In die Tempel | SkalkSkryf
« Donkermaan – 03/04/2011
In die Tempel
April 6, 2011 deur Louwie
`n Gedeelte uit `n toespraak in 1918, van `n jong Duitse wetenskaplike genaamd Albert Einstein:
"In the temple of science are many mansions …. and various indeed are they that dwell therein and the motives that have led them there.
Many take to science out of a joyful sense of superior intellectual power; science is their own special sport to which they look for vivid experience and satisfaction of ambition; many others are to be found in the temple who have offered the products of their brains on this altar for purely utilitarian purposes. Were an angel of the Lord to come and drive all the people belonging to these two categories out of the temple, it would be noticeably emptier but there would still be some men of both present and past times left inside … If the types we have just expelled were the only types there were, the temple would never have existed any more than one can have a wood consisting of nothing but creepers … those who have found favor with the angel … are somewhat odd, uncommunicative, solitary fellows, really less like each other than the hosts of the rejected.
What has brought them to the temple … no single answer will cover … escape from everyday life, with its painful crudity and hopeless dreariness, from the fetters of one's own shifting desires. A finely tempered nature longs to escape from his noisy cramped surroundings into the silence of the high mountains where the eye ranges freely through the still pure air and fondly traces out the restful contours apparently built for eternity."
Dit is interessant om daarop te let hoeveel maal die woordjie "escape" in die beskrywing van wetenskaplikes hier voorkom. Sielkundig gesproke is ontvlugting seker die swakste denkbare dryfveer vir enige keuse of handeling. Maar watter verskil maak dit of een "escape" na die afsondering van die ivoortoring van die akademie, of die glaspaleis van sy besigheidskantoor op die dertigste vloer, of die afsondering van `n klooster?
In antwoord op `n vorige pos van my skryf Andrew; "die wetenskap IS alles." Wat ek hier mis is `n benadering wat sê; vir my is die wetenskap alles. Want sien, daar is ander mense wat sê geld is alles, en nog ander wat sê mag is alles, ander beweer weer godsdiens is alles, en natuurlik ook die wat sê seks is alles!
Om te sê dit of dat IS alles, is om die wêreld met oogklappe aan te benader. Dit laat geen ruimte vir die moontlikheid vir `n ander wêreldbeskouing nie. En die voorkoms van die benadering in Godsdiens word gewoonlik afgekraak as fundamentalisties, `n etiket erger as melaatsheid. Die vraag is, waarom is die benouende, fundamentalistiese benadering in Godsdiens meer verkeerd, meer afstootlik as dieselfde benadering in die wetenskap of enige ander vakgebied?
Einstein sê: "The supreme task … is to arrive at those universal elementary laws from which the cosmos can be built up by pure deduction. There is no logical path to these laws; only intuition, resting on sympathetic understanding of experience, can reach them …"
Een se intuisie, sy simpatieke verstaan van sy ondervinding, vertel hom van die wonders van die natuur, die ander se intuisie, sy simpatieke verstaan van sy persoonlike ondervinding, vertel hom van die wonders van dit wat die verstand te bowe gaan. Daar is geen sin daarin vir die een om die ander te wil vernietig nie. Inteendeel, soos Wilber ook sê, is `n sintese van die fisiese en die geestelike die meer volwasse benadering tot die lewe.
Posted in Uncategorized | Tagged Einstei, godsdiens, Tempel van die gees, Tempel van die rede, wetenskap | 27 Kommentaar
op April 6, 2011 at 10:20 nm Louwie
Die aanhalings van Einstein hier bo kom uit "Zen and the art of motorcycle maintenance" van Robert M Persig
op April 7, 2011 at 11:30 vm Andrew
Ek het doelbewus vermy om te se die wetenskap is vir MY alles, dis nie wat ek bedoel nie. Die wetenskap domineer ons almal se lewens, self 'n fundamentele gelowige s'n. Tot ons persoonlikhede, gedrag, bewustheid en hoekom ons gelowig is word bepaal deur fisiese biologiese selle wat wetenskaplik studeer kan word. Die wetenskap is die ultimate sege van rationele denke en die filosofie, met opregte respek gese, sal altyd aan die agterste speen suig.
op April 7, 2011 at 4:37 nm Son
@Andrew – en tog is daar steeds elke dag goed wat geen wetenskap kan verduidelik nie. Die wetenskap is nie NAASTENBY alles nie. Nie eers rasionele denke kan altyd 'n verduideliking gee van sekere dinge in die lewe nie. Punt.
op April 7, 2011 at 6:51 nm Joh
Ek vind dit amusant dat alle Hoë Priesters, makie saak in watter Tempel hulle dien nie, met sulke arrogansie hulle verskans teen die dinge wat hulle nie weet nie.
op April 7, 2011 at 7:11 nm Joh
Soos Son hier nêffens gesê het, elkeen sien die werklikheid vanuit sy eie perspeltief. Om dìt te verstaan is 'n groot stap oppie pad na wasdom.
