Dramaturg tree toe tot eksamendrama | Die Vryburger
Lara Foot, die dramaturg van die toneelstuk, Tshepang, het ook tot die geveg toegetree oor 'n onvoorbereide vraag wat die gr.12's in die drama-eksamen moes beantwoord.
Sy het die gebruik van 'n uittreksel uit die drama as totaal onvanpas en weersinswekkend beskryf, gesien in die lig van die feit dat die stuk nie bestudeer is nie.
Foot het gesê die drama is onvanpas as leerlinge dit nie voorheen bestudeer of gesien het nie. Volgens haar sou die vraag buitendien ongeskik en problematies wees, selfs al sou hulle dit bestudeer het, omdat dit die stilistiese keuse van die drama sou mis.
Daar was van die leerlinge verwag om te beskryf hoe hulle die akteur 'n verkragtingsdaad sal laat uitvoer deur die gebruik van 'n besemstok en brood om die wreedheid van verkragting vir die gehoor te vergroot.
Volgens haar dui die vraag soos dit gestel is, op 'n waninterpretasie deur die vraesteller.
Foto – Lara Foot
2 thoughts on "Dramaturg tree toe tot eksamendrama"
Edgar November 28, 2013 at 5:26 pm
Verskoon asseblief die hierop-volgende lang betoog. Maar dit blyk dat hierdie e-koerant dalk die lesers het wat sake herkou.
Ongelukkig kan ek nie met baie van die kommentare saamstem wat tans in die pers hoogty vier nie. En ongelukkig is emosionele kommentaar ook nie altyd bevorderlik om sake op die keper te beskou nie. Emosies het so 'n vuil manier om hand in die sye in die pad te kom staan, sodat ons nie behoorlik kan sien wat is éintlik aan die gang nie.
Moenie my verkeerd verstaan nie – ek ís siedend. Maar dit vir eers daargelaat.
Ek was bevoorreg om vir die grootste gedeelte van my lewe in beide opvoeding en in die teater te praktiseer.
Oor wat die vraag van die leerling wil assesseer, het ek nie 'n probleem nie, maar dieselfde uitkomste kon verkry word deur miljoene ánder voorbeelde in die skatkis van wonderlike drama-literatuur. En by dáárdie probleem sal ek nou uitkom.
Ongelukkig het kuns sonder integriteit – en dan ook as 'n direkte uitvloeisel daarvan: die opvoeding sonder integriteit – op alle vlakke besmet geraak met 'n hovaardige houding waar een groep besluit (heel waarskynlik kwasi-akademici) oor wat die ander groep in die klaskamers móét leer en wat op die verhoë aanskou móét word. Die teater en die opvoeding is twee van die mees genaakbare wêrelde paradoksaal waardeur die kritiese denke só maklike tot niet gemaak kan word.
Dit is 'n feit dat ons elke dag die skokkende statistieke soos onder andere kinderverkragtings moet aanhoor. Dit is tog ironies dat die nuusberigte en statistieke dan juis die barbaarsheid van sulke dade emosioneel vervlak. Maar dié verdowende aanslag, is ongelukkig deel van die mis van 'n groter en baie meer gedugte oorlog. Ironies genoeg het die gisteraand se nuusbulletin dan met 'n soortgelyke berig gelei: 'n Ses weke ou baba is verkrag.
Die konsep (op Engels: Fog of War) is vir die eerste keer deur die Pruisiese militaris, Carl von Clausewitz, in sy boek "Vom Kriege" (1837) wat na sy dood gepubliseer is, gebruik: "Oorlog is die terrein van onsekerheid. Driekwart van die faktore wat die handelinge in 'n oorlog bepaal, lê in 'n mis (newel) van meer of minder groot onsekerhede. Hier is dit ook van eerste belang om 'n fyn en helder intellek, wat selfs in die donkerste uur, 'n glimmering van lig sal behou wat na die waarheid sal lei, en die krag om hierdie dowwe lig te volg, waarheen dit ook mag lei." [Vrye parafrasering vanuit Boek 1 Hoofstuk 3]
Ongelukkig is dit een van die vele gevolge wat ons as propaganda oorwonne mense daagliks beleef en waarvolgens ons tot die spreekwoordelike skapies van George Orwell gereduseer word. (Tussen hakies: Die Amerikaners het so 'n pragtige woord daarvoor geskep: Sheeple – (Sheep+people).
