PressReader - Beeld: 2017-05-05 - I­neen­vleg­ting van tal­le ver­haal­e­le­men­te ge­ni­aal
I­neen­vleg­ting van tal­le ver­haal­e­le­men­te ge­ni­aal
Beeld - 2017-05-05 - Kuns & Vermaak - Paul Boek­kooi
The Sa­les­man Dra­ma/Ril­ler
Ná A Se­pa­ra­ti­on, wat in 2011 die Iran­se re­gis­seur Asg­har Far­ha­di ’n Os­car vir die bes­te nie-En­gels­ta­li­ge rol­prent be­sorg het, is hy nou met The
Sa­les­man, sy twee­de in­ter­na­si­o­na­le uit­rei­king, ge­reed om fyn­proe­wers rond­om uit­son­der­lik ver­vleg­te ver­hou­dings­dra­mas ver­der te mes­me­ri­seer.
Fa­mi­lie­di­lem­mas van ’n e­mo­si­o­ne­le aard is ook in dié rol­prent weer hoog op sy a­gen­da.
Dit vertel van ’n kin­der­lo­se mid­del­klas­paar­tjie, E­mad (S­ha­hab Hos­sei­ni) en Ra­na (Ta­ra­neh A­li­doos­ti), wat in Te­he­ran woon.
Hy is ’n on­der­wy­ser in die let­ter­kun­de en ge­wild on­der sy leer­lin­ge; sy ’n tuis­te­skep­per.
In hul vrye tyd re­pe­teer hul­le saam met an­der spe­lers aan ’n pro­duk­sie van Art­hur Mil­ler se De­ath of a Sa­les­man.
Dié tyd­ver­dryf bind hul le­wens nog heg­ter saam, maar hul be­staan self is veel­ei­send en ’n eens re­la­tief sor­ge­lo­se fa­se blyk uit­ein­de­lik van kor­te duur te wees.
Hul­le moet hul woon­stel ont­ruim om­dat die ge­vaar dreig dat dit in­een sal stort.
Ie­mand wat saam met hul­le to­neel­speel, vind vir hul­le an­der on­der­dak, maar die vo­ri­ge in­wo­ner dáár was, eu­fe­mis­ties ge­stel, ’n vrou met baie vrien­de. Sy het heel­wat van haar be­sit­tings daar ag­ter­ge­laat.
Wat Far­ha­di van meet af dui­de­lik maak, is dat die Iran­se kul­tuur en ook die hui­di­ge re­gi­me weer­bars­tig van aard kan wees.
Ook die rol van on­der­da­nig­heid waar­aan vroue hul­le steeds ten vol­le moet on­der­werp, ske­mer sub­tiel deur wan­neer hy die ka­me­ra aan­wend om dit uit te beeld.
Die kern van The Sa­les­man draai om ’n ge­beur­te­nis waar­by Ra­na tuis be­trok­ke is wan­neer E­mad uit­hui­sig is. Wan­neer hy te­rug­keer en bloed vind op die trap­pe wat na hul voor­deur lei en Ra­na is nie tuis nie, be­sef hy iets het to­taal ver­keerd ge­loop.
Far­ha­di se i­neen­vleg­ting van tal­le ver­haal­e­le­men­te is by tye só ge­ni­aal dat som­mi­ge klein de­tail by die ky­ker ver­by kan gaan, al is die tem­po in ’n paar on­der­de­le soms traag.
Oor tyd en te­rug­skou­end be­sef jy hoe dié re­gis­seur al­le e­le­men­te met ver­nuf­ti­ge lo­gi­ka deur­dink het, al is som­mi­ge voor­heen ge­bruik, soos hier met ’n to­neel­stuk in ’n rol­prent.
Die re­gis­seur-draai­boek­skry­wer snoer iets saam wat jou laat dink aan drie ge­ni­a­le re­gis­seurs, nou nie meer met ons nie: Ro­ber­to Ros­sel­li­ni se vloei­en­de re­a­lis­me, die span­ning en soms angs­wek­kend­heid van ’n Alf­red Hit­chcock, en die psi­go­lo­gie­se diep­te en fi­nes­se van ’n Ing­mar Berg­man.
Hier­mee saam is daar ook die in­ner­li­ke wê­reld van die ka­rak­ters wat van tyd tot tyd ui­ters kwes­baar o­pen­baar word – sterk uit­ge­dra deur die hoof­spe­lers, maar ook die se­kon­dê­re ka­rak­ters wat elk­een hul taak met ’n in­sig­ry­ke af­ge­rond­heid uit­voer.
Mil­ler se klas­sie­ke stuk is uit­ein­de­lik slegs ’n iet­wat ver­dof­te te­a­tra­le spie­ël wat ge­rig
word op die ge­beur­te­nis­se en e­mo­sies rond­om die hoof­ka­rak­ters en dit sen­si­tief en soms selfs aan­gry­pend bin­ne­dring.
■ Met o.a. S­ha­hab Hos­sei­ni, Ta­
Oor tyd en te­rug­skou­end be­sef jy hoe dié re­gis­seur al­les met ver­nuf­ti­ge lo­gi­ka deur­dink het.
Ra­na (Ta­ra­neh A­ki­doos­ti) en E­mad (S­ha­hab Hos­sei­ni) in The Sa­les­man. ra­neh A­li­doos­ti, Ba­bak Ka­ri­mi. Re­gie: Asg­har Far­ha­di. Tyds­duur: 124 mi­nu­te. OL13.