Die dieselenjin brul Orkney-wat-nie-snork-nie verby en dan ry ek Bothaville binne. Bothaville! Die Mieliehoofstad van Suid Afrika, en as jy wil stry, maak ons dit sommer die Mieliehoofstad van die Wêreld. Dis immers hier waar die jaarlikse Namposkou gehou word en waar mense van regoor die wereld kom kyk na die nuutse boerdery metodes en toerusting.
Daar is nie veel om die dorpie se lyf nie. Dis maar ‘n klein plekkie, maar dit verteenwoordig ‘n moerse klomp geld. Van die boere hier is RYK. Ek kry parkeerplek by Eben Dönges Primer, die hoofkwartier van die Mieliefees – om dit nou sy volle titel te gee – Die Pioneer Voedsel en Witblitsfees.
Robbie is net so verbaas soos ek dat ek die plek nog kan onthou en ons loop om die huis, neem foto’s en wag vir die huiseienaar om vir ons oop te sluit.
Sy is ‘n pikante en vriendelike rooikop en ons stap geselsend deur die huis. Ek onthou die lang gang, en as sy vra of ek weet wat onder die mat is, sê ek sonder om te skroom: Blokkiesvloer. Hulle kyk my bra skepties aan, maar ek bel my ma en sy bevestig dat die gang ‘n blokkiesvloer gehad het. Die rooikop is heel opgepluk met die kennis en sê hulle gaan dadelik die mat laat optel en die blokkiesvloer laat skuur en skoonmaak. Ons groet, ek neem nog ‘n paar foto’s en ek en Robbie ry ‘n wye draai deur die dorp en bekyk die plek. Dan laai hy my by die Mieliemuseum af en my werk begin.
Ek is by die fees as beoordeelaar vir die Mejuffrou Mieliefees kompetisie. Ek is gevra om die aangename takie te verrig aangesien ek ‘n boorling van die dorp is.
Dan kom die Mieliekoning in. Hy loop deur die saal en groet sy ‘onderdane’ en hy word begelei deur vier fris jong lyfwagte wat elkeen ‘n saak Pioneersaad dra. Hy’s ‘n bekende akteur en aangetrek met ‘n tamaai groen mantel, ‘n tradisionele plaashoed met zebravel om en versier met mielies en mielieblare en in sy hand het hy ‘n houtsepter ook versier met mielieblare. Hy doen so ‘n dansie en wikkel sy boude op maat van die musiek en ons lag. Snaakse man die… Dan gaan sit hy op sy troon en sy regterhand Ridder Ray kom in. Verskeie bedankings word namens die koning gedoen en dan oorhandig hulle ‘n oorkonde aan een van die plaaslike boere, Crawford von Abo, wat nou al etlike jare met die Zim regering baklei nadat hulle van sy plase onteien het. Sy vrou, Bibi, kry ook ‘n ruiker en tot groot applous van die gehoor gaan sit die twee.
Nou is dit weer die beurt van Ridder Ray en die koning. Hulle lê kaalvuis in onder verskeie dorpenaars en ander wat na hulle mening die Mieliehoofstad se beeld skade aangedoen het deur die laaste jaar. Die koning maak ‘n toesprakie wat deurspek is met mielieverwysings en dan word die gesant van die Vrystaatse premier op die verhoog verwelkom.
Ons kom terug en gee die lys vir Kevin en nou loop die spanning hoog. Kevin wys met groot deernis die 5 meisies uit wat uitval en die oorblwende poppies loop weer vir ons. Daarna kry hulle elkeen kans om ‘n vraag uit die hoed te trek en dit te beantwoord.
Ons gaan koukus weer, wys die keer die drie meisies aan wat eerste, tweede en derde plekke beklee. Die laaste vyf feëtjies staan vas en ons gee vir Kevin die lys. My gunsteling het die meeste stemme gekry en sy word dan aangewys as Mejuffrou Mieliefees en wen ‘n klomp pryse. Daar is trane van blydskap en trane van pyn.
