Sengolwa sa Senyesemane se saennwe ke Mopresidente. Molao o amohetswe ka la 24 Phupu 2002.
ho lokisetsa ho thehwa le ho ananelwa ha makgotla a baahi; le ho lokisetsa merero e amanang le hoo.
lekgotla la baahi?
setsha sa semolaotheo?
lekala la puso?
Molao ona o bolela taelo efe kapa efe ho latela karolo ya 39?
Molao ona o tsamaiswa ke setho sa Kabinete se kgethilweng ke Mopresidente.
b. e jwalo ka motho mahlong a molao; mme c. e tshwanetse ho se be le leeme mme e tshwanetse ho sebedisa matla a yona le ho phetha mesebetsi ya yona ntle le tshabo, tshekamelo kapa leeme.
d. ho kgothaletsa ditokelo tsa dihlopha tsa baahi tsa ho hodisa botjhaba ba tsona bo seng bo fokotsehile ho ya ka histori; le e. ho kgothaletsa ho thehwa kapa ho ananelwa ha makgotla a baahi ho latela karolo ya 36 kapa ya 37.
ho etsa ditshisinyo ho lekala le loketseng la puso mabapi le melao e amang kapa e ka nnang ya ama ditokelo tsa dihlopha tsa baahi ba kopaneng ka setso, bodumedi le puo?
j. ho theha le ho boloka polokelo ya dintlha tsa dihlopha tsa baahi ba kopaneng ka setso, bodumedi le puo mmoho le ditsha le ditsebi hodima dihlopha tsena tsa baahi; le k. ho tlisa taba efe kapa efe e amehang tlasa tlhokomelo ya bolaodi kapa lekala le loketseng la puso, mme mmo ho loketseng teng, le ho etsa ditshisinyo ho bolaodi kapa lekala le jwalo la puso ho sebetsaneng le taba e jwalo.
rerisana le ho sebedisana le ditsha tsa dinaha tsa kantle tse phethang mesebetsi e tshwanang le ya Khomishene; le ho j. etsa eng kapa eng e amanang le ho phethwa ha mesebetsi ya yona.
Tshebedisano pakeng tsa Khomishene le ditsha tse ding tsa semolaotheo mmoho le makala a puso l.
a. etsa ditlhophiso tse loketseng le setsha se seng sa semolaotheo kapa lekala la puso ho thusa Khomishene ho phethweng ha ofe kapa ofe wa mesebetsi ya yona ha feela e le hore setsha seo kapa lekala leo le na le matla a ho thusa Khomishene; le ho b. fetisetsa ho setsha sa semolaotheo kapa lekala la puso leo e entseng tlhophiso le yona matla afe kapa afe a yona a hlokahalang bakeng sa ho fana ka thuso eo ho dumellanweng ka yona.
Khomishene e tshwanetse ho sebedisana le ditsha tse ding tsa semolaotheo le makala a puso moo mesebetsi ya Khomishene e tshwanang le ya ditsha tse jwalo tsa semolaotheo kapa makala a puso.
Ho latela karolo ya 185 ya Molao wa Motheo, Khomishene e ka nna ya tlaleha taba efe kapa efe e welang tlasa mesebetsi le matla a yona ho Khomishene ya Afrika Borwa ya Ditokelo tsa Botho bakeng sa hore e fuputswe.
Khomishene e ka tshwara phuputso ka boyona ho latela karolo ya 5 (e), kapa e ka nna ya kgetha setho se le seng sa Khomishene kapa ho feta kapa batho ba bang jwalo ka komiti ya ho fuputsa, hore ba tshware phuputso lebitsong la yona.
d. botsisisa motho ofe kapa ofe ya boletsweng ho serapa sa (c) kapa e etse hore motho eo a botsisiswe ke motho ya kgethuweng ke Khomishene kapa komiti, ho ya kamoo ho loketseng ka teng; mme e. tshwara tokomane e hlahisitsweng ho latela serapa sa (b)(ii) bakeng sa nako e utlwahalang.
Haeba ho kgethuwe komiti ya ho fuputsa ho tshwara phuputso lebitsong la Khomishene, komiti e tshwanetse ho tlaleha le ho etsa ditshisinyo ho Khomishene mabapi le phuputso, pheletsong ya phuputso.
