NOUVEAU ROMAN (NUWE ROMAN)In Afrikaans dui die term "nuwe roman" op 'n breë front van vernuwing in die prosa, veral sedert Sestig, met nadruk op die verskuiwing van die absolute na die relatiewe (veral m.b.t. die voorstelling van en RUIMTE); die — dikwels eksperimentele — ontginning van die prosamedium in al sy moontlikhede; die sleutelfunksie van die VERTELLER en die aard en vorm van die vertelproses; en betekenisvolle veranderinge in konsepte soos KARAKTER (waar veral vanaf die NATURALISME opvatting van "psigologiese karakterisering" wegbeweeg is) en gebeurelyn (waar die lineêre opvatting van oorsaak-en-gevolg drasties gewysig is). In verskeie opsigte is die vernuwing gestimuleer deur ontwikkelinge in die Franse literatuur. Die Franse term nouveau roman (wat in Engels gangbaar geword het as new novel) is egter 'n veel meer spesifiek omskrewe begrip, wat tegelyk as die kulminasie van die MODERNISME en die beginpunt van die POSTMODERNISME beskou kan word. Wel het die belangrikste eksponente daarvan (o.a. Alain Robbe-Grillet, Michel Butor, Robert Pinget, Claude Simon) nadruklik die denkbeeld van 'n "skool" verwerp en daarop gewys dat hulle 'n betreklike losse groep individue was wat eintlik toevallig min of meer gelyktydig in ongeveer dieselfde rigting begin beweeg het. Enersyds was hulle in verset teen Sartre se opvattinge van "BETROKKE LITERATUUR" wat die roman veral in sy sosiale konteks geplaas het; andersyds was hulle werk die logiese voortsetting van impulse waarneembaar by vroeër skrywers. Veral ter sake onder hulle modernistiese voorgangers was: Proust (met sy relativering van die tyd en die nadruk op die verinnerlikingsprosesse van die geheue); Joyce (wat die prosa op deurslaggewende wyse as táál-werk gevestig het en wat o.a. die tegniek van die MONOLOGUE intérieur ontgin het); Kafka (by wie die private eksistensiële nagmerrie skering en inslag geword het); Faulkner (wat die wêreldskeppende funksie van die ek op besondere wyse verwikkel het), en Musil (met sy self-refieksiewe strategieë). Die vroegste impuls vanuit die literatuur op die 'denkwêreld' van die nouveau roman is vermoedelik te vinde in Jacques le fataliste et son maître deur die 18de-eeuse skrywer Denis Diderot.