As ek egter uitkom staan sy steeds en huil en ‘n jong man, broer of kêrel (ek weet nie wie nie) het sy arm om haar. Sy sien my en vee trane af en vra my hoekom sy nie gewen het nie. Ek verduidelik dat haar laaste toespraak vermoedelik die rede was. Die jong man sê vir haar die ding is verby, sy moet dit agter haar sit en aanbeweeg, maar die feëtjie is die moer in en wil iemand of iets die blameer vir haar neerlaag. Ek sê dis eintlik teen die reëls om die uitslag mte haar te bespreek en blaas die aftog. (Dis ‘n lieg maar ek is te veel van ‘n sissie om langer die feëtjie se trane te trotseer)
Nog later kry ek die koning in die biertuin en hy vertel stories en vermaak die onderdane. Ek gaan sit eenkant in ‘n hoek en geniet die show en ek belowe myself: As hulle my vra is ek volgende jaar wragtag weer hier.
Ferdie het, soos baie ander op die dorp, by die myn gewerk. En na sy skof het hy, soos baie ander, in die kroeg kom sit vir ‘n paar koues. Wilma het ook by die myn gewerk, in die mynbaas se kantoor, en sy het nooit ‘n paar koues in die kroeg kom drink, na werk, nie. Trouens, ons het Wilma nooit gesien nie. Sy’t nie saam met die ander vrouens kom kuier as daar rugby op die tv was nie, en as ons ‘n braai gehou het, het Ferdie ook alleen gekom.
Nou in so klein dorpie hou mens jou rede, want jy kan nie bekostig om vyande te maak nie, so niemand het ooit iets gesê oor Wilma en Ferdie nie. En toe uit die bloute uit hoor ons hulle was by Jakkals Viljee, die prokurower op die dorp, en hulle gaan skei. En dis ook nie lank nie of Ferdie trek in die hotel in.
En een aand na werk kom hy toe met die sak patats te vore. Wilma los hom oor sy drink gewoontes. Sy sê hy’s heeltyd by die hotel en nooit by die huis nie en sy kan dit nou nie meer uitstaan nie.
En toe begin Ferdie regtig drink. Want om so alleen in die hotel te bly is nie lekker nie en elke dag moet hy vergaderings saam met die mynbaas doen en dan loop hy hom in Wilma vas. Maar dit het alles gestop die aand toe hy die dou van sy lelie wou gaan afskud.
Ons kroeg het twee deure gehad. Een met swaaideurtjies wat na die sypaadjie lei, en ‘n ander deur wat na die voorportaal van die hotel toe lei, waar die toilette was. As jy dus ‘n draai wou loop het jy of by die swaaideure uitgegaan en dan by die voordeur van die hotel in, na die toilet toe, of jy’t deur die ander deur, direk na die voorportaal, en die toilette, gegaan.
Ferdie se hart was die aand vreeslik seer want Jakkals het die papiere by hom afgelewer en hy moes teken. Terwyl hy toe so sit en wonder of daar nie ‘n ander manier is nie, drink hy toe kwaai, en toe in ‘n stadium staan hy op uit die gemakstoel in die hoek, en hy vertel met moeite hy gaan die dou van sy lelie afskud, en loop houvas, houvas na die swaaideure toe en uit na die sypaadjie. Ons wonder nog of iemand hom nie maar in die bed moet gaan sit nie en ek het net aangebied om dit te doen, toe gaan die deur na die voorportaal toe oop en Ferdie kom in. En hy mik na die hoek toe, en toe hy daar kom gaan staan hy met sy een hand teen die muur en hy tel die sitkussing van die leunstoel op met sy ander hand, en die kroeg word stil. En toe maak hy sy gulp oop en pie met groot genot die sitplek van die leunstoel pap, sop, nat.