Tlaleho ka Khomishene a. Khomishene e tshwanetse ho tlaleha selemo le selemo ho Seboka sa Setjhaba mabapi le diketso tsa yona le ho phethahatswa ha mesebetsi ya yona.
b. Dikhophi tsa tlaleho e boletsweng ho serapa sa (a) di tshwanetse hore hape di phatlalatswe ho batho le ditsha tse boletsweng ho serapa sa 26.
a. Modulasetulo ya kgethilweng ke Mopresidente ho latela karolo ya 12; le b. ditho tse ding tse seng ka tlase ho tse 11 le tse seng ka hodimo ho tse 17 tse kgethilweng ke Mopresidente ho latela mokgwatshebetso o boletsweng ho karolo ya 11.
a. o tshwanetse ho ba palo ya ditho tse tlang ho kgethelwa ho Khomishene ho latela karolwana ya (b), empa ha a kgetha ditho bakeng sa sehla se setjha sa Khomishene a ka nna a eketsa palo e beilweng ka mora hore mabitso a batho ba kgethilweng a fetisitswe ho latela karolo ya 11 (d); mme b. a ka nna a fetola palo e beilweng ho latela serapa sa (a) nako le nako, empa a ka fokotsa palo eo feela ha a kgetha ditho bakeng sa sehla se setjha sa Khomishene.
b. ka bobatsi e bontsha sebopeho se teng sa ho fapana ha bong ka hara Afrika Borwa; mme c.
kaho ya setjhaba.
b. ho ba motho ya tshwanetseng le ya loketseng ho ba ofising jwalo ka setho sa Khomishene; mme c. a tsamaisane le maikemisetso a Khomishene a boletsweng ho karolo ya 4.
c. motho ya tlositsweng ofising ho latela karolo ya 17; kapa d. motho ya fumanweng a le molato wa bosenyi kapa tlolo ya molao, eo ho yona lekgotla la dinyewe le fumaneng hore lehloyo le itshetlehileng ka mmala, borabe, bong kapa bodumedi, le bile le seabo.
c. ho hlophisa lenane la batho ba thontsweng bakeng sa se seng le se seng sa dihlopha tse fapaneng tsa baahi ba kopaneng ka setso, bodumedi le puo, le bontshang dintlha tse balletsweng tsa motho ka mong ya thontsweng; le d. ho kgetha moifo o kgethang o nang le batho ba hlomphuwang ke setjhaba bakeng sa dikelello tsa bona tse phodileng, bohlale, le kutlwisiso ya dintlha tse amang dihlopha tsa baahi ba kopaneng ka setso, bodumedi le puo tsa Afrika Borwa.
ntshetsopele le tshireletso ya ditokelo tsa dihlopha tsa baahi ba kopaneng ka setso, bodumedi le puo; le kaho ya setjhaba; le d. tlhahisoleseding efe kapa efe e ka nnang ya ba e balletswe.
keketseho ya palo ya ditho tse boletsweng ho karolo ya 9 (b); kapa (iii) sekgeo; le d. ho fetisetsa mabitso a batho ba kgethilweng ho Mopresidente hammoho le mabaka a hore ke hobaneng ha ba ile ba kgethwa.
a. ho bea ditho tsa Khomishene ho tswa mabitsong a batho ba kgethilweng a tekilweng ho latela karolwana ya (d); le b. ho tsamaisana le karolo ya 9 ha a bea ditho.
Mopresidente o tshwanetse ho bea setho sa Khomishene kapa motho e mong ya phethahatsang ditlhoko tsa ho tshwanelehela tse boletsweng ho karolo ya 10 jwalo ka Modulasetulo wa Khomishene.
motho ya beilweng jwalo ka Modulasetulo wa Khomishene e tshwanetse ho ba motho ya tshwanetseng le ya loketseng ho ka tshwara setulo sa ho ba Modulasetulo.
Mopresidente a ka nna a bea Motlatsi wa Modulasetulo ho tswa ho ditho tsa Khomishene.
Nako ya tshebetso ya Khomishene ke dilemo tse hlano.
Modulasetulo le ditho tse ding tsa Khomishene ba behwa bakeng sa sehla se le seng sa nako ya tshebetso ya Khomishene, empa ba ka nna ba behwa hape mafelong a sehla seo bakeng sa sehla se leng seng feela se seng.
