In 2016 het die wild pryse meer gelydelik maar konstant gedaal deur die jaar, maar in 2017 het die pryse vanaf die begin van die jaar drasties gedaal. Hoekom die prys dalings in die eerste plek, en hoekom so 'n drastiese daling in die eerste helfte van 2017? Wat het gebeur vanaf November 2016 tot Maart 2017 wat veroorsaak het dat die wild se pryse in net vyf maande so drasties gedaal het.
Om die verskeie omstandighede en gebeurtenisse wat 'n invloed op die wild pryse en aanvraag na wild werklik te verstaan, moet die afgelope paar jaar se gebeurtenisse uiteen gesit word in 'n tydlyn, om die impak van hierdie omstandighede en gebeurtenisse op die wild bedryf te verstaan. Ons sal so bietjie moet rond spring in die tydlyn, en verskeie verwysing moet maak na vorige tydlyne om dit beter te kan verstaan.
In die vorige 5 jaar het die land as geheel goeie reënval beleef. Die 2013 / 2014 reën seisoen was die laaste goeie reën seisoen wat die boere gehad het. Die reënval syfers was gemiddeld tot klein bietjie beter as gemiddeld, wat 'n groot rol gespeel het in die wild bedryf op daardie stadium. Met die teel van skaars wild, word daardie wild in kampe geteel wat wissel in groottes ten opsigte van die area waar die plaas is se reënval en drakrag. So sien ons dat dieselfde spesie wild en getalle, in verskillende areas in verskillende groottes kampe is. Die mielie boere en suikeriet boere het konstant goeie oeste gehad tot in 2014. Voer pryse was baie bekostigbaar vir alle boere, en die kampe het baie goeie weiding gehad. Gaan kyk na die fotos van wild in 2013 en winter 2014. Daar was baie weiding in die kampe gewees. Die bokke se koppe steek net net bo die gras uit.
Hierdie tydperk was geken deur opkomende boere wie groot name geword het, asook die toetrede van verskeie bekende mense, soos Cyril Ramaphosa en Norman Adami wie ernstig begin wild teel het, en deel geword het van Stud Game Breeders groep, wat nou nog bekend staan as die watermerk vir top kwaliteit, etiese boer en handel metodes, en 'n goeie voorbeeld stel in die wild bedryf. Hierdie tydperk was 'n sleutel tydperk in die groei van die wild bedryf.
In Rustenburg was / is 'n besigheids man, wie net 'n paar jaar vantevore 'n onderwyser in Thabazimbi was, maar 'n fantastiese visie en besigheid brein het. Hy het met 60 hektaar begin, en homself opgewerk en opgebou tot waar hy vandag duisende hektare plase in Suid Afrika en Namibië besit. Hy het raad gevra van groot boere, geleer, en soveel moontlik gehalte en kwaliteit wild ingekoop as wat hy kon kry. Sy probleem was nie of hy dit kon bekostig of nie, sy grootste probleem was om die regte wild te kry wat hom sou vorentoe neem, omdat die kwaliteit van die wild wat hy gesoek het, bitter skaars was. Almal begin van die man kennis neem, en binne 'n kort tydperk herken almal sy naam en weet hoe hy lyk. Hy het met 'n "BANG" aangekom.
