Landbouers word gemaan om nie reg in eie hande te neem en diere wat langs openbare paaie wei te skiet nie. Só sê dr Jane Buys, Veiligheidsrisiko-analis van Vrystaat Lanbou (VL).
Volgens haar hou rondloper diere, veral beeste, ’n groot gevaar vir motoriste in wat tot ernstige ongelukke en selfs lewensverlies kan lei. “Indien sulke diere opgemerk word, moet dit onder die Suid-Afrikaanse Polisiediens (SAPD) se aandag gebring word, selfs al het die SAPD nie eintlik ’n funksie om daarmee te vervul nie,” sê sy.
Munisipale skutte is nie in plek om diere te skut nie en die eienaars van sulke diere is dan afwesig en moeilik opspoorbaar. Indien diere eiendom beskadig, kan daar kriminele klagtes by die SAPD gelê word en moontlike vergoedingsbevele deur die klaers bekom word.
“Waar landbouers diere skiet, kan hulle hulself skuldig maak aan kwaadwillige saakbeskadiging en die risiko loop om gearresteer en aangekla te word,” sê Buys.
Volgens haar sal weer gepoog word om druk op die Rooivleisprodusente-organisasie uit te oefen om die Nasionale Skutwet gefinaliseer te kry, asook om munisipaliteite sover te kry om skutte te promulgeer deur CoGTa, wat glo ook afwesig blyk te wees.
Die belangrikheid van verhoudings op plaaslike vlak en die vinnige aanmelding van ’n ramp aan die burgemeester of plaaslike rampbestuurder by die munisipaliteit. Dit is van die lesse wat Vrystaat Landbou (VL) onlangs geleer het oor die werkswyse om rampverklarings verklaar te kry.
Dit volg nadat onlangse goeie reën groot skade in die Rouxville-omgewing aangerig en vloede op 23 Maart 2019 verwoesting gesaai het. Volgens Dr Jack Armour, Bedryfsbestuurder van VL, kan die burgemeester of plaaslike rambestuurder in kennis gestel word deur plaaslike raadslede te kontak.
Armour sê met die Rouxville-ramp het die munisipale raad gesloer om die rampverklaring uit te reik. Sowat 44 damme is beskadig en baie publieke paaie en brûe is erg beskadig en ontoelaatbaar verspoel.
“Sonder die rampverklaring kan die Departement van Paaie nie hulle rampfondse beskikbaar stel nie, asook nie die Departement van Landbou om damme te help herstel nie,” het Armour gesê.
VL het toe die strukture van bo (wat die premier, LUR en hoof van rampe in die Vrystaat by COGTA insluit) van die ramp ingelig, maar met geen sukses nie. Hy moes toe die saak aan die Menseregtekommissie rapporteer om die plaaslike raad hopelik te dwing om te vergader dat ’n rampverklaring in die staatskoerant gepubliseer kan word en grondeienaars wat geraak word en rampverliese gely het die nodig bystand kan kry.