Haeba palo ya ditho e boletsweng ho karolo ya 9 (b) e a eketswa ka nako ya sehla sa nako ya tshebetso, setho kapa ditho tseo tsa tlatsetso di behwa bakeng sa nako e setseng ya sehla seo sa tshebetso.
Letona, ka tumellano le Letona la Ditjhelete, le bea dipehelo tsa ho behwa ha Modulasetulo, Motlatsi wa Modulasetulo le ditho tse ding tsa Khomishene, ho nahanelwa dipehelo tsa ho behwa ha ditho tsa ditsha tse ding tsa semolaotheo.
Ditho tsa Khomishene di behwa maemong a tshebetso ya nakwana, empa Modulasetulo, Motlatsi wa Modulasetulo le ditho tse ding tse sa feteng tse tharo ba ka behwa tshebetsong ya ka nako tsohle.
c. ha se a tshwanela ho sebedisa maemo kapa menyetla ya ho ba setho bakeng sa ho ithuisa kapa molemong wa motho e mong ka ho sa tshwanelang; mme d. ha se a tshwanela ho etsa ka mokgwa ofe kapa ofe o thunthetsang seriti, ho se be le leeme, boikemelo kapa botshepehi ba Khomishene.
Setho sefe kapa sefe sa Khomishene se tlolang kapa se hlolehang ho latela karolwana ya se molato wa boitshwaro bo bobe.
b. a itokolla; kapa c. a tloswa ofising ho latela karolo ya 17.
Setho se ka itokolla ka mora ho fana ka tsebiso e ngotsweng fatshe ya dikgwedi tse tharo bonyane ho Mopresidente, empa Mopresidente a ka nna a amohela nako e kgutshwane ho feta maemong a itseng a ikgethang.
b. se behwa jwalo ka mohlanka wa mokga wa dipolotiki; kapa c. e le mohlanka wa mokga wa dipolotiki, setho sa Seboka sa Setjhaba, morumuwa wa nako tsohle ho Lekgotla la Naha la Diprovense, setho sa lekgotlaketsomelao la provense kapa setho sa lekgotla la mmasepala mme se hloleha ho itokolla setulong se jwalo matsatsing a 30 a ho behwa jwalo ka setho sa Khomishene.
Setho sa Khomishene se ka tloswa ofising, empa feela haeba komiti ya Seboka sa Setjhaba e fumana setho seo se le molato wa boitshwaro bo botle kapa e etsa qeto ya hore setho seo ha se na bokgoni kapa se hloleha ho phetha mesebetsi ya setho, mme Seboka sa Setjhaba, ho tsamaisana le karolo ya 194 (b) ya Molao wa Motheo, se amohela qeto ya hore setho seo se tloswe ofising.
a. a ka nna a fanyeha setho sa Khomishene ofising nako efe kapa efe ka mora ho qala ha mehato ya komiti ya Seboka sa Setjhaba ya ho tloswa ha setho seo; mme b. o tshwanetse ho tlosa setho seo ofising ka mora hore Seboka sa Setjhaba se amohele qeto ya ho tloswa ha setho seo ofising.
a. Modulasetulo, sekgeo seo se kwalwa ke Mopresidente ho latela karolo ya 12; le b. setho se boletsweng ho karolo ya 9 (b), sekgeo seo se kwalwa ka ho latela mokgwatshebetso o boletsweng ho karolo ya 11.
Motho ofe kapa ofe ya behilweng ho kwala sekgeo, o ba ofising bakeng sa nako e so kang e fela ya sehla sa nako ya tshebetso ya setho seo se tswileng ofising.
Modulasetulo wa Khomishene o etsa qeto hore Khomishene e kopana neng le hokae, empa o tshwanetse ho bitsa kopano matsatsing a 30 ka mora ho amohela kopo e tshehetswang ke boholo ba ditho ya hore ho bitswe kopano ya Khomishene.
Khomishene e tshwanetse ho kopana ka kotara bonyane.
Modulasetulo, kapa ha Modulasetulo a le siyo, Motlatsi wa Modulasetulo o okamela dikopano tsa Khomishene, empa haeba ka bobedi ha ba yo kopanong, ditho tse teng di tshwanetse ho kgetha setho se seng ho okamela kopano eo.
Khomishene e ka nna ya ipehela mokgwatshebetso wa yona, e latela ka hloko metheo ya ho sebeletsa pepeneneng.
