Duitsland: Land in Sentraal-Europa - China Wiki 2022 - Afrikaans
land in Sentraal-Europa
Duitsland (Duits: Deutschland, [ˈdɔʏtʃlant], luister (hulp·inligting)), amptelik die Bondsrepubliek Duitsland (in Afrikaans dikwels ook Federale Republiek Duitsland genoem; Duits: Bundesrepublik Deutschland, [ˈbundəsʁepuˌbliːk ˈdɔjtʃlant], luister (hulp·inligting)), is in die sentrum van Europa geleë en vervul in baie opsigte 'n brugfunksie tussen Wes-Europa en die lande van Sentraal- en Oos-Europa.
Bundesrepublik Deutschland (Duits)
357 588 km2 (62ste)
138 065 myl2
83 129 285 (16de)
80 219 695
232,4 / km2 (41ste)
$4 843 miljard (5de)
$58 150 (15de)
$4 230 miljard (4de)
$50 788 (15de)
MOI (2019) 0,947 (6de) – baie hoog
Gini (2016) 31,9 – laag
1. Deens, Nederduits, Sorbies, Roma en Fries word amptelik erken en as minderheidstale beskerm deur die ECRML.
Die land word in die noorde begrens deur die Noordsee, Denemarke en die Oossee, in die ooste deur Pole en Tsjeggië, in die suide deur Oostenryk en Switserland, en in die weste deur Frankryk, Luxemburg, België en Nederland. Geen ander land in die Europese Unie het meer buurlande as Duitsland nie.
Nogtans weeg behoudende waardes steeds swaar in Duitsland wat vanweë sy ryk kulturele, filosofiese en literêre erfenis ook as die "land van digters en denkers" bekendstaan. Ou tradisies word met trots bewaar en gewaardeer, net soos harde werk, juistheid en fiskale verantwoordelikheid.
Duitsland strek van die kusgebiede langs die Noord- en Oossee tot by die Sentraal-Alpe in die suide (waarvan egter net 'n klein gedeelte op Duitse grondgebied lê). In noord-suidelike rigting strek die Duitse staatsgebied oor 'n afstand van 876 km, in wes-oostelike rigting oor 640 km. Die land word dikwels as die hartland van Europa beskryf en grens aan nege buurlande: Denemarke in die noorde; Nederland, België, Luxemburg en Frankryk in die weste; Oostenryk en Switserland in die suide; en Pole en Tsjeggië in die ooste. Duitsland se internasionale grense loop oor 'n totale afstand van 3 786 km. Die langste gemeenskaplike grens is dié met Oostenryk wat oor 'n afstand van 817 km strek (die Bodenmeer is hierby nie ingereken nie). Die Noord- en Oossee vorm 'n natuurlike grenslyn in die noorde.
Tot en met 1988 was die gemiddelde jaarlikse temperatuur in Duitsland 8,8 °C. As gevolg van die aardverwarming het dit in die volgende dekades merkbaar gestyg en in 2000 reeds 9,9 °C bereik. Veral die somers het warmer geword. Die hoogste temperatuur, wat sedert 1881 – die jaar waarin met landswye weerkundige metings begin is – aangeteken is, was 40,3 °C op 5 Julie 2015 in Kitzingen, Beiere.
Die huidige Bondskanselier Olaf Scholz
Vanaf 50 v.C. het die Romeine na Germanië begin kom. Julius Caesar (100–44 v.C.) het met sy soldate die gebied wes van die Ryn verower. Vanaf hierdie punt in die geskiedenis is die gebied wat vandag Duitsland heet vir 400 jare in twee gedeel: die weste was deel van die magtige Romeinse Ryk, en die ander kant van die Ryn is deur die "Barbare" geregeer — soos die Romeine die destydse Germaanse stamme genoem het.
