Grieks - Wikipedia
(Aangestuur vanaf Griekse taal)
Hierdie artikel handel oor die taal. Vir die etniese groep, sien Grieke.
Gepraat in: Griekeland
Totale sprekers: 13,1 miljoen
Skrifstelsel: Griekse alfabet; in die verlede: Lineêr B, Sipriese lettergreepskrif
ISO 639-2: gre (B)T
Albanees | Anatolies
Die Griekse taal (ελληνικά, elliniká, [eliniˈka], letterlik: "Helleens" of ελληνική γλώσσα, ellinikí glóssa, [eliniˈci ˈɣlosa], luister (hulp·inligting), letterlik: "Helleense taal") is 'n Indo-Europese taal wat bestaan vanaf ongeveer die 14de eeu v.C. in die Kretiese inskrywings genaamd Linear B. Miceense Grieks van hierdie periode word onderskei van latere Klassieke of Antieke Grieks vanaf die 8ste eeu v.C. en later, toe tekste in die Griekse alfabet begin skryf is.
Moderne Grieks is 'n lewende taal en een van die rykste oorblewende tale vandag, met meer as 600 000 woorde. Sekere vakkundiges plaas baie klem op die ooreenkomste met millennia-oue Griekse tale. Die onderlinge verstaanbaarheid met antieke Grieks is 'n saak van debat: Daar word aangevoer dat 'n "redelik goedgeleerde" spreker van die moderne taal die antieke dialekte sal kan lees, maar dit is nie duidelik gemaak hoeveel van hierdie opvoeding bestaan uit blootstelling tot woordeskat en grammatika wat verouderd in normale kommunikasie is nie. Grieks vanuit die Hellenistiese en Bisantynse tye is merkbaar nader aan Moderne Grieks. Vanaf 1834 tot 1976 is daar 'n poging aangewend om Καθαρεύουσα (Katharevousa, [kaTa'revus], "gereinigde taal", 'n poging om eeue-oue natuurlike linguistieke verandering aan 'n taal te korrigeer) as die enigste aanvaarbare vorm van Grieks in Griekeland te maak. Ná 1976 is Δημοτική (Dhimotiki, [Dimoti'ci], "taal van die mense") uiteindelik deur die Griekse regering aanvaar as beide die de facto en de jure vorme van die taal. 'n Groot hoeveelheid woorde en uitdrukkings bly onveranderd deur die eeue behoue, en word gevind in 'n aantal ander tale, insluitend Latyn, Nederlands, Italiaans, Duits, Frans, Engels en Afrikaans. Tipiese voorbeelde hiervan sluit meeste terminologiename in, soos astronomie, demokrasie, filosofie, antropologie ens.
3 Zolotas se toespraak
Antieke verspreiding van Griekse dialekte
Verspreiding van Grieks in die Hellenistiese tydperk
Moderne verspreiding van Griekse dialekte
Daar bestaan baie teorieë oor die oorsprong van die Griekse taal. Een teorie stel voor dat dit ontstaan het met die migrasie van proto-Griekse sprekers na Griekeland, wat in enige periode tussen 3200 v.C. tot 1900 v.C. gebeur het. 'n Ander teorie handhaaf dat Grieks in Griekeland self ontwikkel het vanuit 'n vorige Indo-Europese taal.
Grieks word geskryf met die Griekse alfabet wat dateer vanuit die 8ste eeu v.C. Die Griekse alfabet bestaan uit 24 letters: Α, Β, Γ, Δ, Ε, Ζ, Η, Θ, Ι, Κ, Λ, Μ, Ν, Ξ, Ο, Π, Ρ, Σ, Τ, Υ, Φ, Χ, Ψ, Ω.
In die verlede het Grieke ander skryfstelsels gebruik: Lineêr B (hierdie skrif is heeltemal vergete na 12 eeu vC), en die Sipriese lettergreepskrif (verwant aan Lineêr B), wat in 10-3 eeue VC in Siprus bestaan het).
Zolotas se toespraak[wysig | wysig bron]
In 1954 het professor Xenophon Zolotas 'n toespraak gemaak by die Harvard-universiteit. Die toespraak was natuurlik in Engels, maar vol woorde wat afgelei is vanuit Grieks:
I eulogize the archons of the Panethnic Numismatic Thesaurus and the Ecumenical Trapeza for the orthodoxy of their axioms, methods and policies, although there is an episode of cacophony of the Trapeza with Hellas. With enthusiasm we dialogue and synagonize at the synods of our didymous Organizations in which polymorphous economic ideas and dogmas are analyzed and synthesized. Our critical problems such as the numismatic plethora generate some agony and melancholy. This phenomenon is characteristic of our epoch. But, to my thesis, we have the dynamism to program therapeutic practices as a prophylaxis from chaos and catastrophe. In parallel, a panethnic unhypocritical economic synergy and harmonization in a democratic climate is basic. I apologize for my eccentric monologue. I emphasize my eucharistia to you Kyrie, to the eugenic and generous American Ethnos and to the organizers and protagonists of this Amphictyony and the gastronomic symposia.
Die sewe beginverse van Homeros se Ilias
Die nege beginverse van Homeros se Odussee
Die Onse Vader in Grieks (Matteus 6:9-13):
καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφελήματα ἡμῶν, ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν·
↑ (en) "Ethnologue: Languages of the World, Seventeenth edition, Greek". Ethnologue. Besoek op 29 April 2016.
Wikimedia Commons bevat media in verband met Grieks.
Sien Grieks in Wiktionary, die vrye woordeboek.
Sien gerus Wikipedia se uitgawe in Grieks
Gentium -- a typeface for the nations, a freely available font including polytonic Greek support
Tale van Griekeland
Tale van Hongarye
Tale van Oekraïne
Sien ook: Taalbeleid in Oekraïne
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Grieks&oldid=2026437"
Tale van Albanië
Tale van Egipte
Tale van Noord-Masedonië
Tale van Turkye
Die bladsy is laas op 10 Augustus 2019 om 18:53 bygewerk.