Diqeto a. Khomishene e tshwanetse ho nka diqeto ka mokgwa wa ho batla tumellano, o kenyang tshebetsong motheo wa bonngwe ho fapafapaneng JWALO KA HA ho bontshwa ho Molao wa Motheo.
b. Haeba Khomishene e hloleha ho fihlella tumellano hodima potso e tekilweng pela Khomishene, qeto hodima potso eo e ka nkuwa ka ho phethahetseng ka divoutu tse tshehetsang tsa bonyane boholo ba palo ya ditho tsa Khomishene.
a. theha komiti e le nngwe kapa ho feta tse nang le ditho feela, kapa ditho le basebetsi kapa batho ba bang, ho thusa Khomishene ho phetha mesebetsi ya yona; le ho b. qhala komiti nako efe kapa efe.
c. e ka tlosa setho sa komiti nako efe kapa efe; mme d. e ka bea mokgwatshebetso wa komiti.
setho sa basebeletsi ba Khomishene; kapa komiti ya Khomishene; le ho b. abela ho phethwa ha ofe kapa ofe wa mesebetsi ya Khomishene ho setho, mosebeletsi kapa komiti efe kapa efe e jwalo.
a. e tlasa dipehelo le ditaelo tseo Khomishene e ka di behang; mme b. ha e amohe Khomishene boikarabelo ba ho sebedisa matla kapa ho phetha mosebetsi oo.
Khomishene e ka nna ya tiisa, ya fetola kapa ya hula qeto efe kapa efe e nkuweng ho latela phetisetso kapa kabo, empa ha ho na ho fetolwa kapa ho hulwa ha qeto ho tlang ho thunthetsa tokelo efe kapa efe e ka nnang ya ba e bile teng ka lebaka la qeto eo.
Khomishene e tshwanetse ho bitsa diboka tse pedi tsa naha tsa ditherisano sehleng se seng le se seng sa nako ya tshebetso ya Khomishene, mme sa pele se tshwanetse ho tshwarwa dikgweding tse 12 tsa pele tsa sehla se setjha sa nako ya tshebetso ya Khomishene.
b Ho tshwanetse ho iteangwa le Letona haeba Khomishene e hloka ho bitsa diboka tse fetang tse pedi tsa naha tsa ditherisano sehleng se itseng sa nako ya tshebetso ya Khomishene.
d. ho tshohlwa ha diqeto pela seboka mabapi le dikopo le tse tlang pelepele bakeng sa Khomishene; le e. ho kgothaletsa thoholetso bakeng sa ho fapafapana ha setso, bodumedi le puo.
f. baromuwa ho tswa ho mmuso wa provense e nngwe le e nngwe ba kgethilweng ke Tonakgolo ya provense e amehang; le g. baromuwa ba kgethilweng ke puso e hlophisitsweng ya bommasepala.
b. hore e nke mehato e eketsehileng ya ho mema mekgatlo le batho ka bobona ho netefatsa hore ho ba le kemedi e batsi mabapi le baromuwa ba boletsweng ho karolwana ya (b).
a. bea palo e ka hodimo ka ho fetisisa ya baromuwa sebokeng sa naha sa ditherisano; le b. ho bea palo e hodimo ka ho fetisisa ya baromuwa ba ka kgethwang kapa ba mengwa ho latela karolwana ya (d), (e), (f) le (g).
Palo ya baromuwa ba kgethilweng kapa ba memilweng ho latela karolwana ya (d), (e), (f) le (g) ha e tshwanela ho feta nngwe-tharong ya palo e hodimo ka ho fetisisa ya baromuwa ho seboka sa naha sa ditherisano.
Setsha kapa mokgatlo ofe kapa ofe o romelang baromuwa sebokeng o tshwanetse ho hlokomela tekatekano ya bong kgethong ya baromuwa.
a. lenanetaba la seboka sa naha sa ditherisano; le b. mokgwatshebetso o tshwanetseng ho latelwa sebokeng sa naha sa ditherisano, empa motho ya okametseng phutheho e itseng ya seboka a ka etsa qeto hodima taba efe kapa efe e ka hlahang ka nako ya phutheho eo.