Die 19de eeuse Duitse geskiedskrywing het 'n eensydige beeld van die vroeë Duitse volkswording voorgehou waarvolgens groot dele van die Romeinse Ryk deur Germaanse stamme verower is wat later die Frankiese Ryk sou stig. In 843 is daardie ryk in 'n Frans- en 'n Duitssprekende deel (Frankryk en Duitsland) verdeel, en voortaan het die Duitse nasie as 'n volk van Germaanse afkoms bestaan. Min aandag is aan die feit geskenk dat 'n groot persentasie Duitssprekendes in werklikheid van Romaanse, Keltiese en Slawiese afkoms is. Terwyl volgens genetiese ontledings sowat 50 persent van Duitsers aan moederskant van Germaanse herkoms is, het 45 persent van alle manlike Duitsers Keltiese voorvaders.
Dikwels is die oorspronklik Keltiese bevolking van Suid- en Wes-Duitsland, wat nou verwant aan die Galliërs was en handels- en kulturele bande met die Etruskers in Italië gehandhaaf het, die Romaanse bevolking in die vroeëre Romeinse provinsies van Duitsland en die Slawiërs, wat gebiede oos van die Elberivier en in Bo- en Sentraal-Franke bewoon het, as deel van 'n gemeenskaplike "Indo-Europese beskawing" beskou. Die Britse rassis Houston Stewart Chamberlain (1855–1927), wat met sy werke ook aanklank by Duitse Nasionaalsosialiste gevind het, het na die "Slawokeltogermane" as die "oerstof" van die Europese geskiedenis verwys.
Geskiedkundiges en argeoloë het lankal die bewys gelewer dat die hipotese van 'n Germaans-Duitse kontinuïteit 'n moderne konstruksie is wat min ooreenstemming met historiese feite toon. Die vroeg-middeleeuse koninkryke, wat ná die val van die Wes-Romeinse keiserdom deur Franke, Oos- en Wes-Gote, Alamanne, Beiers en Thüringers gestig is, kan nòg volgens hul eie beskouing en waarneming nòg vanuit 'n historiese perspektief as "Duits" bestempel word nie. Hierdie verskillende stamme het hulself ook nie as deel van 'n groter volk beskou nie. Eers in die 19de eeu het Martin Luther se Bybelvertaling met sy verwysing na die "Twaalf stamme van die kinders van Israel" die aanleiding vir die herdefinisie van 'n stam as deel van 'n groter nasie gegee. As politieke term is die "Duitse volk" in analogie met die Franse konsep van 'n Peuple français ("Franse volk") en die Nation française ("Franse nasie") tydens die Franse Rewolusie gebruik.
Ondanks alle formele gesag het tydens die heerskappy van die volgende heerserdinastie, die Staufers, 'n proses van territoriale opsplitsing begin waartydens geestelike en wêreldlike vorste hul politieke status tot dié van half-outonome landshere kon verhef. Terwyl ander lande in Wes-Europa tot nasionale state met sentralistiese gesag begin ontwikkel het, was in Duitsland uiteenlopende politieke kragte werksaam. So kon 'n Duitse eenheidstaat eers eeue later, in 1871, tot stand kom.
Boerderybedrywighede rondom bestaande nedersettings is uitgebrei. So is bosgebiede in landbougrond omgeskep en moerasse drooggelê. Die grootskaalse kolonisasie van streke in Oos-Europa deur Duitse setlaars, waartydens nuwe nedersettings in Slawiese gebiede oos van die Elberivier gestig is, val in hierdie fase. Heersers het stede toenemend as 'n belangrike bron van inkomste beskou en vanaf die vroeë 12de eeu aktief bygedra tot die stigting van nuwe nedersettings waaraan besondere voorregte toegeken is.
Duitsland is tans die grootste ekonomie in Europa en die vierde grootste ter wêreld ná die Verenigde State, China en Japan. Die land is volgens amptelike statistieke tans ook die grootste uitvoerder ter wêreld voor die Volksrepubliek China en die Verenigde State. In 2016 is goedere ter waarde van €1,2 biljoen uit- en goedere ter waarde van €950 miljard ingevoer. Die handelsoorskot het op €250 miljard te staan gekom. Duitsland se belangrikste handelsvennote is Frankryk, die Verenigde State, die Verenigde Koninkryk, Nederland en Sjina.
