Dzirekhodo dzenedzo dzi shumiswa kha maraga dzothe dza tsenguluso ya vhukoni ya tshifhinga musi dzi tshi ya u modareithiwa. tsedzuluso ya vhukoni yo neiwaho vhagudi. Zwikolo ndi zwivhili, zwenezwo ndi Tshikolo tsha Murangoni na Tshikolo tsha Luphai. Vhana vha izwi zwikolo vha bvisa mvelelo dza vhudi nga maanda. Komiti dza wadi dzi nga i vha na miraḓo i swikaho 10. Afha hu vha na mutevhe wa zwine zwa fanela u itwa hu tshi lugiselwa khetho dza miraḓo ya komiti ya wadi? Khuḓano ndi muhangarambo wa puloto. Puloto ya shaya khuḓano i nga thenga vhathu kana zwigwada zwivhili zwi tshi khou itiswa nga phambano ya zwine vha zwi takalela, mihumbulo, zwipikwa, zwine muthu a tenda khazwo na zwiṅwe zwinzhi zwinzhi. Khuḓano a i thivhelei sa izwi hu zwithu zwine ra tshila nazwo kha vhutshilo ha ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe. Kuvhetshelwe kwa maipfi kha khethekanyo ya 12(1) (a) na (b) murema na muwe mudzulapo wa murema ane a dzula nga fhasi ha vhupo ha khosi eneyo zwi tou amba zwauri, uri khosi i vhe na maanda kha mulandu wa zwine zwa kwama kutshilele vhothe muhweleli na muhwelelwa vha tea u vha vhe vhadzulapo vha vhupo hune khosi ya vha na maanda. U ya nga Seymour siatari la 15 vhudzulo ha muhweleli fhedzi ane a wanala nga fhasi ha khosi ho lunga kha u fha maanda khosi a u thetshelesa mulandu une wa kwama zwa kutshilele. Kha Exparte Minister of Native Affairs ho sumbedzwa zwauri vhudzulo ndi ipfi la mulayo wa tshirema la thekhinikhala li tea u pindulelwa u ya nga mulayo wa tshirema. Vhudzulo a zwi ambi shango line muthu a vha na vhudzulo ha tshothe nahone maipfi aya vhuvhili hao a tea u fhambanywa. Vhudzulo zwi amba fhethu zwaho ha u dzula. Muthu a nga vha na fhethu hu fhiraho huvhili hune a dzula hone tshifhinga tshiwe na tshiwe. (Seymour15) Kha mulandu wo raloho u dzhiwa a tshi khou dzula fhethu hune a khou wanala hone musi hu tshi diswa dakagala (Seymour15). A zwi athu u walwa fhasi zwauri uri hu khou todea vhudzulo ha tshothe vhufhio kha hune muthu a dzula hone. Naho zwo ralo hu nga si pfi muthu u dzula afho fhethu ngeno hu uri o tou dala lwa tshifhinganyana ngauralo hu todea fhethu hune muthu a vha a tshi dzula hone lwa tshothe. (Seymour 15) Shango line muthu a vha na vhudzulo ha tshothe ndi fhethu hune muthu a dzhiiwa e hone namusi e siho. DSP Cronje and I Heaton7 vha talutshedza shango line muthu a dzula khalo lwa tshothe sa fhethu hune muthu a dzhiiwa e hone kha u shumisa pfanelo dzawe na u fusha thodea dzawe naho e siho. Muthu a nga vha na vhudzulo ha tshothe huthihi. Muhwelelwa ane a si vhe mudzulapo a nga fara/ita nyambedzano na khothe nga ha maanda nga u tou walela khothe nga ha maanda a khothe iyo?