Eis dat besigheidstudie-eksamen ongeldig verklaar wordSowat 120 bekommerde besigheidstudie-onderwysers het in Januarie by Akademia in Centurion byeengekom om ŉ aksieplan te beraam om die radikale verskil tussen matrikulante se jaarpunt en finale uitslag te hanteer. Foto: Esté Meyer Jansen/Maroela Media. Die vakbond Solidariteit eis nou namens die Skoleondersteuningsentrum (SOS) dat die 2018‑matriekeksamen vir die vak besigheidstudies ongeldig verklaar word. Dit volg nadat die SOS vasgestel het dat meer as 70% van die besigheidstudie-vraestel se memorandum met die inhoud van die departementele hulpgids Mind The Gap ooreenstem. Hierdie gids was slegs beskikbaar aan leerders uit onderpresterende skole wat verlede jaar oefenkampe ter voorbereiding van die matriekeksamen bygewoon het. In ŉ amptelike skrywe wat Vrydag aan die departement van basiese onderwys oorhandig is, eis Solidariteit ŉ verduideliking vir waarom groot gedeeltes van die memorandum met ŉ gids ooreenstem wat nie deel van die voorgeskrewe werk is nie. Die betrokke gids kan ook nie van die departement se webtuiste afgelaai word soos die Mind The Gap-gidse vir ander vakke nie. Boonop is die gids ook nie in ŉ ander taal as Engels beskikbaar nie. Maroela Media het vroeër berig oor die sowat 120 bekommerde vakonderwysers uit verskeie skole wat in Januarie in Centurion bymekaar gekom het omdat hulle leerders swak in besigheidstudies presteer het. Hierdie onderwysers het toe bevestig dat hulle leerders nie toegang het tot hierdie boek of oefenkampe waar die gids beskikbaar gestel is nie. “Die SOS sal nie verwag dat daar sterk ooreenkomste sal wees tussen inhoud van ŉ amptelike memorandum en die inhoud van een handboek nie, wat boonop nie ŉ voorgeskrewe handboek is nie. Dit sal op grootskaalse ongerymdhede dui,” het Hugo Vermeulen, hoof van opleiding aan die SOS, gesê. Vermeulen sê indien hierdie handboek slegs beskikbaar was aan enkele leerders, hulle aansienlik bevoordeel kon word in hul voorbereiding vir die eksamen en sou hulle goeie uitslae gewaarborg kon word. Dit is om hierdie rede dat Solidariteit nou namens die SOS eis dat die eindeksamen in besigheidstudies ongeldig verklaar word en voorstel dat leerders se gemodereerde jaarpunt voor die eindeksamen as hulle finale punt vir die vak aanvaar word. “Sou die departement versuim om aan ons eise te voldoen, sal ons geen keuse hê as om verdere regstappe te doen nie,” sê Werner Human, adjunk‑bestuurshoof van Solidariteit. Volgens Elaine Krige, woordvoerder van die SOS, weet die organisasie van minstens 19 000 matrikulante wat vir ŉ hermerk van hulle besigheidstudie-vraestel in Gauteng aansoek gedoen het. Sowat 41 000 leerders het die vak se vraestel verlede jaar afgelê. “Dit is bykans elke tweede leerder wat vir ŉ hermerk aansoek gedoen het en net in een provinsie. Ek dink dit gee ons ŉ goeie aanduiding van die omvang van die probleem,” sê Krige. Die SOS het reeds op 16 Januarie die saak onder die departement se aandag gebring en sedertdien verskeie skriftelike klagtes van onderwysers aan die departement oorhandig. Senior amptenare van die departement het ook nie hulle beloftes nagekom om hulle ondersoek na die uitslae van besigheidstudies met die SOS te deel nie. Volgens Krige het die SOS met senior beamptes van die departement op 5 Februarie vergader. Daar is toe glo erken dat daar ŉ tekort aan ervare merkers in Afrikaans in die vak was, wat moontlik Afrikaanse matrikulante verder kon benadeel het. Die departement het toe ook erken dat merkers in sommige gevalle te streng gemerk het en dus nie ruimte gelaat het vir leerders se eie interpretasie nie, iets wat in ŉ vak soos besigheidstudies gewoonlik vereis word. Hulle het verder te kenne gegee dat sommige Engelssprekende leerders se uitslae vir die matriekeksamen met 50% toegeneem het, in vergelyking met hul jaarpunt. “Dit is vir die SOS kommerwekkend dat daar so ŉ groot verskil is tussen leerders se jaarpunt en die punt wat hulle vir die matriekeksamen verwerf het. Dit is ŉ verdere aanduiding dat ongerymdhede plaasgevind het wat sommige Engelssprekende leerders kon bevoordeel het,” voeg Vermeulen by.