Bron: Germany Trade & Invest (GTAI): Standort Deutschland – Kurzer Überblick Geargiveer 14 Desember 2015 op Wayback Machine
Een van die mees noemenswaardige kenmerke van Duitsland se nuwe ekonomiese opswaai in die vroeë 21ste eeu is die oplewing van die nywerheidsektor. Sy aandeel aan die bruto geografiese produk van die land het tussen 2003 en 2007 van 24,4 tot 25,6 persent toegeneem. Terwyl die nywerheidsektor in die meeste geïndustrialiseerde lande al dekades lank gekrimp het sodat hulle ekonomieë tot dienste-ekonomieë begin verander het, skep die sekondêre sektor, wat sonder die boubedryf slegs 14 persent van Duitsland se werknemers in diens het, tans 'n derde van alle nuwe werkgeleenthede.
Die industriële sektor word in teenstelling met die dienstesektor deur relatief hoë lone en salarisse gekenmerk. Die persentasie uitvoere het in die periode tussen 1994 en 2006 van 28,3 tot 42,3 persent gestyg. Veral Oos-Duitsland se nywerhede groei tans vinnig en lewer sowat elf persent van die totale nywerheidsproduksie op.
In 2011 en 2012 was daar weer 'n merkwaardige toename in die getal werkgeleenthede in die nywerheidsektor wat einde September 2012 5,3 miljoen werknemers in diens gehad het. Die sterkste groei is in masjienbou (+3,6 persent) en by vervaardigers van metaalprodukte (+2,9 persent) aangeteken.
Die buitelandse handel het in 2014 en 2015 nuwe rekordvlakke bereik. In 2015 is goedere ter waarde van 1,196 biljoen € uitgevoer ('n styging van 6,4 persent teenoor die vorige jaar), terwyl invoere met 4,2 persent toegeneem het tot 948 miljard €. Die handelsoorskot was 247,8 miljard €.
Met 'n bydrae van 23 persent tot die bruto waardeskepping het Duitsland daarnaas 'n redelik sterk nywerheidsbasis wat ongeveer dubbel so groot is as dié van ander nywerheidslande soos die Verenigde Koninkryk, die Verenigde State of Frankryk. Dit is nou verweef met die inheemse dienstesektor en fungeer sodoende regstreeks en indirek as 'n aandrywer van ekonomiese groei.
Die inligtingstegnologiebedryf is een van die mees dinamiese en innovatiewe sektore in die Duitse ekonomie. Met 'n jaarlikse omset van 222 miljard € dra die bedryf 4,5 persent tot die bruto-waardeskepping (meer as masjienbou) en het met 843 000 werknemers meer personeel in diens as die motorbedryf.
Duitsland is die grootste afsetmark vir sagteware in Europa met 'n aandeel van 24,5 persent (volgens waarde) – voor die Verenigde Koninkryk (17,3 persent) en Frankryk (15,6 persent). Duitsland se ekonomie en nywerheidsektor word deur klein en middelslagondernemings oorheers, waaronder baie hoogs gespesialiseerde en uitvoergerigte maatskappye (sogenaamde hidden champions) wat die vraag na gesofistikeerde sagteware-oplossings dryf en 'n belangrike klantesegment vir sagteware-vervaardigers verteenwoordig.
Met 'n oppervlakte van 357 588 vierkante kilometer en meer as 83 miljoen inwoners behoort die Bondsrepubliek Duitsland tot die mees digsbevolkte lande ter wêreld. Sy bevolking is tans ook die grootste van alle lidstate van die Europese Unie. Dit is oneweredig oor die land versprei, en naas die stadstate Berlyn, Hamburg en Bremen het die deelstaat Noordryn-Wesfale die grootste bevolkingsdigtheid. Die Oos-Duitse deelstate word – met uitsondering van Sakse – deur 'n duidelik laer bevolkingsdigtheid gekenmerk.
Geboortes (groen) en sterfgevalle (blou) in Duitsland tussen 1950 en 2020
Die buitelandse bevolking het in 2014 gestyg tot 8,15 miljoen, van wie 6,4 miljoen uit Europa. Die grootste groepe buitelanders in 2014 was Turke (1,53 miljoen), burgers van ander lande van die Europese Unie (altesaam 3,7 miljoen, waarvan 0,7 miljoen Pole, 0,6 miljoen Italianers, 0,4 miljoen Roemene, 0,3 miljoen Grieke en 0,3 miljoen Kroate) en immigrante uit die voormalige Joego-Slawië en Rusland. Die aantal Britse burgers is in 2015 op 106 000 beraam.
