Onder-Kouga is ryk aan natuurlike plantegroei en dit is onmoontlik om in 'n artikel soos hierdie 'n volledige oorsig daarvan te gee. Slegs enkele voorbeelde van die planterykdom word dug vermeld.
Interessant is dit ook om te weet dat daar in die agtiende eeu wel 'n Hottentotkaptein met die naam Kouga was.
Die bergwêreld met sy klowe en spelonke en baie wild was natuurlik vir die Boesman 'n ideale tuiste sodat die Blankes daar veel later aan hulle moord- en rooftogte blootgestel was as die Langklowers. Oorlewering wil dit dan ook hê dat 'n jong dogter van die familie Minne op wreedaardige wyse deur die Boesmans vermoor is, waarop die Boere hulle as vergeldingsmaatreël in hulle grotwoning vasgekeer het.
Die Boesmanjagters moes ook in die Kouga geleidelik vir die Hottentotveeherders plek maak. Die duidelikste bewys hiervoor is die streeknaam Kouga, wat -soos hierbo reeds aangedui -ongetwyfeld van Hottentots-oorsprong is. Dit is nie bekend wie die kaptein van die Hottentotte in hierdie omgewing was nie, maar tydens die Bataafse bewind (1803-1806) was genl. J.W.Janssens begerig om die Hottentotte teen die Blankes te beskerm, maar wou ook 'n einde aan hulle rondswerwery, die bron van soveel ergernis vir die Blankes, maak.
Daarom het hy aan die verskillende Hottentot-kapteins lokasies aangewys waar hulle in vrede sou kon woon. So het die Hottentot-kaptein Klaas Stuurman byvoorbeeld ingewillig om in 'n lokasie langs die Gamtoosrivier te gaan woon.28 Wanneer ons in gedagte hou dat daar by Opkomst 'n plek met die naam Stuurmanskraal is, is dit me so vergesog om af te lei dat die Hottentotte van die Onder-Kouga waarskynlik onderdane van Stuurman was nie. In Paravicini di Capelli se reisjoernaal lees ons juis dat Klaas Stuurman in 1799 gemene saak met die Xhosa teen die Blankes gemaak het.29 Pokke-epidemies was moontlik ook in hierdie gebied die rede vir die verdwyning van die Hottentotte.30
Vroeë reisigers en jagters - veral olifantjagters – aan die Kaap het op hulle reise ooswaarts gewoonlik tussen Plettenbergbaai en die Tsitsikamma op die haas ondeurdringbare natuurlike bosse gestuit en is dan verplig om hulle roete in 'n noordwaartse rigting te verander, deur byna onbegaanbare passe te trek en dan in 'n oostelike rigting in die Langkloof af te beweeg.33