Molao: tumello e hlakile ka joala | Motheo oa Moputso
Molao Ke tumello efe ho etsa joalo?
Ho etsahala'ng ha bosiu bo ntse bo tsoela pele 'me ebang bacha kapa ba babeli ba batla ba le bobe haholo? Ha litemoso li fokotsehile 'me li batla ho tlamahane, motho o ka ea kae ho fihlela kae? 'No' e bolela neng mohlomong 'mohlomong'? Melao ea papali ke efe? Lerato le fetoha neng ho kopanela liphate? Ke mang ea etsang qeto?
Khompho le Joala
Ke ile ka buisana le mosali ea lilemo li 17 ea nang le boemo ba bophelo bo botle ba kelello boemong bo botle ba neng ba kene lihlopheng tsa tumello le basali. Re tla mo bitsa Jan. O ile a nkholisa hore "o tseba meeli ea hae" ka joala. Ha a botsoa hore na o ne a bolela'ng ka seo, o ile a arabela, "Ke ne nke ke ka tahoa hoo ke tla fetela". Leha ho le joalo o ile a re "o laetse pele" pele a tsoa ka mafelo-beke a bile a sa sireletsehe, ho kopanela liphate le batho ba sa tšoaneng. O ile a lumela hore o ne a ke ke a kopanela liphate le banna bao haeba a sa tahoa. Kapa o ne a ke ke a lumella mofuta oa thobalano, ho kopanyelletsa le ho kopanela liphate ka bohale, hoo hangata ba neng ba batla. Leha ho le joalo o ile a re a ke ke a nyatsa motho ka hore a 'mo khothalletse hore a kopanele liphate maemong ao hobane o ne a noa' me a tsosoa ke thobalano. Mohopolong oa hae o ile a re e tlameha ebe o ne a fana ka tumello esita le haeba a ikoahlaea letsatsing le hlahlamang.
Ho motho e moholo, ho 'tseba meeli ea hae' ka joala ho ka bolela ho se lahleheloe ke matla a ho khona ho lumellana ka bolokolohi. Ho se tšoane ho joalo ha tlhaloso ho etsa hore linyeoe tsa mathata li be le bothata bakeng sa peto. Ke ile ka botsa Jan hore na ke hobane'ng ha a ile a beha kotsing ea ho ima kapa ho tšoaetsoa ka thobalano ka ho se sebelise lithibela-mafu. O ile a arabela hore ntate oa hae o tla halefa ha a fumana hore ngoananyana oa hae o kopanela liphate. O ile a re ha a ima, o ne a tla ntša mpa, mme 'mè oa hae o ne a tla mo thusa. Kahoo ho sa tsotellehe lipuo tse kenang sekolo tabeng ena, ka ho etsa joalo, o tšaba hore na batsoali ba hae ba tla arabela joang le khatello ea lithaka ea ho noa haholo le ho 'monate' bosiung ba bohlokoa ho feta kamoo a ikhethang kateng. E joalo ke boko bo nkang kotsi bocha.
Le hoja e le phoso ea ho ba le thobalano ea litalenta ntle le tumello, basali ba atisa ho tletleba hore ba qobelloa ho kena ho eona. Research e bontša hore 'ho susumetsa' ho matla ho kopanela liphate ka thobalano ho tloaelehile kajeno har'a batho ba bacha ba lilemo li 16-18. Banna le basali ba bacha ba bolela hore litšoantšo tsa bootsoa ke tsa bohlokoa haholo. Le hoja ba tseba hore "ho bohloko haholo ho basali", bahlankana ba ntse ba qobella ka hohle kamoo ho ka khonehang ho 'susumetsa' basali ho ba lumella hore ba etse joalo. Esita le bahlankana bao ha baa ka ba bonahala ba le monate. Sena Puisano ea lipuo tsa metsotso ea 10 le mofuputsi ea etellang pele o hlalosa ho eketsehileng ka seo ba se fumaneng. Ke mosali a le mong feela ea ileng a lumela hore o tla e thabela. Bakeng sa bahlankana ba bang, ho ba le "mapheo a sootho" a bona e ka ba pakane e matla.
Boitšoaro ke phephetso ho basali le banna ka nako e ntle, empa haholo-holo moketeng oa mokha har'a bacha. Ntle le hore moralo oa ho beha meeli o khethiloe esale pele, ho ka ba thata ho qoba tšusumetso e matla ha menate ea ho kopanela liphate e etsa khethollo le ha re batla ho bonoa re le boikutlo ba ho kopanela liphate le 'pholileng'.
Leha ho le joalo thuto e eketsehileng e potolohileng tšusumetso ea joala ka tumello le ka tsela ea ho ba sebete ho sa tsotellehe ho qobelloa ho hlokahala. Ho ruta 'tsebo ea ho intša' le ho hlompha meeli ea motho e mong e tla ba esale pele haholo. Lipatlisiso tse 'maloa tsa maikutlo a bacha li bitsitse mofuta ona oa thuto.
<< Molao oa Consent ke ofe? Sexting >>