Die Gouda, 1666 - Geskiedenis Podcasts - 2021
Hierdie detail uit 'n grisaille deur Van de Velde die Ouere toon die Gouda, die vlagskip van Isaac Sweers, voor die Four Days Battle van 1666.
Die Vierdae Slag van 1666, Frank L Fox. Dit is 'n gedetailleerde studie van die langste groot veldslag van die seiltydperk, met behulp van Engelse en Nederlandse weergawes van die geveg om 'n duidelike maar gedetailleerde weergawe van die geveg, die gebeure wat daartoe gelei het en die gevolge daarvan, te lewer. 'N Uitstekende studie van 'n geveg wat dikwels beskryf word as die' Grootste seegeveg van die tydperk van seil ', en een wat gekom het net soos die ou melee -taktiek deur die geveg vervang is [lees volledige resensie]
Groot plaag van 1665-1666
Dit was die ergste uitbraak van pes in Engeland sedert die swart dood van 1348. Londen het ongeveer 15% van sy bevolking verloor. Terwyl 68,596 sterftes in die stad aangeteken is, was die werklike getal waarskynlik meer as 100,000. Ander dele van die land het ook gely.
Die vroegste gevalle van siekte het in die lente van 1665 plaasgevind in 'n gemeente buite die stadsmure met die naam St Giles-in-the-Fields. Die sterftesyfer het gedurende die warm somermaande begin styg en 'n hoogtepunt bereik in September toe 7,165 Londenaars binne 'n week dood is.
Rotte dra die vlooie wat die plaag veroorsaak het. Hulle is aangetrek deur stadsstrate vol rommel en afval, veral in die armste gebiede.
Diegene wat kon, insluitend die meeste dokters, prokureurs en handelaars, het uit die stad gevlug. Charles II en sy hofdienaars vertrek in Julie na Hampton Court en daarna Oxford. Die parlement is uitgestel en moes in Oktober in Oxford sit, die toename van die plaag was so verskriklik. Hofsake is ook van Westminster na Oxford verskuif.
Die burgemeester en raadslede (stadsraadslede) het oorgebly om die bevele van die koning af te dwing om die verspreiding van die siekte te stop. Die armste mense het in Londen gebly by die rotte en die mense wat die plaag gehad het. Wagters het gesluit huise gesluit en bewaak. Gemeentebeamptes het kos voorsien. Soektogte het na lyke gesoek en dit snags na putte geneem om te begrawe.
Alle handel met Londen en ander plaagdorpe is gestaak. Die Raad van Skotland het verklaar dat die grens met Engeland gesluit sou word. Daar sou geen beurse of handel met ander lande wees nie. Dit beteken dat baie mense hul werk verloor het, van bediendes tot skoenmakers tot diegene wat aan die Teems gewerk het. Hoe het Londenaars gereageer op hierdie plaag wat hul lewens verwoes het?
1. Hierdie brief is geskryf deur Henry Muddiman, 'n joernalis wat nuusbriewe gepubliseer het en ook vir die nuutgestigte 'London Gazette ' geskryf het.
Kan u uitvind hoeveel mense die afgelope week aan die pes gesterf het?
Wat is die totaal vir ander doodsoorsake vir hierdie week?
Kan ons staatmaak op die syfers wat in hierdie bron gegee word? Gee redes vir u antwoord
Wat het die werk van 'n soektog behels?
2. Dit is die bevele om die plaag te voorkom, wat die koning in 1666 gegee het.
Hoe het bevele 6, 7 en 8 ten doel om die plaag te voorkom?
Hoe lank was besmette huise gesluit?
Watter plaag simptome word in hierdie bevele beskryf?
Watter volgorde dui daarop dat pes in die 17de eeu nie 'n nuwe probleem was nie?
Dink u dat een van hierdie bevele sou gehelp het om pes te voorkom? Gee redes vir u antwoord
Watter amptenare wat met die pes gemoeid is, word in hierdie bron genoem? Maak 'n lys
Op watter maniere suggereer die bron dat mense destyds die plaag as 'n straf van God beskou het?
Hierdie bevele is baie streng, maar die meeste mense het dit gevolg. Kan u voorstel waarom?
3. Wat openbaar bronne 3a en 3b oor mense se houding teenoor die owerhede tydens die plaag?
Daar is drie soorte plae. Die meeste siekes in 1665-1666 het builepes gehad. Dit veroorsaak swelling van die limfknope in die oksels, lies en nek. Peslyers het hoofpyn, braking en koors ondervind. Hulle het 'n kans van 30% gehad om binne twee weke te sterf. Hierdie soort plaag het versprei as gevolg van 'n byt wat veroorsaak is deur 'n swart rotvlooi wat die Yersinia pestis -bakterie dra.
Erger nog was die longpest, wat die longe aangeval het en na ander mense versprei het deur hoes en nies, en septikaemiese plaag wat ontstaan ​​het toe die bakterieë die bloed binnegedring het. In hierdie gevalle was daar min hoop op oorlewing.
