JY LEES NOU Romagnola-Elitekoei: Hou boerdery eenvoudig en oog op wins
Die Romag­no­la-elitekoei, DT09-0046, spog met hoë teelwaarde-indekse vir speen (direk en maternaal). FOTO: DAIL VAN RENSBURG.
Hou boerdery so eenvoudig moontlik en selekteer deurgaans vir vrugbaarheid, want dit tel baie punte vir die winssyfers.
Dít is mnr. Dail van Rensburg se resep vir sukses in sy bees-en-saaiboerdery op sy plase in Noordwes. Hy boer sedert 1983 op die plaas Kalkpan by Delareyville en besit ook ander plase by Delareyville en Stella.
Vir die soveelste keer het Van Rensburg die Elitekoei vir die Romagnola, 'n ou Italiaanse beesras wat baie goed in Suider-Afrikaanse toestande presteer, opgelewer.
Hy het hierdie prestasie ook al met die ander twee beesrasse waarmee hy boer, die Ankole en Santa Gertrudis, behaal. Hy het ook al verskeie kere die eerbewys vir die beste tussenkalfperiode (TKP) vir groot Santa Gertrudis-kuddes gekry. Sy stoetdiere word onder die naam Rensbou bemark.
Danksy Van Rensburg se streng seleksie vir vrugbaarheid het talle koeie in sy kuddes 'n puik TKP.
Sy resep vir sukses is om sy boerdery so eenvoudig moontlik te hou, met sy oog op die winssyfers. DT09-0046, die Romagnola-Elitekoei vir 2021, getuig van die waardes wat vir hom so belangrik is. "Ek sal die koei beskryf as 'n dier wat mooi vroulikheid vertoon, met 'n goeie toplyn en goeie balans – 'n goeie voorbeeld van die moderne Romagnolakoei."
Sy is op 13 September 2009 gebore en het reeds agt kalwers in die wêreld gebring. Die koei was 35 maande oud toe sy die eerste keer gekalf het en het 'n TKP van 400 dae.
"Ek slag selfs stoetkalwers as hulle nie aan die vereistes vir vrugbaarheid en groei voldoen nie," sê Van Rensburg. Buiten tydens 'n ernstige droogte word koeie wat nie elke jaar kalf nie, uitgeskot. Sodoende teel hy streng vir vrugbaarheid.
Hy gebruik slegs teelbulle wie se moeders 'n goeie TKP het en slegs bulle waarvan die semen minstens 75% normale sperms bevat, maar verkieslik 90% en meer.
Van Rensburg bestudeer beskikbare topbulle op die internet en voer dan semen uit Italië en Australië in om genetiese variasie te handhaaf.
Hy het twee kalftye – vanaf Augustus en vanaf Maart. In groter troppe gebruik hy meer as een bul. DNS-ontledings van die beste kalwers word gebruik om hul vaderskap te bepaal. In kleiner troppe pas hy enkelbulparings toe.
Sy vernaamste mark is om bulle aan kommersiële beesboere te voorsien wat kruisteling ter wille van basterkrag doen.
Van Rensburg se siening van eenvoud en wins word ook op sy voervloeibestuur toegepas. "Daarom bestuur ek my weiveld op die hoogste vlak om te verseker die beeste produseer optimaal. Hulle word op natuurlike veld en aangeplante weiding aangehou, maar party kuddes wei slegs op die veld."
Sy beeste kry somer- en winterlekke. Die beweidingstydperk van die veldkampe (soetveld bestaande uit hoofsaaklik vinger-, borseltjie-, swartvoetjie- en sandkweekgras) is so kort moontlik (twee tot drie weke) en dan rus die kamp so lank moontlik (tien tot twaalf maande).
Die boerdery het ook aangeplante weiding (bloubuffel- en smutsvingergras) wat elke twee jaar met stikstof bemes word teen ongeveer 150 kg kalksteenammoniumnitraat per ha. Hierdie weiding word meer gereeld bewei na gelang van die beskikbare plantmateriaal.