In 2006 is 124 830 buitelanders ingeburger. Die aantal buitelanders wat 'n Duitse paspoort ontvang het, het vir die eerste keer in vyf jaar weer toegeneem. In 2005 is slegs 117 250 buitelanders ingeburger, in vergelyking met slegs 72 000 in 1995 en 'n rekordgetal van 186 700 in 2000.
Aangesien die laaste sensus in die Duitse Demokratiese Republiek in 1983 en in die vroeëre Bondsrepubliek Duitsland (Wes-Duitsland) in 1987 plaasgevind het, het presiese statistieke gegewens eers weer met die gesamentlike Europese sensus van die jaar 2010/11 beskikbaar geword. Volgens die sensus, wat op 31 Mei 2013 gepubliseer is, het Duitsland 'n amptelike bevolking van 80 327 900 op 31 Desember 2011 gehad.
In 2012 het volgens voorlopige amptelike statistieke 1 081 000 (2013: 1 226 500) immigrante na Duitsland gekom, 'n styging van 13 persent of 123 000 persone teenoor die vorige jaar. 712 000 (2013: 798 000) inwoners het geëmigreer, 'n styging van 5 persent of 33 000 persone.
Tussen 1996 en 2013 het die meeste imigrante uit Pole gekom. In 2013 het sowat 189 000 Poolse burgers hulle in Duitsland gevestig, terwyl die getal inwoners met uitsluitlik Poolse burgerskap gestyg het tot 609 855.
Volgens amptelike statistieke het 1 071 Duitsers in 2014 na Suid-Afrika geëmigreer, terwyl 1 144 vanuit die Kaap na Duitsland teruggekeer het. Tussen 2005 en 2014 het 10 943 Duitsers hulle in Suid-Afrika gevestig, terwyl 10 337 na Duitsland teruggekeer het.
Inburgerings volgens land van herkoms in 2016
In 2010 het die gemiddelde maandelikse besteebare inkomste van Duitse huishoudings 2 981 € (41 510 ZAR) beloop. Tegelykertyd is in 2009 'n sesde van die bevolking deur armoede bedreig. Van die totale uitgawes van privaat huishoudings is in 2010 34 persent aan behuising en renovasie, 14 persent aan kos en tabak, 14 persent aan vervoer, 11 persent vir kultuur en vryetydaktiwiteite, vyf persent aan klerasie en skoene, en 22 persent aan ander uitgawes bestee.
In 2013 het 48 persent van alle Duitse huishoudings oor huiseiendom of grondbesit beskik.
Naas diplomatieke betrekkinge met die buiteland val ook Duitse kultuur- en onderwysbeleid onder die Departement van Buitelandse Sake. Die bevordering van Duits op internasionale vlak staan sentraal in dié beleid. Tans is 15,4 miljoen mense besig om Duits aan te leer. Duitsonderwys in die buiteland word onder meer aangebied deur die Goethe-institute, 140 Duitse skole asook byna 2 000 ander skole wêreldwyd met intensiewe onderwys in Duits. Hierdie skole beskik oor hul eie kommunikasienetwerk, Schulen: Partner der Zukunft, kort PASCH genoem.
Met sy groot verskeidenheid dag- en weekblaaie, wat as gedrukte media, aanlyn-uitgawes in die internet en as digitale uigawes vir e-boeklesers, tabletrekenaars en ander toestelle versprei word, is Duitsland die grootste mark vir dagblaaie in Europa en die vyfde grootste wêreldwyd. In 2016 is op elke verskyningsdag 16,08 miljoen dag- en byna 5 miljoen week- en Sondagblaaie verkoop. Die belangrikste nasionale koerante is die poniedagblad Bild, die Süddeutsche Zeitung, die Frankfurter Allgemeine Zeitung, die Frankfurter Rundschau, Die Welt, Handelsblatt en die weekblad Die Zeit. Die belangrikste nuustydskrifte, wat weekliks uitgegee word, is Der Spiegel, Focus en Stern. Sowat 44,6 miljoen Duitsers lees volgens navorsing deur die media-analise-instituut Verbrauchs- und Medienanalyse (VuMA) meerdere kere per week in 'n dagblad. Nogtans bly die verkoopte sirkulasie daal. In 2016 is 15,3 miljoen eksemplare verkoop.