Behandelings en voorkoming destyds het nie gehelp nie. Soms is pasiënte met bloedsuiers gebloei. Mense dink onrein lug veroorsaak die siekte en kan deur rook en hitte gereinig word. Kinders is aangemoedig om te rook om slegte lug af te weer. Dit was ook 'n opsie om 'n spons wat in asyn geweek was, te snuif.
Met die kouer weer het die aantal plaagslagoffers begin daal. Dit was nie te danke aan enige middels wat gebruik is nie. Dit was ook nie die gevolg van die brand van Londen wat baie van die huise binne die mure van die stad en langs die Teems vernietig het nie. (Baie pessterftes het in die armste gemeentes buite die stadsmure voorgekom.)
Sommige wetenskaplikes stel voor dat die swart rot 'n groter weerstand teen die siekte begin ontwikkel het. As die rotte nie sterf nie, hoef hul vlooie nie 'n menslike gasheer te vind nie en sou minder mense besmet wees. Mense het waarskynlik 'n sterker immuniteit teen die siekte begin ontwikkel. Ook in plaagskrikke na 1666 is meer effektiewe kwarantynmetodes gebruik vir skepe wat die land binnekom. Daar was nooit weer 'n plaag in Brittanje op hierdie skaal nie.
Onderwysers se notas
Hierdie les kan in sleutelfase 3 gebruik word vir die studieprogram oor die nasionale kurrikulum oor hoe die lewens, oortuigings, idees en houdings van mense in Brittanje oor tyd verander het.
Die les oorweeg die maatreëls wat koning Charles II getref het in reaksie op die plaag en die reaksies van sommige mense op hierdie beperkings, asook kommentaar op die situasie.
Die vrae moedig leerlinge aan om die bronne te ondersoek en waar moontlik hul eie oordeel oor die bewyse te maak.
Bron 1 bevat 'n paar syfers oor pessterftes en bewyse oor die rol van die soekers (SP 29/132 f28).
Bron 2 toon bewyse van hoe tydgenote die verspreiding van die siekte probeer voorkom het (SP 29/155 f102). Dit kan leerlinge ook aanmoedig om in 'n wyer historiese konteks na te dink oor wet en orde. Byvoorbeeld, na die ervaring van die Engelse burgeroorlog, aanvaar mense waarskynlik meer gesag.
Bronne 3a en 3b openbaar 'n paar hedendaagse houdings ten opsigte van die beperkings (SP 29/134 f31 en PC 2/58).
Leerlinge kan 'n stuk uitgebreide skryfwerk oor die groot plaag van Londen probeer deur gebruik te maak van bewyse uit die les, plus hierdie uittreksel en ander uit die dagboek van Samuel Pepys:
16 Oktober 1665 Maar Here, hoe leeg is die strate en weemoedig, so baie arme siek mense in die strate, vol seerplekke en soveel hartseer verhale wat ek hoor terwyl ek loop, almal praat van hierdie dooies en die man wat siek is, en soveel op hierdie plek, en soveel in daardie plek. En hulle vertel my dat daar in Westminster nooit 'n geneesheer is nie, en dat daar slegs een apteker oor is, wat almal dood is, maar dat daar groot hoop is op 'n groot afname hierdie week. God stuur dit.
Leerlinge kon hul eie rolspel of drama op die oomblik skep deur hierdie bronne te gebruik.
Leerlinge kon uittreksels uit Daniel Defoe 's 'A Journal of the Plague Year ', 1722, wat aanlyn beskikbaar is, lees.
'N Tydskrif van die plaagjare
Lees die aanlyn weergawe van Daniel Defoe se deeglike ondersoek na rekonstruksie van 1665.
Die plaag het nie net Londen geraak nie. Dit vertel die beroemde verhaal van die dorpie Eyam in Derbyshire wat homself doelbewus geïsoleer het om die verspreiding van die siekte na nabygeleë dorpe te stop.
Gouda is amper duisend jaar oud. Die omgewing, waar die klein riviere Gouwe en Hollandse IJssel mekaar ontmoet, was destyds van groot betekenis. Gouda was 'n belangrike Nederlandse handelsentrum, vanweë die ligging by die oorsteek van hierdie riviere en het gedurende die 15de en 16de eeu floreer. Baie geboue in die middestad van Gouda dateer uit die Goue Eeu van hierdie stad. Plae en oorlog het rampspoed in Gouda gebring, maar die stad het weer opgetel tydens die industriële revolusie in Nederland in die 19de eeu met die opening van die kersfabriek en spinmolens. Toe Utrecht en Rotterdam per spoor verbind is, het Gouda weer 'n bruisende spilpunt geword.
Gouda: om by Gouda te kom en rond te kom
Waar om te proe en Gouda -kaas te koop
Waar om te eet in Gouda: my gunstelinge
Waar om te slaap in Gouda
Die geplaveide bane en prentjiemooi kanale
Reguit uit 'n storieboek (of ten minste 'n geskiedenisboek uit die 18de eeu) behou Gouda steeds die historiese sjarme van 'n klein dorpie, eerder as 'n stad met meer as 70 000. 'N Paar van die beste geheime plekke en verborge juwele van Gouda is die Hofje Van Letmaet en 'n besoek aan die Oud-Katholieke Kerk Gouda, 'n Katolieke kerk wat agter 'n niksvermoedende Nederlandse huisfront skuil.
