pandora se doos | grootendeels
Posted by Theunis Pienaar in	hartsgebrek and tagged with Afrikaans, Afrikaners, Angus Buchan, etiek, Filosofie, Gay, Gemeenskap, genade, Kerk, Kultuur, kuns, Lesbian, liefde, menslikheid, NG Kerk, samelewing, Sosiologie, Teologie, waardes	 November 30, 2011
In my stukkie wereld was hierdie ‘n interesante week of twee vir die Afrikaanse Christendom.
Pandora se Doos is oopgemaak.
Ek weet, ek weet, ek kan seker stilbly, ander pad kyk, my gedagtes oor die ding vir myself hou, maar die hele gedoente met die ‘Secrecy Bill’ (waaroor ek hier geskryf het) het my laat dink, oor hoe ons onsself sensureer, met vrees en verwerping.
En daarom skryf ek liewer. En deel my hart. Dat ons gesprek kan voer. Al voel jy dalk ek sit die pot mis.
Ten minste praat ons.
En dit kan ons vorentoe vat.
Maar dis ander dag se bydrae.
Op Fransschoek sit die naakte Celeste Coetzee profeties tussen aartappel knolle om aandag te vestig op Angus Buchan, wie in haar opinie ‘bladsye uit die Bybel skeur’.
(oor Celeste se profetiese kuns kan jy hier gaan lees)
Op Stellenbosch besluit hulle ‘n jong meisie, wat reeds ses jaar se teologiese studie agter die blad het, kan nie gelegitimeer word as predikant van die NG Kerk nie.
Nie omdat sy openlik lesbies is nie, maar omdat sy nie bereid is om ‘n verklaring te teken waarin sy onderneem om selibaat te bly nie.
Die artikel in Die Burger (30/11/2011 uit die pen van Ilse Krige – NG Kerk sê nee vir gay vrou as predikant) laat dit klink of dit gaan oor haar ‘gay’ wees.
Ek wonder as sy die onderneming geteken het of hulle haar sou legitimeer?
Ek wonder hoe hulle die onderneming wat ander ‘gay proponente’ geteken het polisieer?
Dalk het hulle ‘n ‘gay polisie’?
Ek is so ‘n bietjie uit voeling met die goed.
Ek het nie geweet ons leef in ‘n ‘tyd’ waarin moraliteit gepolisieer word nie.
Ek wonder hoe berekend die ‘lek’ van hierdie ding aan die pers is – immers, aan die een kant skep dit die indruk dat die NG Kerk behoudend is en ‘sterk staan’ op ‘Bybelse Waardes’, aan die ander kant skep dit die indruk van ‘n progresiewe kerk in gesprek, diep nadenkend.
‘Hoe ry die boere sit-sit so …’
Nou wil ek sommer uit die staanspoor se: ek dink nie die problematiek wat hierdie week uit Pandora se Doos te voorskyn kom is uitsluitlik tuis in die huis van die NG Kerk nie.
Dis beslis ‘n problematiek wat nes geskop het en vreeslik tuis voel in kerk.
En die problematiek is nie een wat te doen het met seksuele orientasie nie.
Om dit te dink is om die saak heeltemal dimensieloos aan die orde te bring.
En jy moet nie dink die twee sake (die naakte profeet en die lesbiese wil-predikant-wees-van-die-NG Kerk-maar-mag-nie) staan los van mekaar nie.
Dis twee vrouens.
Dis twee baie eerlike vrouens.
Hulle eerlikheid is die ding wat die grootste indruk op my maak.
Albei van hulle.
Hulle eerlikheid staan in skrille kontras met die ouer, ‘wyser’ ‘volwassenes’ wat rondom hulle beweeg en hulle ‘situasies’ hanteer.
Op Franschhoek se die gallery eienaar: nee-nee, hy het nie ‘n probleem met Celeste se naaktheid nie, hy is net ontsteld omdat sy iets anders doen as wat sy gese het sy gaan doen.
Dit klink vir my waarskynlik.
‘Hoe ry die boere sit-sit so’, sing die liedjie, ‘sit-sit so op die draad, hoera!’
En op Stellenbosch word sensitiewe gesprekke gevoer tussen akademie en Kerk, se Prof. Hendrik Bosman, volgens Ilse se rapport. Dr. Coenie Burger, vertel Ilse, gee te kenne dat hulle deurentyd in gesprek was met Lulani Vermeulen, die ‘gay teologiestudent wat nie ’n dokument wou onderteken dat sy selibaat sal bly nie’.
