CONRADIE familie / family (in ZA): FAMILIE-WAPEN NOTAS
Die Amptelike Conradie
Die Werda-komitee, wat sedert die laat 1930's omgesien het na die belange van die Conradie familie, was altyd besorg oor die opsporing van die korrekte familiewapen.
Ten minste 4 Conradie-familiewapens was oor jare in Suid-Afrika in omloop, maar dit kon nooit met sekerheid vasgestel word watter een die wettige familiewapen was nie.
Hierdie toestand was nie vir die familiebond aanvaarbaar nie. Die familiebond het gevoel dat dit 'n familiewapen namens die hele familie amptelik moes laat registreer.
Dit is vasgestel dat die familiebond nie namens die hele familie 'n amptelike familiewapen kon registreer nie. 'n Familiewapen kan slegs vir 'n lewende persoon registreer word, en slegs so 'n persoon se nageslag mag aanspraak op daardie geregistreerde familiewapen maak. Dit was dus vir die familiebond onmoontlik om byvoorbeeld 'n familiewapen namens die Suid-Afrikaanse Conradie stamvader te laat registreer.
Die Conradie familiebond het daarop in 1979 besluit om wel 'n Conradie bondswapen by die Staatsheraldikus, hoof van die Buro vir Heraldiek in Pretoria, te laat registreer. Die wapen is in 1980 in die naam van die Conradie familiebond geregistreer. Dit is nie 'n familiewapen nie, maar 'n verenigingswapen.
Die bondswapen is saamgestel om die Conradies op Suid-Afrikaanse bodem uit te beeld. In die eerste plaas bevat dit die Adelaar wat op bestaande Conradie familiewapens hier, en oorsee, voorkom. Ten tweede bevat dit die Swaan wat op die Swanepoel familiewapen voorkom - die stammoeder van alle Conradies in Suid-Afrika was 'n nooi Swanepoel. Derdens stel die Eiketakkies en Akker Stellenbosch omgewing voor, waar die eerste Suid-Afrikaanse Conradie-gesin gevestig was. Op die Lint onder die wapen kom die slagspreuk WERDA van die familiebond voor.
[2012 Nota: Die inligting hier is in die vroeë 80's geskrywe deur Ben Conradie - toe voorsitter van die Conradie-familiebond. Vir nuwe insig lees asb die bespreking oor die woord "WERDA" se herkoms.]
Alhoewel die bondswapen op historiese wapens gebaseer is, moet dit 'n blanko skildhoof hê, dws. die boonste kwart van die skild moet van 'n ander kleur as die res van die skild wees, en geen ander simbole mag daarop verskyn nie. Verder mag daar ook nie bykomstighede soos 'n helmteken, helm en dekklede aanwesig wees nie. Uit 'n heraldiese oogpunt is so 'n bondswapen dus nie die gelyke van 'n persoonlike familiewapen nie.
Aangesien daar nou 'n Conradie familiebondswapen geregistreer is, mag indiwiduele Conradie familielede, wat persoonlike wapens wil registreer, wel die bondswapen as grondslag vir hulle wapens neem, en 'n volledige wapen daarop uitbou. (Dit het inderdaad reeds gebeur.) Elke familiewapen wat so opgebou word, moet iets bevat wat dit uniek maak - die blanko skildhoof (blou deel bo in die bondswapen) is hiervoor bedoel - en of meer simbole kan hierin geplaas word vir die unieke familiewapen.
Dit staan egter ook alle Conradies vry om 'n eie familiewapen te registreer wat totaal op eie ontwerp gebaseer is. Inligting oor die registrasieproses moet verkry word van die Buro vir Heraldiek, Privaatsak X236, Pretoria.
'n nie-amptelike Conradie-
Die familiewapen vir die Conradies wat hier onder getoon word, kom voor in die huise van baie Suid-Afrikaanse Conradies.
Hierdie wapen is nie amptelik geregistreer op enige plek in die wêreld waarvan ons weet nie. Dit is dus onwaarskynlik dat iemand 'n hofsaak sal maak as jy voel dat dit 'n wapen is wat jy as eie aan jou Conradiefamilie beskou.
Wyle Cor Pama het begrip gehad (p 37 in die boek hieronder vermeld) vir hierdie siening, en het dit ooglopend toegelaat - trouens hy het 'n mate van legitimiteit aan die wapen verleen, deur dit in te sluit in sy publikasie. Die meeste van die familiewapens wat in daardie boek verskyn, val almal in dieselfde klas - hulle is nie amptelik geregistreer nie. Cor het nie hierdie wapens afgeskiet nie - daar is mooi illustrasies van almal in sy boek. Hy het wel gedink dit sou, as dit vir jou belangrik is, beter wees om jou eie unieke wapen amptelik te laat registreer om jou wettige reg daar toe te beskerm.
Die Conradie familiewapen wat hier geïllustreer word, is ontleen aan die ontwerp wat verskyn in Cor Pama se boek DIE GROOT AFRIKAANSE FAMILIENAAMBOEK (uitgegee in 1983 vir Leserskring deur Human & Rousseau).
Terloops, dit is een van agt familiewapens wat ontwerper Martin Field op die boek se stofomslag gebruik het - sekerlik 'n pluimpie vir die familiewapen!
Pama beskryf (bladsy 82) die Conradie-familiewapen soos volg:
I in silwer 'n groen eikeboom;
II in silwer 'n swart adelaar, met rooi bek en pote, wat in sy regterpoot 'n degen ('n reguit steekwapen), en in sy linkerpoot 'n staf hou, albei silwer.