Deur sy dood en opstanding het Jesus die aflê van die oue en die opneem van die nuwe lewe moontlik gemaak.
Hosea teken die gevolge van 'n keuse vir die ou lewe. God is egter goed en genadig en ontferm Hom altyd weer oor sy kinders.
Die psalm loof en dank die Here dat hy telkens weer sy volk kom haal en terug bring na die nuwe lewe.
Lukas illustreer die dwaasheid van 'n keuse vir die oue. Dit is 'n lewe wat vertrou op besittings en nie op die Here, wat sal sorg nie.
Prediker 1:2, 12-14; 2:18-23
2Alles kom tot niks, sê die Prediker, tot niks.
12Ek, die Prediker, was koning oor Israel in Jerusalem. 13Ek het my daarop toegelê om alles wat in hierdie wêreld gebeur, te ondersoek en behoorlik te deurdink. Ek het bevind: God het 'n harde taak aan die mens gegee om hom mee besig te hou.
14Ek het alles wat in hierdie wêreld gebeur, bekyk:
alles kom tot niks,
dit is 'n gejaag na wind.
18Ek het alles gehaat waarmee ek my in hierdie wêreld met soveel sorg besig gehou het, want ek moet dit nalaat aan dié een wat ná my kom, 19en wie weet of hy 'n wyse of 'n dwase mens sal wees?
Tog sal hy beskik oor alles wat ek met sorg en oorleg in hierdie wêreld bymekaargemaak het.
Dit kom dus ook tot niks.
20Ek het in vertwyfeling geraak oor alles waarmee ek my met soveel sorg in hierdie wêreld besig gehou het. 21'n Mens wat met wysheid en kennis gewerk en sukses behaal het, laat sy besittings na aan een wat glad nie daarvoor gewerk het nie. Dit is nie reg nie.
Ook dit kom dus tot niks.
22Wat het die mens nou eintlik aan alles waarmee hy hom met soveel sorg en ywer in hierdie wêreld besig hou?
23Elke dag bring vir hom pyn
en elke onderneming ergernis;
selfs snags kom hy nie tot rus nie.
Ook dit kom tot niks.
Moet jou nie daaroor kwel dat mense ryk word nie
49 Vir die koorleier. Van die Koragiete.
2Luister hierna, al julle volke,
julle almal wat die wêreld bewoon,
3elke mens, sonder uitsondering,
ryk en arm!
4My mond gaan suiwer wysheid praat;
wat ek gaan sê, sal van insig getuig,
5want ek hoor 'n woord
wat my wysheid gee
en terwyl ek op die lier speel,
wil ek 'n geheimenis verklaar.
6Waarom sou ek my
in moeilike tye kwel
as ek bedreig word
deur die onreg van bedrieërs,
7van mense wat net op hulle besittings
en met hulle groot rykdom spog?
8Een mens kan tog nie 'n ander loskoop
en aan God 'n losprys
vir hom betaal nie?
9Die prys vir 'n mens se lewe
Wat hy kan betaal,
sal nooit genoeg wees
10dat hy vir altyd sal lewe
en die dood nooit sal smaak nie.
11Elkeen sien dit tog:
wyse mense sterwe
net soos dwase en sotte,
en laat hulle besittings
aan ander na.
12Die graf is vir altyd hulle tuiste;
is dit hulle woonplek,
al het hulle eenmaal grond
op hulle naam gehad.
Dit is ongelooflik hoe elke woord wat Paulus hier skryf van betekenis is. 'n Mens kan uitvoerig uitwei oor hoe Paulus die ou lewe beskrywe wat afgelê moet word (3:5-11 – 2 groepe van 5 sondes elk word genoem) en hoe hy dan beskrywe hoe die nuwe lewe geleef moet word (3:12-17 – 15 deugdes of karaktertrekke word genoem). Eintlik kan 'n mens 'n paar maande hieroor nadink, en daar sal elke dag nog dinge wees wat vir jou nuut oopgaan! Tyd en ruimte ontbreek my egter. Daarom maak ek net 'n paar opmerkings hieroor:
Aanvangswoord: Ps 107:1
Seëngroet: (Op 1:4 en 5)
Wet: Kolossense 3:1-11 NLV
Lied 107 "Die mense wat behou is (2e melodie) 1, 2" en/of
Lied 467 "Die Heer is God, die sterke God 1,2"
Skriflesing: Kolossense 3:1-11
Wegsending: Lied 415 "Jesus leef en ons met Hom vs 1,2,3"
"Loof die Here, want Hy is
goed, aan sy liefde is daar geen einde nie!"
