Nuuskommentaar: Dis nie omkopery, dis net rassismeSportminister Fikile Mbalula. Foto: Flickr/GovernmentZA Mbalula was driftig, maar hoe meer hy vir Suid-Afrika (en die ANC-regering) in die bresse probeer tree, hoe dieper sleep hy die land in die knoffel in. Fifa is al as ’n regering in eie reg beskryf, so magtig het dit geword. Fifa se “regering” het egter ’n paar wette, so vas soos die wette van die Mede en Perse. Die bekendste is dat dit geen regeringsinmenging duld nie, en die tweede is dat dit rassisme verbied. Maar wat doen die geagte minister? Hy verweer Safa se rol in die “beweerde” omkoopskandaal deur te sê die betaling is in opdrag van die regering gedoen. Met ander woorde, ’n minister erken openlik daar was regeringsinmenging. En die lysie van lande wat Fifa al weens regeringsinmenging geskors het, is indrukwekkend, met lande soos Griekeland, Iran en Kenia wat uitgeskop is. Eers nadat die betrokke regerings gaan skuld bely het en onderneem het om dit nie weer te doen nie, is hulle hertoegelaat. Ná Nigerië se patetiese vertoning tydens die 2010-toernooi het die Nigeriese regering die span belet om etlike jare in die buiteland te speel, en die land is uitgeskop. Die regering het gou kopgegee. Maar kom dit by Suid-Afrika, word die donkerbril opgesit. Mbalula bak waarskynlik nie ’n kluitjie dat die betaling in opdrag van die regering was, en Safa net die “uitvoerder” was nie. Voormalige president Thabo Mbeki hét inderdaad in ’n stadium oorboord gegaan met sy Afrika-diaspora-idee, wat sterk op ’n lojaliteit aan die swart ras geskoei was. ’n Goeie voorbeeld destyds was toe Haïti sy 200ste onafhanlikheidsjaar gevier het, en effektief die hele wêreld, insluitend Afrika, wyd gehou het. Maar daar was ’n Suid-Afrikaanse afvaardiging gelei deur Mbeki self (en ’n Suid-Afrikaanse oorlogskip daar naby vir ingeval Mbeki en Kie. skielik ontruim sou moes word). Tydens die Wêreldbeker-sokkertoernooi in Suid-Afrika sal Suid-Afrikaners onthou hoe die regering in wese aan Suid-Afrikaners voorgeskryf het wie ondersteun moes word nadat Suid-Afrika uitgeknikker is. Nie Arabiese lande op die Afrika-vasteland soos Algerië nie, maar byvoorbeeld Ghana. Dit het suiwer om velkleur gehandel. Plaaslik kon sokkerkenners nie verstaan hoekom die bitterlik lojale wit hemelbesem, Matthew Booth, nie ’n speelkans kry nie. Selfs in wedstryde waar dit baie duidelik was dat sy lengte bitterlik nodig was, het Booth niks verder as opwarming gekom nie. Dit sal niemand verbaas as die instruksie van die regering was dat hulle nie ’n wit gesig op die veld vir Suid-Afrika wil sien nie. Die geleentheid moes ’n vertoonvenster vir swart wees, byna soos die Olimpiese Spele in Duitsland Hitler se uitstalvenster vir Ariese deugde moes wees. Fifa is nou in gans ’n te groot tameletjie gedompel om hom nou aan sulke dinge soos rassisme in Suid-Afrikaanse sport, en die feit dat die regering dit self dryf, te steur. Ondersoekende joernaliste ruk op ’n daaglikse basis net nog meer slange uit die Fifa-binnekring, en die sluier oor die bewyse waaroor die vervolgingsowerhede beskik, word daagliks verder en verder gelig. Kort nadat Mbalula driftig omkopery ontken het, het dit aan die lig gekom dat een van die geïmpliseerdes, die Amerikaner Chuck Blazer, onder eed erken het dat dit inderdaad omkopery was. (Die buitelandse pers het dit al lankal geweet.) Mbalula sou sy saak gesterk het as hy by die nuuskonferensie die vorderingsverslae van die Karibiese sokkerowerhede kon toon oor hoe die fondse vir die diaspora-program doeltreffend aangewend is. Trouens, dit was immers Suid-Afrika wat in die brief aan Fifa vir die betaling aangedui het dat daardie fonds deur Jack Warner self bestuur moes wees. Het Suid-Afrika werklik ná ses jaar nog geen behoefte gesien dat verantwoording gedoen word van meer as R120 miljoen wat die Suid-Afrikaanse belastingbetalers uiteindelik moes aansuiwer nie? Het Mbalula jou werklik gedink sy regering het nog ’n greintjie geloofwaardigheid ná die jongste Nkandla-verslag wat so opsigtelik skeef was dat die Suid-Afrikaanse Raad van Kerke in skerp taal daarop reageer het, gevolg deur die Tussenkerklike Raad van die NG Kerk, die Hervormde Kerk en Gereformeerde Kerke? Mbalula probeer die ou truuk om patriotisme teenoor die land met lojaliteit teenoor die regering wat hy verteenwoordig te vermeng. Nee, enige erkende definisie van patriotisme sou aan die lig bring dat dit soms juis kritiek op ’n skewe regering is wat op patriotisme neerkom. En dis in hierdie posisie wat die land nou al lank verkeer. Dit is interessant dat Katar, noudat die wurgketting stywer trek oor hoe dié land sy 2022-bod gekry het, ook reeds die vrae as rassisme probeer afmaak. Katar, ’n skatryk olielandjie, se styl was blykbaar om beleggings aan lande te beloof wat bereid was om druk op hul burgers met stemreg op die bodkomitee uit te oefen. Trouens, Frankryk het tydens ’n presidensiële onthaal vir die emir van Katar openlik die voorsitter van die Franse sokkervereniging, Michel Plantini, bedank dat hy toe sy kant gebring het. Plantini se seun het ook ’n werk met ’n koninklike salaris in Katar gekry. Plantini is nou die Europese sokkervereniging, Uefa, se voorsitter, en sy naam word as moontlike opvolger vir Sepp Blatter genoem. Kortom, dit sal Suid-Afrika nou eers loon om ’n bietjie terug te staan en te kyk na die skade wat reeds aangerig is, voordat daar weer eselore aangesit word. Moenie verwere opper wat net die regering self glo, maar ander as duidelik deursigtig beskou en as belediging beskou dat iemand hul intelligensie so onderskat nie. Die belangrikste egter is dat Danny Jordaan nou uit die watte waarin hy toegewoel is, losgewikkel word dat hy self die wolke wat om sy kop aanpak kan verdryf. Jordaan is nou in ’n moeilike posisie. As burgemeester van die Nelson Mandela-metropool is hy nou ’n ontplooide politieke kader. Hy is in die onbenydenswaardige posisie dat hy nie werklik ook die blaam op die regering kan plaas nie, want sy posisie daar is nou broos. Doen hy dit egter nie, sal daar groot vraagtekens hang oor hoe hy as hoof van die toernooispan onbewus kon wees van $10 miljoen dollar wat Fifa teruggehou het. Dit plaas groot vraagtekens oor sy vaardighede as bestuurder, en hy moet ’n munisipale raad gaan regruk wat (deur die einste ANC) in die grond in bestuur is. En die Suid-Afrikaanse belastingbetalers verdien om te weet wat presies gebeur het, want uiteindelik was dit tog hulle wat daarvoor opgedok het.