GENESIS - REEKS NO 28: Die bedriegde bedrieër - Tafelberg Gemeente (Dolerend)
GENESIS – REEKS NO 28: Die bedriegde bedrieër
GENESIS-REEKS NO 28
Genesis 29: Die bedrieër word bedrieg
Jakob kry in Genesis 29 'n dop van sy eie medisyne in! Byna soos die vrou wat 'n byna nuwe Mercedes vir R200 verkoop het. Want haar man het haar verkul met iemand anders en haar verlaat met die woorde: " en verkoop die Merc en EFT vir my die geld". Toe verkoop sy die kar vir R200 en stuur vir hom die geld!
Jakob – wat geweet het hoe om te bedrieg – wórd nou bedrieg. En agter die skerms, is die soewereine lewende God aan die werk. En Hy inkorporeer die ellende van die mens in Sy groot Plan om uiteindelik sy oerbelofte aan Abraham te vervul. Moenie vir een oomblik dink die Here is in die verloorspan net omdat die sondeval die mens so erg verwoes het nie.
Dis waar dat die visioen wat die Here vir Jakob by Betel gegee het, sy lewe verander het en aan hom 'n nuwe rigting, koers en hoop gegee het. Nou het hy met sekerheid geweet dat God se belofte aan Abraham en Isak ook aan HOM gegee is. En hy het die Here daarvoor geglo/vertrou. Hy gaan dus na Haran met 'n nuwe uitsig – onderweg na sy oom Laban – en veral ook om daar vir hom 'n vrou te gaan soek.
In die Ou Nabye Ooste was 'n waterput/fontein so waardevol soos 'n goudmyn vandag is. En elke put/fontein het aan iemand behoort. Die eienaar het reëls gehad oor wanneer wie die put mag gebruik om diere water te gee. En die put was bedek met 'n swaar klip. Gewoonlik kon herders net eenmaal per dag hul skape water gee en dan in volgorde van wanneer hulle daar aangekom het. Daarom was party al vroegdag daar – al was die put eers laatmiddag beskikbaar volgens die eienaar se reëls. Dit beteken dat 'n hele dag verbygaan sonder dat die skape kan wei.
Dis wat Jakob nie kon verstaan nie. Hy weet nie hoe ver hy van Haran is nie en kom by 'n spesifieke waterput waar skaapwagters en hulle kuddes alreeds wag. En dis nog oggend. Volgens sy logika moes die skape eerder lekker wei as om daar rond te staan en uitteer.
Maar die skaapwagters steur hulle min aan Jakob se argument – alhoewel hy reg was. Hulle eerbiedig die reëls. Intussen hoor Jakob sommer by hulle waar Haran is en of hulle vir Laban ken. Groot is sy verrassing om te hoor dat Haran naby is en dat een van Laban se dogters juis op daardie oomblik oppad is met haar skape, want sy was 'n skaapwagter. Jakob dink dis absoluut wonderlik, want dan kan sy hom sommer na haar pa toe neem!
Toe Ragel daar aankom gebeur iets baie vreemds.
Jakob verbreek onmiddelik die protokol en verwyder die klip van die put af en gee aan Ragel se skape water. Hy het geen reg gehad om dit te doen nie. Dit was nie volgens die reëls van die eienaar nie. Hierdie gebaar moes Ragel uitgeboul het. Kyk na die volgorde: Heel eerste gee hy haar skape water, dan soengroet hy haar en huil, dan stel hy homself bekend as haar tannie Rebekka se seun. Dan hardloop sy om dit vir haar pa te gaan vertel.
Mens sou verwag dat Jakob eers homself aan haar bekendstel, dan groet en dan die skape water gee.
Die afleiding wat ons hieruit kan maak is dat Ragel se fisiese skoonheid vir Jakob uitgeboul het – want dit is al wat hy binne minute van haar kon weet. Vir hom het die uiterlike voorop gestaan.
Verder het die feit dat hy – as wildvreemde man – reëls verbreek om haar skape water te gee nog voordat hy homself bekendstel, 'n groot indruk op haar gemaak.
In dit alles, moet ons die onsigbare hand van die Here sien werk. Hy is op die troon en Hy regeer ook deur die verloop van omstandighede.
