Wysheid - Page 2
Wendag > Forum > Boermanskap > Volksimbole > Wysheid
30th June 2007, 15:58 #11
Die gebou lyk onmiskenbaar soos die Hagia Sofia kerke van Europa, wat aan die Heilige Wysheid van God opgedra is. Die koepel en die lantern.
Kyk na die ruiterbeeld voor die gebou. Dit is die beeld van Genl. C R de Wet. Wat maak sy beeld voor 'n kerk wat aan die Wysheid opgedra is?
Nee, die gebou is nie 'n kerk nie. Dit is die Vierde Raadsaal in Bloemfontein. Die laaste Boere Parlement het gedurende Maart 1900 hier verdaag.
Ons is besig om die Wysheid te herontdek, soos wat G A Watermeyer voorpel het.
Die hoop beskaam nie!
2nd July 2007, 20:08 #12
Ons is nie in die posisie om te beweer dat die Vierde Raadsaal wel aan die Wysheid van God opgedra is nie. Maar ewenwel kan ons ook nie die waarskynlikheid ignoreer dat ons Boere grondleggers die instrument van Bybelse profesië was nie. Ons kan egter met sekerheid in geloof aanvaar dat die geïnspireerde gedigte van ons Boere digters in vervulling gaan.
Wat wel sonder twyfel bewese is, is dat die kragtige ruiter, die krygsman, generaal C R de Wet, wat voor die Vierde Raadsaal uitgebeeld word, ter ruste gelê is aan die voete van die vroue en kinders van die helkampe.
Op die ou einde is die koppeling tussen die Vierde Raadsaal en ons moeders tog aanwesig.
Vir diegene wat vlug van begrip is. Die Vroue Monument is gedurende 1913 ingewy.
2nd July 2007, 20:25 #13
Die vrou genereer die psige van 'n Volk.
Die vrou is die moeder van 'n Volk.
Die vrou is die gewete van 'n volk.
'n Volk wat die stem van sy vroue onderdruk, is 'n Volk sonder gewete.
Hoe ver terug gaan ons die simbool van die vrou in ons Volksgeskiedenis soek?
2nd July 2007, 20:55 #14
Eerdat ons terugloop op die spoor van die vergete vrou, vra ek vergunning om die volgende te deel.
Onlangs kuier ek op Prieska. Laat gedurende die aand draai die gesprek na die Moederkerk op die bult langs die Oranjerivier. Die probleem is die cupola'tjie op die toring. Volgens die ou mense van Prieska hoort die cupola nie op die toring nie. 'n Kerktoring moet mos soos 'n naald lyk. Hulle verdink die argitek van een of ander geknoeiery. Niemand is ook meer seker nie.
Die anderdagmôre ry ek spesiaal dorp toe om 'n foto van die veelbesproke toring te neem. Dit is met 'n glimlag dat ek verder ry. Siener was 'n siener. Hy het presies geweet waar sy bakens is.
3rd July 2007, 09:33 #15
Die cupola staan in Afrikaans bekend as die lantern van die koepel. (Cupola (kyou' puh luh), noun 1. Archit. a. A light structure on a dome or roof, serving as a belfry, lantern, or belvedere.) Die funksie van die lantern is om lig en lug in te laat.
Die koepel staan in Latyn bekend as "domus". Domus beteken "huis" (Latin domus, a house). Kan ons die klok hoor lui?
My gedagtes is terug by die Vierde Raadsaal.
3rd July 2007, 11:33 #16
Aanvanklike godsdiensonderig en dienste aan die Kaap is gelei deur 'n sieketrooster, by name Willem Wylant. Daar was geen vaste predikant nie.
Die Koloniste het egter verlang dat hulle deur 'n vaste predikant bedien moes word. Die Here XVII het toe besluit om Johannes van Arckel as predikant na die Kaap te stuur. Hy het op 18 Augustus 1665 in Tafelbaai aan wal gekom.
Terwyl die fondament van die eerste kerkgebou in 1678 gelê is, is diens gehou in "De Kat" van die Kasteel die Goeie Hoop.
3rd July 2007, 13:40 #17
Kom ons volg die reis van hierdie vrou in ons volksimboliek. Ons vind haar in die seël van die oudste kerk aan die suidpunt van Afrika.
Die gebruik van kerkseëls dateer terug tot die vroegste tye van die Kerkhervorming. Na die Reformasie het die behoefte ontstaan om uitgaande stukke van kerkgemeentes met ‘n herkenningsteken van daardie gemeentes te waarmerk. Die Nasionale Sinode van Den Haag het byvoorbeeld in 1586 die volgende in sy artikel 75 bepaal: "Dengenen, die uit de gemeente vertrekken sal een Attestatie ofte Getuigenis haars wandels meegegeven worden, onder den Zegel der Kerken, ofte daar geen zegel en is van twee ondertekend."
