Versindaba » Blog Archive » Arthur Rimbaud. Vertaling in Afrikaans
Wednesday, September 5th, 2018 | Vertalings.
8 Kommentare op “Arthur Rimbaud. Vertaling in Afrikaans”
September 5th, 2018 at 5:22 pm
Eina, Catherine! Jy slaan mens se voete skoon onder jou uit (jammer vir die kru beeld gegewe die konteks) met hierdie skitterende voorbeeld van vertaalkuns (soos in ‘digkuns’). Watter emblematiese én tragiese figure was/is hulle nie: Rimbaud & Ryk…
Ek moes dink aan Alain Borer se “Rimbaud in Abessinië”. Arthur ‘L’Hottentot’, Arthur L’Africain, Arthur die landloper – sy soeke bly aktueel. Soos dié van Ingrid Jonker. En Ryk Hattingh s’n – om nou maar net vlugtig na Afrika te kyk. Die onrustigheid van hulle visioenêre reise gaan ons nie uitlos nie.
Jy (saam met jou vertaalgroep?) het ook ‘n allesomvattende vertaling gemaak van Jean-Joseph Rabearivelo, die Rimbaud-figuur van Madagaskar. Ek weet nie wie hier lees nie maar wil regtig dat dit onder die aandag van ‘n ondernemende uitgewer gebring word. Of so nié moet ons weer ‘n Hond agter die bos gaan uitskop. Die vertaalkuns MOET bevorder word en erkenning kry. Sou dit nie wonderlik wees indien daar ‘n uitgewery kon bestaan toegespits op die publikasie en gepaardgaande van hierdie kwaliteit werk wat die sluier wegtrek voor ons gedeelde condition humaine, wat ons kan uitlig bo die benoude grense van die patriargale en lokale polities korrekte aanvaarding en ‘beskawing’ nie?
En die een been van hierdie uiteenlopende (daar is dit weer…) deurbrake na die niet sou gegroeper kon word onder ‘n toespitsing op en toeligting van Afrika digters soos na ons toe gebring in ons Kreools, ons Afferkaans. Danksy die vertaalkuns van mense soos jy.
Frances Strooh :
September 5th, 2018 at 8:30 pm
Hoe het ek my nie nou in hierdie (donker, donker) briewe verlustig nie. Dankie Catherine!
September 8th, 2018 at 1:02 pm
Dankie hiervoor, Catherine. Puik vertaal.
September 10th, 2018 at 10:02 pm
Na die lees van hierdie vertaling was daar vir my nie sprake van “‘n goeie nagrus” nie. Diep aangrypend, inderdaad. Baie dankie vir hierdie arbeid. (“Die hand wat die pen stuur, ewenaar die hand wat die ploeg stuur,” het Rimbaud geskryf).
Die aanvang van die laaste brief (EEN STEL: EEN TAND …) kan verstaan word binne die konteks van Rimbaud se dekadelange werk as handelaar. Hy het veral koffie, ivoor en huide uitgevoer vanaf Harar in Abessinië via Aden, en katoen en systof ingevoer na die binneland van noordoos Afrika, sowel as gewere soms.
Mens kan dus ‘n denkbeeldige inventaris van ivoor sien in die vier lotte olifantstande aan die begin van Rimbaud se laaste brief. Hy was reeds verlam. Die dag daarna, op 10 November 1891, het hy te sterwe gekom.
Soos Ingrid Jonker in “Ontvlugting”: “My lyk lê uitgespoel in wier en gras …” het Rimbaud in “‘n Seisoen in die hel” (1873) profeties geskryf: “My tyd is verby; ek verlaat Europa. Die seelug sal my longe brand; die klimaat van godverlate streke sal my vel verskroei.”
In Harar, tussen hoofsaaklik Moesliems, was hy bekend as Abdoh Rinbo.
September 11th, 2018 at 12:09 pm
Dankie, Waldemar Gouws. Dit weerklink (of weer-lig, flikkerend soos verskroeide vere) eindeloos in mens, hierdie ‘Aboe Rainbow’: Vader Reënboog.
Catherine du Toit :
September 11th, 2018 at 12:56 pm
Yves Bonnefoy het geskryf dat ons van Harar moet vergeet, hierdie laaste briewe van Rimbaud nie moet lees nie – dit was nie deel van dit wat die vuurdief van homself in die wêreld wou nalaat nie. Ek stem saam met hom. Nogtans het ek die briewe gelees en toe vertaal as ŉ ander soort gebed om die gebeente. Mag Vader Reënboog my vergewe. Die knoop waar pyn en kennis kruis, is vir my die fel kontras tussen hierdie gedwonge totstilstandkom en ŉ lewe van onthutsende beweeglikheid:
Ek ken die hemele wat splyt in weerligstrale,
die stortvloed, boegstroom en watergang, ek ken die aand,
die ligdag vol ekstase soos ŉ duiwevolk,
en soms het ek gesien wat die mens net glo te sien.
September 16th, 2018 at 4:05 am
Vertaling is die wereldtaal. Baie vir hierdie voorbeeld daarvan.
September 16th, 2018 at 2:12 pm
Ek wou baie dankie se!