Die Suid-Afrikaanse vis- en seekoskookboek deur Susina Jooste en Henk Stander bekendgestel op Stellenbosch | LAPA Uitgewers
Tags: Afrikaans, Akwakultuur, cooking, Die Suid-Afrikaanse Vis- en Seekoskookboek, English, Fish, Food, Health, Henk Stander, Izak de Vries, Kos, LAPA Uitgewers, Lifestyle, Naomi Bruwer, Naomi Meyer, Non-fiction, Recipes, Seekos, South Africa, South African Fish and Seafood Cookbook, Stellenbosch, Susina Jooste, The Private Hotel, The South African Fish and Seafood Cookbook, Vis
« Fanie Viljoen se nuwe webblad bied alles en meer oor die veelbekroonde skrywer
“Genetika fassineer my”: Madelein Rust gesels oor Monstersaad en die biologiese oorsprong van boosheid » WKOD: GLOO Hoofdienspunte - Worcester en Swellendam
Wat wil u doen? Terug na tuisblad
Houding en motivering
Wat is die boublokke van studie?
Hanteer die lewe!
Kom ons praat eers oor jou houding en motivering om te studeer.
In die wêreld van werk is dit tans baie belangrik dat leerders oor vaardighede beskik as hulle die beroepswêreld betree. Groot klem word tans op tegnologiese vaardigheid geplaas en dit is vir die landsekonomie van die allergrootste belang dat leerders hulle volle potensiaal bereik en die hoogste moontlike opleidingsvlak slaag. Wetenskaplike ondersoeke toon deurgaans dat die grootste faktor wat skoolprestasie beïnvloed, studie-effektiwiteit is.
Die goeie nuus vir leerders is dat almal studiesukses kan behaal indien hy/sy bereid is om HARD en GEREELD te werk. Ongelukkig bestaan daar nie ‘n kortpad of kitsoplossing om konstante harde werk te vervang nie. Sukses het dus niks met “slimheid” te doen nie maar met ‘n doelbewuste BESLUIT om VERANTWOORDE-LIKHEID vir jou studies te aanvaar.
Vir elke leerder is dit belangrik om op daardie faktore te fokus waaroor hy/sy beheer het. Leerders vermors dikwels kosbare energie om die oorsaak van hulle gebrekkige prestasie aan die deur van andere te lê of dit aan bepaalde omstandighede toe te skryf (nie dat dit in bepaalde gevalle waar mag wees nie). Kyk na daardie aspekte waaroor jy wel beheer het soos : tyd – die dag is vir almal ewe lank; woon elke dag skool by; let op in elke klas en maak notas; doen navraag by die opvoeder as iets onduidelik is; gaan jou werk na skool weer deur; som jou werk op en doen gereelde hersiening.
Elke leerder moet in sy/haar eie gemoed duidelikheid kry oor die vraag : wie is ek ? Sodoende kan jy dan jou studieselfbeeld bepaal, want as jy dit weet, weet jy ook wat is jou studievermoë. Een manier hoe jou studieselfbeeld bepaal word, is terugvoer vanaf jou opvoeders, ouers en vriende. As jy gedurig swak punte behaal, is die terugvoer negatief en later begin jy glo jy is nie goed met skoolwerk nie en as dit ‘n proses is wat oor jare strek, is jy later so negatief dat jy nie eens wil probeer nie.
Die goeie nuus is egter, soos deur navorsing bewys, dat indien jy gebruik maak van goeie studietegnieke soos tydsbeplanning, kernopsommings en hersienining jy beslis ‘n dramatiese verskil in jou prestasie kan bewerkstellig. Dit sal jou goed laat voel en jou selfbeeld sal dienooreenkomstig verbeter.
Watter aspekte hou ten nouste verband met studiesukses?
Wanneer 'n mens 'n nuwe apparaat/instrument koop, kan jy alleenlik die maksimum voordeel daaruit behaal as jy presies weet hoe dit werk. Die "apparaat" wat jy by studies gebruik, is jou brein.
Dit bestaan uit 'n regterbrein wat veral na dinge in sy geheel kyk, aandag gee aan ruimtelike patrone, vorms, kleur en funksioneer deur middel van visualisering. Die linkerbrein gee voorkeur daaraan om te ontleed, afleidings te maak en dinge in 'n volgorde te plaas en funksioneer deur middel van taal en woorde. Voorbeeld : die regterbrein kyk na die legkaart in sy geheel terwyl die linkerbrein na elke afsonderlike deeltjie kyk. Wanneer jy dus leer, moet jy beide helftes inspan om die maksimum voordeel te behaal.
Geheue : Jou korttermyngeheue berg inligting vir ongeveer 20 sekondes terwyl inligting in jou langtermyngeheue geberg word deur middel van herhaling.
