Die aanbidding deur die drie Wyses in kuns - Wikipedia
Die aanbidding deur die drie Wyses in kuns
(Aangestuur vanaf Die aanbidding deur die drie Wyses)
Gerard David, Aanbidding deur die Konings, Nasionale Galery, Londen, 1515–1523
Aanbidding deur die Wyses, Gentile da Fabriano, 1423
Die Aanbidding deur die Wyses of Aanbidding deur die Konings is die naam wat tradisioneel in kuns aan die onderwerp gegee word, en waarin die Bybelse Magi (voorgestel as konings, veral in die Weste) nadat hulle Jesus gevind het deur die Ster van Betlehem te volg, geskenke van goud, wierook en mirre voor Hom lê en die Jesuskind aanbid. Dit word weergegee in die Bybel in Matteus 2:11, 2:12 en 2:13: "En hulle het in die huis gegaan en die Kindjie by Maria, sy moeder, gevind en neergeval en Hom hulde bewys. Daarop maak hulle hul skatte oop en bring vir Hom geskenke: goud en wierook en mirre. En omdat hulle in 'n droom 'n goddelike waarskuwing ontvang het om nie na Herodes terug te keer nie, het hulle met 'n ander pad na hul land teruggegaan. En toe hulle teruggegaan het, verskyn daar 'n engel van die HERE in 'n droom aan Josef en sê: Staan op, neem die Kindjie en sy moeder en vlug na Egipte, en bly daar totdat ek jou sê; want Herodes gaan die Kindjie soek om Hom dood te maak".
Christelike ikonografie het in groot mate die relaas van die Bybelse Magi wat in die tweede hoofstuk van die Evangelie volgens Matteus gegee word (Matteus 2:1 – 2:11) uitgebrei en dit gebruik om te benadruk dat Jesus vanaf sy vroegste dae af erken is as die Koning van die aarde. Die toneel is dikwels gebruik om die Geboorte van Christus; een van die mees onontbeerlike episodes in siklusse van die Lewe van die Maagd sowel as die Lewe van Christus; uit te beeld.
In die kerkkalender word die gebeurtenis herdenk in die Westerse Christendom as die Fees van die Epifanie (6 Januarie). Die Ortodokse Kerk herdenk die Aanbidding deur die Wyses (of Magi) tydens Die Fees van die Geboorte van Christus (25 Desember). Die begrip is geangliseer van die titel: A Magis adoratur uit die Vulgaat (Die Vulgaat is die beroemde Latynse Bybel wat die vorige een, die Vetus Latina vervang het. Die Vulgaat is 'n nuwer vertaling uit Hebreeus eerder as die bestaande Griekse Septuagint).
1 Geskiedenis van die uitbeelding
2 Behandeling van die tema deur indiwiduele kunstenaars
Geskiedenis van die uitbeeldingWysig
Aanbidding van die Kind Jesus deur die drie wyse mans of Magi; sarkofaagreliëf (4de eeu.), Vatikaanstad
Die aanbidding deur die Konings deur Jan Gossaert, c. 1510
Aanbidding deur die Magi na Hieronymus Bosch
Dirk Bouts, 15de eeu
In die vroegste uitbeeldings word die Wyses getoon met Persiese drag en Frigiese pette (wat gewoonlik in profiel is) terwyl hulle vorentoe tree met hul geskenke wat voor hulle uitgehou word. Hierdie beelde is 'n aanpassing van die Laat Antieke postuur wat barbare gewoonlik in eerbied en in onderwerping aan 'n keiser getoon het. Dit hou inderdaad verband met beelde van draers van eerbetoon wat uit verskillende Middellandse en antieke Oosterse kulture stam en wat honderde eeue teruggaan.
Die vroegste uitbeeldings kom uit katakombe skilderye en sarkofae reliëfs van die 4de eeu. Kranse maak eers hul verskyning in die 10de eeu, meestal in die Weste, waar die draers se drag teen daardie tyd in die meeste gevalle hul Oosterse karakter verloor het. Die gebruiklike Bisantynse uitbeelding van die geboorte sluit die reis of aankoms van die Wyses op die agtergrond in, maar nie waar hulle hul geskenke aanbied nie. Dit sou so voortgaan tot die post-Bisantynse tydperk, toe die westerse uitbeelding dikwels aangepas is na 'n ikoontipe styl.
