FANIE OS OPPIE JAS | En nou het ek draadjies. En nou het ek draadjies. Ja, ek moet dit twee keer sê, net om die realiteit van hierdie amper ondenkbare feit te beklemtoon.
As adolessent was my tandartsbesoeke blote formaliteite. Soomloos en moeitevry. Mý tiener-jeremiades was gesetel in die afwesigheid van my kuite, in die aanwesigheid van my puisies en in my windmaker-step se halsstarrige weiering om te gaan lê soos Vanilla Ice s'n. My tande, uit 'n ellelange lys van potensiële moontlikhede, was die lááste ding waaroor ek ooit selfbewus sou voel.
Maar 'n jaar of vyf gelede het ek tot die onrusbarende besef gekom dat als nie pluis was met my pêrels nie. My agt-en-twintig staatmakers was ooglopend aan't verweer en spoedig het alle definisie onder my individuele tande verdwyn. Ek was die eienaar van die tand-weergawe van die monobrow.
Met 'n swaar gemoed het ek 'n afspraak by 'n ortodontis gemaak en die diagnose was verdoemend: ek is inderdáád besig om my eie tande af te vreet en sonder professionele ingryping sal ek oor tien jaar geen tande meer oorhê nie. Ja, hulle sal my kan help, was die uitspraak, maar nie alvorens ek 'n langdurige proses deurmaak om die hoek te verander waarteen my bo- en ondertande op mekaar neerkom nie.
En nou het ek draadjies. En nou het ek draadjies. Ja, ek moet dit twee keer sê, net om die realiteit van hierdie amper ondenkbare feit te beklemtoon. En dis nie sommer net 'n plaatjie met 'n tingerige ou draadjie hier oor die botande langs nie. Dis treinspore. Bo en onder. Met rekkies en al. Wanneer ek praat klink dit of ek te lank op die wynkar gery het, wanneer ek eet klink ek soos 'n brandsiek hond wat aan sy Epol verstik en wanneer ek glimlag lyk ek soos Buck Rogers se robot, Twiki. Biedie-biedie, ô-ô.
En in die proses is my naïewe oortuiging dat draadjies eintlik maar net tandjuweliersware is, wreedaardig verpletter. Dit is nie. Dit kom reguit uit die hel uit. Dit trek en druk en wring my kake dat dit voel of AB sy dryfhoue teen my smoel geoefen het. Om nie eers van die skawery en skrapery teen die binnevleisies van my kieste te praat nie. As dié gekrappery so onbeheers moet voortduur, sal jy eersdaags 'n potlood reg deur my kuiltjies kan steek. In welke geval 'tong in die kies' dan seker 'tong déúr die kies' sal wees.
Maar dis darem nie als 'n geween en 'n gekners van tande nie (see what I did there?) 'n Positiewe uitkoms is dat ek deesdae spog met 'n ingeboude Halloween-kostuum. Ek hoef immers net te glimlag vir die mees vreesaanjaende gedrog om sy verskyning te maak. Boonop kan ek die volgende oggend nog aan die vorige aand se biefstuk peusel, en om alles te kroon voorspel die ortodontis dat die ganse profiel van my gesig uiteindelik anders daar sal uitsien. Wat net 'n goeie ding kan wees.
Party mense reken ek is braaf om dié loutering op my ouderdom te trotseer. Braaf? Regtig? Felix Baumgartner was braaf om van die maan af te spring. Roald Amundsen was braaf om kaalvoet oor Antarktika te loop. Om soos 'n tiener te lyk en soos 'n bejaarde te eet is nie braaf nie. Dis dom. Maar ek troos my daaraan dat twee van die sewe doodsondes, ydelheid en vraatsug, nie langer deel uitmaak van my daaglikse kwellinge nie.
Wanneer ek eendag my dae in Huis Herfsblaar slyt, sal die twee-jaar lange foltering wat nou soos 'n berg voor my lê, reeds lankal vergete wees (seker ook soos die meeste ander herinneringe aan my lewe). Ek sal dalk nie meer mooi kan hoor of mooi kan sien nie, maar 'n stuk biltong sal steeds vir my 'baas' moet sê. Wat ek nou deurgaan is dus 'n belegging in my toekomstige eetgewoontes. En dis hierdie skrapse, byna onsigbare silwer randjie wat my motiveer om die hele petalje, wel, in die tande te vat en maar net, wel, daarmee vas te byt.