Die idee van 'n grammatika vir verhale kan teruggevoer word tot by Propp (1971) en sy navolgers soos Bremond (1977), Greimas (1971) en Todorov (1977). Ook die werk van Tomaševskij (1965) en Jolles (1956) kan gesien word as pogings om die struktuur en werking van verhale te beskryf soos wat 'n grammatika die struktuur en werking van 'n taal beskryf. Teun van Dijk se teksgrammatika beskryf die taalkundige en literêre eienskappe van bepaalde soorte TEKSTE om nie net die struktuur en werking binne 'n teks te kan analiseer nie, maar ook om die onderskeid tussen soorte tekste te weerspieël. Sy teksgrammatika sou dus 'n verhaalgrammatika en tipologiese onderskeidinge insluit (Van Dijk, 1976a, 1976b).
Die wetenskaplikes wat hulle met die ontwikkeling van storiegrammatikas besig hou, wil slegs die verhalende deel van 'n teks beskryf om sodoende die struktuur en die werking van stories te kan ontleed.
Hulle werk net met stories en bemoei hulle glad nie met die verhouding tussen stories en ander soorte tekste nie, ook nie met die verhouding tussen die storiedeel van die teks en ander elemente of aspekte van die teks nie. Die terrein van ondersoek word dus vereng, en abstrakte dinge soos die artistieke aard en gehalte van 'n verhalende teks vind geen plek in hierdie konkrete en pragmatiese soort ondersoek van stories nie. 'n Mens kan hier slegs van stories en storiegrammatikas praat, want slegs daardie elemente van 'n teks wat 'n reeks opeenvolgende gebeurtenisse beskryf, word in die storiegrammatika betrek.
So 'n storiegrammatika moet duidelik wees, dit moet 'n stel reëls aanbied waardeur stories gegenereer kan word, dit moet op alle verhale, maar ook op alle moontlike verhale van toepassing wees, dit moet volledig wees en dit moet 'n gebruiker in staat stel om te onderskei tussen dit wat 'n storie is en dit wat nie 'n storie is nie.
Prince aanvaar dat alle mense in staat is om stories te vertel, hoewel almal nie goeie stories kan vertel nie. Mense is ook intuïtief daartoe in staat om 'n storie te herken as 'n storie, en hierdie vermoë word aangetref by mense van alle volke en tale. Omdat 'n storie in meer as een medium vertel kan word, is die definisie van 'n storie nie aan 'n bepaalde medium gekoppel nie, d.w.s. nog die aard (beeld of klank) nog die vorm (sekere sinne in sekere taal) van die weergawe van 'n storie speel 'n rol in die definisie van 'n storie as sodanig. Omdat 'n storie oor enige onderwerp kan handel en enige tema kan hê, kan 'n storie ook nie gedefinieer word as 'n storie op grond van die betekenis van die storie as geheel nie.
Om 'n storie te beskryf, te analiseer en te definieer, bekyk Prince die kleinste verhalende eenheid in 'n storie. So 'n eenheid word onderskei op grond van die inhoud daarvan, en dit bestaan uit 'n "string" simbole wat daardie inhoud weergee, bv. "Jan is gelukkig" of "Jan eet 'n peer". In sommige stories kan die simbole beelde wees, of prentjies in 'n strookprent, maar vir ons doel is dit woorde, dus taal.
'n Groep of versameling van sulke eenhede is nie noodwendig 'n storie nie, maar 'n reeks betekenisvolle eenhede wat bepaalde eienskappe vertoon en volgens sekere patrone gerangskik is, kan intuïtief as 'n storie herken word, omdat die reëls waarvolgens 'n storie funksioneer deur mense geïnternaliseer is (as 'n inherente vermoë en deur die aanleer van algemeen-menslike gedragspatrone). Prince (1973: 15) sê: "A grammar of stories should describe and account for all such groups."
Prince definieer die basiese eenhede van sy grammatika noukeurig. Hy noem die inhoudseenheid 'n event, wat 'n mens by gebrek aan 'n geskikter woord 'n gebeurde kan noem.
Deur elkeen van hierdie begrippe met 'n simbool aan te dui en deur toevoegings tot die simbole die verhoudinge van chronologie, omkering, kousaliteit of posisie in die storie aan te dui, stel Prince 'n aantal reëls op wat as formules die moontlikhede van minimale stories aandui. 'n Minimale storie kan gevolglik deur 'n diagram bestaande uit simbole voorgestel word, en so 'n boomdiagram sal dieselfde wees vir alle minimale stories, al verskil die werklike inhoud van die stories.
Die beginsel waarop die diagram werk, moet miskien nader omskryf word. Die minimale storie (M St) word herskryf as M St – E + CCL + E + CCL + E, waar E 'n gebeurde is en CCL 'n groepie bindingsfaktore. E, die gebeurde, kan dan verder herskryf word as E stat of E act, en # dui die posisie van die gebeurde aan. Prince (1973: 34―35) gee twaalf sulke reëls, waarvan die eerste vyf algemene strukturele eienskappe weergee en die laaste agt uitdrukkingsreëls is wat aantoon hoe die basiese eenhede in taal uitgedruk kan word.
Prince (1973: 63) beskryf 'n eenvoudige storie as 'n storie wat nie meer as een minimale storie bevat nie en waarin die gebeurdes nie noodwendig chronologies op mekaar volg nie.
Prince (1973: 84 e.v.) herskryf die storie van Rooikappie volgens sy grammatikale simbole. Daarna rekonstrueer hy die storie uit sy skematiese weergawe. Die resultaat is 'n storie wat identies is aan die oorspronklike wat informasie en struktuur betref, maar stilisties is die twee weergawes totaal verskillend. Vanselfsprekend word die boomdiagramme wat die stories beskryf, al hoe ingewikkelder soos wat die stories komplekser raak.