Vreedsame protes vir Afrikaans by Maties beplanFoto: Stellenbosch Lente/Facebook. Die stryd om die behoud van Afrikaans as onderrigtaal by die Universiteit Stellenbosch (US) word in die volgende dae opnuut voortgesit. Die groep Stellenbosch Lente het Vrydagoggend ŉ verklaring uitgereik waarin hulle ŉ protesaksie teen die nuwe taalbeleid van die universiteit aangekondig het. Die saamtrek word vir Saterdagoggend by die universiteit beplan. Sprekers soos die voormalige Wes-Kaapse premier Peter Marais, die historikus en taalstryder prof. Hermann Giliomee, die Nederlandse sanger Stef Bos en ander toonaangewende kultuurleiers, Afrikaanse belanghebbendes en kultuurorganisasies sal die geleentheid bywoon. “Ons beplan ŉ vreedsame, niepolitiese geleentheid. Ons dring net aan op ons demokratiese reg, wat in die Grondwet verskans is, om ŉ Afrikaanse universiteit te hê,” het Cobus Pienaar, ŉ woordvoerder vir die groep, gesê. Pienaar meen die universiteit se besluit om die taalbeleid te verander druis direk teen die bepalings van die testament van Jan Marais in, wat destyds duisende ponde geskenk het vir die stigting van ŉ Afrikaanse universiteit op Stellenbosch. “Die voertaal van die omgewing en dorp is Afrikaans en studente kom so ver as Namibië en die Vrystaat om in Afrikaans aan hierdie universiteit te studeer. Daar is reeds drie ander universiteite in die omgewing wat voorsiening maak vir onderrig in Engels. “Die verandering van die taalbeleid is niks anders as ŉ berekende politieke skuif nie. Dit is blatante miskenning en afbreking van Afrikaans. Ons wil net opkom vir ons reg om in Afrikaans te studeer,” het hy gesê. Giliomee het Donderdag ŉ brief aan die US se konvokasielede gestuur waarin hy in sy persoonlike hoedanigheid ŉ beroep op die lede gedoen het om die konvokasie se jaarlikse vergadering in Stellenbosch op 26 Januarie by te woon. “In 2016 het die feitlik ondenkbare met Afrikaans gebeur. Afrikaans as doseertaal is in al die universiteite waar dit eens die enigste of vernaamste doseertaal was, drasties afgeskaal of uitgefaseer. Dit het ingrypende implikasies vir Afrikaans as taal van onderrig op skole. Afgesien van die Potchefstroom-kampus is daar geen plek waar mense wat hulle vir die onderwys met Afrikaans as voertaal wil bekwaam hul graad of onderwysdiploma kan behaal nie,” het Giliomee geskryf. Hy erken dat die konvokasie nie ŉ taalbeleid op die universiteit afdwing nie, maar sê hulle het die reg om die universiteit te vra om oop kaarte met sy alumni te speel. “Daar is ŉ sterk gevoel op die grondvlak dat die US ernstig moet herbesin oor sy besluit om ŉ taalbeleid te aanvaar wat gewis tot die stelselmatige en snelle verengelsing van die US sal lei.” Volgens Giliomee dring die konvokasie sedert 2002 aan dat die US, benewens enige klasse wat in Engels aangebied word, ook steeds ŉ volwaardige voorgraadse aanbod in Afrikaans aan studente sal verskaf.