In die boonste bergkamp van die plaas, waar hy en Wagter hulle kom kry toe die storm losbars, was ‘n ou bywonershuisie. Daar het oom Piet Oortjies tot die dag van sy oorlye, vir jare soos sy vinger alleen gebly. Die grootmense het vertel dat oom Piet geweier het om na familie of ‘n ouetehuis toe te trek, want hy wou nie sy vrou, tant Lenie, so ‘stoksiel alleen’ daar los nie.
Met Wagter op sy hakke maak Gert in die gietende reën vir die bywonershuisie teen die hang van die rant. Teen dié tyd was dit al goed donker. Gert vertel dat hy in die lig van ‘n bliksemstraal nog die twee eenvoudige graffies van oom Piet en sy geliefde Lenie vir ewig neffens mekaar in die vervalle voortuintjie kon sien.
Hulle is deur die voordeur, wat nou aan een skarnier hang, die beskeie huisie binne en in die lig van sy klein flitsliggie sien hy dat die eenvoudige meubels nog in die voorkamer staan, sê Gert. Hy is effe verbaas, want dit lyk of die vertrek en die meubels heel netjies en skoon vertoon.
Dis pikdonker as hy die flitsliggie afsit, maar hy besluit om dit so min moontlik te gebruik om sodoende die batterykrag vir ‘n moontlike noodgeval te spaar, sê Gert. Hy weet vanaand sal hulle nie kan terug na oom Jan se opstal toe nie, want die drif tussen die bergkamp en die plaashuis sal toe wees onder die vloedwater.
Gert vertel dat hy later op die ou rusbank aan die slaap geraak het, met Wagter hier neffens hom op die vloer. Lekker moeg is hulle van die lang dag se stap in die jagveld. In die nag word hy ‘n paar keer wakker as ou Wagter aan sy hand lek. Ook maar bang, dink Gert en dan tel hy net sy arm wat van die bank afhang weer op en slaap verder.
Dit klink soos iemand(e) wat ‘n klomp leë blikke rondskop en tussen-in hoor hy ‘n onaardse gekerm en geween. Sy broek bewe en sy hart klop in sy kroontjie, sê Gert, maar hy staan van die bank af op en loop versigtig agter die flou liggie van sy flitsie aan om te gaan kyk wat of wie dit is wat so ‘n onheilspellende rumoer in die donker huisie opskop. In die ander hand dra hy die .303.
Aan die einde van die gang is ‘n toe deur, sê Gert, en dis agter hierdie deur vanwaar die verskriklike geraas opklink. Hy lig die .303 en maak die deur versigtig oop . . . Daar in die lig van die flitsie, staan ‘n verskrikte ou Wagter grootoog en uithangtong tussen die blikke, bottels, potte en panne wat nog in die ou spens was . . .
Daar is 13 verskillende kategorieë vir bedreigde spesies. Die afkortings wat wêreldwyd gebruik word om na die kategorieë te verwys, strek van: CR (krities bedreig), EN (bedreig), VU (kwesbaar), NT (amper bedreig) en D (kwynend) tot LC (‘least concern’ of minste besorg).
Die persoon wat byvoorbeeld die dorpsgebied gaan ontwikkel, stel dan ‘n onpartydige omgewingskundige aan wat die hele proses vir hom gaan loods. Die omgewingskundige reël dat spesialisstudies deur gekwalifiseerde persone gedoen word.
Dié spesialiste ondersoek die betrokke terrein en gee hulle professionele mening oor die impak wat die ontwikkeling op die voortbestaan van die organismes, die geologie en die water van die terrein sal hê.