Die Gouda, 1666 - Geskiedenis
Admiraal -generaal George Monck, eerste hertog van Albemarle, stap die groot kajuit van sy vlagskip binne Koninklike Charles met 'n kalm en vasberade lug en groet sy vergaderde kapteins terselfdertyd voor hulle almal by 'n groot tafel gaan sit. Engeland was in die tweede jaar van wat historici die Tweede Anglo-Nederlandse Oorlog sou noem, en Albemarle was die medebevelvoerder van die Engelse vloot. Die Nederlandse vloot is ongeveer 35 myl oos noord van North Foreland, 'n krytland aan die Kentiese kus van Suidwes -Engeland, opgemerk. Albemarle het hierdie konferensie bel om die volgende Engelse bewegings te bespreek.
Hierdie artikel is die eerste keer gepubliseer in die November 2015 uitgawe van
Bestel u intekening hier!
Die admiraal het reeds sy besluit geneem, maar verkies vergaderings van aangesig tot aangesig sodat daar geen misverstande sou wees nie. Seinvlae het immers hul beperkings, en Albemarle was 'n soldaat en landgeneraal wat gewoond was daaraan om onmiddellik gehoorsaam te word. Die belangrikste probleem was die volgende: die Engelse vloot was in die minderheid en het 20 skepe onder prins Rupert van die Ryn losgemaak om die Franse, wat huiwerige bondgenote van die Nederlanders was, te soek. Albemarle het boodskappe na Rupert gestuur, maar sy presiese ligging was onbekend, en hy sou nie onmiddellik hulp kon verleen nie.
Monck was vet, so swaar dit het gelyk asof die stoel skaars sy gewig kon hou, en op 58 word hy gereeld deur jigaanvalle geteister. Skouerlengte hare val langs sy nek, sonder 'n hoflike pruik vir hom, en sy ronde wange word soms verder uitgestrek deur 'n prop tabak. Grof en onbeskof, hy het gesonde instinkte en 'n goeie idee van vlootaktiek en -strategie. Tog het hy slegs 58 skepe teen ten minste 80 Nederlandse vaartuie gehad, en die Nederlanders is gelei deur admiraal Michiel Adriaanzoon de Ruyter, een van die grootste seebevelvoerders van die tyd.
Die wind waai suidwes, wat beteken dat as die Engelse aanval, sou hulle die weersterkte hê, dit wil sê, hulle sal windwaarts of opwaarts van die Nederlanders wees. Om wind te wees, was om aan die kant te wees vanwaar die wind kom. In die seiltydperk beteken dit dikwels die verskil tussen sukses en mislukking. Maar die kapteins van Albemarle het geweet dat die Engelse paradoksaal genoeg 'n nadeel kan hê, ten minste op hierdie spesifieke oggend, as hulle die weerstoestand het.
Die see was onstuimig, sy kolfoppervlakte het wit skuim, en die winde het sterk gewaai. Die Engelse skepe was swaarder as dié van die Hollanders en het groter wapens gedra. Die wind was so sterk dat die Engelse skepe op hul leeward kant sou neig, dit wil sê die kant wat die Hollanders in die gesig staar. Oor die algemeen het die groter Engelse skepe min vryboord gehad, met hul onderste geweerdekke baie naby die water. As hulle voldoende hak, wat baie moontlik was, kan seewater deur die geweerpoorte in die onderste dekke vloei.
Die enigste oplossing sou wees om die onderste geweerhawe te sluit, wat die Engelse vloot meer as die helfte van sy vuurkrag sou ontneem. Dit was 'n vreemde dilemma, maar die kapteins was bang om hul besware uit te spreek, sodat hulle nie deur hul keiserlike kaptein as lafaards gebrandmerk sou word nie. Albemarle het besluit dat die Engelse sonder versuim sou aanval. Hy het moontlik soos 'n dikkop-landvrou gelyk, maar voorkoms was bedrieglik.
Die admiraal gaan versigtig te werk, maar hy voel eerbiedig om vorentoe te gaan en nie te sny en te hardloop nie. Miskien sou die lotgevalle vriendelik wees en sou 'n geleentheid hom voordoen. Intussen het sy veginstinkte in opstand gekom teen die idee om stert te draai en terug te keer na die monding van die Teemsrivier en veiligheid.
Die datum was 11 Junie 1666, maar vir die Engelse, wat nog steeds die steeds verouderde Juliaanse kalender gebruik het, was dit 1 Junie. Vir die volgende vier dae sou die Engelse en Hollanders een van die langste en beslis een van die mees dramatiese, seegevegte van die seiltydperk.
Die Tweede Anglo-Hollandse Oorlog, net soos die Eerste Anglo-Nederlandse Oorlog van 1652 tot 1654, was basies 'n wedstryd tussen twee mededingers wat die grootste deel van die wêreld se seehandel wou hê. Beide die Engelse en die Nederlanders was maritieme lande wat daarop gemik was om kommersiële ryke op wêreldwye skaal te vestig.