En tog, soos die aanhaling van Einstein hierbo sê, is ons soeke na die universele. En ek dink dis presies waar die Hoê Priesters faal: in ieder geval word die Tempel 'n verskansing teen die wyer werklikheid en die mure beperk ons tot die spesifieke eerder as om ons te lei na die universele.
op April 7, 2011 at 9:52 nm Andrew
Dis nie die punt nie Sonkind. Die punt wat ek maak is dat dit die grootste poging (endeavour) van die mens is. Ons leer nog en sal nooit alles weet wat te weet is nie maar dis die wetenskap bo enige iets anders tans tot ons beskikking wat ons nader aan die waarheid sal bring.
op April 7, 2011 at 9:55 nm Andrew
Joh, ek het gedink my kommentaar oor die filosofie gaan jou verkeerd opvryf maar jy weet dis die waarheid. 🙂
op April 7, 2011 at 10:03 nm Son
Wie se waarheid, Andrew?
op April 7, 2011 at 10:42 nm Andrew
Hmmm … Einstein se relativisme het wel 'n kulturele impak gehad op hoe ons dinge soos moraliteit, kuns, politiek en waarheid sien. Maar het jy geweet dat hy vir die res van sy lewe gepoog het om gate in sy eie teorie te vind omdat hy geglo het in universele sekerhede en absolute. Hy het gevoel dat daar 'n realiteit is wat onafhanklik is van ons vermoe om dit waar te neem. Hy was 'n hardkoppige bliksem en het tot sy laaste asem probeer maar nooit daarin geslaag nie. So okay fine jy wen, gaan slaap nou. 😆
op April 8, 2011 at 1:16 nm demoerin
Waarheid is nou maar ongelukkig 'n ding wat met elkeen se oogpunt verskil. My strewe na waarheid, en dit van 'n buurman kan hemelsbreed verskil. Maar dit beteken nie ons moet met 'n sug in die hoek gaan sit nie – daar is niks cooler as om daarna te streef om altyd meer as gister te weet nie.
op April 13, 2011 at 11:46 nm Andrew
"What has theology ever said that is of the smallest use to anybody? When has theology ever said anything that is demonstrably true and is not obvious? I have listened to theologians, read them, debated against them. I have never heard any of them ever say anything of the smallest use, anything that was not either platitudinously obvious or downright false. If all the achievements of scientists were wiped out tomorrow, there would be no doctors but witch doctors, no transport faster than horses, no computers, no printed books, no agriculture beyond subsistence peasant farming. If all the achievements of theologians were wiped out tomorrow, would anyone notice the smallest difference? The achievements of theologians don't do anything, don't affect anything, don't mean anything. What makes anyone think that "theology" is a subject at all?"
Dawkins se eerlikheid is een van die redes hoekom ek so baie van hom hou en hy is een van die mense wat ek nie kan wag om in die hel te ontmoet nie.
op April 14, 2011 at 9:48 nm Louwie
Andrew, sommige sal dit dalk eerlikheid noem, ander arrogansie en nog ander dalk domastrand?
Om eerlik te wees dink nie ek sou hom selfs in die hemel wou ontmoet nie!
Maar as ek nou die fundamentalistiese Christen was waarvan Jacko my beskuldig dan sou ek dalk nou vir jou gesê het: Sien jy nou groot en goed die Here is dat Hy die slim ouens gebruik om Sy werk vir Hom te doen sodat Sy kinders gesond, gerieflik en goed kan lewe met al die tegnologie wat Hy vir hulle gee, en sommer ter selfde tyd die wetenskaplikes vreeslik goed laat voel omdat hulle so vreeslik slim is .
Nou is ek nie en al wat ek jou kan vra om te oorweeg is: Sou dit moontlik gewees het vir die wetenskaplikes om rustig en in vrede hulle penisselin en atoombomme te kon bou as `n Buddha en `n Christus en `n Lao Tsu en nog baie ander groot geeste deur die eeue en dalk selfs die kerk, ten spyte van al sy tekortkominge, nie die sosiale omgewing geskep het waarbinne hulle hulle werk kan doen nie?
