PressReader - Landbouweekblad: 2017-10-13 - WAG ’N INPLOFFING OP SUID-A­FRI­KA?
WAG ’N INPLOFFING OP SUID-A­FRI­KA?
Ons het on­langs die Mes­sum­kra­ter in Na­mi­bië be­soek. Daar is aan ons ver­tel dat die (vul­ka­nie­se) kra­ter sy ont­staan deur ’n inploffing ge­had het en nie deur ’n uit­bars­ting nie.
Dit het my laat won­der of daar nie vir Suid-A­fri­ka ook ’n inploffing voor­lê nie. Want as ons nug­ter na die si­tu­a­sie in die land kyk, lyk ’n to­ta­le inploffing on­ver­my­de­lik.
Se­dert 1994 het die hui­di­ge Re­ge­ring toe­ge­laat dat die land stel­sel­ma­tig af­ge­breek word tot rom­mel­sta­tus. S­taats­de­par­te-
men­te ver­keer in ’n cha­os. Som­mi­ge be­staan nog net in naam en le­wer geen of ui­ters swak diens. Baie plaas­li­ke re­ge­rings weet nie wat die woord “diens” be­te­ken nie, skuld mil­jar­de ran­de en hon­der­de ri­ool­wer­ke on­der hul be­heer funk­si­o­neer nie meer nie.
Die mil­jar­de ran­de wat aan grond­her­vor­ming be­stee is, het net daar­toe by­ge­dra dat hon­der­de pro­duk­tie­we pla­se ver­woes is. Land­bou­pro­jek­te wat aan­ge­pak is, het to­taal mis­luk en nie­mand het ti­tel­ak­tes ge­kry vir die dui­sen­de hek­ta­re grond wat vir op­ko­men­de boe­re ver­kry is nie. Daar word steeds voort­ge­gaan met die ver­kry­ging van grond vir her­vor­ming en die ver­de­re ver­nie­ti­ging van pro­duk­tie­we pla­se.
Ek dink nie dit is no­dig dat ek skryf oor die SAUK, E­s­kom, De­nel, die SAA, die S­poor­weë en Suid-A­fri­ka se brand­stof- en myn­be­dryf nie. Dit was trot­se staats­in­stel­lings, maar van­dag is hul­le ’n meul­steen om die be­las­ting­be­ta­ler se nek – ver­woes deur kor­rup­sie, self­ver­ry­king en to­ta­le wan­be­ste­ding.
Dan is daar nog die on­der­wys­stel­sel en op­lei­dings­in­stel­lings wat ook al hoe swak­ker word. Die op­lei­ding van die land se men­se is geen voor­rang­saak vir die Re­ge­ring nie, al sê hy wat.
Daar is geen e­ko­no­mie­se groei nie en Suid-A­fri­ka gaan nie mak­lik op ’n groei­pad kom nie. Daar­voor sorg die Re­ge­ring met sy ar­beids­wet­ge­wing en be­las­ting­stel­sel.
Nou het die Re­ge­ring boon­op groot plan­ne vir ra­di­ka­le e­ko­no­mie­se trans­for­ma­sie – die ka­ders moet nou in be­heer van die land se e­ko­no­mie kom. S­taat­skaping, self­ver­ry­king, kor­rup­sie en to­ta­le on­be­voegd­heid het al by­na die land ver­nie­tig en nou wil hy die­self­de met die e­ko­no­mie doen.
Dit is kort­liks wat be­sig is om in die land te ge­beur. En boon­op is dit ’n land waar­van die be­vol­king by­na 60 mil­joen is, waar­van 30 mil­joen men­se on­der die brood­lyn le­we.
Daar is ook al­ler­lei ver­wag­tings by die men­se ge­skep wat nooit ’n werk­lik­heid sal word nie. Men­se word met All Pay
ge­paai, maar die land is al klaar op die rand van ban­krot­skap. Die dag kom vin­nig na­der dat die geld gaan op wees, en dán is daar cha­os. Dit kan die lont wees wat die inploffing kan ak­ti­veer.
Is daar ’n op­los­sing, of gaan ons al­mal maar Gods wa­ter oor Gods ak­ker laat loop en wag vir ’n won­der­werk?
Wer­k­loos­heid neem toe, in­stro­ming na ste­de en dor­pe neem toe, plak­kers­kam­pe raak ál gro­ter, mis­daad neem toe en die druk raak al hoe er­ger. ’n Mens kan son­der ’n huis oor­leef, maar nie­mand kan son­der kos oor­leef nie en nie­mand gaan vry­wil­lig sterf van hon­ger nie. Alarm­stel­sels en ho­ër mu­re om ons hui­se, e­lek­tro­nie­se hek­ke by plaasin­gan­ge en lem­me­tjies­draad­hei­nings om ons pla­se en on­der­ne­mings gaan ook nie help nie. Die Fran­se het eeue ge­le­de ook so ge­dink, en toe tref die be­stor­ming van die Bas­til­le hul­le.
Die hui­di­ge Re­ge­ring is nie en kan nie die op­los­sing wees nie. Géén re­ge­ring kan ’n op­los­sing bied voor daar nie ’n ra­di­ka­le ge­sind­heids­ver­an­de­ring by Suid-A­fri­ka­ners plaas­vind nie.
Die op­los­sing vir hier­die land se pro­ble­me is te vin­de in die ge­sprek wat Je­sus Chris­tus met die ryk, jong man ge­had het. Die jong man het Je­sus ge­vra wat hy moet doen om een­dag he­mel toe te gaan. Je­sus sê toe vir hom hy moet van ál sy aard­se be­sit­tings ont­slae raak, sy kruis op­neem en hom volg.
Wat is hier­die kruis waar­van Je­sus praat? Dit is die groot ge­bod, naam­lik “jy moet die He­re jou God lief­hê met jou he­le hart en ver­stand en met alles in jou, en jou naas­te soos jou­self”.
Je­sus sê ook vir ons as ons dit doen, sal Hy vir ons sorg en dat ons hier op aar­de in oor­vloed sal le­we en niks sal hê om ons oor te be­kom­mer nie. Dan wag die groot prys, naam­lik die e­wi­ge le­we, ook nog op ons.
As ons hier­die pad be­gin loop, sal ons ook te­rug­keer na die reg­te grond­slag waar­op ’n ge­meen­skap vol­hou­baar ge­bou kan word – op­regt­heid, eer­lik­heid, re­spek, ag­ting, be­trou­baar­heid, o­pen­lik­heid en lief­de. Dit gaan ’n pyn­li­ke pad wees en die land se men­se sal groot op­of­fe­rings moet maak. Ge­meen­skap­pe sal by­me­kaar moet kom.
Nie­mand kan uit­ge­sluit word nie. Alles sal op die ta­fel ge­plaas moet word. Die ver­le­de sal ag­ter­ge­laat moet word. Dit sal nie ’n plek vir ei­se wees nie, maar ’n plek waar el­ke mens moet kom met dit wat hy kan by­dra om die ge­meen­skap te ver­sterk en tot voor­spoed kan lei. Daar sal ook nie plek wees klein­li­ke ras­sis­me nie.
Eer­lik­heid en op­regt­heid sal die wag­woord moet wees. Die­ge­ne met ka­pi­taal sal die geld moet voor­sien, grond­ei­e­naars die grond, die kun­di­ges sal hul kun­dig­heid op die ta­fel moet kom plaas en die swak op­ge­lei­des sal hul ar­beid moet kom aan­bied om ge­meen­skaps­pro­jek­te tot stand te bring so­dat men­se nie hon­ger gaan slaap nie.
As dit nie ge­beur nie, gaan die 30 mil­joen men­se (en hul ge­tal­le neem daag­liks toe weens die re­des wat vroeër ge­noem is) wat on­der die brood­lyn leef, Suid-A­fri­ka ver­nie­tig, want hul­le het niks om te ver­loor nie. Dit gaan din­ge baie pyn­li­ker vir al­mal maak. Vir die ry­kes wat aan hul aard­se goed vas­klou én vir die ar­mes.
Die keu­se is die land se men­se s’n om nou die op­of­fe­rings te maak en deur ons he­mel­se Va­der be­loon te word of om vas te klou aan wê­reld­se goed en die ge­vaar te loop om alles te ver­loor.
Die tyd raak min. PETRUS ROUX Vil­liers­dorp