FEDSAS | Voorbeelddokumente
Welkom by FEDSAS | 18 Mar 2019
Aansoek om vergoeding vir vrystelling van betaling van skoolgeld vorm
Toestemming- en Vrywaringsvorm
Toestemming vir Vervoer
Vrywaringsvorm met betrekking tot leerderfoto's/-beeldmateriaal/-video's Wat op dees aarde is CFD’s? | Netwerk24
Deur Gerhard Lampen 03 September 2018 13:04
Jy kan aandele verhandel wat jy nie eens ten volle besit nie - als danksy verskilkontrakte (CFD's). Foto: iStock
Afgeleide instrumente is meer riskant as aandele aangesien jy jou blootstelling kan hefboom (vergroot), maar die risiko’s kan wel bestuur en beheer word.
Afgeleide instrumente het soveel voordele dat dit onverantwoordelik sou wees om te ignoreer, veral as jy die iTrade met ’n Miljoen-uitdaging wil wen.
Sanlam iTrade se risikovrye virtuele verhandelingsplatform is die ideale manier om ondervinding hiermee op te doen.
Oor iTrade met ’n Miljoen
Onthou, dié kompetisie spring op 3 September weg met alle deelnemers wat ’n virtuele R1 miljoen kry om mee te verhandel. Registrasie vir die kompetisie kan nog gedoen word, maar hoe gouer jy begin, hoe groter is jou voordeel.
Klik hier vir meer inligting oor die kompetisie.
Klik hier om jou vir die kompetisie te registreer.
As jy klaar geregistreer het, klik hier om aan te meld op die iTrade-platform.
Klik hier om die reëls van die kompetisie te lees.
Klik hier vir die lys van aandele wat jy mag verhandel.
Wat is afgeleide instrumente en CFD’s?
Eenvoudig gestel: ’n Afgeleide instrument is ’n verhandelbare instrument waarvan die waarde afgelei is van ’n onderliggende bate. Sy waarde is regstreeks gekoppel aan daardie bate. Die bate kan ’n aandeel, ’n indeks soos die JSE se top-40-indeks of ’n kommoditeit soos goud of olie wees.
Vooruitkontrakte (futures) en verskilkontrakte (contracts for difference, CFD’s) is twee baie soortgelyke vorme van afgeleide instrumente.
In die iTrade met ’n Miljoen-uitdaging verhandel ons slegs in CFD’s aangesien hulle veel makliker is om te verstaan en die prys presies die prys op die JSE is.
Vooruitkontrakte verval elke drie maande en rente tot die vervaldatum word bereken in die prys. CFD’s verval nie, so die makelaarskoste is minder.
Wat is CFD’s?
CFD’s verhandel, soos die aandele waarvan dit afgelei is, ook op die aandelebeurs.
Die iTrader (dis nou jy as deelnemer aan die iTrade met ’n Miljoen-uitdaging) en die CFD-platform (in dié geval Sanlam iTrade) onderneem om mekaar die verskil te betaal tussen die aandeelprys wanneer die kontrak aangegaan word en die aandeelprys wanneer die kontrak sluit.
Byvoorbeeld: Gestel ’n aandeel kos R100. As jy regstreeks 1 000 aandele sou koop, sou dit jou R100 000 gekos het. Met ’n CFD hoef jy egter net ’n deposito (marge) van 10% neer te sit, dus R10 000.
As jy sien die aandeelprys het met R10 gestyg en jy sluit die kontrak, verdien jy 10 x 1 000 = R10 000. As die aandeelprys egter met R10 daal teen die tyd dat jy die kontrak beëindig, moet die iTrader daardie geld aan die platform betaal.
As die iTrader ’n kortverkoper is en dus die kontrak aangegaan het in die hoop dat die aandeelprys gaan daal, gebeur die teenoorgestelde. (Jy doen dit deur “Sell” te kies in plaas van “Buy”).
Hoe doen jy dit op die platform?
Hier is ’n paar basiese instruksies. Lees ook die aangehegte dokument hieronder of klik op “Settings – Help” op die platform vir ’n virtuele toer van die platform. Dit sal jou ook help met gewone aandeleverhandeling (nie net met CFD’s nie.)
1. Soek die instrument (die CFD van een van die 70 aandele op die lys aandele wat jy mag kies).
2. Klik “Trade”.
3. Kies hoeveel aandele jy wil koop of verkoop.
4. Kies of jy gaan verkoop (jy glo die aandeelprys gaan daal – jy “verkoop” dus ’n aandeel wat jy nie regtig besit nie) of koop (jy glo die aandeelprys gaan styg).
5. Kies jou termyn. GTC beteken Good ’Til Canceled (dus bly die kontrak oop totdat jy die teenoorgestelde transaksie doen).
6. Kies jou keerverlies. Dis opsioneel, maar kan jou beskerm teen uitermatige verliese. Dis die laagste prys waarteen jy die kontrak wil sluit as die aandeel sou daal (terwyl jy gehoop het dit sou styg) of die hoogste prys indien dit sou styg (terwyl jy gehoop het dit sou daal).
7. As jy die kontrak wil sluit, klik op “Close” in jou portefeulje.
Om groot verliese aan die einde van die kompetisie te verhoed, word die marge op jou posisie elke aand verreken, wat beteken jy word óf betaal (wins) óf jy betaal (verlies).
Elke aand is daar ook ’n rente-aftrekking, want in effek leen jy die 90%-verskil tussen die marge en die volle aandeelwaarde. Dit is gewoonlik baie klein.