Sokker is die gewildste sportsoort in Duitsland. Sowat 170 000 sokkerspanne met meer as ses miljoen aktiewe lede is georganiseer in die Duitse sokkerbond (Deutscher Fußball-Bund, DFB), wat ook as gasheer van die FIFA se Sokker-Wêreldbekertoernooie in 1974 en 2006 opgetree het. Daarbenewens is die UEFA Europa-beker van 1988 in Wes-Duitsland beslis. Die Duitse nasionale sokkerspan het tot dusver vier keer die FIFA Sokker-Wêreldbeker gewen: FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954 in Switserland, FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974 in Wes-Duitsland FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990 in Italië en FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014 in Brasilië asook drie keer die UEFA Europa-beker (in 1972, 1980 en 1996). Die Duitse topliga, die Bundesliga, het in die 2005/2006-seisoen die eerste sokkerliga ter wêreld geword wat nog ooit 'n gemiddelde bywoningsyfer van meer as 40 000 mense per wedstryd kon behaal. Benede die Bundesliga is die 2. Bundesliga, gevolg deur die 3. Liga, twee Regionalligas en plaaslike Oberligas. Die DFB is die grootste en suksesvolste sportorganisasie ter wêreld en die 2006-Wêreldbekertoernooi in Duitsland is deur die destydse president van die FIFA, Joseph Blatter, as die beste nog beskryf. Die toernooi is geesdriftig deur die plaaslike bevolking gesteun en die vlag van Duitsland is wyd vertoon. In voorbereiding op dié toernooi het Duitsland die FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2005 aangebied. Die nasionale sokkerspan het ook die FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2017 in Rusland gewen, dit was egter die laaste toernooi van sy soort.
Rugby word sedert 1850 in Duitsland gespeel en die Duitse Rugbybond is in 1900 gestig. Tydens die Olimpiese Somerspele 1900 in Parys het die Duitse nasionale rugbyspan die silwermedalje gewen. Duitsland het tot dusver nog nie vir 'n rugbywêreldbekertoernooi gekwalifiseer nie en hulle ding in die Europese Nasiesbeker met ander opkomende rugbyspanne mee.
Krieket word sedert 1858 in Duitsland gespeel, nadat emigrante uit Engeland en die Verenigde State die eerste krieketklubs in Berlyn gestig het. Die Duitse Krieketbond is in 1988 gestig. Duitse krieket toon tans 'n sterk groei en opswaai, veral te danke aan asielsoekers uit krieketspelende lande soos Afghanistan en Pakistan, wat hul sport en ywer saambring.
Duitse stede het twee keer as gasheerland van die Olimpiese Somerspele opgetree: Berlyn in 1936 en München in 1972. Garmisch-Partenkirchen het die Olimpiese Winterspele 1936 aangebied.
Duitsland is een van die leidende lande in motorwedrenne en behels bekende vervaardigers soos BMW en Mercedes-Benz. Die renjaer Michael Schumacher het verskeie rekords opgestel en die Formule Een-wêreldkampioenskap sewe keer gewen, meer as enige ander renjaer. Sebastian Vettel behoort ook tot die beste vyf renjaers ooit en Nico Rosberg behoort ook tot die Formule Een-wenners. Die Duitse Grand Prix word óf op die Hockenheimring óf op die Nürburgring beslis.
↑ (de) "Gebiet und Bevölkerung – Fläche und Bevölkerung". Statistische Ämter des Bundes und der Länder. 31 Desember 2020. Besoek op 31 Desember 2020.
↑ (en) "Surface water and surface water change". OESO. Besoek op 8 Desember 2021.
↑ (de) "Bevölkerung nach Nationalität und Geschlecht (Quartalszahlen)". 30 Junie 2021. Besoek op 8 Desember 2021.
↑ (de) "Zensus 2011: Bevölkerung am 9. Mai 2011" (PDF). Geargiveer (PDF) vanaf die oorspronklike op 23 November 2017. Besoek op 13 Mei 2018.
