Mongoolse Ryk - Wêreldensiklopedie - Ek wil alles weet - 2020
Die Mongoolse Ryk (Mongoolse: Мх Монгол Улс, wat beteken "Groot Mongoolse Nasie;" (1206-1405) was die grootste aaneenlopende landryke in die geskiedenis, wat meer as 33 miljoen km² op sy hoogtepunt beslaan het, met 'n geskatte bevolking van meer as 100 miljoen mense. Die Mongoolse ryk is in 1206 deur Genghis Khan gestig, en het op die hoogtepunt die meerderheid van die gebiede van Suidoos-Asië tot Sentraal-Europa omvat.
Na die vereniging van die Mongool-Turkse stamme, het die Ryk uitgebrei via talle verowerings oor die kontinentale Eurasië, begin met die verowerings van Wes-Xia in Noord-China en die Khwarezmid-ryk in Iran. Moderne ramings dui daarop dat 30 miljoen of meer mense tydens die Mongoolse verowerings gesterf het.
Die Pax Mongolica het gedurende sy bestaan ​​kulturele uitruil en handel tussen die Ooste, die Weste en die Midde-Ooste in die periode van die dertiende en veertiende eeu vergemaklik.
Die Mongoolse ryk is deur die Khagan regeer. Na die dood van Ogedei Khan het dit in vier dele verdeel (Yuan-dinastie, Il-Khans, Chagatai Khanate en Golden Horde), wat elk deur sy eie Khan regeer is. Afstammelinge van die Mongole sou ook in Indië regeer as die Moghuls, en in China deur die Yuan-dinastie. Die Mongole het met 'n sterk gevoel van geregtigheid geheers, in hul Yasa-kode opgesom en die vermoë oor linie beklemtoon. Die Mongoolse ryk het vrede, stabiliteit en eenheid in groot dele van die bekende wêreld gebring en godsdienstige verdraagsaamheid tot 'n merkwaardige mate beoefen in 'n tyd toe die ooreenstemming met godsdienstige leerstellings streng in groot dele van Europa toegepas is.
Geskatte maksimum omvang van die Mongoolse Ryk Mongolië vandag
Genghis Khan was die stigter van die Mongoolse ryk en die Mongoolse nasie.
Een van die suksesvoller taktieke wat die Mongole gebruik het, was om stedelike bevolkings uit te wis wat geweier het om oor te gee; in die inval van Kievan Rus 'is byna al die groot stede vernietig; maar as hulle besluit om hulself te onderwerp, word die mense gespaar en mildelik behandel. Benewens intimidasietaktieke, is die vinnige uitbreiding van die Ryk vergemaklik deur militêre gehardheid (veral gedurende bitter koue winters), militêre vaardigheid, meritokrasie en dissipline. Subotai, veral onder die Mongoolse bevelvoerders, het die winter as die beste tyd vir oorlog beskou - terwyl minder geharde mense vir die elemente weggekruip het, kon die Mongole bevrore mere en riviere as snelweë vir hul ruiters gebruik, 'n strategie wat hy baie goed gebruik het effek in Rusland.
Die Mongoolse ryk het 'n blywende impak gehad en groot streke verenig, waarvan sommige (soos Oos- en Wes-Rusland en die westelike dele van China) vandag verenig is, hoewel onder verskillende leierskap. Die Mongole is self na die val van die ryk in plaaslike bevolkings geassimileer, en baie van hierdie nasate het plaaslike godsdienste aangeneem - byvoorbeeld, die westelike Khanate het Islam aangeneem, grotendeels onder Sufi-invloed.
Die invloed van die Mongoolse Ryk kan selfs meer direk blyk te wees1terwyl wetenskaplikes 'n Y-chromosomale afkoms identifiseer wat by ongeveer 8 persent van die mans in 'n groot streek van Asië (of ongeveer 0,5 persent van die mans in die wêreld) voorkom. Uit die artikel word voorgestel dat die variasiepatroon binne die stam ooreenstem met 'n hipotese dat dit ongeveer 1000 jaar gelede in Mongolië ontstaan ​​het. So 'n verspreiding sou te vinnig wees om deur diffusie plaasgevind het, en moet dus die resultaat van seleksie wees. Die wetenskaplikes stel voor dat die afkoms deur waarskynlik manlike afstammelinge van Genghis Khan gedra word, en dat dit deur sosiale seleksie versprei het. Benewens die Khanates en ander afstammelinge, het die Mughal-koninklike familie van Indië ook van Genghis Khan afstam: Babur se moeder was 'n afstammeling, terwyl sy vader direk van Timur (Tamerlane) afstam.