Modulasetulo wa Khomishene, kapa ha Modulasetulo a le siyo, Motlatsi wa Moduasetulo kapa setho se seng sa Khomishene se kgethilweng ke Khomishene, o okamela phutheho efe kapa efe ya seboka sa naha sa ditherisano.
Motho ya okametseng phutheho ya seboka sa naha sa ditherisano o tshwanetse ho fetisetsa qeto efe kapa efe a amohetsweng ke seboka ho Khomishene bakeng sa tshekatsheko.
Khomishene e tshwanetse ho bea motho jwalo ka mohlanka e moholo wa phethahatso wa Khomishene.
b. ho latela maemo le dipehelo tse sebetsang ka kakaretso ho basebetsi ba Khomishene; le c. ho latela maemo le dipehelo tse boletsweng konterakeng e ngotsweng fatshe ya khiro e tshwanetseng ho kenyeletsa maemo le dipehelo tse beang maemo a tshebetso e tshwanetseng ho fihlellwa.
Mohlanka e moholo wa phethahatso ke mohlanka ya tshwarang diakhaonto tsa Khomishene.
c. ho bolokwa ha kgalemo ya basebetsi; le d.
b. leruo lohle la Khomishene mmoho le ho kwala mekitlane yohle ya Khomishene; le c. ho latela ka tshwanelo le ka hloko Molao wa Tsamaiso ya Ditjhelete tsa Setjhaba, wa 1999 (Molao wa 1 wa 1999).
Mosebetsii wa Khomishene o hirwa tlasa maemo le dipehelo tsa khiro tse behilweng ke Khomishene.
Maemo le dipehelo tsena di tshwanetse ho tsamaisana le ditsamaiso le metheo ya motheo e boletsweng ho karolo ya 195 ya Molao wa Motheo.
Batho ba tshebetsong ya bosebeletsi ba setjhaba kapa setsha se seng sa mmuso ba adimilweng Khomishene ba tshwanetse ho phetha mesebetsi ya bona tlasa taolo le ditaelo tsa mohlanka e moholo wa phethahatso wa Khomishene.
Motho ofe kapa ofe ya kgethwang jwalo ka mosebetsi wa Khomishene a ka nna a ba setho sa Letlole la Dipenshene la Basebetsi ba Mmuso le boletsweng ho karolo ya 2 ya Molao wa Dipenshene tsa Basebetsi ba Mmuso wa 1996 (Phatlalatso ya bo-21 ya 1996).
Mosebetsi wa Khomishene ya bang setho sa letlole leo la dipenshene o tshwanetse ho fumana merokotso ya penshene le ya ho bea meja fatshe JWALO KA HA e ka motho eo ke mohlanka ho bosebeletsi ba mmuso.
Khomishene e tshwanetse ho fumana tjhelete e abuwang ke Palamente selemo le selemo ho etsa hore e kgone ho phetha mesebetsi ya yona ka bokgabane.
a. e fetisetsa ho Letona selemong se seng le se seng sa ditjhelete, empa pele ho letsatsi le behilweng ke Letona, dikakanyo tsa kuno le ditshenyehelo tsa Khomishene bakeng sa selemo se latelang; mme b. e ka fetisetsa ho Letona nako efe kapa efe ka nako ya selemo sa ditjhelete dikakanyo tsa kuno le ditshenyehelo tsa Khomishene tse tlatselletsang tse boletsweng ho serapa sa (a).
Khomishene e ka ipatlela dimpho, dinyehelo kapa ditshehetso tsa ditjhelete ho thusa Khomishene ho fihlella maikemisetso a yona, empa dimpho, dinyehelo kapa ditshehetso tse jwalo tsa ditjhelete ho tshwanetse hore ho sebetsanwe le tsona ho latela Molao wa Tsamaiso ya Ditjhelete tsa Setjhaba wa 1999 (Molao wa 1 wa 1999), ekasita le melawana le ditaelo dife kapa dife tse entsweng le ho hlahiswa tlasa Molao oo.
Ho tsamaisana le Molao wa Tsamaiso ya Ditjhelete tsa Setjhaba wa 1999, Khomishene ha e fetisa dikakanyo e tshwanetse ho senola dintlha tse felletseng tsa kuno e tlileng, kapa e lebeletsweng ho tla ho Khomishene ho tswa ho mohlodi o mong o sele ntle le tjhelete e abuweng ke Palamente.
