Jodi Picoult: 'n Afrikaanse dankie en raad oor skryf | Netwerk24
Deur Christiaan Boonzaier 12 Maart 2020 11:14
'Die Belydenis' deur Jodi Picoult, wat deur Daniel Hugo in Afrikaans vertaal is.
Die Amerikaanse skrywer Jodi Picoult het 'n klein groepie ondersteuners op die Toyota US Woordfees laat ril van lekkerte toe sy onverwags "baie dankie" in perfekte Afrikaans gesê het.
Picoult het via 'n Skype-verbinding vanuit Aspen, Colorado, in gesprek getree met Deborah Steinmair en Sara-Jayne King oor onder meer Plain Truth (2001), die eerste van haar boeke wat in Afrikaans vertaal is.
Volgens die gespreksleiers beklee Daniel Hugo se vertaling daarvan, Die Belydenis, reeds die tweede plek op 'n plaaslike topverkoperlys.
"Ek is nie vlot in enige ander taal nie – my Frans is . . . gangbaar – so ek kan nie vir julle sê of die Afrikaanse vertaling sin maak nie," het sy gesê. "Ek kan wel 'baie dankie' sê."
Picoult het gesê sy het al by vriende gehoor daar is tog plekke waar in die vertaling van haar oorspronklike Engelse skryfwerk afgewyk word.
"Wanneer my boeke vertaal word, kontak vertalers my om te gesels oor spesifieke benaminge of om vir verduidelikings te vra," het sy gesê.
" 'n Vriend in China sê die Engelse boeke (in vergelyking met die Chinese vertalings) is 'ryker' danksy die taalgebruik. Ek dink vertalers doen hul bes, maar hulle werk met 'n beperkte palet.
"Plain Truth is wel 'n wonderlike eerste boek vir die Afrikaanse mark, want die Amies het voorouers wat tot in Holland strek – baie van dieselfde plekke waar Afrikaanssprekendes vandaan kom."
"Dít (transgenderregte) is iets wat ek kan navors, soos ek met My Sister's Keeper (2004) gedoen het, maar wat werklik interessant sou wees, is 'n transgender-oogpunt; daarom gaan ek in 2022 oor transgenderregte skryf – maar ek gaan dit saam met 'n transgender skrywer skryf."
Die boek handel oor 'n 18-jarige Amiese meisie wat van die moord op haar pasgebore baba verdink word. Picoult het gesê sy het sowat drie maande aanlyn navorsing vir die boek gedoen voordat sy genooi is om vir 'n week tuis te gaan by 'n Amiese gesin om haar in hul tradisies en leefwyse te verdiep. Dit was noodsaaklik vir die boek, het sy gesê.
"Ek sal enige tyd eerstehandse navorsing (vir 'n boek doen) as ek kan. Ek doen 'n magdom navorsing, want ek meen 'n boek kry eintlik gestalte wanneer ek met mense van aangesig tot aangesig kan gesels."
Picoult, wie se 25 romans – die 26ste verskyn in September – wêreldwyd opgeraap word, is bekend daarvoor dat sy gewigtige en omstrede kwessies in haar boeke aanpak, onder meer rassisme, aborsie en bystand tydens selfdood. Sy het gesê daar is tog onderwerpe waarvoor sy 'n bietjie lugtig is.
"Ek is al herhaaldelik gevra om oor onwettige immigrante te skryf – en dit is beslis 'n onderwerp wat ons nog moet begryp en waaroor nog baie dinkwerk nodig is. Ek weet net nie hoe ek my pad na 'n boek daaroor sal vind nie. Ek is bekommerd dat my boek (hieroor) die plek van 'n boek deur 'n onwettige immigrant, wat liewer self die storie moet vertel, op 'n boekrak sal inneem."
Die regte van transgender mans en vroue is nog só 'n onderwerp.
Op die vraag of wit skrywers oor swart karakters mag skryf, soos sy in die boek Small Great Things (2016) gedoen het, het sy ja geantwoord – mits wit skrywers dit verantwoordelik doen.
"Die rede hoekom ek die boek kon skryf, is omdat dit my rol as 'n bondgenoot teen rassisme is om met wit mense daaroor te praat. Ek kon nie die boek sonder 'n swart narratief skryf nie, so ek het met talle swart vroue gesit, 85 uur se onderhoude gevoer, en met hulle oor hul lewens en hoop en vrese gesels. Hulle het ook Ruth (die swart karakter in die boek) se narratief gelees en voor publikasie insette gelewer.
"Maar elke wit skrywer moet homself afvra of hy werklik die regte persoon is om die storie te vertel. As jy is, moet jy die werk doen. Elke skrywer moet wel vra hoe hulle dit verantwoordelik kan doen."
* Die Belydenis word deur Jonathan Ball Publishers uitgegee.
Meer oor: Toyota Us Woordfees | Daniel Hugo | Jodi Picoult | Stellenbosch | Feeste | Woordfees2020 | Boeke