Laban was baie vriendelik teenoor sy susterskind, maar was veral op die uitkyk of Jakob 'n goeie werker was. Vir hom gaan dit oor wat hyself uit alles kan put. Die maandlange kuier het juis vir Laban gewys dat Jakob 'n harde werker is. Intussen groei die liefde tussen Jakob en Ragel. Laban bekyk die storie en besluit dat dit glad nie 'n slegte ding is as Jakob vir hom kan werk en – indien hy met Ragel trou – sy werkery sommer in die plek van 'n bruidskat kan dien nie. 'n Lekker 7 jaar skoffie. Klink goed! Wat 'n aanwins is die Jakob nie! En 'n man kan mos altyd ook 'n plannetjie maak om die 7 na 14 jaar te verleng! Ja, Laban het ook geweet hoe om iemand te bedrieg ter wille van eie gewin. En Jakob sou blindelings daarvoor val!
Die probleem is net dat – in die kultuur van die tyd – 'n man nie kan instap en met die jongste dogter eerste trou nie. Die oudste een was eerste op die lys. En dit was Lea – wie se naam "vermoeid/afgerem" beteken. Maar sy het "sagte oë" gehad. Sy het nie so 'n mooi lyf soos Ragel gehad nie, maar sy het karakter gehad.
Gewoonlik dink ons aan Lea as die lelike eendjie met die leep ogies – so asof sy dik brille gehad het en net twee meter ver kon sien, maar dis ver daarvandaan. In die OT beteken oë nie noodwendig die fisiese organe nie, maar verwys na die karakter. Net soos "niere" simbolies van iemand se emosies & denke is (Psalm 7:9; 16:7; 26:2; Openb 2:23). Net so lees ons dat "oë" simbolies is van die innerlike ingesteldheid (Deut 7:16; 15:9). In Deut 28:54,56 word vyandigheid aangedui as "die oë sal sleg wees".
Lea se "sagte oë" sê dus nie iets van haar fisiese oë nie, maar haar innerlike mens wat sag was. Niks word oor haar fisiese voorkoms gesê nie. Terwyl dit al is wat van Ragel gesê word. Sy was fisies mooi.
Die rede waarom die Heilige Gees dit beklemtoon, is om vir ons te wys waarop Jakob eerste ingestel was, naamlik die fisiese. Ragel se fisiese skoonheid was die eerste en enigste maatstaf vir sy keuse van 'n huweliksmaat. Terwyl die Here ingestel is op die innerlike (1 Petr 3:4; Spreuke 31). Jakob se fokus was nie die Heilige Gees se fokus nie. Met dit in gedagte kan ons die res van die gebeure beter verstaan en sien hoe die Here agter die skerms besig was.
Drie sake is belangrik:
1 Jakob se beloning vir sy ingesteldheid op dit waarop die Here nie ingestel is nie, is dat hy juis dit waarop hy nie ingestel is nie, ontvang. Hy wou Ragel hê, want sy was fisies mooi. Hy kry toe vir Lea wat innerlik mooi was. Want Laban het hom bedrieg. En Laban gee aan hom Lea terwyl hy dink hy trou met Ragel. Toe die sonlig die volgende môre by die tent inskyn, wie lê in sy arms? Lea!! Maar AGTER Laban se optrede, sit die bestiering van die Here en hoe Hy vir Jakob geestelike beginsels leer.
2 Toe die Here sien dat Lea minder geliefd is, open die Here juis haar moederskoot en nie Ragel s'n nie. Dis tipies van hoe die Here se kop werk. Waar Hy iemand sien wat verontreg word of wat weggestoot word, sal Hy hom oor so iemand gaan ontferm. Lea bring dus die een kind na die ander in die wêreld en Ragel geen.
3 Die Here Jesus Christus is nie uit Ragel gebore nie, maar uit Lea. Die Here Jesus is uit die stam van Juda gebore (Hebr 7:14) en Juda was Lea se vierde kind. Ragel se enigste twee kinders was Josef en Benjamin, maar die Messias sou nie uit hulle gebore word nie. Die beloftelyn loop oor Lea. En God het dit reeds voor die skepping so gewil en in Sy Raadsplan opgeneem. Alles gebeur volgens Sy raadsplan (Efes 1:11). En dis waarom Jakob met Lea
moes trou. Laban wou bedrieg, maar God het dit bestier om Sy eie wil en doel te bereik.
