PressReader - Beeld: 2017-07-29 - Wat be­te­ken fô­baai­fô reg­tig?
Wat be­te­ken fô­baai­fô reg­tig?
Beeld - 2017-07-29 - Voorblad -
O, so jy fô-baai-fô? is ’n vraag wat ek al meer­ma­le aan­ge­hoor het. Dis ’n in­te­res­san­te vraag, want al ant­woord jy “ja”, is dit nie ge­noeg nie. Wat be­te­ken dit om te “fô­baai-fô”?
In die ou dae was 4x4’s vir som­mi­ge men­se, ver­al die­ge­ne wat in on­her­berg­sa­me de­le ge­woon en werk het, ’n on­ont­beer­li­ke hulp­mid­del. Ja, die man­ne het die Ka­la­ha­ri en de­le van Na­mi­bië plát­ge­ry met twee­wiel­aan­ge­dre­we bak­kies, maar die koms van 4x4’s soos die Wil­lys Jeeps en Land Ro­ver Se­ries-reek­se, het ge­help om die wê­reld mak te maak.
As tjok­ker was dit ’n re­la­tie­we ra­ri­teit om men­se te sien 4x4’s ry. Dit was ge­woon­lik men­se wat half wild was met ’n hal­we en­jin wat nog van ’n block and tackle in die ga­ra­ge ge­hang het en ’n paar bas­ter­hon­de be­sit het.
Maar so 20 jaar ge­le­de het die eer­ste werk­li­ke ge­wil­de fô-baai­fô-golf ons ge­tref toe al wat leef en beef 4x4-roe­tes op hul pla­se vir die pu­bliek be­gin oop­stel het. Ek was deel van daai goue ja­re van min of meer 2000 tot 2005 toe me­nig­tes na­we­ke ie­wers na ’n nu­we (of ’n ou guns­te­ling-) 4x4roe­te af­ge­sit het.
Na­der­hand het Kort­broek van S­chalk­wyk, toe mi­nis­ter van om­ge­wing­sa­ke, sy kom­mer uit­ge­spreek oor die im­pak daar­van op die om­ge­wing en ge­dreig met wet­ge­wing wat men­se sou dwing om as’t wa­re “fô-baai-fô”-li­sen­sies te be­kom in die vorm van spe­si­a­le ge­ak­kre­di­teer­de op­lei­ding – waar­van daar toe (ge­luk­kig) da­dels van ge­kom het.
Men­se het in elk ge­val moeg ge­raak daar­voor om ’n dag lank met ’n ge­sin in die rond­te op ’n kop­stamp-rond­ruk-kop­stam­proe­te te ry.
En dis toe dat men­se be­sef het dat ’n 4x4 eint­lik tot sy reg kom wan­neer jy hom pak en ver­af plek­ke gaan be­soek. En daar­mee be­doel ek plek­ke waar men­se an­der nom­mer­pla­te het of an­der rug­by­span­ne on­der­steun. Selfs plek­ke waar men­se nie eens rug­by speel nie. Die En­gel­se het ’n mooi woord daar­voor. Hul­le praat van “o­ver­lan­ding”. Ek dink die ak­ku­raat­ste A­fri­kaan­se ver­ta­ling daar­voor is “a­von­tuur­reis”.
Dit is so­wel ’n reis as ’n a­von­tuur. Want as dit nie laas­ge­noem­de ge­had het nie, kon jy net­so­wel in jou me­taal­grys C-klas Merc ge­klim het en via die N1 van P­re­to­ria af Kaap toe ge­ry het en el­ke nou en dan ’n kaas­bur­ger by ’n vul­sta­sie ge­koop het. Ter­loops, S­teers in Drie Sus­ters in die Ka­roo hét vrek lek­ker kaas­bur­gers!
Om ’n ra­se­ri­ge kwad­bi­ke op ’n sleep­wa ag­ter jou Pra­do met die chroom­stamp­sta­we te haak en Pon­ta do Ou­ro in Mo­sam­biek toe te ry, waar jy met 2 745 SuidA­fri­ka­ners oor Paas­na­week gaan kamp, is óók nie ’n a­von­tuur nie.
Om a­von­tuur­rei­se te be­leef hoef jy nie deur wil­de ri­vie­re of bo-oor skou­spel­ag­ti­ge rot­se te ry nie. Sorg dat jy ry tot waar die sel­foon­ont­vangs ver­dwyn en die men­se rus­ti­ger leef. Soek die oop­tes en ont­hou dis nie ’n ge­jaag van een punt na ’n an­der nie. Klim uit en praat met die lo­cals. Eet hul kos en vra uit oor die om­ge­wing.
Dis ’n hou­ding, ’n fi­lo­so­fie en, dalk die be­lang­rik­ste van al­les, ’n be­sluit.
Gaan op ’n wa­re a­von­tuur­reis in jou 4x4.