Uit pure skok het nie een van ons beweeg nie, hom net oopmond aangestaar. En toe hy klaar is toe maak hy weer sy gulp toe en slaan die kussing af en hy voel, voel vir die ketting, maar hy kry hom nie. Hy staan toe lank vir die stoel en kyk en na ‘n ruk trek hy sy skouers op en loop weer by die deur uit na die portaal toe. Na ‘n ruk strompel hy toe weer by die swaaideure in en mik vir sy stoel waar hy met groot genoegdoening gaan sit en dadelik aan die slaap raak. Toe is die gort gaar!
Die volgende dag is Ferdie nie werk toe nie en ‘n paar manne vertel hom, om die beurt, wat hy vir Wilma moet sê. Middagete kom sy toe daar aan, maar sy weier om in die kroeg in te kom en hulle gaan sit in die voorportaal waar ek hulle toe met yskoue koeldrank bedien.
Ek weet vouens haat dit as mans nie die toilet se deksel afslaan nie, en nie die ketting trek nie. En die ou paar druppeltjies wat partykeer op die vloer beland oor ‘n man haastig is, dryf hulle tot raserny. Maar partykeer, net partykeer, help dit om die toilet heeltemal mis te pis en die ketting nie te trek nie! Vra maar vir Ferdie…
Ek vee my trane af en gee pad, en as ek by my kar kom besef ek ek het nooit vir die swembadborsel betaal nie…
Nou vat jy die langpad, en as jy die lekker geure van onder jou enjinkap uit begin ruik, soek aftrek plek en maak jou enjinkap oop. Trek handskoene aan en haal die pakkie uit sy leplek uit. Maak oop, en eet net so, of sit in worsbroodjies en dan smul jy te heerlik.
En as almla lekker geeet het, haal jy nog ‘n pakkie uit die koelsak en maak hom vas op sy leplek in die enjin. Nou speel jy raai-raai met die gebroedsel. Ruik en raai wat’s in die pakkie… Te lekker.
Daar is ‘n klein dogterjie, wat nie ouer as vyf of ses kan wees nie wat blomme verkoop. ‘n Groot neger kom die straat af. Hy’s ‘n kragapie met spiere op spiere. Amerikaner of Nigerier, dis nie moontlik om te se nie. Die klein meisietjie loop voor hom in en stop hom met ‘n klein handjie teen die bo-been. Hy kyk verbaas na haar, amper soos Goliat na Dawid moes gekyk het. Hy skud sy kop nors en probeer verby haar loop. Die meisietjie is egter nie so maklik om af te skud nie. Sy gaan staan weer voor hom en druk haar hand teen sy been. Nou’s die man ietwat gegooi. Hy probeer om haar loop, maar die keer stop sy hom deur haar klein handjie direk in sy geweerkabinet in te druk. Die man snak na sy asem, nes Goliat moes gedoen het toe die klip hom tussen die oe tref. Hy wil-wil die kleintjie omklap, maar besef dan hy word deur die toeristepolisie dopgehou. Hy krap ‘n paar note uit sy sak en gee dit vir die meisietjie. Sy tel die geld en gee dan vir hom haar hele bos blomme voor sy met ‘n groot glimlag weghardloop. Die blomkoper staan verward rond met die bos blomme in sy hand. Dan loop ‘n ladyboy hom by en haak by hom in. Sy aand begin vinnig afdraaende loop… En dan haak ‘n tweede ladyboy by hom in en druk haar tong in sy oor. Die arme man…
Magtag, maar ek hou van Thailand. More gaan ons die plek met ons skoeters platry. Ek kan nie wag nie.