1 Sonde het konsekwensies
Die tragiese van alles wat in Gen 29 beskryf word, is dat Jakob se 14 jaar arbeid in Laban se diens so onnodig was. Hy kon nie 'n bruidskat aan Laban betaal nie en daarom moes hy werk. En waarom kon hy nie betaal nie? Omdat hy niks gehad het nie. Sy sonde teen sy pa Isak het veroorsaak dat hy leë hande moes vlug. As hy maar net nie sy pa bedrieg het nie! Sonde bring altyd skeiding en verlies. Die beginsel word hier geïllustreer. Hoofstukke soos hierdie uit die OT roep hard en luid na 'n Verlosser, nie waar nie? Iemand wat die ewige skeiding en geestelike bankrotskap kan uitwis. Die NT wys vir ons dat dit Jesus sou wees. Hy wat uit Jakob en Lea gebore sou word in Betlehem.
2 Die genade van God
'n Mens kan Genesis 29 lees en dink dat die Here probeer het om vir Jakob te straf vir wat hy aan Isak gedoen het.
'n Mens moet eerder in Genesis 29 sien hoe die genade van God aan die werk is. Die Here wou vir Jakob onderrig en dissiplineer. Daar is 'n verskil tussen straf en dissipline. Hebr 12 maak dit duidelik dat die Here diegene wie Hy as Sy kinders aangeneem het dissiplineer. Die straf is deur Jesus op Golgota verwyder. Maar dissipline is belangrik binne enige huishouding.
'n Mens sien byvoorbeeld die Here se genade in die 14 jaar wat Jakob vir Laban gewerk het. Want daardeur het die Here hom veilig gehou teen Esau se wraaksug en woede.
'n Mens sien ook sonder twyfel God se genade aan die werk in die feit dat Lea Jakob se vrou geword het. Lea was 'n groot seën vir Jakob. Sy baie langer geleef as Ragel. Sy is saam met Jakob in die grot van Magpela begrawe. Ragel nie. Uit haar is Juda gebore, uit wie Jesus sou kom. Uit haar is ook Levi gebore – uit wie die levitiese priesterorde en hoëpriester sou voortkom.
3 God se hartklop
Dis geweldig om die maniere hoe Isak vir Rebekka as vrou verkry het te vergelyk met hoe Jakob gedoen het. Dis soos Gees teenoor vlees. En dit sê so baie vir die tyd en kultuur waarin ons vandag leef.
Isak was onderwerp aan sy pa, Abraham. Hy het gesteun op Abraham se wysheid. Die dienaar wat uitgegaan het om die vrou te gaan vind, het dit biddende gedoen.
Hierteenoor gaan Jakob vanuit 'n gebroke verhouding met sy pa en broer en word letterlik deur sy hormone aangedryf. Al wat vir hom saakmaak is hoe mooi Ragel is. Hy is bereid om reëls te breek en gebruike rondom iemand anders se waterput te minag, solank hy net sy sin kan kry. 'n Soort romantisisme het hom aangedryf.
In die kultuur waarin ons vandag leef sal Ragel die applous kry en Lea geboe word. Ons leef in die tyd van fisiese romantisisme, waar die Here se beginsels min punte tel en alles gaan oor emosies en dit-wat-werk-en-reg-voel.
Maar die Here het duidelik by Lea gestaan. Sy hart werk anders as die gevalle wêreld s'n. En mense in wie die Heilige Gees woon, sal ook 'n hart hê vir die pad van die Here. 'n Hartklop wat ONTWIKKEL. Want dis tog 'n proses! Lewenslank. MAAR: Wie Hy eenmaal gered het, LOS Hy NIE soos hulle voorheen was nie. Hy is besig met 'n magtige proses van vernuwing, verandering en transformasie. Jou hart verander gewoon om meer en meer soos SY hart te klop.