Spesiale Nuusbrief 7 Junie 2018
Thursday, 07 June 2018 15:31
Read 7434 times
Dit is my onaangename taak om u mee te deel dat die regters in die Grondwethof in die uitspraak wat vanoggend gelewer is SA Jagters se hofsaak ten opsigte van die hernuwing van vuurwapenlisensies in geheel verwerp het. Die SAPD se appèl is gehandhaaf en Regter Tolmay se uitspraak in die Noord-Gauteng Hooggeregshof is in geheel omvergewerp. Een ligpunt is dat daar geen kostebevel gemaak is nie en dat elke party sy eie koste moet dra. Ons sal dus nie die Polisie se koste hoef te betaal nie.
1. Direkte implikasies van die uitspraak
Die direkte implikasie van hierdie uitspraak is dat alle wapens waarvan die lisensies reeds verval het en waarvoor nie betyds aansoek gedoen is vir hernuwing nie, onwettig in besit is en dat die lisensiehouer krimineel vervolg kan word vir die onwettige besit van sodanige wapen of wapens.
In die Wet – soos dit nou lees – en met hierdie uitspraak, is daar geen manier waarop hierdie wapen weer “geldig gelisensieer kan word nie”. Die wapens waarvan die lisensies verval het moet by die Polisie ingehandig word. U kan aansoek doen vir kompensasie vir sodanige wapen.
2. Moontlike amnestie
Die enigste alternatief wat nog moontlik mag wees, is om die amnestie te gebruik wanneer dit afgekondig word. Dit is wel bekend dat die SAPD 'n amnestie wou afkondig en implementeer vanaf 1 Junie tot 30 November 2018. Dit tot dusver nie gebeur het nie, omdat die Polisie nie betyds die aansoek by die Parlement ingedien het nie.
Wanneer die amnestie wel afgekondig word, maak die wet voorsiening vir die volgende:
Enige onwettige wapen in u besit (ook wapens waarvan die lisensies verval het) moet by die SAPD ingehandig word.
U sal nie vervolg word vir die onwettige besit van die wapen nie.
Die wapen sal ballisties getoets word om vas te stel of dit met misdaad verbind kan word. Indien die wapen wel met misdaad verbind word kan u vervolg word vir die betrokke misdaad maar nie vir die onwettige besit van die wapen nie.
U het die reg om aansoek te doen vir 'n nuwe lisensie vir die betrokke wapen wat ingehandig is onder die amnestie. Sou u aan die vereistes voldoen, kan SAPD 'n lisensie uitreik vir die betrokke wapen en kan u die wapen by die Polisie gaan haal.
Sou die amnestie wel afgekondig word sal ons u meer volledig adviseer oor hoe om die proses ten beste te gebruik.
3. Beginsels waarop uitspraak berus
SA Jagters se saak het berus op die volgende drie beginsels waarvolgens Artikels 24 en 28 van die Wet op die Beheer van Vuurwapens, of gedeeltes daarvan, ongrondwetlik verklaar sou kom word:
Die Wet is irrasioneel en vaag ten opsigte van die beginsels en proses van herlisensiëring.
Die onewehandigheid of nie-gelyke hantering van landburgers.
Oortreding van die eiendomsregklousule van die Grondwet.
Die regters van die Grondwethof het al drie hierdie gronde verwerp en besluit dat Art 24 en 28 van die wet nie ongrondwetlik is nie. Die Grondwethof het dus regter Tolmay se uitspraak in die Noord-Gauteng Hooggeregshof in geheel verwerp.
4. Enkele vrae
Die eerste vraag wat ons lede waarskynlik sal vra is “As ek dan nou my wapen waarvan die lisensie verval het, inhandig kan ek vervolg word omdat ek onwettig in besit was van die wapen?”
Die antwoord is 'n onomwonde “Ja, dit kan gebeur.”
Alhoewel die regter in die uitspraak dit betwyfel of die Polisie 'n individu sal vervolg wanneer hy/sy sodanige wapen gaan inhandig, plaas die Hof geen beperking op die Polisie nie en maak geen bevel dat die Polisie dit nie mag doen nie.
Die tweede logiese vraag is “As ek nou my wapen gaan inhandig, mag ek aansoek doen dat 'n nuwe lisensie vir my uitgereik word”.
Tegniesgesproke is die antwoord “Nee.”
Die Wet maak geen voorsiening dat so 'n wapen weer gelisensieer kan word nie. Die Regter suggereer ook in die uitspraak dat die Polisie nie die regsbevoegdheid het om die wapen in bewaring te hou totdat 'n nuwe lisensie uitgereik kan word nie.
Die derde vraag sou waarskynlik wees “Kan ek vergoed word vir die wapen wat ek nou inhandig?”
Hierop is die antwoord “Ja, maar u gaan nie noodwendig kompensasie ontvang teen die werklike waarde van die wapen nie.”
Art 137 van die wet maak voorsiening dat 'n eienaar wat verplig word om 'n wapen in te handig vir kompensasie vir sodanige wapen aansoek kan doen.
Regulasie 92 bepaal die kompensasieregime waarvoor voorsiening gemaak word. Dit is belangrik om daarop te let dat die Registrateur die magte het om te besluit of kompensasie toegestaan word.
Die gepubliseerde waardes vir kompensasie in terme van die proses is hoogstens R500 vir 'n handwapen en hoogstens R1000 vir 'n geweer.
5. Wat doen ons nou?
Hierdie is vir my seker die moeilikste vraag om te antwoord. As wetsgehoorsame burgers behoort ons die wapens waarvan die lisensies verval het by die Polisie in te handig en aanvaar dat die wapens waarskynlik vernietig gaan word.
Dit is 'n ope vraag of die Polisie die kapasiteit en vermoë het om die groot getal wapens wat ingehandig kan word te ontvang en enigsins veilig te bewaar. Dit is ook onseker of ? amnestie wel afgekondig gaan word. Soos ons inligting bekom sal ons lede ingelig hou.
Die uitspraak soos gelewer deur die Grondwethof het 'n eng legalistiese siening geneem op die enkele vraagstuk naamlik of Artikels 24 en 28 van die Wet grondwetlik is al dan nie. Ten spyte van die feit dat erkenning gegee word aan die chaotiese administrasie en bestuur van die Wet word daar geen verligting verleen om enige van die probleme wat ervaar word op te klaar nie. Ons vind dit uiters jammer.
Ons sal sekerlik verder in gesprek tree met die Minister en die owerhede oor 'n pragmatiese benadering om probleme te probeer opklaar vorentoe.
Baie dankie aan elkeen van ons lede vir u ondersteuning in hierdie proses en dankie ook vir u aanvaarding van die ongunstige besluit wat ons gekry het. Ons sou graag die situasie wou sien verbeter maar dit lyk of ons maar weer van vooraf sal moet baklei vir reg, geregtigheid en regverdigheid.
Die volledige uitspraak is hier beskikbaar. Lees dit gerus.
As u onseker is oor wat u te doen staan bel gerus, ons sal probeer antwoord.
Last modified on Tuesday, 23 October 2018 10:33
More in this category: « Inyathi Park News - May 2018	Special Newsletter June 7 2018 »