Die ander ding wat hulle hier doen is om syspanne aan die skoeterkies vas te maak. Die ‘sidecar’ se derde wiel het ‘n paar fris skokbrekers aan en dan kan hulle die kontrepsie gebruik vir die vervoer van enige iets. Dit kan ook ‘n mobiele winkel word vir kos, cd’s, skoene, klere… Noem dit en hulle doen dit. Daar is een eksentrieke jafel wat sy skoeter en syspan in ‘n reuse vermaaksentrum verander het. Hy ry die strate vol terwyl musiek uit sy voertuig bler. Hy dra cowboyklere en sing saam oor ‘n mikrofoon wat aan die karaoke stelsel in sy fiets gekoppel is.
Na die spulletjie loop ons deur die tuine. Die eienaars het loopvlakke in die lug gebou sodat mens die tuin uit die lug uit kan sien. Dis enorm en asemrowend. Jy kan ook met ‘n oilifant deur die tuin toer of met ‘n toerbussie. Ons stap.
Oral in die strate sien jy ou mans met jong meisies. Baie van hulle trou met die Thai meisie en bly. In elke Farang (uitlander) tydskrif of koerant wat ek hier lees is daar artikels oor die probleme van visums, trou, skei, kinders kry ens. indien jy met ‘n Thai vrou sou trou. Daar is ook verskeie artikels oor die etiket wat van ‘n Farang verwag word in die geselskap van ‘n Thai meisie. Al die Farangs met wie ek praat wat met Thai vrouens getrou het vertel dieseflde storie. Hy kon sy vrou in Engeland, of Duitsland of Amerika of waarookal nie meer vat nie, toe los hy haar en kom Pattaya toe. In Pattaya ontmoet hy gou-gou (of dalk nie so gou-gou nie) ‘n vrou wat bereid is om sy twak op te vreet. Hy trou of trek by haar in, kry werk, begin ‘n besigheid of leef op sy pensioen. Die meisie is maar te bly want sy kry ‘n ou man wie sy vir ‘n paar jaar moet oppas. Sy moet maak of sy van krieket, sokker en rugby hou, vrede maak met sy drink- en poepgewoontes, leer om sy tipe kos te kook, en as hy doodgaan erf sy.
Hy kry ‘n liefdevolle en pragtige lewensmaat vir sy laaste jare en sy kry haar toekoms verseker. Bargain!
Sjina begin ook vir my oor die horison verdwyn. Ons kyk tv nuus en sien daar is tifone, siklone, orkane en allerhande ander weergoggas oor die Suid Sjina see. Ons gaan nie daar kan invlieg nie en as ons trein ry mis ek my vlug huistoe. En dis alles te danke aan daai poepol in Indonesie wat nie sy woord gestand gedoen het nie.
Ek het ‘n ding vir tale. Na twee weke in Italie kon ek ‘n basiese gesprek in Italiaans voer en redelik baie verstaan. Die subtiliteite ontgaan mens natuurlik. Dieselfde het in Mosambiek gebeur en in Engeland verstaan ek sommer alles wat hulle se… Maar Thai is taai. Deel van die probleem is die skrif wat die Thai’s gebruik. Dit lyk meer soos staafkode (barcode) as skrif. Dit is dus baie moeilik om ‘n woord wat jy hoor te vereenselwig met iets wat jy geskryf sien. Maar hier is ‘n lessie in Thai…
Ek en Strat vat vroegoggend die pad Bangkok toe en hy groet my op die lughawe. Hy en Dwayne sal sonder my Sjina toe, en hopelik alles vasmaak wat vasgemaak moet word.
Ek gooi my sakke oor die skouer en stryk aan na die sentrale stasie toe. Dis nie ver nie, net so ‘n drie of vier blokke, maar dis warm! En bedompig… Teen die tyd dat ek by die sentrale stasie aankom is ek papnat gesweet. Dit lyk of ek deur die reen moes stap. Ek koop ‘n treinkaartjie lughawe toe en boek my bagasie by Cathay Pacific se toonbank op die stasie in. Ek kry ‘n sitplek op die vliegtuig wat teen die paadjie is, en as my sak in die tonnel af verdwyn vat ek weer Kong Kong se strate.
