Nuwe rekenaarprogram speel gou klaar met rassistiese kommentaarAfrikaanse kommentaar kan binnekort deur slim rekenaarprogrammatuur gemodereer word. Foto: Argief. Sosiale media bied ŉ platform vir elke mens om hul eie opinie te gee. Tog kan die kommentaar op sosiale media ook vinnig die broeiplek van haatspraak of rassisme word en selfs kuberboeliery bevorder. Dit is hier waar slim rekenaarprogrammatuur kan help om woorde en sinsnedes te identifiseer sodat hierdie soort kommentaar gemodereer en selfs vinnig verwyder word. Ben Verhoeven, van die Universiteit van Antwerp in België, het Woensdag verskeie Afrikaanse mediahuise en taalorganisasies in Johannesburg toegespreek oor die moontlike ontwikkeling van ŉ Afrikaanse rekenaarprogram wat kommentaar-moderators kan bystaan. Verhoeven en sy span MA-graad studente het op versoek van prof. Gerhard van Huyssteen, van die Virtuele Instituut vir Afrikaans (VivA), die moontlikheid van so ŉ rekenaarprogram ondersoek. Die studente het binne ŉ bestek van vier maande ŉ program geskryf wat soveel as 197 rassistiese woorde en 23 soorte kommentaar gebruik om rassistiese opmerkings te identifiseer. Die program gebruik eenvoudige verklarings van wat ŉ mens as rassistiese kommentaar kan beskou en het in 70% van alle gevalle geslaag om dit korrek te identifiseer. “Dit is nie maklik vir ŉ rekenaarprogram om ŉ taal aan te leer nie omdat dit nie ŉ presiese wetenskap is nie. Taal verander en groei en veral humor, ironie en sarkasme is byvoorbeeld problematies,” het Verhoeven gesê. Volgens hom is daar steeds baie ontwikkelingswerk om te doen, aangesien die program hoofsaaklik in die Belgiese konteks op anti-Islamitiese kommentaar fokus en die toetsdata was volgens Verhoeven ook te min. Verskeie konferensiegangers was egter opgewonde oor die moontlikheid van hierdie tegnologie en die ontwikkeling van ŉ Afrikaanse model. “Hierdie soort programmatuur kan help om die kaf van die koring te skei in die eerste fase van kommentaarmoderering en die werk van moderators wat daaglikse honderde kommentare moet nagaan, word vergemaklik,” het prof Johannes Froneman van die Noordwes-Universiteit gesê. Dié soort programmatuur word reeds in België uitgebrei om kuberteistering, kuberpedofilie en neigings tot selfmoord en depressie te identifiseer, het Verhoeven gesê. Terwyl verskeie instansies belangstel om dit te gebruik in die bekamping van kuberboeliery, wag die universiteit egter nog vir die inkoop van groot rolspelers soos Facebook en Google. Volgens Van Huyssteen het dit uit die konferensie geblyk dat dit belangrik is vir mediahuise en organisasies met ŉ sosiale media teenwoordigheid om ŉ duidelike beleid en riglyne vir kommentaar saam te stel. Verder moet verseker word dat kommentators kennis van die beleid neem. “Alle mediahuise moet saamwerk om die probleem van kommentaar met haatspraak en rassisme in Afrikaans te hanteer.”