2022 wys wêreld is nie gereed vir krisis(se) wat kom(Foto deur stokpic/Pixabay) Die Franse filosoof Albert Camus het jare gelede oor internasionale gebeure gesê dat plae en oorloë mense altyd verras. Die afgelope drie jaar is die wêreld eers getref deur ŉ pandemie waarvoor niemand gereed was nie en vanjaar het ŉ oorlog in Europa, die eerste in baie jare, sonder goeie rede uitgebreek. Terwyl oorloë in Afrika en die Midde-Ooste as meer “normaal” beskou word, was oorlog in Europa enkele jare gelede iets wat deur baie as deel van die geskiedenis en nie die toekoms beskou is nie. In Mei 1907 het die Amerikaanse president Theodore Roosevelt verras met die organisering van ŉ opvolg van die Den Haag-vredeskonferensie wat in 1899 plaasgevind het en wat tot die ondertekening van ŉ ooreenkoms deur 26 lande gelei het. Teen 1907 was die VSA reeds ŉ sterk moondheid, maar met ŉ weermag die helfte van die grootte van België se weermag en ŉ bevolking wat internasionale isolasie en ekonomiese proteksionisme bo betrokkenheid in globale konflik verkies het. Die 1899-vredeskonferensie is nog deur die Russiese tsaar Nicolaas II byeengeroep en die uitslag was ŉ reeks verdrae wat tot langdurige vrede in Europa moes lei. Roosevelt se 1907-konferensie was rampspoedig, het globale magsverskuiwings en spanningslyne bevestig en het die opbou na ŉ wêreldoorlog beklemtoon, sonder dat enigiemand dit wou glo. Uiteindelik sou wêreldmagte in 1915 weer bymekaar moes kom, iets wat weens die uitbreek van die Eerste Wêreldoorlog nooit gebeur het nie. Die spanning die afgelope jaar by die Verenigde Nasies se Algemene Vergadering, die G20-beraad en ander belangrike globale gespreksforums, onder meer waar kernooreenkomste bereik moes word, was duidelik. Ná die ontwrigting van Covid-19 en Rusland se inval in Oekraïne in Februarie, vrees almal: Wat is volgende? Om te verstaan waarheen ons op pad is, is dit belangrik om die afgelope 12 maande se globale gebeure in oënskou te neem. Dit is duidelik dat donker wolke steeds wêreldwyd saampak en dat dit in 2022 veral die geval was. Om die afgelope jaar se internasionale gebeure te verstaan word 15 belangrike sake uitgelig: Foto: Pixabay.com Op 12 Januarie het die Amerikaanse departement van arbeid aangekondig dat die inflasiekoers tot 7%, die hoogste in vier dekades, gestyg het. Ook in Brittanje was inflasie teen Januarie reeds hoog. Kort daarna sou die hele Europa ŉ skerp styging in inflasie ervaar. Dit was gou duidelik dat die 2021-voorspellings oor ŉ kort periode van inflasie nie korrek was nie. Dwarsdeur 2022 het stygende lewenskoste, inflasie en die gevolglike verhoging van rentekoerse regoor die wêreld skokgolwe deur die globale ekonomie gestuur met die een land na die ander wat in ŉ resessie begin terugsak het, terwyl huispryse begin daal en vrese vir langdurige ekonomiese probleme begin toeneem het. (Argieffoto: Unsplash) 2022 het afgeskop met groot dele van die wêreld wat vasgevang was in die snelle verspreiding van die Omikron-variant van Covid-19. Die meeste internasionale vlugte na Suid-Afrika is gekanselleer en die dra van maskers en verpligte inentings was wêreldwyd aan die orde van die dag. Die Omikron-variant het egter so vinnig versprei dat dit gou duidelik geword het, dat groepsimmuniteit uiteindelik wêreldwyd bereik sou word. Slegs enkele lande, China die grootste en belangrikste, het deur die grootste deel van 2022 probeer om die verspreiding van die virus te stuit. Dit het uiteindelik tot grootskaalse frustrasie en opstande in China gelei, veral weens die ekonomiese gevolge van China se drakoniese maatreëls. Toe die damwal van Covid-verspreiding ŉ paar weke gelede in China breek, het die regering vinnig sy maatreëls verslap. Miljoene Chinese is binne dae met Covid-19 besmet en die land waar die virus ontstaan