Vrese vir ‘volskaalse oorlog’ tussen Israel, PalestinaVuurpyle word Woensdag uit Gasastad in die rigting van Israel gelanseer. (Foto: Mahmud Hams/AFP) Genadelose vuurpylaanvalle en oproer in gemengde Joods-Arabiese dorpe het vrese Woensdag verder laat verhoog dat die geweld tussen Israel en Palestina, wat nou reeds 56 lewens geëis het, in ŉ “volskaalse oorlog” kan ontaard. Benny Gantz, Israel se minister van verdediging, het die onderneming gegee dat meer aanvalle op Hamas en ander Palestynse militantegroepe in Gasa sal voortduur om “algehele, langtermyn-rustigheid” te verseker voor ŉ skietstilstand oorweeg sal word. Volgens die Israelse weermag het Islamitiese militante sedert Maandag meer as ŉ duisend vuurpylaanvalle geloods, terwyl die weermag self honderde lugaanvalle op die Islamitiese groepe in die digbevolkte Gasa gedoen het. Die ergste vyandigheid in sewe jaar het tot die dood van minstens 48 mense in Gasa gelei – 14 van die slagoffers was kinders – terwyl drie Palestyne op die Wesoewer en vyf Israeli’s sedert Maandag se geweld dood is. Die bloedvergieting is die afgelope naweek veroorsaak deur oproer by Jerusalem se Al-Aqsa-moskeeperseel. Dit word deur Jode en Moslems as heilig beskou. Terwyl wêreldmoondhede hul kommer oor die situasie al hoe meer te kenne gee en die VN se Veiligheidsraad voorberei vir nog ŉ noodvergadering oor die dodelike krisis, het die VN se Midde-Oosterse afgevaardigde, Tor Wennesland, gewaarsku “dat ons afstuur op ŉ volskaalse oorlog”. ‘n Familielid van Ahmed Daraghmeh, ‘n lid van die Palestynse intelligensiedienste wat deur Israelse magte op die Wesoewer doodgemaak is, rou terwyl sy tydens sy begrafnis agter Palestynse veiligheidsmagte sit. (Foto: Abbas Momani/AFP) Benjamin Netanyahu, Israelse eerste minister, het ŉ noodtoestand in Lod – ŉ Joods-Arabiese Israelse stad – afgekondig. Volgens die polisie in die stad het wydverspreide betogings onder Arabiese inwoners uitgebars. Daar was vrese dat die burgerlike onrus kan versprei. Betogers met Palestynse vlae het voertuie en eiendomme, ook ŉ sinagoge, aan die brand gesteek, daar was skermutselings met die Israelse polisie en aanvalle op Joodse motoriste in verskeie dorpe. Reuven Rivlin, Israel se president, het in ongewone sterk taal veroordeel wat hy beskryf het as ŉ “pogrom” – oftewel georganiseerde moord – waartydens ŉ “opgeruide en bloeddorstige Arabiese skare” mense beseer en heilige Joodse ruimtes aangeval het. Rivlin sê Israeli’s moet “gereed en gewapen wees, sterk en vasberade en gereed om ons tuiste te verdedig”. Palestynse groepe het meer as ŉ duisend vuurpylaanvalle geloods, ook op Tel Aviv, waar lugsirenes deurnag geloei het. Altesame 850 vuurpyle is afgeweer deur die Israelse weermag se lugverdedigingstelsel, terwyl die res in Gasa neergestort het, aldus die Israelse weermag. Israel het self honderde lugaanvalle op Gasa gedoen, ŉ strook met nagenoeg 2 miljoen inwoners onder die beheer van Hamas, en voer aan dit is op Palestynse “terreurpersele” gedoen. Minstens 230 Palestyne en 100 Israeli’s is gewond. Die Britse eerste minister, Boris Johnson, het by albei partye gepleit om ŉ tree terug van die afgrond te gee. Fatou Bensouda, hoofaanklaer van die internasionale strafhof, het ook haar kommer oor die situasie te kenne gegee en gesê “misdade” is moontlik gepleeg. Bensouda het in Maart aangekondig dat sy ŉ volskaalse ondersoek gaan doen na die situasie in gebiede wat deur Israel beheer word. Israel, nie ŉ lid van die hof nie, was woedend. Gantz het vroeër gewaarsku dat hierdie net die begin van Israel se veldtog, genaamd Beskermer van die Mure, is. Die Hamas-leier Ismail Haniyeh het ook gedreig om optrede – onder die kodenaam Swaard van Jerusalem – te verskerp en sê as “Israel wil eskaleer, ons gereed daarvoor is”. Jonathan Conricus, ŉ woordvoerder vir die Israelse weermag, sê hy verwag dat gevegte gaan verskerp. In antwoord op ŉ vraag oor onbevestigde berigte dat Hamas dalk kan vra vir ŉ skietstilstand, het Conricus gesê hy dink nie sy “bevelvoerders is nie bewus of besonder geïnteresseerd daarin nie”. Geweld het ook aan die Wesoewer opgevlam. In Gasastad het inwoners deur die puin gesif nadat ŉ Israelse lugaanval ŉ twaalfverdiepinggebou verwoes het. Hamas sê dit was ŉ residensiële gebou, terwyl AFP-verslaggewer sê dit het ook die kantore van verskeie Hamas-beamptes gehuisves. Die oproer is aangevuur deur woede oor die dreigende uitsetting van Palestynse gesinne uit die buurt Sheikh Jarrah in Jerusalem. Grootskaalse betogings is wêreldwyd in solidariteit met die Palestyne gehou.