Prof. Neels Moolman - Ooreenkomste tussen Jesus en Boeddha
Ooreenkomste tussen Jesus en Boeddha
Deur Prof. Neels Moolman op 1 September 2011
In my vorige artikel, My de-bekering (in Julie) het ek my geloofspad beskryf wat uiteindelik gelei het tot my spirituele ontwaking eerder as die navolging van 'n religieuse dogma. In my soeke na my eie waarheid en vrede moes ek tot my eie verbasing ontdek dat daar onvermydelike ooreenkomste bestaan tussen Jesus, die Christelike geloof en ander gode en gelowe. Die verhaal van Jesus was dus nooit so uniek soos wat die Kerk my wou laat glo nie. Eers nou, met die kennis ontploffing en die toegang deur middle van die internet tot ander bronne van inligting, wat voorheen nie beskikbaar was nie, kon ek ontdek hoe die Kerk, terwille van eie belang, ons in die duister gehou het.
Die ooreenkomste tussen Boeddha en Jesus sal vervolgens bespreek word t.o.v. hul lewensgeskiedenis en leerstellings. Hierdie bespreking maak geensins aanspraak op volledigheid nie. Die doel daarvan is om mense te laat besin oor dit wat die Kerk ons wou laat glo, en die werklikheid.
Ek hoop om in opvolgende artikels dieselfde ooreenkomste t.o.v. ander geloofsisteme en die Christelike geloof te kan uitlig.
Die lewensgeskiedenis van Buddha en Jesus
Boeddha het ongeveer 500 V.C. geleef. Tog is daar treffende ooreenkomste tussen Boeddha en Jesus. Volgens die antieke Boeddhistiese legende, was sy moeder 'n maagd wat wonderbaarlik deur die toekomstige Boeddha beset is in die vorm van 'n wit olifant wat uit haar regter sy voortgebring is (Hopkins, 1901:129). Die Sanskrit kundige Dr. Edward W. Hopkins beweer dat hierdie wonderbaarlike geboorte verhaal ongetwyfeld minstens dateer vanuit die 3de eeu V.C. en selfs vroeër. Die wonderbaarlike geboorte van Boeddha, sowel as sy versoeking, is uitgegraveer op monumente 150 V.C. en ouer (Hopkins, 1901:137).
Soos Jesus, word geglo dat Boeddha 'n heilige wese was wat voor sy geboorte reeds in die hemel bestaan het (Hopkins, 1901:127-128s). Boeddha is soos Jesus ook uit 'n maagd genaamd Maya gebore wat beskou is as die "koningin van die hemel" (Coomaraswamy, 1972:37). Soos Jesus was Boeddha ook van koninklike afkoms en het as 'n prins bekend gestaan (Thundy, 1993:81). Tydens sy geboorte het 'n wonderbaarlike lig verskyn soos die ster van Bethlehem tydens die geboorte van Jesus (Thundy, 1993:107). Soos Herodes bevel gegee het dat die manlike seuntjies vermoor moes word so ook het die tiran Bimbasara bevel gegee dat seuntjies vermoor moes word in Boeddha se geval (Del Mar, 1900:124). Soos wat Simeon geprofeteer het dat Jesus 'n groot geestelike leier sou word (Luk. 2:25-35) was daar ook 'n heilige wat dieselfde voorspel het vir Boeddha (Hopkins, 1901:28). Beide Jesus en Boeddha het as kinders hul leermeesters onderrig (Carpenter, 1880:973).
Beide het hul bediening op 29 jarige ouderdom begin (Thundy, 1993:54) en het die kop van 'n slang vermorsel (Carpenter, 1880:48). Soos Jesus deur Satan versoek is, is Boeddha deur Mara versoek en beide is die aarde en alles wat daarop is, belowe (Carpenter, 1880:974). Soos Jesus het Boeddha 12 dissipels gehad en het rondgereis en oral gepreek (Thundy, 1993:54). Beide het afgodediens verbied (Dobbins, 1883:212), was die saaier van die woord (Mead, 1902:133) en het gepreek oor die vestiging van 'n regverdige koninkryk (Thundy, 1993:54). Soortgelyk aan Jesus is daar vertel dat Boeddha wonderwerke verrig het, siekes gesond gemaak (Carpenter, 1880:974), 500 mense gevoed vanuit 'n klein mandjie met brood (Carpenter, 1880:89) en het 'n dissipel help loop op water (Whitney, 1908:361). Beide het 'n bergrede gehad (Carpenter, 1880:975) en het kuisheid, matigheid, verdraagsaamheid, medelye, liefde en gelykheid gepredik (Carpenter, 1880:977-978). Soos Jesus in Jerusalem, is Boeddha in sy tuisdorp triomfantlik ontvang (Carpenter, 1880:976). Boeddha is deur 'n dissipel verraai wie ander daartoe gelei het om hom te vermoor soos in die geval van Jesus met Judas (Carpenter, 1880:976). Tydens Boeddha se dood het 'n aardbewing ontstaan. Soos Jesus het Boeddha gesterf aan 'n kruis (Lindner, 2005:87), drie dae in die hel gely (Thundy, 1993:102) en is daarna uit die dode opgewek (Paine, 1981:102). Hy het na Nirvanna (hemel) vertrek (Jaini, 1968:331-332).
