81 Tekens van die Tye, "Hy" of "dit"? | Bybelverskille
← 80 Genade uit Lukas uitvertaal?
82 Relativeer die Woord van God? Markus 7:8 →
In Markus 13:29 het ons 'n interessante geval waar die Grieks op twee maniere vertaal kan word. Die geslag van die onderwerp van 'n sin word in die derde persoon enkelvoud werkwoord-vorm nie aangedui nie. Indien daar meer as een onderwerp vir die betrokke werkwoord moontlik is, moet die Bybelvertaler kies wat die onderwerp van die betrokke werkwoord sou wees. In hierdie vers kan die onderwerp òf die vernietiging van die Tempel wees, òf die wederkoms van Jesus. Dit is wat ons vandag ondersoek.
As ons die woorde van die sinsnede "…ginōskete hoti engus estin" een vir een vertaal, staan daar: "… julle-weet dat naby Hy/dit is".
Grammatikaal word gewoonlik die onderwerp wat in die sin die naaste aan die betrokke werkwoord geplaas is, gekies. Dit sal dan op die wederkoms dui. Maar dit is nie 'n vaste reël nie, en elke moontlike onderwerp vir die werkwoord moet oorweeg word. Om dit te kan doen, moet ons na die konteks kyk om vas te stel of ons met "Hy" of met "dit" moet vertaal. Uit die konteks is daar verskeie moontlikhede:
Eerstens kan dit wys op die vraag heel aan die begin, nl die vernietiging van die Tempel, (Vs. 1-2) soos in die 1933/53-Vertaling.
Tweedens kan dit verwys na die wederkoms van Jesus, (Vs. 21-27) soos wat die laaste drie vertalings doen.
Derdens kan dit wys op die tyd wanneer dit sal gebeur, en die keuse van òf die vernietiging van die tempel, òf die wederkoms, oorlaat aan die leser, soos die 1983-Vertaling doen.
Die vyf Afrikaanse Bybels tot my beskikking het elkeen 'n ander variasie.
1933/53: "So weet julle ook, wanneer julle hierdie dinge sien gebeur, dat dit naby is, voor die deur. "
1983: "… weet dat die tyd naby is, voor die deur."
Bybel vir almal: " … weet dat die Here naby is, Hy sal gou kom."
NLV: "… weet dat die einde naby is. voor die deur."
Interliniêre Bybel: "… weet dat Hy naby is. voor die deur."
Die Boodskap, 'n parafrase, stem ooreen met die NLV: "… dat die einde om die draai is"
John Gill, (1690-1771) het al op hierdie twee moontlike vertalings gewys: "know that it, or he is nigh, even at the doors; either that the destruction of Jerusalem is near; or that the son of man is just ready to come to take vengeance on it…"
Watter implikasies het die keuse van waarna hierdie werkwoord verwys? Dit moet ons uit die konteks aflei.
Direk voordat Jesus na die vyeboom verwys (vs. 28) meld Hy die terugkeer van die Seun van die mens. Jesus kon hierna verwys het, wat beteken dat die laas genoemde drie vertalings die beste vertaling sou wees. (die Here, die einde of Hy). Maar indien ons hierdie keuse aanvaar, onstaan daar 'n probleem met wat Jesus direk daarna in vs. 30 sê, nl: "Voorwaar Ek sê vir julle, hierdie geslag sal sekerlik nie verbygaan voordat al hierdie dinge gebeur het nie." Het Jesus bedoel dat Hy sou terugkeer binne die leeftyd van die mense wat daar gestaan het? Ons weet tog dat dit nie gebeur het nie. Dit wil daarom voorkom asof hierdie interpretasie moontlik nie korrek is nie.
Volgens prof. Bill Mounce (http://www.koinoniablog.net) moet ons die konteks van die hele hoofstuk in ag neem en nie net die direk voorafgaande sin nie. Hy sien hierdie hoofstuk as 'n ABAB struktuur.
Die vraag in vers vier :"Vertel ons, wanneer sal hierdie dinge wees, en wat is die teken wanneer al hierdie dinge volbring word?" is volgens die parallel in Matteus 24:3 eintlik 'n dubbele vraag: Dit vra wat die tekens sal wees vir die vernietiging van die tempel, èn wat vir die wederkoms van Jesus.