het, het ook die land geword waar hy sy laaste groot ontwrigting tans veroorsaak. Wêreldwyd is beperkings op reisigers uit China die afgelope dae ingestel. Op een vlug van China na Milaan het 50% van die passasiers ŉ paar dae gelede positief vir Covid-19 getoets. China is tans waar die res van die wêreld twee jaar gelede was en met vol hospitale, tekorte aan medisyne, arbeidstekorte weens mense wat siek is en grootskaalse ekonomiese ontwrigting gaan die volgende weke, selfs enkele maande nog ŉ moeilike tyd in China wees. Voormalige president van die VSA, Donald Trump (Foto: ALON SKUY/ AFP) In Februarie het die Amerikaanse federale buro van ondersoek (FBI) 15 bokse vol dokumente uit Donald Trump se privaatwoning in Florida verwyder. Aan die begin van Augustus het die FBI ŉ klopjag op Trump se huis uitgevoer en nog dokumente verwyder. Dié klopjag was die eerste op ŉ voormalige president se privaatwoning in Amerika se geskiedenis. Sedertdien woed ŉ regstryd tussen Trump en die Amerikaanse departement van justisie. Trump se probleme is vererger deur die maande lange verhore van die komitee in die huis van verteenwoordigers wat die inval in die kongresgebou op 6 Januarie 2021 ondersoek het. Dié komitee het onlangs sy werk afgesluit met ’n aanbeveling dat Trump vervolg moet word. Foto bloot ter illustrasie. (Foto: Juan Barreto/AFP) Die tekens was in 2021 reeds daar, maar die motief was afwesig en die koste te groot. Die wêreld het dus aangeneem dat die Russiese president Wladimir Poetin eerlik was toe hy gesê het dat hy nie van plan was om oorlog teen Oekraïne te verklaar nie. Op 24 Februarie het Poetin egter ŉ sogenaamde “spesiale militêre operasie” in Oekraïne aangekondig. Dit was gou duidelik dat dit niks anders as koelbloedige oorlog was en steeds is nie. Selfs Poetin praat deesdae van die oorlog en nie meer van ŉ spesiale operasie nie. Tien maande later en die hele wêreld betaal steeds ŉ duur prys vir hierdie oorlog. Rusland het tienduisende soldate aan die dood afgestaan terwyl nog tienduisende beseer is. In Oekraïne is dié land se ekonomiese uitset meer as halveer, met ook tienduisende mense wat dood is. Net in die stad Marioepol alleen is soveel as 30 000 mense in die wreedste Russiese aanslag op dié stad dood. Westerse lande het kort ná die Russiese inval in Februarie steun aan Oekraïne toegesê en ook begin om stappe te doen om Rusland te straf. Sanksies teen Rusland het egter tot dusver teen ŉ duur prys gekom met voorsieningskettings, veral in die energiesektor, wat versteur is en pryse wat die hoogte in geskiet het. Terwyl Oekraïne binne enkele weke soveel as 20% van sy grondgebied aan Rusland moes afstaan, het Westerse wapens en die opleiding van Oekraïne se soldate deur veral Amerikaners en Britte teen Augustus vrugte begin afwerp met die Oekraïense weermag wat eers in die noordooste van die land en stelselmatig ook verder suidoos grondgebied begin terugneem het. Dit is egter ŉ baie stadige proses en Rusland se mobilisering van 300 000 reserwemagte, asook die aankoop van hommeltuie uit Iran en wapens uit ander wêrelddele versterk die Russe se terugvegpoging. Grootskaalse oorlogsmisdade deur die Russe is ook die afgelope tyd gedokumenteer. Die strate van Bucha is met puin besaai (Foto: ARIS MESSINIS/AFP) Tans is miljoene mense in Oekraïne sonder elektrisiteit weens die Russe se desperate poging om Oekraïners se moed te breek deur elektrisiteit-, verhitting- en waterinfrastruktuur regoor die land met missiel- en hommeltuigaanvalle te verwoes. Meer as sewe miljoen vlugtelinge uit Oekraïne is regoor Europa versprei. Met min rede om te glo dat die oorlog binnekort tot ŉ einde sal kom, gaan die swaarkry, lewensverlies en vernietiging waarskynlik nog lank voortduur. Die globale gevolge van die oorlog is omvattend. Verhoudinge tussen