Onder die dekmantel van "Ons moet die kinders daaraan blootstel, want dit is hulle belewenis. Ons mag nie 'n volstruis-beleid volg nie!" word 'n belangrike aspek van die opvoedkunde met die badwater gewelddadig uitgegooi. Nee, ons ontken geensins dat ons in een van die wreedste en mees barbaarse samelewings leef nie.
Maar dit is nie wat kuns behoort ten doel te hê nie.
'n Oorlede vriend en mentor van my, vir wie ek baie respek gehad het, het altyd gesê dat die teater "…moet tot lering en stigting…" wees. Ja, dit sluit dan in dat ons met die onaangename móét gekonfronteer word. Maar die verantwoordelike teater-praktisyn en insgelyks dan die onderwyser; het 'n verpligting om altyd 'n veilige omgewing vir die toeskouer en die leerling skep. Daarom moet ek hartgrondig met die dramaturg saamstem dat dit uiters onverantwoordelik van die onderwysdepartement was om haar werk in hierdie konteks te gebruik.
Hoekom sê ek so? Binne die teater en die klaskamer – wanneer daar in opregtheid en met integriteit omgegaan word – word 'n vertrouensverhouding geskep waar die gehoorlid en die leerling veilig ervarings kan deel. Wanneer daar so 'n verhouding afwesig is – is jy onderworpe aan verwerplike sielkundige geweld en indoktrinasie.
Moenie my probeer oortuig dat die eksamenkamer 'n veilige plek nie is. Leerlinge ten spyte van hulle straatwysheid, is nog steeds weerloos en onvolwasse op daardie ouderdom.
Daarmee saam, weet die vraesteller nie of die matriekleerling nie dalk óók 'n slagoffer van verkragting mag gewees het nie. Met die statistieke is dit juis hoogs waarskynlik. En daar lê my probleem met dié vraag.
Nou ons kan paragrawe skryf oor die sogenaamde verdediging van Umalusi. Dit is egter dalk genoeg om te sê dat as die donkie balk, openbaar hy sy onkunde.
Die spesifieke vraag is juis die rooi vlag om te sê dat die niksvermoedende inwoner van Suid-Afrika in 'n emosionele staat van sielkundige oorlogvoering ingesleep is. Dit is tyd dat ons die alledaagse berigte met 'n kritiese denke oorweeg en probeer uitpluis wat is die eintlike agenda.
Edmund November 29, 2013 at 7:56 am
Dankie vir die komentaar Edgar.
Drama is nou nie iets wat ek veel van weet nie maar ek kan die agenda vereenvoudig. Die kommunistiese aanslag is humanistiese godeloosheid en ongelikkig word wat populer is as kuns, nie deur Christen mense bepaal nie maar deur die media. Die jode het kuns vervlak en so ook die samelewing. As elke liefdes verhaal wys hoe n ongetroude paartjie sommer net in die bed spring dan is dit hoe die mense maak. As elke fliek Jesus laster dan is dit hoe die mense maak. Hierdie soort siek blootselling is maar net nog een van die baie, bv. leer kinders op skool hoe om seks te he en kondome te gebruik maar hou n morele hoe grond deur te se ons gun mense hulle regte. Kyk, om eerlik te wees, ek weet die skole is kommunisties, so ek hou my kinders uit. n Ouer wat blind genoeg is om sy/haar kind in n publieke skool te sit onder hierdie bestel, waar daar geen dissipliene is nie se kind gaan geslaan word met die blinde sambok. En daai strepe voel jy eers jare later. Waneer jou kindhuis toe kom met n swart booifriend.