Trio laai ons oudergewoonte laat op. Hy laai sy vrou by ‘n koopsentrum af om inkopies te doen. Sy groet vriendelik en verdwyn in die malende massa. Ons weet nog steeds nie wat haar naam is nie.
Die plek is pynlik skoon en netjies. (Kougom is onwetting in Singapoer…) Ons eet iets, koop ‘n geskenkie of twee en gaan staan in die tou vir ons vlug. Hulle vra ons beleefd om eenkant toe te staan terwyl hulle seker maak ons bagasie is wel oorgedra van die Jakarta vlug af.
Voor ons is ‘n Indier familie. Pa, met ‘n blou tulband op, ma, met ‘n sari, en verskeie kinders, ook met sari’s. Van die kinders is op die ouers se paspoort. Die man wat ons kaartjies knip vra oor die kinders se paspoorte. Pa, met die tulband, is dadelik op sy perdjie. Hy se dis ongehoord om kinders vir paspoorte te vra. Die man met die kaartjies probeer paai, maar pa is kwaad. Hy se hy het nog nooit gesien dat mense wat slegs kaartjies moet knip vir kinders se pasoorte vra nie. Kaartjieman vra die gesin om eenkant toe te staan terwyl die probleem uitgesorteer kan word. Ma, met die sari, tree die kryt binne. Sy verkondig luidkeels dat sy in die tou staan, dis haar reg om in die tou te staan en sy gaan nie beweeg nie. Pa pie ook ‘n straaltjie by.
Intussen is pa aan die ander kant van die toonbank en hy dring aan om die bestuurder te sien. In sy drif hamer hy op die kant van die toonbank en maak sy hand seer. Dis ‘n komiese oomblik en hy wil ons iets toesnou, maar dan tel hy ons en piek weer op die klein amptenaartjie agter die toonbank.
Ek staan reg om te keer as ma, met die sari, die man met die bril bespring, maar haar dogters gryp aan die sari en klou vas. Pa beveel stentories iets van die ander kant af, terwyl hy nog steeds sy hand vryf. Ma skraap die kinders bymekaar en stoom na die inloopgang van die vliegtuig. Pa vergeet van sy seer hand en hamer weer op die reling, terwyl hy aandring daarop om die baas te sien. Weer moet hy ophou hamer want hy beseer homself.
Dwayne beid aan om die ou se tulband af te ruk om hom iets anders te gee om oor te bekommer. Ek en Strat keer en beur hom die gang af in die rigting van die vliegtuig. As ons die tonnel ingaan hoor ons hoe hy steeds daarop aandring om die baas te sien oor die verregaande vermetelheid van die kaartjieman.
Die res van die vlug sit angstig en wag vir pa, met die tulband. Ons wed onder mekaar of hulle hom gaan los en of hulle gaan wag. Dan kom pa, wasbleek onder die tulband in en gaan sit, soos dit hom betaam aan die hoof van sy gesin.
Eers is hulle blatant en kom sit sommer op jou skoot. As jy se jy stel nie belang nie loop hulle, en die volgende klomp neem oor. Die meisies is nie so voor op die wa nie en hulle het ‘n tipe bordspel wat hulle met jou speel. As hulle wen, koop jy vir hulle koeldrank. Hulle wen altyd.