Rusland en Westerse lande is op ŉ laagtepunt, selfs swakker as dikwels tydens die Koue Oorlog. Daarmee saam is die ekonomiese gevolge baie ernstig met talle Europese lande wat steeds gebuk gaan onder hoë energiekoste en vrese vir energietekorte in 2023. Veral aardgasproduserende lande in die Midde-Ooste lag die hele ent bank toe. Die mees voor die hand liggende scenario waarvolgens die oorlog tans tot ŉ einde kan kom, is as Rusland uit Oekraïne verdryf word. Dit kan slegs met nog baie meer geld en die beste missiele, missielafweerstelsels en ander gevorderde wapentuig uit die VSA en Europa bereik word. Rusland is op die agtervoet, maar nog ver van verloor. Met geen ernstige onderhandelinge in sig nie is dit dus sinvol om te dink dat die oorlog vir die grootste deel van 2023 sal voortduur en daarmee saam ernstige veiligheid- en ekonomiese risiko’s sal meebring. (Argieffoto: Arnaud Jaegers/Unsplash) Die belangrikste verkiesings in 2022 was die Amerikaanse middeltermynverkiesings, Frankryk se presidentsverkiesing, Brasilië se presidentsverkiesing, Italië se algemene verkiesing, Hongarye se algemene verkiesing, Suid-Korea se presidentsverkiesing en Australië se algemene verkiesing. In die VSA het kiesers onseker voorgekom met Demokrate wat ŉ piepklein meerderheid in die senaat sal hê en Republikeine ŉ klein meerderheid in die huis van verteenwoordigers. In Brasilië word ŉ skerp swaai van regs na links ervaar met Lula da Silva wat tot president verkies is. In Australië het kiesers ook ŉ regse regering met ŉ linkse een vervang. In Suid-Korea is daar egter na regs beweeg met ŉ baie konserwatiewe nuwe president. In Frankryk is Emmanuel Macron herkies, maar met ŉ kleiner meerderheid en ŉ duidelike waarskuwing van kiesers. In Hongarye het Viktor Orban ŉ mandaat gekry om steeds Hongarye as die konserwatiewe sterkman van die Europese Unie vorentoe te neem. In April vanjaar het ŉ reuseskuldkrisis in Sri Lanka ontstaan wat uiteindelik tot ŉ staking in skuldbetalings, die opdroog van buitelandse valuta, groot opstande en die val van dié land se regering sou lei. Terwyl Sri Lanka tans stadig op die herstelpad is, het verskeie ander lande ook reeds vanjaar ernstige skuldprobleme onwikkel. Veral in Afrika, die Midde-Ooste, Asië en Suid-Amerika is daar tientalle lande wat tans sukkel om hul buitelandse skuld terug te betaal. Die Wêreldbank en Internasionale Monetêre Fonds het reeds gewaarsku dat meer lande binnekort in ŉ skuldkrisis kan beland. Betogers voor die Amerikaanse hooggeregshof in Washington, D.C. (Foto: Jim WATSON/AFP) In Junie het die federale hooggeregshof in die VSA die Roe vs. Wade-uitspraak van 1973 wat bepaal het dat ŉ vrou in die VSA ŉ federale grondwetlike reg tot ŉ aborsie het, omgekeer. Dit het tot betogings en opstande gelei en uiteindelik die middeltermynverkiesingsveldtog in die VSA wesenlik beïnvloed. Die hofuitspraak het ook die krag van die huidige konserwatiewe meerderheid op die federale hooggeregshof bevestig. Masha Amini se dood haal Iranse voorblaaie (Foto: Fatemeh Bahrami/AFP) Op 16 September is ŉ 22-jarige Koerdiese vrou in Teheran, die hoofstad van Iran, in aanhouding dood nadat dié land se sogenaamde moraliteitspolisie haar in hegtenis geneem en gemartel het weens beweerde oortredings met betrekking tot die dra van die hoofbedekking of hijab. Sedertdien het groot betogings regoor Iran uitgebreek en hoewel dit aanvanklik deur vroue en Koerde gedomineer is, het dit in ŉ volskaalse opstand teen die streng Islamitiese regime in Iran ontaard. Meer as 1 000 betogers is steeds in tronke en twee is reeds tereggestel nadat hulle die doodstraf opgelê is. Nog tientalle kan binnekort tereggestel word. Ten spyte hiervan is dit duidelik dat ŉ meerderheid van Iran se bevolking ŉ einde aan die streng Islamitiese regime in hul land