Die ouer persoon in die werkplek (2)
Ons het in die vorige artikel ná ‘n paar aspekte rakende die ouer persoon in die beroepswêreld gekyk. Aspekte wat ons aangeraak het, was onder meer waarom mense op ‘n gevorderde leeftyd nog wil werk. ‘n Ander belangrike faset wat ons bespreek het, is die voorbereiding en beplanning vir werk na aftree-ouderdom.
Maar is daar mense wat werklik nog wil werk nadat hulle reeds op pensioen moes gegaan het? Ja, daar is natuurlik mense wat as gevolg van finansiële redes steeds moet werk omrede hulle nie kan bekostig om af te tree nie. Tog, hoekom sal mense nog werk en arbei wanneer hulle dit nie meer nodig het nie? Hoekom nie rustig en welverdiend ontspan en terugkyk op ‘n lewe van werk en vreugde nie?
Ek dink die redes hiervoor kan in een punt opgesom word:
· Hierdie mense voel dat hulle op ‘n gevorderde leeftyd steeds ‘n betekensvolle bydrae kan maak.
So het die beroemde sanger en liedjieskrywer Johnny Cash op 71-jarige ouderdom nog liedjies geskryf en opgeneem. Van sy beroemde liedjies sluit in “Walk the Line”, “Folsom Prison Blues” en “Ring of Fire”. Sekerlik kon hy dit bekostig om op sy oudag rustiger te wees, maar hy wou nie. Feitlik tot op sy sterfbed was hy besig met opnames. Ek is seker dat Johnny Cash nie meer die geld nodig gehad het nie, maar daar was ‘n dryfveer in hom om sy talente te deel en voluit te leef tot die einde van sy lewe.
Die akteur en filmregisseur Clint Eastwood is steeds voluit aan die gang met sy filmproduksies. Ons onthou hom as die ster in films soos “Dirty Harry”, “Escape from Alcatraz” en “Bridges from Madison County”. Onlangs was hy ook die regisseur van die flim “Invictus”, wat gehandel het oor die Wêreldbeker-rugbytoernooi van 1995. Eastwood is gebore op 31 Mei 1930, wat maak dat hy hierdie jaar sy 80ste verjaardag vier.
Dan is daar Warren Buffet, wat hierdie jaar ook 80 word. Hy is een van die suksesvolste beleggers en een van die rykste mense ter die wêreld, maar hy is steeds aan die gang en aan die bestuur van sake. Sekerlik het hy nie nodig om meer te werk nie.
In ons eie land was ‘n vorige eerste minister, DF Malan, in sy amp tot op die ouderdom van 80. Nelson Mandela, na 27 jaar in die tronk, is in 1994 ingehuldig as staatspresident. Hy het hierdie pos beklee tot 1999 – die jaar waarin hy 81 jaar geword het.
Die beroemde Michelangelo, Italiaanse Renaissance-skilder, beeldhouer, argitek, digter en ingenieur van die 16de eeu, word op die ouderdom van 74 aangestel as die argitek van die Saint Peter Basiliek in die Vatikaanstad.
Hierdie is maar enkele voorbeelde van mense wat op ‘n hoë ouderdom nog produktief en aktief besig was om te werk. Die redenasie kan seker aangevoer word van: “Wel, dis beroemde mense, maar ek is maar net ‘n gewone mens, oud en afgeleef.” So ‘n argument is doodgewoon net nie waar nie. In elke mens is daar ‘n stukkie goud en talent wat jy met die mense rondom jou kan deel.
Die hele aspek hang baie saam met die eiewaarde en selfbeeld van die ouer persoon. Dit is normaal dat ‘n ouer persoon soms kan twyfel aan sy of haar vermoëns. Daar is lewenskragte wat afneem, daar is nuwe tegnologie en die vinnige pas van die moderne lewe. Tog moet die ouer persoon weet hy of sy beskik oor kennis en ervaring wat nie gekoop kan word nie. Daar is baie mense wat in hul tagtigs of negentigs nog helder kan dink, ‘n goeie oordeel het en ‘n sinvolle bydrae kan maak. Dit is nie net die bejaarde beroemdes nie, hoewel hulle vir ons ‘n inspirasie is, maar daar is ook gewone mense rondom ons wat op ‘n rype ouderdom steeds wonderlike werk verrig.
Die volgende aspekte is belangrik:
· Behou ‘n positiewe ingesteldheid. Weet dat jy ‘n bydrae kan maak.
· Jou kennis en ervaring kan ‘n groot bydrae maak, al is dit net in die kring van jou familie en vriende.
· Hou jou gesond met oefening en regte eetgewoontes.
· Hou jou brein skerp en wakker met intellektuele stimulering.
· Toon ‘n belangstelling in die dinge rondom jou.
· Bly op hoogte met die nuwe tegnologie.
Net om kortliks op die laaste punt, hierbo genoem, ‘n opmerking te maak. Sommige ouer persone skram weg van die rekenaar en die internet. Tog kan dit ‘n nuwe wêreld vir die ouer persoon oopmaak wat sy horisonne verbreed. ‘n Wonderlike moontlikheid wat hieruit voortspruit, is dat ‘n ouer persoon op rekenaar sy lewensverhaal kan neerskryf. Dit kan ‘n fantastiese nalatenskap vir sy kinders, kleinkinders en nageslag wees.
Die woorde van Samuel Ullman beskryf dit raak: “Niemand word oud deur ‘n sekere aantal jare te lewe nie; mense word oud wanneer hulle hul ideale agterlaat.”
Opsommend: daar is genoeg ouer mense wat bewys dat jy op ‘n hoë ouderdom steeds ‘n nuttige en betekenisvolle bydrae kan maak. Dit hoef nie noodwendig binne werksverband te wees nie. Jy kan binne die strukture van jou familie, vriendekring, samelewingstrukture, kerk en so meer ‘n waardevolle diens en insette lewer. Dit hang net van jou persoonlike ingesteldheid en van jou drome en ideale af. ‘n Ouer persoon hou nie op om te lewe nie, maar het steeds ‘n taak en roeping om te vervul.