Faal die Wet op Onderhoud SA se vroue?
Daar is dikwels ’n somber reaksie by geskeide Suid-Afrikaanse vroue wanneer daar oor die Wet op Onderhoud, 1998 (wet no. 99 van 1998) gesels word – en meer spesifiek onderhoud vir minderjarige kinders en die toepassing daarvan deur die Suid-Afrikaanse howe. Aan die een kant voel vroue dat die stelsel hulle faal, en aan die ander kant voel mans dat hulle vir geldelike gewin misbruik word. Die groot uitdaging is om te bepaal wat in dié geval die goue middeweg is. Dit is egter belangrik om te besef dat die beste belang van die minderjarige kinders die sentrale punt van fokus by die hantering van onderhoudsake is.
Volgens Statistiek Suid-Afrika (SSA) se 2016-syfers het ons ’n bevolking van 55,91 miljoen mense in Suid‑Afrika. Volgens SSA se Statistiese Vrystelling van Huwelike en Egskeidings wat in Mei vanjaar vrygestel is, het die Suid-Afrikaanse egskeidingsyfer in 2016 op 25 326 te staan gekom, waarvan die Wes Kaap met ’n totaal van 6 224 (24,6%) die hoogste egskeidingsyfer toon. Net meer as 4 uit 10 (44,4%) van dié 25 326 egskeidings in 2016 was paartjies wat vir minder as 10 jaar getroud was.
In 2016 was minderjarige kinders by 13 922 egskeidings (dus 55%) betrokke. Hierdie is egter die belangrike punt van belang.
Die egskeidingsyfer het van 21 988 in 2012 tot 25 326 in 2016 toegeneem. Dié drastiese toename plaas myns insiens swaar druk op die regstelsel omdat daar meer dispute rakende onderhoud van minderjarige kinders ontstaan.
Onderhoudshowe moet elke dag ’n verskeidenheid van sake aanhoor, onder meer aansoeke oor agterstallige onderhoud, aansoeke vir die verhoging- en verlaging van onderhoudsbevele, aansoeke om tersydestelling en wysiging van onderhoudsbevele, en nog vele meer. Daar is baie onafgehandelde sake wat vir jare lank sloer en op die hofrol bly, en “ou” onderhouddispute wat weer na die hof toe terugkeer. In hierdie verband het daar oor die jare heen as ’t ware ’n “bose” kringloop ontstaan wat die lewe vir onderhoudshowe moeilik maak.
Wat is die moontlike oorsake van die “verstopping” van die proses? Die gebrek aan hulpbronne en behoorlik opgeleide personeel is dikwels die grootste sondebok. In ander gevalle het ons egter puik opgeleide personeel, staatsaanklaers en landdroste wat baanbrekers werk vir die enkelouers van Suid‑Afrika doen.
Ten spyte van die feit dat die hoë hof die oppervoog van alle minderjarige kinders in Suid-Afrika is, het die wetgewer aan die onderhoudshowe ’n wye verskeidenheid van magte in terme van wetgewing gegee. Dit is tot op grondvlak geneem. Ons moet dus net die “resep” vir behoorlike implimentering daarvan vervolmaak.
Die groeiende egskeidingsyfer, sosio-ekonomiese uitdagings en die styging in lewensuitgawes plaas verdere druk op die regstelsel. Lang rye, stadige staatsadministrasie en slinkse eksmans en -vroue word dikwels ook aangevoer as redes vir die “verstopping” van dié stelsel.
Dit is daarom baie belangrik om ’n goeie prokureur aan jou kant te hê. Prokureurs is ook beamptes van die hof en verstaan derhalwe die proses en stelsels van die howe beter sodat hulle jou doeltreffend kan bystaan. Ongeag of die prokureur namens die man of die vrou optree, is dit alle prokureurs se plig om die beste belang van die minderjarige kind eerste te stel. Indien jy nie noodwendig ’n prokureur kan bekostig nie, gaan klop gerus aan by Legal Aid SA of doen navraag by jou provinsie se wetsgenootskap oor die moontlikheid van ’n pro bono-prokureur.
Bron: Statistiek Suid Afrika
HFG Prokureurs in Paarl
More in this category: « Wet op Gesinsgeweld – Wat behels dit? The right to a speedy trial in criminal cases »