Nat week oor groot deel van SA voorspel | Landbou
Erge hael het vir amper 15 minute by Edenville in die Vrystaat geval gistermiddag en selfs weiding weggeslaan. Foto: Pierre van Eeden
Neerslae van 20 mm en meer kan tot Saterdag oor dele van Noordwes, die Vrystaat, KwaZulu-Natal, die Oos-Kaap, Mpumalanga, Gauteng, die suidelike dele van Limpopo en die oostelike dele van die Noord-Kaap voorkom.
"Op plekke is neerslae van tot 40 mm of selfs meer moontlik," sê mnr. Johan van den Berg, onafhanklike landbouweerkundige. "Enkele buie is ook moontlik oor die noordoostelike dele van Namibië en die suidelike dele van Botswana. Die swaarste neerslae kan veral oor die Vrystaat voorkom."
In dieselfde tydperk is ligte reën ook oor die Suid-Kaap moontlik. Dié reën kan in die eerste week van November verder wes tot sover as die Swartland uitbrei.
"Dit is nie goeie nuus vir die oesproses van koring nie, want die nat, vogtige en bewolkte toestande kan vinnig gehalteprobleme veroorsaak."
Swaar hael het gistermiddag oor die distrik Edenville in die Vrystaat voorgekom. Pierre van Eeden, 'n boer in die distrik, sê hy het nog nie so iets beleef nie. Dit het vir 15 minute of langer aaneen gehael. Foto: Pierre van Eeden
Wat kan November bring?
Begin November verswak die kans op reën oor die somerreënstreek tot ongeveer die middel van die tweede week. Maksimum temperature oor die sentrale dele kan tot 30 °C en hoër styg, terwyl dit oor die westelike en noordelike dele van die streek tot 35 °C of selfs hoër kan styg.
"Die baie warm toestande gaan grond vinnig uitdroog, maar dit sal help dat grondtemperature warmer kan word sodat somergraanaanplantings kan plaasvind. Tans is grondtemperature in die algemeen te laag in die oostelike produksiegebiede waar aanplantings nou gedoen moet word. Die warmer toestande sal baie help om beter opkoms te verseker," volgens Van den Berg.
In die laaste week van November word heelwat meer reën verwag, met baie reën wat in Desember oor die sentrale en oostelike dele van die land kan voorkom.
"Daarom moet somergraanaanplantings in veral die oostelike dele so gou moontlik gedoen word wanneer grondwatertoestande en temperature dit toelaat."
Van den Berg raai boere aan om die droër en warmer toestande begin November te gebruik vir hooiproduksie.
Intussen het die La Niña-verskynsel wat na verwagting hierdie seisoen gaan heers, sterker begin ontwikkel as wat aanvanklik voorspel is.
"Dit lyk ook of die draaipunt (van dié stelsel) later bereik gaan word as wat in die 2020-'21-seisoen die geval was. Die sterker ontwikkeling, later draaipunt en gunstige seetemperature in die Indiese Oseaan kan bogemiddelde reënval oor groot dele van die land veroorsaak. Dit lyk egter of daar teen Februarie 'n midsomerdroogte oor die oostelike somergraangebiede kan wees," aldus Van den Berg.