Laat ons nie gebuig word nieBoere by Spioenkop tydens die Anglo-boereoorlog. Foto: En.wikipedia.org Deur Marianne Breytenbach Daar was ŉ tyd toe die volkere van die beskaafde wêreld die Boerevolk bewonder en gerespekteer het. Dit was tydens die Anglo-Boereoorlog toe die Boererepublieke opgestaan het teen Brittanje wat die ryk goudmyne van die ZAR wou inpalm. Van hierdie volk het die beroemde sir Arthur Conan Doyle geskryf: “Neem ŉ gemeenskap van Hollanders van dié soort wat hulself vyftig jaar lank teen die volle mag van Spanje verdedig het op ŉ tydstip toe Spanje die magtigste moondheid in die wêreld was. Voeg daarby die bloed van daardie onbuigbare Franse Hugenote wat huis en haard prysgegee en hul land vir ewig verlaat het ná die herroeping van die Edik van Nantes. Die produk moet vanselfsprekend een van die stoerste, manmoedigste, mees onoorwinbare rasse wees wat ooit op aarde was. Neem nou hierdie formidabele mense en oefen hulle vir sewe geslagte in volgehoue oorlog teen barbaarse mense en wilde diere in omstandighede waaronder geen swakkeling sou kon oorleef nie, plaas hulle so dat hulle buitengewone vaardigheid in wapenhantering en rykuns ontwikkel, gee hulle ŉ land wat by uitstek geskik is vir die taktiek van die jagter, die skerpskutter en die ruiter. Verhard dan hulle militêre vermoëns met ŉ gestrenge fatalistiese Ou-Testamentiese godsdiens en ŉ hartstogtelike, verterende patriotisme. Kombineer al hierdie eienskappe en polsinge in een individu, en jy het die moderne Boer — die mees formidabele teenstander wat ooit die pad van imperiale Brittanje gekruis het.” Brittanje het die oorlog gewen en die Boerevolk byna uitgewis deur “metodes van barbarisme” – soos die opposisieleier in die Britse Parlement die Britse militêre strategie beskryf. Lord Alfred Milner, wat die oorlog aangestig het, het ná die ondertekening van die vrede egter verklaar dat die oorlog voortgaan. “Dit is nie langer ŉ oorlog met koeëls nie, maar dis steeds oorlog.” Hy wou “die laaste spore van Afrikanerskap uitwis”. Die Afrikanervolk het egter opgestaan en Suid-Afrika tot ŉ volwaardige vennoot in die internasionale gemeenskap opgehef.