vereis. In verlede jaar se verkiesing, waar slegs streng konserwatiewe Islamitiese presidentskandidate toegelaat is, het minder as 50% van die kiesers gaan stem. Die opstande is die afgelope tyd hardhandig onderdruk en dit lyk nie of die betogers in hul doelwitte gaan slaag nie. Dit het egter in 2022 duidelik geraak dat die spanning tussen die regering in Iran en die land se bevolking groter raak en tot ŉ groot breuk en selfs revolusie in die toekoms kan lei. Ondersteuners van voormalige president Pedro Castillo in Peru (Foto: MARTIN BERNETTI / AFP) Dwarsdeur 2022 het ŉ politieke krisis in Peru opgebou met die land se senaat wat die linkse president, Pedro Castillo, in ŉ staat van beskuldiging probeer plaas het. Toe die senaat eindelik aan die begin van Desember daarin slaag, het Castillo op ongrondwetlike wyse probeer om die wetgewende liggaam te ontbind. Hy is daarna afgedank en uiteindelik gevange geneem. Sedertdien vind betogings regoor Peru plaas en is die land in sy soveelste ernstige politieke krisis die afgelope paar jaar gedompel. ŉ Noodtoestand is afgekondig. Dit strem ook die land se uitvoergedrewe myn- en landbouekonomie. Peru is een van Suid-Afrika se belangrikste uitvoermededingers en gebeure in dié land, maar ook ander Suid-Amerikaanse lande met interne probleme, kan gerus dopgehou word. ‘n Optog om 600 dae sedert die begin van die oorlog in Tigray aan die kaak te stel. Die Tigray-oorlog in Ethiopië woed sedert November 2020. (Foto: Xose Bouzas/Hans Lucas/Hans Lucas via AFP) Die bloedvergieting in die oorlog tussen die federale regering van Ethiopië en die Tigray-streek in die noorde het vir die grootste deel van 2022 voortgeduur. Die oorlog het op 3 November 2020 uitgebreek weens spanning tussen die federale regering en die Tigray-bevolking. Ethiopië het ŉ sterk etnies-federale stelsel. Vir jare is die federale regering deur die Tigray-bevolking gedomineer, maar onder die regering van premier Abiy Ahmed het dit verander, wat tot spanning gelei het. Die afgelope twee jaar was Eritrea ook betrokke in die oorlog weens ŉ ou geskil tussen Tigray en Eritrea wat spruit uit die Ethiopiese burgeroorlog. Op 3 November vanjaar is ŉ vredesooreenkoms bereik. Honderde duisende mense, presies hoeveel is steeds onseker, is tydens die oorlog dood terwyl miljoene mense na buurlande gevlug het. Die oorlog het swak punte in Ethiopië se politieke stelsel uitgewys en vrese vir toekomstige spanning heers steeds. ‘n Man kyk na koerantvoorblaaie oor Frankryk se onttrekking van sy militêre teenwoordigheid in die Sahel-streek. (Foto: ANNIE RISEMBERG/AFP) Dit was nie net die ooste van Afrika wat in 2022 onder konflik deurgeloop het nie. Behalwe vir die oorlog in Tigray was daar ook voortdurende geweld in Somalië. Verder wes in die Sahel-streek, waarvan die noordelike dele van Ethiopië wel deel is, het die terreurbedreiging in 2022 drasties toegeneem. Die Sahel-streek wat as die grensgebied tussen die Sahara-woestyn en die meer vrugbare sentrale Afrika beskryf kan word, word reeds vir dekades deur politieke onstabiliteit geraak. Aangesien dit ŉ meerderheid Moslemgebied is, het Islamitiese terreurgroepe die afgelope dekade sterk in lande soos Mali, Burkina Faso, Niger en Tsjad begin mobiliseer. Al hierdie lande is deur politieke onstabiliteit, staatsgrepe en swak regerings wat moeilik oor enorme groot gebiede kan regeer, geraak. Dit skep ŉ groot geleentheid vir terreurgroepe om in afgeleë gebiede selle op te rig en jong manne vir hulle terreurdade te werf. Reeds in 2010 was dit duidelik dat terreurgroepe in die Sahel begin organiseer het. In Augustus 2014 het Frankryk, ŉ voormalige koloniale mag van heelwat van die lande in die streek, Operasie Barkhane geloods. Sowat 3 000 Franse soldate is permanent in N’Djamena, die hoofstad van Tsjad, ontplooi en