Voormalige kaper deel sy kennis‘n Kaping in 2019 waartydens ‘n vrou doodgeskiet is. (Video: Twitter) Volgens die polisie se mees onlangse syfers vind gemiddeld 60 kapings per dag oor die hele Suid-Afrika plaas. Misdaadsyfers van Januarie tot Maart vanjaar dui daarop dat 5 402 kapings in slegs 90 dae aangemeld is – ŉ toename van nagenoeg 20% teenoor dieselfde tydperk in 2021. “Kapings by wonings en openbare brandpunte is steeds ŉ groot bedreiging vir Suid-Afrikaanse motoriste, met kapingsindikate wat as deeglik gekoördineerde ondernemings bedryf word en misdadigers wat beloon word daarvoor om sekere handelsmerke en modelle van voertuie op versoek te lewer,” sê Ricardo Coetzee, woordvoerder van die versekeringsmaatskappy Virseker. “Terwyl sommige kapings deeglik beplan word, is ander opportunisties, met kapers wat toeslaan wanneer hulle op die regte tyd op die regte plek is.” Virseker het by ŉ onwaarskynlike bron – ŉ voormalige kaper – gaan aanklop vir wenke oor hoe en wanneer kapings gewoonlik voorkom. Hy staan bekend net as “Bra T”. Tydens die onderhoud het hy interessante inligting gedeel oor hoe kapers te werk gaan en hul teikens identifiseer. Volgens Bra T sal ŉ span van vier kapers – meestal onder die invloed van alkohol en dwelms – tussen 30 en 40 voertuie per maand steel en hulle kan soms tot vyf of ses voertuie per dag bekom. “Kapers handel volgens hul kliënt se ‘inkopielys’, wat spesifiseer presies watter handelsmerk en model voertuig, hoeveel eenhede daarvan en teen wanneer hulle dit benodig. Wanneer dit by die identifisering van ŉ slagoffer kom, sal kapers gebiede teiken waar daar ŉ groter kans is op sukses, sonder te veel risiko vir hulself.” ‘n Vermeende kaper word vasgetrek. (Foto: JMPD) Hy sê mense op pad terug van inkopiesentrums is ideale teikens omdat hulle gewoonlik kontant of kaarte by hulle het wat as ŉ “bonus” beskou word. Kapers sal gereeld hul slagoffers dwing om die PIN van hul bankkaarte te deel en hulle selfs as gyselaars hou om seker te maak dat die PIN korrek is en om veelvuldige onttrekkings te maak. Bra T sê kapers slaan meermale in openbare ruimtes toe en sal ŉ teiken op ŉ afstand volg en later by ŉ verkeerslig toeslaan. “Hulle gebruik gereeld die strategie om teen hul slagoffers se voertuie vas te ry en die slagoffer só te oorreed om die voertuig te verlaat, juis omdat die slagoffer dink dat dit ŉ ongeluk was. Opritte is ook ŉ groot brandpunt vir kapings en kapers sal ŉ slagoffer kenmerkend voor ŉ hek probeer vaskeer.” Coetzee beklemtoon dat dit belangrik is om bewus te wees van jou omgewing en voortdurend op die uitkyk te wees vir mense of dinge wat verdag lyk. “Hoewel sekere voertuighandelsmerke deur kapers geteiken word – na gelang van ŉ misdaadnetwerk se behoeftes op ŉ spesifieke tydstip – is alle soorte en modelle moontlike teikens.” Hy bied die volgende wenke: “Indien jy deur ŉ kaper gekonfronteer word, probeer om kalm te bly en nie te argumenteer nie,” sê Coetzee. “As jy gevra word om uit jou voertuig te klim, gebruik die hand naaste aan die sitplekgordel se knip om dit los te maak en vermy enige skielike bewegings. Vermy oogkontak, gee jou samewerking en moenie ŉ held probeer wees nie. Jou lewe is veel meer werd as jou voertuig en ander besittings.”