#JongStemme: Geen taal moet val nieDalena d’Assonville skryf vir #JongStemme oor moedertaalonderrig en taalbeleide. Foto: Verskaf. Deur Dalena d’Assonville “Afrikaans must fall”. Een kort stelling en tog gelaai met soveel emosie, aggressie en seer. Iets wat in die verlede absurd sou klink, is nou aan die orde van die dag. Ons, as jong studente, sien en hoor hierdie stellings nie net op ’n afstand in die media nie. Dit raak ons direk. Ons sien voel en hoor dit met ons eie oë en ore. As studenteleier bevind ek myself gereeld in ’n situasie waar ek probeer sin maak van die stelling en die redenasie wat daarop volg. Ek gaan op kronkelpaaie terug na die geskiedenis, ek maak vergelykings en ek skep scenario’s. Alles tevergeefs, net om weer eens met teleurstelling te besef dat ek terug is by ’n dwase sirkelredenasie begrond in leuens. Ek vra myself hoe ons hier uitgekom het. Hoe dit moontlik geword het dat daar geen gesprek meer oor taal gevoer kan word sonder dat dit kompleet polities gekaap word nie? Taal is een van daardie rare konsepte wat sowel vatbaar is in wetenskap en tegelykertyd abstrak beskryf kan word as ’n gevoel van identiteit, kultuur en selfs geborgenheid. Enige taal is ouer, ryker en meer kompleks as net sekere hoofstukke uit die geskiedenis. Met ’n groot skok moet ons as jong Afrikaanssprekendes besef dat die platform vir gesprek totaal en al onder ons voete uitgeruk word. Die Afrikaanse taal word as’t ware die voorreg ontneem om op wetenskaplike-, kulturele- of identiteitsvlak in ’n gesprek oorweeg te word. Afrikaans as taal moet die las dra van sekere hoofstukke uit die geskiedenis, soos apartheid, wat veroorsaak dat Afrikaans gekoppel word aan onderdrukking en diskriminasie. ’n Taal wat deur verskillende volke en kultuurgroepe in ons land gepraat word en in die verlede gepraat was, word deur politieke agendas voorgeskryf, beperk en afgewater tot ’n taal wat volle verantwoordelikheid moet aanvaar vir die verkeerde optrede van mense en ’n voormalige regering. Ek as jongmens en liefhebber vir debat kan nie anders as om ’n gevoel van totale verslaenheid – nee, selfs meer as dit: totale onbegrip vir hierdie siening te ontwikkel nie. In ’n postmodernistiese samelewing smeek almal en getuig ons Grondwet van gelyke behandeling en die voorkoming van diskriminasie. Die wyse waarop Afrikaans behandel word, getuig egter van die teendeel: ongelyke behandeling en openlike diskriminasie. Bestaan daar plakkate en krete wat sê English Must Fall weens die gruwelike dade wat tydens Britse kolonialisme gepleeg is? Die taal wat etlike dekades gelede, ironies genoeg, spesifiek ook Afrikaans onderdruk het. Dit mag lyk na ’n vreemde vergelyking en tog wil ek die volgende punt maak: Wanneer mense en regerings verkeerd opgetree het, kan ’n taal nie daarvoor verantwoordelik gehou word nie. Die hele wêreld sal in ’n sogenaamde taalkrisis ontaard, want as ons hierdie drogredenasie konsekwent toepas, dan beteken dit bykans dat geen taal skuldvry daarvan gaan afkom nie. Dit is tog absurd om te verwag dat die taal gestraf moet word en nie die mens wat die daad gepleeg het nie. CJ Langenhoven het gesê: “As die kortpad die beste was, sou die hoofpad daar geloop het.” Dit sou dalk makliker wees en minder geld kos om te sê kom ons vat Afrikaans weg as onderrigmedium. Dit sou wel geensins reg wees nie. Die rede hoe dit gemotiveer word, weier om die wetenskaplike argumente in ag te neem en om die politieke agendas (gefundeer in mag) te ontmasker. Die oomblik wat ons dít toelaat, erken ons ’n leuen: dat ’n taal daartoe in staat is om skuld te dra. As ons dit erken, moet ons ten minste ook konsekwent wees. Sterkte, want dan wonder ek nogal watter taal jy gaan praat. #JongStemme is ŉ projek deur Maroela Media en Solidariteit Jeug wat die jeug se stem in die openbare domein wil beklemtoon. Besoek Solidariteit Jeug se webblad by www.jeug.co.za vir hulp en advies met jou loopbaan!