Ten tyde van die dood van Genghis Khan in 1227, is die ryk onder sy vier seuns verdeel, met sy derde seun as die opperste Khan. Teen die 1350's was die khanate gebreek en het hulle die bevel verloor wat deur Genghis Khan aan hulle gebring is. Uiteindelik verdwyn die aparte khanate van mekaar en word hulle die Il-Khans-dinastie in Iran, die Chagatai Khanate in Sentraal-Asië, die Yuan-dinastie in China, en wat sou die Goue Horde in die huidige Rusland word.
Eurasië aan die vooraand van die Mongoolse invalle, c. 1200.
Genghis Khan, deur politieke manipulasie en militêre mag, het die nomadiese regering verenig, en teen 1206 ewig teen die Mongol-Turkse stamme meegeding. Hy het vinnig in konflik gekom met die Jin-ryk van Jurchen en die Westelike Xia in die noorde van China. Onder die provokasie van die Moslem-Khwarezmid-ryk het hy ook na Sentraal-Asië verhuis en Transoxiana en die ooste van Persië verwoes en daarna op Kievan Rus '('n voorganger-staat Rusland, Wit-Rusland en Oekraïne) en die Kaukasus aangeval. Terwyl hy in die laaste oorlog teen die Westelike Xia gevoer is, het Genghis siek geword en gesterf. Voordat hy gesterf het, het Genghis Khan sy ryk onder sy seuns en onmiddellike familie verdeel, maar soos die gewoonte dit duidelik gemaak het, het dit die gesamentlike eiendom van die hele keiserlike familie gebly, wat saam met die Mongoolse aristokrasie die heersende klas gevorm het.
Belangrike gebeure in die vroeë Mongoolse Ryk
1206: Teen hierdie jaar het Temujin uit die Orkhon-vallei Mongolië oorheers en die titel Genghis Khan ontvang, wat gedink het as "Oceanic Heerser" of "Firm, Resolute Heerser"
1207: Die Mongole het begin met die operasie teen die Westelike Xia, wat grootliks uit die noordweste van China en dele van Tibet bestaan ​​het. Hierdie veldtog het tot 1210 geduur, terwyl die Westerse Xia-heerser hulle aan Genghis Khan onderwerp het. Gedurende hierdie tydperk het die Uyghur-Turke ook vreedsaam aan die Mongole voorgelê en gewaardeerde administrateurs in die hele ryk geword.
1211: Na 'n wonderlike quriltai, of ontmoeting, het Genghis Khan sy leërs gelei teen die Jin-dinastie, wat die noorde van China regeer.
1218: Die Mongole neem Semirechye en die Tarim-kom vas, en beset Kashgar.
1218: Die teregstelling van Mongoolse gesante deur die Khwarezmian Shah Muhammad stel die eerste Mongoolse weswaarts in werking.
1219: Die Mongole kruis die Jaxartes (Syr Darya) oor en begin hul inval in Transoxiana.
1219-1221: Terwyl die veldtog in die noorde van China nog aan die gang was, voer die Mongole 'n oorlog in Sentraal-Asië en vernietig die Khwarezmid-ryk. 'N Opvallende kenmerk was dat die veldtog tegelyk uit verskillende rigtings geloods is. Boonop was dit opmerklik vir spesiale eenhede wat deur Genghis Khan persoonlik opgedra is om Ala al-Din Muhammad II, die Khwarazmshah wat van hulle gevlug het, te vind en dood te maak, en uiteindelik op 'n eiland in die Kaspiese See weggekruip het.
1223: Die Mongole behaal 'n beslissende oorwinning in die Slag van die Kalka-rivier, die eerste verbintenis tussen die Mongole en die Oos-Slawiese krygers.
1226: inval in die Westelike Xia, synde die tweede stryd met die Westelike Xia.
1237: Onder die leiding van Batu Khan keer die Mongole terug na die Weste en begin hul veldtog om Kievan Rus te onderwerp.
Die Mongol-Turkse militêre organisasie was eenvoudig, maar effektief. Dit was gebaseer op 'n ou tradisie van die steppe, wat 'n desimale stelsel was wat in die Iraanse kulture bekend was sedert Achaemenid-Persië: die leër is opgebou uit groepe van tien man elk, wat 'n arban; tien arbans vorm 'n onderneming van honderd, genaamd a jaghun; tien jaghuns het 'n regiment van duisend, genoem mingghan; en tien mingghans sou dan 'n regiment van tienduisend uitmaak (Tumen), wat die ekwivalent van 'n moderne afdeling is.
Anders as ander mobiele vegters, soos die Hunne of die Vikings, was die Mongole baie gemaklik met die belegering. Hulle was baie versigtig om ambagsmanne te werf uit die stede wat hulle geplunder het, en saam met 'n groep ervare Chinese ingenieurs, was hulle kundiges in die bou van die trebuchet en ander belegmasjiene, meestal op die plek gebou met bome in die omgewing.
Gedurende die geveg het die Mongoolse magte uitgebreide koördinering van gekombineerde wapenmagte gebruik. Alhoewel hulle beroemd was vir hul perde-boogskutters, was hul lansmagte ewe vaardig en net so noodsaaklik vir hul sukses. Mongoolse magte het ook hul ingenieurs in die geveg gebruik. Hulle het belegermotors en vuurpyle gebruik om vyandelike formasies te ontwrig, vegkragmagte met rook verwar deur gedeeltes van 'n vyandelike leër te isoleer om te voorkom dat bondgenote hulp verleen terwyl daardie vyandelike mag vernietig word.
Die leër se dissipline het Mongoolse soldate onderskei van hul eweknieë. Die magte onder die bevel van die Mongoolse Ryk is oor die algemeen opgelei, georganiseer en toegerus vir mobiliteit en spoed. Om die mobiliteit te maksimeer, was Mongoolse soldate relatief lig gepantser in vergelyking met baie van die leërs waarmee hulle te kampe gehad het. Boonop het soldate van die Mongoolse leër onafhanklik van die toevoerlyne gefunksioneer, wat die weermagbeweging aansienlik bespoedig. Die bekwame gebruik van koeriers het hierdie leërs in staat gestel om kontak met mekaar en met hul hoër leiers te behou. Dissipline is opgeneem in nerge (tradisionele jag), soos gerapporteer deur die Persiese historikus Juvayni (1226 - 1283). Hierdie jag het onderskei van jag in ander kulture, wat gelykstaande was aan klein eenheidsaksies. Mongoolse magte sou op die lyn versprei word, 'n hele streek omring en die hele spel binne daardie gebied saam dryf. Die doel was om nie een van die diere te laat ontsnap en om almal te slag nie.
Alle militêre veldtogte is voorafgegaan deur noukeurige beplanning, verkenning en versameling van sensitiewe inligting rakende die vyandelike gebiede en magte. Die sukses, organisasie en mobiliteit van die Mongoolse leërs het hulle toegelaat om tegelyk op verskillende fronte te veg. Alle mans tussen die ouderdomme van 15 en 60 jaar en wat streng opleiding kon ondergaan, kon in die leër opgesluit word en was 'n bron van eer in die stamoorlogtradisie.
'N Verdere voordeel van die Mongole was hul vermoë om groot afstande te kruis, selfs tydens harde, koue winters; in die besonder het bevrore riviere hulle soos snelweë na groot stedelike voorstede op hul oewers gelei. Benewens die beleg van die beleg, was die Mongole ook behendig tot rivierwerk en het die rivier Sajó in die lente-vloedtoestande met dertigduisend kavallerye in 'n enkele nag tydens die slag van Mohi (April 1241) oorgeslaan en die Hongaarse koning Bela IV verslaan. Net so is in die aanval op die Moslem Khwarezmshah 'n vlot skepe gebruik om te ontsnap aan die rivier.
