Preek Deuteronomium 30:14
Teks: Deuteronomium 30: 14
Maar baie naby jou is die woord, in jou mond en in jou hart, om dit te doen
In die eerste gedeelte van Deuteronomium word die verbond tussen die Here en sy kerkvolk hernu. Hy laat hulle die vergesig van die hiernamaals sien waar hulle in ewige volmaaktheid met Hom lewe.
Die tweede deel van die hoofstuk handel oor die praktiese toepassing van dit wat die Here vir hulle gesê het in ons daaglikse lewe. Ware gelowiges val in sonde - selfs die bestes onder hulle. Daarom waarsku die Here hulle dat hulle die verbond in sy praktiese toepassing moet onderhou.
Kom ons let op die volgende twee belangrike sake:
1. Waarom was die vernuwing van die verbond nodig?
2. Waarom word hulle so sterk gewys op die uiterlike onderhouding van die verbond?
Nadat die volk deur die Rooi See is, kom hulle by Horeb aan. Hier gee die Here vir hulle sy wet, en sluit die Here met hulle 'n verbond. Die Tien gebooie wat hulle daar ontvang, is natuurlik 'n genadeverbond, omdat die Here in sy genade sy wil aan die volk bekendmaak.
Intussen het die "ou volk" wat eers in Egipteland was altyd bly murmureer. As dit nie oor kos was nie, was dit oor iets anders.
Hulle lewens was sprekend van mense wat lewensontevrede was.
Telkens was hulle teen die Here in opstand.
Dit het tot gevolg gehad dat die Here die punt bereik het waar Hy gesê het dat die volk sal rondtrek totdat almal gesterf het wat destyds nog in Egipteland was. Hy het in sy toorn gesweer dat hulle nie in die land Kanaän sal ingaan nie.
In die stukkie geskiedenis wat ons gelees het, is die laastes dood, en die inval in Kanaän het begin. In die gedeelte waaruit ons gelees het, blyk dit dat Ruben en Gad en Manasse se grondgebiede al verower was, en dat hulle al daar gevestig het.
Maar nou moet u die volgende dinge onthou:
Toe die Here die wet gegee en die verbond by Horeb gesluit het, was hierdie mense nog nie gebore nie, of hulle was jonger as drie maande. Dit was dus 'n jong geslag. Eintlik 'n "nuwe geslag."
Daarby het die Israeliete nie die gebeure wat in Egipteland plaasgevind het, verstaan nie. In hoofstuk 29: 4 lees ons dat die Here hulle nie 'n hart gegee het om te verstaan en oë om te sien en ore om te hoor tot vandag toe nie.
Dit verklaar waarom hulle deurentyd so opstandig en ongelowig was tydens die trek hulle het nie altyd werklik begryp wat voor hulle oë gebeur het nie.
Kan u byvoorbeeld aan die wonder daarvan dink dat hulle veertig jaar lank dieselfde klere en skoene gedra het, en dit het nie geslyt nie - en hulle het dit nie verstaan nie.
Intussen sterf hierdie hele geslag uit, en die jong geslag moet Kanaän begin inneem. Nou kom die Here in sy genade na hulle toe, en Hy sluit weer sy verbond met hierdie mense. Ons lees dit in hoofstuk 29: 13
... sodat Hy jou vandag vir Hom as volk kan bevestig en vir jou 'n God kan wees, soos Hy jou beloof het ...
In die hele saak is dit 'n baie groot genadedaad wat van die Here af uitgaan.
Die Here maak die Israeliete sy volk en Hy is hulle God.
Hoor net weer hoe staan dit in Deut. 29: 13vv. geskryf:
God vestig hulle op daardie dag as sy volk.
Daarmee kom Hy sy beloftes aan Abraham, Isak en Jakob na.
Maar daar is tog 'n verskil tussen hierdie drie aartsvaders met wie die Here die verbond opgerig het en die volk daar op die grens van Kanaän.
Abraham en Isak hulle het deur foute en straf geleer om die Here heeltemal gehoorsaam te wees.
Hierdie volk het alles en nog meer gesien en belewe, maar dit het grootliks by hulle verbygegaan.
Hulle het nie tot volkome gehoorsaamheid gekom nie.
Daarom kom die eis van die Here nou dat hulle hierdie verbond prakties moet gaan gehoorsaam, of daar is moeilikheid.
Hulle moet weet dat die verbond se diepste wortels in jou hart lê - in die gang van jou gedagtes.
