Jou pensioen is in die regering se visier! - Solidariteit WêreldSolidariteit Wêreld
Tuis › Nuuskantoor › Jou pensioen is in die regering se visier!
Jou pensioen is in die regering se visier!
Dinsdag | 30 Junie | 2020
Die post-Covid-19-era sal baie dinge wees, maar een ding waarvan ons seker kan wees is dat ons ekonomies op 'n onstabiele en klipperige pad wêreldwyd én in Suid-Afrika is.
Alhoewel die presiese syfers moeilik is om te voorspel, is dit 'n uitgemaakte saak dat baie mense hulle werke gaan verloor en dat die ekonomiese groei negatief beïnvloed gaan word. Daar is baie voorgestelde remedies vir hierdie probleme, maar soos wat dit is, gaan al hierdie voorstelle lei tot moeilike keuses wat gemaak moet word, en gaan dit moeilike en pynlike kompromieë behels.
Sommige van die voorstelle is ongetwyfeld beter as ander, maar dit sal tyd neem om te realiseer. Ander bied gevaarlike kortpaaie en kan selfs meer vernietigend vir die ekonomie en samelewing wees op die lange duur.
Een so 'n opsie wat onder die laasgenoemde sorteer, is die ANC se idee om privaat- en publieke fondse te benut om die besteding aan infrastruktuur 'n hupstoot te gee. President Cyril Ramaphosa het liries geraak oor die skep van 'n sogenaamde nuwe ekonomie post-Covid-19 sonder om vreeslik baie besonderhede te verskaf, maar hy het dit duidelik gemaak dat dié ekonomie meer inklusief moet wees.
Maatreëls soos om pensioenfondse te stroop om in projekte wat deur die regering aangepak word, te belê, is vir 'n geruime tyd al deur die ANC en sy sosialistiese bondgenote nagevolg, al is dit slegs retories, aangesien ander weë vir finansiering opgedroog het. Hulle is ook skugter vir internasionale lenings by instellings soos die Internasionale Monetêre Fonds (IMF) wat gepaardgaan met streng hervormingsvoorwaardes en skram weg van die beleidmaking maneuverkamer van regerings.
Wye steun vir die idee
'n Onlangse besprekingsdokument – onder die rubriek "Economic Restruction", onderskryf deur die ANC en sy alliansievennote, skets onder meer die gebruik van pensioenfondse om die ekonomie te herbou. Pogings om groei aan te wakker moet "'n groot dryfkrag teenoor die mobilisering van binnelandse hulpbronne insluit, uit beide die publieke en privaat sektore," volgens 'n dokument gesien deur Bloomberg en bevestig deur die vakbond, Cosatu.
"Dié alliansie het die gebruik van pensioenfondse wat deur die privaat en die staatsbeheerde Openbare Beleggingskorporasie (OBK) bestuur word, aangemoedig," het Bloomberg berig.
Dit is egter nie net infrastruktuur wat 'n happie van hierdie pensioen-koek wil hê nie. Volgens dr. Blade Nzimande, minister van hoër onderwys, moet pensioenfondse selfs gebruik word om finansiële bystand aan behoeftige studente te bied. Volgens hom kan hierdie geld gebruik word om die "vermiste middel" – studente wat uit huishoudings kom met 'n jaarlikse inkomste van meer as R350 000 – te finansier. Hierdie studente se ouers verdien te veel vir hulle kinders om vir die nasionale finansiële hulpskema vir studente (NSFAS) te kwalifiseer, maar nie genoeg dat hulle sélf vir hulle kinders se studies kan betaal nie.
Boonop het Ramaphosa gesê dat R800 miljard slegs 10% van ons pensioenfondse uitmaak, en dit kan aanvanklik gebruik word om Eskom en ander staatsinstellings uit te help wat noodsaaklik is vir ons ekonomiese groei.
Hierdie uitsprake en dokumente dui alles op hoë-vlak en onlangse politieke ondersteuning vir die idee om pensioenfondse te gebruik om die regering se mislukkings te finansier. Die gevolg hiervan is dat hierdie geld vermors sal word as die besteding daarvan nie met noemenswaardige en breër beleid- en strukturele hervorming vergesel word nie.
Laaste wanhopige poging
Indien dít wat ons die afgelope 26 jaar met die ANC aan bewind sien en ervaar waar is, is dit op enige manier verstandig om hulle toe te laat om ons pensioenfondse te gebruik om brûe te bou na nêrens en om sukkelende staatsinstellings op te rig? Gesonde verstand sou bepaal dat die antwoord op hierdie vraag uitdruklik "Nee" moet wees, gevolg met 'n sterk weerstand teen enige sulke idees. Die krisis by NSFAS, die vermorsing en korrupsie wat gepaardgaan met infrastruktuur projekte, die moeisame bestaan van staatsbeheerde ondernemings en die beleide wat Suid-Afrika toenemend verarm, is rede genoeg vir ons om enige poging van die regering om meer van ons geld vir hulle prioriteite aan te wend, in wantrou te neem.
"Pensioenfondse is letterlik die laaste pot goud wat oor is in die land. Dit is omdat belastingbetalers tans nie nog méér belasting kan betaal nie. Daarom die rede dat almal hulle hande op pensioenfondse wil kry. Dit is absurd," het Dawie Roodt, hoofekonoom van die Efficient Group gesê. "Daar was in die verlede gerugte dat die regering sy oë op pensioenfondse het, en daardie gerugte word nou al hoe sterker."
Bloomberg, 6 June 2020, "South Africa Ruling Alliance Moots Prescribed Assets, Self Reliance", https://www.bloombergquint.com/business/s-africa-ruling-alliance-moots-prescribed-assets-self-reliance.
Mike Schüssler, 9 March 2020, "Mike Schüssler: Pensioenplan sal oues verarm", https://www.netwerk24.com/Sake/Muntslim/Aftrede/mike-schussler-pensioen-plan-sal-oues-verarm-20200309-2.
Netwerk24, 19 Junie 2020, "Gebruik pensioengeld vir studentlenings, sê Blade", https://www.netwerk24.com/Nuus/Onderwys/gebruik-pensioengeld-vir-studentelenings-se-blade-20200619.