Ja daar was vergrype en onnoselhede en daar is nog steeds, maar is die wetenskap vlekkeloos?
Net vandag lees ek van die bewondering en verwondering van die wêreld oor die mense se ongelooflik goeie gedrag in Japan na die tragedie wat hulle getref het. Dit in teenstelling met wat in ander soortgelyke omstandighede in ander plekke gebeur het.
Dink jy nie die eeue se Buddhisties gewortelde kultuur het iets met hierdie wonderwerk te doen nie? Dit is tog, anders as wat Dawkins dink, spiritualiteit in praksis.
Dawkins kan ook vra; as alles wat ooit bereik is deur kunstenaars (musiek, skilderwerk, beeldhouwerk, ballet) more uitgewis sou word, sou iemand enige verskil agterkom? `n Mens sou baie moedswillig moet wees om so `n stelling te maak.
op April 14, 2011 at 10:45 nm Joh
Hoë Priesters bly 'n probleem: hetsy innie Tempels van die Gode, of in die Kerk vannie Rede. Hulle arrogansie beperk hulle tot dit wat hulle weet, of eerder wat hulle dink hulle weet. En terwyl hulle so in hulle eng wêreldbeskouing vas gevang is, spook die gepeupel om sin vannie lewe te maak.
Ek sou graag vir die Hoog Agbare Priester Hawkins wou vra: Wat sal die wetenskap vir 'n man, 'n pa, sê waar hy langs die rivier staan met die koue ligaam van sy 12 jarige dogter in sy arms – waar hy snikkend vra: hoekom?
Of wat sal die wetenskap sê virrie kyker wat vas genael staan voor 'n van Gogh skildery, totaal weg gevoer uit die werklikheid vannie gallery? Hoekom word die werklikheid so oorrompel deur 'n lagie verf op 'n doek?
Of wat sal die wetenskap sê aan 'n wetenskaplike, 'n Hoë Priester vannie Kerk, wat rondborstig op verhoë rondtrap en sy boodskap van absolute materialisme fanaties uit basuin? Hoekom doen hy dit?
Die enigste skarige antwoord wat die wetenskap, die (materialistiese) Rede, kan bied is: dis net die chemiese wisselwerking tussen molekules en atome.
Die wetenskap is uitstekend om ons te sê HOE, maar staan beskaamd voor HOEKOM.
op April 15, 2011 at 3:13 nm Andrew
Louwie, die kerk en die tipe spiritualisme wat dit verteenwoord het nie 'n sosiale omgegewing geskep wat bevorderlik is vir die wetenskap nie. Tot vandag toe is die vyandigheid duidelik merkbaar en probeer aanhangers van populere gode soos Yahweh en Allah wetenskaplike beginsels ondermyn deur onwaarhede oor die werklikheid te versprei net soos hulle gedoen het 'n paar honderd jaar gelede. Die wetenskap, en die kennis wat daardeur versamel word, is vir enige mite 'n bedreiging. Chapman Cohen het eenkeer geskryf: "Gods are fragile things; they may be killed by a whiff of science or a dose of common sense."
Wat jou laaste stelling betref, ek stem saam met jou en dit is juis hoekom ek dink ons nie onwaar mites nodig het om aan ons spirituele behoeftes te voldoen nie. Kuns en die natuur verskaf dit in oorvloed. Ek is seker ons kan klaar kom sonder bullshit soos: die lewe het geen betekenis sonder godiens nie, of moraliteit is afkomstig van gode, of ons word in gebrokenheid gebore as gevolg van 'n sondeval. Fokkit ons kan tog seker beter doen as dit.
op April 15, 2011 at 3:15 nm Andrew
Joh, die wetenskap kan nie troos nie maar dit het die vermoe om lewens te verleng en te red. Weet jy wat was die persentasie kinder sterftes in Victoriaanse Engeland voor die 1900? Dit was 50%. In die begin van die 19de eeu was die gemiddelde lewens duur van die mens 40 jaar. Vandag kan ons amper twee keer langer leef. As dit nie vir die wetenskap was nie het die meerderheid van die mense wat vandag jou blog lees al reeds gesterf.
