PressReader - Beeld: 2016-05-25 - ‘E­ko­no­mie kan ANC gou sy mag kos’
‘E­ko­no­mie kan ANC gou sy mag kos’
‘Be­vei­lig ei­en­doms­reg om be­leg­gings te lok’
Beeld - 2016-05-25 - Sake - Vi­da Booy­sen
Bloem­fon­tein. – In­dien SuidA­fri­ka op sy hui­di­ge e­ko­no­mie­se tra­jek voort­gaan, kan die re­ge­ren­de par­ty sy mag voor die ein­de van die de­ka­de ver­loor.
Dié voor­spel­ling is deur die Suid-A­fri­kaan­se In­s­ti­tuut vir Ras­se­ver­hou­din­ge (SAIRV) ge­doen by ’n be­kend­stel­ling van sy nu­we na­si­o­na­le groei­stra­te­gie vir die land wat gis­ter op ’n se­mi­naar van Mo­ne­y­web en B­rent­hurst We­alth in Kaap­stad ge­doen is.
In dié do­ku­ment word nie doe­kies om­ge­draai oor die erns van die land se e­ko­no­mie­se pro­ble­me en die po­li­tie­ke tol wat dit kan eis nie.
“Soos wat men­se ar­mer word en hoop ver­loor, ver­loor hul­le ook hul eer­tyd­se ver­troue in die ANC en die re­ge­ren­de par­ty sal wys wees om te er­ken dat heel­par­ty van sy hui­di­ge be­leids­rig­ting ons drin­gen­de be­hoef­te aan be­leg­gings, groei en werk­skep­ping on­der­myn,” sê dr. Frans Cron­jé, uit­voe­ren­de hoof van die SAIRV.
Die land se omdraaistrategie be­hoort vol­gens Cron­jé vier doel­wit­te na te jaag: Ver­hoog­de ka­pi­ta­le in­vloei en be­leg­gings van die bui­te­land, die op­bou en in­stand­hou­ding van nood­saak­li­ke in­fra­struk­tuur, gro­ter e­ko­no­mie­se groei moet tot werk­skep­ping lei, en arm en be­na­deel­de men­se moet ge­help word om die e­ko­no­mie­se leer te klim ter­wyl die hui­di­ge maat­skap­li­ke be­sker­ming ge­hand­haaf word.
“As so ’n groei­stra­te­gie aan­vaar word, sal dit die in­ter­na­si­o­na­le kre­diet­gra­de­rings­a­gent­skap­pe ge­noeg re­de gee om teen ’n af­gra­de­ring van die land tot rom­mel­sta­tus te be­sluit.”
Die kans is eg­ter skraal dat e­ni­ge e­ko­no­mie­se vor­de­ring ge­maak sal word ter­wyl die hui­di­ge po­li­tie­ke on­se­ker­heid daag­liks toe­neem, sê Cron­jé.
Hy sê die ANC wil hom ver­e­nig ag­ter een nu­we lei­er wat teen De­sem­ber vol­gen­de jaar ver­kies sal word.
“Die po­ging is nou om al­le fak­sies te oor­reed om een lei­ers­groep te ver­kies so­dat daar geen kon­flik sal wees op die dag dat die par­ty sy nu­we lei­er ver­kies nie. As dié po­ging slaag, sal po­li­tie­ke stru­we­ling be­daar.”
Die SAIRV ver­wag eg­ter eer­der dat die hui­di­ge on­se­ker­heid nog tot die al­ge­me­ne ver­kie­sing in 2019 kan voort­duur.
“Dan eers kan daar spra­ke van be­leid­se­ker­heid wees en ook net as die re­ge­ren­de par­ty met ’n groot man­daat ver­kies kan word en oor­reed kan word om sy be­leid oor as­pek­te soos ei­en­doms­reg en ar­beids­wet­ge­wing te ver­an­der.”
Hy be­skryf die be­drei­ging van ei­en­doms­reg – van grond­reg­te tot in­tel­lek­tu­e­le ei­en- doms­reg – as die groot­ste strui­kel­blok in die pad van e­ko­no­mie­se groei.
“As daar geen twy­fel was oor ei­en­dom nie, sou ons e­ko­no­mie van­dag 50% be­ter daar­aan toe ge­wees het.”
In die SAIRV se groei­plan word ge­sê dat bui­te­land­se be­leg­gers eer­der hul ka­pi­taal in an­der A­fri­ka­mark­te, on­der meer E­thi­o­pië, Zam­bië en Ni­ge­rië, sit as in Suid-A­fri­ka en dat net ferm op­tre­de om ei­en­doms­reg vei­lig te maak dié nei­ging sal stuit.
Die re­ge­ring kan steeds baie doen om die e­ko­no­mie te her­vorm, maar dan móét hy eer­stens vin­ni­ge e­ko­no­mie­se groei ver­kry en die ge­leent­he­de vir al­le Suid-A­fri­ka­ners aan­sien­lik ver­be­ter.
Paul Han­sen, be­leg­ging­stra-
As die groei­koers tot 7% van die bru­to bin­ne­land­se pro­duk per jaar ver­hoog kan word, sal die e­ko­no­mie bin­ne tien jaar ver­dub­bel.
teeg van S­tan­lib wat ook ’n spre­ker was, meen die hui­di­ge pes­si­mis­me wys eint­lik daar is nog waar­de en ge­leent­he­de in die aan­de­le­mark­te.
Mag­nus He­ys­tek, hoof van B­rent­hurst We­alth, meen Ja­net Yel­len, hoof van die A­me­ri­kaan­se Fe­de­ra­le Re­ser­we­raad, se be­sluit oor ren­te­koer­se la­ter van­jaar sal ’n be­lang­ri­ker im­pak op die wê­reld­e­ko­no­mie hê as wie ook al die A­me­ri­kaan­se pre­si­dent­ver­kie­sing wen.
Hy wys op die he­wi­ge im­pak van die kom­mo­di­teitsi­klus. Waar die ys­ter­erts­groep Kum­ba ’n paar jaar ge­le­de reu­se­di­vi­den­de en half­mil­joen­rand­bo­nus­se aan wer­kers be­taal het, moet hy nou 4 000 men­se af­dank.
He­ys­tek sê die re­ge­ring be­gryp nie die uit­wer­king van sy re­gu­la­to­rie­se on­be­hol­pen­heid nie, soos die lug­diens­li­sen­sie­raad wat dreig om Co­mair se vlug­te te staak, wat tot baie werk­ver­lie­se sal lei.
Met sa­ke­ver­troue op die laag­ste vlak­ke in 15 jaar meen He­ys­tek die e­ko­no­mie is reeds in ’n re­ses­sie. Maat­skap­pye sit op re­kord­be­drae kon­tant en be­lê dit eer­der oor­see.
Suid-A­fri­ka is nie meer op die in­ter­na­si­o­na­le kon­sul­ta­sie­fir­ma AT Ke­ar­ny se lys van guns­te­ling-be­leg­gings­be­stem­mings nie.