"Genade en vrede vir julle van Hom wat is en wat was en wat kom, en van die sewe Geeste voor sy troon, en van Jesus Christus die geloofwaardige getuie, die eerste wat uit die dood opgestaan het, die heerser oor die konings van die aarde".
"Aangesien julle saam met Christus tot 'n nuwe lewe opgewek is, streef na die dinge wat daarbo by Christus is, waar Hy aan die regterhand van God sit. Laat julle gedagtes beheer word deur die hemelse dinge, nie deur dinge op die aarde nie. Julle het mos saam met Christus gesterf en julle lewe is saam met Hom veilig by God weggesteek. Wanneer Christus, wat julle le­we is, by sy wederkoms verskyn, sal julle ook saam met Hom in heerlikheid verskyn. Daarom moet julle die volgende wêreldse dinge afsterf wat deel van julle lewe is: seksuele sondes, onreinheid, wellus, slegte begeertes en gierigheid, wat van geld 'n god maak. Dit is oor sulke goed dat God se straf ongehoorsame mense tref. Vroeër was hierdie dinge ook deel van julle leefstyl. Maar nou moet julle ook nog van al die volgende ontslae raak: kwaad wees, woedebuie, gemeenheid, gevloek. Vuil taal moenie uit julle mond kom nie. Moenie vir mekaar lieg nie. Julle het mos die vorige mens en sy praktyke soos klere uitgetrek en die nuwe mens aangetrek. Hierdie mens kry voort­durend nuwe insig en word só verander en nuut gemaak om al meer soos sy Skepper te lyk. In hierdie nuwe lewe is daar nie langer sprake van Griek of Jood, besny of onbesny, ongekultiveerd, barbaars, slaaf of vry man nie. Al wat saak maak, is Christus wat alles in elkeen is."
Vryspraak: Hosea 11
Gebruik die genadeverkondiging van Hosea 11…
F199. "Ek Sal Sing"
1. Jesus, ek gee my alles net vir U,
Vir U my Koning
Jesus, my hart se vuur brand vir U,
En vir u Naam
Sal ek staan
En ek sal sing, ja, ek sal sing,
Want u liefde trek my nader, en u Gees wys die pad
En ek sal sing, ja,ek sal sing,
Want ek leef deur u genade
Elke dag sal ek my lewe gee vir U
En ek sal sing
(Uit Bybelmedia se Woord en Fees (Basisliturgie vir Kolossense): Preekriglyne en Liturgiese Voorstelle vir 2015-16)
Daar is baie te leer uit Paulus se gebed in sy brief aan die Kolossense. Daarvolgens kan soos volg gebid word:
Dank die Here vir geloof en veranderings in mense se lewens.
Vra die Here dat Hy sy kinders sal help sodat hulle kan weet wat sy wil is.
Vra die Here om vir hulle geestelike insig te gee.
Vra die Here om vir hulle meer kennis oor Hom te gee.
Vra die Here om hulle te help om vir Hom te leef.
Vra die Here om vir hulle die krag te gee om te volhard.
Vra die Here om hulle met blydskap, krag en dankbaarheid te vul.
Hier word 'n illustrasie gedoen met 'n bord water, peper wat bo-op die water gemaal is en wat in 'n oogwink op die kante bymekaarmaak wanneer 'n vinger met "Sunlight" gedoop aan die wateroppervlak raak.
Eerste keer as die vinger ingedruk word, is dit ou mens gedrag waar mens jou besig hou met al die dinge van die wêreld. Maar wanneer ons, ons vul met Jesus, Sy liefde en waarheid stoot ons die dinge van die wêreld en die ou mens weg. En ons lewe soos 'n nuwe skoon mens. Dit salgoed werk as jy 'n groot glas/deurskynende bak hiervoor gebruik
Gebruik die storie van die radio-beheerde karretjie hieronder om die idee van 1 bestuurder wat beter is as 2 te illustreer. As jy natuurlik met 'n karretjie in die kerk kan demonstreer sal dit nog beter werk.
