You are here: Home » Content » Benadering tot ontwikkeling
Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.This content is ...In these lensesGETSenPhaseSS Tags9th Afrikaans Course This module is included inLens: Siyavula: Social Sciences (Gr. 7-9)By: SiyavulaAs a part of collection: "Aardrykskunde Graad 9"Collection Review Status: In Review
BENADERING TOT ONTWIKKELING1. Benadering tot ontwikkelingDie vlak van ontwikkeling wissel van land tot land. Daarvolgens kan lande in verskillende kategorieë of groepe verdeel word. Twee terme wat dikwels voorkom, is ontwikkelende en ontwikkelde lande.Ontwikkelende lande verwys na ‘n land wat nog besig is om te ontwikkel. Die ekonomiese en sosiale stelsels is nog nie ver genoeg ontwikkel nie. Die groei wat wel plaasvind, is dus nie genoeg om te voorsien in die behoeftes van die land se inwoners nie. Een voorbeeld is Angola, waar die ontwikkeling van basiese dienste nog agter is by ander lande. Dienste soos gesondheid, behuising, vervoer, opleiding ens. moet nog baie uitbrei voor die hele bevolking goed versorg sal wees. Selfs in sekere dele van Suid-Afrika is daar nog agterstande wat ingehaal moet word. Kan julle dink aan dele van ons land waar daar nog ruimte vir ontwikkeling bestaan? Is daar ook in julle eie gebied soortgelyke behoeftes? Wat kan die regering en die inwoners daaraan doen? Ontwikkelde lande verwys na lande wat reeds ‘n hoë vlak van ekonomiese en sosiale ontwikkeling bereik het, soos Duitsland, Nederland en die meeste ander Europese lande. Groot dele van die V.S.A., sowel as sekere areas in Suid-Afrika is reeds goed ontwikkel. Waaraan kan ‘n mens die ontwikkelde lande of streke uitken?
Om op die hoogte te kom met verskillende benaderings tot ontwikkeling in die RSA
[LU 2.1]Om oor ontwikkeling te kan saampraat, benodig ons sekere sleutelbegrippe. Die betekenis van hierdie woorde moet eers goed begryp word voor ons dit kan gebruik.Verduidelik die volgende:ontwikkelde en ontwikkelende lande (verskaf ook voorbeelde van lande of streke) volhoubare ontwikkeling: wat beteken dit?Raadpleeg bronne soos Sorg vir die aarde – Suid-Afrika: ‘n strategie vir ‘n volhoubare bestaan, deur John Yeld. Laasgenoemde is ‘n publikasie van die Suid-Afrikaanse Natuurstigting (SANS) en die Wêreldbewaringsunie (IUCN). ISBN 0-62017685-7 boustene van volhoubaarheid: stappe om volhoubare ontwikkeling te verseker verstedelikingVerduidelik die begrip, en noem die gevolge. Gee ook jou eie mening hieroor (Wat is jou persoonlike gevoelens, en is daar enige oplossing?) ontvolking van die plattelandVerduidelik wat hiermee bedoel word, en noem die moontlike gevolge. Gee ook jou eie mening oor hierdie verskynsel (Hoe voel jy daaroor en hoekom; watter oplossings sou jy voorstel?) Eerste Wêreld (Verskaf voorbeelde van “Eerstewêreld-lande”, en gee redes waarom hulle so genoem word.) Derde Wêreld (Verskaf voorbeelde van Derdewêreld-lande, en redes waarom hulle as Derdewêrelds bekend staan.)
Om te onderskei tussen ontwikkelende en ontwikkeldelande
[LU 2.1]Maak ‘n merkie in een van die kolomme teenoor elke land om aan te dui of dit ‘n oorwegend ontwikkelde of ontwikkelende land is. Wat weet jy van hierdie lande om te kan besluit waar om jou merkie te plaas? Dit is noodsaaklik om ‘n feitekennis oor die verskillende lande van die wêreld op te bou. Gesels met mekaar en met jou familie daaroor. Leerders wat gereeld koerant lees of nuusprogramme op televisie kyk, sal ook makliker kan besluit of ‘n land in die ontwikkelde of ontwikkelende kategorie pas.Table 1
Om ‘n klasbespreking oor die RSA as ‘n ontwikkelende land te voer
[LU 2.1]Die RSA is ‘n Derdewêreld- en ontwikkelende land en moet as sodanig bestuur word.Bespreek hierdie stelling. Gee redes waarom jy saamstem met die stelling of nie, en uiteindelik tot ‘n gevolgtrekking kom. AssesseringTable 2
LU 2 AARDRYKSKUNDIGE KENNIS EN BEGRIPDie leerder is in staat om aardrykskundige en omgewingskennis en -begrip te toon.