↑ 7,0 7,1 7,2 7,3 (en) "Germany". Internasionale Monetêre Fonds. Oktober 2021. Besoek op 8 Desember 2021.
↑ (en) "Human Development Report 2020" (PDF). United Nations Development Programme. 2020. Besoek op 8 Desember 2021.
↑ (en) "Gini Index". Wêreldbank. Besoek op 8 Desember 2021.
↑ (en) Jenny Gesley (26 September 2018). "The Protection of Minority and Regional Languages in Germany". Library of Congress. Besoek op 8 Desember 2021.
↑ (de) Norico – Norisches Kulturmagazin: 45 Prozent der Deutschen haben genetisch gesehen keltische Wurzeln. Besoek op 7 Desember 2017 Geargiveer 18 Desember 2017 op Wayback Machine
↑ (de) Tatsachen über Deutschland – Geschichte: Mittelalter. Besoek op 11 Julie 2017[dooie skakel]
↑ (de) Bundeszentrale für politische Bildung (bpb) – Dieter Schott: Kleine Geschichte der europäischen Stadt. Besoek op 12 Augustus 2018
↑ (de) GTAI: Standort Deutschland – Industrien: Software-Branche. Besoek op 4 Julie 2016 Geargiveer 2 Augustus 2016 op Wayback Machine
↑ (de) Statistisches Bundesamt: Statistisches Jahrbuch 2015 Geargiveer 13 November 2015 op Wayback Machine
↑ (de) boersennews.de, 4 Julie 2016: BREXIT: Mehr Briten wollen deutsche Staatsbürgerschaft. Besoek op 10 Julie 2016[dooie skakel]
↑ (de) Statistisches Bundesamt: Bevölkerung und Erwerbstätigkeit Geargiveer 15 November 2013 op Wayback Machine, besoek op 3 Junie 2013.
↑ (de) destatis – persmededelings: Weiterhin hohe Zuwanderung nach Deutschland im Jahr 2012 Geargiveer 15 November 2013 op Wayback Machine
↑ (de) destatis.de: Statistisches Jahrbuch 2012, bl.170. Besoek op 28 Augustus 2013. Wisselkoers €/ZAR soos op 27 Augustus 2013 Geargiveer 15 November 2012 op Wayback Machine
↑ (de) Tatsachen über Deutschland: Deutsch lernen im Partnerschaftsnetzwerk. Besoek op 29 Mei 2017 Geargiveer 12 Mei 2020 op Wayback Machine
↑ (de) "Geschichte". Rugby-Verband.de. Deutscher Rugby-Verband. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 13 Junie 2020. Besoek op 17 Junie 2019.
↑ (en) Jenny Hill (7 Junie 2016). "Cricket-loving Asian migrants take game to Germany". BBC. Besoek op 8 Augustus 2021.
↑ (en) Tim Wigmore (27 Mei 2016). "How Afghanistan is bringing cricket to Germany". ESPNcricinfo. Besoek op 8 Desember 2021.
(en) "Germany". Encyclopædia Britannica. Besoek op 8 Desember 2021.
(en) "Germany". Central Intelligence Agency. Besoek op 8 Desember 2021.
(en) Germany at a glance – Feite oor Duitsland
(en) Deutschland.de – Your link to Germany
(de) DWD – Klimadaten Deutschland
(en) Grondwet | Basic Law – Aflaaibare Engelse weergawe
(en) Make it in Germany – Working, studying, living in Germany
Ontsluit van "https:https://www.duhocchina.com/wiki/index.php?lang=af&q=Duitsland&oldid=2507769"
Duitsland: Land in Sentraal-Europa
Duitsland (Duits: Deutschland, [ˈdɔʏtʃlant], luister (hulp·inligting)), amptelik die Bondsrepubliek Duitsland (in Afrikaans dikwels ook Federale Republiek Duitsland genoem; Duits: Bundesrepublik Deutschland, [ˈbundəsʁepuˌbliːk ˈdɔjtʃlant], luister (hulp·inligting)), is in die sentrum van Europa geleë en vervul in baie opsigte \'n brugfunksie tussen Wes-Europa en die lande van Sentraal- en Oos-Europa.