Alhoewel Britannia nog nie die golwe regeer het nie, het koning Charles II van Engeland die groei van oorsese kolonies en Engelse handelsnetwerke aangemoedig. Vandag is die sogenaamde Merry Monarch veral bekend vir sy prettige maniere en baie minnaresse, maar hy was 'n goeie administrateur wat opreg belang gestel het in die Royal Navy.
Toe die oorlog in 1665 uitbreek, vind die Nederlanders 'n onwaarskynlike bondgenoot in koning Lodewyk XIV van Frankryk. Louis XIV, wat die Sun King genoem is, was meer geïnteresseerd in die uitbreiding van Frankryk se grense op die vasteland, maar wou nie hê dat die Nederlanders verslaan moet word of die Engelse te sterk word nie. Alhoewel die Franse geen direkte rol gespeel het in die Vierdae se Slag nie, sou die bedreiging van Galliese ingryping 'n invloed hê soos die tyd aanstap.
Vroeër die jaar het Charles sy broer James (later James II), Lord High Admiral of England, beveel om twee gesamentlike bevelvoerders vir die komende veldtog aan te stel. Die een was Monck. Hy het 'n belangrike rol gespeel in die herstel van die monargie in 1660 nadat die Puriteinse Gemenebest gewankel het. Die ander bevelvoerder was prins Rupert, die neef van die koning en naby die legendariese Royalistiese kavallerieleier tydens die Engelse burgeroorlog.
Toe die Engelse vloot einde Mei vaar, is prins Rupert met 20 skepe losgemaak om die Franse, wat na bewering rondom Duinkerken was, te soek en uiteindelik te onderskep. Dit is nie ligtelik opgeneem in die verdeling van die Engelse vloot nie, maar dit word as 'n noodsaaklike risiko beskou.
Toe die vloot van Albemarle die Nederlanders nader, vorm hulle hulself in lyn met die vorming, toe 'n relatief nuwe vlootaktiek. Teen die middel van die 17de eeu was daar minder klem op instap en meer op artillerieduels. Aangesien kanonne dikwels oor gevegte besluit het, het dit gesonde verstand gelyk om skepe so in lyn te bring dat hulle 'n muur van artillerievuur aan die vyand sou voorlê, wat breë na breed in die vyand sou stort.
Terwyl die twee vloote sluit, sien Albemarle tot sy verbasing dat die Nederlanders inderdaad nie beweeg nie, hulle lê voor anker asof dit 'n vredestyd is. Hulle was op 'n ietwat toevallige manier in 'n wye boog versprei. Daar was drie afdelings: 'n linkervleuel onder admiraal Cornelius Tromp, die sentrum onder opperbevelhebber de Ruyter en 'n regtervleuel onder admiraal Cornelius Evertsen. Dit was 'n geleentheid wat te goed was om te mis, selfs al was die Engelse tegnies nog steeds in die minderheid.
Namate die gebeure ontvou, het Albemarle besluit om op Tromp se afdeling te val, wat die naaste was. As alles goed verloop, kon die Engelse baie van Tromp se bevel vang of vernietig voordat De Ruyter of Evertsen hom te hulp kon kom. Ongelooflik, dit het die de Ruyter lank geneem om tot die gevaar wakker te word.
Die groot oorlogskepe van die tyd was stadige, omslagtige vaartuie, en de Ruyter kon duidelik sien hoe die vyand 'n uur en meer nader kom. Hy was tot amper die laaste minuut nie bekommerd nie, want hy het geweet dat die see onstuimig was en sou verhoed dat die Engelse hul dodelike gewere op die onderste dek gebruik. Die idee dat 'n veel kleiner vloot, beroof van sy swaar artillerie, 'n superieure mag braaf sou aanval, was 'n blote waansin.
Dit was Tromp, die bedoelde slagoffer van Albemarle, wat eers wakker geword het van die gevaar. Sy eerste reaksie was om te kyk na de Ruyter se vlagskip, die magtige De Zeven Provincien, vir leiding. Daar was geen teken van enige seininstruksies nie, so Tromp besluit hy gaan nie wag nie. Hy het sy skip, die Liefe, om dadelik aan die gang te kom deur sy kabels te sny.
Ander Nederlandse skepe het hulle voorbeeld gevolg, hul kabels afgesny en Tromp so goed as moontlik gevolg. Beide Engelse en Nederlandse skepe het voorberei op die komende botsing, wat beslis bloedig sou wees. Gewere was op, en geweerspanne het gretig by hul gevegstasies gestaan. Die kaptein van elke skip geklee in sy beste, en onder die Engelse het sulke hoë offisiere, baie van hulle aristokrate, gekrulde pruike gedra. Baie van die beamptes het pantoffels in plaas van stewels gedra omdat dit vir 'n chirurg makliker was om beenwonde so te behandel.
Sewentiende-eeuse skepe was selde stil toe 'n geveg nader kom. Mans sou lustig jubel of vloeke na die vyand gooi, miskien selfs 'n vuis deur die geweerpoorte skud. Tromme klop 'n lustige tatoeëring, en trompette blaas koperagtige note.
