God op 'n veilige afstand? Jaco Kruger - Wapadrant
'n Studie wat 'n paar jaar gelede onder Amerikaanse tieners gedoen is wys dat baie, baie mense wat hulleself as gelowig beskou, oor God dink as 'n soort van 'n kombinasie tussen 'n huisbediende (die Engelse woord is 'n "butler") en een of ander terapeut. Hoe so? Dink aan ou Nestor, die butler in die Kuifie strokiesprente. Hy is altyd gereed as jy hom roep, maar hy is altyd op die agtergrond. Hy staan by die deur. Of dink aan die vroutjies wat baie van ons se huise skoonmaak. Hulle is altyd iewers in die agtergrond doenig, maar jy self het nooit regtig met hulle te doen nie, behalwe wanneer jy hulle vra om iets te kom skoonmaak, of iets te doen. Volgens die studie is dit hoe baie mense oor God dink. God is altyd op die agtergrond; Hy is altyd gereed om iets te doen wanneer jy hom vra, maar vir die res het jy nie eintlik iets met Hom te doen nie.
Die ander prentjie wat 'n mens kan gebruik is om te sê God is vir baie mense soos 'n terapeut, sê maar 'n fisioterapeut. Wanneer het 'n mens met 'n fisio te doen? Wanneer jou rug seer is of jou voet seer is. Dan gaan jy na die fisio toe en hy of sy behandel die probleem vir jou. Daarna gaan jy weg, en jy het niks met die fisio meer te doen nie. Totdat jy weer een of ander pyn kry. En dan maak jy maar net weer 'n afspraak.
Wat is die punt? Die punt is dat God op 'n veilige afstand is. Hy is net naby genoeg om te roep as ek iets gedoen wil hê, of as iets seer is, maar vir die res het ek eintlik nie veel met Hom te doen nie. God wat 'n soort versekeringspolis is om te verseker dat dit met my goed gaan, maar vir die res is Hy eintlik 'n onbekende. Is dit nie hoe ons – hoe ek – dalk ook baiekeer vir God hanteer nie? Al sal ek dit nooit so sê nie, dan is dit wat my gebedslewe en my lewensritme sê. 'n Goddelike huisbediende en 'n kosmiese terapeut – net op die regte veilige afstand van my af... maar daarom ook onbekend.
2. Deur Hom leef ons, beweeg ons en bestaan ons
Hoor saam met my vandag, en saam met die Ateners van destyds, die stem van die God wat Homself bekend maak. Hoor saam met my hoe dat hierdie prentjie van die veilige, onbekende god geskud word. "God, wat die wêreld met alles wat daarin is, gemaak het, Hý is die Here van hemel en aarde, en Hy woon nie in tempels wat deur mense gemaak is nie. Hy het ook nie nodig dat mense Hom versorg nie." Moet nie oor God dink as 'n goedige oupa met 'n lang wit baard wat iewers doer bo in die hemel sit nie! Dink oor ruimte, dink oor tyd, dink oor die verste sterre, dink oor emosies, dink oor musiek, dink oor die lewe self: dit alles bestaan van oomblik tot oomblik omdat God sy hande daarom hou. God is baie groter as wat ons ooit kan dink, groter as waarom ons ooit 'n veilige boksie sal kan sit.
Maar God is ook baie nader as wat ons ooit kan dink. Luister wat sê Paulus verder: "Dit is Hy wat aan almal lewe en asem en alles gee." En 'n bietjie verder: "Deur Hom lewe ons, beweeg ons en bestaan ons." Dink aan die bloed wat deur jou are pols. God is nader aan jou as jou eie hartklop. Dink aan jou asemhaling. God is nader aan jou as jou eie asemhaling. Hy is die diepste geheim van al jou ervarings. God is nader aan my as wat ek aan myself is. Hy ken my beter as wat ek myself ken. En tog is Hy ook altyd meer as waarby ek ooit kan uitkom. Van Wie ons hier hoor is beslis nie 'n god wat op 'n veilige en 'n gerieflike afstand van ons af gehou kan word nie. Dis nie 'n god wat gereed staan om my geluk en welsyn te voorsien soos wat ek dink goed is vir my nie. Die werklikheid is eerder anders om. Ek moet op Hom ingestel wees. Dis Hy wat my posisioneer, en ek moet getrou wees daaraan. Hy is my bestaan. Ek moet getrou wees daaraan.
So, is dit dan dalk eerder 'n God wat op 'n gevaarlike afstand van ons af is, nie 'n veilige afstand nie? Voordat ons so begin dink, luister saam met my na wat Paulus nog vir die Ateners sê: "God het 'n dag bepaal waarop Hy regverdig oor die wêreld gaan oordeel deur 'n Man wat Hy uitgekies het." Ons weet mos wie hierdie Man is. Dis is Jesus Christus! God se wonderlike nabyheid, en sy wonderlike grootheid is 'n nabyheid en 'n grootheid in Jesus. In Hom is God en mens bymekaar. En die oneindige liefde tussen die Vader en die Seun in die Heilige Gees word nou 'n liefde tussen God en mens. En hierdie liefde en hierdie getrouheid strek tot die verste uiterstes van ons bestaan. Tot by die dood. Daar is nie 'n plek waar hierdie liefde en getrouheid nie kom nie. Selfs nie die dood nie. En dan wek God die Vader vir Jesus Christus op uit die dood. En sedertdien kan ons mense nie meer dieselfde dink oor dood en lewe self nie.