Lulani en Celeste is albei blatant eerlik oor hoe hulle dink oor die lewe.
Ek bewonder dit van hulle manier van lewe.
Die kwessie van ‘n moraliteits-religie is natuurlik die ander ding wat Celeste en Lulani in gemeen het.
Of dalk nie hulle nie, maar die konteks waarbinne hulle moet funksioneer en wat skerp in die kollig kom, soos die doos oper gaan.
Maar net nou later meer daaroor.
Dis my vriend Nico van Barrydale wat die artikel in Die Burger onder my aandag bring. Hy’t ‘n skakel op sy Facebook-muur gesit met die kommentaar: ‘ek is stom, flippen stom.’
En van sy maters is netso stom. ‘Dis soos ek die NG Kerk ken’, se Francois du Toit en ‘Ek is saam met jou stom Nico, maar nie verbaas nie. Look at the bright side. Hulle sal dit oor 5 jaar aanvaar of dalk 10. It always takes time, but they always come around….net soos met Belhar en elke ander issue’, se Louis D. Van Niekerk.
Ek ‘share’ die skakel op my eie muur en vra my Facebook-vriende: ‘se vir my wat jy hiervan dink?’
Ek wou nie die hele Gay/Lesbian-gogga uit Pandora se Doos laat nie. Dis ‘n sensitiewe een. Hoekom, weet ek nie, maar dit is. En my Facebook-maters se reaksie bevestig dit.
Niemand dink aan die breer konteks nie.
Almal spring in op die ‘gay-issue’.
Met groot vrymoedigheid.
‘Sjoe! Ek’t nie teologie geswot nie, maar glo dat dit (iewers) in die Bybel staan dat hy nie ten gunste van gays is nie? Veral as hulle nie ‘n effort aanbied om selibaat te wees nie?’ se Antoinette.
Ds Gabriel probeer so sin maak: ‘Ek gaan nie vir iemand wat lam gebore is of na ‘n ernstige ongeluk verlam geraak het sè: “jy het bene gekry, jy moet loop” nie. Ek gaan ook nie vir so persoon sè:”ok jy het bene maar omdat jy lam is hoef jy nie te loop nie maar jy mag nie ‘n rolstoel gebruik nie”. Daarom voel ek ook nie ek kan vir ‘n gay mens sé: “jy is gay so jy hoef nie ‘n heteroseksuele verhouding te hè nie maar jy mag nie ‘n homoseksuele verhouding hê nie” veral nie as ek nie self gay is nie!’
My vriendin Nina se: ‘We are all sinners and I don’t mind what others might think of the issue, I’m just not going to cast the first stone. I know I need God’s grace daily.’
En Jo herhinner my aan Genesis 18 en 1 Korintiers 6 en Romeine 1. ‘Our views on homosexuality should not be derived from human sources but from the Word of God. The Bible clearly defines homosexuality as a sin’, se sy.
Ek het nooit ‘n wilsbesluit geneem om heteroseksueel te wees nie.
Op ‘n manier is ek so groot gemaak. En nerens langs die pad het ek nodig gehad om hierdie manier van doen te verdedig nie.
Nerens het dit my gemarginaliseer nie.
Nerens was dit my tot nadeel nie.
Ek was dit net.
En in my verhouding met my Zuko het ek meer geword.
Word ek meer.
Elke dag soos ons intimiteit groei en verdiep.
Ek wonder of Lulani op ‘n dag ‘n wilsbesluit geneem het om homoseksueel te wees?
Ek wonder hoe dit sal wees om gediskwalifiseer te word omdat ek lief is vir my vrou?
Dit sal taai wees.
‘Theunis, jy kan jou werk hou, maar jy moet onderneem om nie hierdie aangetrokkenheid van jou tot Zuko bekend te maak nie en julle verhouding mag niks meer wees as vriendskap nie, julle mag nie uitdrukking gee aan julle seksualiteit nie.’
Ek wonder of ek bereid sal wees om daardie onderneming te maak?
Dis die problematiek, hier (en op Franschhoek).
‘n Moraliteit wat gekontrakteer wil word.
Net in terme van anatomie maak dit sin. As ek en Zuko albei mans was, sou daar nie drie en ‘n halwe Pienaartjies gewees het nie.
Of as ons albei vrouens was.
Want daar is mos kunsmatige inseminasie.
Wag, as ons albei mans was is daar darem surogaatskap ook.
Ek wonder of ‘moraliteit’ nie dalk ‘n bietjie skeef le teen die muur van ons kultuur en geskiedenis nie?
Ek wonder of ons nie dalk miskien net met ‘n gelaaide skaal weeg nie?
Ja, ek vra liewer die vraag.
Ek is versigtig.
Dominees gaan die lees.
En sensuur wag nie vir ‘n bul nie.
Die akademie op Stellenbosch het geweet Lulani sal nie dominee kan word nie.
En tog het hulle haar toegelaat om hoopvol ses jaar lank te swot.
Sy was eerlik.
Dis wie ek is.
Hulle laat haar swot.
Ek dink hulle is oneerlik.
En daar le die probleem.
Sou hulle konsekwent wees, dan sal hulle elke laaste student daardie verklaring laat teken. En dit polisieer. Wagte. Chaperones. Spioene wat seker maak die onderneming word gehou. Molle wat in die binnekring ingrawe en suutjies verslag gee.
En nie net wat seksualiteit betref nie.
Ook wat die gebruik van middels betref.
Konsekwentheid sou beteken die lot moet gereeld getoets word soos olipmiese atlete.
‘Piepie in die bottel, goed nou kan klas begin.’
En saam met die toets se punte kom die monster se punte.
70 vir hermeneutiek.
65 vir dogmatiek
45 vir etiek
95 vir alkohol in die bloed (‘n hoe punt in hierdie toets verteenwoordig nie ‘n slaag nie)
75 vir nikotien in die bloed (‘n hoe punt in hierdie toets verteenwoordig nie ‘n slaag nie)
Miskien, om regtig konsekwent te wees, moet die molle en spioene en chaperones ook in die gemeentes wees.
Om die dominees dop te hou.
En moet die dominees hulle eie spioenasie netwerk he, om die lidmate dop te hou.
Dan sal ons effektief die moraliteit kontrakteer en polisieer en die vuilgoed uitroei.
Jesus roei nie vuilgoed uit nie.
Hy sit by die prostituut by die put.
Hy eet saam met Saggeus.
Hy braai ‘n vissie saam met Petrus.
Hy noem Dawid, die moordenaar wat te veel vrouens en by-vrouens gehad het om te tel – hy noem hom ‘n man na sy hart.
Ja, dis hy.
Of is daar nou meer as een God in die Christendom?
Hy noem Moses sy vriend.
Moses die ou wat die Egiptenaar dood geslaan en onder die sand begrawe het.
Moses die ou wat sy humeur nooit regtig onder beheer kon kry nie.
Hy stap die pad saam met my.
Deur my 95 vir alkohol in die bloed en my 75 vir nikotien in die bloed en my 100 vir selfsug en my 70 vir oneerlikheid en my 80 vir vrae in die hart en my 85 vir twyfel.
Nina – ek ook nie.
Ek kan ook nie die eerste klip gooi nie.
Ek kan liefhe, in sy genade, omdat ek my eie stukkend ken.
Ook die proffies wat Lulani so mislei het.
En die kerk wat die pot so mis sit om te dink moraliteot kan gekontrakteer en polisieer word.
En ek kan hoop.
Hoop dat ons hom sal ontmoet.
En hom self sal laat praat.
In ons harte.
Miskien sal hy se dat sonde nie te doen het met seksuele orientasies of drank of sigarette of dans of broeke of grimering nie?
Miskien sal hy se dit het te doen met ‘n stukkend?
Met ‘n verwydering wat gekom het tussen ons en hom?
Miskien sal hy die van ons wat so hard skree ‘sonde, sonde!’ nader trek en styf vashou en saggies in ons gemoed fluister: dis, okay, ek et jou lief, soos jy is en jy is wonderlik in Hom.
Miskien sal ons hom ook eenkant stoot en sensureer, omdat ons nie hou van wat hy se en doen nie?
Desember 1, 2011 om 8:48 vm	 ∞
Theunis, liefde, liefde, liefde, liefde en nog liefde. Dis waaroor Hy gaan. Ek het die voorreg om vir Hom te werk, voltyds, ek word betaal daarvoor. Ek dink dit maak my seker ‘n “professionele Christen”. Een wat sy brood en botter verdien met Bybel lees en bid en sing. Vreemde idee…
Ek werk met mense, jonges meestal en al wat ons nodig het is baie meer liefde. Dit klink so goed. Dis so waar.