Die Wyses word gewoonlik tot ongeveer hierdie tydperk op dieselfde ouderdom voorgestel, maar dan word die idee om die drie verskillende ouderdomme van die mens uit te beeld bekendgestel: 'n besondere mooi voorbeeld hiervan kan gesien word op die vooraansig van die katedraal van Orvieto. Die Wyses word ook soms vanaf die 12de eeu, en baie gereeld in Noord-Europa vanaf die 15de eeu, voorgestel ten einde die drie bekende wêrelddele te verteenwoordig: Balthazar word baie gereeld as 'n jong Afrikaan of Moor voorgestel, en ou Kasper verkry Oosterse gelaatstrekke of, meer gereeld, drag. Melchior verteenwoordig Europa en middelouderdom. Van die 14de eeu af word 'n groot gevolg gewoonlik getoon, die geskenke word omvat in skouspelagtige stukke bestaande uit goudsmidwerke, en daar word ook toenemend aandag bestee aan die kleredrag van die Wyses.  Teen die 15de eeu sou die Aanbidding deur die Wyses dikwels in 'n bravura-stuk vervat word waarin die kunstenaar sy hantering van ingewikkelde, oorvol tonele met perde en kamele kon weergee, asook sy weergawe van uiteenlopende teksture: die sy, pels, juwele en goud van die konings, gestel teen die hout van die stal, die strooi van Jesus se krip en die ruwe klere van Josef en die herders.
Die toneel bevat ook 'n redelike groot verskeidenheid diere: die os en esel van die geboortetoneel kom meestal voor, maar ook die perde, kamele, honde en valke van die konings en hul familie, en soms ander diere, soos voëls in die balke van die stal. Van die 15de eeu af is die aanbidding deur die Wyses dikwels geïntegreer met die Aanbidding deur die Herders uit die verhaal in die Evangelie van Lukas (2: 8-20), synde 'n geleentheid te wees om nog meer menslike diversiteit deel te maak van die komposisie; in sommige komposisies (byvoorbeeld triptieke) word die twee tonele gekontrasteer of as komplementêre tonele van die sentrale toneel geteken, synde gewoonlik 'n geboortetoneel.
Die aanbidding deur die Wyses by die krip is die gebruiklike onderwerp, maar die Wyses se aankoms, wat die Optog van die Wyses genoem word, word dikwels op die agtergrond van 'n geboortetoneel (gewoonlik in Bisantynse ikone), of as 'n aparte onderwerp, byvoorbeeld in die Magi-kapel-fresko's deur Benozzo Gozzoli in die Palazzo Medici Riccardi, Florence, getoon. Ander onderwerpe sluit in die Reis van die Wyses, waar hulle en somtyds hul gevolg die enigste figure is. Die Wyses word gewoonlik getoon waar hulle die Ster van Bethlehem volg; daar bestaan tog ook relatief ongewone tonele van hul ontmoeting met Herodes asook die Droom van die Wyses.
Die nut van die onderwerp vir die Kerk en die tegniese uitdagings daaraan verbonde het die aanbidding deur die Wyses tot 'n gunsteling onderwerp van Christelike kuns verhef in die medium van hoofsaaklik skilderkuns, maar ook beeldhouwerk en selfs musiek (soos in Gian-Carlo Menotti se opera Amahl and the Night Visitors).
Die onderwerp word ook in loodglas aangetref. Die eerste loodglasvenster wat in die Verenigde State vervaardig is, is die "Aanbidding deur die Wyses"-venster wat in Christ Church, Pelham, New York, geleë is en in 1843 ontwerp is deur die stigter en seun van die eerste rektor, William Jay Bolton.
Behandeling van die tema deur indiwiduele kunstenaarsWysig
Aanbidding deur die Wyses deur Fra Angelico en Filippo Lippi, 15de eeu.
Honderde kunstenaars het reeds die onderwerp behandel waaronder:
Aanbidding deur die Wyses, Fra Angelico en Filippo Lippi, Nasionale Kunsgalery, Washington, D.C.