Hoe werk geheue tydens die leerproses? Eers word inligting "ingelaai" in die geheue; dan berging - inligting word in die geheue bewaar totdat jy dit nodig het en laastens herroeping - herroep van inligting uit geheue. Vergeet : In 24 uur vergeet ons 75%. Om dit teen te werk, sal ons dit wat in die korttermyngeheue is, soveel keer as moontlik en verspreid moet herhaal om die vergeet tot 'n minimum te beperk. Leer is dus die proses/kuns om inligting uiteindelik te kan herroep.
Die volgende vragies kan jou help om konsentrasieprobleme te identifiseer en iets daaraan te doen : pla iets persoonlik of iets uit jou fisiese omgewing jou; ontspan en oefen jy gereeld; het jy duidelike mikpunte; leer jy vir jouself of wil jy iemand anders "please"; studeer jy aktief - maak opsommings, skryf gedurig; is jy planmatig ; glo jy in jouself; geheuekaarte, assosiasies, teken prentjies; verstaan jy wat jy lees en leer; onderstreep jy hoofgedagtes en kernwoorde.
Studie-omgewing: studeer op ‘n vaste plek; sit regop; lessenaar/tafel moet skoon wees; geen TV of musiek; sit so dat niks jou aandag kan aftrek; genoeg lug en lig.
Ontspanningsoefening: Verbeel jou jy het ballon in jou maag. Asem stadig vir sewe tellings in en "sien" hoe jou maag met die ballon al groter word. Asem stadig en versigtig vir sewe tellings uit met 'n lang sug aan die einde soos die ballon afblaas. "Voel" elke keer hoe die spanning wegvloei tydens uitaseming.
Die O-VLOK-H studiemetode is 'n baie praktiese en effektiewe metode waarmee menige leerder al sukses behaal het. Niks verhoed jou egter om hierdie metode (O = oorsig, V = vrae stel, L = lees, O = opsom/opskryf, K = kontrole, H = hersiening) by jou eie leerstyl aan te pas nie.
1. OORSIG Kry eers 'n geheelbeeld. Kyk na al die opskrifte van die hoofstuk en maak seker jy weet waaroor dit gaan; kyk nou na al die paragrawe en lees die eerste en laaste sin; as daar opsomming/grafiek/tabel is, lees dit; oorsig beteken om net die werk vinnig deur te lees (dalk twee maal) en 'n algemene idee te kry waaroor dit gaan. Oorsig help jou om te sien/verstaan hoe die kleiner gedeeltes by die groter geheel inpas en jy kry 'n plan/struktuur/raamwerk van die hoofstuk.
2. VRAE STEL Deur vrae te stel, prikkel jy jou belangstelling en terselfdertyd verbeter jou konsentrasie. Dit sal ook verhoed dat jy al die werk soos 'n papegaai uit jou kop uit moet leer en jy weet dit is nie moontlik nie. Die maklikste is om die opskrifte van die hoofstuk/paragrawe in vrae te verander (hoe/hoekom, wie, wat ,waar, wanneer, waarom). Om die kernwoord in 'n sin te bepaal, soek die werkwoord/doenwoord. Vra weer die vragies wie, wat, ens. en jy sal op een 'n antwoord kry wat wel die kernwoord sal aanwys.
3. LEES Tydens hierdie fase begin jy om die leerstof aktief te verwerk. Dit beteken jy studeer aktief en denkend, jy verstaan wat jy leer en soek na kerngedagtes en -woorde. Jy maak nou die werk verstaanbaar deur voorstellings/prentjies, kyk na ooreenkomste/verskille, soek na beginsels/wette; struktureer die werk logies volgens 'n raamwerk en probeer 'n geheelbeeld kry.
3.1. Doen deurgaans begripslees en soek in 'n verklarende woordeboek die betekenis op (of vra iemand wat weet). Vorm raamwerke deur die hoofgedagtes vas te stel en dan in elke sin 'n kernwoord te soek (vrae stel). Soek al daardie woord(e) wat 'n klomp inligting verteenwoordig en saamvat. Die eerste sin van 'n paragraaf gee gewoonlik vir jou 'n baie goeie aanduiding van die kernwoord(e).
3.2. Onderstreep net kernwoorde en belangrikste dele. Maak gebruik van verskillende kleure maar nie te veel nie; trek pyltjies en verbind woorde; omkring woorde; trek dubbel lyne; gebruik verskillende nommers. Dit wat jy egter doen, moet sinvol en verstaanbaar wees.
4. OPSOM / OPSKRYF is die stap waar die werk neergeskryf word. Jy kan nou 'n verskeidenheid opsommings volgens jou eie keuse maak.
4.1. Gewone manier: Trek 'n aantal kolomme vir die aantal hoofgedagtes wat jy het en plaas dan al die kernwoorde onder die betrokke ooreenstemmende hoofgedagte.
4.2. Vloeidiagram. Plaas die hoofgedagtes, verspreid onder mekaar, met lyne vanuit die hoofgedagte vir soveel kernwoorde (plaas onder mekaar) as wat daar is.
