DIE STILTE IN SEEP (2004) deur Johann P. Boshoff | Bydraes | Woes - Kreatiewe platform vir Afrikaans
Titel: DIE STILTE IN SEEP (2004)
Aantal woorde: 2219
"Ijo!" Plankvloere skrop is swaar. En die gang is so lank. Lydia Mogoera hoes. Die lug is koud, maar sy moet die deur oop laat staan sodat die vloer droog kan word. Sy kyk na die vloer. Sy kyk na die groen seep, die skropborsel in haar seningrige hand, die emmer water. En die lap.
Nooi Aisa moet ook werk. Sy werk by die OK Bazaars. Nooi Aisa het vir Janneman en vir Lientjie, wat ook kos en klere nodig het. Nooi Aisa is dalk net so oud soos sy, want Mpho en Janneman is albei sestien. Albei nog op skool. Die dogters ook. Nooi Aisa se kinders is op Sentraal aan die voete van Naval Hill; haar eie op Bochabelo High, waar daar ook heuwels is nie.
Senzeni na? Senzeni na? Wat het ons gedoen? Wat het ons gedoen?
Janneman kon nie wag vir die fliek om te begin wys nie, nie vandat hy die plakkaat gesien het nie. Die plakkaat was soos ‘n gedig. ‘n Man is van agter af afgeneem, kaal, terwyl hy by die poort van ‘n baie ou stad uitstap. Franciskus. Van Assisi. Janneman het dit in die Volksblad gesien en alles gelees. Voor daardie tyd het hy niks geweet van hierdie man, Franciskus, of van Assisi nie.
Die Sondag voor die fliek sy gewone ses dae sou begin wys, het Janneman sy ma vir fliekgeld gevra. Sy moes vermoed het, geweet het. Ja, sy het mos die foto teen sy muur gesien. Het sy self die koerant gelees? Sy moes iets verstaan het, sy bui aangevoel het, want sy het geglimlag en vir hom geld gegee, al moes hy eers die volgende Saterdag sakgeld kry. Vir die vakansie. Dis nog eksamentyd, maar hy leer mos, sy weet. Al loop hy soms snags alleen rond. Vreemd.
Daardie Maandag, net na skool, het hy flink in stad toe gestap om betyds te wees vir die middagvertoning. Hy het nie omgegee oor hy nie koeldrank of springmielies sou hê nie. Na die advertensies, die nuusprent en die voorskoue, was dit pouse. Heeltemal te lank, hierdie pouse, veel langer as voorheen. Hy het bly sit. Toe, uiteindelik, het die mense ingekom, die ligte verdoof, en het die fliek begin.
Deurskynende lap. Sagte lap wat gedrapeer asof van niks af nie uit die plafon hang, wat stadig in ‘n bries beweeg. Die kamera het elke vou en fladdering vertroetel, stadig af beweeg, en stil gaan staan op die gesig van ‘n jong man. Koors het soos sweet op sy voorkop geblink. Raam na raam was so mooi soos die olieskilderye wat Janneman in kunsboeke in die skoolbib deurgeblaai het.
Raam na raam, met ‘n jong Franciskus wat op die nok van die dak nader en nader aan ‘n mossie balanseer. Die mossie flikker weg. Dan sien die kamera hom loop deur ‘n lapkleurwerkplek. Stoom styg op uit die rooi, blou, groen en geel putte. Mense roer kleur in die vesels van die lap in, maak dit wat dof is, helder. ‘n Bont mengelmoes.
‘n Strak en bleek, asof in ‘n dwaal, staan Franciskus in die middel van Assisi se dorpsplein. ‘n Skare staar. Hy begin in die son ontklee, rug na die kamera toe, gesig na die poort toe. Dis asof hy met elke kledingstuk iets laat val wat meer as klere is, ‘n verlede wat nie sy skepping is nie.
Vasbeslote stap Franciskus weg van die bondel klere en die skare wat nóg geskok nóg vermaak bly staan en staar. Die ryk handelaar se seun word die diepte en die intensiteit en die daad van hulle onvervulde begeertes.
Die res het vir Janneman vervaag. Mense wat soos hy dink en voel, het oor dae en maande by Franciskus aangesluit. ‘n Mooi meisie ook. Hy het probleme met die pous opgetel, maar dié moes hom uiteindelik aanvaar.
Elke middag het Janneman gaan fliek, behalwe die Donderdag, toe niemand hom die fliekgeld wou voorskiet nie. Nie sy ma nie, nie Tannie Pieta nie, nie Antie Anne nie, niemand nie. Tannie Roestof het hom die volgende dag jammer gekry toe sy sien hoe mismoedig en bedruk hy was. Saterdag na werk het sy ma fliekgeld vir hom gegee. Sy het haar seun nog nooit so gesien nie, maar dit aanvaar. Dit was per slot van rekening die heilige Franciskus.
En deurentyd het ‘n paar woorde uit ‘n lied bly voortsing in Janneman se kop, op sy tong, in sy hart. We are God's children. Of Him we are part. I feel his love awakening in my heart. Ons is God se kinders. Van Hom is ons deel. Sy liefde word in my wakker.
We are God’s children. Of Him we are part.
Hoe langer hy na die megafone gekyk het, dit raakgesien het, hoe meer het dit groteske trompette geword wat alarm maak. Alarm van iets anders wat verkeerd was; nie reg nie. Iets in hom was ook verkeerd, iets wat nie sy skuld was nie, maar wat beslis nie reg was nie. Iets waaroor hy skuldig gevoel het, iets waarvoor hy al hoe meer om verskoning wou vra. ‘n Droefheid groter as die perke van sy begrip het oor sy hart kom lê soos stof waar dit val as die bries ophou waai.
Die vars winterlug aanvaar die uitnodiging wanneer Janneman die venster vlugtig oopmaak, en die yskoue teen hom voel, ‘n paar teue daarvan diep intrek, en dan weer die venster toemaak. Wanneer hy omdraai, sien hy die Bybel op sy lessenaar en die plakkaat uit die week se Personality, wat hy teen die muur bo die lessenaar vasgeplak het, en hy sien die kers langs die Bybel.. Franciskus, wat wegstap uit Assisi uit. Gestroop. En op die voorgrond, ‘n hoop klere.
Die allesoorweldigende droefheid van die vorige dag keer terug. Ook die gevoelens. Ook die drang om iets te doen. Binne sy hart se hart weerklink die lied se woorde, en ontplof dan in sy kop: We are God’s children. Of Him we are part. I feel his love awakening in my heart.
Oor en oor mompel hy: "Ek’s jammer, Lydia. Ek is so jammer."
Hy weet nie waarvoor hy jammer is nie, net dat hy jammer is.
Janneman los iets agter, soos ‘n hoop klere op ‘n stowwerige markplein.
Die stilte in seep
Bring baie herinneringe terug!
En die knop in my keel voel so groot soos Naval Hill.
6 jaar 10 maande 4 ure oud
Uitstekende skryfwerk in hierdie pragtige verhaal! Ek wil nog vele lofprysinge meedeel, maar daar is 'n stilte in my.
6 jaar 10 maande 12 ure oud
Liefde Hartseer Vergifnis Eg Suid Afrikaans Politiek Verhoudings Pyn Sosiale kommentaar Kuns Inspirerend Hoop Onskuld Spiritueel Hunkering