Frankryk het ŉ teeninsurgensie-operasie in samewerking met Tsjad, Burkina Faso, Mali, Mauritanië en Niger geloods. Die afgelope paar jaar was ander lande soos die VSA, Brittanje en Duitsland ook by die poging betrokke. Die afgelope twee jaar is Mali en Burkina Faso deur militêre staatsgrepe geraak, terwyl die veiligheidsituasie in Tsjad dramaties versleg het. Dit het duidelik geword dat Westerse magte die samewerking van die militêre leiers van die Sahel-streek verloor het. Operasie Barkhane is beëindig en die meeste Westerse magte het die streek verlaat. Intussen versterk terreurgroepe in hierdie streek hul posisie en neem terreuraanvalle in ŉ groter wordende gebied, veral in Wes-Afrika, toe. Islamitiese terreur kan as ŉ gevolg hiervan oor die volgende paar jaar na heelwat meer lande in Afrika versprei. Pres. Xi Jinping. (Foto: AP Photo/Andy Wong) Terwyl 2022 ŉ keerpunt in China se Covid-19-strategie meegebring het, was dit ook ŉ jaar waarin die swak punte van die Chinese ekonomie ontbloot is. Die Chinese ekonomie het in 2022, ten spyte van enorme pogings deur die Chinese regering om verskeie bedrywe te ondersteun, met net meer as 2% gegroei. Dit is die swakste ekonomiese groeikoers in China sedert 1976. Terwyl fabrieke in China vir lang periodes gesluit is en voorsieningskettings versteur is weens Covid-inperkings, het die land se regering ook begin toeslaan op tegnologiemaatskappye wat dié bedryf ernstig geraak het. Weens politieke spanning tussen China en die Weste neem Westerse beleggings in China ook af. Die grootste krisis in die Chinese ekonomie is egter die skuldkrisis in die behuisingsektor. ŉ Groot deel van China se ekonomiese groei die afgelope twee dekades is deur enorme eiendomsontwikkelings in stede gedryf. Sowat een vyfde van China se ekonomie bestaan uit eiendomsontwikkeling en groot eiendomsontwikkelingsmaatskappye het oor die jare ŉ verbysterende skuldlas opgeneem om voortdurend groter, nuwe eiendomsontwikkelings aan te pak. In 2022 was dit duidelik dat baie van hierdie ontwikkelaars nie meer hul skuld kan terug betaal nie. Meer as twee derdes van stedelike huishoudings in China se welvaart is in eiendom opgesluit. Die waarde van nuwe huise wat verkoop word het in 2022 met 29% gedaal, met ŉ skerp afname in die getal kopers terwyl meer en meer Chinese nie daarin slaag om hulle lenings terug te betaal nie. Die grootste eiendomsontwikkelaar in China, Country Garden, het onlangs na ŉ depressie in die Chinese eiendomsmark verwys. Terwyl Westerse lande soos die VSA, Australië en talle Europese lande handel weg van China probeer diversifiseer en spanning tussen China en die Weste toeneem, gaan die politiek ook oor die volgende paar jaar negatiewe gevolge vir die Chinese ekonomie inhou. Daar is toenemend billike redes om te vra of die verwagting steeds korrek is dat die Chinese ekonomie een of ander tyd die grootste in die wêreld gaan word. Met ŉ krimpende bevolking wat vinnig verouder en duidelik onderliggende strukturele ekonomiese uitdagings, lyk dit of die hoë groei-era in die Chinese ekonomie tot ŉ einde gekom het. (Foto: Philip FONG/AFP) Die Chinese regering en spesifiek president Xi Jinping het dit in 2022 duidelik gemaak dat hy Taiwan as deel van China beskou en dat hy dit as ŉ proses beskou om Taiwan mettertyd weer by China in te lyf. Hierdie retoriek is die afgelope maande opgevolg deur aggressiewe militêre gedrag met die Chinese wat gedurig vegvliegtuie na die Seestraat van Taiwan stuur. ŉ Militêre opbou met ŉ moontlike poging om Taiwan te annekseer is besig om ŉ werklikheid te word. Kort ná Kersdag het China 71 vegvliegtuie en sewe oorlogskepe na die seestraat gestuur in die grootste provokasie tot nog toe. In reaksie daarop het Taiwan verpligte diensplig van vier maande tot 12 maande verleng. Taiwan het reeds