PressReader - Baba & Kleuter: 2017-10-01 - Dut- dut deur die dag
Dut- dut deur die dag
Jou baba is nou ’n peuter en skie­lik glad nie meer lus om be­dags te slaap nie. Moet jy dag­sla­pies aan hom op­dwing of hom maar sy gang laat gaan?
Baba & Kleuter - 2017-10-01 - INHOUD - DEUR DANIELLA DE WITT
Die huis is rus­tig. Jy het pas ná ’n groot ge­suk­kel jou peuter in sy bed­jie ge­sit en jy sien uit na ’n wel­ver­dien­de blaas­kans, maar jou kop­pie tee is s­kaars ge­maak of die kind skree blou­moord. Hy het s­kaars 15 mi­nu­te ge­slaap.
Waar is die lek­ker lang dag­sla­pies heen wat hy net nou die dag nog ge­niet het? Is hy be­sig om die dag­sla­pe­ry te ont­groei?
Dis nie vreemd dat peu­ters se slaap­pa­troon ver­an­der na­ma­te hul­le ou­er word nie, sê E­ri­ca Ne­ser, skrywer van How Ba­bies And Todd­lers Re­al­ly Sleep en Slaap­gids vir ba­bas en kleu­ters (Pro­tea).
“Peu­ters se be­hoef­te aan slaap ver­min­der van­self en dis nie ons werk om hul slaap­tyd streng te pro­beer be­heer nie,” sê E­ri­ca.
Teen om­trent 12 maan­de oud begin heel­par­ty peu­ters self hul og­gend­sla­pie uit­ska­kel. Die laas­te sla­pie in die mid­dag val ie­wers tus­sen twee en vier jaar oud weg.
Die eer­ste te­kens dat jou peuter ’n sla­pie wil uit­ska­kel, is ge­woon­lik dat hy teen sy ge­wo­ne slaap­tyd begin ba­klei, heel­wat la­ter as ge­woon­lik begin moeg word of een­vou­dig weier om te gaan slaap.
“Soms slaap peu­ters ’n paar we­ke lank heel mak­lik, en dan weier hul­le weer vol­strek om te slaap. Gee maar kans en wees aan­pas­baar tot die nu­we pa­troon vas­ge­lê is,” sê E­ri­ca.
“Par­ty kin­ders slaap in die week by die kleu­ter­skool baie goed, maar wil na­we­ke by die huis glad nie slaap nie. Dis nie iets waar­oor jy jou moet ver­knies nie.”
HOE LANK MOET DAG­SLA­PIES WEES?
Teen een jaar oud slaap die mees­te kin­ders twee keer per dag, sê Ju­dith O­wens, ’n A­me­ri­kaan­se skrywer van ver­skeie boe­ke oor slaap en ’n ken­ner van kin­der­slaap­pa­tro­ne.
Ses maan­de la­ter het hul­le hul sla­pies ge­woon­lik al tot een af­ge­skaal, wat hul­le ge­woon­lik in die mid­dag ge­niet.
Meer as 50 per­sent van vier­ja­ri­ges het nog ’n mid­dag­sla­pie no­dig, maar el­ke kind is an­ders, sê Ju­dith.
Mis­kien is dit mak­li­ker om dit vol­gens ure per dag uit te werk: peu­ters het vol­gens Ju­dith al­te­saam 12 tot 14 uur slaap uit die vol­le 24 uur no­dig.
Dit ge­sê, is el­ke peuter an­ders. Ter­wyl een peuter te­vre­de gaan wees met net ’n half­uur van rus in die mid­dag, het ’n an­der min­stens twee uur in droom­land no­dig, sê E­ri­ca.
“Moe­nie dat hul slaap­tyd jou te ge­span­ne maak nie. Ons kan die klein­goed nie dwing om te slaap nie,” maan sy.