Daar moet hulle dinge gaan regmaak, sodat dit reg uitslaan in hulle woorde en in hulle dade.
Dit is so dat die Here hierdie verbond met Israel sluit. Hulle was die uitverkore kerkvolk.
Maar daar is darem tog snaakse mense ingesluit in hierdie kerkvolk, want toe hulle 40 jaar tevore uit Egipte weggetrek het, het daar 'n groot klomp Egiptenare saamgetrek.
En nou praat die Here ook nog van hulle vreemdelinge wat in hulle laer is, en van die houtkappers en die waterdraers (29: 10, 11).
Dit is nie al nie, want in vers 15 staan spesifiek "die wat vandag hier saam met ons voor die aangesig van God staan, en die wat nie vandag saam met ons hier is nie."
Almal kon sekerlik nie daar wees nie, want die veewagters en die wat moes agterbly om die volk se eiendom te beskerm was afwesig.
Dit geld ook die nasate wat nog gebore moes word, maar wat deur die geloof aan die volk verbind is.
As ons Jeremia 31: 33 hiermee saam lees, waar hierdie verbond herhaal word, is dit duidelik dat selfs ons wat later sou bykom, ook ingereken is.
Hierdie genadeverbond sluit ook die Jode na die Ballingskap in en die Ballingskap sou eers eeue later kom.
Die betekenis hiervan is dat hierdie mense uit 'n verskeidenheid van heidense godsdienste gekom het, en hulle het nie geweet wat dit is om vir geslagte lank 'n lewende verhouding met die Here te hê nie. Daarom maak die Here dit duidelik dat hierdie geloof wat Hy vra, heeltemal anders is as die mistieke afgodsdienste waaraan hulle gewoond was.
Die Here wys die pad van aanbidding vir hulle. Eers verwys Hy na wat verkeerd is:
Die Here verwys na die mistieke godsdienste, soos toorkunste en die son en maan aanbidding.
Dan openbaar die Here die positiewe:
Die Here openbaar Hom daar by die grens van die land weer baie duidelik aan hulle.
Die wet van die Here wat hulle by Horeb gekry het, is hulle riglyn.
Hierdie wet is op die wetboek by hulle, maar die Here het dit ook met sy Heilige Gees in hulle harte geskryf.
Daarom sê die Here dat hulle nie boontoe, in die hemel of in die mistieke, moet gaan soek vir die gebooie van die Here nie. Hulle hoef ook nie iemand oorsee te stuur om dit by 'n ander nasie of land te gaan uitvind nie.
Hierdie boodskap is dus duidelik aan die adres van die kerk van die Here deur die eeue: ONS IS INGESLUIT!
Die wet van die Here is nie meer vir ons buite bereik of verborge nie.
Die Here sê dit is in ons mond en in ons hart om dit te doen.
Die Heilige Gees werk die wil van God in ons totale mens.
Daarom moet hierdie innerlike geloof in 'n sigbare gestalte in ons doen en late uitkom.
Vir die mense wat dit gaan doen, sê die Here dat Hy vir hulle lewe en geluk voorgehou het.
Mense wat die Here se wil met blydskap en spontaan doen, ervaar lewensvreugde en die vrede van die Here.
Vir hulle het die woord lewe ook twee betekenisse.
Die eerste is dat hulle fisies hier sal lewe met die seën van die Here by hulle.
Die tweede is dat hulle in die hiernamaals ook sal lewe.
Vir die wat moedswillig is, is die boodskap die teenoorgestelde:
Hulle gaan ongeluk en dood ervaar.
Ons ken mos mense wat altyd ontevrede is en wat altyd kla. Hulle is soms verbitterd teen die lewe, en voel altyd dat die lewe hulle iets skuld.
Dikwels gebruik hulle dit as 'n regverdiging om sonde te doen.
Natuurlik is dit die ewige dood in die hel wat op hierdie manier in 'n onbekeerde mens uitslaan.
Vir sulke mense is daar die oordeel van die Here.
Die Here sê dat Hy hulle nie wil vergewe nie.
Sy oordeel en sy toorn gaan teen daardie mense "rook" - 'n beeld wat baie duidelik die hel beskryf.
Die Here gaan hulle "hel" ook nie eers in die hiernamaals begin nie. Hy begin sy straf reeds in hierdie lewe.
Lees maar wat die Here openbaar in hoofstuk 29: 21: Die Here sal hom tot sy ongeluk afskei van die stamme van Israel.