Die Mongoolse ryk is beheer deur 'n wetgewing wat deur Genghis bedink is, genoem Yasa, wat "orde" of "bevel" beteken. 'N Besondere kanon van hierdie kode was dat die adel baie van dieselfde swaarkry as die gewone man gedeel het. Dit het ook ernstige boetes opgelê, byvoorbeeld, die doodstraf is beslis as die opgevolgde soldaat na aanleiding van 'n ander een nie iets van die berg voor af opgetel het nie. Op dieselfde tydstip het meritokrasie die oorhand gekry, en Subutai, een van die suksesvolste Mongoolse generaals, het die lewe as 'n smid se seun begin. In die geheel gesien het die noue dissipline die Mongoolse Ryk buitengewoon veilig en goed bestuur; Europese reisigers was verbaas oor die organisasie en die streng dissipline van die mense binne die Mongoolse ryk.
onder Yasa, hoofmanne en generaals is op grond van meriete gekies, godsdienstige verdraagsaamheid is gewaarborg, en die diefstal en vandalisering van burgerlike eiendom is streng verbode. Volgens die legende kon 'n vrou wat 'n sak met goud dra veilig van die een einde van die Ryk na die ander reis.
Die ryk is beheer deur 'n nie-demokratiese parlementêre sentrale vergadering, genaamd Kurultai, waarin die Mongoolse kapteins met die Groot Khan vergader het om binnelandse en buitelandse beleid te bespreek.
Genghis het ook 'n taamlik liberale en verdraagsame houding teenoor ander se gelowe getoon en mense nooit op godsdienstige gronde vervolg nie. Dit blyk 'n goeie militêre strategie te wees, aangesien ander Islamitiese leiers, toe hy in oorlog was teen die Sultan Muhammad van Khwarezm, nie deelgeneem het aan die stryd teen Genghis nie - dit is eerder gesien as 'n nie-heilige oorlog tussen twee individue.
Regdeur die ryk, handelsroetes en 'n uitgebreide posstelsel (Yam) is geskep. Baie handelaars, boodskappers en reisigers uit China, die Midde-Ooste en Europa het die stelsel gebruik. Genghis Khan het ook 'n nasionale seël geskep, die gebruik van 'n geskrewe alfabet in Mongolië aangemoedig en onderwysers, advokate en kunstenaars van belasting vrygestel, hoewel belasting op alle ander onderwerpe van die ryk swaar was.
Terselfdertyd word massiewe kollektiewe straf teen enige weerstand teen die Mongoolse heerskappy gehandhaaf. Stede is vernietig en hul inwoners is geslag as hulle teen die Mongoolse bevele stry.
Mongole waardeer hul kommersiële en handelsbetrekkinge met die naburige ekonomieë en hulle het hierdie beleid voortgesit tydens die proses van hul verowerings en tydens die uitbreiding van hul ryk. Vir alle handelaars en ambassadeurs wat oor die nodige dokumentasie en magtiging beskik, is die reis deur hul gebiede beskerm. Dit het die handel oor die land aansienlik verhoog.
Gedurende die dertiende en vroeë veertiende eeu het Europese handelaars, in die honderde, miskien duisende, hul weg van Europa na die verre land China gevestig - Marco Polo is slegs een van die bekendste hiervan. Goed gereis en relatief goed onderhou paaie verbind lande vanaf die Middellandse See-bekken met China. Die Mongoolse Ryk het 'n weglaatbare invloed op die handel in die see gehad.
Na Genghis Khan
Mongoolse Ryk in 1227 na die dood van Genghis
Aanvanklik is die Mongoolse ryk regeer deur Ogedei Khan, die derde seun van Genghis Khan en aangewese erfgenaam, maar na sy dood in 1241 het die breuke wat uiteindelik die Ryk sou kraak, begin vertoon. Vyandigheid tussen die kleinkinders van Genghis Khan het tot gevolg gehad dat Ogedei se weduwee vyf jaar regentig was totdat sy uiteindelik haar seun, Guyuk Khan, as Groot Khan bevestig het. Maar hy het net twee jaar regeer, en na sy dood was hy op pad om sy neef Batu Khan, wat nog nooit sy gesag aanvaar het nie, te konfronteer, het 'n ander regentskap gevolg totdat 'n periode van stabiliteit met die bewind van Monke Khan, 1251-1259. Die laaste universeel aanvaarde Groot Khan was sy broer Kublai Khan, van 1260-1294. Ondanks sy erkenning as Groot Khan, kon hy sy broer Hulagu en hul neef Berke in 1263 nie in 'n oop oorlogvoering hou nie, en ná Kublai se dood was daar nie 'n aanvaarde Groot Khan nie, dus was die Mongoolse ryk vir altyd versplinter.