As jy voel dat 'n passie vir die wetenskap en 'n strewe na kennis en waarheid 'n eng en gevoelose wereld beskouing is wat gegrond is in arrogansie, then so be it. Ek voel weer dat 'n geloof in 'n oneindige lewe na 'n fisiese dood oneerlik en egotisties is. Maar nou ja daar word gese, men would rather believe than know.
op April 15, 2011 at 6:57 nm Joh
Andrew, vertel ons biekie meer: hoekom kan die wetenskap nie troos nie? hoekom wil die wetenskap die mens se lewe verleng?
op April 15, 2011 at 8:27 nm Andrew
Ek is nie seker ek volg jou nie Joh. Is jou punt nie dat dit spiritualisme is wat emotionele vertroosting kan verskaf waar die wetenskap daarin vaal nie? Met ander woorde, jou vraag "Wat sal die wetenskap vir 'n man se met die koue ligaam van sy 12 jarige dogter in sy arms wat vra: hoekom?" kan beantwoord word met, hoekom nie?
Jou tweede vraag volg ek ook nie. Dis die mens wat sy eie lewe wil verleng. Die wetenskap is sy instrument.
op April 16, 2011 at 8:55 vm Joh
Redelike goeie antwoorde, Andrew. Dit verduidelik jou posisie mooi. 😀
Die eerste antwoord beskryf duidelik dat die Hoë Priesters van die Rede nie sin aan die lewe kan gee nie. Hulle ontken die geestelike deel van menswees.
Die tweede antwoord is 'n cop-out. Hoekom wil die mens sy eie lewe verleng? Wil die molekules en atome vannie brein hulle eie bestaan noodgedwonge probeer voortsit tot in der ewigheid?
op April 16, 2011 at 2:03 nm Andrew
Wat is die sin van 'n koedoe in die bosveld of alge wat in die see groei of 'n koolstof molekuul wat om die Son wentel? Die lewe het nie sin nie behalwe in ons geval hier op aarde is dit die oorlewing en voortbestaan van makro molekules soos deoksiribonukleïnesuur en geassosieerde proteïene.
Ons kan ook filosofiese sin maak van die lewe deur ons bewustheid te gebruik om waarde daaraan te heg. Jy maak miskien jou bestaan sinvol deur te glo dat die lewe 'n hindernis baan is wat opgestel is deur 'n kosmiese ouer-figuur om jou vlakke van ontwikkeling te bepaal. En as jy die hoogste vlak in die video-game-van-die-lewe bereik het dan tree jy af in 'n Disneyland vir die dooies waar jy verveeld rondsit en wonder "Wat is die sin van my bestaan?" Maar moenie dat jou bewustheid jou pootjie nie. Ons breine is kompleks en dit strek tot in ons finger punte waar dinge soos neuro transmitters, hormone, gedagtes en herinneringe alles bydra tot dit wat ons bewus maak van ons bestaan. Dit is wel so dat teorië oor bewustheid nog ontwikkel word maar dit beteken nie dat ons dit nie in die toekoms kan definieer of kunsmatig kan vervaardig nie.
op April 16, 2011 at 8:58 nm Joh
Andrew, jy't nou noggie verduidelik hoekom die Hoë Priesters vannie Rede nie vertroosting kan bied in die aanskyn van lyding nie.
As ek jou verder reg verstaan sê jy lat die sin vannie lewe hier op aarde gegrond is op die oorlewings prosesse van DNA en verwante proteïene. Bring so 'n reduksie ons nie terug by die godsdienstige siening dat ons geskape is / word deur 'n wese anners as onsself nie? Word alle vorms van lewe maar net deur DNA geskep in 'n poging om sy eie voortbestaan te probeer bewerkstellig?
En dan, as ons, mense, eendag wel dit regkry om bewustheid kunsmatig te skep (?? !!), sou dit ook maar net wees omlat DNA ons so geskape het lat ons daartoe instaat sou wees, net solat DNA se voortbestaan daardeur verder bevorder word? Klink vir my so 'n bekende storie.
op April 16, 2011 at 9:54 nm Louwie
Andrew, jy sê dus ook dat , as `n man met sy 3 of 4 jarige dogtertjie in sy arms staan wat dood is as gevolg van verkragting, en jou sou vra: "hoekom" sou jy vir hom sê "hoekom nie?".
Hy sal `n beter mens wees as ek as hy jou nie daar en dan dood bliksem nie!
