Taal > Meertaligheid
Die Afrikaans-in-Sowetoprojek is deel van die ATKV se meertaligheidsbenadering. Daar word weekliks Afrikaanse klasse op vyf verskillende plekke in Soweto aangebied word. Klasse in ander Afrikatale word ook by die ATKV se hoofkantoor aangebied, en op hierdie manier word daar wedersydse goeie taalverhoudinge geskep.
Suzie Matlhola en Karien Brits van die ATKV gaan deelneem aan die Week van de Afrikaanse roman, wat van 28 September tot 8 Oktober op verskillende plekke in Nederland en Vlaandere gehou word.
AFRIKAANS IS VRIENDELIK
"Erfenisdag is meer as net nasionale braaidag. Dit is ook 'n dag waarop Afrikaans as taalerfenis gevier kan word," sê Karien Brits, bestuurder: taal by die ATKV. "Suid-Afrikaners is lief vir 'n vleisie op die kole, maar braai is net een van ons gedeelde erfenisse. 'n Ander erfenis is ons tale, en Afrikaans is een van die tale in Suid-Afrika met 'n besonderse geskiedenis."
Afrikaans vier vanjaar 90 jaar as 'n amptelike taal, maar Brits wys daarop dat Afrikaans eintlik baie ouer is – sommige akademici reken dit kan selfs ouer as 350 jaar wees! Sy verduidelik hoekom dit so belangrik is dat Afrikaans erken word as 'n amptelike taal. " 'n Taal is soos 'n plant wat water, kunsmis en lig nodig het. Vir 'n ou taal soos Grieks om millennia te kon oorleef, het dit sprekers (water), letterkunde (kunsmis) en erkenning (lig) nodig gehad. As ons die plant water gee, sal dit vir 'n wyle oorleef; as ons dit plantkos gee, sal dit blom, maar dit sal nie oorleef sonder lig nie. Tale het daarom amptelike erkenning broodnodig."
Sy het benadruk dat tale nie in isolasie gebruik word nie. "Kom ons brei bietjie uit op die plantmetafoor. 'n Tuin met een soort plant is nie so mooi soos 'n tuin met 'n verskeidenheid plante nie, en ons kort hierdie bonte verskeidenheid van inheemse tale om die Suid-Afrikaanse tuin mooier te maak. Hierdie tale beïnvloed mekaar ook onderling. As ons na die voorbeeld van Grieks se invloed op Afrikaans en Engels kyk, sal Engelssprekendes en andertaliges wat glad nie Afrikaans ken nie, maklik die betekenisse van woorde soos dinamies, filosofie, fotografie, teater en priester kan aflei. Hoewel hierdie woorde oorspronklik uit Grieks kom, is dit bekend in baie ander tale."
Brits verduidelik dat kontak tussen tale partykeer lei tot die ontstaan van nuwe tale, en dat Afrikaans juis op hierdie manier ontstaan het. "Tale is 'n bietjie soos mense – hulle het families. As Afrikaans en Engels mense was, dan was hulle sibbe! Wie van ons ken nie die voorbeeld van 'my pen is in my hand' nie? Dit kan in Afrikaans en Engels gelees word, en die woordorde, spelling en betekenis is in albei tale presies dieselfde. Afrikaans en Engels is albei lede van die Germaanse taalfamilie, wat die ooreenkoms verklaar. Nederlands is die ander familielid, en het in 1652 saam met Jan van Riebeeck in die Kaap aangekom. Hierdie Kaapse Nederlands is nie in isolasie gepraat nie, maar het in kontak met verskillende tale gekom, en so het Afrikaans ontstaan. Kyk maar na die taalwortels van woorde soos dagga, kierie, abba, piesang, blatjang, baie, mielies, kraal, aikôna, makietie en indaba."
"Afrikaans is meer as net 'n taal. Dis 'n taal met 'n fassinerende geskiedenis, en nie net die taal van net een spesifieke groep of ras nie. Afrikaans het inderdaad vele gesigte. Kom ons deel ons ryke taalerfenis met mekaar en wys ander Suid-Afrikaners hoe vriendelik Afrikaans is."