Genghis Khan het die ryk in vier Khanate, onderreëls, verdeel, maar as 'n enkele ryk onder die Groot Khan (Khan van Khans). Die volgende Khanates het na vore gekom ná die dood van Ogedei Khan, onafhanklik funksioneer, maar onder toesig van die Groot Khan. Na die dood van Kublai Khan het die Khanate permanent gebreek.
Blue Horde (onder Batu Khan) en White Horde (onder Orda Khan) sou binnekort in die Golden Horde gekombineer word, met Batu Khan wat as Khan opduik.
Mongoolse vaderland (hedendaagse Mongolië, insluitend Kharakhorum) -Tolui Khan
Genghis Khan se seun, Ögedei Khan
Die uitbreiding van die ryk het 'n geslag of langer voortgeduur na die dood van Genghis Khan in 1227. Onder die opvolger van Genghis, Ögedei Khan, het die uitbreidingsnelheid sy hoogtepunt bereik. Mongoolse leërs het Persië binnegedring, die Xia en die oorblyfsels van die Khwarezmids afgehandel en in konflik gekom met die Song-dinastie van China, 'n oorlog begin tot 1279, en afgesluit met die suksesvolle verowering van die Mongole van die bevolkte China, wat vorm dan die meerderheid van die wêreld se ekonomiese produksie.
Toe die Mongole onder Batu Khan in die laat 1230's binnegeval het, het Rusland en Volga Bulgarye binnegeval, en die grootste deel van sy owerhede tot vasval gebring, en Oos-Europa binnegedring. In 1241 was die Mongole moontlik ook gereed om Wes-Europa binne te val, nadat hulle die laaste Pools-Duitse en Hongaarse leërs verslaan het tydens die Slag van Legnica en die Slag van Mohi. Batu Khan en Subutai het hulle voorberei om Wes-Europa binne te val, met 'n winterveldtog teen Oostenryk en Duitsland, en met Italië afgesluit. Die nuus oor Ögedei se dood het egter enige inval verhinder, aangesien Batu sy aandag op die volgende groot Khan moes verkies. Daar word gereeld bespiegel dat dit een van die groot keerpunte in die geskiedenis was, en dat Europa miskien wel by die Mongole geval het as die inval voortgegaan het.
Gedurende die 1250's het die kleinseun van Genghis, Hulegu Khan, vanaf die Mongoolse basis in Persië, die Abbasid Kalifaat in Bagdad vernietig en die kultus van die Assassins vernietig en in Palestina in die rigting van Egipte beweeg. Na die dood van die Groot Khan Möngke het hy egter vinnig teruggekeer vir die verkiesing, en die mag wat in Palestina oorgebly het, is in 1261 deur die Mamluks onder Baibars vernietig by Ayn Jalut.
Mongoolse Ryk in 1300-1400
Toe Genghis Khan gesterf het, het 'n groot potensiële swakheid van die stelsel wat hy opgestel het, sigbaar geword. Dit het baie maande geneem om die kurultai, aangesien baie van die belangrikste lede militêre veldtogte gelei het, duisende kilometers van die Mongoolse hartland af. En dan het dit nog maande geneem vir die kurultai om te kom tot die besluit wat van die begin af byna onvermydelik was - dat Genghis se keuse as opvolger, sy derde seun Ögedei, Groot Khan sou word. Ogedei was 'n taamlik passiewe heerser en persoonlik selfgenoegsaam, maar hy was intelligent, sjarmante en 'n goeie besluitnemer wie se gesag in sy hele bewind gerespekteer is deur oënskynlik sterker wil familielede en generaals wat hy van Gengis geërf het.
