Siste - oorsake, simptome en terapie - Siektes - 2022
Die woord sist kom van die Grieks. Die siste wat hier aangebied word, moet nie verwar word met die uitskeidingsorgaan nie, alhoewel hulle dieselfde naam het, hoewel daar morfologiese ooreenkomste is. Om dit eenvoudig te stel, bestaan ​​dit uit 'n holte waarin daar vloeistof is. Hulle word aan die buitekant omring deur 'n kapsule van epiteelweefsel. Hierdie tipe weefsel vorm die oppervlakweefsel wat die organe bedek en dit uit die omgewing afbakening.
Siste is strukture wat vanself bestaan. Hulle het nie 'n uitlaatklep nie, sodat die vloeistof wat hulle bevat nie kan afloop nie. Hul grootte kan aansienlik wissel. Dit wissel van 'n paar millimeter tot die grootte van 'n vuis. In seldsame gevalle is diameters van 20 sentimeter en meer moontlik. Dit kom voor as 'n enkele struktuur, maar kan ook in verskillende kamers verdeel word. Die vloeistofinhoud kan bestaan ​​uit verskillende stowwe en kan benewens weefselvloeistof urine, bloed, pus en sebum bevat. Afhangend van die samestelling, wissel die konsekwentheid van die inhoud van vloeistof tot vaste stof.
In die reël is siste onskadelik en vorm dit slegs 'n kosmetiese probleem. As u onseker is oor die oorsprong en tipe gewasse, moet u beslis 'n dokter raadpleeg om dit duidelik te maak.
Medies word siste in twee hoofgroepe verdeel. Die "regte siste" word - soos reeds hierbo beskryf - omring deur 'n epiteel. Hulle kan oral in die liggaam gevind word en kan in verskillende soorte siste geklassifiseer word. Dit bevat die sogenaamde epidermale of follikulêre siste wat wydverspreid voorkom. Byna almal het hierdie een tot drie sentimeter groot, sferiese strukture in die vel al ontmoet.
Baie mense ken ook milia. Dit is klein strukture van een tot drie millimeter groot, wat as wittergeel korrels op die wange en tempels broei. Dit kom gereeld by jong kinders en adolessente voor, maar kan ook volwassenes beïnvloed. U het geen patogene potensiaal nie. Vanweë hul ligging, kan hulle egter 'n aansienlike kosmetiese probleem inhou vir diegene wat geraak word. Daarbenewens kan regte siste in 'n groot verskeidenheid groottes, vorms en variante byna oral voorkom. Die mees algemene soorte kan in die volgende lys gesien word:
Siste in die eierstokke (siste in die eierstokke),
Siste agter in die knie (Baker se siste),
Siste in die kliere op die ooglid,
Sebaceous siste van die vel,
Siste in die bors,
Die sogenaamde pseudosiste moet onderskei word van die regte siste. Hulle word nie omring deur epiteelselweefsel nie, maar deur 'n dun laag bindweefsel. Dit kom meestal voor as gevolg van degeneratiewe of inflammatoriese prosesse. 'N Tipiese voorbeeld hiervan is pankreas siste wat ontwikkel as gevolg van pankreatitis.
Die mucocele (mukosale siste) behoort ook tot hierdie tipe. Dit vorm wanneer speekselkliere beseer word en kan nie meer hul vloeistof vrystel nie. As gevolg van die vogretensie, ontwikkel die speekselklier 'n siste as 'n soort oorloopkom. Hierdie meganisme beïnvloed die mondmukosa dikwels as 'n sorgelose byt die kliere beskadig. Pseudosiste kan ook veroorsaak word deur parasiete of infeksies. Die volgende hoofstukke handel uitsluitlik oor regte siste.
Oorsake wat lei tot die vorming van 'n sist
Die vorming van siste kan verskillende oorsake hê. Dit kom dikwels voor omdat vloeistofophopings in die weefsel nie kan dreineer nie of slegs onvoldoende kan dreineer. Dit gebeur gereeld in die vel as die talgkliere geblokkeer word. Borsiste behoort ook tot hierdie kategorie. Dit word veroorsaak deur 'n verstopping in die melkkanale.
Siste kan ook vorm as gevolg van siekte, soos sistiese fibrose. Dit is 'n seldsame oorerflike afwyking waarin die afskeidingmetabolisme in alle kliere wat slym produseer, versteur word. Die afskeidings bevat te min water en word viskeus. Die resultaat is baie ernstige funksionele beperkings in 'n wye verskeidenheid organe, veral in die longe. Daar vorm die viskose slym siste in die longweefsel.
