Blommerangskikking is die kuns om blomme, takke, blare, vrugte, ensovoorts op so 'n manier in 'n houer te rangskik dat dit saam 'n dekoratiewe geheel vorm. Blommerangskikking het eers gedurende die 19de eeu in die Westerse wêreld opgang begin maak, maar in Japan, waar die tradisie ikebana genoem word, word die kuns al meer as 'n duisend jaar lank beoefen. Dit het tot vandag nog 'n groot invloed op die Westerse blommerangskikkingskuns van die 20ste eeu.
Die eenvoudigste manier van blommerangskikking is om 'n bos blomme in 'n houer te sit. As houer kan 'n blompot, 'n vaas of 'n bak gebruik word, maar ook drinkglase, kannetjies en dergelike. Benewens blomme word ook takke, blare, grasse, boombas, mos, vrugte, linte en ander klein voorwerpe gebruik. Vars geplukte of gedroogde blomme kan gebruik word; selfs gedroogde blomme wat met goue of 'n ander kleur verf bespuit is, word in blommerangskikkings gebruik.
Gedroogde blomme, uitgestal onder 'n glasdop, het ook gewild geword. Gedroogde blomme was baie gewild gedurende die tweede helfte van die 18de eeu. Klein ruikertjies in 'n papier- of kartonomhulsel, in Europa bekend as 'n "biedermeiertjie" en in Engeland as 'n "Victorian posy", het baie gewild geword. Skouerruikertjies en 'n blom in die knoopsgat was toe ook hoogmode. Grasse is in die tyd ook die eerste keer in rangskikkings gebruik, en benewens blompotte is gevlegte staan - of hangmandjies baie gebruik. Tafelrangskikkings het al hoe meer aandag begin kry.
In Japan is daar baie vroeër as in Europa van takke en blare en stukkies riet in rangskikkings gebruik gemaak. Dit hang ten nouste saam met die Japanse opvatting dat 'n blommerangskikking 'n weerspieëling moet wees van die natuurlike omgewing. Volgens hierdie tradisie mag slegs blomme uit dieselfde seisoen bymekaar gebring word. So 'n rangskikking kan ook 'n hele landskap voorstel, soos byvoorbeeld 'n meer of 'n berg.
Die houer was ook baie belangrik. Behalwe vase, komme en bakke word mandjies of selfs stukke bamboes ook gebruik. Die houers staan meestal op 'n spesiale voetstuk. Dit word gewoonlik op 'n plankie in 'n nis (tokonomo) geplaas, saam met 'n "Japanse rolskildery" en 'n ander kunsvoorwerp.
Die oudste en formeelste styl in die Japanse rangskikkingskuns is die rikka, 'n baie strak en stywe rangskikking wat aan baie vereistes moet voldoen. 'n Eenvoudige en minder formele styl, bekend as die ikenobo, is gedurende die 15de eeu ontwikkel. Die basis van hierdie styl is drie hooflyne wat saam 'n driehoekvorm: Die langste lyn is die hemel, die middelste lyn die mens en die kortste Iyn die aarde. Later het nog 'n styl, die nagegire, 'n baie informele styl, ontstaan, waarin daar dikwels net van een blom of tak gebruik gemaak word. Die heel jongste rigting, die moribana, word sterk deur die Westerse rangskikkingskuns beinvloed.
In Japan word daar veral baie mistieke waarde aan blomme geheg. Die krisant word as 'n heilige blom beskou en vroeër was dit 'n kriminele oortreding vir iemand om 'n roos of die potplant Rhapis excelsa ('n palmpie) te kweek. Net die rykes het die voorreg gehad. Rangskikkings word dikwels in Japan gebruik om boodskappe mee oor te dra. Die keuse van blomme en die manier waarop hulle gerangskik is, beteken altyd iets anders. Vandag nog volg Japanse meisies spesiale kursusse om die ingewikkelde taal van blomme te leer.
Vir aile blommerangskikkings bestaan daar basiese reëls. Die kuns bestaan daarin dat blomme s6 gerangskik word dat hulle 'n geheel vorm en strelend vir die oog is. Die volgende punte is belangrik:
Die houer beïnvloed die basiese Iyne van die rangskikking, byvoorbeeld 'n regop vaas vir 'n vertikale Iynrangskikking. Die agtergrond is ook belangrik. Vir 'n rangskikking teen 'n smal stukkie muur in 'n ingangsportaal, sal lang, regop Iyne gebruik word. Elke rangskikking moet 'n instellingspunt hê. Dit word verkry deur 'n blom met 'n donkerder skakering te gebruik. Dit is die punt waar die "gewig" van die rangskikking gekonsentreer is. Die vyf basiese vorms van blommerangskik is die simmetriese driehoek, die asimmetriese driehoek, die horisontale, die halfmaanvormige en die S-lyn-rangskikking.
Die kleure, tekstuur en/of vorm van die blomme moet met mekaar, en ook met die houer en die res van die vertrek, saamsmelt, byvoorbeeld aalwyne in 'n swaar koperhouer in 'n vertrek met growwe, handgeweefde gordyne.
Die verhouding van die plantmateriaal onderling en tot die houer, sowel as die verhouding van die rangskikking tot die tafel en die hele vertrek, moet 'n aangename, gebalanseerde indruk wek. In Suid-Afrika het die kuns van blommerangskikking gedurende die afgelope paar dekades 'n interessante stokperdjie geword. Lesings en demonstrasies om die kuns te bemeester, word by Technikons en ander volwassene-onderwysinrigtings aangebied.