Khomishene e tshwanetse ho busetsa morao ho Letlole la Naha la Kuno tjhelete efe kapa efe e lefuweng ho Khomishene ho latela karolwana ya e sa sebediswang pheletsong ya selemo sa ditjhelete, ntle feela leha ho dumetswe ka mokgwa o sele ke Letona la Ditjhelete.
Mohlahlobi wa Dibukakakaretso o tshwanetse ho hlahloba dibuka tsa Khomishene tsa diakhaonto le direkoto tsa ditjhelete.
Batho ba hlahang ho sehlopha sa baahi ba kopaneng ka setso, bodumedi kapa puo ba ka theha, ba kenela le ho boloka mekgatlo ya setso, bodumedi le puo mmoho le makala a mang a tsa baahi JWALO KA HA ho boletswe ho karolo ya 31 ya Molao wa Motheo.
a. kgothaletso le tshireletso ya ditokelo tsa sehlopha se jwalo sa baahi; le b. kgothaletso le ntshetsopele ya kgotso, setwalle, botho, mamellano le bonngwe ba setjhaba ka hare le pakeng tsa dihlopha tse fapaneng tsa baahi Afrika Borwa.
Lekgotla la baahi le bolelwang ho karolo ya 36 kapa ka mokgwa o balletsweng le ka etsa kopo ya kananelo ho Khomishene.
Khomishene e ka re ka lengolo e ananele lekgotla la baahi bakeng sa ho ba le seabo sebokeng sa naha sa ditherisano le karolo ya 38.
Lekgotla la baahi le ananetsweng ho latela karolwana ya le ka etsa kopo ho Khomishene kapa ho lekala lefe kapa lefe la puso bakeng sa thuso ya ditjhelete.
a. ho baballa, ho kgothaletsa le ho ntshetsa pele setso, bodumedi kapa puo ya sehlopha sa baahi seo le ananetsweng bakeng sa sona; kapa b. ho eletsa Khomishene le ho thusa Khomishene mererong e mabapi le ho fihlellwa ha maikemisetso a Khomishene.
Molao wa Melato ya Mmuso wa 1957 (Molao wa bo-20 wa 1957), o sebetsa ka diphetoho tse hlokehang ha ho tluwa ho Khomishene, mme tshebetsong eo, ha ho buuwa Molaong ona ka Letona la lefapha le amehang sena se tshwanetse ho nkuwa JWALO KA HA e ka ho buuwa ka Modulasetulo wa Khomishene.
Ha ho motho, ho kenyeletswa le Khomishene, ya jarang boikarabelo ba eng kapa eng e entsweng kapa e lebetsweng ka botshepehi ha ho sebediswa matla kapa ha ho phethwa mosebetsi ho latela Molao ona.
a. e ka ballwang ho latela Molao ona; le b. eo Letona le e bonang e hlokahala kapa e thusa ho e balla hore ho fihlellwa maikemisetso a Khomishene.
b. ka boomo o thibela, o henahenana kapa o tshosetsa ditho tsa Khomishene kapa tsa komiti ya Khomishene, kapa baromuwa ho seboka sa naha sa ditherisano, tshebedisong ya matla a bona kapa ho phethahatseng mesebetsi ya bona ho latela Molao ona.
ho ba teng kopanong ya Khomishene kapa komiti e fuputsang ka nako le sebakeng se boletsweng disamoneng; kapa ho dula a le teng ho fihlela a bolellwa hore a tswe ke Khomishene kapa komiti; kapa b.
ho araba potso efe kapa efe; kapa ho hlahisa tokomane e boletsweng disamoneng, kapa e tshwerweng ke motho eo kopanong eo.
Motho ofe kapa ofe ya fumanweng a le molato wa ho tlola molao ho latela karolwana ya o tshwanetswe ke kotlo kapa ho kwallwa tjhankaneng bakeng sa nako e sa feteng selemo, kapa ka bobedi kotlo le ho kwallwa ho jwalo tjhankaneng.
Molao ona o bitswa Molao wa Khomishene ya Ntshetsopele le Tshireletso ya Ditokelo tsa Dihlopha tsa Baahi ba Kopaneng ka Setso, Bodumedi le Puo wa 2002, mme o kena tshebetsong ka letsatsi le behilweng ke Mopresidente ka phatlalatso Koranteng ya Mmuso.