Zama-zamas eis mynregte | News24
LAST UPDATED: 2017-07-28, 13:29
Zama-zamas eis mynregte
Onwettige mynwerkers, oftewel zama-zamas, het Woensdag (02/11) in Kimberley voor die departement van minerale bronne teen hul uitsetting van myngrond betoog. Foto: Emile Hendricks Multimedia · User Galleries · News in Pictures
Meer as 100 onwettige mynwerkers, oftewel zama-zamas, het Woensdag (02/11) in Kimberley voor die departement van minerale bronne teen hul uitsetting van myngrond betoog.Volgens hulle is dit ’n stryd tussen hul honger en korporatiewe hebsug.Die organisasie Macua (Mining Affected Communities United in Action) wat namens die mynwerkers optree, dring daarop aan dat hulle as wettige mynwerkers erken word.Macua sê hulle wil diamante myn om ’n bestaan te voer en om na hul gesinne om te sien.Meshack Mbangula, nasionale koördineerder van Macua, sê hulle is moeg daarvoor om deur die polisie, die departement en mynmaatskappye soos De Beers, Crown Resources, Ekapa Mining, Superstone Mining en Petra Diamonds verjaag te word.“Ons noem onsself ambagsmanne wat self myn. Die verbod op ons bedryf is in teenstelling met die regering se erkenning van die reg om te werk en jou beroep te kies.“Ons werk al langer as 14 jaar op diamantryke grond in Kimberley. Ons word deur hebsugtige maatskappye geteister wat beweer die grond behoort aan hulle. Vir ons is dit nou ’n stryd tussen honger en hebsug.“Ons belê in ons ondernemings en bestee geld aan toerusting. Dit word deur die maatskappye en die polisie afgeneem. Daar is nie werk daar buite nie. Hulle beroof ons van ’n geleentheid om ’n inkomste te verdien.“Ons is kwaad, omdat die departement van minerale bronne nie sy beloftes nakom nie. Hy het afskrifte van ons ID-dokumente geneem om ons te help om as mynmaatskappye te registreer om mynregte te verkry.“Dit was ’n jaar gelede en niks het intussen gebeur nie. Ons vermoed ons name word aan die hebsugtige maatskappy gegee om ons te vernietig. Ons word met interdikte verjaag, terwyl ons eintlik probeer om uit armoede en werkloosheid te ontsnap.“Die myne het slegs ondergrondse mynregte. Ons myn op die grondoppervlak, nie op die myne se uitskot of ou mynhope nie.”Macua sê die regering dwing myne nie om voor die aanvang van mynbedrywighede geld in ’n trustfonds vir rehabilitasie te betaal nie.Sunday Mabaso, streekbestuurder van die departement, het die griefskrif ontvang en daarvoor geteken en beloof om binne 14 dae terugvoer te gee.