As Derek Hanekom swart mense rassiste sou noem… Ernst Roets, adunk-uitvoerende hoof van AfriForum. Foto: Reint Dykema. Sedert Zindzi Mandela oor wit mense op Twitter tekere gegaan het en AfriForum se daaropvolgende eis dat sy as ambassadeur in Denemarke afgedank moet word, is die burgerregteorganisasie met medianavrae oorval. Vele joernaliste vra: “Verduidelik asseblief vir ons waarom julle haar opmerkings as rassisties beskou?” Baie klink opreg as hulle die vraag vra – dat hulle eerlikwaar nie kan verstaan hoe ons haar opmerkings as rassisties beskou nie. “Verduidelik asseblief aan ons watter deel van wat sy gesê het, onwaar is?” vra een joernalis. “Dit is waar dat wit mense grond gesteel het. Hoe kan dit rassisties wees?” vra ’n ander. “Dit kan nie rassisme wees nie, want swart mense kan nie rassiste wees nie,” meen ’n paar op sosiale media. Om ’n artikel te skryf oor waarom Zindzi Mandela ’n rassis is, voel so bietjie soos om ’n artikel te skryf oor waarom die aarde rond is, maar sommige mense blyk dit glad nie te kan begryp nie. Eerstens, ’n paar van haar twiets op 13 en 14 Junie 2019: Die probleem hier is wat George Orwell as “dubbeldenkery” beskryf het: Die handeling om terselfdertyd twee wedersyds teenstrydige menings as korrek te aanvaar. Dit hou verband met kognitiewe dissonansie – daardie mentale ongemak wat mens beleef as jy teenstrydige menings huldig. Dubbeldenkery lei gewoonlik tot die onderdrukking van feite wat nie met jou narratief belyn is nie, asook dubbele standaarde en onsamehangendheid. Daar is ontelbaar baie definisies van rassisme en ons hoef nie nou versand te word in ’n definisie van wat rassisme nou eintlik is nie. Om konteks te skep, gee ek egter twee verskillende definisies. Die Afro-Amerikaanse aktivis en outeur Ta-Nehisi Coates beskryf rassisme as die behoefte om beendiep kenmerke aan mense toe te dig en hulle dan te verneder, verkleineer en vernietig. Die Indies gebore Amerikaanse en konserwatiewe outeur Dinesh D’Souza beskou die basiese definisie van rassisme as ’n ideologie van intellektuele of morele superioriteit wat op die biologiese eienskappe van ras gebaseer is. Filosowe soos Franz Fanon meen dat rassisme alles met mag te make het. Hierdie is ’n klassieke geval van dubbeldenkery: Die blote erkenning van die feit dat Zindzi Mandela ’n swart Suid-Afrikaanse ambassadeur is en deur ’n swart president aangestel is wat ’n (grootliks) swart regering lei wat uitgesproke is oor die gebruik van staatsmeganismes om die belange van swart mense te bevorder, en terselfdertyd te argumenteer dat sy nie ’n rassis kan wees nie omdat sy swart is en swart mense geen mag het nie. As jy openhartig glo dat jy slegs ’n rassis kan wees as jy mag het, moet jy ook glo dat ’n klein regse randgroep soos die AWB nie rassisties kan wees nie. Daar is geen vorm van mag waaroor die AWB al ooit beskik het wat die ANC nie ook tot ’n eksponensieel groter mate het nie. In haar twiets dig sy beendiep eienskappe aan wit mense in die algemeen toe in ’n poging om hulle te verneder. Dit was ’n argument van swart (morele) superioriteit wat op niks meer as velkleur gebaseer is nie. Sy het dit gedoen deur wit mense as misdadigers, lafaards en verkragters te beskryf. “Ja, maar sekerlik moet jy toegee dat hierdie dinge waar is, dat wit mense die grond gesteel het, ensovoorts,” het een joernalis geantwoord. Die antwoord is taamlik eenvoudig, hoewel dit moeilik blyk te wees vir sommige van ons vriende agter die mikrofone van die land se grootste radiostasies om dit te begryp. Om dit dus maklik te maak, bied ek die verduideliking puntsgewys aan: Nou dat dít genoem is, kan ons die argument op sy kop draai om die dubbeldenkery en kognitiewe dissonansie bloot te lê waaraan so ’n groot deel van die hoofstroommedia ly: Jy hoef nie ’n genie te wees om dit te verstaan nie. En die blote feit dat dit nodig is om ’n hele artikel te skryf om te verduidelik waarom dit rassisties en onaanvaarbaar is om ’n hele ras mense as verkragters te bestempel, is bewys van die krisis wat in die Suid-Afrikaanse narratief heers.