In die mitologie behoort die naam Athos aan die Thrasiaanse reus. Gedurende die konflik tussen die Gode en die Reuse wou Athos ’n groot rots teen Poseidon gooi, maar die rots het deur sy vingers in die see geval, om nou dié reuse stuk land te wees. ’n Ander weergawe is dat Poseidon die rots teen Athos gegooi het. Dit het hom verpletter en hy is onder die die rots wat nou Berg Athos genoem is, begrawe.
Volgens die Christelike geloof, het die Maagd Maria saam met die evangelis, Johannes op besoek aan Lazarus, op pad ’n stormagtige see teëgekom en was gedwing om tydelik skuiling te soek in wat nou die hawe van die Heilige Klooster van Ivira is. Maria het die ongereptheid en skoonheid van die landskap so bewonder dat Sy vir God gevra het om vir haar die berg as geskenk te gee. Die stem van God is gehoor sê: “Laat hierdie plek jou lot wees, jou tuin en jou paradys en ook ’n toevlug, ’n veilige hawe vir diegene wat gered wil word”. Vandaar dat Berg Athos beskou word as ‘Die Tuin van die Maagd Maria’.
Athos is verbode vir vrouens. Om die skiereiland te besoek moet daar eers ’n spesiale permit (Diamonitiria) verkry word. Afsondering, gebed, oefening, gehoorsaamheid aan die Heilige Vader se dienste en om te vas, word deur die monnike beoefen as ’n manier om God te bereik.