'Raka' weer in Engels vertaal | Netwerk24
Deur AJ Opperman 19 Junie 2021 08:00
Die Hongaars-Suid-Afrikaanse digter en vertaler Iván Kovács het verlede jaar met die 50ste herdenking van dié Hertzogprys-bekroonde digter se dood gereken 'n vertaling is in orde.
'Raka', die bekende epos deur N.P. van Wyk Louw, is in Engels vertaal deur Iván Kovács.
Raka handel oor dié "aap-mens" en het vanjaar 80 jaar gelede die lig gesien.
Dit is vantevore deur Athony Dawes in Engels vertaal. Die epos is ook onder meer in Duits en Xhosa uitgegee.
"Ek interpreteer die karakter Raka met betrekking tot die mens se skadukant, waarvan Jung gepraat het."
"My vrou het vir my gesê ek weet nie waarvoor ek myself inlaat nie," sê Kovács.
"Maar ek hou van uitdagings en om met taal te werk. Ek ag alle tale ewe mooi, met dieselfde potensiaal."
Kovács se vertaling sluit die oorspronklike Afrikaans in sodat lesers albei tale kan ervaar.
Kovács beskou Raka as 'n spirituele werk deur Louw.
"Vir my is daar 'n sterk sielkundige en esoteriese interpretasie van Raka."
Hy glo ook die epos herinner aan boeke soos Animal Farm deur George Orwell en Lord of the Flies deur William Golding.
"Ek interpreteer die karakter Raka met betrekking tot die mens se skadukant, waarvan Jung gepraat het. En daardie skadukant is die mens se dierlike aard. En volgens Jung het ons dit steeds, maar ons moet dit in bedwang hou. Ons doen dit, want as mense het ons groter aspirasies."
Kovács, wat op 13 jaar oud uit Switzerland na Suid-Afrika geïmmigreer het, het Raka in sy vroeë 20's gelees, maar dit nie goed verstaan nie.
"Toe ek as kind hier (in Pretoria) kom woon het, het ek nie Afrikaans of Engels verstaan nie. Dat ek baie gelees het, het my beslis met die aanleer van hierdie tale gehelp."
Hy het vantevore 'n bloemlesing van Afrikaanse gedigte na Engels vertaal, maar dit weens kopieregkoste nie gepubliseer nie. Dit sluit egter van Louw se gedigte in.
"Maar dit het my die moed gegee om Raka te takel."
Sy vrou, Estelle Kovács, 'n taalkundige, was sy eerste leser. Daarna was dit dr. Jeanette Botha van die Universiteit van Suid-Afrika (Unisa).