Die NG Gemeente De Rust is ’n meer as 110 jaar oue gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk met sy setel op die gelyknamige dorp in die Klein Karoo.
Mosselbaai was destyds nog die naaste spoorwegstasie en die kerkraadslede het opdrag gekry om vrywilligers te soek vir die vervoer van goedere, wat per wa moes geskied. Gelukkig was dit in die dae toe die meeste boere nog self tog gery het om hulle produkte van die hand te sit, en by die vergadering in September 1900 kon die aanbod van 32 lede bekend gemaak word, wat óf geldelike bydraes óf waens sou lewer vir die vervoer van die boumateriaal vanaf Mosselbaai – óf vir die aanry van stene. Ook die jong mense het uitgespring en ’n konsertjie gereël, terwyl die susters voorbereidings begin tref het vir ’n groot basaar by geleentheid van die hoeksteenlegging, wat op 28 November 1900 deur ds. J.A. Beyers waargeneem sou word.
Reeds vanaf sy dertiende jaar het hy ’n sterk drang tot die evangeliebediening gevoel; daarom het hy hom deur privaat studie voorberei op die matrikulasie-eksamen wat hy in 1884 met baie hoë sukses afgelê het. Met die plan om die studie aan die kweekskool te begin, het hy sy betrekking as onderwyser neergelê en na Stellenbosch gegaan. Sy moeder kon sy finansiële steun egter nie ontbeer nie; hy moes dus tot sy leedwese van sy plan afsien en weer gaan skoolhou. Hierdie keer was dit in die Vrystaat waar hy 10 jaar werksaam was, naamlik twee jaar, 1885-1887, op Hoopstad en agt jaar, 1887-1895 op Boshof. Hier was sy werk so geslaagd dat die bonus wat die Volksraad aan suksesvolle onderwysers geskenk het, ses agtereenvolgende jare aan hom betaal is. ln 1888 is hy met een van sy oudleerlinge van Hoopstad, Johanna van Ryneveld, getroud. Die begeerte om predikant te word het hy nooit laat vaar nie en toe prof. N.J. Hofmeyr in 1895 vir hom ’n studentelosieshuis op Stellenbosch aanbied, het hy die aanbod aangeneem. Eindelik kon hy in 1896 Stellenbosch toe gaan, nou vasbeslote om ten spyte van nog bestaande finansiële moeilikhede sy studie te voltooi. Ná vier jaar het hy in Desember 1900 die proponentseksamen afgelê.
Die Engelse oorlog was aan die gang en daar was geen sprake van ’n beroep nie. Van Januarie tot Junie 1901 het hy ds. P.K. Albertyn op Darling afgelos, waarna hy as veldprediker in die konsentrasiekamp by Potchefstroom aangestel is. Die simpatie wat hy vir die vroue en kinders betoon het, het tot sy ontslag gelei. Hierna was hy behulpsaam op Somerset Strand toe hy onverwags as “ongewenste” geïnterneer is en in die kamp by Matjiesfontein aangehou is tot Julie 1902. In Augustus 1902 is hy deur die kerkraad van De Rust gevra om die gemeente tydelik te kom bearbei. Twee maande later het hy die beroep aangeneem en op 29 November 1902 is hy georden en bevestig tot leraar van die gemeente. Die pastorie was nog nie gebou nie en die leraar moes met sy gesin in ’n baie klein woonhuisie hul intrek neem.
Op 25 November 1905 is ds. J.P. Burger as leraar bevestig en het hy tot 1942 ’n volle 36 jaar hier getrou gearbei. In sy tyd is met die koshuis vir 30 kinders begin; teen 1952 het die Goeie Hoop-losieshuis meer as 80 kinders gehuisves. Ná die griepepidemie in 1918 het hier ’n weeshuis ontstaan, waar teen 1952 nagenoeg 50 dogters versorg is. In 1912 is galerye in die kerk aangebou en in 1914 ’n goeie orrel teen £700 aangekoop. Van 1942 tot 1947 het dr. W.L.D.M. Venter hier as leraar gearbei. Hy is in 1947 opgevolg deur ds. D.S. Lubbe.
In Februarie 1949 is die 50-jarige bestaan van die gemeente feestelik gevier. In die buitewyk Klaarstroom staan ’n doelmatige kerkgeboutjie en twee maal per jaar is daar nagmaal gevier. Op onderwysgebied is daar groot vooruitgang gemaak. In 1952 was hier ’n hoërskool. Die koshuis is in 1946-’47 vergroot en omstreeks 1952 is planne beraam om ’n ruim eetsaal aan te bou. (Geskryf deur Morne van Rooyen)