, maar is deurentyd aanlyn sigbaar en onmiddellik beskikbaar. Dit word ‘rollende publikasie’ genoem. Voortaan sal die outeur die kopiereg behou, hy of sy kan met die artikel maak wat hulle wil. Aan elke artikel word ‘n digitale adres (DOI) toegeken wat by ‘n sentrale basis geregisteer word en nooit kan verdwyn nie, al sou die webblad van naam verander of selfs sluit.
Verreikende implikasies, om die minste daarvan te sê. Dit is baie duidelik dat die aard van die drukpers, tydskrifte en boeke in die nabye toekoms radikaal gaan verander. Waarskynlik gaan dit ook die wyse raak waarop biblioteke gaan voortbestaan.
Dit was ‘n dramatiese moment toe proff Cas Vos en Johan Buitendag die banier van hts.org.zaooptrek.
Die werklike drama was egter ‘n verrassing vir almal, selfs vir die hoofrol-speler, en dit was die proses van HTS se onmiddellike aanlyngaan. Visueel en voor ons oë is gedemonstreer wat moet gebeur om ‘n artikel ‘op die lug’ te kry, en as voorbeeld het die eerste artikel in die eerste elektroniese HTS gedien: prof Cas Vos se ‘The Psalms as hymns in a liturgical context’. En hyself het die knoppie gedruk – gelukkig die regte een! Digter en skrywer wat hy is, open hy sy eie toespraak net daarna met die woorde: ‘Allow me to push the button!’ [Die toespraak wat hy op hierdie aand gelewer het, verskyn hieronder.]
Die groot oomblik is verby. Prof Theuns Dreyer, die hoof van die Hervormde Teologiese Kollege en Voorsitter van die Kommissie van die Algemene kerkvergadering van die NHKA hanteer die nodige bedankings.
Ons verdaag en kuier gesellig saam tydens ‘n smaakvolle skemeronthaal wat mevv Adri Goosen en Daleen Kotze gereël het.