Vergeet die wolf, pasop vir die held | Mossel Bay Advertiser
Vergeet die wolf, pasop vir die held
Hannes Visser | 04 October 2019
In die 1920's het 'n besonderse groot kokkerot een nag 'n bevlieging gekry om 'n tikmasjien in die nuuskantoor van die New York Evening Sun te gebruik om gedigte vir die koerant te skryf. Die veelpotige digter se naam was Archy en hy was in sy vorige lewe 'n bekende digter wat na sy dood as 'n kokkerot herrys het.
Arme Archy het geen maklike taak gehad om sy daaglikse gedigte vir die koerant te tik nie, want hy moes vir elke letter teen 'n rak opklouter en dan kop-eerste afduik tot op 'n tikmasjiensleutel. Hy kon dus geen hoofletters of leestekens tik nie. Archy het bevriend geraak met 'n rondloperkat, Mehitabel, wat glo Cleopatra in haar vorige lewe was. Deur die oë van Archy en Mehitabel en 'n paar ander vreemde karakters soos rotte en spinnekoppe, word lewenswaarhede met die lesers gedeel. Die storie van Archy en Mehitabel was die skepping van die skrywer Don Marquis en verskeie weergawes van die stories is sedert 1927 in boekvorm gepubliseer.
My vrou het 'n kopie van Archy and Mehitabel wat in September 1949 uitgegee is, in 'n liefdadigheidswinkel op Knysna opgespoor en hierdie week het ek saam met die kokkerotdigter en sy vreemde vriende deurgebring. En, jou wrintie, op bladsy 80 beskryf Archy die huidige politieke situasie in my dorp, en seker maar in die meeste ander dorpe, haarfyn.
In sy gedig, aesop revised by archy, vertel hy die storie van 'n onskuldige lammertjie wat haar dors by 'n kabbelende stroompie les en deur 'n vraatsige wolf vasgekeer word. Die wolf is rasend honger en vasbeslote om die wollerige snoephappie te verorber, maar gelukkig daag 'n dapper held op, verjaag die wolf en red die lammertjie se lewe. Op pad huis toe vertel die man vir die lammertjie hoe gelukkig sy was dat hy opgedaag het, want wolwe is uiters gevaarlik en onskuldige mense en diere moet ten alle koste teen hulle beskerm word. Ja, sê hy, die wêreld is vol wolwe en geen steen moet onaangeroer gelaat word om hulle te jag en uit te roei sodat onskuldiges en weerloses veilig kan wees nie.
Die lammertjie jubel en juig huppelend deur die blommetjies en weet nie hoe om die man te bedank nie.
Dan vertel Archy die kokkerot hoe die man by die huis met die grootste deernis en teerheid die lammertjie keelafsny, haar met sorg kook en dan die gode dank dat hy die arme skepsel van die wolf kon red. En terwyl hy aan sy lamsbredie smul besluit die man hy moet vir die koerante skryf en die hele mensdom teen wolwe waarsku. Archy het toe nie verder uitgebrei nie, maar ek is seker die man het vir almal wat na hom wou (of nie) luister, vertel hoe hy sy eie lewe op die spel geplaas het en onbaatsugtig sonder enige persoonlike voordeel, ingespring het en die lammertjie van 'n gewisse wolwedood gered het.
Het ek 'n ooraktiewe verbeelding of is hier onrusbarende ooreenkomste met dit wat vandag in die politiek aan die gang is? Elke vyf jaar daag helde in blou, in groen geel en swart en in rooi of in oranje op en "red" almal van die wolwe, net om kort daarna gatom te swaai en hulle eie agendas najaag.
Skaars drie jaar nadat Oudtshoorn uit die vorige wolwe se kloue gered is, lyk dit vir my of die skrif aan die muur is en dat die helde onder mekaar baklei oor wie die grootste porsie lamsbredie kry. Dalk is ek onnodig sinies en veroordelend, en dalk is die onbetroubaarheid van politici van vandag niks nuuts nie. Dalk is dit iets wat Aesop reeds in sy lewe as 'n slaaf meer as 2 600 jaar gelede gesien het en dit het net nooit verander nie. My vraag is: As 'n kokkerot Aesop se lesse in die 1920's kon sien, hoekom sien ons dit nie en laat ons toe dat ons elke keer verneuk word?