Brei dan uit op die gevolge in 'n mens se lewe: as jy Jesus in die beheersentrum toelaat gebeur met jou wat in vers 10-17 beskryf word en kry jy dit reg om dié dinge te vermy wat in vers 8-9 beskryf word.
Die radio-beheerde karretjie
Almal van ons het iewers al radio-beheerde karretjies of vliegtuigies in aksie gesien. Ek het eendag na 'n wedren van hierdie motortjies staan en kyk en dit was baie opwindend. Die goedjies is volgens die eienaars redelik presies op skaal gebou, maar ry "op skaal" baie vinniger as hul lewensgroot eweknieë. Dit veroorsaak dat jou tydsberekening en reflekse baie skerp moet wees. Dit het die bestuurder se volle konsentrasie geverg en hulle kan nie eintlik met ander gesels terwyl hulle jaag nie. Ek het die boodskap gekry en maar eenkant gaan staan en kyk hoe hulle jaag.
Hoe moeilik dit werklik is, sou ek 'n paar jaar later uitvind toe een van my kinders so 'n motortjie persent gekry het. Hy was nog jonk, maar een middag het hy in die tuin gestaan en die affêrentjie het oral gery. Hy was gemaak om oor goed te klim, die neus van die karretjie met die voorwiele het kon roteer, letterlik wawiele doen. Soms gelyk of hy rugslag swem soos was sy voorkant wawiel gedraai om 'n draai te kom of oor 'n klip te klim. Dit het weereens baie opwindend gelyk en ek wou hierdie keer saam speel. Ek kon ook, ek was ten minste die eienaar se pa. Ek het dan ook stadig begin, maar my seun se opmerking oor ou toppies se bestuursvermoë het my al hoe vinniger laat ry. Dit was moeiliker was wat ek gedink het. Ek het óf te laat gedraai, óf te vroeg, óf te skerp óf te slap, óf te vinnig óf soos 'n ou toppie wat niks van bestuur af weet nie. Dit was nog net die eerste tien treë, die moeilikheid het regtig begin toe ek probeer omdraai en terugbestuur. Toe is my links en die kar s'n nie meer dieselfde nie. As ek dink ek gaan links, gaan die kar regs en dan oor-korrigeer ek en voor ek my kom kry swem die ding skielik rugslag. Hy lyk kompleet soos 'n knapie wat volspoed in 'n bos duwweltjies in gehardloop en nou probeer om al twee voete in die lug te hou terwyl hy die duwweltjies probeer uittrek.
Die eienaar van die karretjie het begin om nog snaakser geluide as die kar self te maak en het probeer om sy pa te help, sodat die kar se lewe gered kan word. Ek het na die tyd besef dat een slegte bestuurder is altyd beter as twee bestuurders. Met al die geruk en gepluk aan die "bestuurstang" het karretjie begin bokspring, kompleet soos 'n kat wat Sellotape aan sy voorpote vasgeplak gekry het. Daar is tye wat ek kon sweer die voorwiele kyk in verskillende rigtings. Met 'n desperate oerkreet van 'n elf jarige, op 'n toonhoogte wat deur oordrom en sinaps blits en 'n ontploffing net agter jou linkeroog veroorsaak, het die man die beheer oorgeneem en eenkant gaan staan en sy karretjie met 'n sagte stemmetjie aangemoedig om terug te kom na sy baas en het hom belowe dat niemand anders ooit weer beheer oor hom sal neem nie. Die kar het skielik verbasend normaal voorgekom so asof hy alles verstaan wat nou gesê word. Hy het gelyk of hy verstaan dat hy nou weer veilig is en dat niemand soveel vir hom omgee soos die basie wat nou in beheer is nie. Ek het later gesien hoeveel sy kleinbaas uit hom haal en hoeveel plesier hulle twee saam het. Hulle het mekaar verstaan en mekaar geniet.
