Imithetho yamasiko nenkolo zizinto zokusetyenziswa kwesini ekuhlaleni kwaye ziindlela zokubonisa nokuqhubela phambili ukucinezelwa nokuthotywa kwabafazi.
Isiko lichazwa njengendlela yokugqithisela izinto zentlalo ukusuka kumnombo othile ukuya komnye, nokwenziwa ngakumbi ngesincoko somlomo.
Uthotho lwaloo masiko neendlela zokusebenza zithathwa njengezinto ezehle ngaphambili ezinefuthe kwixesha langoku; isiko elilandelwa lusapho ngesinxibo nangesimilo.
Kungenxa yesiko le nto izithethe ezahlukileyo zentlalo zidluliselwa kwaye zilandelwe yiminombo elandelayo.
Njengokuba amasiko amaninzi ekhuthaza ukudibana nokumanyana kwasekuhlaleni, amanye agruzula impilo yomzimba neyengqondo nesidima sabantu ngakumbi amantombazana nabafazi. Izinto ezifana nokungavunyelwa ukufunda, ukuvinjwa ulwazi neenkonzo ezivumela ezo zinto zinokuba nobungozi ukuba zithe zaqhubeke.
Amasiko anobungozi akhona ngeendlela ezahlukileyo kodwa zonke zivela kwimbali yokungalingani ngokwasentlalweni naluqoqosho phakathi kwamadoda nabafazi. Izithethe ezinjengezi zibonwa zingundoqo womnatha wesimo sentlalo. Amalinge okuguqula okanye ukutshutshisa ezi zithethe asoloko ekrokrelwa okanye ebonisa ukungalawuleki kwiindawo ezisawenzayo ngakumbi xa amalinge anjalo evela ngaphandle.
Amanye amasiko enziwayo, abandakanya abafazi, abandakanya oku kulandelayo: ukuhlola ubuntombi, ilobola; ikhazi; isithembu.
Inkolo lushishino lwabantu apho ubungcwele busekwa khona. Ikwachazwa njengenkqubo yeenkolo nezithethe ekuthi ngazo iqela labantu lixakeke sisiphelo sobomi babantu. Inkolo ingasetyenziswa njengophawu olwahlula ukuvumela ukucalucalula abantu entlalweni nokudukiswa kwanokubethelela amaqela asekuhlaleni ngokwamanqanaba.
Kubalulekile ukuhlalutya indlela isini nenkolo ezinxulumene ngayo kwaye kuyafuneka xa sijonga indlela inkolo okanye indlela ekuthethwa ngayo kwinkolo ethe yasetyenziswa ngayo ukusingela phantsi abafazi. Kuyaxoxwa kuthiwa "inkolo yiyo ethe kwaye iseyiyo eyingcambu yesizathu sokuthotywa nokusingelwa phantsi komfazi" kanye kanye ngenxa yexabiso layo nendlela ethundeza ngayo kuluntu.
ITshata yaseAfrika yamaLungelo abaNtu noLuntu.
UMthetho wokuPheliswa koButhakathi.