(Aan dié wat uit die gemeente vertrek, sal 'n attestaat of getuigskrif lewenswandel gegee word, met die seël van die kerk daarop, en as daar nie 'n seël beskikbaar is nie, dan deur twee [persone] onderteken)
Onderstaande is die seël van die Groote Kerk in Kaapstad, die oudste gemeente in die land van die Nederduitsche Gereformeerde Kerk – in die vroeë jare van die die Kaapkolonie, die enigste kerk van enige aard. Daar is verskeie voorbeelde van hierdie seël – die een hier aangetoon dateer uit die 17de eeu. Almal toon die allegoriese figuur van Hoop, as maagd voorgestel, en sy hou ’n anker vas. In hierdie weergawe (waar sy binne ’n skild verskyn) het sy ook ’n vredesduif op haar hand en die bewoording “De Hoop en beschaamt niet”. In latere (onheraldiese) voorbeelde staan sy op die wal van Tafelbaai – Hierdie tema het behoue gebly in die sinodale seël van die Nederduitse Gereformeerde Kerk van Kaapprovinsie.
3rd July 2007, 14:08 #18
Die vrou van die kerkseël vestig haar ook op die eerste amptelike wapen in Suidelike-Afrika, nl. die wapen van Kaap De Goede Hoop. Hier volg die heraldiese verduideliking.
In rooi, ’n klimmende leeu tussen drie ringe, alles van goud; op ’n silwer skildhoof drie koeke van blou met op elkeen ’n fleur-de-lis van goud, vir die Helmteken – op ’n wrong van goud en rooi die figuur van Hoop in haar natuurlike kleure, blou geklee, wat haar regterhand op ’n rots rus en met die linkerhand ’n swart anker stut, die anker met ’n kabel in natuurlike kleure omwend, en vir Skildhouers – aan die regterkant ’n swart wildebees en aan die linkerkant ’n gemsbok, altwee in hulle natuurlike kleure, tesame met die leuse “SPES BONA”.
Die sentrale wapenfiguur van ’n leeu is om verskeie redes gepas. Ten eerste is die leeu (Leo leo) inheems in Suid-Afrika – trouens, ’n subspesie, die Kaapse leeu (Leo leo capensis), was in die kolonie endemies totdat die laaste een in 1842 doodgeskiet is (die laaste leeu in die Kaapkolonie, wat naby Colesberg geskiet is).
Leeus verskyn ook in die wapens van Engeland en Skotland (kyk Groot-Brittanje), die Prinsdom Wallis (kyk die wapen van prins Charles), die Koninkrijk der Nederlanden en verskeie van die Nederlandse provinsies.  Hierdie leeu staan soos die leeus van beide Skotland en Nederland, en het die kleuring van die leeus van Engeland. Setlaars aan die Kaap was uit al hierdie lande afkomstig.
Die ringe is ontleen aan die familiewapen (in rooi, drie ringe van goud, 2 en 1) van Jan van Riebeeck, stigter van die Nederlandse nedersetting van 1652 wat gegroei het om die Kaapkolonie te word. Die ringe word ook in die wapen van Kaapstad gevind.
Die fleurs-de-lis (dié word ook lelies genoem) kom uit die wapen van die konings van Frankryk, en simboliseer die Franse Hugenoot-vlugtelinge wat hulle aan die Kaap gevestig het, veral dié wat deur ’n gesubsidieerde nedersettingskema vanaf 1688 aangekom het.
Die helmteken is ontleen aan die seël van Groote Kerk in Kaapstad. Die maagd het altyd ’n anker vasgehou, as simbool vir geloof. Die simbool is nie net deur die Groote Kerk gebruik nie, maar is algemeen beskou as die simbool van die kolonie. ’n Maagd met ’n anker is gebruik as waarmerk vir Kaapse silwer. As maagd, is sy ook maklik verwar met “die Maagd”, Maria, moeder van Christus. http://www.oocities.org/haigariep/KaapCol.html
Spes Bona beteken Goeie Hoop.
3rd July 2007, 14:31 #19
Hierdie maagdelike figuur was die inspirasie vir die kunswerk van Charles Davidson Bell, Landmeter-Generaal van die Kaap, toe hy die kolonie se eerste posseël, die bekende Kaapse Driehoek, wat 1 September 1853 die eerste maal uitgegee is, geskep het.
Dit was die wêreld se heel eerste driehoekseël, en die eerste posseëluitgifte deur enige land op die vasteland van Afrika.
Bell se kunsvaardigheid in die gebruik van die driehoekige ruimte het daarop uitgedraai dat Hoop op ’n rots gesit het, en hierna was die rots ’n onafskeidbare deel van die beeld. Seëls van hierdie ontwerp was 11 jaar lank in gebruik, waarna dit vervang is met ander ontwerpe wat ook die figuur van Hoop getoon het. Die een hier aangetoon is amper dieselfde as dié van 1864, maar is in ’71 uitgegee. Variasies op hierdie tema het tot in 1902 voortgegaan, toe die kop van Koning Edward VII die figuur van Hoop vervang. http://www.oocities.org/haigariep/KaapCol.html
3rd July 2007, 14:40 #20
Gedurende 1910 skuif die Maagd na die wapen van die Unie van Suid-Afrika. Dit is hier waar sy en die lemoenboom mekaar ontmoet. Die rots en die anker skuif saam het haar.
Die helmteken behou die rots, maar toon ’n staande Hoop. ’n Godsdienstige aspek word egter behou (ofskoon in verborge vorm), aangesien die rots en die anker in religieuse simboliek altwee Christus voorstel. (Dit is interessant om daarop te let, tog geheel en al sonder verbintenis met die NG Kerk, dat die Rooms-Katolieke Kerk die Maagd Maria tot beskermheilige van Suid-Afrika verklaar het.) http://www.oocities.org/haigariep/KaapCol.html