U kamberiwa ehenhla ka tibuku TINHARHU.
Xiyenye Xa A: Hlamula swivutiso SWIMBIRHI ntsena.
Xiyenge Xa B: Hlamula xivutiso XIN'WE ntsena.
Xiyenge Xa C: Hlamula xivutiso XIN'WE ntsena. NHLAWULO YA WENA YI TA LAWURIWA HI NHLAWULO YA XIYENGE XA B. Loko u hlawule swivutiso swo koma eka B, u boheka ku hlamula xivutiso xo leha eka Xiyenge Xa C. Loko u hlamule xivutiso xo leha eka B, eka C u boheka ku hlamula swivutiso swokoma.
Tirhisa ririmi ra Xitsonga leri amukelekaka.
Hlaya switlhokovetselo leswi landzelaka, kutani u hlawula swivutiso SWIMBIRHI NTSENA u hlamula swona.
1.1 Hlaya xitlhohokovetselo lexi kutani u hlamula swivutiso.
Wona i mana wa ririmi.
Vatsonga va nghagula ni njhovo?
Lava saleke i masirha ya Vatsonga.
Hi rilela mani?
Swona i nandzu wa mani?
Byi timbeya etambeni ra vutivi.
Xana hikokwalaho ka yini mutlhokovetseri a ku a ka ha ri na Mutsonga?
Xana mutlhokovetseri a vula yini loko a ku Ririmi raku ri hundzukile mbheveve?
Hi xihi xivulwa eka ndzimana ya vuntsevu lexi kombaka leswaku Xitsonga xi le kusuhi swinene no fa?
Xana i xiga-ririmi muni lexi tirhisiweke eka ndzimana ya vumune ntila wo hetelela Hlamusela ni leswi xi vulaka swona?
Xana mutlhokovetseri u ri i nandzu wa mani ku va Xitsonga ni vuTsonga swi ri eku feni?
Mutlhokovetseri u ri Vutsonga byi ngungumela ehansi. Xana leswi swi nga va swi komba yini hi Vutsonga ni Xitsonga.
Swikwembu swa Afrika swi mi fularhele, Mi hundzukile mahlonga etikweni renu, Ma vokotsa kambe a mi twiwi. Swikwembu swi lemile tindleve hi swipapa, Mi ta kolola marito ya ko ya bodlhomela.
Mi te mi lava vutivi bya Herodotus, I ncini lexi endlaka leswaku mi nyenya buku na peni Orhelani ndzilo wa tihunyi tenu, Shaka, Nghunghunyani, Kenyata - tihosi, va lo mi nhwi, Loko mi pavalala mi vumbuluka?
I mani a nga mi dyondzisa ntlangu "Dyananani kambe mi nga hetani," A mi si vokotsa ka ha ri mpundzu, Va khomise xisweswo va vutivi, Kumbe a va ta ya teka swikwembu emarhumbini?
Ma ha rindze yini Vutomi lebyi taka bya mundzuku I mani a nga mi tshembisa byona Swithodo leswi, vusiwana a hi nyangwa wa byona, Byi lo swi yini vumba lebyi nga vumba n'wina?
Ixi a mo rila ngati Rilani hi vona ko huma mihloti ya ntima, Mi ka mi ya tisunga swi sukela kwihi?
Va khomise sweswo whe wa mbilu ya jenje; Swi khome hi mincila u swi himanisa hi tinhloko, Swi tshivelele mbholovisa swi ta khawula; Luma u pfurheta bya kondlo, A swi na vuyo u nga chavi.
Xana hi wihi nandzu lowu Ma-Afrika ya ntima ya wu endleke?
Hi mintila yo ringana 2-3 hlamusela leswi ndzimana ya vumbirhi yi vulaka swona.
Xana mutlhokovetseri u vula yini loko a ku "A mi si vokotsa ka ha ri mpundzu"?
Eka ndzimana ya vunkombo ntila wa vumune vula xiga-ririmi lexi mutlhokovetseri a xi tirhiseke u tlhela u hlamusela leswi xivulwa xa kona xi vulaka swona.
"Emarhumbini" hi le kwihi?
"Chelani fole mi n'watseka ntsumi egandzelweni." Xana leswi swi endliwa loko ku endliwa yini?
Hlaya xitlhokovetselo lexi landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi xi landzelaka.
Vutomi i xiluva. Hi ximumu xi baleka xi saseka, Nimixo xa tshambuluka xi yimisa nhloko, Hi ndzhenga xa vuna xi khonyana, Nghohe ya xona yi hatla ku hundza.