2.1 ‘n beredeneerde verduideliking van sommige benaderings tot ontwikkeling verskaf [mense en plekke];
2.21. maniere waardeur Wetenskap en Tegnologie ‘n positiewe en negatiewe invloed op ontwikkeling het, identifiseer [mense en hulpbronne];
2.3 verduidelik hoe volhoubare ontwikkeling ‘n positiewe uitwerking op mense, plekke en omgewings kan hê [mense en omgewing
MemorandumAKTIWITEIT 1:Ontwikkelde: Dit is lande wat reeds ‘n baie hoë vlak van ekonomiese- en sosiale ontwikkeling bereik het.Kenmerke: Eerste Wêreld, geïndustrialiseerde, hoë inkomste, noord van die ewenaar, hoë mensontwikkeling, ekonomies ontwikkeld, besitters en ryk.Voorbeelde: Meeste Europese lande, VSA, Switserland, Japan, ens.Ontwikkelende: Dit is lande wat nog besig is om op ekonomiese- en sosiale gebied te ontwikkel. Sekere dele van ‘n land kan ten volle ontwikkeld wees, terwyl ander dele nog geheel en al onder-ontwikkeld mag wees.Kenmerke: Derde wêreld, nie-geïndustraliseerd, lae inkomste, suid van die ewenaar, lae mens-ontwikkeling, minder ekonomies ontwikkelde lande, nie-besitters en arm.Voorbeelde: Suid-Afrika, sekere Suid-Amerikaanse en lande in Asië, Afrikalande soos Ethiopië, Zimbabwe, DRK, ens.Volhoubare ontwikkeling: Dit behels die oordeelkundige benutting van hulpbronne. Dit is ontwikkeling wat gelyktydig aan ‘n land se huidige behoeftes aan vooruitgang en aan bewaring vir die toekoms aandag skenk. Mag nie die omgewing benadeel nie en moet die belange van toekomstige geslagte beskerm.Boustene vir volhoubaarheid: Neem die volgende faktore in ag: mens, aarde en welvaart. Drie belangrike boustene: ekonomiese groei, sosiale verantwoordelikheid en die behoud van ‘n ekologiese balans. Die sukses al dan nie met die implementering van ‘n volhoubare ontwikkelingsstrategie hang grootliks af van die mate waarin ‘n regering daarin slaag om armoede te verlig.Verstedeliking:Definisie: Proses waar ‘n toenemende aantal mense die landelike gebiede verlaat om hulle in stedelike gebiede te vestig.Mening: Oorweeg die volgende: - Skep probleme vir platteland - Sosiale- en ekonomiese probleme - Ook stedelike probleme soos oorbevolking, werkloosheid, plakkery, verskeie tekorte, misdaad, ens.Oplossing: Desentralisasie van nywerhede, werkskepping, hervestiging van mense op die platteland, behuisingsprojekte , instelling van minimum lone, RDP-projekte, ens.Ontvolking van die platteland: Definisie: Proses waar inwoners die platteland verlaat. Toenemende proses, veral in ontwikkelende- en ontwikkelde lande. Gevolge: Agteruitgang van dorpe, geboue en dienste. Skole, besighede, ens. sluit. Ekonomiese- en kulturele agteruitgang en verval.Oplossing: Skep werksgeleenthede, toerisme, desentralisasie, hervestigingsinisiatiewe, ens.Eerste Wêreld: Voorbeelde: Hoofsaaklik lande noord van die Sahara Europa ( Noord en sentraal), VSA, China, Japan, ens. Noorweë, Swede, Australië, Kanada, Nederland, Engeland, Duitsland, ens.Redes: Ten volle ontwikkeld op ekonomiese-, politieke-, sosiale- en maatskaplike gebied. Groeikoers laag, sterftesyfers laag, geboortesyfers laag, lewensverwagting van mense hoog, per kapita-inkomste van mense hoog, ens.Derde Wêreld:Voorbeelde: Hoofsaaklik Sub-SaharaMeeste Afrikalande, Suid-Amerikaanse lande, dele van Asië, ens. Sierra Leone, Niger, Mali, Mosambiek, Ethiopië, DRK, ens.Redes: Nog nie ten volle onwikkel nie, of moet nog ontwikkel. Verwys na vorige antwoord: teenoorgestelde AKTIWITEIT 2:Ontwikkeld: VSA Frankryk JapanKenmerke: ZimbabweKongoArgentiniëRuslandMosambiekNamibië AKTIWITEIT 3:Oorweeg die volgende:Stem saam!Bevat elemente van beide. Ekonomies baie goed ontwikkeld. Kyk na mynbou: In 7 van die wêreld se belangrikste 10 minerale is SA dietop produsent.Sekondêre bedrywe lewer groot bydrae tot BBP. Apartheid het letsels gelaat. Groot agterstande by grootste deel van ons bevolking. Brei hierop uit.
This work is licensed by Siyavula Uploaders under a Creative Commons Attribution License (CC-BY 3.0), and is an Open Educational Resource. Last edited by Siyavula Uploaders on Jun 18, 2009 9:34 am -0500. Add to a lens