Daar is bedelaars, snoeperyverkopers en klein kindertjies wat skaam-skaam aan jou arm vat en vir jou ‘n roos te koop aanbied. Ek sien ook vir die eerste keer van Bangkok se berugte ‘ladyboys’. Dis jong mans wat hulleself soos vrouens aantrek en as prostitute werk. Meeste van hulle maak vrek lelike vrouens en hulle klante is te dronk om die verskil agter te kom. Maar een of twee dartel verby en dis net die groot voete en manlike gewrigte wat hulle weggee. Hulle sal skoonskip maak in Delmas en Ventersdorp…
My slim foon – die een wat Neil Armstrong maan toe sou kon vat – is op die koffie. As jy hom aanskakel vorder hy net tot by die Nokia logo and gaan staan dan. Ek gee hom vir ‘n snotkop agter een van die toonbankies in die selfoonsaal en hy ondersoek die instrument. Dan vra hy my 400 Baht (omtrent R80) en spring aan die werk. Die foon koppel hy aan ‘n rekenaar en dan doen hy brommend ‘n paar dinge. Vyf minute later werk my foon weer, maar die MTN info is weg, sodat ek ‘n hele paar foonnommers verloor en ook die vermoe om sms’e te stuur. Maar die foon werk!
Die rit van HK na Macau vat ‘n uur. Ons ry met ‘n veerboot wat aangedryf word deur twee Boeing enjins. Die tuig skeer oor die water met ‘n rustige wiegaksie wat jou bedrieg en laat dink jy ry stadig. Tot jy by die agterruit uitkyk, Water suile staan in groot boe agter die vaartuig en jy besef: Manne, die ding beweeg!
‘n Wenk… Op die veerboothawe gryp ‘n beer ons en bied vir ons ‘n minibus aan na die lughawe toe. Hy begin met $800 vir die drie van ons. Laat val sy prys na $500 en toe na $250. Toe vra hy wat ons bereid is om te betaal… Ons loop na buite, klim op ‘n publieke bus en ry lughawe toe vir $8.50…
Ons sit buite die hotel en wag vir Trio. Skuins oorkant ons is ‘n t-aansluiting. Voertuie wat in die t indraai, ry net. Verkeer wat saam met die t ry, ry net. Hoe niemand mekaar stamp nie is ‘n raaisel. Dan kom ‘n luukse 4×4 na die t toe aan. Hy draai TEEN die verkeer in en ry by die hotel se ingang in. Niemand toet nie en niemand word beseer nie. Ek sluk my droe tong amper in…
Trio se stalletjie is propvol besoekers. Hy verkoop sport stuurwiele, koolvesel bakpanele en lugvervrissers vir binne in die kar. Hy maak ook koolvesel doppe vir selfone. Hy en sy span kan nie voorbly nie. Langs sy stalletjie is ‘n groep wat ook lugvervrissers verkoop maar Trio se koolvesel trek die mense en sy verkoopspan laat niemand toe om te gaan voor hulle iets gekoop het nie.
Trio vat ons na die skou na ‘n straatkafee waar ons lamsop eet. Nou kyk… Ek eet afval. Ek MAAK afval. Maar dit wat ons in daai branderige sop kry is nie lekker nie. Dit brand, is taai en suur. As Dwayne weier om verder te eet se hy vir sy pa hoekom. Trio tel dit op en wil ons dadelik na ‘n ander plek toe vat. Strat keer en se dis omdat Dwayne in die stad grootgeword het dat hy nie ordentlike kos kan waardeer nie. Ek gooi brandsous en kou vir ‘n vale. Strat bring ook manmoedig sy kant. Die keer loop ek as oorwinnaar uit die stryd uit. Ek vat die bakkie waarin daar ‘n sousie is wat vir my lyk soos Meang Kum – sojasous met heuning – en as ek dit oor my laaste rys uitggooi kry beide Trio en sy vrou ‘n oorval. “Hot!” se hy. Ek grinnik net en begin eet.
