Die kultuurstryd moet ook gewen word.
Met Jan van Riebeeck se aankoms aan die suidpunt van Afrika, was 'n gebed die eerste wat hy gedoen het nadat hy voet aan wal gesit het. En met daardie gebed het hy die Christelike Westerse Beskawing na Suid-Afrika verplant.
Dit was nie sy opdrag nie, hy het bloot as 'n beskaafde Christen opgetree toe hy 'n handelstasie hier kom stig het. 'n Bietjie meer as 100 jaar later was 'n nuwe taal in wording met as eerste groot ideaal die vertaling van die Bybel in Afrikaans. En uiteindelik amper 200 jaar later, was ons 'n soewereine republiek.
Dit is belangrik dat ons hierdie onthou in die tyd waarin ons leef. Want patriotisme is deel van ons kultuurgoedere en erfenis, en soos ons net in die vooraafgaande twee paragrawe sien, staan dit op 'n eenvoudige struktuur van God, Volk en Vaderland.
Ons kan nooit die land terugwen met net geld of geweld of allerhande slim plannetjies nie. Alles sal net tydelik wees as ons nie patriotisme en kultuurgoedere het wat vir ons dierbaar is nie. Soos wat GK Chesterton gesê het:
Terwyl ons dus alles in die stryd gooi om ons vryheid te herwin, moet ons ook die kultuurstryd met mening stry. Sou ons ooit 'n republiek geword het, as dit nie vir toneelorganisasie was wat die stof strate van die platteland plat getrap het met toneelopvoerings en geleende meubels in skoolsale nie; waar is ons volksdigters? Koffiehuiskonserte, musiekaande in die sitkamers waar daar tussendeur oor politiek gepraat en geskinder word?
Die Kunsterade is vernietig en die bates wat hulle gehad het, word gesteel. In Pretoria is dit bykans onmoontlik om 'n opera in die teater aan te bied, nou dat dit in die hande van volksvreemdes beland het. Die regering "skenk" R1 miljoen aan enige volksvreemde wat 'n "produksie" daar wil opvoer. Bykans elke week is daar 'n nuwe produksie, d.w.s. R52 miljoen per jaar word gespandeer aan fop-kunstenaars wat met "gum boots," en oertromme Maandag intrek en Saterdag voor 'n "gehoor" van dikwels slegs 50 optree. En dit in 'n teater wat meer as 1,000 sitplekke het.
Die geouditeerde finansiёle verslag vir 2017-18 wys dat die openingsbalans van ongerymde uitgawes op R142,293,045-00 gestaan het. Die bedrag het in een jaar met R23,582,835-00 gestyg wat die totaal waarmee die nuwe boekjaar sal begin op R165,875,880-00 bring.
Natuurlik in die nuwe demokrasie, komplimente van blanke verraaiers, is hierdie 'n nietige stukkie bedrog. Die hartseerste is dít waarvoor die Staatsteater staan, nl: die hoogste uitdrukking van 'n volk se kreatiewe en kulturele erfenis, word nou as 'n sirkus vir barbare gebruik. 'n Beter voorbeeld van pêrels voor die swyne gooi, is daar nie.
Ons het nie meer groot media wat nasionalisties of volksgesind is nie, eerder die teenoorgestelde en verder word ons verswelg deur platvloerse vermaak wat niks opbouend is nie. Oor die televisie blêr lawaai wat tussen-in die kyker vertel as hy al die drek koop wat geadverteer word, sal hy gelukkig wees.
Maar 'n lewendige volk weet om sy kultuur lewend te hou. Soos die toneelspelers van vroeёr op 'n klein begroting en geleende meubels die kultuurlewe van die volk verryk het, het 'n klein filmgeselskap met 'n klein begroting 'n meesterfilm gemaak. Hierdie film: "Die Eerste Reël van Oorlewing," sal binnekort deur die lesers van die Kletsblad geniet kan word.
Soos die onderhandelinge vorder sal lesers op die hoogte van sake gehou word. Die boodskap bly egter steeds: Ons kan nie die geveg wen as die kultuurstryd verlore is nie.