Ovariale, testikulêre en sommige bors siste het 'n hormonale oorsaak. Hierdie verband kan baie indrukwekkend waargeneem word in siste van die eierstokke. Die meestal kersgrootte strukture kom voor in die konteks van hormonale veranderinge in puberteit en in die menopouse. Met die einde van die hormoonverandering verdwyn hulle weer. Vetsug kan die opkoms daarvan bevorder.
Sogenaamde sjokoladesiste ontstaan ​​as gevolg van endometriose. Dit is 'n toestand waarin botteragtige weefsel buite die baarmoederholte voorkom. Dit is gemeng met geklitste bloed en kan versamel in 'n holte wat 'n sjokoladesiste genoem word as gevolg van die bruin kleur.
Lewersiste kan twee verskillende oorsake hê. Op ons breedtegrade is die ontwikkelingsteurings van sekere weefsels in die baarmoeder meestal die skuld vir hul ontwikkeling. Dit is selde die resultaat van besmetting met die jakkals lintwurm, wat 'n gevaarlike wurmsiekte, echinococcosis, kan veroorsaak. Dit beïnvloed die lewer, maar kan ook ander organe beïnvloed. As dit nie behandel word nie, kan dit tot die dood lei.
Individuele siste in die lewer is gewoonlik skadelik. Die situasie verskil egter met die sogenaamde sistlewer (polisistiese lewersiekte). Dit ontstaan ​​meestal op grond van die outosomaal dominante oorerflike polisistiese niersiekte. In 75 persent van die gevalle beïnvloed dit ook die lewer. 'N sist lewer is 'n ernstige siekte as gevolg van die groot hoeveelheid ruimte wat deur die talle siste veroorsaak word, en dieselfde geld ook vir die sistnier (polisistiese niersiekte).
'N Ander siekte wat verband hou met verhoogde sistvorming, is polisistiese eierstoksindroom (PCOS). Dit spruit uit hormonale afwykings, waar die toename in androgene (manlike geslagshormone) veral opvallend is. Dit lei tot die toename in liggaamshare. 'N Ander kenmerk van die siekte is, soos die naam aandui, die teenwoordigheid van baie siste. Met ten minste agt siste met 'n maksimum deursnee van tien millimeter en 'n toename in die ondersteunende weefsel, praat dokters van PCOS.
Die siekte kom veral voor by jong vroue in die bevrugting. Die oorsake daarvan is nog nie volledig uitgeklaar nie. Dokters neem aan dat dit geërf word as gevolg van familiegroepe. Om oorgewig te wees verhoog die risiko van siekte. PCOS word dikwels geassosieer met insulienweerstandigheid. Die reseptore wat verantwoordelik is vir die opname van glukose uit die bloed, werk nie behoorlik nie. 'N Diabetiese situasie kan ontstaan ​​wat die simptome van polisistiese eierstoksindroom kan vererger.
Enkel siste is gewoonlik skadeloos en veroorsaak geen simptome nie. Dit is ook die rede waarom hulle gereeld ongemerk raak. In die inwendige organe word hulle gewoonlik net per toeval ontdek tydens roetine-mediese ondersoeke. Siste word nog minder gereeld in die brein aangetref as hulle asimptomaties is. Dit kan opgemerk word in die konteks van diagnostiek met behulp van MRI (magnetiese resonansbeelding). Hierdie ondersoek is egter nie deel van roetine-kontroles nie en word slegs vir sekere indikasies gebruik. Op hierdie manier word siste in die brein dikwels onopgemerk. Die situasie is dieselfde as die tande of kakebeen beïnvloed word. Siste in hierdie gebied word gewoonlik slegs geïdentifiseer as die tandarts 'n röntgenstraal as deel van sy diagnose neem.
Of 'n siste simptome veroorsaak, hang af van waar dit is, hoe groot dit is en hoe dit in die weefsel optree. Siste van die ovarium is geneig om te bars en kan dan bloeding veroorsaak en akute buikpyn en buikpyn veroorsaak. Die meeste van die tyd verdwyn hierdie simptome baie vinnig. Sommige siste in die eierstokke produseer ook estrogeen, wat kan lei tot spotting.
Baie groot siste kan soveel ruimte inneem dat dit die weefsel in die omgewing beïnvloed, wat afhangend van die ligging ernstige gevolge kan hê. Visuele en spraakafwykings kan in die brein voorkom. Motoriese inkortings is ook moontlik. In 'n ongunstige situasie kan sist die kanale van die organe blokkeer. Dit kan byvoorbeeld waargeneem word in die paranasale sinus, maar ook in die pankreas. Die opbou van vloeistowwe verhoog die risiko dat kieme kan ophoop en infeksies kan veroorsaak. Die bak van die bakker in die agterkant van die knie kan baie vol vloeistof wees, wat die mobiliteit beperk en pyn veroorsaak.