Die eerste A, is die vraag na die vooraf tekens vir die vernietiging van die tempel. Hierop volg die eerste B, die antwoord in verse 5 tot 23, wat die tekens is dat die tempel vernietig sal word, onder andere dat die Christene vervolg sal word, en dat oorloë sal plaasvind. Maar vers sewe sê: "…want dit moet kom. Maar dit is nog nie die einde nie." Hierdie tekens dui nie op die einde van die wêreld nie. Dit sou tog sinloos wees dat Jesus sy volgelinge aanraai om na die berge toe te vlug wanneer Hy weer kom. (Vs.14)
Met tipiese profetiese struktuur slaan Jesus duisende jare oor om in vers 24-27 van Sy wederkoms te praat.
Dit bring ons by die tweede A, wat in vs. 4 veronderstel word. "Wat is die tekens van U koms?" Dit word beantwoord in verse 32-37, die tweede B. Jesus sê dat daarvoor geen vooraftekens sal wees nie. Daar is ook geen sin in om te vlug nie! Dit sal totaal onverwags wees en niemand weet wanneer daardie dag en uur kom nie (vs.32). Daarom sê Jesus in vs 37: "En wat Ek vir julle sê, sê Ek vir almal: Bly waaksaam!"
Tussen die antwoord op die vraag na die vooraf tekens vir die vernietiging van die tempel (die eerste B, vs. 5-23) en die antwoord op die vraag na die vooraftekens vir die wederkoms, (die tweede B, vs. 32-37) gee Jesus die teken van die vyeboom. Verwys dit na die vernietiging van die tempel, of na die wederkoms?
Indien ons aanvaar dat Markus 13:29 nie na die wederkoms verwys nie, maar na die vernietiging van die tempel, stem dit ook ooreen met vers 30: "Voorwaar Ek sê vir julle, hierdie geslag sal sekerlik nie verbygaan voordat al hierdie dinge gebeur het nie.", want die tempel is nog binne hul geslag vernietig.
As vertaling u taak was, sou u met "dit" of met "Hy" vertaal?
Gee gerus u gedagtes onder aan hierdie bladsy.
Ontstaan van NT, Inspirasie deur Heilige Gees. </li
Harte besprinkel, Heb.10:22
This entry was posted in Betroubaarheid van Teks, Dinamies Ekwivalente Vertaling, Hantering van Verskille, Konteks, Verstaanbaarheid van Vertalings. Bookmark the permalink.
1 Response to 81 Tekens van die Tye, "Hy" of "dit"?
2013/05/07 at 17:17
Ek het die volgende kommentaar op FB ontvang van Kobus van der Walt:
Baie dankie hiervoor Herman – Lees hiermee saam Openb.1:1 (ek haal uit die NASB aan) – "The Revelation of Jesus Christ, which God gave Him to show to His bond-servants, the things which must soon take place…" Wat hier uitstaan, is die woordjie "binnekort" ("soon"). Dit wat jy geskryf het, tesame met Openb.1:1, is ONDER ANDERE die grond vir die Post-Millennialisme (l.w. NIE Hiper-Preterisme nie). Ek het 'n hele reeks oor Openbaring gepreek vanuit die Postmillennialistiese oogpunt en vandat dit vir my oopgegaan het, het die hele Skrif en veral Openbaring nog verder, soos 'n boek oopgegaan!
Baie dankie vir jou opmerking. Ek waardeer ook jou besoek aan my blog.
Ja Kobus, wanneer sal ons alles werklik verstaan soos God dit in diepte bedoel het? Daar is selfs mense wat Openbaring nie sien as "toekoms voorspelling" nie, maar as 'n verduideliking in apokaliptiese terminolgie oor wat met die Kerk en gelowiges gebeur totdat die wederkoms plaasvind. Op.12 wys bv. duidelik op die geboorte van Jesus, iets wat reeds gebeur het, en nie iets wat in die toekoms sal gebeur nie.