Aanbidding deur die Wyses, Hieronymus Bosch, Museo del Prado, Madrid
Aanbidding deur die Wyses van 1475, Botticelli: Nasionale Kunsgalery, Washington, D.C.
Triptiek van die Maagd se Lewe, Dirk Bouts
Die Aanbidding deur die Konings (Bruegel), Nasionale Galery, Londen
Die Ster van Betlehem, Edward Burne-Jones, Birmingham Museum en Kunsgalery
Aanbidding deur die Magi (Andrea della Robbia), Victoria en Albert Museum
Sint Columba Altaarstuk, Rogier van der Weyden, Alte Pinakothek, München
Aanbidding deur die Konings (Gerard David), Nasionale Galery, Londen
Aanbidding deur die Wyses (Dürer), Uffizi, Florence
Aanbidding deur die Wyses (Geertgen tot Sint Jans), Rijksmuseum
Aanbidding deur die Wyses, Domenico Ghirlandaio, Ospedale degli Innocenti, Florence
Die Aanbidding deur die Konings (Gossaert), Nasionale Galery, Londen
Aanbidding deur die Wyses (Leonardo), Uffizi, Florence
Aanbidding deur die Wyses (Lorenzo Monaco), Uffizi
Aanbidding deur die Wyses (Gentile da Fabriano), Uffizi, Florence
Aanbidding deur die Wyses (Mantegna), Uffizi
Madonna en Kind (Masaccio), Gemäldegalerie, Berlyn
Aanbidding deur die Wyses (Perugino, Perugia), Galleria Nazionale dell'Umbria, Perugia
Aanbidding deur die Wyses (Rubens, Lyon), Museum van Beeldende Kunste van Lyon
Aanbidding deur die Wyses (Rubens, Cambridge), King's College Chapel, Cambridge
Aanbidding deur die Wyses (Rubens, Antwerpen), Koninklike Museum of Beeldende Kunste Antwerpen
Aanbidding deur die Wyses (Velázquez), Museo del Prado, Madrid
Aanbidding deur die Wyses (Veronese), Nasionale Galery, Londen
Aanbidding deur die Wyses (tapisserie) deur Morris and Co met Edward Burne-Jones
Mosaiek Santa Maria in Trastevere, Rome, deur Pietro Cavallini, 13de eeu
14de eeuse Vlaamse miniatuur
Sint-Thiébaut Kerk, Thann, omtrent 1400
Jean Fouquet; een van die wyses is Koning Karel VII van Frankryk
Aanbidding deur die Wyses van 1475 (Botticelli
Meester van die Prado Aanbidding deur die Wyses, 1475 en circa 1500
Ikoon, Cretan School, vroeë 17de eeu
Aanbidding deur die Wyses (Rubens, Lyon), c. 1617–1618
Aanbidding deur die Wyses (Rubens, Cambridge), 1634
Aanbidding deur die Wyses, Rubens, (1624), Koninklijke Museum van Beeldende Kunst Antwerpen, 298
Bartolomé Esteban Murillo, 17de eeu
Aanbidding deur die Wyses (tapisserie) [Morris & Co. tapisserie], Edward Burne-Jones, 1888–1894
Fragment van middeleeuse fresko, Kremikovtsi-klooster
Loodglas, St. Michael's Katedraal, Toronto
Reliëf by die Dreikönigenhaus in Koblenz
↑ 1,0 1,1 Schiller, Gertrud; Seligman, Janet (1971). Iconography of Christian Art, Vol. I: Christ's incarnation, childhood, baptism, temptation, transfiguration, works and miracles, (Engelse vertaling uit die Duits), bl. 100–114 and figs. 245–298. Londen: Lund Humphries. OCLC 59999963
Wikimedia Commons bevat media in verband met Adoration of the Magi.
Die Wyses in Mosaiek, Skilderye en Beeldhouwerk
"Die Drie Wyse Mans in Skilderye" (meer as 300)
Wie Was die Magi?
Die aanbidding deur die drie Wyses
Ster van Bethlehem Nuwe Testament
Gebeure Gevolg deur
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Die_aanbidding_deur_die_drie_Wyses_in_kuns&oldid=2197842"
Last edited on 31 Mei 2020, at 20:17
Die bladsy is laas op 31 Mei 2020 om 20:17 bygewerk.