Nywaga e Lekgolo e Fetilego​—1914 | Puku ya Ngwaga ya 2014
MAKASINE wa Morokami wa January 1, 1914 o ile wa re: “Re dumela gore Ngwaga wa 1914 o hlatsela gore modiro wa go phatlalatša Therešo o tla gola go feta ngwaga le ge e le ofe wa Puno.” Ngwaga woo Barutwana ba Beibele ba bego ba o letetše ka nywagasome o be o fihlile, gomme ba be ba swaregile kudu modirong wa boboledi. Ka baka la maiteko a bona ngwageng woo, batho ba dimilione ba ile ba kwa ka dikholofetšo tša Beibele. Eupša lefase ka kakaretšo le be le swaregile ka dilo tše dingwe.
Lefase le ba Šoro le go Feta
Mathomong a 1914, e nngwe ya ditiragalo tše sehlogo kudu historing e bile ya ge bašomi ba be ba gwanta kua United States moo banna, basadi le bana ba ilego ba bolawa. Bašomi ba moepong bao ba bego ba gana go ya mošomong ba be ba rakilwe le malapa a bona dintlong tša moepo, gomme ba gapeletšega go dula ka ditenteng. Ka April 20, go ile gwa thuntšhanwa ditenteng tša kgauswi le Ludlow, kua Colorado. Ditente tša bašomi bao ba moepong di ile tša fišwa. Tikologong yeo ka moka, bašomi ba moepong bao ba galefilego ba ile ba itefeletša ka go bolaya bahlapetši ba bantši ba moo moepong. Go ile gwa bitšwa mašole gore a tle a bušetše maemo sekeng.
Kua Yuropa, maemo a be a mpefetše kudu. Ka June 28, ge lesogana la nywaga e 19 la Moserbia la kua Bosnia leo le bitšwago Gavrilo Princip le be le thuntšha le go bolaya Archduke Francis Ferdinand wa Austria, le ile la gotetša hlase yeo e ilego ya baka Ntwa ya Pele ya Lefase. Ge ngwaga woo wa 1914 o fela, Ntwa ya Pele ya Lefase, yeo ka nako yeo e bego e tsebja e le Ntwa e Kgolo, e be e šetše e aparetše Yuropa.
Dikopanong go Gatelelwa Kudu Modiro wa Boboledi
Ge lefase le be le nwelela ka garegare ga khuduego, Barutwana ba Beibele ba be ba kgothatšana go ba mafolofolo modirong wa boboledi. Kopano ya selete ya mathomothomo ya batho ba Modimo Afrika Borwa e bile ka April 10. Kopanong yeo go bile le batho ba 34. William W. Johnston o ngwadile gore: “Re be re le ‘mohlatswana’ e le ruri! Re ile ra kolobetša mo e nyakilego go ba seripa sa [bao ba bego ba le gona] . . . kopanong yeo. Dikgaetšedi tše seswai le bana babo rena ba seswai ba ile ba kolobetšwa ka tsela yeo Morena a laetšego gore re kolobetšwe ka yona.” Letšatšing la mafelelo la kopano, bao ba bego ba le gona ba ile ba boledišana ka tsela e kaonekaone yeo modiro wa boboledi o bego o ka phethwa ka yona Afrika Borwa. Lehono, bagoeledi ba botegago ba ka godimo ga 90 000 Afrika Borwa ke bohlatse bja gore ‘mohlatswana’ wola o atlegile kudu modirong wa boboledi.
Ka June 28, 1914, lona letšatšing leo Archduke Ferdinand a thuntšhitšwego ka lona, Barutwana ba Beibele ba be ba swere kopano ya selete kua Clinton, Iowa, U.S.A. Yona kopanong yeo, ka June 30, A. H. MacMillan o ile a re: “Ge e ba re nyaka go tlo amogela moputso wa rena, re swanetše go tšwela pele re dira thato ya Modimo ka mafolofolo, re ye tšhemong neng goba neng ge go kgonega gomme re phatlalatše molaetša wa puno lefaseng.”