Die aksie het formeel omstreeks 13:00, Vrydag, 11 Junie begin. Tromp en sy skepe het na die suidooste beweeg terwyl die Engelse White Squadron tred gehou het in 'n hardloopgeveg. As gevolg van Tromp se vinnig denkbare maneuver, het hy die meeste Engelse rooi en blou eskaders agtergelaat. Met ander woorde, Albemarle se plan van gekonsentreerde vuur teen hom het misluk.
Die twee kante het vir die volgende drie uur breedte verhandel, maar daar was min aanvanklike skade aangerig. Die Nederlanders wou hul vuurskepe gebruik, maar was gefrustreerd omdat hulle hulle nie teen die wind in aksie kon kry nie. Die swaar deinings en gewelddadige winde het ook die verloop van die geveg beïnvloed. Die Engelse is opgelei om op die neerwaartse rol van hul skepe te skiet, met vyandige rompe die belangrikste teiken. Ongelukkig het die onstuimige water dikwels beteken dat Engelse kanonkogels te kort skiet en die see ploeg voordat hulle onder die golwe verdwyn.
Op dieselfde manier het die Nederlanders ook nie veel geluk gehad nie. Hulle was geneig om op die afdraande te skiet, hul doel was 'n skip se toue en tuig. Die idee was om die manoeuvreerbaarheid van 'n vyandelike vaartuig te lam en dit hulpeloos te laat vir moontlike aan boord en uiteindelike vang. Maar weereens het 'n onpartydige aard teen menslike begeertes gewerk. Die onstuimige see het veroorsaak dat baie Nederlandse kanonkogels oorgegaan het en hul doelwitte heeltemal misgeloop het.
Albemarle se beplande aanval op Tromp het ontrafel namate al hoe meer Nederlandse skepe by die stryd aangesluit het. Kort voor lank het die numeriese voordeel de Ruyter oorgegaan, maar toe kry admiraal Evertsen en sy skepe die wind deur 'n gaping in die Engelse Blue Squadron -lyn te kry. Die Blou Eskader was vasgevang tussen 'n Nederlandse kruisvuur met Evertsen aan die een kant en de Ruyter aan die ander kant.
Toe Albemarle sien wat aan die gang is, het hy daadwerklik opgetree deur dit aan te pak, om te draai, om Blue Squadron hulp te verleen. Die admiraal was in die middel van die Rooi Eskader, maar dit was duidelik onprakties om in die gevegsorde te draai, wit, dan rooi. Die White Squadron in die bakkie was myle ver, en dit sou te lank neem om agtereenvolgens skip per skip te draai. Terwyl sy vlagskip Royal Charles omdraai, het ander lede van die Rooi Eskader dieselfde gedoen, in die nasleep daarvan soos eendjies wat hul ma pligsgetrou volg.
Omstreeks hierdie tyd, ongeveer 17:00, het die Nederlanders probleme ondervind. Die 58-geweer Hof Van Zeeland vlam gevat, alhoewel daar geen Engelse vuurskepe in die omgewing was nie. Die bemanning het moedig die brand bestry, maar sterk wind het die vlamme aangesteek en 'n woedende inferno veroorsaak. Die vuur het so vinnig versprei dat die vaartuig binne 'n kort tyd van stam tot agterstok verteer is.
Die seë was nog steeds baie rof, maar toe alle hoop weg was, het die bemanning die skip verlaat en kop in die water gedompel. Byna al die bemanning van 248 mense het omgekom toe hulle verdrink het. En dit was nie die einde van die ramp nie, want 'n ander Nederlandse vaartuig, die 46-geweer Duivenvoorde, ook aan die brand geslaan.
Die Duivenvoorde 'n afvaardiging van Franse waarnemers aan boord gehad, waaronder drie bloubloedige lede van die Franse aristokrasie: Louis, prins van Monaco, sy swaer Armand de Grammont en die Sieur de Nointel. Die brandende hitte van die vlamme het die stuurman van die sweepstaaf verdryf, maar die seile was nog steeds grootliks onaangeraak en het voortgegaan om te borrel.
Dit het beteken dat die skip in wese buite beheer was, 'n bedreiging vir vriend en vyand. Die ergste Nederlandse vrese is besef toe die vlammende Duivenvoorde bots met die Klein Hollandia. Die Klein Hollandia was toegesluit in die DuivenvoordeSe vurige omhelsing, en die vuur begin versprei. Klein HollandiaDie bemanningslede het woes byle geneem om brandende puin weg te kap om hul skip te bevry, maar na 'n paar minute het dit gelyk asof dit verteer sou word.
Terwyl die Klein Hollandia bemanning gewerk, bemanning en passasiers op die Duivenvoorde druk die bekkop (die voorste gedeelte van 'n seilskip) om die beurt oor die boegspriet en klim dan af na die Klein HollandiaSe relatief veilige dekke. Ongeveer 30 van die bemanning het dit gehaal, waaronder die drie Franse aristokrate. Daar word gesê dat die prins van Monaco, wat vroeër in albei arms gewond en in die water geval het, gered is toe iemand hom aan sy hare getrek het.