Ons gaan eet by ‘n baie beskaafde Sjinese restaurant. Trio bied my gebakte padda op rys aan maar ek kies die paling. Dwayne sluk sy naarheid af en eet hoender en rys saam met sy pa. Ek sien Trio se plan. Hy weet hy kan my nie uit brand nie, nou gaan hy my probeer uitwalg… Ha! Ek het al slang, rot en krokodil geeet. Ons sal sien…
Die finale vier is twee Maleisiers – Yotuka en Harikai, seker nie hulle regte name nie. Dan is daar twee plaaslike jaers, Rifat en Drol. (Dis hoe mens dit uitspreek, ek is nie seker van die spelling nie. Rifat verloor teen Yotuka en Harikai wys sy minagting vir Drol deur die hele baan met een arm by die venster uit te doen. Rifat en Drol jaag nou teen mekaar vir die derde en vierde plekke. Vir ons is dat baie duidelik dat Drol nie soos een bestuur nie en hy moet wen. Rifat dra egter die louere weg. – later verduidelik Amroe aan ons dat Rifat se pa baie hoog op in Indonesiese motorsport is. Rifat eindig ALTYD op die podium tensy hy sy kar afskryf…
Uiteindelik jaag die twee laaste motors. In die eerste draai stamp hulle mekaar en dis die einde van die storie. Flou einde, en die skare jou die Maleisiers uit.
Ons vat die pad terug na ons hotel toe tydens spitsverkeer. Langs die pad staan dosyne seuns wat ‘n soort waaibeweging met hulle hande maak. Trio se hulle is jokkies. Tydens spitsverkeer moet alle motors ten minste vier mense in he. As jy nou egter nie genoeg mense in jou motor het nie, laai jy ‘n jokkie op, betaal hom 1 $US en laai hom aan die anderkant van die middestad weer af. So spaar jy jouself ‘n stewige boete…
Mens leer nerens iemand so vinnig ken soos in ‘n veldwedrenmotor nie. Ek is navigator. Ek se hoe vinnig en waarheen Strat moet ry. Hy moet my 100% kan vertrou en ek vir hom. Ons werk goed saam onder druk en aldus die uitnodiging van sy kant af om spanbestuurder te speel in die Dakar. En in Sjina kan ons baie goed, baie goedkoop kry. Aldus…
Ons vat die strate. Dis warm – 33 tot 34 grade en bedompig. Bedompig is nie eintlik ‘n woord wat beskryf hoe Hong Kong voel nie. Die vog in die lug val jou longe aan tot jy voel jy kan nie meer asem haal nie. Sodra jy by die deur uitloop is jy natgesweet. Jou oe is vol sweet, jou hande klam en jou voete swel op van die versengende hitte. En daar is mense oral. Jy kan nie wegkom nie. Sjinese, Koreane, Thais, Vietnamese, Westerlinge van alle uithoeke van die wereld, Egiptenare, Nigeriers, Ons en al die ander kinders van Adam onder die son.
Rokers kry swaar in HK. Selfs in die park is daar tekens wat jou waarsku dat indien jy sou rook waar jy nie mag nie, kan jy ‘n boete opgele word van soveel as $HK 5000. (Dis omtrent R5000) En tog rook almal. Net waar jy kyk loop mense met sigarette in die strate rond. Daar is egter ‘n asbakkie bo-op elke asblik in die strate ingebou. Hulle word gereeld – elke twee of drie uur – skoongemaak. Ek sien ‘n arrogante Fransman wat sy Gaulois stompie in die straat doodtrap. Hy word onmiddlik deur verskeie Hong Kongers aangetree. Hy wil nog stry maar dan daag die polisie op. Hy moet desnoods sy stompie optel en na die naaste asblik loop en dit daar ingooi. En daarna kry hy ‘n boete…
Middagete oorreed ek my reisgenote om ‘n Sjinese eetplek te betree. Ek bestel eg Sjinees en Dwayne volg my voorbeeld. Strat vra my om vir hom te bestel. Ek eet al my kos, helfte van Dwayne s’n en Strat se hele bord. Hy hou nie van sous op sy kos nie… Ek sien swarigheid…
Ons doen ‘n paar besigheidsbesoeke, kry pryse op trommels vir onderdele, koplampe vir in die nag werk ens. Dwayne soek selfoonpryse en die winskopies is vollop, maar jy moet wakkkerslaap. Hierdie mense gaan nie kerk toe nie…