Daar is meer agter die veganiese burger as wat dit lyk. Nina Firsova / Shutterstock.com
As u koerante en pamflette oor dieetadvies sou glo, sou u waarskynlik dink dat dokters en voedingsdeskundiges die mense is wat ons lei deur die ruik van wat om te glo as dit by kos kom. Maar voedselneigings is veel meer polities - en ekonomies gemotiveerd - as wat dit lyk.
Van antieke Rome, waar Cura Annonae - die voorsiening van brood aan die burgers - was die sentrale maatstaf van goeie regering, na die 18-eeuse Brittanje, waar die ekonoom Adam Smith geïdentifiseer het 'n skakel tussen lone en die prys van koring, was voedsel die middelpunt van die ekonomie. Politici het lanklaas hul oog gehad op voedselbeleid as 'n manier om die samelewing te vorm.
Daarom is daar tussen 1815 en 1846 tariewe en ander handelsbeperkings op ingevoerde voedsel en graan in Brittanje afgedwing. Hierdie “koringwette” het die wins en politieke mag van die grondeienaars verbeter, ten koste van voedselpryse en groei in ander ekonomiese sektore belemmer.
Oor die algemeen in Ierland het die gemak van die kweek van die onlangs ingevoerde aartappelplant daartoe gelei dat die meeste mense van 'n smal en herhalende dieet van tuisgemaakte aartappel met 'n bietjie melk geleef het. Toe aartappelroos opdaag, het 'n miljoen mense hulle doodgehonger, selfs al het die land voortgegaan om groot hoeveelhede voedsel te produseer - vir uitvoer na Engeland.
Die Ierse hongersnood. internetarchivebookimages / flickr
Sulke episodes illustreer goed dat voedselbeleid dikwels 'n stryd tussen die belange van rykes en armes was. Geen wonder dat Marx verklaar dat voedsel die kern van alle politieke strukture en gewaarsku teen 'n alliansie van bedryfs- en kapitaalbedoelings om voedselproduksie te beheer en te verdraai.
Baie van die voedseldebatte van vandag kan ook nuttig geïnterpreteer word as dit gesien word as deel van 'n groter ekonomiese prentjie. Die afgelope paar jaar is die ko-opsie van die vegetariese beweging byvoorbeeld gesien in 'n politieke program wat kan die effek hê van pervers kleinskaalse benadeel, tradisionele boerdery ten gunste van grootskaalse industriële boerdery.
Dit is deel van 'n breër neiging weg van klein en mediumgrootte produsente na industriële landbou en 'n wêreldwye voedselmark waarin voedsel vervaardig word uit goedkoop bestanddele wat in 'n wêreldwye grootmaat kommoditeitsmark dit is onderhewig aan strawwe mededinging. Oorweeg die bekendstelling van 'n nuwe reeks laboratoriumgeskepte "vals vleis" (vals suiwel, vals eiers) in die VSA en Europa, wat dikwels gevier word om die opkoms van die veganistiese beweging te help. Sulke tendense versterk die verskuiwing van politieke mag van tradisionele plase en plaaslike markte na biotegniese ondernemings en multinasionale ondernemings.
Beramings vir die wêreldwye veganistiese voedselmark verwag dit nou dat dit elke jaar met byna 10% sal groei en teen 24.3 ongeveer 2026 miljard dollar sal beloop. Syfers soos hierdie het die megaliteite van die landboubedryf aangemoedig om in te stap, omdat hulle besef het dat die 'plant-gebaseerde' lewenstyl groot winsmarges oplewer en waarde toevoeg tot goedkoop grondstowwe (soos proteïeneekstrakte, stysel en olies) deur ultra- verwerking. Unilever is veral aktief, wat byna 700 veganistiese produkte in Europa aanbied.
Navorsers aan die Amerikaanse dunktank RethinkX voorspel dat 'ons die vinnigste, diepste en gevolglikste ontwrigting' van die landbou in die geskiedenis is. Hulle sê dat die hele Amerikaanse suiwel- en veebedryf teen 2030 in duie gestort het as 'presisiefermentasie' - wat dierlike proteïene doeltreffender via mikrobes vervaardig - 'ontwrig voedselproduksie soos ons dit ken".