In Februarie 2012 word die eerste Piet du Toit Wildbedryf veiling op sy plaas naby Rustenburg gehou. Voor die veiling besef die wild bedryf dat dit gaan die eerste "mega veiling" wees en dat die veiling aangepak word soos 'n besigheid en nie 'n boerdery nie. Die gerugte van hoeveel geld uitgelê is vir die veiling, akkommodasie, voertuie om kopers te vervoer, kopers wat ingevlieg word, en om "celebrities" soos Springbok rugby spelers by die veiling te kry. Almal het verwag dat die veiling sou 'n sukses wees, maar die sukses was baie groter as wat enige persoon verwag het. Die groot aantal ernstige kopers wie ernstig was om hul boerderye te bevorder, het die tjekboeke uitgehaal om besonderse wild wat nog nooit op veiling was nie, te kon koop. 'n Besonderse goue wildebees bul verkoop vir R 1.2 miljoen, 'n konings wildebees bul (waarvan daar verskriklik min was) verkoop vir R 5.1 miljoen, maar die "highlight" was die stryd tussen Boet Troskie en Cyril Ramaphosa vir die grootste buffel koeie wat al ooit beskikbaar was om te koop. Die hammer val op Tanzanië vir R 20 000 000, en die media gaan mal met die vertel van die grootste ooit veiling en die rekord pryse en tweestryd van oom Boet en Cyril is die koerante, TV's, en sosiale media vol. Binne 'n week na die veiling, het elke bees, skaap, mielie, pampoen, en wild boer geweet van hierdie veiling, asook duisende stads japies het daarvan gelees en gehoor.
Intussen sit die regte boer wie 'n bestaan maak van sy boerdery, in 'n moeilike posisie. Hy is 'n boer met boer kennis en hy besef dat hy moet beter wild aanhoudend inkoop om die kwaliteit van sy kuddes te verbeter, en sy kuddes moet vergroot (nie verkoop nie) as hy 'n sukses wil maak van sy wild boerdery. Daardie boere se probleem is kapitaal. Hulle het nie die groot besighede in die stad of die kenisse met dik tjek boeke nie. Hy weet ook dat sy boerdery is nog nie waar dit moet wees nie, en dat hy nie sy aanteel kan verkoop nie. Hy teel op die regte manier om suksesvol te wees, nie om oornag ryk te word nie. Daar is baie van die besigheids manne wie 'n groot passie en liefde ontwikkel het vir hul boerderye, en ook nie geld gejaag het nie, maar eerder hul wild terug gehou het om 'n suksesvolle boerdery te vestig. Vandag sit hulle in dieselfde bootjie as die regte boer, met dieselfde probleme, angste, en bekommernisse. Dit is mense wie redelike aansien het in hul besigheids wêreld, maar relatief onbekend in die wild bedryf omdat hulle nie op veilings gekoop het nie, maar privaat en ook nie hul wild verkoop het nie. Daar is baie voorbeelde wie ek kan noem van sulke mense en boerderye wie baie ernstig is oor hul boerdery, en fantastiese goeie wild opgeteel het oor die jare. Hulle het miljoene gespandeer om hul boerdery en die kwaliteit wild te kry waar dit is vandag, maar niks ingekry uit verkope nie, omdat hulle ernstig is oor hul wild en boerderye. Die plase is in ook waar dit die afgelope klompie jare verskriklik droog is, en waar hulle vir jare lank al baie moet voer. Hulle sit met dieselfde bekommernisse en kopsere as soveel ander "agter die scenes" boere wie kwaliteit wild teel, en belangrik is vir die voort bestaan van die bedryf.
Gedurende hierdie tyd word meer en meer wild gekoop, en oral deur Limpopo waar jy ry, sien jy meer en meer wild heinings opgaan. Die getal mense wie toetree tot die wild bedryf het baie vinnig baie meer geword. Die kompetiese word groter en groter, wat daartoe lei dat die maksimum hoeveelheid wild word gekoop en die kampe word gevul met die maksimum hoeveelheid wild wat in 'n kamp gesit kan word.
