Ghwano - Wikipedia
'n Nes van ghwano.
'n Rots wat met ghwano bedek is aan die kus van Kalifornië (VSA)
Ghwano is die ontlasting (droë mis) van vlermuise en voëls. Dit is besonder hoog aan stikstof, fosfaat en kalium, drie voedingstowwe wat noodsaaklik is vir die groei van plante. Daarom word dit dikwels as bemesting gebruik om plante vinniger te laat groei. Dit word op eilande waar seevoëls woon, bv. Voëleiland naby Lambertsbaai, ontgin.
3 Ghwano in al sy glorie
5 Belangrike ghwano-eilande aan die Suid-Afrikaanse kus
5.1 Soorte voëls wat ghwano lewer
Van die minerale wat in ghwano aangetref word is fosfaatminerale soos hidroksielapatiet, brushiet, taranakiet en variskiet en stikstofminerale soos teschemacheriet.
'n Klein aantal soorte van Suid-Afrika se inheemse seevoëls staan as ghwanovoëls bekend. Hulle kom in kolonies op eilande naby die kus voor waar hulle nes maak en broei.
Ghwano in al sy glorieWysig
Die mis, sogenaamde ghwano, wat hierdie voëls in hul broeikolonie lewer, word elke jaar aan die einde van die somer versamel, net voor die eerste winterreëns. Dit is 'n natuurlike en baie waardevolle bemestingstof. Die Departement van Nywerheidswese se onderafdeling Ghwano-eilande, versamel dit en verkoop dit aan boere. Die eilande mag alleenlik met 'n permit besoek word. Sommige van die voëls is beskerm.
Ghwano kan net versamel in daardie dele waar dit feitlik nooit reën nie. Of waar die reënseisoen eers na die broeityd kom.
Die meeste ghwano-eilande is natuurlike broeiplekke van seevoëls, maar in Namibië (Suidwes-Afrika) is 'n aantal jare gelede 'n interessante onderneming begin. Plek-plek aan die kus is deur private inisiatief platforms opgerig waarop die voëls in groot getalle kom sit en selfs nes maak. So kan ghwano versamel word.
Belangrike ghwano-eilande aan die Suid-Afrikaanse kusWysig
Dasseneiland 50 km van Kaapstad
Witmalgasse (Morus capensis) op Voëleiland in Lambertsbaai
Soorte voëls wat ghwano lewerWysig
Daar is hoofsaaklik drie soorte seevoëls wat ghwano lewer. Die trekkormorant of trekduiker is die vernaamste verskaffer van ghwano.
Morus capensis 1 keëlvormige ghwanohopie, hol van bo
Trekkormorant of trekduiker Phalacrocorax capensis 2-3 kalkwit stokkies en seewier
Kaapse pikkewyn 1-3 wit holte in grond of tussen klippe met vere en seewier
Swartvoetpikkewyn of Brilpikkewyn Spheniscus demersus 1 geharde mis
Die brilpikkewyn word deur die IUBN as 'n kwesbare spesie geklassifiseer: die bevolkingstal is besig om drasties te daal. Die eiers word uit die neste gesteel.
Kennis, 1980, vol 3, bl. 457, ISBN 0 7981 0825 8
↑ Mineralogical data on bat guano deposits from three Romanian caves Alexandra GIURGIU & Tudor TĂMAŞ Studia UBB Geologia, 2013, 58 (2), 13 – 18
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Ghwano&oldid=1757879"
Last edited on 24 Augustus 2018, at 23:21