Nog raad vir ‘n opstel | Fanie Viljoen
by Fanie Viljoen on May 19th, 2014 Tweet
Ek het in ‘n vorige blog raad gegee oor hoe om idees te kry vir opstelle. As opstelle jou steeds in puisies laat uitslaan, is hier vandag nog raad.
Het jy geweet: Elke boek wat jy al ooit gelees het, elke fliek wat jy al ooit gesien het, elke rekenaarspeletjie wat jy al ooit gespeel het, volg ‘n sekere basiese storie-formule.
Hou maar vas aan jou stoel, jy gaan nie glo dis so eenvoudig nie:
‘n Karakter wil iets hê.
Hy kan dit nie kry nie.
Hy probeer om dit te kry.
Uiteindelik kry hy dit of hy leer om sonder dit te leef.
Dink maar aan jou gunsteling fliek. Dit gebruik hierdie formule.
In ‘n sprokie soos Aspoestertjie wil Aspoestertjie met die prins trou. Sy kan dit nie doen nie, want sy is vuil en haar aaklige susters staan in haar pad. Sy probeer om die prins te kry (sy gaan na die bal). Uiteindelik kry sy die prins.
Soms kan dit ook wees dat ‘n karakter nie iets wil hê nie, of van iets ontslae moet raak. In Lord of the Rings wil Frodo van die ring ontslae raak. Hy kan dit nie net weggooi nie, dit moet in Mordor verbrand word. Op pad soontoe beleef hy al hierdie woeste avonture wanneer hy die ring moet beskerm. Uiteindelik kom hy by die gevreesde Mordor aan en raak hy van die ring ontslae.
Nou, terug na jou opstel.
Gebruik hierdie formule wanneer jy jou storie uitdink.
Tiaan wil ‘n drie druk in die laaste rugbywedstryd van die seisoen. (Gebruik die eerste paragraaf van jou opstel om dit te wys.)
Tiaan kan nie die drie druk nie. Hy kan dalk nie eens in die wedstryd speel nie. (Gebruik so twee paragrawe om dit te wys.)
Tiaan begin wild oefen om fiks te word. Hy oorkom ‘n paar struikelblokke, bv. moegheid, ‘n besering, hy begin beter speel as die ander speler wat hom uit die spel hou, ens. (Gebruik so ‘n paar paragrawe hiervoor.)
Uiteindelik speel hy in die wedstryd en druk hy die drie. Triomf! (Dit is jou slotparagraaf.)
Judy hou baie van Denver. Sy wil hê hulle moet met mekaar begin uitgaan. (Gebruik die eerste paragraaf van jou opstel om dit te wys.)
Judy kan nie vir Denver kry nie, want hy is verlief op Nina. (Gebruik so twee paragrawe om dit te wys.)
Judy probeer om vir Denver te kry. Sy bak vir hom koekies, sy skryf vir hom liefdesbriewe of stuur selfoonboodskappe. Maar Nina kom altyd tussenbeide, of Judy se plan misluk deur haar eie toedoen. (Gebruik so ‘n paar paragrawe hiervoor.)
Uiteindelik kry Judy ‘n blink plan en so wen sy Denver se hart. Of sy besluit sy het hom nie nodig nie, want daar is nou ‘n ander cool ou in die skool …
Sien jy, dis nie so moeilik nie. Die moeilkste deel is altyd om te besluit wat jou karakter wil hê. Onthou ook dat jou karakter nie JY hoef te wees nie, so moenie skaam wees en wonder wat ander mense van jou gaan dink as jou karakter hierdie of daardie ding wil hê nie.
Maak jou karakters denkbeeldige mense en gaan wild met jou verbeelding.
Dink ‘n bietjie wat die volgende karakters sal wil hê.
Die monster onder die bed
Die meisie wat uit die boom val en haar arm breek
Die seun met die rooi gehuilde oë by die Snoepie
Die vrou met die wit kierie by die verkeersoorgang
Die ou wat pouse in sy klasmaats se tasse krap
Die meisie wat verlore haarrekkies bymekaarmaak
Sterkte met jou opstel.
Besoek gerus my webblad by www.fanieviljoen.co.za
Tags: Afrikaans, Children, Fanie Viljoen, Fiction, hulp met opstelle, leerders, onderwysers, Raamwerk vir opstel, skool, South Africa
« YouTube bring my na jou klaskamer toe
Uittreksel uit Pleisters vir die Dooies »