Die reënval vir hierdie reën seisoen was in die meerderheid van die areas, ongeveer 50% (die helfte) van wat die gemiddelde reënval van vorige jare was. Dit is die begin van die droogte, wat 'n baie groot rol in die dalende pryse van wild sou speel in die komende jare. Die kampe was gepak met maksimum hoeveelheid wild, en daardie wild het ook nou nog lammers en kalwers gekry. Die mielie boere het swak oeste in 2015, terwyl sommiges glad nie oeste gehad het nie. Die groot vraag vir mielies en die klein aanbod, beteken mielie pryse begin styg, en voer word duurder. Gelukkig (of ongelukkig) was die onlangse top pryse vir wild nog vars in die geheue, en koop die boere nog wild, met die positiewe houding van goeie reën later in 2015. Dit gaan dan so goed, hoekom nie - die swak reënval was hopenlik, maar seker net 'n "glitch" op die radar. Nuwe toetreders is nie boere nie, en dra nie eens kennis van die swak reënval en wat dit aan 'n boerdery doen nie.
Nuwe toetreders besef dat hulle gaan moet duisende tonne voer aankoop, en hulle het baie wild om te voer, omdat hulle baie wild ingekoop het om die agterstand van hul laat toetrede te probeer verklein. Groot hoeveelhede voer was iets wat baie min mense aan gedink het, en dan was die koste ook nog so baie om te voer. Die boere word bang vir die droogte en die swak reën voorspellings vir die 2015 / 2016 reën seisoen. Die lusern boere glimlag, terwyl Obaro nie kan voorbly nie. Teen einde 2015 is daar nog nuwe toetreders wie wild koop, maar die boere wie toe al te veel wild het, koop nie nog wild by nie. Hulle het eerstens nie meer plek vir die wild nie, en tweedens wil hulle nie nog ekstra wild voer nie. Teen einde 2015 het ons 'n afname in die getalle wild wat verkoop word gesien, en daarmee saam 'n daling in die pryse van wild. Die droogte het teen toe 'n groot realiteit geword.
Die reënval van Oktober 2015 tot Maart 2016, was nog minder as die vorige reën seisoen. Die eerste veilings soos Piet du Toit en Castle de Wildt se veiling in Maart doen redelik goed. Hierdie veilings was vroeg genoeg in die jaar, en het gedurende die reën seisoen plaas gevind. Alhoewel dit slegte reëns was, was die veld groen en daar was hoop. Dit was die slegste reën wat aangeteken is vandat reënval gemeet word. Na die reën seisoen (vanaf Mei / Junie) het die weer voorspellers begin praat van verwagte uitsonderlike reëns aan die einde van die jaar (2016). Binne weke daarna begin ons hoor van "La Nina" weer omstandighede. Dit is wanneer die weer omstadighede gepas is om uitsonderlike reëns en selfs vloede te bring. Die boere smile en oral hoor jy boere sê: "Ek moet net deur die jaar kom tot die reëns kom, dan sal ek OK wees". Teen begin winter begin jy fotos sien van die boere se kampe. Daar is niks - nie eens een gras blaartjie nie. Hou ingedagte dat die meerderheid wild plase is waar die swakste reënval is, en daar nie groot met bees of plant gewasse geboer kan word nie. Die fotos begin verskyn van die mielie lande wat letterlik net sand duine is wat deur die wind van een heining tot dievolgende heining geskuif word. Die boere voer nie net meer in hul wild kampe nie, maar voer op die oop plase ook. Jy sien gereeld fotos van dooie beeste, skape, en wild wat in die veld / sand lê. Mense, dit was 'n jaar gelede, en julle het reeds daarvan vergeet. So te sê al die wild plase het gelyk soos die foto bo-aan hierdie bladsy. Daar was letterlik niks vir die wild, beeste, en skape om te eet nie. Dit het by die duisende gevrek. Ramps groepe is gestig, met lang rye trokke wat voer aanry na die boere wie nie meer geld het om te voer nie. Daar is baie van die boere wie meer as 'n miljoen Rand 'n maand gevoer het, en hulle doen dit nou al vir twee jaar. Die lusern boere (ja, ons eie Afrikaanse mede boere) vee hul agter ente af aan die nood roepe van die mede wild, bees, en skaap boere. Die regering help ook nie. Later vind ons uit dat die geld wat bedoel was vir die droogte hulp, is gesteel deur die manne in de ANC. Dit was bestempel die ergste droogte in die moderne geskiedenis van Suid Afrika. Botswana regering help met die koop van lusern. Ons eie lusern boere sien die geleentheid om geld te maak van lusern wat hy drie jaar tevore geplant het, en ry trok vragte lusern Botswana toe. Voor ons weet, is lusern al R120 'n baal. Daar is geen mielie oeste nie, en die regering voer in vanaf die buiteland ten duurste. Teen Oktober het dit jou al 300% meer gekos om jou wild te voer as in Maart. Hou ingedagte dat voer die vorige jaar ook verdubbel het. Jy betaal meer vir voer + jy voer baie meer as in vorige jare.