Filimi ya “Photo-Drama” e Kgahla Batho ba Dimilione
Filimi ya “Photo-Drama of Creation,” yeo e bego e akaretša dipolelo tša Beibele tše di gatišitšwego le mmino wo o sepedišanago le diselaete tša mebalabala tša galase le diswantšho tše di sepelago, e ile ya bontšhwa ka lekga la pele kua New York City ka January 11, 1914. Letšatšing leo e ile ya bogelwa ke batho ba dikete tše hlano, e bile ba bangwe ba bantši ba ile ba gomišwa ka ge go be go se na madulo.
Go tšerwe nywaga e mebedi go hlangwa filimi ya “Photo-Drama of Creation,” eupša go etša ge Morokami o mongwe o boletše, “e be e se ya hlwa e fela gabotse go ka bontšhwa batho ka January.” Karolong ya mathomo ya ngwaga wa 1914, bana babo rena ba ile ba dira dikaonefatšo tše mmalwa filiming ye ya “Photo-Drama.” Ka mohlala, ba ile ba e oketša ka filimi ya matseno yeo go yona Charles Taze Russell a bego a laodiša, gomme a hlalosa gabotse gore motšweletši wa yona e be e le mang.
Ka nako e nngwe filimi ye ya “Photo-Drama” e ile ya bapalwa sammaletee ditoropong tše 80. Ka July 1914, e be e šetše e fihlile Great Britain, e bontšhitšwe batho bao ba bego ba tlala ka dintlong kua Glasgow le London. Ka September e ile ya fihla Denmark, Finland, Jeremane, Sweden le Switzerland. Ka October, e be e šetše e fihlile Australia le New Zealand. Ka kakaretšo, batho ba ka godimo ga dimilione tše senyane ba ile ba bogela filimi ye ya “Photo-Drama” ngwageng woo e thomilego go bontšhwa batho.
Kopi e nngwe le e nngwe ya “Photo-Drama” e be e na le diselaete tše makgolokgolo tša galase, dirolo tše dintši tša filimi le direkhoto tše dintši kudu. Go be go bitša kudu go tšweletša dikopi tše, e bile go be go nyakega sehlopha sa bana babo rena le dikgaetšedi bao ba nago le bokgoni go bontšha batho filimi ye. Ke ka baka leo filimi e feletšego ya “Photo-Drama” e ilego ya bontšhwa kudu ditoropong tše dikgolo. E le gore go fihlelelwe batho ba magaeng, Barutwana ba Beibele ba ile ba hlama difilimi tše dingwe tše kopana tša “Photo-Drama.” E nngwe ya tšona, yeo e bego e bitšwa “Eureka Drama Y,” e be e na le diselaete tša galase tša mebala e sa tagago tšeo di bego di sepedišana le dipolelo tše di theilwego Beibeleng le mmino. Difilimi tše dingwe, tšeo e nngwe e bego e bitšwa “Eureka Drama X” le e nngwe e kopana kudu yeo e bego e bitšwa “Eureka Family Drama,” e be e le tša go theetšwa feela, di se na diselaete goba diswantšho. Mafelelong a 1914, e lego dikgwedi tša ka tlase ga tše nne go tloga mola e lokollwago, batho ba ka godimo ga 70 000 kua United States ba be ba šetše ba bogetše filimi ya “Eureka Drama.”
Babapatši ba Dipuku tša Bodumedi le Baithaopi ba Kgatha Tema Modirong wa Boboledi
Ge filimi ya “Photo-Drama” e be e sa thoma e bile e kgahla batho, Barutwana ba Beibele ba ile ba lemoga gore mekgwa e mengwe ya go dira boboledi e be e swanetše go tla pele. Lengwalo la Charles Taze Russell leo a bego a le ngwaletše babapatši ka moka ba dipuku, bao ga bjale ba bitšwago babulamadibogo, le ile la re: “Ga go na mokgwa o mongwe wa go nea bohlatse wo o atlegago kudu go phala wa babapatši ba dipuku mo nakong ye ya Puno. Ka baka leo, re kgopela Babapatši ba Dipuku gore ba se ke ba tsenela modiro wa go nea bohlatse ka Photo-Drama . . . Eupša bana babo rena le dikgaetšedi ba bangwe, bao le bona ba botegelago Morena . . . ba ka tsenela modiro woo.”
