Koopbewyse vir werkskepping opgeskort | Landbou
Koopbewyse vir werkskepping opgeskort
Die presidensiële werkskeppingsprojek om bestaansboere te help om te kan produseer, is opgeskort.
Die presidensiële werkskeppingsprojek om bestaansboere te help om te kan produseer, is opgeskort nadat dit aan die lig gekom het dat sommige begunstigdes en verskaffers die skema misbruik.
Die projek, bekend as die "presidential employment stimulus" (PES), behels koopbewyse wat aan bestaansboere verskaf word om produksiemiddele mee aan te koop. Die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling het begunstigdes in kennis gestel dat die projek met onmiddellike effek tot latere kennisgewing opgeskort word.
Die projek het in Desember 2020 begin om meer as 75 000 bestaansboere te help om te produseer en só werk te skep. Die afgelope Desember is die projek uitgebrei om 'n verdere 50 000 bestaansboere te betrek. Hulle kon aansoek doen vir R1 000 tot R12 000 se koopbewyse per huishouding. Sowat 5 000 voorligtingbeamptes is aangestel om met die projek te help.
Die stelsel is egter na bewering misbruik deur boere wat hul koopbewyse vir kontant te koop aangebied het pleks daarvan om produksiemiddele te koop. Daar was ook glo verskaffers en handelaars wat boere tot 50% meer gevra het vir insetmiddele en tussengangers wat op kommissie aangedring het.
Die departement sê die toepassing van die projek word nou hersien en herontwerp om die probleme uit te skakel. Daar was glo eindelose klagtes deur die begunstigdes en die breë gemeenskap oor die toepassingsproses en die departement sê hierdie kwessies kon nie geïgnoreer word nie. Daarom is die proses vir eers opgeskort.
Die departement het vroeër gewaarsku dat verskaffers wat oortree, op 'n swartlys geplaas sal word of aangekla kan word. Produsente wat die koopbewyse vir ander doeleindes gebruik as waarvoor dit bedoel is, sal ook uitgesluit word van enige verdere staatsondersteuning.
Die DA sê in 'n verklaring die party word oorval met klagtes van bestaansboere dat hulle deur sogenaamde middelmanne uitgebuit word.
Mnr. Noko Masipa, DA-lid in die parlementêre portefeuljekomitee vir landbou, sê boere beweer as hulle die koopbewyse by verskaffers wil inruil, word hulle na tussengangers binne of buite die winkels verwys. Hierdie tusssengangers verwag van die boere om 27% van die koopbewyse se waarde as kommissie af te staan.
Die DA soek ook duidelikheid oor die rol van die sogenaamde voorligtingsbeamptes wat met die toepassingsproses moes help.