Spelers: Joseph Fiennes, Alfred Molina, Peter Ustinov, Bruno Ganz, Claire Cox, Jonathan Firth
Vertoontyd: Vanaf 8 Oktober
As 'n jong kollega by die persvoorskou dink 'n fliek met die naam Luther gaan oor Martin Luther King en die ouer lede weet nie wie is Lex Luther nie, is dit seker hoog tyd vir 'n fliek oor die oorspronklike Luther!
Aangesien die 1500's darem nie gister is nie, bied hierdie goed-gemaakte fliek 'n wonderlike manier om meer te wete te kom oor een van die groot figure in die Westerse geskiedenis. En teen die verwagting in van 'n swaar, neerdrukkende film (Luther het immers groot klem gel� op alle mense se sondigheid en behoefte aan redding), is dit 'n aangename en verrykende kykervaring.
Luther (gespeel deur Joseph Fiennes), wie se pa 'n myner was wat baie opgeoffer het sodat sy seun 'n ho�r opvoeding kon ontvang, het in sy vroe� twintigerjare sy regstudies opges� en by 'n Katolieke klooster aangesluit, waar hy later 'n priester geword het. Sy geestelike mentor, vader Johann von Staupitz (Bruno Ganz), vra hom om verder te studeer in die teologie, en nadat hy sy doktorsgraad behaal het, begin hy klasgee aan die Universiteit van Wittenberg.
In 1510 word die 27-jarige Luther saam met 'n afvaardiging Duitse Katolieke na Rome gestuur vir "bre�r blootstelling". Die naakte korrupsie in die Kerk, veral die praktyk van aflaatbriewe wat lidmate kan koop om hul eie, en selfs hul gestorwe familielede, se jare in die vagevuur te verkort, laat 'n diepe ontnugtering by hom posvat. Dit lei tot die formulering van sy beroemde 95 stellings wat hy in 1517 volgens oorlewering teen Wittenberg se kerkdeur vasgespyker het. Dit word beskou as die begin van die Protestantse Reformasie, wat 'n verreikende invloed sou h� op die godsdienstige, politieke en sosiale w�reld van Luther se tyd �n verder in die Westerse geskiedenis.
Met 'n veelvlakkige en ryke onderwerp soos die lewe en werk van Martin Luther (1483-1546) kan die regisseur uiteraard net 'n fraksie van die beskikbare "storie" weergee in die twee uur tot sy beskikking. Regisseur Eric Till het wyslik gekies om te fokus op die tydperk 1507 tot 1530, dus van Luther se eerste optrede as priester tot die Protestante se suksesvolle voordrag van hul geloofstellings aan die Duitse keiser by Augsburg, wat effektief die begin was van die skeiding tussen kerk en staat. Tog ervaar 'n mens dat daar groot spronge in tyd gemaak word wat ongemaklike leemtes laat ten opsigte van die geskiedkundige feite - kon dit nie maar ingevul word met enkele beskrywings nie? Byvoorbeeld: die verband tussen Luther en die Kleinboere-opstand (1524-1526), waarin blykbaar vyftig- tot honderdduisend kleinboere gesterf het, word visueel sterk maar feitelik s� gebrekkig aangebied dat 'n mens heeltemal in die duister is. 'n Mens kan egter interessante parallelle sien met die latere Franse Revolusie en nog later die Russiese Revolusie.
Di� besware ten spyt is dit 'n indrukwekkende film oor 'n indrukwekkende man. Veral die visuele inkleding (vergelyk byvoorbeeld die oordadige, kleurryke gewade van die Roomse kerkleiers en koninklikes met die kleinboere se vuilbruin vodde) is puik.
Joseph Fiennes lewer 'n dapper vertolking wat die uiterstes van 'n briljante, welsprekende teoloog moet versoen met 'n baie menslike, soms twyfelende gelowige, maar dis die spel van die veterane sir Peter Ustinov as prins Frederik die Wyse ('n paslike benaming!), en Alfred Molina in die klein rol van John Tetzel as die pous se groot geldmaker, wat veral be�ndruk.
LitNet: 29 September 2004