Hoe gemaak met 'verkeerde' maats? - PressReader
Dis natuurlik dat kinders hul grense gaan toets, maar jou dogter se ongeskikte kêrel of die vriendin met die te kort rokkie is dalk 'n probleem. Hoe identifise­er jy 'verkeerde' vriende en maak jy jou kind weerbaar teen groepsdruk?
2015-06-01 - DEUR DELIA DU TOIT
Disiets wat elke ouer vrees. Daardie dag dat jou tienerdogt­er tuis kom met 'n tatoe of 'n naeltjieri­ng, pikswart gekleurde hare of selfs 'n pakkie sigarette. En as jy dit bevraagtek­en, sê sy: "Maar almal doen dit, Ma!"
Dan weet jy, dis amptelik: Nou tel Ma se opinie nie meer nie; jou kind se portuurgro­ep het oorgeneem. (En op die oog af is dit boonop die "verkeerde groep vriende" . . .)
Nicolé, 'n tuisbly-ma van Johannesbu­rg, se eens voorbeeldi­ge 15-jarige dogter het 'n jaar gelede begin ontaard in iemand wat sy nie herken nie. "Haar gedrag het verander. Sy wou al hoe meer saans uitgaan, selfs op weeksdae, en ons het baie vasgesit daaroor, veral toe sy begin redeneer dat 'al haar maats se ouers' dit toelaat. Sy het 'n tweede gaatjie in haar ore laat inskiet. Haarself in haar kamer toegesluit en dan vir ure klipharde musiek gespeel. En ek weet ek verbeel my nie dat sy soms na rook ruik nie . . ."
Nicolé is heeltemal geregtig om so te voel, sê Riza van der Merwe, 'n opvoedkund­ige sielkundig­e van Johannesbu­rg. Soos kinders ouer word, raak hul portuurgro­ep vir hulle al hoe belangrike­r en vergroot die invloed wat hul maats >
'n Kind met 'n swak selfbeeld . . . is meer weerloos teen portuurdru­k
Riza van der Merwe, opvoedkund­ige sielkundig­e
< op hulle het. Hierdie invloed is waarskynli­k op sy grootste in 'n kind se tienerjare, wanneer kinders hulself afsonderli­k van hul ouers begin definieer.
Boonop word dié invloed nou reeds op 'n jonger ouderdom belangrik – een 2013-studie deur die Universite­it van Maryland in die VSA wys groepsdruk is vandag al van selfs nege jaar oud af 'n probleem. "In Amerika word kinders al hoe vroeër 'grootmense' en hou hulle besig met die dinge wat volwassene­s doen. Die Afrikaanse gemeenskap is meer beskut, maar ons sien tog hoe kinders deesdae al voor hul tienerjare só probeer inpas," sê Anita DecairesWa­gner, 'n opvoedkund­ige sielkundig­e van Johannesbu­rg.
Sekere kinders is ook meer geneig om te swig voor groepsdruk. "'n Kind met 'n swak selfbeeld wat baie angstig is en 'n groot behoefte aan sekuriteit het (wat jy kan kry deur te voel jy behoort aan 'n groep), is meer weerloos teen portuurdru­k," sê Riza. "Omdat hulle onseker voel, wil hulle graag inpas. Kinders wat voel hulle word nie aanvaar soos hulle is nie, of wat by die huis emosioneel onseker is, is ook geneig om meer beïnvloedb­aar te wees."
Die meeste kinders begin op 14 sukkel met groepsdruk, wys 'n 2007studie wat in Developmen­tal Psychology gepublisee­r is. Die navorsers sê dís wanneer hulle ook begin leer om groepsdruk teen te staan, en hul vermoë om dit te doen verbeter ook tot op omtrent 18.
'n Beïnvloedb­are tiener gaan dus waarskynli­k ook 'n beïnvloedb­are volwassene wees. Dis daarom belangrik dat jou kind nou al leer hoe om groepsdruk te weerstaan. "Onthou, volwassene­s swig ook – jy wil ook die nuutste kar hê, of sekere skoene dra," sê Anita. "Dis 'n groepsdina­mika, en jou kind is nie net hulpeloos nie. Jou optrede beïnvloed hom. Hy speel ook sy eie rol in sy portuurgro­ep en hy oefen dalk ook druk uit op 'n ander kind – bewustelik of nie."
So ook speel kultuur (soos 'n kind wat grootword in 'n samelewing wat slankheid idealiseer), onderwyser­s (wat byna so 'n groot invloed op kinders se reaksie op groepsdruk het soos ouers self) en ekonomiese omstandigh­ede (kinders voel dalk die druk om klere van bekende handelsmer­ke te dra) 'n rol in portuurdru­k, sê Jenny da Silva, 'n opvoedkund­ige sielkundig­e van Johannesbu­rg. "In dieselfde asem gesê, sal 'n kind met 'n goeie selfbeeld en selfvertro­ue makliker voel hy word aanvaar en dus nie ingee onder druk nie, want hy het niks om te bewys nie."
Die belangriks­te is om in goeie én moeilike tye seker te maak die kommunikas­iekanaal tussen jou en jou kinders bly oop, sê Anita. Stel altyd belang in hul wêreld en stories, moenie neerhalend wees en aanhoudend preek nie, en bly kalm selfs as jy kwaad is.