In ’n video wat die Universiteit Stellenbosch (US) se studenteraad onlangs uitgereik het, vra hulle verskeie studente en personeellede ’n skynbaar algemene vraag: Is jy ’n Matie?
Sedert ek my nagraadse studie in joernalistiek aan die US begin het, het hierdie standaarde waaraan ek myself vir die afgelope drie jaar gemeet het, egter toenemend soos ’n splinter aan my begin krap. Is hierdie tradisionele lysie van arbitrêre aktiwiteite en besienswaardighede dan waaraan ek en ander onsself as “Maties” moet meet? Hang jou vlak van betrokkenheid by hierdie instelling af van die getal inskrywings wat jy op jou “bucket list” kon afmerk as afgehandel? Is dit dan die waardes waarmee jy hier wegstap nadat jy jou koker in die sak gesteek het?
Hoewel hierdie lys vir uitstekende herinneringe en skreeusnaakse foto’s gesorg het, is die waardevolste ding waarmee ek hier sal weggaan, die ontnugtering wat ander studente en die omliggende gemarginaliseerde gemeenskappe vir my gebied het.
In my ervaring kan jou uitkyk op die lewe gevaarlik ingeperk wees wanneer jy in ’n klein, plattelandse gemeenskap grootgeword het. Hoewel dit jou moontlik met ’n verhoogde vlak van menslikheid kan laat, kan dit jou met oogklappe die wêreld instuur.
Hier kon ek leer wat “Matie” vir nie net ander Suid-Afrikaanse studente beteken nie, maar selfs vir dié wat hul studie internasionaal voortsit. Ek kon uiteindelik insien dat om ’n Matie te wees, ’n idee was wat deur dekades se onregverdige en onregmatige optrede gekenmerk is.