Vutomi i mberha, Yi phimphela byanyi ni mirhi nimixo, Yi andlala yi khubumeta misava, Loko dyambu ri hahlula mahlo ya n'oka, Nghohe ya yona i ya nkarhinyana.
Vutomi byi fana nindzilo wa xitiko, Hi leri landzelaka wu pfuka wu tswale nkuma, Langavi ra wona ri dya nhlanganyeto wa tihunyi bi; Ndzilo wu fa hi ku pfurha, Ndzilo wu hlalela empfundzeni.
Vutomi byi fana na sangu, Ri songiwa ri gimetiwa, Sangu ra hlakala nhlanhlu wu tshoveka, Ri gogonya timbambu, Byebyo i vutomi.
Vutomi i mapapa, Byi ya lomu ku yaka moya, Mapapa ya khidzimbela ya fihla nghohe ya tilo, Ya swivila ya halata mpfula, Nghohe ya byona yi tshama yi pfindlukile.
Nyika nhlokomhaka ya xitlhokovetselo lexi.
Xana mbuyelelo eka xitlhokovetselo wu komba yini?
Xana i xiga-ririmi muni lexi tirhisiweke eka swivulwa leswi landzelaka. Tlhela u hlamusela leswi swivulwa leswi swi vulaka swona.
a Vutomi i xiluva.
b Vutomi byi fana ni ndzilo wa xitiko.
c Vutomi byi fana ni sangu.
Hi wihi wa wena whe Munene U rhandza mani ka vona Havambirhi va vatlekile loko u va languta, Va ni lunya, Ndzi kombe wa wena ndzi ta n'wi tiva?
Ya sasekile majaha ya Yuropa, Wa ya tiva mavito ya wona ya vujaha Democracy na Communism, A hi swona sweswo whe Munene A va endleriwanga ku kanganyisa?
Swa yila wena Munene, A swi endleki u nga teki tlhelo, U hlawula Yesu wa Nazareta U nga tlakusi rito va nga hi twa, Hi byihi vuxaka bya yena na vona?
Hi ta tivonisa siku va pfukelanaka matimba, Siku Communism anga ta komba Democracy hi ritiho, Hi ta gova emixaxeni ya hina yo hambana, Mina na wena hi hakarhe swibamu, Vukati byi ta hi hambanisa.
Hi ta hlotana bya swihari, Loko hi kumeka hi yime hi langutana, Democracy na Communism va ta hi kuma ha ha bula. Wa wena u ta ku karihela, Wa mina yena a ndza ha vuri.
Ndzi ta boheka ndza ku byela, Na wena swi ta ku boha, Ku endla xitshembiso xa vukati, U ta ndzi vavela hi xivavula, Kambe a ndzi nga ku voni nandzu.
Ku leriwa vukosi, Vukosi bya xidlodlo xa risiva, Hitler na Musolin, A mi gange mani Mi kume hakelo ya vunghwazi bya n'wina?
Xana xitlhokovetselo lexi i xa vukhongeri tipolotiki, ndhavuko kumbe vumunhu?
Tsavula rito rin'we eka ndzimana ya vumune leri kombaka leswaku lavambirhi va le nyimpini.
Eka ndzimana ya vuntlhanu mutlhokovetseri u ri "Democracy na Communism va ta hi kuma ha ha bula. Wa wena u ta ku karihela" Xana hikokwalaho ka yini a kariheriwa?
Hlamusela leswi swivulwa leswi landzelaka swi vulaka swona.
a "Havambirhi va vatlekile loko u va languta."
b "U ta ndzi vavela hi xivavula, kambe a ndzi nga ku voni nandzu."
Hlaya ntshaho lowu landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi landzelaka.
MATIXISA Sula xifaniso xa yena emisaveni leyi.
Xana i mani a vulavulaka laha henhla Vula vito ni xivongo?
U vulavula na mani?
Loyi u n'wi tsaleke eka 2.2 loko a tiphata u ri hi yena mani?
Xana i xifaniso xa mani lexi suriwaka emisaveni leyi?