Ka January 1914, babapatši ba dipuku e be e le ba 850. Ge ngwaga woo o dutše o eya, baebangedi bao ba mafolofolo ba ile ba sepediša dikopi tša ka godimo ga tše 700 000 tša puku ya Studies in the Scriptures. Makasine wa Morokami o ile wa “reta kudu” babapatši ba dipuku tša bodumedi gomme wa kgothaletša babadi ba wona gore “ba ba kgothatše; ka gobane mošomo wo ba o dirago ga o bonolo.”
Barutwana ba bangwe ba Beibele ba ile ba aba dipampišana ka maleme a mantši. Ka 1914, ba ile ba sepediša dikopi tša ka godimo ga tše 47 milione tša pampišana ya The Bible Students Monthly le dipampišana tše dingwe!
Batho ba ile ba lemoga modiro wa Barutwana ba Beibele. Ba be ba nea bohlatse phatlalatša, e bile dibokeng tša bona go be go tsenwa mahala. Yo mongwe wa baruti ba Bojakane o ile a lla ka gore: “Go se go ye kae batho ba tlo nagana gore ge re ba ntšhiša koleke re a ba radia, re tlo ba ba ga mang? Pastor Russell o a re tlontlolla.”
Go Fela ga Mabaka a Bantle
Barutwana ba Beibele ba be ba dumela gore “mabaka a Bantle,” ao go boletšwego ka ona go Luka 21:24 (King James Version), a be a tlo fela mo e ka bago ka October 1, 1914. Ge kgwedi ya October e dutše e batamela, Barutwana ba ba ile ba leta ka tetelokgolo. E bile ba bangwe ba ile ba dula ba swere karata yeo ba bego ba swaya letšatši le lengwe le le lengwe ge le sobela. Ba bantši ba be ba nagana gore letšatšing leo ba tla biletšwa ka kua ga seširo goba legodimong.
Mesong ya October 2, 1914, Ngwanabo rena Russell o ile a tsena phapošing ya go jela ya Bethele gomme a tsebiša lapa la Bethele gore: “Mabaka a Bantle a fedile; dikgoši tša bona di bile le sebaka sa tšona.” Ba bangwe ba bao ba bego ba le gona moo Bethele ba ka ba ba ile ba lemoga mantšu a ao a bego a theilwe go kopelo 171 dikopelong tša bona tšeo di bego di bitšwa Hymns of the Millennial Dawn. Ga e sa le go tloga ka 1879, Barutwana ba Beibele ba be ba dutše ba opela ka gore: “Mabaka a Bantle a a fela,” eupša mantšu ao a be a se sa šoma, ka gobane Mabaka a Bantle, goba “dinako tše di beilwego tša ditšhaba,” di be di fedile e le ka kgonthe. (Luka 21:24) Ge nako e dutše e eya, dikopelo tša rena di ile tša bontšha phetogo ye ya bohlokwa.
Karata ya go swaya matšatši ya “Botega go Fihla Lehung,” e be e dirišwa ke ba bangwe go ba thuša go botega go fihlela mafelelong
Ge ngwaga wa 1914 o fela, Mmušo wa Mesia o be o thomile go buša legodimong, gomme ba bangwe ba Barutwana ba Beibele ba ile ba nagana gore mošomo wa bona o fihlile mafelelong. Seo ba bego ba sa se tsebe ke gore ba be ba le kgauswi le go tsena lebakeng la go lekwa le go hlokolwa. Temana ya ngwaga ya 1915 e be e re: “Na le ka Kgona go nwa Senwelong sa ka?” gomme e theilwe go Mateo 20:22 go ya ka phetolelo ya King James Version. ‘Senwelo’ seo Jesu a bego a bolela ka sona se be se akaretša diteko tšeo di bego di tla mo wela go fihlela a ehwa. Barutwana ba Beibele le bona ba be ba le kgauswi le go welwa ke diteko tše di tšwago ka phuthegong le tša ka ntle. Tsela yeo ba bego ba tla arabela ka yona ditekong tšeo e be e tla bontšha ge e ba ba botegela Jehofa goba go se bjalo.