4.3. Visualisering - "sien"/dink in prentjies. Gebruik eenvoudige tekening/prentjie vir voorstelling, bv. roetine ****** (stel herhaling voor) Onthou jy moet dit kan herroep. Kleur moet helder, kontrasterend en nie te veel kleure wees nie.
4.4. Geheuekaart. Plaas blad dwars voor jou. Skryf/teken onderwerp in middel. Gebruik verskillende kleure. Trek lyne wat die hoofgedagtes vorm kloksgewys vanaf 12-uur. Gebruik drukskrif. Vanaf die hoofgedagtes se lyne trek lyne vir soveel kernwoorde as wat daar is. Skryf die woorde bo-op lyne dat dit leesbaar is. Hoofgedagtes word in hoofletters geskryf en kernwoorde in klein letters. Trek om elke hoofgedagte, met sy kernwoorde, 'n "wolk".
4.5. Beplan nou jou geheue-tegniek:
4.5.1. Afkortings: neem die eerste letter van die hoofgedagtes of kernwoorde en maak 'n woord of afkortings.
4.5.2. Visualiseer deur eenvoudige prentjie/voorstellling te maak.
4.5.3. Ketting. Neem die eerste letter van die hoofgedagte/kernwoord en maak 'n sinnetjie.
4.5.4. Skakeling. Maak 'n snaakse storie met assosiasies waarin die kernwoorde ingewerk word.
5. KONTROLE Maak seker daar ontbreek nie inligting vanuit jou handboek of notas nie want jy gaan nou net vanaf jou opsommings leer.
6. HERSIENING Dit is die laaste stap en jy gaan nou seker maak dat jy jou opsomming "in jou kop gaan kry".
6.1. Veronderstel jy het 20 kernwoorde om te leer. Lees die eerste vier en skryf hulle neer totdat jy dit foutloos ken. Neem die volgende 4 en leer hulle totdat jy hulle ook perfek ken. Voordat jy nou die volgende vier leer, moet jy die eerste twee groepies van 4 (dus agt) woorde almal saam foutloos leer. As jy dit dan ken, leer jy die volgende vier. So gaan jy voort totdat jy al 20 ken. Dit noem ons die "treintjie"-metode.
6.2. Die volgende stap is om soveel keer as moontlik jou opsomming, wat jy nou al foutloos ken, te leer en jouself te toets deur dit neer te skryf. Jy doen dit, want jy weet nou al hoe die vergeet-proses werk. Doen gereeld verspreide herhaling want dit sal die "vergeet" teenwerk.
Peter Drucker sê in ‘n artikel die volgende: “Do not try to change yourself – you are unlikely to succeed. Work to improve the way you perform.”
Fokus op jouself en daardie aspekte van jou lewe waaroor jy beheer het. Alles hang af van hoe jy na die lewe kyk. Die pessimis sien die half leë glas, die optimis die half vol glas terwyl die realis dit sien net soos dit is. Jy het dus ‘n keuse hoe om na iets te kyk. As jy jou manier van dink verander of aanpas, kan jy ook anders daaroor dink. As jy dit doen, sal jy anders daaroor voel en sal jy gevolglik anders optree of doen.
Die wêreld is nie ‘n volmaakte plek nie en jy het geen waarborg dat slegte dinge of teenspoed nie ook met jou sal gebeur nie. As dit jou uitgangspunt is, sal teenspoed jou nie onverhoeds betrap nie. Voorts is die lewe nie altyd regverdig nie en jy kan nie altyd net op liefde en goedkeuring aanspraak maak nie. Slegte dinge gebeur met almal en dit is dikwels tydens sulke krisisse dat jy baie van jouself en jou (verskuilde) vermoëns leer.
Waak daarteen om gedurig onbillike eise aan jouself te stel. Deur gedurig woorde soos “moet”, “behoort”, “altyd” en “nooit” te gebruik, plaas jy baie emosionele druk (stres) op jouself en stel jy jouself aan mislukking bloot. Bepaal wat is moontlik en billik en handel dan daarvolgens; doen jou beste so goed soos jy op daardie oomblik kan en maak vrede met die res.
Baie keer steek ons vas by die verlede of bepaalde omstandighede en wil ons al ons swaarkry net daaraan toeskryf. Hierdeur sê jy eintlik dat jy niks kan doen omtrent jou leed nie. Dit is nie heeltemal waar nie en veral by jou studies is daar heelwat dinge waarvan jy nou alreeds bewus is, wat jy kan doen om beheer te neem en veranderings aan te bring.
Onthou jy is ‘n unieke mens met jou eie unieke persoonlikheid. Hoe jy oor jouself dink en met jouself praat, is baie belangrik. Jy alleen beheer en bestuur jou denke. Hoe meer jy positiewe gedagtes in jou denke toelaat en daarop konsentreer saam met positiewe “self talk”, hoe meer sal jy agterkom hoe gelukkig jy voel en lus is vir die lewe.
Terug na artikellys
Wie kan help?