Ina e-e Ina e-e KUMBE 2.1.5 Loyi ku suriwaka xifaniso xa yena a a endle yini ku kondza ku kunguhatiwa ku susa xifaniso xa yena 2.1.6 Xana loyi u n'wi tsaleke eka 2.2 a ta nyikiwa yini endzhaku ka ku endla ntirho 2.1.7 Loyi u n'wi tsaleke eka 2.2 a toloverile "ku sula swifaniso" swa vanhu emisaveni. Kombisa ntiyiso wa leswi 2.1.8 Kun'wana eka ntlangu lowu hi kuma vamaseve. Nyika mavito ya vona. 2.1.9 Un'wana wa vamaseve u vula leswaku rifumo ra loyi u n'wi tsaleke eka 2.4 "ku ta dya makoti ya mananga", xana i yini lexi a xi endla leswaku a vula leswi 2.1.10 Xana mutsari u fikelerile eku thyeni ximunhuhatwa Xixurhana Hlamula kumbe kutani u seketela nhlamulo ya wena. 2.1.11 I yini lexi a xi endla leswaku vamaseve va sola loyi u n'wi tsaleke eka 2.1 ehenhla ka rifu ra nuna wa yena 2.1.12 Xana loyi u n'wi tsaleke eka 2.3 u yi kumile hakelo ya yena endzhaku ka ku va a sule xifaniso lexi a komberiwile ku xi sula emisaveni leyi kumbe u tlhela u seketela. 2.1.13 Xana timhaka leti tihumelela elokixini rihi Hlaya ntshaho lowu landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi landzelaka?
MATIXISA: Heyi, wonge ti ta ndzi bihela. Ndzi fanele ndzi teka Goza ra nkarhi. Rifumo ra Xixurhana ndzi ri lava hi mahlo-ngati. Futhi ndzi tiyimiserile ku ri lwela hi meno na min'wa ...
NTSENGO WA XIYENGE XA B: Kombisa leswi humeleleke endzhaku ka ku va Matixisa a vule leswi, u tlhela u kombisa leswi rifumo ra Xixurhana ri avisiweke xiswona.
Hlamula xivutiso xin'we ntsena eka xiyenge lexi, XIYAXIYA: Nhlawulo wa wena wu ta lawuriwa hi xiyenge xa B. Loko u hlamule 2.1 eka B, hlamula 3.2 eka C, kasi loko u hlamule 2.2 eka B, hlamula 3.1 eka C.
Hlaya ntshaho lowu kutani u hlamula swivutiso leswi wu landzelaka.
Ndzi te ndza ha etlele ndzo pfuxiwa hi ku rila ka n'wana. Ndzi lo na n'wi twisa sweswo ndzo pfuka ndzi n'wi an'wisa. Loko ndzi xi languta, ndzo sungula ku rila nakambe. A xi ndzi tsundzuxa tata wa xona loyi a a ndzi etlerise vurhongo a vula leswaku wa ndzi rhandza kasi a a switiva leswaku swi ta helela empfhukeni!
Xana n'wana loyi a rila i wa rimbewu rihi?
Loyi a vulavulaka laha henhla i mani?
I yini lexi a xi ririsa loyi u n'wi tsalake eka 3.1.2?
Vula vito leri tata wa xihlangi a thye n'wana wa yena?
Xana i yini lexi endleke leswaku loyi u n'wi tsaleke eka 3.1.2 a thya n'wana wa yena vito ra Tingana?
Xana "Tingana" leti a ti ri ta yini?
Nyika vito ra ndhawu leyi xivulavuri a xi huma eka yona?
Endzhaku ka papila ku humelele yini lexi nga endla leswaku xivulavuri xi famba naro?
Xana xivulavuri a xi vulavula marito lawa xi ri endhawini yihi naswona endyangwini wa ka mani?
Loyi u n'wi tsaleke eka 3.1.2 u balekise ku yini laha a tshama kona. Hlamusela.
Nyika vito ni xivongo xa wanuna loyi a pfuneke xivulavuri endzhaku ka loko xi balekile.
Ina e-e 3.1.12 Xana mutsari u fikelerile eku thyeni ximunhuhatwa Ntsendzeleki kumbe kutani u seketela?
Endzhaku ka ku baleka loyi u n'wi tsaleke eka 3.1.2 ni tata wa xihlangi va tlhele va hlangana nakambe kwihi, naswona tata wa xihlangi se a tirha yini?
Hi yihi dyondzo leyi kumekaka eka hungu-tsalwa leri?
Hlaya ntshaho lowu landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi wu landzelaka.
Ndzi lerisiwile ku longa swingubyana swa mina. Va vurile leswaku ndzi fanerile ku ya sala kwale ka Baloyi hikuva a ndzi rhumiwangi hi munhu ku famba ndzi tilavela khwarha.
Hlamusela leswi humeleleke endzhaku ka leswi ku kondza Ntsendzeleki a tikuma a ri exibedlhela.