Westerlinge kan dink dat dit 'n prys is wat die moeite werd is om te betaal. Maar elders is dit 'n ander verhaal. Daar is baie te sê vir die herbalansering van Westerse diëte weg van vleis en na vars vrugte en groente, in Indië en baie van Afrika, voedsel wat uit diere verkry word, is 'n onontbeerlike deel van die handhawing van die gesondheid en die verkryging van voedselsekuriteit, veral vir vroue en kinders en die 800 miljoen arm wat voortbestaan styselagtige kosse.
Om die 2050 uitdagings vir gehalte proteïene en van die mees problematiese mikrovoedingstowwe wêreldwyd, bly voedsel van dierebronne fundamenteel. maar vee speel ook 'n kritieke rol in die vermindering van armoede, die verhoging van geslagsgelykheid en die verbetering van lewensbestaan. Veeboerdery kan nie in baie wêrelddele uit die vergelyking geneem word nie, waar plantboerdery mis, trekkrag en herwinning van afval behels - dit wil sê as die land in die eerste plek volhoubare gewasgroei moontlik maak. Tradisionele vee kry mense deur moeilike seisoene, voorkom wanvoeding in arm gemeenskappe en sorg vir ekonomiese veiligheid.
Seuns met hul vee, Tanzanië. Magdalena Paluchowska / Shutterstock.com
Dikwels is diegene wat veganiese diëte in die weste voorstaan, nie bewus van sulke nuanses nie. In April 2019, byvoorbeeld, het die Kanadese bewaringswetenskaplike, Brent Loken, aangespreek Indië se voedselstandaardowerheid namens EAT-Lancet se “Great Food Transformation” veldtogen beskryf Indië as ''n goeie voorbeeld' omdat 'baie van die proteïenbronne afkomstig is van plante'. Tog is sulke praatjies in Indië ver van onkontroversieel.
die land geledere 102nd uit die 117-kwalifiserende lande op die Global Hunger Index, en slegs 10% van babas tussen 6 – 23 maande word voldoende gevoer. Terwyl die Wêreldgesondheidsorganisasie beveel voedsel aan dierebronne aan as voedingsstowwe van hoë gehalte vir babas, voedselbeleid is daar 'n speerpunt aggressiewe nuwe Hindoe-nasionalisme dit het daartoe gelei dat baie van Indië se minderheidsgemeenskappe as buitestanders behandel is. selfs eiers in skool maaltye verpolitiseer geword het. Hier is oproepe om minder diereprodukte te verbruik, deel van a diep verworwe politieke konteks.
In Afrika word voedseloorloë ook in 'n groot verligting gesien, aangesien die boerderye deur industriële omgewings vir gewasse en groente duur vrugbare land weg van gemengde familieplase (vee en suiwel ingesluit), en dit vererger sosiale ongelykheid.
Die resultaat is dat private belangstelling en politieke vooroordele vandag skuil agter die grootste praatjie van 'etiese' diëte en planetêre volhoubaarheid, selfs al kan die gevolge voedingsgebreke wees, monokulture wat biodiversiteit vernietig en die erosie van voedselsoewereiniteit.
Vir al die lekker praatjies, is wêreldwye voedselbeleid 'n alliansie van bedryfs- en kapitaalbedoelings om voedselproduksie te beheer en te verdraai. Ons moet Marx se waarskuwings onthou om die belange van korporasies en private wins te laat besluit wat ons moet eet.
Martin Cohen, Besoekende Navorsingsgenoot in Filosofie, Universiteit van Hertfordshire en Frederic Leroy, professor in Voedselwetenskap en Biotegnologie, Vrye Universiteit Brussel
Jy is hier: Tuis > Lewe > Gesondheid > Food & Voeding > genesing Dieet > Die donker kant van plantgebaseerde voedsel