Oktober 2016 begin dit reën in groot dele van die land. Sommige plekke in die land bid vir reën wat nie kom nie, maar daar waar dit wel reën, reën dit goed. Toe kom die slegte nuus. Die beloofte "Na Nina" gaan nie gebeur nie. Tot begin Januarie reën dit nogsteeds mooi in gedeeltes van die land. Die Waterberg streek lyk baie goed, Dwaalboom en Rooibokkraal spoel weg, gedeeltes van die Kalahari het die beste reënval in 15 jaar, Koedoeskop en Northam se plaas huise is onder water, Rustenburg en Lindley's Poort se wild kampe spoel weg, ens. Maar daar waar dit nie reën nie, reën dit nogsteeds nie. Einde Januarie het dit ophou reën in groot gedeeltes soos in Groblersdal en Marble Hall. Teen die einde van die reën seisoen kom die grootste gedeeltes van die land agter dat hulle het meskien beter reën op die regte tyd gekry, maar baie min reën voor die 2017 winter, en in mm baie minder as wat 'n gemiddelde reënval moet wees. Die 2015 / 2016 reënval was dan veronderstel om die swakste in moderne geskiedenis van die land te wees. Toe kom 2016 / 2017 reën seisoen en die reënval is in baie groot gedeeltes van die land nog slegter as wat dit die vorige seisoen was, wat veronderstel was om die slegste ooit te wees. Ek self het 47 mm minder reën gekry as die vorige jaar.
Daar is mos niks wat soos 'n weghol veldbrand versprei, soos slegte nuus nie. Maak nie saak of die slegte nuus waar of vals is nie, en wie die artikel geskryf het nie. Onthou - tot nou toe was die verlaagde verkope direk as gevolg van die ernstigste droogte in die geskiedenis van Suid Afrika.
Wanneer jy die heel eerste sin van die artikel lees (wat nogal in groot letters geskryf is), kom jy dadelik agter wie sit agter die artikel, net deur die woorde keuses wat gebruik is. Peter Flack en kie, en hy word ook aangehaal in die artikel, waar hy die waarheid verdraai en dan ook sommer reguit lieg.
Die artikel bestaan uit 810 woorde wat so te sê net aanhalings is van wat die anti kleur variant ondersteuners te sê het. Die normale gesanik. Uit die 810 woorde, is daar net 43 woorde waarin 'n kleur variant teler aangehaal is, wie Jacques Malan was. Al wat hulle geskryf het was:
Ek het nie vir Jacques Malan gevra nie, maar ek is baie seker hy het baie meer as dit te sê gehad, toe hy gekontak was deur die skrywer of navorser van die artikel. Wanneer julle die artikel lees, moet julle mooi lees en die woord keuses en bewoording mooi dophou. Ek sou baie graag die artikel paragraaf vir paragraaf wil ontleed, maar julle is seker nou al moeg gelees. Ek het 'n blad geskryf met die normale goed wat die anti kleur variant ondersteuners gereeld gebruik as redes om nie met kleur variante te teel, of te jag nie. Om te sien wat ek geskryf het - Kliek hier
Al wat ek graag hier sou wou bespreek, is die artikel se opskrif en die eerste sin van die artikel, wat lees: