Orania eiendomspryse: wat doen ons daaraan? - Orania Beweging
Orania eiendomspryse: wat doen ons daaraan?
Mei 7, 2019 | Uncategorized | 2 comments
Voornemende inwoners kla dikwels oor die hoë eiendomspryse in Orania. Hoog is natuurlik relatief, in vergelyking met die groot stede is ons pryse nog steeds matig, maar dit is duur in vergelyking met die dorpe in die omgewing. Dit is nie veel van ŉ troos vir iemand wat sukkel om sy huis in basis enige deel van die land te verkoop nie, omdat die mark al vir jare stagneer, terwyl Orania se mark (alhoewel van ŉ lae basis) al vir jare sterk groei.
Eerder as om nou te verduidelik hoekom dit so is (vraag en aanbod, asook ‘n sekere hoeveelheid opportunistiese verkopers wat meer as die markwaarde vra) moet ŉ mens kyk hoe ons huiseienaarskap meer bekostigbaar kan maak. Daarby moet voorkeur aan die markkragte eerder as aan sosialistiese inmenging gegee word, maar die markkragte moet nog steeds getemper word deur gesubsidieerde behuising vir diegene wat ŉ lae inkomste verdien. Dit word reeds gedoen.
Kom ons kyk egter eers na die markkragte. Die wonderlike daaraan is dat dit na ŉ tyd altyd weer uitbalanseer. Huispryse was vir lank baie laag in Orania weens ŉ stagnerende ekonomie en lae groei in die tydperk 2000-2007, dieselfde tyd waar huispryse in Suid-Afrika as ŉ geheel die hoogte ingeskiet het, ook weens markkragte: ŉ redelik goeie ekonomie, lae rentekoerse, ŉ ontluikende swart middelklas wat in die hoër middelklas woonbuurte inbeweeg het, hoë lone by internasionale maatskappye wat veral met uitvoere gemoeid was, wat alles ŉ effek op alle eiendomspryse gehad het. Orania was daardeur onaangeraak, omdat die dorp lokalisties en nie globalisties dink en funksioneer nie. Soos ons weet het in 2009 Jacob Zuma oorgeneem en die land in ŉ sosialistiese rigting gestuur en internasionaal was die kommoditeits-supersiklus stadig besig om te taan. Swakker omstandighede in Suid-Afrika as geheel het weer daartoe gelei dat Orania as alternatief oorweeg is en dit is inderdaad so dat eiendomspryse sedert om en by 2007/2008 (die outeur praat uit persoonlike waarneming) sterk gestyg het en nog nooit weer afgekom het nie. Die Suid-Afrikaanse huispryse, terloops, het wel gestagneer, maar ook nie weer terug gekeer na die vlakke van die 1990’s nie.
Die enigste remedie vir stygende huispryse weens hoë vraag en beperkte aanbod is om die aanbod te verhoog. Dit kan natuurlik net met ŉ sekere tydelike vertraging geskied, want om nuwe erwe uit te lê en te diens vat ŉ ruk, om huise te bou vat nog langer. In Orania is toe al ŉ paar jaar gelede begin met nuwe projekte vir erwe, sowel intreevlak- asook middelklaserwe. Omdat die koste om erwe te diens ook duurder geword het weens die swak Rand en invoer van feitlik alles, kon die erwe nie teen weggeepryse beskikbaar gestel word nie, maar nog steeds teen billike pryse. Daar was selfs by sekere erwe klousules dat dit nie onbeboud herverkoop mag word nie, maar dit is hoe ver inmenging kan gaan, anders sal jy ontwikkelaars afsit.
Behalwe vir die private ontwikkeling van veral middelklas- en laer middelklaserwe en selfs huise was en is daar ook institusionele ontwikkeling van deels gesubsidieerde huurbehuising soos Soetdoring en Gannabos. Soos wat meer bekostigbare behuising beskikbaar kom, kan meer ambagsmanne gevestig word wat help met die bou van nog huise. Verder geskied ook dit wat eweneens orals gebeur waar ŉ sekere area te duur raak: die omgewing ontwikkel ook. Eiendomspryse in die groter (landelike) Orania het eweneens stewig gestyg en soos wat pryse styg, kyk mense na alternatiewe. Selfs dorpe in die omgewing kan al effens die effek van ŉ groeiende Orania voel.
Soos wat nog eiendomsprojekte, selfs “selfdoen-erwe” sonder dienste in die pyplyn is, sal die aanbod vorentoe nog styg. Tegnologie ontwikkel ook en oor 10 of 20 jaar is dalk ŉ hele nuwe dorp of ten minste woonbuurt slegs met alternatiewe dienste moontlik.
Die huidige skeefgetrekte huismark in Orania is glad nie uniek nie. Selfs ŉ hoogs ontwikkelde land soos Duitsland sukkel met dieselfde probleem. In die tyd waar huispryse in SA hoog was, was dit daar onder druk weens ŉ krimpende bevolking. Die onlangse instroming van immigrante het huispryse in veral stede geweldig onder druk geplaas en almal roep nou na drastiese maatreëls om hoë huispryse te bekamp. Daarby het die politiek self die krisis geskep: kunsmatig is nuwe inwoners in ŉ kwessie van enkele maande ingebring, en aan die ander kant is bouregulasies so verskerp met allerhande verpligtinge oor veiligheid en die omgewing dat dit baie duur geraak het om te bou. Nou eis sekere politici dat die regering moet ingryp en maatskappye en welvarende individue wat huise besit en dit laat leegstaan of nie optimaal verhuur nie, onteien moet word. Die ondervinding het egter gewys dat die staat net ŉ gemors maak waar hy in die ekonomie te veel wil inmeng. Kuba en Venezuela is seker ekstreme voorbeelde, maar selfs in Duitsland het ŉ wetlike demper op huurverhogings net die teendelige effek gehad, naamlik dat ontwikkelaars terugstaan.
Die beste wat Orania dus kan doen is om die beperkinge op ontwikkelaars so min as moontlik te maak, maar om terselfdertyd ook institusionele ontwikkeling, soos deur Orania Beweging, Orania Dorpsraad en ander te bewerkstellig. Met die Geïntegreerde Ontwikkelingsplan is ook die wetlike raamwerk vir ontwikkeling geskep. Daar moet geen “Wilde Weste” ontwikkeling plaasvind waar elke ou bou waar en soos hy wil nie, maar ook geen oorregulasie nie wat die aanbod kunsmatig beperk nie.
LuDieAardskipMannetjie	on Mei 8, 2019 at 4:44 nm
Brakpanner	on Mei 11, 2019 at 10:44 vm
Bly julle kies om op hierdie front nie té voorskriftelik te wees nie en dus die deur vir ontwikkelaars oop te los..
Orania is nie die hemel nie Oktober 30, 2019
Die Orania-boom – geplant om te groei Oktober 14, 2019
Afrikaans op kampus – ‘n eerstejaarservaring September 23, 2019
Gunstige uitspraak vir Orania in eNCA regsgeding Augustus 26, 2019
Dagga, moet ek of moet ek nie? Augustus 22, 2019
Nico oor Orania het die morele hoë grond: Deur Victor Correia
Lida oor Orania is nie die hemel nie
Riaan Bester oor Minder is meer op Orania
Michael Hendricks oor Orania is nie die hemel nie
Pieter Olivier oor Orania is nie die hemel nie
Argief Kies Maand Oktober 2019 (2) September 2019 (1) Augustus 2019 (2) Julie 2019 (2) Junie 2019 (2) Mei 2019 (2) April 2019 (3) Maart 2019 (1) Februarie 2019 (4) Januarie 2019 (3) Desember 2018 (3) November 2018 (3) Oktober 2018 (6) Oktober 2017 (4) September 2017 (7) Augustus 2017 (8) Julie 2017 (6) Junie 2017 (8) Mei 2017 (12) April 2017 (5) Maart 2017 (5) Februarie 2017 (8) Januarie 2017 (9) Desember 2016 (5) November 2016 (8) Oktober 2016 (7) September 2016 (8) Augustus 2016 (11) Julie 2016 (9) Junie 2016 (13) Mei 2016 (11) April 2016 (13) Maart 2016 (13) Februarie 2016 (14) Januarie 2016 (7) Desember 2015 (7) November 2015 (9) Oktober 2015 (10) September 2015 (10) Augustus 2015 (11) Julie 2015 (9) Junie 2015 (11) Mei 2015 (6) April 2015 (8) Maart 2015 (7) Februarie 2015 (5) Januarie 2015 (7) Desember 2014 (7) November 2014 (7) Oktober 2014 (10) September 2014 (7) Augustus 2014 (9) Julie 2014 (5) Junie 2014 (7) Mei 2014 (9) April 2014 (11) Maart 2014 (6) Februarie 2014 (3) Januarie 2014 (8) Desember 2013 (4) November 2013 (4) Oktober 2013 (9) September 2013 (2) Augustus 2013 (4) Julie 2013 (5) Junie 2013 (5) Mei 2013 (2) April 2013 (3) Februarie 2013 (1) Januarie 2013 (2) Desember 2012 (2) Oktober 2012 (5) September 2012 (1) Julie 2012 (3) Junie 2012 (4) Mei 2012 (2) April 2012 (4) Maart 2012 (4) Februarie 2012 (2) Januarie 2012 (4) Oktober 2011 (2) September 2011 (3) Augustus 2011 (3) Julie 2011 (11) Junie 2011 (1) Mei 2011 (6) April 2011 (1) Maart 2011 (3) Februarie 2011 (3) Januarie 2011 (10) Desember 2010 (6) November 2010 (4) Oktober 2010 (6)
by Orania BewegingMei 7, 2019Uncategorized2 comments