Maar dis nie al nie: die Here sal hom afskei volgens die vloeke van die verbond wat in hierdie wetboek geskrywe is.
Dit is uit hierdie woorde duidelik dat dit wat die Here met sulke mense doen, baie erg is.
Teenoor sulkes is daar die wat deel in die Here se genade.
Die Here sal hulle mildelik seën.
Die Here gaan hulle nie net geestelik seën nie, maar veral ook liggaamlik. Die Here gaan hulle in die land seën waarheen hulle nou trek.
Dit beteken dat hulle as landsburgers die guns van die Here gaan belewe solank as wat hulle Hom aanbid en dien.
Dit is hoe naby die Here aan hulle kom.
Dit is ook waarom die Here sê dat sy woord baie naby aan hulle is, in hulle mond en in hulle hart om dit te doen.
Met hierdie bevestiging van God se alomteenwoordige en genadige teenwoordigheid, bevestig Hy ook dat dit Hy is wat die bekering in ons en seën oor ons werk.
Luister na die genade:
Die Here eis van hulle 'n belewenis van opregtheid en eerlikheid om met alle sondes te breek. God gee in hierdie gedeelte sy verbondsbelofte dat Hy ons terugontvang as sy eiendom wanneer ons tot bekering kom.
Ons gehoorsaamheid/bekering is ons reaksie op sy inwerking in ons hart en verstand. Dis ook wat die betekenis van die verbond is:
Dit is God wat sy eiendom regeer deur die inwendige werking van sy Woord en van sy Gees.
Prakties beteken dit dat ons in 'n bekeringslewe voortdurend met God moet regmaak wat ons teenoor Hom verkeerd gedoen het.
Natuurlik raak hierdie profesie in die eerste plek Israel.
Hulle sou en hulle het ook aan hulle lyf ervaar dat die Here hulle vergewe het toe hulle berou gehad het oor hulle sondes.
Hulle is telkens geseën, en selfs na hulle land toe teruggebring uit die Babiloniese Ballingskap. (ons het hier 'n duidelike vooruitwysing daarna in hoofstukke 29: 28 en 30: 3).
Hierdie profesie raak egter ook die Nuwe Testamentiese Kerk. As mens dink aan Kolossense 2 is dit asof ons iets hoor van die doop in die woorde: "besnydenis van hart."
Die besnydenis is die teken van die verbond.
So baie naby ons is die woord, in ons mond en in ons hart, om dit te doen.
Die Here bevestig sy verbond in ons met die besnydenis van hart.
Ons weet almal dat hierdie verbondsvernuwing in die Nuwe Testamentiese Kerk se lidmate gebeur deur die werking van die Heilige Gees in ons.
Ons weet ook dat die Heilige Gees die vrugte van die kruis van Jesus Christus tydens ons aardse lewe al in ons harte werk en dat dit uitkom in 'n voortdurende bekeringslewe.
Getuig hierdie gedeelte van oordeel of van genade?
Dit getuig van genade omdat Jesus Christus sterf om die vergewende genade van God in ons en oor ons te bevestig.
Hy sterf sodat ons met God versoen kan word vir al die kere wat ons teen God oortree het. En verder sodat die Heilige Gees oor ons uitgestort kan word.
Daarmee word die Here se alomteenwoordige genade in hierdie lewe al oor ons 'n werklikheid. (Al weet ons dat dit met die wederkoms eers in finale vervulling gaan.)
Die gedeelte openbaar aan ons God se vergewensgesindheid. Dit is 'n ver toekomsperspektief wat deur hierdie gedeelte oopgemaak word.
Ons weet dat die alomteenwoordigheid van God oor ons nog nie in hierdie tyd waarin ons lewe volmaak geopenbaar is nie.
Maar ons weet ook dat die Here aan ons openbaar dat sy teenwoordigheid in die hiernamaals in ons en oor ons sal wees tot in ewigheid.
Al is ons nou nog in sondes, waarborg die teenwoordigheid van die Here in die tyd al sy teenwoordigheid tot in die ewigheid. Die troos daarvan is dit:
Al jaag my gewete my oor my sondes wat ek gedoen het, die "ander Trooster" wat Jesus Christus gestuur het, is God self in sy ewige alomteenwoordigheid, wat sy genade in my hart en verstand werk, sodat ek in sy waarheid, en in sy liefde kan lewe.
Die genade plaas natuurlik ook 'n groot verantwoordelikheid op my: