Wysiging soos op 06:30, 15 September 2017
Wysiging soos op 06:23, 15 September 2017 (wysig)
Wysiging soos op 06:30, 15 September 2017 (wysig) (maak ongedaan)
'''Die Dertig''' (Grieks: οι Τριάκοντα) is die tradisionele benaming vir 'n groep van 30 anti-demokratiese, [[Sparta]]ans-gesinde Atheense burgers wat in [[404 v.C.]] in [[Athene]] die mag na 'n [[rewolusie]] en 'n leierskapskrisis bekom het. Dit volg na die einde van die [[Peloponnesiese oorlog]], wat 'n groot nederlaag vir Athene was.
Die Dertig bekom die steun van 3000 [[oligargie]]s-gesinde, ryk medeburgers, wie die enigste persone was wat in die tyd hul volle burgerregte behou het. Ander inwoners wat politieke regte gehad het, het dit verloor. Hierdie gebeur met die ooglopende goedkeuring van die Spartaanse besetters, in wie se belang sodanige owerheidsreëling iswas.
Met die hulp van die Spartaanse besettingstroepe voer hulle 'n skrikbewind in Athene uit. Hulle het veral gefokus op mense met demokratiese simpatieë, maar ook op die eiendom van sommige ryk Atheners en Metoike (inwoners van elders met regte), van wie daar meer as 1500 doodgemaak wordis.
Aanvanklik is Theramenes die leier van die Dertig, maar weens sy gematigdheid kom hy spoedig in konflik met Critias, wie 'n meer ongenaakbare benadering voorstaan. Hy veroordeel Theramenes ter dood in 'n skynverhoor en voer daarna ongestoord die bloedige onderdrukking van die [[Atheense demokrasie|demokrate]] verder deuruit. Reeds vroeg in 403 v.C. kom die Dertig tot 'n val, en kon die [[demokrasie]] in Athene herstel word, o.a. deur het optrede van Thrasybulus.
'n Aantal lede van die Dertig en hul simpatiseerders (Charmides) het behoort totwas gespreksgenote van [[Sokrates]], wie onder andere sy afkeur vanaan die uiterstes van demokrasie bekendgemaak het. Sokrates word daardeur meer en meer verdag by die demokrate. Dit lei uiteindelik tot 'n hofsaak, veroordeling en teregstelling van Sokrates.