AS PEU­TERS WEIER OM TE SLAAP
Een van die groot­ste pro­ble­me met dag­sla­pies is dat peu­ters teen die slaap ba­klei. Hul­le is moeg, maar wil nie slaap nie want hul­le is bang hul­le loop iets mis. Hul­le wil ver­al nie die ge­sel­skap ver­laat om te gaan slaap nie, sê E­ri­ca.
Hier­die klein­goed wil graag by hul ou­ers wees en hul­le weet al slaap be­te­ken meest­al af­son­de­ring.
Ge­luk­kig is daar ’n op­los­sing, sê E­ri­ca. “Dit help soms as mam­ma of pap­pa saam gaan slaap of by die klein­ding sit tot hy aan die slaap is.”
MITES OOR SLAAP­TYD
’n Mens kan baie mak­lik die fout maak om te dink dat as jy jou aap­stert be­dags wak­ker hou, hy die nag soos ’n droom gaan slaap. Die teen­oor­ge­stel­de is on­ge­luk­kig waar.
Jou kind raak net te moeg as hy nie be­dags rus nie, en is dan saans oor­moeg. Nie net suk­kel hy om dan tot slaap te kom nie – dis ook swak vir sy ge­sond­heid as dit te veel ge­beur én dit kan sy slaap­si­klus heel-
En ter­wyl ’n dag van slaap tot oor­moeg­heid saans kan lei, kan te veel slaap deur die dag ook ver­oor­saak dat jou kind saans suk­kel om te slaap, waar­sku E­ri­ca.
’n Goue mid­de­weg is die ant­woord: “Mik vir ge­noeg slaap die mees­te dae en ont­hou dat ’n mens nie jou kind se slaap­tye heel­te­mal kan be­heer nie.
“Jy kan help deur min of meer by ’n roe­ti­ne te hou son­der om be­hep daar­mee te wees, maar baie e­le­men­te van slaap val heel­te­mal bui­te jou be­heer. Ont­hou maar dat ver­re­weg die mees­te kin­ders se slaap­pro­ble­me tus­sen drie en vier jaar van­self ver­dwyn.”
PLANNE MET SLAAPDRAMAS E­RI­CA GEE RAAD
jou kind weier om te slaap, kan jy ’n stil speel­tyd­roe­ti­ne in­stel. Jou kind kan dan in die bed­jie bly, maar iets rus­tigs doen soos om deur boe­kies te blaai of met blok­kies te speel. 2As
jou kind deur die dag glad nie ge­slaap het nie, kan jy ge­rus aand­e­te, bad- en slaap­tyd ’n bie­tjie vroe­ër maak. 3As
jou kind te lank of tot te laat in die mid­dag slaap, moet jy hom wak­ker maak om te keer dat hy die aand met slaap­tyd te wak­ker is.
SKEP GE­SON­DE SLAAPPATRONE
Die be­ken­de kin­der­sorg­ken­ner Suster Li­li­an deel die vol­gen­de wen­ke: • Skep ’n e­mo­si­o­neel ge­son­de om­ge­wing
vir jou kind. • Maak ’n po­si­tie­we, ver­troos­ten­de af
wen­roe­ti­ne deel van jou kind se dag. • Bors- of bot­tel­voed jou kind voor slaap­tyd, maar hou op voed voor hy heel­te­mal aan die slaap raak. • So­dra jou kind oud ge­noeg is, kan jy die kuns van on­der­han­de­ling begin be­oe­fen deur ’n plak­ker­kaart as be­lo­ning­stel­sel te ge­bruik. Kom al­tyd jou kant van die oor­een­koms na. • Sorg dat jy so­veel moont­lik ge­hal­te­tyd saam met jou kind deur­bring. As din­ge goed gaan, kan jy teen slaap­tyd met reg op rus en vre­de aan­spraak maak.
Meer as 50 per­sent van vier­ja­ri­ges het ’n mid­dag­sla­pie no­dig, maar el­ke kind is an­ders.