As jy R10 000 het en jy koop 100 CFD’s op ’n aandeel teen R100, is jou risiko niks groter as wanner jy die aandele gekoop het nie. Dit is presies dieselfde, jou blootstelling is dieselfde en jou dividende sal dieselfde wees.
In wese is CFD’s dus nie meer riskant as aandele nie.
Die risiko kom met hefboomwerking.
Met jou R10 000 jy kan 1 000 CFD’s op ’n aandeel koop, wat jou ’n blootstelling van R100 000 gee waarop die marge die volle R10 000 is wat jy het.
Hierdie hefboomwerking beteken jy sal tien keer meer wins maak as die aandeelprys styg, maar jy sal ook tien keer meer verloor as die aandeelprys daal.
Trouens, wanneer die aandeelprys daal, sal ons outomaties begin om jou posisies te sluit. As die aandeelprys oornag, wanneer die mark gesluit is, skerp daal, kan jy meer as jou R10 000 verloor. Dit gebeur net in uiterste markbewegings soos met Steinhoff in Desember 2017.
Die les is duidelik: Moenie jouself hoër rat as die risiko wat jy bereid is om te neem nie. As jy jouself drie of vier keer hoër rat, kan jy ’n tydperk dat die aandeelprys daal gemaklik deursit, want jy het genoeg geld om jou daaglikse marges te betaal.
Jy moet jou CFD’s aktiewer bestuur as langtermyn-aandelebeleggings. Jy moet beslis ’n keerverliesopdrag plaas wanneer jy ’n CFD koop.
Besluit voordat jy koop hoeveel jy bereid is om te verloor, plaas ’n keerverliesopdrag en hou daarby. Jou verwagte wins (beloning) behoort minstens twee keer soveel te wees as die verlies wat jy bereid is om te neem.
Die groot voordele van CFD-verhandeling
Ons het reeds die voordele van hefboomwerking bespreek om jou blootstelling te verhoog en sodoende die wins wat jy kan maak.
Ons het ook gekyk na die risiko’s betrokke met hefboomwerking. In ’n kompetisie soos iTrade met ’n Miljoen sal dit moeilik wees om goeie CFD-verhandeling met gewone aandele te klop.
Een van die grootste voordele van CFD’s, veral in ’n wisselvallige mark soos ons nou ervaar, is dat jy wins kan maak as aandeelpryse val. Dit word genoem kortverkope – jy verkoop ’n instrument wat jy nie het nie en koop dit terug nadat die prys gedaal het.
Kom ons sê jy begin met slegs R10 000 kontant in jou portefeulje. Jy lees dat die lidlande van die Organisasie vir Petroleumuitvoerlande produksie gaan verhoog, wat kan lei tot ’n daling in oliepryse. In plaas daarvan om te wag vir ’n aandeelprys om te val voordat jy koop ten einde wins te maak as die prys herstel, kan jy CFD’s verkoop. Nou sal jy ’n wins maak as die aandeelprys val.
Byvoorbeeld: Jy kan 300 CFD’s teen R100 elk verkoop vir ’n R30 000-blootstelling as die aandeelprys daal. Die aandeelprys val met 10% of R10. Jy koop die CFD wat jy verkoop teen R100, terug teen R90.
Jou wins is R3 000 of 30% op jou R10 000-portefeulje aangesien jy jouself drie keer gerat het.
As die aandeelprys met 10% gestyg het, sou jy R3 000 verloor het.
Nog ’n voordeel is pare-verhandeling. “Pare van aandele” is ’n metode wat gebruik word as ’n handelaar glo een aandeel sal beter presteer as ’n ander aandeel in ’n soortgelyke bedryf.
Gestel die iTrader meen Anglo American sal beter vaar as BHP (voorheen BHP Billiton). Koop Anglo en kortverkoop BHP. Omdat hulle deur dieselfde faktore gedryf word, word baie van die markrisiko verminder. Dit maak nie saak of hulpbronaandele in die algemeen gaan styg of daal nie, dit maak net saak dat Anglo beter vaar as Billiton.
CFD’s se handelskoste is gewoonlik laer as dié van aandele. Hoewel jy makelaarsgelde op jou volle blootstelling betaal, is die gelde oor die algemeen 0,35% vir CFD’s in vergelyking met 0,5% vir aandele. Daar is ook geen JSE-belastings of -heffings op CFD’s nie. Met aandele sal jy ’n ekstra 0,25% sekuriteitebelasting op alle aankope betaal. Dit maak nogal ’n verskil as jy aktief verhandel.
Wees gewaarsku wanneer jy besluit op ’n CFD-verskaffer: CFD-verskaffers word nie deur die JSE gereguleer nie, wat beteken daar is geen JSE-waarborg as die verskaffer bankrot speel nie.
As jou CFD-verskaffer ondergaan, kan jy alles verloor. Dit het al in Suid-Afrika gebeur sowel as oorsee.
Met Sanlam iTrade word jy gerugsteun deur die groot Sanlam-balansstaat.
Dit, in ’n neutedop, is waaroor CFD-verhandeling gaan. Probeer ’n paar strategieë op ons risikovrye virtuele verhandelingsplatform. Geniet dit!
Gerhard Lampen is uitvoerende hoof van Sanlam iTrade, Sanlam Private Wealth se aanlyn verhandelingsplatform.
Sanlam ITrade CFD-gids by Hanlie Stadler on Scribd