Soos Jesus is na Boeddha ook verwys as die goeie herder (69), die skrynwerker (Hardy, 1967:100) die ewige en onsterflike (Mead, 1902:71) en die groot geneesheer (Carpenter, 1880:976), die redder van die wêreld (Thundy, 1993:80) en die Lig van die wêreld (Thundy, 1993:80).
Ooreenkomste tussen die leerstellings van Boeddha en Jesus
In hierdie gedeelte is daar, ter wille van moontlike vertalingsfoute en vergelykbaarheid gehou by die Engelse aanhalings van beide Boeddha en Jesus. Die aanhalings van Boeddha is nie in Afrikaans beskikbaar nie.
"Love your enemies, do good to those who hate you, bless those who curse you, pray for those who abuse you. From anyone who takes away your coat do not withhold even your shirt. Give to everyone who begs from you; and if anyone takes away your goods, do not ask for them back." (Luke 6:27-30)
"Truly I tell you, just as you did not do it to one of the least of these, you did not do it to me." (Matt. 25:45)
"Put your sword back into its place; for all those who take the sword shall perish by the sword." (Matt. 26:52)
"This is my commandment, that you love one another as I have loved you. No one has greater love than this, to lay down one's life for one's friend." (John 15:12-13)
"Grace and truth came through Jesus Christ." (John 1:17)
"The kingdom of heaven is like a mustard seed that someone took and sowed in his field; it is the smallest of all the seeds, but when it has grown it is the greatest of shrubs and becomes a tree, so that the birds of the air come and make nests in its branches." (Matt. 13:31-32)
"Why do you see the speck in your neighbor's eye, but do not notice the log in your own eye? Or how can you say to your neighbor, "Friend, let me take the speck out of your eye," when you yourself do not see the log in your own eye? You hypocrite, first take the log out of your own eye, and then you will see clearly to take the speck out of your neighbor's eye." (Luke 6:41-42)
"Your eye is the lamp of your body. If your eye is healthy your whole body is full of light; but if it is not healthy, your body is full of darkness. Therefore consider whether the light in you is full of darkness. If then your whole body is full of light, with no part of it in darkness, it will be as full of light as when a lamp gives you light with its rays." (Luke 11: 34-36)
"Your father in heaven makes his sun rise on the evil and on the good, and sends rain on the righteous and on the unrighteous." (Matt. 5:45)
"If you wish to be perfect, go sell your possessions, and give the money to the poor, and you will have treasure in heaven." (Matt.19:21)
"Foxes have holes, and the birds of the air have nests; but the Son of Man has nowhere to lay his head." (Matt. 8:20)
"Blessed are the pure in heart, for they will see God." (Matt. 5:8)
Dit wil voorkom asof die skrywers van die Nuwe Testament Boeddha se verhaal gebruik het om die mitologiese Jesus te help skep. Volgens die ooreenkomste in die leerstellings van Jesus en Boeddha, is dit duidelik dat Jesus, in die 18 jaar van sy lewe waarvan ons niks weet nie, onder andere in die Ooste deurgebring en daar in Boeddhiste tempels geleer het. Wat Jesus geleer en verkondig het was dus reeds voorheen deur Boeddha geleer en verkondig.
Carpenter, Joseph Estlin, "Obligations of the New Testament to Buddhism," The Nineteenth Century, VIII, July-December 1880.
Coomaraswamy, Ananda Kentish, Elements of Buddhist Iconography, Munshiram Manoharlal, New Delhi 1972.
Del Mar, Alexander, The Worship of Augustus Caesar, The Cambridge Encyclopedia Co., NY, 1900.
Hopkins, Edward Washburn, India Old and New, with a Memorial Address, Charles Scribner's Sons, London, 1901.
Jaini, Padmanabh S., Collected Papers on Buddhist Studies, Motilal Banarsidass Publ., Delhi, 2001.
Kloppenborg, Ria, The Sutra on the Foundation of the Buddhist Order, E.J. Brill, 1973.
Lillie, Arthur, Buddha and Buddhism, T&T Clark, 1900. – Buddhism in Christendom: Or Jesus, the Essene, Kegan Paul, London, 1887.
Lindtner, Christian, "Jesus is Buddha," jesusisbuddha.com – Geheimnisse um Jesus Christus: Das Neue Testament ist Buddhas Testament, Lühe-Verlag, 2005.
Thundy, Zacharias P., "The Sanskrit Sources of the Gospel Narratives of the Trial and Death", www.jesusisbuddha.com/thundy.html – Buddha and Christ: Nativity Stories and Indian Traditions, E.J. Brill, Leiden, 1993.
Whitney, Loren Harper, A Question of Miracles: Parallels in the Lives of Buddha and Jesus, The Library Shelf, Chicago, 1908.