Nuuskommentaar: Het Ramaphosa nou sy hand oorspeel?Pres. Cyril Ramaphosa. Foto: Phando Jikelo/ANA Op dieselfde dag dat ’n storm om pres. Cyril Ramaphosa se kop losgebars het oor sy skynbare ontkenning dat plaasmoorde en plaasbesettings in Suid-Afrika plaasvind, is die krag van Centlec se kantore, Mangaung se kragnutsmaatskappy, by Eskom afgeskakel. Louis Meintjies, president van TLU-SA wil weet of Ramaphosa dan deur die man in die maan van raad bedien word – verwysend na sy ontkenning in die VSA dat plaasaanvalle en grondbesettings hier voorkom. (Die voorsitter van Centlec se raad is in werklikheid die omstrede Dudu Myeni wat hierheen ontplooi is nadat sy by die SAL die trekpas gekry het.) “Die VF Plus sal in die metroraad daarop aandring dat die proses om ’n nuwe Centlec-raad aan te wys, meer deursigtig moet wees. Kandidate moet op grond van bekwaamheid aangewys word. Centlec sal net doeltreffend kan funksioneer indien aanstellings op meriete gedoen word en nie deur interne ANC-kader-ontplooiings nie,” aldus dr. Elisabeth Snyman van Deventer, VF+-raadslid in die Mangaung Metro. Kort nadat die kritiek nou op Ramaphosa begin neerreën het, was dit duidelik dat die presidensie se kantoor nog onhandig was met die kommunikasiefunksie, gekoppel aan sy kantoor. ’n Vlugtige internetkykie na die internasionale media toon aan dat die aanhoor van Ramaphosa se weergawe te lank agterweë gebly het, en dat die president se uiteindelike reaksie nie sommer vir soetkoek opgevreet is nie. Die man in die maan (Ramaphosa se raadgewer) het skynbaar reeds nie meer veel van ’n geloofwaardige reputasie nie. Pres. Cyril Ramaphosa lewer die David Rockefeller-gedenklesing by die Council on Foreign Relations in New York (24 September 2018). Foto: Elmond Jiyane/GCIS Daar is in die onlangse verlede op Maroela Media gereeld verwys na ’n stelsel bekend as “tegnokrasie”. “Rule by the educated or technical experts; a system of governance where people who are skilled or proficient govern in their respective areas of expertise in technology would be in control of all decision making. Doctors, engineers, scientists, professionals and technologists who have knowledge, expertise, or skills would compose the governing body instead of politicians, businessmen and economists. In a technocracy, decision makers would be selected based upon how knowledgeable and skilful they are in their field.” Die behoefte aan ’n tegnokrasie by kiesers word gewoonlik sterk wanneer die regeeropset vol duike raak en die publiek hunker daarna dat mense wat weet hoe, die leemtes moet vul. Wetend of onwetend het Snyman-Van Deventer so ’n behoefte hierbo uitgespreek. Die tegnokrasie hoef niks te verdring nie, dit vul eerder aan soos wat ’n federale regeringsvorm die demokrasie in ’n heterogene land aanvul. Die tegnokrasie was in die antieke tye voor Columbus se herontdekking van die Amerikas gewild by die groot volke van destyds se teokrasieë. Nog ’n antieke stelsel wat op meriete fokus, staan dan ook as die merietokrasie bekend. “Rule by the meritorious; a system of governance where groups are selected on the basis of people’s ability, knowledge in a given area, and contributions to society.” (Zuptakrasie, staatskaping en vele meer kom nie eens op die lys van 44 staats- en regeringsvorme voor soos hier voorgestel is nie.) As dit wat die ANC nou aanvang in teenstelling staan met dit wat meriete en gehalte behels, wat sou dit wees? Daar is kandidate soos kleptokrasie, plutokrasie (waar baie afhanklik raak van die deurlopende bystand van welvarendes, en wat wesenlik deur hul welvaart die vermoë het om enige regering te verswelg), en kraterokrasie (dit beskryf eintlik staatskaping). Die mees beskrywende is egter swakistrokrasie. Dit is waar die land regeer word deur die mins gekwalifiseerdes en wat oor die minste moraliteit beskik. Dit word beskryf as om deur die ergste regeer te word. Hoewel Ramaphosa die huidige storm danksy politieke kapitaal sal oorleef, sal hy nou ook op sy hoede wees om sy woorde beter te tel voor hy dit uiter. Sy teenstanders sal inklim en maksimaal punte probeer losslaan. Dit is immers die harde werklikheid van politiek.