Versindaba Tao Te Ching Archives : Versindaba
Marlies Taljard: Alle moontlikhede buite dualisme: Tao Te Ching
Lao Tsu, skrywer van die Tao Te Ching was 'n tydgenoot van Confucius in die sesde eeu vC. Hy was die hoof van die koninklike argiewe in Loyang. Volgens die bekende legende was hy op pad na die woestyn om daar om te kom, omdat hy tot in sy siel gewalg was deur die mens en sy weë, toe hy deur 'n poortwagter in die noord-weste van China oorreed is om eers sy leerstellinge op skrif te stel voordat hy verder gaan. Die resultaat is die Tao Te Ching, 'n poëties-filosofiese werk van ongeveer 5,000 woorde wat die afgelope 2,500 jaar reeds 'n belangrike invloed op Chinese denke uitoefen. Taoisme is in wese die kuns om op 'n spirituele vlak te funksioneer. Om te probeer om die Tao Te Ching uit te lê, druis direk in teen die aard van die filosofie wat daaruit spreek: woorde kan die ewige waarheid nie bevat nie:
(Ek gebruik deurgaans die vertaling van Gia-Fu Feng en Jane English).
Ondanks die feit dat die Tao Te Ching dikwels as heilige boek beskryf word, bevat dit geen teologiese waarheid nie en verkondig dit geen religie nie:
Die volgende vers lewer verdere kommentaar op die voorafgaande:
Dit lê klem op die mens se eie verantwoordlikheid om 'n etiese lewe te lei:
Leegheid is die ideale toestand van die gees: hoewel 'n pot 'n bevredigende vorm mag hê en mooi versieringe daarop aangebring is, sou dit nie 'n pot wees as dit nie hol was van binne nie – die leegte binne die pot is wat dit 'n nuttige houer maak:
Die doel van die Tao te Ching is nie om waarhede uiteen te sit nie, maar om te verwar, om mense bewus te maak van hulle verwarring. Elke mens put uit hierdie uitsonderlike werk unieke waarhede, kom in kontak met unieke insigte – dit is nog 'n rede waarom geen agterhaalbare waarheid aan dié antieke tekste gekoppel kan word nie. Alles wat interpreteerders daaroor sê, is niks meer as wegwysers nie. "Tao" beteken "weg" of "pad", en elke mens se weg deur die wêreld verskil. Intellektuele diskoers kan dit nie verklaar nie. Tereg sê Chuang Tzu: "It only blossoms through personal experience – not through analytical and intellectual nit picking … in reading it we simply see our own minds":
In sy wese is die Tao Te Ching 'n simboliese teks met simbole wat wyd kan wissel in hulle betekenisse. So word die term "koninkryk" deur sommige geïnterpreteer as 'n politieke staatkundige eenheid, deur ander as die interne koninkryk van die gees en deur 'n verdere groep as buite-wêreldse sfere. Meestal word die eksterne betekenis egter gekoppel aan innerlike belewenis of persepsie, want die persepsie en die gewig wat mens aan daardie persepsies toeken, bepaal immers sy belewing van die 'werklikheid":
Vloeibaarheid en nie-dualistiese denke is die basis van die Tao. Soos Ta Wan, 'n kommentator, dit stel: "Tao is only a name, it is a name outside of duality, it is the one thing with no anti, no, or opposite. The name Tao was given to the 'unnamable' unwillingly by the firste person to use the term, Lao Tzu." Geen beskrywing kan die Tao vasvang nie, maar tog is daar niks wat sonder die Tao kan wees nie: die Tao is beide dit wat alles omvat as dit wat deur niks gerepresenteer word nie, sowel hier en nêrens:
It is called indefinable and beyond imagination. Stand before it and there is no beginning.
Tao is 'n manier van sien vanuit die sentrum en die bewuswees daarvan dat alle moontlikhede bestaan en in balans gehou word nié deur middel van dualisme of opposisie nie, maar as gevolg van polariteit waar die een punt die teenoorgestelde pool van 'n ander punt verteenwoordig, waar die een die ander moontlik maak, onderhou en veronderstel: "Things exist due to the notion of an opposite yet are complementary, mutually arising, in total interdependence of each other" (Ta Wan).