vanjaar ŉ reuseuitbreiding van sy weermag aangekondig. Die Amerikaanse president Joe Biden het die afgelope jaar meer as een keer gesê dat die VSA by Taiwan sal staan sou die land deur China aangeval word. Presies hoe die VSA dit sal doen is egter onseker. Dit is egter duidelik dat die situasie op konflik afstuur wat nie net ŉ stryd tussen China en Taiwan sal wees nie, maar wat ook China teenoor ander magte in Asië en die Weste kan opstel. Koningin Elizabeth II in Junie vanjaar. (Foto: Frank Augstein / POOL / AFP) 2022 was ŉ jaar vol laagtepunte vir die Verenigde Koninkryk. Terwyl Skotland en Noord-Ierland al hoe meer weg dobber en ŉ mens moeilik kan sien hoe dié twee gebiede op die duur deel van die VK sal bly, het die koninkryk haar belangrikste samebindende figuur, koningin Elizabeth, aan die dood afgestaan. Sy was vir 70 jaar die Britse koningin en was ŉ geliefde figuur by die Britte. Haar seun koning Charles III is heelwat minder gewild. Die Britte het egter nie net hulle geliefde monarg verloor nie. Dit was veral op die politieke en ekonomiese front waar die Britte in 2022 die een krisis na die ander ervaar het. Terwyl Boris Johnson se skandes hom ingehaal het, het sy opvolger, Liz Truss, net meer as ŉ maand oorleef totdat sy deur Brittanje se eerste Hindoe eerste minister, Rishi Sunak, opgevolg is. Die Konserwatiewe Party in Brittanje stuur op ŉ reusenederlaag af in die volgende verkiesing wat oor sowat ŉ jaar moet plaasvind. Die Britse ekonomie is reeds in ŉ resessie met hoë inflasie, en rentekoerse is vanjaar agt keer verhoog en huispryse het reeds begin daal. ŉ Baie moeilik paar maande lê vir die Britse ekonomie voor. Intussen ervaar die land ook ŉ voortdurende immigrasiekrisis met honderde duisende mense wat in Brittanje aankom en vir vlugtelingstatus aansoek doen. Dit gaan waarskynlik nog ŉ jaar of twee neem voordat die land se politieke en ekonomiese probleme bedaar. (Foto: Morteza Nikoubazl / NurPhoto / NurPhoto via AFP) Katar, ŉ landjie met minder as een miljoen burgers maar ŉ per capita inkomste van meer as 92 000 dollar per jaar, die hoogste ter wêreld, het vanjaar die duurste Wêreldbeker-sokkertoernooi in die geskiedenis aangebied. Die totale koste was uiteindelik meer as 200 miljard dollar. Katar kry dit natuurlik reg omdat dié land van die grootste olie- en gasprodusente in die wêreld is. Katar se aardgasreserwes is die derde grootste ter wêreld en die land se oliereserwes die 13de grootste. Terwyl daar baie gepraat is oor of Katar, met byna geen geskiedenis as sokkerspelende land nie, die reg moes kry om die toernooi aan te bied en daar in die Westerse media ook heelwat berig is oor die hantering van miljoene gasarbeiders uit veral arm Asiese lande, was dit die kultuur van konserwatiewe Arabiese lande wat Westerlinge se oë laat rek het. Katar se streng reëls oor drankgebruik, kleredrag en verhoudinge het liberale groepe behoorlik die josie in gehad. Wat dit egter bevestig het, is dat die sogenaamde liberalisering van kultuur wat die afgelope paar dekades oor Westerse lande gespoel het nie ŉ globale tendens is nie. Globale foutlyne nou uitgewys In 2022 is die globale foutlyne wat in die toekoms reggestel moet word of wat tot groter konflik, oorloë, ekonomiese krisisse en ander uitdagings kan lei, uitgewys. Die wêreld is broser as wat ons gedink het. In ŉ era van ongekende voorspoed en ná dekades se enorme vooruitgang in mediese sorg, voedselproduksie, internasionale handel, tegnologiese ontwikkelings en internasionale multi-laterale samewerking sien ons egter nou die krake wat tot ŉ meer onsekere en onstabiele toekoms kan lei. Dit hoef nie oor die volgende paar jaar tot meer krisisse te lei nie, maar sonder beter leierskap stuur die wêreld sonder twyfel op meer probleme af – gebeure in 2022 het presies dít bevestig.