Met die dood van Ögedei in 1241 het die stelsel egter uitmekaar geval. Hangende a kurultai om die opvolger van Ögedei te verkies, het sy weduwee Toregene Khatun die mag oorgeneem en voortgegaan om die verkiesing van haar seun, Guyuk, deur die kurultai. Batu was nie bereid om Guyuk as Groot Khan te aanvaar nie, maar het nie die invloed in die land gehad nie kurultai om sy eie verkiesing te bekom. Daarom het hy terselfdertyd daarop aangedring dat die situasie in Europa te moeilik was om vir hom oos te kom en dat hy nie die resultaat van enige kurultai in sy afwesigheid gehou. Die gevolglike stilstand het vier jaar geduur. In 1246 het Batu uiteindelik ingestem om 'n verteenwoordiger na die kurultai maar het nooit die gevolglike verkiesing van Guyuk as Groot Khan erken nie.
Guyuk is in 1248 oorlede, slegs twee jaar na sy verkiesing, onderweg wes, blykbaar om Batu te dwing om sy gesag te erken, en sy weduwee Oghul Ghaymish het die regentskap aanvaar in afwagting op die vergadering van die kurultai; ongelukkig vir haar, kon sy nie die mag handhaaf nie. Batu het in die weste gebly, maar hierdie keer het hy sy en Guyuk se neef, Möngke, ondersteun wat in 1251 behoorlik tot Groot Khan verkies is.
Möngke Khan het sy broer Kublai onbewustelik die kans gegee om in 1260 Khan te word, en Kublai aan 'n provinsie in Noord-China toegewys. Kublai het die Mongoolse ryk uitgebrei en 'n gunsteling van Möngke geword. Volgens Holworth, volgens Kensus van die sensus, word Kublai se verowering van China meer as 18 miljoen mense doodgemaak.2
Maar later, toe Kublai baie Chinese wette en gebruike begin aanneem, is sy broer deur sy raadgewers oortuig dat Kublai te Chinees word en verraad sou word. Möngke het Kublai van toe af fyn dopgehou, maar in die weste gestry. Na sy dood van sy ouer broer het Kublai homself in die stryd gewerp vir 'n nuwe khan teen sy jonger broer, en hoewel sy jonger broer die verkiesing gewen het, het Kublai hom in die geveg verslaan, en Kublai het die laaste ware Groot Khan geword.
Hy was 'n sterk vegter, maar sy kritici het hom steeds daarvan beskuldig dat hy te nou aan die Chinese kultuur verbind is. Toe hy sy hoofkwartier na Beijing verhuis, was daar 'n opstand in die ou hoofstad wat hy skaars bekwaam gehad het. Hy het meestal op buitelandse alliansies gefokus en handelsroetes geopen. Hy het elke dag by 'n groot hof gaan eet, en baie ambassadeurs, buitelandse handelaars ontmoet en selfs aangebied om tot die Christendom te bekeer as hierdie godsdiens deur 100 priesters korrek sou wees.
Kleinseun van Genghis Khan, Kublai Khan
Teen die regering van Kublai Khan was die ryk reeds besig om in 'n aantal kleiner khanate te verdeel. Nadat Kublai in 1294 oorlede is, het sy erfgename nie daarin geslaag om die Pax Mongolica te onderhou nie, en is die Silk Road gesluit. Tussen-gesins-wedywering word vererger deur die ingewikkelde opvolgingspolitiek, wat militêre operasies twee keer so ver as Hongarye en die grense van Egipte verlam het (wat hul kanse op sukses verbeur) - en die neigings van sommige van die Khaneërs om hulself redelik dood te drink jonk (wat bogenoemde opeenvolgingskrisisse veroorsaak), het die verbrokkeling van die ryk vinniger gemaak.
'N Ander faktor wat tot die disintegrasie bygedra het, was die afname in die moraal toe die hoofstad deur Kublai Khan van Karakorum na die hedendaagse Beijing verskuif is, omdat Kublai Khan meer met die Chinese kultuur vereenselwig het. Kublai het op die oorlog met die Song-dinastie gekonsentreer, met die veronderstelling van die mantel van die heerser van China, terwyl die meer Westerse khanate geleidelik weggedryf het.
Die vier afstammingsryke was die Mongoolse gestigte Yuan-dinastie in China, die Chagatai Khanate, die Goue Horde wat Sentraal-Asië en Rusland beheer het, en die Ilkhane wat Persië van 1256 tot 1353 regeer het. Van laasgenoemde het hul heerser Ilkhan Ghazan tot Islam bekeer in 1295 en aktief die uitbreiding van hierdie godsdiens in sy ryk ondersteun.
