PressReader - Mossel Bay Advertiser: 2018-09-28 - Al­le­daag­se fi­sie­se mis­daad en ku­ber­mis­daad in kon­teks
Al­le­daag­se fi­sie­se mis­daad en ku­ber­mis­daad in kon­teks
Mossel Bay Advertiser - 2018-09-28 - Briewe | Letters - * Prof Ros­souw von Solms is 'n e­me­ri­tus pro­fes­sor en lid van die Sen­trum vir Na­vor­sing in In­lig­ting en Ku­ber­se­ker­heid aan die Nel­son Man­de­la U­ni­ver­si­teit. Ros­souw von Solms
Die af­ge­lo­pe twee we­ke het ek ge­skryf oor; eer­stens, ku­ber­kra­kers en hoe dit jou di­rek en per­soon­lik kan raak en twee­dens, ge­val­le waar ‘n land se kri­tie­se in­fra­stuk­tuur ge­kraak word en hoe dit jou in­di­rek kan af­fek­teer.
Na­tuur­lik ont­stel hier­die, meest­al ne­ga­tie­we en be­drei­gen­de in­lig­ting ‘n mens en mag mens soms mag­te­loos voel. Maar kom ons plaas al hier­die in­lig­ting in kon­teks met ons al­le­daag­se fi­sie­se le­we.
Die he­le wê­reld soos ons dit ken is ver­bind met lug­roe­tes, skeeps­roe­tes, paaie, voet­paaie, op­rit­te, en­so­voorts. E­ni­ge per­soon, van e­ni­ge deel in die wê­reld het po­ten­si­eel toe­gang toe e­ni­ge an­der plek of per­seel in die wê­reld. ‘n Per­soon van Rus­land, C­hi­na of e­ni­ge land op die pla­neet kan
moont­lik by jou huis of selfs jou kluis in­kom! Hoe ge­beur dit?
Die per­soon sal Ge­or­ge toe vlieg, per mo­tor na jou huis ry en na jou huis toe stap. By jou huis aan­ge­kom sal die per­soon by jou voor­deur in­stap, na jou ver­trek toe stap waar jou kluis is en dan bin­ne-in die kluis rond­krap. Dit is fi­sies moont­lik, maar baie on­waar­skyn­lik. Daar is ve­le fi­sie­se se­ku­ri­teits­maat­re­ëls wat die per­soon gaan ver­hoed.
Eer­stens, die per­soon moet re­des ver­skaf hoe­kom hy in die land is. Twee­dens, die per­soon gaan nie som­mer by jou huis kan in­stap nie, die deu­re gaan ge­sluit wees, daar is moont­lik dief­we­ring, en­so­voorts. Jou kluis gaan ge­sluit wees en hy sal dit nie som­mer kan oop­maak nie. Dus, weens die lug­roe­tes, paaie, en­so­voorts is dit moont­lik, maar met die se­ku­ri­teits­kon­tro­les en maat­re­ëls in plek, gaan dit nie so mak­lik wees nie.
In die fi­sie­se wê­reld keer hek­ke, slot­te, dief­we­ring, wag­te by in­gan­ge, e­lek­tro­nie­se se­ku­ri­teit­stel­sels, en­so­voors ‘n on­ge­mag­tig­de per­soon om by e­ni­ge plek uit te kom. S­legs ge­mag­tig­de per­so­ne met die reg­te sleu­tels, ID-kaar­te, en­so­voorts be­hoort op ‘n wet­ti­ge ma­nier toe­gang te kan kry.
Soort­ge­lyk is die kuberwêreld, om­trent al­les is o­ral ver­bind deur mid­del van die in­ter­net of an­der kom­mu­ni­ka­sie­stel­sels. Al wat e­ni­ge per­soon ver­hoed om toe­gang te kry tot e­ni­ge an­der stel­sel is ver­skeie se­ku­ri­tiets­kon­tro­les en maat­re­ëls in die vorm van; ge­brui­ker IDs, wag­woor­de, an­ti­vi­rus pro­gram­ma­tuur, brand­mu­re
Dus, in die fi­sie­se wê­reld be­skerm jy jou be­sit­tings deur deu­re, hek­ke, slot­te, en­so­voorts. Al­mal van ons doen dit. In die kuberwêreld be­skerm
jy jou e­lek­tro­nie­se in­lig­ting en be­sit­tings deur mid­del van sterk wag­woor­de, brand­mu­re, an­ti­vi­rus sag­te­wa­re, en­so­voorts. Daar­om is dit be­lang­rik dat jy weet hoe om hier­die se­ku­ri­teits­kon­tro­les en maat­re­ëls be­hoor­lik te ge­bruik, se­ker te maak dit is op da­tum en dit word nie ge­kraak nie.
E­ni­ge le­ser wat e­ni­ge nie-teg­nie­se vrae het om­trent vei­lig­heid in die kuberwêreld, is wel­kom om my te kon­tak by ros­souw. von­solms@gmail.com.