Published: 2015-07-06 Views: 683
Posseëls! Watter wonderlike ontdekking was dit nie! Mens wonder of hierdie wonderlike uitvinding se laaste tyd nou aangebreek het? Ons boodskappe reis deesdae op die rug van elektrone in klein pakkies in sekondes deur die hele wêreld - en ek glo tot selfs in die ruimte! Net soos die dae van koninklike koeriers en poskoetse verby is, soos seepos iets van die verlede is, so gaan die nostalgie van om 'n lekker brief te ontvang met jou adres en posseël daarop ook verby. Mens kry jou inligting sommer in kriptiese vorm op jou selfoon!
Mense, en veral regeerders, het nog altyd die behoefte gehad om boodskappe te stuur en het hul eie boodskappers of koeriers gehad. Koning Henry I van Engeland het in die 12de eeu sulke boodskappers aangestel om gereëld boodskappe vir die regering te dra. Private individue moes hul eie pplanne maak om boodskappe te stuur. Later het die boodskappers spesiale uniforms gekry en nog later is 'n stel poshuise opgerig waar die boodskappers vars perde kon kry. In 1516 het Koning Henry VIII 'n koninklike posdiens ingestel en eers in 1635 is die diens tot beskikking van die publiek gestel. Gewoonlik is posgeld eers aan die einde, by aflewering betaal.
In Duitsland het die Slagtersgilde die eerste internasionale pos van die mideleeue ingestel, die sg "Metzger Post", en die aankoms van die koerier op sy perd is aangekondig deur die blaas van 'n horing. Die horing of beuel word 'n belangrike simbool vir posdienste. Poskoetse word vir die eerste keer in Duistland gebruik in 1650 in die dorpie 'Kocks'.
Die verhaal van posseëls kry eintlik eers spoed gedurende die groot Poskantoor hervorming in Engeland gedurende 1839-1840. Daar is van toe af gestandaardiseerde posgeld gehef per gewig. Dit was goedkoper as die posgeld vooraf betaal is. Op 6 Mei 1840 word die eerste posseël gebore – die beroemde "Penny-black", wat eers net in Engeland en Ierland gebruik is. Die seël het geen perforasies gehad nie en moes met 'n sker losgesny word. Boonop was die swart kleur nie baie gunstig nie, want daarop kon die kansellasiemerke van die swart stempels nie maklik gesien word nie. Hierdie seël is toe opgevolg met die sogenaamde "Penny Reds". Die voorloper van die posstempel het reeds in 1661 ontstaan in London as 'n klein sirkel met 'n datum daarin.Dit het bekend gestaan as die "Bishop Mark" want dit is uitgedink deur Henry Bishopp (1611-1691/2) wat op 'n stadium die Posmeester Generaal van Engeland was. In 1854 word perforasie standaardpraktyk by seëls. Voor 1871 gee die onderskeie Duitse state seëls uit en Frankryk se eerste seël verskyn 1 Januarie 1849.
Suid Afrika het self 'n ryk posseël geskiedenis. Na die ontdekking van die Kaap in 1488 deur Bartolomeu Dias was dit nog meer as 150 jaar voordat Jan van Riebeeck die verversingspos aan die Kaap kom vestig het in 1652. Daarna het nog baie politieke toutrekkery plaasgevind – maar op 1 September 1853 (net 13 jaar na Engeland!) gee die Kaap van Goeie Hoop sy beroemde Driehoekseëls uit – die eerste driehoekseëls in die wêreld. Die seëls moes met 'n sker losgeknip word.
Stelselmatig het ander streke in Suider Afrika ook hul eie seëls begin uitgee. Die eerste was Natal, wat 'n Britse nedersetting was sedert 1824 – hulle eerste seël verskyn op 26 Mei 1857 (4 jaar na die Kaap). Daarna volg die eerste seël van die Oranje Vrijstaat op 1 Januarie 1868 (15 jaar na die Kaap). Die streek is op Februarie 1848 geproklameer as Britse Soewereiniteit.
Die Trekkers het gedurende 1830-1840 geleidelik die Transvaal inbeweeg en die eerste seëls verskyn op 1 Mei 1870 (amper 20 jaar na die Kaap). Verskeie dorpe in Transvaal hhet hul eie seëls uitgegee. Griekwaland Wes, die streek tussen die Kaap en die Oranje Vrijstaat, was onderworpe aan heelwat soewereiniteitsgeskille maar het aanvanklik Kaapse seëls gebruik wat sedert September 1874 'n oordruk van "G" of "GW" ontvang hhet om dit van Kaapse seëls te onderskei. Zoeloeland was 'n onafhanklike streek tot na die Anglo-Zoeloe oorlog van 1879 waarna die streek Natal-seëls begin gebruik het. In Augustus 1884 is 'n sogenaamde "Niewe Republiek" in die Natal streek gestig met 'n kortstondige bestaan. Hulle het op 17 Januarie 1886 hul eie seëls uitgereik, maar as dit deur Transvaal of Natal moes gaan, moes addisionele seëls bygevoeg word.
Die Unie van Suid Afrika het na 4 jaar van onderhandelinge tot stand gekom op 31 Mei 1910, en die eerste seël is op 4 November 1910 uitgereik. Dit het KOning George V se kop opgehad asook die amptelike wapens van die 4 samestellende provinsies. Aangesien daar nog baie seëls van die onderskeie provinsies in omloop was, is die seëls oral in die Unie erken vanaf Augustus 1910 tot 31 Desember 1937 (27 jaar!)
Na 'n blanke verkiesing op 5 Oktober 1960 het die Republiek van Suid Afrika tot stand gekom op 31 Mei 1961 en die land het die Britse Gemenebes verlaat. Suid Afrika se seëls het dienooreenkomstig verander.