Terwyl individuele siste selde probleme veroorsaak, is die sistiese nier en die sistiese lewer ernstige simptome, en word dit gekenmerk deur 'n groot aantal siste wat die werking van die twee organe erg benadeel. Die eerste simptome van 'n sistiese nier is hoë bloeddruk, bloed in die urine en herhalende urienweginfeksies. Daarbenewens neem die buik omtrek toe en is daar pyn en trek in die buik.
Met sommige soorte kursusse kan die stelsel 'n lang tydjie vergoed vir die foute. Daar is geen simptome nie, dikwels tot kort voordat die orgaan faal. Die verminderde nierfunksie beteken dat afvalprodukte nie meer heeltemal weggegooi word nie. Hulle vergiftig die liggaam geleidelik en veroorsaak ander simptome. Dit kan algemene tekens van siekte wees, soos malaise, moegheid, naarheid en verminderde prestasie, maar ook spesifieke simptome soos die volgende:
Vergeel van die vel,
Slaap- en konsentrasieversteurings,
Ontsteking van die hart,
verhoogde vatbaarheid vir infeksies,
serebrale vatbaarheid vir bloeding
en botversagting as gevolg van vitamien D-tekort
Die verhoogde grootte van die polisistiese niere kan ook permanente of onderbroke pyn veroorsaak, wat gewoonlik aan die kant van die bolyf of buik geleë is.
Die siste lewer toon 'n soortgelyke dramatiese kliniese beeld. Die verloop verskil egter, aangesien die lewer kan kompenseer vir die verlies aan funksie as gevolg van die massa van die ruimte langer as die nier. As die vergroting 'n kritieke vlak bereik, kan simptome soos gevoel van druk en pyn in die boonste buik verskyn. Die lewer kan geweldig groei en die maag, ingewande, hart en longe geleidelik verplaas. Dit kan die volgende simptome veroorsaak:
vroeë gevoel van versadiging,
en onreëlmatige hartklop.
By polisistiese ovariumsindroom veroorsaak die talle siste en die verhoogde ondersteuningsweefsel 'n vergroting van die hele orgaan. Die versteurde hormonale balans met die hoë androgeenvlakke is simptomaties deur die volgende tekens:
Masculinization of body stature,
Uitbreiding van die klitoris,
Daarbenewens ly die vroue wat geraak word gereeld aan onvrugbaarheid en die gevolglike sielkundige spanning.
Aangesien die siste gewoonlik nie opgemerk word nie, is diagnose dikwels moeilik. Klagtes wat ontstaan, word dikwels nie daarmee geassosieer nie. Daarom, as iets onduidelik is, moet u altyd na die dokter gaan om te bepaal of die simptome van 'n sist afkomstig is of 'n ander oorsaak het. Afhangend van die erns van die simptome, kan die dokter oorweeg of verdere diagnostiese maatreëls nodig is.
As daar vermoedelik 'n ernstige verswakking van orgaanfunksies is, kan beeldvormingsmetodes gebruik word om die saak duideliker te maak. Die eerste keuse is ultraklank. Dit gee 'n vinnige oorsig van die toestand van die organe in die buikholte en in die borskas, maar is nie geskik om die brein te ondersoek nie. MRI en CT (rekenaartomografie) kan daar gebruik word. Uiteindelik handel alle diagnostiese prosedures oor twee dinge: ernstiger oorsake van die simptome moet sover moontlik uitgesluit word en bestaande siste moet presies beoordeel word volgens hul posisie, grootte en inkorting van die omgewing. Die uitslag van die ondersoeke bepaal grotendeels of terapie nodig is en, indien wel, watter aangedui word.
Uit mediese oogpunt hoef siste wat nie ongemak veroorsaak nie, behandel te word. Dit word gereeld nagegaan om vroegtydig kwaadwillige veranderinge op te spoor. Daar is egter verskillende kriteria wat mediese ingryping noodsaaklik maak. Uit 'n mediese oogpunt is dit klagtes wat in die siste self ontstaan; byvoorbeeld as dit bars. Simptome wat veroorsaak word deur die toenemende massa in die omliggende weefsel of in die naburige organe, is egter meer gereeld. In sommige situasies kan kosmetiese oorwegings ook mediese ingryping benodig, byvoorbeeld in milië. In elk geval moet die prosedure met die dokter gekoördineer word. Die dokters het die volgende terapie-opsies beskikbaar.
