Vakbond wil nie-stakers se reg om te werk herstelGideon du Plessis, hoofsekretaris van Solidariteit Foto: Reint Dykema Die vakbond Solidariteit gaan ŉ dringende aansoek by die grondwetlike hof indien om die reg om te werk van nie-stakende werkers in die platinumbedryf te herstel. “Ons is besig om die aansoek op te stel,” het Gideon du Plessis, hoofsekretaris van Solidariteit, Dinsdag gesê. “Ons wil ŉ dringende aansoek by die grondwetlike hof indien sodat die werknemers se reg om te werk, herstel word.” Solidariteit wil ŉ hofbevel bekom sodat die dienste van die nie-stakende werkers weer herstel sal word. Die mynmaatskappye het alle werk vir nie-stakers opgeskort weens die staking. “Ons wil hê nie-stakende werkers moet weer hul werk kan hervat,” het Du Plessis gesê. “Hulle kan met minimumproduksie begin.” Indien die aansoek suksesvol is, sal die hofbevel nagenoeg 40 000 nie-stakende werkers, diensverskaffers en kontrakteurs beïnvloed. Dit sluit lede van Solidariteit en ander nie-stakende werkers in. Solidariteit wil ook ŉ hofbevel bekom vir bykomende polisiëring om die veiligheid van diegene wat vir werk aanmeld, te verseker. “Ons voorsien nie dat die staking binnekort tot ŉ einde gaan kom nie, as mens in ag neem dat dit ideologies gedryf word,” het Du Plessis bygevoeg. Hy sê vakbondlede, wat nie aan die staking deelneem nie, het ongeveer 40% van hul vergoedingspakkette verloor, omdat hulle verhoed word om te werk. Dié vergoedingspakket sluit ŉ toelaag indien jy opdaag vir werk, vervaardigingsbonusse, oortydbetaling en spanbonusse in. Volgens Du Plessis sal Solidariteit die hof versoek om die Suid-Afrikaanse Polisiediens en Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag te beveel om seker te maak dat orde in die Noordwes-platinumgordel herstel word. “Dit is eerder ŉ humanitêre ramp as ŉ arbeidsdispuut.” Hy sê die staking het nou ŉ breekpunt bereik waar stakers en nie-stakers só baie geld verloor het, dat die loonooreenkoms nie meer die verliese kan inhaal nie. “Hulle is nou afhanklik van vriende, familie en instansies. Dit moes nooit hierdie punt bereik het nie,” het Du Plessis gesê. Hy sê ŉ mynwerker het gemiddeld tussen agt en 10 onafhanklikes, wat beteken dat miljoene mense deur die bykans vyf maande lange staking geraak word. Lede van die Association of Mineworkers and Construction Union (Amcu) staak al sedert 23 Januarie by Lonmin, Amplats en Implats in Noordwes en Northam in Limpopo. Hulle dring aan op ŉ basiese maandelikse salaris van R12 500. Hulle het die werkgewers se vorige aanbod, dat die werkers teen Julie 2017 R12 500 per maand sal verdien, verwerp. Ngoako Ramtlhodi, minister van minerale hulpbronne, het net ná sy aanstelling, ŉ taakspan saamgestel om die werkgewers en Amcu by te staan om tot ŉ vergelyk te kom. Die platinumvervaardigers het Maandag aangekondig dat die taakspan onttrek het en het Ramatlhodi vir sy ingryping bedank. Volgens die webwerf Platinum Wage Negotiations wat deur die werkgewers opgestel is, het die maatskappye reeds bykans R22 miljard in inkomste verloor en die werknemers meer as R9.7 miljard. -SAPA