Rustenburg Herald - Fish Recipes
Tags: Rustenburg, Herald, recipes cooking fish
Ja, dit was snikkend warm, ons het dit die pasafgelope Kersvakansie weer gesien. Die kraaie het behoorlik gegaap en van die Suid-Afrikaanse Weerdiens se aanvanklike voorspelling dat ons vanjaar 'n nat Kersfees gaan beleef, het werklik nie veel gekom nie.
Op dae soos hierdie kan 'n mens nie help om te wonder waar Suid-Afrikaners aan die idee kom om op Kersdag of Nuwejaar groot hoeveelhede warm kos en allerlei swaar geregte voor te sit nie. Dit kom soos baie ander gewoontes seker ook maar van Europa af. Elk geval, elke ou maak seker maar soos hy wil...
In ons familie egter, is dit tradisie om ons vrouens op Kersdag net soos die res van ons lekker te laat rus en slegs koue kosse te bedien. Maar moenie 'n fout maak nie – ons eet al te lekker en aan verskeidenheid en oorspronklikheid is daar hoegenaamd geen tekort nie…
Een van die geregte wat Kersfees, Nuwejaar of by enige ander feestelike geleentheid 'n instelling op ons tafels geword het, is Wilma Insel se absoluut heerlike tunagereg. Wilma noem dit meer formeel "'n Gestolde Tunaring" – in my beskeie opinie is dit egter niks anders as 'n spoggerige gereg op sy eie nie. En dan sommer 'n bietjie goeie raad. Moet tog nie nie weer hierdie trefferresep laat wegraak en oor 'n week of wat skakel om te hoor van daai lekker "visresep" wat so en so gemaak het nie. Wilma se tunagereg behoort in hoofletters teen die kombuiskas of baie prominent in jou resepteboek gebêre te word. Jy sal dit werklik keer op keer gebruik… Wilma maak dit so:
3 Blikkies gesnipperde tuna;
1 gerasperde ui;
2½ eetlepel gelatien opgelos in ½ koppie koue water en 1 koppie kookwater;
Laat afkoel en voeg hierby:
2 eetlepels asyn, 1 eetlepel Worcestersous, ½ koppie tamatiesous asook sout en peper;
Laat in die yskas vir 'n paar minute. Klits ¼ koppie room en meng met ½ Mayonnaise.
Meng alles by die vis en uie. Spuit 'n visvorm-bak (enige ander vorm sal ook doen) met Spray 'n Cook en voeg die vis en en die res hierby. Laat alles deeglik in die yskas stol – verkieslik oornag.
Skep jou tunagereg die volgende dag 'n rukkie voor gebruik versigtig met 'n skepmes uit die vorm of bak. Werk stadig en uiters versigtig sodat die tunagereg nie breek of beskadig word nie. Wat jy ook al doen, wees gereed vir sommer talle opregte komplimente aan jou tafel.
Wilma se tunagereg is legendaries lekker en mense wat dit eenmaal geproe het, kan byna nie daarsonder nie. Dit is 'n heerlike gereg op sy eie, - ideaal vir warm somersdae, of 'n koek en tee-oggende saam met jou vriendinne, (met of sonder die manne).
Beskuitjies en koekies laat die tunagereg veral tot sy reg kom. As jy kinders het, is dit goeie raad om seker te maak dat die yskas gesluit is en dat die sleutel nie op sy gebruiklike plekkie hang nie… Baie dankie Wilma – ons is seker Rustenburgers gaan hierdie een geniet!
Mag ons maar in hierdie aflewering van "Raak die 'klits' kwyt" vir die derde keer verwys na "Boeregeregte", tradisionele happies en lekkernye wat in Suid-Afrika – veral in die platteland – immergewilde gunstelinge geword het en waarsonder 'n mens se resepteboek en kookkuns ongelukkig net nie volledig is nie.
Ons moet toegee dat geregte soos bobotie en lasagne nie volbloed-Suid-Afrikaanse geregte is nie en inderwaarheid 'n internasionale oorsprong het. Min mense sal egter nie saamstem dat Suid-Afrikaners dit oor dekades heen, indien nie eeue nie, reggekry het om ons eie kleur en karakter aan hierdie disse te verleen en dit as't "ons eie" gemaak het.
Van die opwindendste dinge van bobotie en lasagne is sekerlik die ongelooflike variasie-moontlikhede wat dit 'n mens toelaat. Daar is waarskynlik nie twee bobotie- of lasagne-resepte wat dieselfde is nie. Elkeen maak dié dis min of meer maar soos hy/sy voel dit gedoen moet word en soos die res van die gesin dit verkies. Natuurlik speel die dikte van 'n mens se beursie ook 'n rol in die manier waarop jy verkies om jou lasagne te maak.