Marco Polo aan die hof van Kublai Khan
Die Mongoolse uitbreiding deur die hele Asië, van ongeveer 1215 tot 1360, het gehelp om politieke stabiliteit te bewerkstellig en om die Silk Road teenoor Karakorum te herstel. Met seldsame uitsonderings, soos Marco Polo of Christelike ambassadeurs soos William van Rubruck, het min Europeërs die hele lengte van die Silkweg afgelê. In plaas daarvan het handelaars produkte baie soos 'n emmerbrigade vervoer, met luukse goedere wat van die een middelman na die ander verhandel word, van China na die Weste, en dit het buitensporige pryse vir die handelsgoedere tot gevolg gehad.
Die verbrokkeling van die Mongoolse ryk het gelei tot die ineenstorting van die politieke, kulturele en ekonomiese eenheid van die Silkweg. Turkse stamme het vanaf die verval van die Bisantynse Ryk die westelike punt van die Silkweg aangegryp en die saadjies gesaai van 'n Turkse kultuur wat later onder die Sunni-geloof in die Ottomaanse Ryk sou uitkristalliseer. Turkse-Mongoolse militêre orkeste in Iran, na 'n paar jaar van chaos, is verenig onder die Saffavid-stam, die moderne Iraanse volk wat vorm aanneem onder die Sjiïtiese geloof. Intussen was die Mongoolse vorste in Sentraal-Asië tevrede met die Soenniese ortodoksie met gedesentraliseerde vorste van die huise Chagatay, Timurid en Uzbek. In die Kypchak-Tatar-sone het Mongoolse khanate almal behalwe verkrummel onder die aanrandings van die Swart Dood en die toenemende mag van Muscovy. Aan die oostekant het die Chinese Ming-dinastie die Mongoolse juk omvergewerp en 'n beleid van ekonomiese isolasionisme gevoer. Nog 'n mag, die Kalmyk-Oyrats, het uit die Baikal-gebied in Sentraal-Siberië gestoot, maar kon nie veel meer as Turkestan beïnvloed nie. Sommige Kalmyk-stamme het wel daarin geslaag om na die Volga-Noord-Kaukasus-streek te migreer, maar die impak daarvan was beperk.
Na die Mongoolse ryk het die groot politieke magte langs die Silkweg ekonomies en kultureel geskei. Die verval van die nomademag het gepaard gegaan met die kristallisasie van streeksstate, deels as gevolg van die verwoesting van die Swart Dood en deels as gevolg van die oorskryding van sittende beskawings met kruit.
Ironies genoeg was die uitwerking van buskruit en vroeë moderniteit op Europa die integrasie van territoriale state en toenemende merkantilisme. Langs die Silk Road was dit net die teendeel: versuim om die integrasievlak van die Mongoolse ryk en die afname in handel te handhaaf, deels as gevolg van die Europese maritieme handel. Die Silk Road het omstreeks 1400 opgehou om as 'n skeepsvaartroete vir sy te dien.
Het u geweet? Die Mongoolse Ryk, gestig deur Genghis Khan in 1206, was die grootste aaneenlopende landryke in die geskiedenis van die mens
Die Mongoolse Ryk was die grootste aangrensende ryk in die geskiedenis van die mens. Die dertiende en veertiende eeu, toe die ryk aan bewind gekom het, word dikwels die 'Age of the Mongols' genoem. Die Mongoolse leërs gedurende daardie tyd was buitengewoon goed georganiseerd. Die dodetal (deur stryd, bloedbad, oorstromings en hongersnood) van die Mongoolse veroweringsoorloë word deur sommige bronne tot 40 miljoen geplaas.3
Nie-militêre prestasies van die Mongoolse Ryk behels die instelling van 'n skryfstelsel, gebaseer op die Uyghur-skrif, wat steeds in die Binne-Mongolië gebruik word. Die Ryk het al die stamme van Mongolië verenig, wat die opkoms van 'n Mongoolse volk en kultuur moontlik gemaak het. Moderne Mongoliërs is oor die algemeen trots op die ryk en die identiteitsgevoel wat dit aan hulle gegee het.
