‘Stryd teen korrupsie kry al hoe meer momentum’ – RamaphosaFoto bloot ter illustrasie. (Argieffoto: Ian Landsberg/ANA) Die stryd teen korrupsie by staatsbeheerde instellings vorder goed met die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG) se ondersoekdirektoraat (OD) se aankondiging van ŉ skikkingsooreenkoms met ŉ multinasionale maatskappy wat glo by tenderkorrupsie by Eskom betrokke was. Pres. Cyril Ramaphosa sê in sy weeklikse nuusbrief dit is ŉ reusestap in Suid-Afrika se pogings om diegene wat verantwoordelik is vir staatskaping tot verantwoording te roep. “Die ondersoekdirektoraat het ŉ ooreenkoms met die Switserse ingenieursmaatskappy ABB gefinaliseer om R2,5 miljard in strafvergoeding aan Suid-Afrika te betaal,” sê hy. Die maatskappy het glo tussen 2014 en 2017 omkoopgeld betaal om kontrakte met Eskom te bewimpel. Die bedrag sal in die staat se bateherwinningsrekening betaal word en is bykomend tot die R1,6 miljard wat ABB in 2020 aan Eskom betaal het om ŉ ondersoek na beweerde misdadige optrede wat kontrakte by die Kusile-kragsentrale behels, af te handel. “Dit is egter belangrik dat die huidige skikking nie die maatskappy of sy personeel van vervolging vrywaar nie,” sê hy. Die nuusbrief kom teen die agtergrond van Ramaphosa se eie stryd vir sy politieke toekoms. Die artikel 89-paneel het verlede week verdoemende bevindings teen Ramaphosa oor die Phala Phala-skandaal gemaak en tot die slotsom gekom dat die president hom “moontlik” skuldig gemaak het aan ernstige oortredings van onder meer die Grondwet en teenkorrupsiewetgewing. Korrupsie daagliks beveg “Ons het die afgelope vyf jaar hard gewerk om die plundering van hulpbronne wat tot voordeel van Suid-Afrika se mense bedoel is, te beëindig en om diegene wat verantwoordelik is te vervolg en gesteelde geld terug te kry.” Volgens Ramaphosa was die regering destyds bewus daarvan dat die pogings om korrupsie uit die weg te ruim nie oornag resultate sou lewer nie. “Ons moes eers staatsinstellings, wat doelbewus lamgelê en onbekwaam gelaat is, herbou om verdere uitbuiting deur misdadige elemente te voorkom. Ons moes wetstoepassingsowerhede versterk en hulle teen inmenging van buite beskerm,” sê hy. “Een van ons belangrikste stappe was om in 2019 die ondersoekdirektoraat van die NVG tot stand te bring om sake van die staatskapingskommissie en ander korrupsieverwante misdrywe te hanteer.” Ramaphosa het onlangs aangekondig dat die OD ŉ permanente instelling gaan word. “Ons sien nou eindelik die resultate van hierdie eenheid se pogings. Die stryd teen staatskaping en korrupsie is besig om momentum te kry. In die afgelope paar maande is verskeie sake in howe aanhangig gemaak, met voormalige bestuurders van instellings soos Eskom en Transnet wat saam met sakelui aangekla is omdat hulle na bewering saamgespan het om openbare geld te steel,” lui Ramaphosa se nuusbrief. “Baie mense wat by staatskaping betrokke is, het nie gehuiwer om staatsgeld na private sakke te herlei nie. Toe staatskaping op ŉ hoogtepunt was, het gewetenlose politici staatsinstellings gebruik vir private verryking en om hul eie misdadige bedrywighede toe te smeer,” sê Ramaphosa. “Ek het nog altyd gesê dat die stryd teen korrupsie nie maklik of vinnig gewen sal word nie. Noudat ons sien dat vordering gemaak word, moet ons alles in ons vermoë doen om te verseker dat hierdie werk ongehinderd voortgaan.”