Nietemin – twee goeie vriendinne, Samantha Mendes en Michelle Ferreira span vandeesweek vir ons in die kombuis saam en wys vir ons hoe hulle daarvan hou om lasagne te maak. Hierdie resep is vreeslik maklik, eenvoudig en ekonomies en dit is ongetwyfeld 'n goeie idée om dit sommer dadelik uit te knip en teen die yskas te plak – die van ons wat eergister (Dinsdag, 1 Maart) vroeg opgestaan het, het seker gevoel dat die dae besig is om vinnig koeler te word. Ja, ons kan ons maar vir 'n koue winter regmaak, sê die mense wat dink hulle weet:
Samantha en Michelle maak hulle lasagne so:
1 pak spinasie linguine pasta;
1 pakkie pastasous;
1 houertjie 250ml volroom;
1 houertjie 250ml maaskaas;
½ blok Cheddar kaas;
½ blok Mozzarella kaas;
Meng jou pastasous en tuna saam en kook vir omtrent 30 minute. Pak opeenvolgende lagies pasta en sous opmekaar in 'n lekker groterige bak en bak dan in die oond vir nagenoeg 20 minute teen 180° C. Onthou - 'n vars groenslaai en 'n lekker tuisgebakte (of gekoopte) broodjie is al te heerlik saam met 'n skeppie lasagne. Vir daardie aande wanneer 'n mens egter glad nie so honger is nie, is dit hoegenaamd nie eens nodig om ietsie ekstra saam te bedien nie. Gaan sit gerus voor die TV en geniet 'n heerlike happie met jou gunstelingprogram of rolprent . Dankie julle twee…
Wit wyn & Vanielje Kingklip
As iemand Rustenburg Herald se kookspan ooit daarvan beskuldig dat ons dalk te min visgeregte in hierdie reeks aanbied, sou ons dadelik erken – ja, die vis is min en die seekosgeregte kon werklik ook maar meer in die kollig wees...
Maar dan moet ons besef liewe lesers – Rustenburg is Bosveld-wêreld en waarskynlik loshande die meeste mense in hierdie ou geweste (amper sê ons Wes-Transvaal) is maar lief om 'n vleisie op die kole te gooi en as dit dan nou werklik tyd is vir 'n bietjie afwisseling, wel ja, dan moet vroulief maar 'n vleisgereg in die kombuis opdis.
Nie dat daar ooit iets met vleis verkeerd is nie, natuurlik. Maar as jy op 'n kol dalk so ver gekom het om 'n stukkie murgsag vis in jou bordjie te skep en die "vleisies" versigtig tussen die grate uitgesuig het, sal jy jou kop instemmend knik – op sy tyd bly die visdingetjie maar 'n alte lekker happie. Die meeste van ons sal instem dat vis gerus maar meer gereeld op ons spyskaarte mag verskyn…
Kom ons wed jou jy dink dalk nou dat vis sommer hierdie naweek al 'n goeie idée is? Indien wel, dan het Felecia Stieger en Martin Viljoen van Casa Bella (Wedding & Conference Centre) net die regte idee om vars vis regtig heerlik voor te sit. Felecia sê dat hierdie een van die geregte is wat gereeld by Casa Bella voorgesit word. (Onthou – Casa Bella spog ook met 'n stylvolle gastehuis…) Felecia en Martin se Wit wyn & Vanielje Kingklip word so gemaak:
1 Ui fyngekap;
200 g gekapte sampioene;
Vars basilie gekap;
500 ml room;
500ml goeie wit wyn;
30 ml vanieljepoeier;
4 "steaks" (Kingklip);
Sout & peper;
Pak die helfte van die uie, sampioene en broodkrummels onder in die oondbak. Pak die Kingklip-steaks op die mengsel onder en bedek met die res van die uie, sampioene en broodkrummels.
Meng die room, wyn, basilie, sout en peper en vanieljepoeier en strooi oor die vis, - strooi ook die kaas oor. Bedek die oondbak en bak vir ongeveer 80 minute teen 180 °C.
Bedien saam met 'n koue slaai, vars basilie en pasta. Geniet saam met 'n glasie yskoue wit wyn. Onthou gerus van Case Bella as jy dalk beplan om ousus se troudag of jou eie huweliksherdenking in swier te vier…
Vir ons jongste uitgawe van "Raak die 'klits' kwyt" was Rustenburg Herald bevoorreg om oor die langnaweek (die pasafgelope een) by Hodge Podge Lodge Backpackers digby Olifantsnekdam in te loer vir 'n genoeglike kuiertjie. Hier teen die hange van die Magaliesberg en die rustige gekabbel van die dam se oewer net 'n hanetreetjie in die agtergrond, het ons in die geselskap van die Keyserfamilie rondom 'n vuurtjie gaan sit om te sien hoe 'n mosselsop-potjie (een van Hodge Podge Lodge se gunstelingsgeregte) voorberei word.
Daarna was ons ook so gelukkig om met 'n stukkie tuisgebakte bruinbrood en 'n skeppie smullekker mosselsop by 'n buitelug-tafeltjie (nog steeds by die vuur) aan te sit en ons glasies hoog te lig en te geniet.