Maar nie almal van die Duivenvoorde -bemanning het dit reggekry nie. Toe die vlamme die tydskrif tref, ontplof die skip met 'n magtige gebrul wat vlamme, rook en puin hoog in die lug gestuur het. Ongeveer 170 bemanningslede het omgekom, waaronder kaptein Otto van Treslong. Die slagoffers het agt lede van die Franse afvaardiging ingesluit. Maar hoe het die Nederlandse skepe aan die brand geslaan?
Sterk omstandigheidsgetuienis dui op Engelse brandende skulpe, wat hol koperbolletjies is wat gevul is met vlambare materiaal. Die Prins van Monaco het gesê dat die vyand ''n paar rooskleurige balle gegooi het, wat aan boord bly en uitgebrei het en 'n onblusbare vuur begin het.' Die Nederlandse kaptein Hendrick Hondius noem "'n vurige koeël van die vyande". Rekords toon dat die Engelse wel '120 Fire-shott' gehad het wat agt skepe gedeel het.
Intussen het Albemarle's Koninklike Charles het daarin geslaag om die druk van die Blou Eskader af te haal, al was dit baie duur. Dit het breë kante verhandel met Zeven Provincien en ander Nederlandse vaartuie, maar teen die tyd dat dit sy reddingsbaan beëindig het, was dit erg opgesny. Daar is opgeteken dat die "Dukes -seile met 'n blik op die werwe gedraai is." Die Uittart is ook erg beskadig.
In die 17de eeu was dit 'n algemene gebruik om 'n beskadigde skip so goed as moontlik te anker en te herstel. Sodra herstelwerk geraak is, sou 'n skip gereed wees om te veg. Die Koninklike Charles uit die weg geruim, ten minste vir die oomblik, dan geanker. Die geskeurde en geskeurde seile is vervang met nuwe doek en ander herstelwerk is aangebring.
Ander skepe het gevolg, en selfs 'n paar van die Nederlandse skepe het so goed moontlik opgeknap. Maar hierdie stilte, wat ongeveer 'n uur geduur het, was nie universeel nie. 'N Verskriklike herrie kon na die suidooste gehoor word. Die White Squadron onder vise -admiraal sir William Berkeley was in ernstige moeilikheid.
Dit het alles begin toe Admiral Tromp se skip, Liefe, per ongeluk gebots het Groot Hollandia. Toe hy die twee Nederlandse skepe in die moeilikheid sien, vaar Berkeley Swiftsure tot by die twee vuil vaartuie en maak 'n swaar breë kant los. Maar dan die 72-geweer Reiger tot Tromp se redding gekom. Soos die Reiger Toe kom Tromp met sy hoed vir kaptein Hendrick Adriaanzoon en skree: 'Hou die man [Berkeley] van my af weg!'
Voorheen Reiger die bevel van 'n tweede Nederlandse skip, die Calantsoog, kom op en gee Swiftsure 'n breë kant wat sy hoofwerf afgebring en die seilplate weggevoer het. Swiftsure, in wese kreupel, kon nie nou na die belangrikste Engelse vloot ontsnap nie. Beide Reiger en Calantsoog gegooi breë na sy in die ongelukkige Swiftsure vir 'n uur of meer.
Die dapper Sir William was nog steeds uitdagend en wou nie aan die Nederlanders oorgee nie. Die Nederlanders was bekend vir hul vaardighede om aan boord te gaan, so Berkeley het hulle uitgedaag om hul geluk te probeer. Berkeley skud met sy hoed en skree: 'Julle honde, skurke, het die hart, so druk aan boord!' Swiftsure in 'n dodelike omhelsing deur middel van gryp. Nederlandse mariniers het aan boord van die Engelse skip gewemel, maar die verdedigers het hulle met swaar vuur afgeweer. Die Swiftsure bemanning het hard baklei, maar die uitslag was 'n uitgemaakte saak. Toe die laaste verdediging vasgemaak is, het die oorlewende bemanning kwartaal gevra en toegestaan. Sir William is vroeër dood toe sy nek deur 'n muskietbal gesteek is. Hy is kort voor die oorgawe in sy groot kajuit ingebring. Die Nederlanders het hom daar aangetref, gesprei oor 'n tafel en bedek met bloed.
'N Engelse luitenant is dood aangetref SwiftsureSe poeierblad, met sy hand aan 'n mes. Uit die aaklige nekwonde en groot hoeveelhede bloed was dit duidelik dat hy selfmoord gepleeg het deur sy keel af te sny. Volgens oorlewende Engelse gevangenes het die man vir Berkeley die versekering gegee dat hy die skip self sou vernietig as die admiraal in 'n geveg sou sterf. Maar Engelse bemanningslede wat wou oorgee, wou nie hulself opblaas nie. Hulle gooi water op die poeier, en toe die luitenant dit probeer aansteek, het hy gevind dat hy dit nie kon doen nie. Die luitenant het hom bedrieg vir sy heldhaftige rol eerder as om 'n gevangene te word.