Fokkit, dit is `n erge siniese lewensbeskouing. Dit is siek. Daar word inderdaad meer meegevoel en simpatie tussen diere onder mekaar gevind as wat jy hier openbaar. As dit die soort van wêreld is wat jy en Dawkins en julle geesgenote in die vooruitsig stel, well, count me out. Ek sal my kanse maar met die Buddhas en die Christusse van die wêreld vat, hulle verkondig ten minste medelye en deernis en begrip vir ander se swaar.
op April 17, 2011 at 2:47 nm Andrew
Joh ek verstaan nie jou vraag nie en ek het nie 'n clue wat 'n "Hoë Priester vannie Rede" is nie. Verwys jy na die wetenskap?
"Bring so 'n reduksie ons nie terug by die godsdienstige siening dat ons geskape is / word deur 'n wese anners as onsself nie?"
"En dan, as ons, mense, eendag wel dit regkry om bewustheid kunsmatig te skep (?? !!), sou dit ook maar net wees omlat DNA ons so geskape het lat ons daartoe instaat sou wees, net solat DNA se voortbestaan daardeur verder bevorder word? Klink vir my so 'n bekende storie."
Die kunsmatige bewustheid wat ek in gedagte gehad het is nie organies nie.
op April 17, 2011 at 2:49 nm Andrew
Louwie, ek sal mos nooit in my lewe so iets se vir 'n ouer nie, hoekom dink jy dit!? Ek lag en huil en is 'n mens net soos jy, ek glo net nie in die bestaan van gode en siele nie.
En dan wil jy my sommer bliksem daaroor.
op April 17, 2011 at 9:14 nm Louwie
"Wat sal die wetenskap vir 'n man se met die koue ligaam van sy 12 jarige dogter in sy arms wat vra: hoekom?" kan beantwoord word met, hoekom nie?
Dis hoekom ek dit dink Andrew, omdat jy dit sê.
op April 17, 2011 at 9:39 nm Joh
Andrew, met Hoë Priesters vannie Rede verwys ek na diegene soos Dawkins, en nie na die wetenskap innie algemeen nie. Dawkins doen presies dit waarvan hy gelowiges beskuldig: stel homself op as die een wat weet en lei derduisende mense oor die afgrond na 'n vlak van minner-menswees. En net soos in die gebied van godsdiens, is derduisende mense dood tevrede om hom as Hoë Priester slaafs te volg, oor die afgrond.
As bewustheid geskep sou word, is die kwessie van organies of nie, nie tersprake nie.
op April 18, 2011 at 10:17 vm Andrew
Louwie, jy wil so graag he ek moet 'n monster wees maar jy weet baie goed dat ek daardeur die neutraliteit van die wetenskap probeer illustreer het. Die wetenskap is 'n metode om kennis te versamel en te organiseer en stel nie belang hoe hierdie kennis jou laat voel nie. As jy byvoorbeeld nie hou van die idee dat die Aarde bolvormig is en om 'n ster wentel nie, too bad. Ons sal vir jou 'n tyd masjien bou sodat jy terug kan gaan na voor die wetenskaplike revolusie waar jy en Joh met hartelus voledig mens kan wees en julle filosofie kan uitleef. Nie vir my nie dankie, die lewe is te kosbaar om te mors op egotistiese leuens.
Bertrant Russel, nog 'n sogenaamde "Hoe priester van die lewe" het geskryf:
"The splendour of human life, I feel sure, is greater to those who are not dazzled by the divine radiance."
"There is something feeble and a little contemptable about a man who cannot face the perils of life without the help of comfortable myths. Almost inevitably some part of him is aware that they are myths and that he believes them only because they are comforting. But he dare not face this thought! Moreover, since he is aware, however dimly, that his opinions are not real, he becomes furious when they are disputed."
op April 21, 2011 at 9:25 vm Louwie
Andrew, eers reageer jy geskok dat ek jou as "monster" uitbeeld want jy is nie so nie, dan kom jy terug en sê maar dit is eintlik so. Jy sien, diep binne jou weet jy dat jy nie net die somtotaal `n sak vol chemiese goo en elektriese impulse is nie, jy is baie meer as dit. Maar nou is jy al so gebreinspoel dat jy, na die aanvanklike erkenning, onmiddelik weer terugkeer na auto pilot soos so baie gelowiges wat `n prediker of priester en hulle leuens blindelings tot in die hel sal volg.
En gepraat van egotisme. As jy nog hoegenaamd objektief na Dawkins se uitlatings kan kyk, gaan lees weer `n keer daardie aanhaling wat jy hier bo van hom vir ons aangebied het en sien die brutale, seker dan wetenskaplik ongevoelige egotisme wat daarin vervat is.