Hodge Podge Lodge Backpackers bied basies "privaat-akkommodasie" in egte bosveld-gasvryheid en jy kan met niks of sommer net jou slaapsak daar aankom as jy wil. Die Keysers is bekend vir die geselligheid van hul vuurtjies (waar al hul etes voorberei word) en as jou magie lekker vol is, kan jy in jou houthutjie (eintlik 'n chalet, maar so knus soos daardie spreekwoordelike huisie in die berge) gaan opkrul vir 'n bosveldslapie om eers met sonopkoms die volgende oggend deur die voëls wakkergeroep te word. Hodge Podge Lodge is maar 12 km vanaf die Waterfall Mall en feitlik direk oorkant die Olifantsnekdam.
Nouja, kyk nou net hoe maklik dwaal 'n mens af – geen wonder die bosveld is so berug vir sy bekoring nie… Ons wil eintlik by die Keyserfamilie se mosselsop-potjie uitkom – dit word só gemaak:
1 pakkie mossels in die skulp;
1 bottel witwyn;
250 ml vars room;
2 vars knoffelhuisies;
'n Klein bietjie suurlemoensap;
1 teelepel ligte kerriepoeier;
1 tikkie borrie;
1 bossie sprietuie;
Kook die mossels met die sprietuie en witwyn vir 15 minute. Verwyder die mossels en gebruik dan slegs die wynaftreksel. Meng die room met 'n bietjie meel en voeg by die aftreksel. Voeg dan weer die mossels by asook die suurlemoensap, knoffel, kerrie, borrie en pietersielie. Laat die mosselsop-potjie rustig prut todat die sop taamlik dikkerig is.
Vir 'n ekstra heerlike smaak kan 'n wiggie (of meer) Parmesaankaas by die soppotjie gerasper word. Bedien met verkieslik bruinbrood vir 'n ekstra happie by die sop - al te heerlik!
Ja ons weet, in die bittere winterkoue van die afgelope week en veral die naweek was visgeregte waarskynlik nie hoog op ons bosvelders se spyskaarte nie. In hierdie stadium van die seisoen is dit mos maar so dat 'mens iets warms in die hol kol op die maag wil hê en geregte soos sop, pasta, bobotie en so meer is prominent op die inkopielys.
Maar gelukkig weet ons dat die winter nie vir altyd hou nie en dat mense binne 'n kwessie van 'n paar weke weer oor die Rustenburg-son sal kla. My voormalige baas het altyd gesê dat hy geen werklike rede nodig het om 'n vuurtjie aan te pak nie, maar dat daar nie veel dinge lekkerder as 'n smaaklike seekossie is nie.
Pellie Grobler is iemand wat al diep spore in Rustenburg getrap het en wat oor die afgelope klompie jaar 'n wye draai by hotelskole, vooraanstaande restaurante en die internasionale gasvryheidsbedryf gegooi het. Pellie is die afgelope tyd "executive chef" by die gewilde Hunters Rest Hotel net buite Rustenburg en bedien ons vandeesweek met 'n pan-"geskroeide" Dorado – (pan seared) met 'n "beurre blanc" sousie…
Pellie maak hierdie lekker visgereg so:
4 x 200 g-porsies Dorado ;
1 bondeltjie aspersies;
2 klein fyngemaalde salotte (shallots);
2 teelepels witwynasyn;
4 teelepels droë witwyn;
4 teelepels "dubbelroom";
200 g koue botter – in 20 blokkies gesny (egte botter);
Blansjeer aspersies vir 5 minute in kookwater, verwyder en plaaslik dadelik in yskoue water. Sit eenkant.
Kook intussen die salotte in die asyn en wyn in 'n klein swaar kastrol oor lae hitte todat daar net twee eetlepels van die vloeistof oor is. Roer nou die room by en verminder weer na net twee eetlepels van die vloeistof.
Op lae hitte, voeg die botter blokkie-vir-blokkie by die verminderde wyn en roer aanhoudend totdat al die botter heeltemal gesmelt is. Moenie die volgende blokkie byvoeg voordat die vorige blokkie gesmelt is nie. Verwyder die pan van tyd-tot-tyd van die stoof om die verhoed dat die sous oorverhit en gooi deur 'n sif voordat dit bedien word.
Geur vis met sout en peper. Verhit 'n goeie kleefvrye pan (die pan moet warm wees). Smeer die vis met 'n bietjie olyfolie. Plaas in die warm pan met die velkant onder. Bak vir 5 minute, draai dan om en bak vir 'n verdere 3 minute of tot die vis gaar is.
Plaas 'n paar aspesies in 'n bord, plaas die vis bo-op en gooi sous oor die vis. Bedien dadelik. Vir 'n restaurant-aanbieding, garner met gebraaide calamari en beet-puree.
Onthou dat hierdie smaaklike visgereg een van letterlik dosyne "lekkernye" is wat onder Pellie se bekwame hand by die Hunters Rest Hotel voorgesit word. Wanneer laas het u die gesin of vir vroulief op 'n heerlike naweek-uitstappie bederf?