Top tien flieks vir 2004
Hierdie fliek is, soos 'n vriendin dit gestel het, in 'n klas van sy eie. Dis Lars von Trier op sy enigmatiese beste, en jy sal �f kortasem van bewondering (op soek na genoeg lofterme) wees, �f jy sal dit haat en lank voor die drie ure kyktyd verby is wil uitloop. Selfs nie met sy beste pogings is Michael Moore in staat om sulke indringende en snydende kritiek op die Amerikaanse samelewing te lewer nie. Nicole Kidman se kragtige spel be�ndruk en Paul Bettany, wat reeds met sy debuut in A beautiful mind die aandag getrek het, wys dat hy maar dopgehou kan word.
Uit die talle nuwe flieks wat jaarliks te sien is, is daar maar 'n handjie vol deur regisseurs wat werklik volkome in beheer van hul stof is. Hierdie is een van hulle. As hy dan ook nog die gewigtigheid van die menslike kondisie met humor kan verlig, kry hy heelhartig my stem. Een van vanjaar se mees besondere films.
Uiteindelik is my lysie van twee gunsteling- snaaksste flieks (Jean-Pierre Jeunet se Delicatessen en Emir Kusturica se Black cat, white cat) aangevul met hierdie swart nommer uit Finland. Di� ultra dro� aanbieding het my uiteindelik laat besef dat daar wel iets soos Skandinawiese humor is. Maar nie so dat jy dit sal agterkom nie.
Skrynend menslike verhale het my nog altyd meer aangestaan as enige skouspelagtige aksie of verbluffende speurstorie. Hierdie Israeliese film behoort die prys te kry vir vanjaar se beste debuutregisseur (Zach Braff kry die troosprys vir Garden State).
Nie so glad afgerond soos Charlie Kaufman se Adaptation nie, maar 'n stewige Kaufman desnieteenstaande. Wat beteken 'n mallemeulerit wat 'n mens se kop laat draai, maar so lekker is dat jy aan die einde weer voor wil begin. Hopelik het die lang en effens irriterende titel nie te veel voornemende kykers afgeskrik nie.
My fliekverrassing van die jaar, waarmee ek my bevooroordeeldheid teen Amerikaanse familiedramas bely. Simboliek word feitlik deurgaans fyn hanteer en die gevreesde Dankseggingsete word uiteindelik 'n viering van die groter familie van mense.
Ook hierdie nogal swaar fliek was 'n verrassing, en die meedo�nlose tragiek daarvan het my dae lank bygebly. Ben Kingsley se waardige, streng Irannese kolonel is 'n kragtoer en wys nogmaals wat 'n uiters veelsydige akteur hy is.
Wat 'n warmhartige fliek oor 'n vrygeestige ou Kanadese korrelkop gevul met wellus vir die lewe; die Oscar as beste buitelandse rolprent was welverdiend (ek het die stekies na die Amerikaners onbehoorlik baie geniet). Die akteur se spel wat egter bo almal s'n uitstaan, is Marie-Josee Croze as die lewenswyse junkie.
Belustige Bertolucci bekoor weer met hierdie sexy fliek oor 'n verwikkelde vorm van bloedskande. Sy persoonlike betrokkenheid is feitlik voelbaar in elke aspek van hierdie film se wonderlike atmosfeer, tot by die intens bevredigende einde op maat van Edith Piaf se "Non, je ne regrette rien".
Hoewel ek nie so ge-wow was soos die meeste resensente nie (tot my groot teleurstelling), en 'n sekere brokkerigheid in die fliek gepla het, is dit nogtans 'n gunsteling. Die wonderlik ongewone kombinasie van Bill Murray en Scarlett Johansson teen die vervreemdende Japannese agtergrond sorg vir 'n onthoubare film.
LitNet: 20 Desember 2004