Sommige van die langtermyngevolge van die Mongoolse ryk sluit in:
Die Mongoolse ryk word tradisioneel krediet gegee vir die hereniging van China en die uitbreiding van sy grense.
Die taal Chagatai, wat wyd onder 'n groep Turke gepraat word, is vernoem na 'n seun van Genghis Khan. Dit was eens wyd sprekend en het 'n literatuur gehad, maar is sedertdien in Rusland uitgeskakel.
Moskou het tydens die juk van Mongol-Tatar hoogty gevier, 'n geruime tyd nadat die Russiese heersers die status van tollenaars vir die Mongole gekry het (wat beteken het dat die Mongole selde die lande wat hulle besit, sou besoek). Die Russiese heerser Ivan III het die Mongole heeltemal omvergewerp om die Russiese Tsardom te vorm, nadat die Groot stand aan die Ugrarivier die Mongole kwesbaar bewys het, en gelei het tot die onafhanklikheid van die Groothertog van Moskou. Dit is egter opmerklik dat Russiese geskiedkundiges die Mongoolse besetting al eeue lank beskou het as 'n periode van arrestasie vir Rusland, en die primêre rede vir die agterlikheid daarvan in die daaropvolgende eeue in vergelyking met die res van Europa.
Europa se kennis van die bekende wêreld is geweldig uitgebrei deur die inligting wat deur ambassadeurs en handelaars teruggebring is. Toe Columbus in 1492 vaar, moes sy missies Cathay, die land van Genghis Khan, bereik. Sommige navorsingstudies dui daarop dat die Swart Dood, wat Europa in die laat 1340's verwoes het, moontlik vanaf China na Europa langs die handelsroetes van die Mongoolse Ryk bereik het.
Onder die Westerse verhale skat die historikus R. J. Rummel dat 30 miljoen mense vermoor is onder die heerskappy van die Mongoolse ryk, en die bevolking van China het in die vyftig jaar van die Mongoolse regering met die helfte geval. David Nicole meld in Die Mongoolse krygshere, "Terreur en massa-uitwissing van elkeen wat hulle teëstaan, was 'n goed beproefde Mongoolse taktiek."
↑ Zerjal, Xue, Bertolle, Wells, Bao, Zhu, Qamar, Ayub, Mohyuddin, Fu, Li, Yuldasheva, Ruzibakiev, Xu, Shu, Du, Yang, Hurles, Robinson, Gerelsaikhan, Dashnyam, Mehdi, Tyler-Smith (2003 ). "Die genetiese nalatenskap van die Mongole." American Journal of Human Genetics (72): 717-721.
↑ R. J. Rummel. Dood deur die regering. (New Brunswick, NJ: Transaction Publisher, 1994). aanlyn Dood deur die regering: demokrasie voor die twintigste eeu Onttrek 16 Augustus 2007
↑ Die twintigste-eeuse atlas, Historiese liggaamstelling. 3 Oktober 2007 herwin.
Brent, Peter. Die Mongoolse Ryk: Genghis Khan: Sy triomf en sy nalatenskap. London: Weidenfeld & Nicholson, 1976. ISBN 9780297771371
Buell, Paul D. Historiese woordeboek van die Mongoolse wêreldryk. Lanham, besturende direkteur: The Scarecrow Press. ISBN 0810845717
De Hartog, Leo. Genghis Khan: Veroweraar van die wêreld. New York: Barnes & Noble, 1989. ISBN 9780760611927
Grootet, René. The Empire of the Steppes; 'N Geskiedenis van Sentraal-Asië. New Brunswick, NJ: Rutgers University Press, 1970. ISBN 9780813506272
Howorth, Henry H. Geskiedenis van die Mongole vanaf die 9de tot die 19de eeu: Deel I: Die Mongole en die Kalmuks. New York: Burt Frankin, 1965.
Lane, George. Die daaglikse lewe in die Mongoolse Ryk. Westport: Greenwood Press, 2006. ISBN 9780313332265
Nardo, Don. Die Mongoolse Ryk. Lewe tydens die groot beskawings. Detroit: Blackbirch Press, 2006. ISBN 9781410305855
Rummel, R. J. Dood deur die regering. New Brunswick, NJ: Transaction Publisher, 1994. ISBN 1560009276