Twee ander Engelse vaartuie het ook in die moeilikheid beland en is gevange geneem. Die 54-geweer Sewe eikebome en 42-geweer Lojale George blykbaar probeer om by te kom SwiftsureSe redding net om deur verskeie teenstanders vasgevang te word. Na 'n kort, maar intense vuur tref albei hul kleure. Ironies genoeg, Sewe eikebome was oorspronklik 'n Nederlandse skip met die naam Zevenwolden en is slegs die jaar tevore deur die Engelse geneem.
Die son het reeds begin sak toe die laaste geweervuur ​​uitgeruil is. Binnekort het die duisternis die geveg tot stilstand gebring na ongeveer sewe uur se byna konstante twis. Die teenstanders het vir die nag geanker en hierdie tyd gebruik om die tande te pomp, die bloed van die dekke af te was en met herstelwerk te begin. Die bemanning aan albei kante was uitgeput, maar skepe moes die volgende dag gereed wees vir 'n hernieude geveg.
Om 22:00 kon Engelse spanne die geluide van 'n kanonvuur oor die inktige leem hoor hoor. As ons na die suidooste kyk, flikker die naghemel en pols met 'n byna eteriese gloed. Dit was die geluid van 'n Engelse skip wat om sy lewe veg. John Harman, agteradmiraal van die White Squadron, aan boord van sy vlagskip van 80 kanonne Henry, bevind hom ten minste deur nege Nederlandse vaartuie.
Dit was duidelik 'n ongelyke wedstryd, maar die dekking van duisternis het die verwarring vererger en gegee Henry 'n vegkans. Op 'n stadium, admiraal Evertsen se 72-geweer Walcheren kom langs, en die admiraal self bel na Harman en vra of hy 'n kwartier wil hê. Volgens een weergawe het Harman geantwoord: 'Ek is nog nie reg daarvoor nie!' Sy opmerking het John Paul Jones later gesê: "Ek het nog nie begin baklei nie."
En Hartman was reg. Die HenrySe stewige houtsoort het baie straf opgeneem, maar kon veel meer verdra. Die seile van die skip was gatvol en aan flarde, maar kon steeds wind trek, en die meeste van die gewere was nog in aksie. Maar 'n Nederlandse vuurwapen kom nader en kom Henryvlam na die agterstewe. Vuur was die ding wat die seemanne die meeste gevrees het, en 'n telling of meer daarvan HenrySe matrose het paniekerig geraak en oorboord gespring. 'N Paar het selfs die boot se skip beveel. Maar Hartman trek sy swaard en sweer om deur almal te hardloop wat na die reling gehardloop het.
Orde is herstel, en die Nederlandse vuurskip is met roeispane en ysterhefbome weggestoot, maar een van die werwe het neergeval en op Hartman beland en sy enkel gebreek. Henry ontsnap, en een van die skeidingsskote vee oor WalcherenSe kwartdek en sny Evertsen in twee.
Die tweede dag van geveg het 'n meer klassieke lyn vorentoe aangeneem. Engelse maneuvers was besonder goed, so vaardig selfs die Nederlanders kon nie anders as om hul bewondering uit te spreek nie. Die Engelse skepe het vooruit gekom, met elke vaartuig 'n buurman na die hawe en stuurboord, maar op 'n gegewe sein het hulle gery en 'n lyn vorentoe gevorm. Dit was 'n skitterende vertoning van seemanskap en waarskynlik die eerste keer dat hierdie maneuver in 'n groot aksie gedoen is.
Die res van die dag het die twee kante in 'n patroon van regop aangee teen mekaar opgeblaas. Na een aangee sou die twee vloote in wese omdraai om nog 'n pas te begin. Hierdie bloedige tweestryd duur tien uur, en die uitputting wat baie gevoel het, het veroorsaak dat gebeure in hul herinneringe vervaag. Sommige het gesê dat die vloot mekaar vyf keer verbygesteek het, ander soveel as sewe. Die winde was die vorige dag sterk, maar nou was hulle so lig dat die vuil grys kanonrook geweier het om te verdwyn, wat letterlik die mis van die oorlog veroorsaak het. Oormatige hitte het bygedra tot die beproewing. Luitenant Jeremy Roch van die Antilope onthou: 'Hierdie dag was op meer as een manier warm, want tussen julle vlamme van brandende skepe, brand julle vuurwapens uit julle gewere, en julle balke van julle
son, dit lyk asof ons in die vurige streek is. " Dit lyk asof dit goed gaan met die Nederlanders toe De Ruyter skielik êrens agter hom ''n afskuwelike geluid van groot gewere en muskiete' hoor. Dit was Tromp, wat met slegs sewe of agt vaartuie van die res van die vloot afgesny was. Die Engelse sluit toe, en brei van kant tot breed in die Nederlandse skepe. Kanonkogels het deur skote geruk, tuine wat skeur en maste en sparre geskeur het. Die vlieënde metaal wat met afgryslike gemak dood en gewond is, is Tromp self in die been getref
Die Engelse het nou vuurskepe gestuur om die taak te voltooi. Die Spiegel was die eerste teiken van hierdie vlammende aanval, en die Nederlandse skip het aan die brand gesteek, maar heldhaftige pogings deur die bemanning kon haar red. Die Liefde was nie so gelukkig nie en het so verstrik geraak met 'n vuurskip dat dit onmoontlik geword het om haar te red. Binnekort het oranje vlammetjies uit elke geweerpoort gestroom en die binnekant van die skip in 'n woedende inferno verander.
