Nov | 2017 | MaanKind
Strykplankgedagtes. Notas in die nag. Krap waar ek kom. Doodle op 'n patat langs die foon. Spesiale Moleskine. Potlode oral. Jy noem dit, en ek krap dit.
Soms as ons gesels oor iets heel ernstigs, kom 'n vreemde, irrelevante gedagte in my kop. Ek het al geleer om 'n vinnige nota te maak daarvan, dit is dikwels die inspirasie vir iets wat ek dan skryf wat uit daardie gedagte vloei. Doen ek dit nie, dan kan ek nie agterna weer die gedagte herroep nie. Dit is asof daar 'n gedagte verbysweef uit 'n universele poel waaruit alle mense en skrywers kan put, wat ek dan raakvang, as dit sag soos 'n duifdonsveer verbykom. Knip jou oog en dis weer weg.
Dankie tog vir Keep op my foon, waar ek dit deesdae vinnig in tik, maar soms is papier en pen byderhand. Soos hierdie, ek het nie die vaagste benul wanneer ek wat hier geskryf het en waaroor dit gaan nie. Dit sal my leer om dadelik op te volg op die gedagte.
Sound of Universe before we had life – Sê nou hierdie was die inspirasie vir 'n blitsverkoper, om die geheim van die ontstaan van lewe uit te pluis?
My rekenaar is privaat! Regtig?
Hoe weet my rekenaar om die produk wat ek pas bestel het, dadelik as advertensie in my Facebook feeds te gooi? Want ek het dit pas sélf vir hom gesê. Met my eie vingers, op my eie sleutelbord het ek die soekterm op verskeie aanlynwinkels getik, ek het herhaaldelik gekliek op die produk en dit vergroot en bekyk. Ja, selfs die foto is gelaai met metadata. Hierdie inligting skarrel dadelik die wêreld in, om opgeraap te word deur programme wat weer gebruik word om ons inligting te versamel. Dis altyd lekker as Google voorspel waarna ek soek, dan sien ek mos ook waarna ander reeds gesoek het. Soms help dit my as ek iets tegnies soek.
Daar is 'n baie interessante artikel in vandag se BY oor dit waarna mense op die internet soek. Dit noem persentasies van mense wat na onuitspreekbare dinge soos bloedskandelike verhoudings soek, die verskille van soektogte en trefwoorde tussen geslagte. Verstommende goed word genoem, soos bv 'n kwart van vroue het al gesoek na pornografie waar pyn en vernedering ter sprake is, en 5% oor pornografie wat verkragting insluit. My vraag sou wees oor die onderskeid tussen mense wat inligting daaroor soek vir navorsing of artikels; en mense wat daaroor fantaseer. Trek dit nie getalle bietjie skeef nie?
Waarmee ek heelhartig met die skrywer van Everybody Lies saamstem, is dat hierdie data die belangrikste stel data oor die menslike psige is, ooit. Ek vermoed ook dat dit 'n baie meer getroue weergawe is van die belangstellings van die mens, as enige iets wat die mens oor homself sou sê, anoniem of te not. Veral oor al die taboe-onderwerpe.
Maar toemaar, moenie skrik nie, niemand stel belang in jou as individu en wat jy tik nie, niemand hack jou nie, (behalwe as jy sélf jou inligting aan hackers verskaf) dit gaan oor 'n baie groter prentjie as jyself. Dalk kan jy jouself meet aan die inligting?
As die Hamoer val
In 1987 toe ek by John ingetrek het, was die huis maar knap vir ons twee plus die drie gesamentlike kinders. In 1989 toe ons trou, het ons 'n kamer en badkamer aangebou. Die bouer het so 'n stokou skip van 'n bruin Benz gery (die dae toe 'n Merc nog 'n Benz was), met in die kattebak sy versameling porn en die briewe van sy skelm. Hy het verskriklik na knoffel en ou rum geruik, maar sy werk was uitstekend.
Aan die einde van die bouwerk op 'n Vrydagmiddag, het hy sy hande so gevryf, gedagtig aan die aflosbedrag. Ek kon sien hoe dink hy aan die bank se toemaaktyd, daardie tyd kon mens nog 'n kontanttjek wissel. "Net 'n halfuur ou Johnny, net 'n halfuur, dan is ons klaar, dan kan mevroutjie (met 'n kleinletter, ja…) bad!
Dis toe dat die handlanger skoorvoetend naderkom. "Auk, my baas, ek het hom gelatval die hamoer by die bad."
Die bouer het eers geel geword, toe so 'n blou skynsel om die mond gekry. Ek het geskrik, want daar het nie 'n enkele fok uit sy mond gekom nie, hy het net met kake wat klem en dun lippe gevra: "Is daar skade?"
Toe die handlanger met sy vaal gesig sê: "Net die twee klein chippies, my baas … en dan die grote," was dit John se beurt om in snaakse kleure, woordeloos daar te staan. Ook sonder 'n enkele fok. Uit die aard van die saak het ek ook nie 'n enkele fok, of enige ander woord – vloek of nie – geuiter nie. Bouery was nie mevroutjies se besigheid nie.
Nadat ons almal die skade bekyk het, is daar ooreengekom dat die bouer op sy koste 'n ander bad moet koop en inbou, maar dat ons hom sal betaal om die ander badkamer ook oor te doen, dan kan hy die beskadigde bad daar gebruik, want die bad staan andersom en die gechipte kant sal in die muur ingebou en dus onsigbaar wees.
So met al die verskillende kleure gesigte en sonder een enkele fok, is daar op daardie Vrydagaand nie gebad, óf gedrink nie. Die bouer het agterna geê hy het hom skoon nugter geskrik.
(Aangesien dit die enigste foto van mevroutjie in 'n bad is wat bestaan, gebruik ek dit maar.)
Ek het 'n geheim! Regtig?
Die geheim van die elikser vir ewige lewe? Die geheim van sukses? Die geheim van 'n gelukkige huwelik? Nee! 'n Geheim oor myself.
Wat is 'n geheim? Dis iets wat net jy of enkeles van weet, maar vir ander verborge gehou word. Indien jy iets van iemand anders hoor, of oorvertel, is dit mos eintlik glad nie 'n meer 'n geheim nie. Vir my is die beste geheim iets wat nét ek weet. As dit iets van iemand anders is, het dit nie meer vir my daardie vreemde bekoring nie, want ek én die betrokke persoon weet immers daarvan. Daarom is my beste geheime dit wat nét ek van myself weet. Alles anders kies ek om te deel. Of nie.
Dit is seker maar my rebelse hart. Soms doen ek 'n geheime welwillende gebaar vir iemand, waarvan hulle self niks weet nie. (Soos om my kind wat ver is se gunstelingdis vir haar te maak, al weet sy nie.) Net so is hierdie my geheime rebellie teen situasies waarmee ek ontevrede of ongelukkig is. Dink ek. Ek sal 'hulle' spite en iets nie doen, wat my eintlik heimlik baie plesier gegee het toe die situasie my nog gepas het. Of iets heimlik voel, soos die behoefte om 'n geliefde uit wie se mond seermaakwoorde gekom het, se tandeborsel te gebruik om onder die toilet se ring skoon te skrop.
Voordat ek saam met jou, die leser, dink dat hierdie totaal vergesog is om sulke 'geheime' emosies te hê, is dit nie maar ons diepste menswees nie? Om ál ons gedagtes, behoeftes en veral intensies, die goed en die donker, die Ballade van die bose, te vier.