Maar nou moet ek sê dit ook nie die hele waarheid nie. Dit was nie vir my nie. Ek het liefde nodig gehad…en ‘n moerse harde skop onder my gat! Party van ons leer mos nie anders nie. En ek het iemand nodig gehad wat my ‘n ander pad kan wys. Daar is min van hulle. Nie perfekte mense nie, maar mense wat iets meer nastreef as om hulle en my gebroke menslikheid te gebruik as verskoning om niks meer mens te wees as wat hulle gister was nie. Mense wat wou groei, mense wat glo dat daar meer aan die lewe is en meer aan God en redding en geloof en selfs liefde as om te bly lê in dieselfde bed waar ek my eie slegste gebreekte sy leer ken het.
So hoe help ‘n Kerk ons om meer mens te word en om minder onsself af te breek en minder ander af te breek as Sy ons net laat aanneuk in die naam van liefde? Ek wonder oor ‘n kerk wat altyd uiteindelik haar storie verander om die samelewing te pas.. ek twyfel of ek so ‘n kerk wil hê? Ek wil ‘n kerk hê, ek wil ‘n kerk wees, wat liefde uitleef net so duidelik soos Sy ‘n voorbeel uitleef.
En nee ek dink nie ons moet almal polisieer nie, ook nie dat dit nodig is nie, maar ek studeer self teologie en ek sidder om te dink dat sommige van my mede studente predikante gaan word en dat ander mense na hulle gaan kyk om te sien hoe Christene die lewe ervaar. Mense wat so min liefde uitleef as wat hulle dit ken en net so min soos hulle nugter kan bly. Mense wat moet drink en moet trip en moet haat en lust om te voel hulle is goed genoeg en dan gaan ons vir ander mense sê God se liefde is genoeg! En ja ek sê “ons” want ek is net so stukkend. Ek is deel van die probleem. Dalk as hulle ons polisieer, of eerder, dalk as hulle meer van ons verwag en ons meer verantwoordelik hou om regtig te leef wat ons so vinnig en vroom oor praat sal ons nie nodig hê om ons gemeentes en gesinne te polisieer nie. Ek glo regtig dat mense iets van God dan sal sien in die wat oorbly…
Ek weet nie of ek dan een van hulle sal wees nie, of ek self sal kwalifiseer nie, maar ek sal regtig graag in een van hulle se Kerk wil wees.
My hart is saam met jou seer oor ons mede student wat dalk nie predikant kan word nie, en ek is saam frustreerd met ons onsekerheid oor die pad vorentoe. Maar ek weet ons moet erens begin om meer te verwag van ons eie verhouding met God. Ek dink seksualiteit is ‘n maklike teiken, ek hoop ons mik eerder na die moeilike teikens op ons eie ruë en ek hoop ons help mekaar daarmee.
Desember 1, 2011 om 9:25 vm	 ∞
Hey Francois, dankie vir ‘n mooi, gebalanseerde reaksie. Dankie dat jy die tyd gevat het om kommentaar te lewer. Dis hoe ons vorder, nader na Hom en nader na mekaar. Ek was waar jy is, ‘profesionele Christen’ wat eet uit bid en Bybel lees en sing, dit het sy eie uitdagings. Hoekom ek oor die ding skryf is nie soseer die seksualiteit kwessie nie. Ek is hetroseksueel en geniet dit en sien die sinvolheid daarvan in my Zuko en ons kinders, in ons gesin-wees en die dinamika daarvan. Ek dik die dieper issue is ‘n godsdiens wat bly sirkel rondom moraliteit in plaas van ‘verhouding’. Ek het al so ver gegaan om te se ek is ‘n ‘relationalist’ eerder as ‘n Christen. Ek glo dis die punt van Christus se lewe en sterwe en steeds lewe en Sy Gees in ons, dat sonde uit die weg geruim is en in verhouding met Hom alles verander, soos ons saam met hom lewe. Ek glo ook Sy werk is volledig en volkome en daarom hoef ek nie te fokus op ander se moraliteit nie, maar eerder op die liefde & genade waaroor jy ook ernstig is. Miskien het religie soms so ‘n bietjie van ‘n ‘lae dink’ van God, asof hy nie die vermoe het om mense se lwens heel te maak nie, en dan gryp religie in en pas die ‘wet’ (wat ek dink Hy uitgevee het) toe. Dankie weer vir jou saam gesels. Op die ou einde is dit die pad. 🙂
Desember 2, 2011 om 4:57 nm	 ∞
weet jy Theunis ek keer Gay wees glad nie goed nie maar terselfdetyd salueer ek Lulani vir haar eerlikheid in die saak en ek weier volstrek om haar te oordeel of te veroordeel want ek het ook al op die harde manier geleer ek is niks sonder Sy genade nie en daarom sal ek genade he indie saak. How dare we cast the first stone, we are nothing without Grace
← profetiese kuns
by die poskantoor →