Intussen het die Bok en twee ander Engelse skepe sluit op die Speigel, 'n groot vaartuig van 68 gewere. SpeigelSe bemanning het sy bes gedoen in die ongelyke wedstryd, maar binne enkele minute het die skip tot 'n drywende wrak gereduseer. Die skip se hoofmasjien was aan die kant, haar romp was vasgemaak met soveel kanonkogels dat dit 'n wonderwerk was asof sy nog kon dryf. Dood en gewondes het oor die gesplete dekke gesprei, en vise -admiraal Abraham van der Hulst was dood met 'n muskietbal in die bors.
Die Bok het nie tyd gehad om sy skynbare oorwinning oor die ongelukkiges te geniet nie Speigel. Die Engelse is skielik gekonfronteer met nuwe opponente, 'n formidabele groep wat de Ruyter se vlagskip ingesluit het. Bok het 'n voorsmakie van haar eie medisyne gekry, terwyl die nuwelinge 'n storm van metaal losgelaat het wat sonder einde gelyk het. Roch onthou: "Ons skip is wreed verpletter, die arm van ons bevelvoerder is afgeskiet, 55 van ons mans is dood en daar is soveel gewondes, ons maste, seëls en tuig, en ons dekke het met bloed gekleur soos 'n slaghuis!"
This storm was part of de Ruyter's attempt to rescue Tromp, and it succeeded. As soon as he realized that Tromp was cut off and in trouble de Ruyter turned the massive Zeven Provincien about and led the charge with all the ships he could muster. Tromp and his somewhat battered vessels reached the relative safety of the main body. The fighting continued, but at about 3 PM a Dutch flotilla of 12 ships was spotted on the horizon. Albemarle, seeing this, did a quick survey of his fleet. Only 29 English ships were in any condition to go on with the battle. The English admiral reluctantly ordered his fleet to withdraw. Night fell, and one of the English ships, the St Paul, was captured that evening.
The Dutch also found that the English ships were like wounded animals they might be damaged, but they were still dangerous. Larger first-rate ships, such as the Royal Prince en die Koninklike Charles, had stern ports that featured powerful guns, and enemies followed them at their peril. But then, about 3 PM, Dutch seamen heard cheering from the English vessels. Prince Rupert had finally arrived, and his appearance seemed to bring fresh heart into the English ranks.
The 84-gun Royal Katherine and 80-gun Koninklike Charles collided with the sand, momentarily stuck fast, but then tore loose and went their way. Royal Katherine struck twice but escaped none the worse for wear. Prins Royal, a 92-gun behemoth, was not so lucky. The ship plowed into the sand and remained there, completely immobile.
Those English ships that did spot the Prins Royal's predicament could do little to help. The tide was at flood, but it still would have taken too many hours to get the ship off, and the Dutch were fast approaching. Seeing the Prins Royal in distress, eight Dutch warships swarmed in for the kill. Two Dutch fireships were in the group, preparing to put their vessels to the torch and ram into the helpless English giant.
Sir George Ayscue, Admiral of the White, looked on with mounting frustration as the fireships approached his stricken vessel. Prins Royal's crew began to panic, crowding around Ayscue begging him to strike his flag and surrender. Ignoring their pleas, Ayscue ordered them back to their stations and declared he would rather burn the ship himself than surrender.
About 80 crewmen took to the boats and abandoned ship to avoid ignominious capture. Ayscue stayed behind to share the fate of his ship and his men. Jacob Phillips, flag captain of the Gouda, came aboard Prins Royal to accept Ayscue's formal surrender. Poor Ayscue became the highest ranking sea officer ever to become a prisoner of war. His embarrassment must have been profound, but Tromp and others extended him every courtesy.
In the end, the Dutch burned Prins Royal, turning the magnificent ship into a blazing hulk. It was disappointing, but Prins Royal was just too big and had too deep a draught to be used in Netherlands home waters. Tromp was denied the chance to bring the prize home in triumph, but the loss of one of their finest ships was a bitter blow to English pride. The fact that the crew had panicked, surrendering without a fight, made the incident doubly galling.
Myngs was on the quarterdeck of his 82-gun flagship Oorwinning. Myngs was soon embroiled in a vicious fight with the new 66-gun Ridderschap. Both vessels unleashed a storm of roundshot, case shot, and chain on each other, and the results were devastating.
The battle slowly wound down, and it was clear to all that the Dutch had won a victory. The English were at the end of their tether many ships were perilously low on powder after so many days of fighting. As an added bonus, the Dutch captured four English stragglers: Convertine, Essex, Clove Tree, en Black Bull.
Kyk die video: Battle of Texel, 1673 Third Anglo-Dutch War: 제3차 잉글랜드-네덜란드 전쟁, 텍설 전투 (November 2021).