Afhangend van die voorkoms van die siste, die simptome en die oorsaaklike faktore, kan anti-inflammatoriese middels en kortisoonbevattende middels en hormonale preparate gebruik word.
In die geval van groot, lywige siste, kan die dokter die vloeistof met 'n hol naald insteek. Dit verminder die druklas op die omgewing vir 'n sekere tyd. Die basiese probleem word egter nie opgelos nie omdat die holte daarna weer met vloeistof vul. Die alternatief is chirurgiese verwydering van die siste. Hierdie prosedure het 'n langer blywende effek as die punksie, maar is dikwels nie op lang termyn suksesvol nie. Sommige siste het 'n hoë herhalingstempo. Dit dui daarop dat daar 'n noue verband is met die prosesse wat dit veroorsaak. As dit nie verwyder word nie, vorm die siste weer en weer.
'N Goeie voorbeeld hiervan is Baker se siste op die knie. Dit kom altyd voor in verband met stabiliteitsprobleme in die knie, wat lei tot konstante bykomende spanning. Dit kan veroorsaak word deur swak geneesde kruisligamenttrane of degeneratiewe veranderinge (artrose) in die gewrig. As hierdie oorsake nie uitgeskakel word nie, sal die Baker-siste altyd terugkeer ondanks die chirurgiese verwydering. Dieselfde geld siste wat hormonale oorsake het, byvoorbeeld in die bors of in die eierstokke.
Aanhoudende simptome en ongemak veroorsaak spanning, spanning van die psige en verswak die immuunstelsel. Daarom is maatreëls wat die selfgenesende kragte aktiveer, baie nuttig om mediese terapie te ondersteun. Ontspanningsmetodes is baie geskik om spanning te verlig en weer in balans te kom. Tot dusver het dit bewys dat hulle veral effektief is by vroue met siste in die bors of eierstokke om hormonale skommelinge te reguleer.
'N Ander terapie-opsie is akupunktuur van tradisionele Chinese medisyne. Saam met kruie van Chinese medisyne kan dit help om die energieke balans te herstel en die liggaam se weerstand te versterk.
Dit is baie moeilik om pasiënte met 'n sistiese nier te behandel. Daar is geen oorsaaklike terapie nie. Die verloop van die siekte kan nie gestop word nie en lei onvermydelik tot niervervangingsterapie. Dit bestaan ​​aanvanklik uit gereelde dialise en eindig uiteindelik in nieroorplanting. Tot dan is die terapie suiwer simptomaties met die doel om die nierfunksie so lank as moontlik te handhaaf. Een fokus is die aanpassing van die hipertensie wat deur die nier veroorsaak word. Benewens die regulering van medisyne, kan die verandering in dieet na 'n lae sout dieet ook help.
Die verloop en prognose van siste lewer is nie so dramaties soos dié van sistiese nier nie. Ondanks uitgebreide besmetting kan die siekte nog lank aanhou sonder simptome en sonder enige gesondheidsverswakking. Dit hou verband met die enorme biologiese potensiaal van die lewer, wat ons gewoonlik slegs tot 'n klein fraksie gebruik. Ondanks die grootskaalse besmetting is daar steeds kragreserwes. In seldsame gevalle is chirurgiese ingrepe steeds nodig omdat die lewer se massa ander organe beïnvloed.
Die gevolge van polisistiese ovariumsindroom kan ook deur die betrokke vroue beïnvloed word. Met 'n aangepaste dieet en gereelde oefening kan hulle vetsug en die ontwikkeling van diabetes teenwerk. Wat medikasie betref, is die fokus by hierdie siekte op die toediening van hormoonpreparate waarmee die androgene veranderinge en onvrugbaarheid uitgeskakel kan word. (FP)
Behrbohm, Hans et al.: Kort handboek oor-, neus- en keelmedisyne, Georg Thieme Verlag, 2012
Trinh, Tony W .; Kennedy, Anne M .; "Fetale ovariale siste: oorsig van beeldspektum, differensiële diagnose, hantering en uitkoms", in: Radiografie, Deel 35 Uitgawe 2, 2015, NCBI
American College of Obstetricians and Gynecologists 'Committee on Practice Bulletins-Gynecology (ed.): "Practice Bulletin No. 174: Evaluation and Management of Adnexal Masses", in: Obstetrics & Gynecology, Volume 128 Issue 5, November 2016, NCBI
Weyerstahl, Thomas; Stauber, Manfred: Gynekologie en verloskunde in dubbele reekse, Georg Thieme Verlag, 2013
Staubach, Karl-Hermann: Kort handboek, klein-operatiewe vakke met vier bande: urologie, oogheelkunde, ENT, ortopedie, urban & Fischer in Elsevier, 2007