Deur watter bril kyk jy na die politiek?Dr. Pieter Mulder Hoe kyk en beoordeel jy die politiek? Meer spesifiek: Deur watter bril kyk jy na die politiek? Baie mense is tans verward met die Suid-Afrikaanse politiek, omdat hulle deur die verkeerde bril daarna kyk. Vier voorbeelde: As jy deur ŉ polities-korrekte bril daarna kyk, soos die meeste media doen, dan verklaar hulle dit as net ŉ oorwinning vir die RET-faksie in die ANC. Dit is die faksie van Ace Magashule en oud-president Jacob Zuma. As jy deur ŉ etniese- of kultuurbril kyk, sien jy verdere aspekte. Op vrae van die media kan die lede van die RET-faksie nie werklik die beleidsverskille tussen die RET-faksie en die Ramaphosa-faksie aandui nie. Hulle praat eerder oor die onreg teen Jacob Zuma as vorige president en Zoeloeleier. Hulle sing tydens die konferensie deurlopend “Wenzeni uZuma awuphendule” (Wat het Zuma verkeerd gedoen?) Die Zondo-kommissie se negatiewe bevindings oor Zuma, ignoreer hulle. Hoekom? Omdat hulle trotse Zoeloes is. Hulle voel seergemaak dat Ramaphosa (lid van die onbelangrike Vendas volgens hulle) hulle Zoeloeleier, Jacob Zuma, verneder het deur hom “onregverdig” in die tronk te gooi. Om nog sout in die wond te vryf, het Ramaphosa hulle vorige Zoeloe-premier, Zweli Mkhize, uit die kabinet gegooi. Hulle glo dat daar berekend ŉ veldtog teen die Zoeloes is, want vir die eerste keer in die geskiedenis is daar by die ANC se nasionale konferensie in 2017 geen Zoeloe in die topses ANC-poste verkies nie. Om die saak reg te stel is hulle eerste doelwit om die pro-Ramaphosa mense uit te stem. Dan gaan hulle na die ANC-kongresse om die opsystaan-klousule te skrap. Daarna gaan hulle Zweli Mkize as nuwe ANC-president en hulle Zoeloe-kandidaat propageer, ten einde vir Ramaphosa in Desember as ANC-president uit te gooi. Of dit alles so maklik gaan werk, moet nog gesien word. By die onlangse ANC-konferensie kon hulle nie daarin slaag om die opsystaan-klousule geskrap te kry nie. As jy na die onluste deur ŉ kultuurbril kyk, dan was dit Zoeloes wat opgesweep is as gevolg van Zuma se vernedering om tronk toe gaan. As armoede en werkloosheid die rede was, is die vraag waarom daar geen onluste in Limpopo of die Oos-Kaap was nie? Hierdie provinsies is die armste provinsies in Suid-Afrika. Waar die onluste na Gauteng oorgespoel het, was dit daar waar die Zoeloes in die meerderheid was. As jy deur ŉ kultuurbril kyk, dan kan Ramaphosa nie bekostig om, ná hy Zweli Mkize afgedank het, nog ŉ Zoeloeleier af te dank nie. Deur ŉ kultuurbril is sy ŉ Zoeloe wat van buite op ŉ oorwegend Tswana-Pedi gebied afgedwing is. Op Twitter skryf Emily Batloung daaroor: “This is not Natal, this is Pretoria-Tshwane. Go to hell Didiza or go back to Natal”. Die voorbeelde hierbo illustreer dat deur gebeure ook deur ŉ kultuurbril te bekyk, dikwels sake verklaar wat andersins verwarrend is. Dit verklaar byvoorbeeld waarom die EFF amptelik die opposisie in Limpopo en Noordwes is, maar nie werklik in KZN vorder nie. Volgens die ANC en die meeste media is etnisiteit iets uit die apartheidstyd wat tot die verlede behoort en vandag nie meer enige rol in die politiek speel nie. Politiek is ongelukkig nie so eenvoudig nie. Buthelezi het gesê: “Our ethnicity was not invented by apartheid, — only used by it. I did not create Zuluness. Zuluness created me and it will last long after I am gone…”