Uit die bydrae van 1 Augustus 2010 by seisoenvanluister.co.za
Wayne Messmer, 49, was reeds vir twee dekades die seremoniemeester en sanger by groot sportgeleenthede toe die koeël hom tref. Dit het een middag gebeur in die winderige stad van die VSA, Chicago, net nadat hy die Amerikaanse volkslied gesing het. Twee tienerseuns het op hom geskiet, en die koeël het deur sy keel geskeur. Die dokters was onseker of Wayne ooit weer sou kon sing. Verstommend genoeg was hy ses maande later weer agter die mikrofoon.
Wayne vertel dat sy fisiese herstel baie makliker verloop het as sy emosionele en geestelike genesing. Hy het sterk gevoelens van haat, wrewel en geweldige afkeur teenoor sy aanvallers beleef. Wat uiteindelik gehelp het, was om sy identiteit in Christus in gedagte te hou. Hy moes vashou aan Kolossense 3 wat onderstreep dat hy saam met Christus uit die dood opgewek is, en daarom vanuit 'n hemelse perspektief oor die lewe kan dink.
Wayne moes Christus, sy Verlosser, vertrou om uiteindelik sy aanvallers te vergewe. Toe hy dit na 'n lang proses kon regkry, het hy vrede gevind. Hy vertel hoe hy na 'n tydperk van afsondering, besinning en gebed vry kon kom van die kettings van wraak wat hom aan die aanval vasgebind het.
Een van die seuns is na 'n pleitooreenkoms vrygelaat, maar die ander een – James Hampton – was nog in die tronk toe Wayne by vergifnis uitgekom het. Om aan homself te bewys dat hy sy aanvallers vergewe het, het hy die rit van 360 km na die Galesburg-gevangenis aangepak en gevra om James Hampton te sien.
Dit was nou reeds 'n paar jaar later, maar Messmer kon die moed bymekaar skraap om te sê: "James, ek is hier om te sien hoe dit met jou gaan." Na 'n emosionele besoek van twee ure, het hy omgedraai om uit te stap. Hy het James se voorarm kon aanraak en gesê: "James, ek bid jou vrede toe."
Wayne se bitterheid is met vergifnis vervang omdat hy sy lewe kon herbedink vanuit sy identiteit in Christus. Aangesien hy nuut is in Christus … daarom kon hy nuut leef.
Wayne het beleef wat Paulus in Kolossense 3:1=4 beskryf: ons moet leer om ons gedagtes op Christus te rig.
Julle is radikaal nuutgemaak, herinner Paulus hulle. Die woord "radikaal" kom van die Latynse woord "radix"- wat wortel beteken. Ons is uit die diepste wortels van ons bestaan in Christus nuutgemaak. Ons het vanuit een bestaanswyse oorgegaan na 'n ander. Ons ou, sondige mens is nie maar net mooi gegrimeer nie. Ons is van harte, wortelgewys, nuut.
Paulus herhaal in ons teks basies sy lering in 2:12 oor wat in die doop met hulle gebeur het (vgl Rom 6:3-8). Hy sê eintlik weer: In die doop het julle gesterwe en is uit die dood opgewek, saam met Christus, die Here, wat nou aan die regterhand van God sit. Julle self as Christus se liggaam is onder sy heerskappy (1:13). Daarom, oriënteer aan Hom! Want julle lewe is gebêre (verborge) by Hom! Hy het beheer oor julle lewe. Die beloftes wat vir gelowiges met Christus se wederkoms saamhang, is natuurlik wonderlik, maar die verwagting van die eindtyd is nie die punt hier nie. Die punt is dat Jesus ons lewe in sy besit het, en dat dít ingrypende gevolge vir ons lewe het, juis hier en nou! Kolossense 3:1-4 is 'n wentelpunt. Vooraf is ons basies georiënteer aan wie ons in Christus is. In wat volg, kry ons riglyne vir hoe ons moet lewe.
Leef as nuwe mense
Paulus skryf in 3:5-11 hoe ons as nuwe mense moet lewe. Hy beskryf hier watter sonde ons moet agterlaat, en van vers 12 tot 17 hoe die nuwe lewe positief moet lyk.
Dit is ongelooflik hoe elke woord van betekenis is. Vers 5-9 leer dat ons van daardie dinge wat die ou sondige lewe kenmerk (afgodiese gedragspatrone soos onsedelikheid, onreinheid, wellus, slegte begeertes en gierigheid) en wat dalk nog van ons lewe deel is, ontslae moet raak, dit letterlik moet doodmaak. Nog 'n reeks moenies wat aan ons voorgehou word, is dinge soos woede, haat, nyd, gevloek, vuil taal en leuens wat ons moet laat staan.
