Gilbert Gibson - 2007-10-10
My twee vennote in die Medisyne gebruik die woord integriteit om lojaliteit aan mekaar toe te dig. Hulle is buitengewoon goeie en lojale interniste. En ook lief vir woorde soos vigilant, fokkenfonds en binne-aarse alprasolam. Uit hierdie konteks bejeën ek integriteit (Lt: geheel; voltooi; eenheid) as een van die meer gevaarlike woorde – oor mense en lewens, maar des te meer oor teks en tema. Integriteit is tog (of hoe?) 'n bril, 'n fondasie, 'n basis vir en tot aksie, wat inherent en innerlik gekoers word deur 'n vaste raam van beginsel. Dit weerspiëel natuurlik nie die etiek van die beginsel, of die aard van die innerlike oortuiging nie, maar die vashou daaraan:
One is said to have integrity to the extent that everything he does and believes is based on the same core set of values. While those values may change, it is their consistency with each other and with the person's actions that determine his integrity. (Wikipedia)
Kan poësie of prosa inherent bestaan sonder integriteit? Waarskynlik net as dit wat geskryf is, nie in lyn is met wat die skrywer is of dink om te wees of teen protesteer (ens ens) nie. Dus, as die skrywer op 'n sekere innerlike vlak lieg. Geskrewe tekste het dus (dink ek graag) altyd ten minste 'n mate van integriteit. Het die lewe van die skrywer iets te make met die integriteit van teks? Stellig nie, anders sou die meeste liefdesgedigte, die meeste teologiese tekste, die meeste spanningsromans net emosionele vervalsings wees (dalk is hulle? wonder 'n mens soms …). Per slot van rekening, die beste ginekoloog is tog nie noodwendig een wat al gekraam het nie.
Integriteit is nie 'n noodwendig 'n ding met 'n etiese strekking nie. Die etiek in teks verwys na iets anders, soos byvoorbeeld die praktiese vaardigheid en wysheid in die teks (phronesis); die innerlike goedheid of goedigheid van die werk (arete); die welwillende intensie tot die leser of die beskouer (eunoia). Integriteit het hiermee nie baie te doen nie. Adolf Hitler was op 'n vlak gevúl met integriteit: let op die eentonige reëlmaat waarmee hy Ongewenstes in gaskamers gestop het.