Sien, broers en susters, dis miskien goed en wel om 'n god te hê wat op 'n veilige afstand hier in die agtergrond van jou lewe wag en gereedstaan as jy hom inroep of met 'n probleem na hom toe gaan, maar wat gebeur as dinge regtig sleg gaan in jou lewe? Wat gebeur as dinge regtig totaal en al anders uitwerk as wat jy verwag dat dit sou uitwerk? My kind, my man, my vrou word siek en ek bid dat God hom sal gesond maak, maar hy word nie gesond nie. Hy word inteendeel algaande sieker, en na 'n lang lyding gaan hy dood. Of ek is nie gelukkig in my werk nie, en ek weet eintlik nie of hierdie werk eers is wat ek regtig wil doen nie. Ek bid dat God sal help, maar my omstandighede bly maar dieselfde. Wat nou? Hoe nou gedink? Kan dit wees dat ek eendag besef: hierdie god op 'n veilige afstand, hierdie versekeringspolis god is vir my heeltemal onbekend.
3. "Ja" sê vir God se Aanwesigheid
"God het die tye van onkunde oorgesien, maar nou roep Hy al die mense om hulle te bekeer," sê Paulus. En van wie praat hy dan net daarna? Van Jesus Christus – die Man wat God uitgekies het. So bekering is eenvoudig om in Jesus Christus te wees en alles deur Jesus Christus te benader. In Jesus is God en mens bymekaar. Nou is ek nie meer in daardie valse gemaksone van 'n god wat net op 'n veilige afstand is daar waar ek hom wil hê nie, maar watter groot troos is dit nie! Op 'n wonderlike, misterievolle manier hoef ek nie nou net vir God daar te hê soos ek Hom wil hê, en soos wat ek dink dit goed en lekker vir my is nie. Ek kan ook "ja" sê vir God se aanwesigheid wanneer dit baie swaar met my gaan. Ek weet nou in die lewe is daar 'n sterf en 'n opstaan. In my lewe is daar, en gaan daar ook ervarings van sterf wees. Sommige ervarings van doodsheid en van sterf is daar omdat die lewe stukkend en vol gebrokenheid is. Dis deel van hierdie wêreld waarin ons bestaan, en om 'n gelowige te wees beteken nie dat ek daarvan gevrywaar sal wees nie. Maar wat ek wel weet is dat ek nooit daarin alleen is nie. God is daar. Jesus Christus het tot in die diepste swaarkry gegaan. God is ook nou hier by my in my lewe en daarvoor kan ek "ja" sê.
Maar, weet u, dan is daar nog 'n ander soort ervaring van doodsheid en van sterf ook. Dit is wanneer die doodsheid in my eie lewe is. Wanneer ek die oorsaak van die doodsheid is. Hoe gebeur dit? Dit kom omdat ons elkeen op so baie maniere probeer om self in beheer te wees. En in my poging om self in beheer te wees ontwikkel ek gewoontes en maniere van doen en persoonlikheidstrekke wat my moet help om self in die middelpunt te staan. Maar dan lewe ek nie volgens die ritme van die Een wat nader aan my is as my eie hartklop nie. Ek lewe nie in pas met die Een wat nader aan my is as my eie asem nie. En so, onvermydelik, kom daar ervarings van seerkry en van doodsheid uit hierdie lewenshouding van my. Maar het u al ooit daaraan gedink dat dit 'n goeie ding kan wees? As ek bewus raak van hierdie ervarings van sleg en swaarkry en ek sien raak dit kom uit 'n verkeerde lewensrigting, dan kan ek in die krag van die Heilige Gees hulle laat sterf. Dan is daardie sterf, en daardie ervaring van seer 'n goeie ding. Want daaruit kom 'n opstaan in 'n nuwe lewe deur die Heilige Gees.
Hier's die vraag aan jou en my vandag, broer en suster: is ek bereid om ingestel te word op die ware lewe self? Is ek bereid om "ja" te sê vir God se ontsagwekkende Aanwesigheid, nader as wat ek aan myself is en tog ook meer as wat ek ooit kan begryp, of wil ek God op 'n veilige afstand hou – Hy is daar om te sorg dat goeie goed met my gebeur wanneer ek op sy knoppie druk. Is ek bereid om "ja" te sê vir die sterf en die opstaan saam met Jesus Christus, selfs al verstaan ek nie self altyd mooi wat gebeur, of waarheen ek geneem word nie, of wil ek in die middelpunt bly, met die gevolg dat God eintlik maar 'n onbekende is – en ek ook eintlik 'n onbekende vir myself bly?