Waarom? Iets radikaal het mos met ons gebeur, sê Paulus (10). Dit is met ons soos met iemand wie se ou, vuil klere alles uitgetrek is en ons is nuut aangetrek. Paulus beskryf dit só (Die Boodskap, 10):
God het egter vir julle ook 'n nuwe stel klere gegee. Hierdie klere maak julle heeltemal nuut. Dit bring julle al hoe nader aan God. Julle leer Hom al hoe beter ken. Hoe beter julle Hom leer ken, hoe meer word julle soos Hy. So kom julle al hoe nader aan die doel waarvoor God julle gemaak het. God het ons gemaak om almal soos Christus te wees.
Die boodskap vir die gemeente in Kolossense en vir ons is baie duidelik: As my en jou lewe deur die Gees in Jesus gewortel is en opgebou word, word alles anders. Ons is sonder ons toedoen deur God uit die mag van die duisternis weggeruk en onder die heerskappy van Jesus gestel (1:13). En ons lewe word nou daagliks vernuwe, meer en meer, om aan Jesus gelyk te word en om volle kennis van God te verkry (3:10).
'n Nuwe prentjie
Ons het 'n prentjie nodig van die tipe mens wat God wil hê dat ons moet wees. Die prentjie wat Paulus in vers 10 kies, is dat ons vernuwe moet word na die beeld van ons Skepper. Dit beteken dat ons moet groei tot die volle kennis van God, want Hy is ons Skepper.
Goeie nuus vir almal om te sien
Ons as Christene word dus opgeroep om 'n lewe te lei wat ons onderskei van die mense rondom ons. Terwyl baie mense in sonde volhard, leef ons vanuit 'n hemelse werklikheid. Terwyl die wêreld rondom ons vasval in verdeelheid en verskeurdheid, is ons een in Christus. Niks kan helderder toon dat ons uit die wortel van ons lewe vernuwe is nie.
Ons teks gaan nie net oor nuutgemaakte individue nie, maar ook oor nuutgemaakte gemeenskappe, die kerk van die Here. Waar kry sulke mense die sigbare voorbeelde van heel, nuutgemaakte gemeenskappe, waar kan hulle die nuwe gemeenskap onder Jesus se heerskappy sien, dit beleef en glo Hy is die Here? Dit was die Kolossense se besondere uitdaging. Dit is vandag ons s'n.
Die boodskap van Kolossense is eenvoudig en helder. Elke gemeente behoort hulleself daarin te spieël. Ons almal is ledemate van een liggaam, behoort wesenlik en sigbaar aan mekaar, het nie mekaar gekies nie, maar is vir mekaar gegee, is 'n wonderlike gemeenskap vol verskeidenheid, wat ons baiemaal diep vreugde gee as ons as Godgegewe gawes vir mekaar tot seën is. Soms is ons al te bewus van wonde en verwondheid in ons kerklike en gemeenskapslewe en gee ons versorgend en genadig daarop ag soos ons daartoe geroep word.
Die feit is dat alles van almal as ons eie vreugdes en lydinge by ons in die gemeente behoort. Ons behoort ook saam om dit alles geloofwaardig te hanteer. So lank ons ledemate hulle eie voorkeur gange kan gaan, en nie vir die ander sorg hoef te dra nie, aan die een of die ander se vreugde of swaarkry kan verbygaan, skiet ons getuienis te kort.
Die toetssteen vir die geloofwaardigheid van ons gemeente, ons onderlinge diensbetoon en getuienis, bly die sigbare eenheid van ons kerk. As dit wel by ons gebeur, sal die wêreld verbaas staan en glo, Jesus is die Here!
Natuurlik is hierdie radikale vernuwing 'n reis. Dit geld beide ons individuele lewe s gelowiges en ook ons gesamentlike lewe as gemeente. Ons sal ook terugval. Maar die nuutheid moet in ons gesien kan word. Ons is vernuwe. Laat ons ons met mag en mening toelê om ons vernuwing te leef.