Groot behoefte aan pleegouers, plekke van veiligheid   Foto bloot ter illustrasie. (Foto: Meghan Holmes / Unsplash) Omstandighede noodsaak dit soms dat kinders jonger as 18 jaar onmiddellik uit hul ouers se sorg verwyder en dringend in plekke van veiligheid en pleegsorg geplaas moet word. In baie gevalle is daar egter nie plekke van veiligheid óf pleegouers beskikbaar om dié kinders in te neem en te beskerm nie. Redes vir die verwydering van kinders sluit onder meer fisieke, seksuele en/of emosionele mishandeling in, asook verwaarlosing, ernstige gesinskonflik en -geweld, alkohol- en dwelmmisbruik deur die ouers en onstabiele maatskaplike funksionering. Dié kinders moet dan hangende ŉ ondersoek by die kinderhof in plekke van veiligheid geplaas word, totdat ŉ bevel uitgereik word wat bepaal of dié kinders aanneembaar is of in pleegsorg, ŉ kinderhuis of terug by hul ouers geplaas moet word. Isabel Faurie, maatskaplike werker by Helpende Hand, sê statistieke – wat deur die departement van maatskaplike ontwikkeling bygehou moet word – is moeilik bekombaar. Nietemin kon dié organisasie uit navorsing onder kindersbeskermingsorganisasies vasstel dat daar gedurende die 2021-’22 finansiële jaar minstens 105 kinders noodgedwonge in residensiële instansies soos kinderhuise geplaas moes word, omdat daar nie genoeg geskikte pleegouers was nie. “Hierdie kinders was almal meer geskik vir pleegsorg, maar weens die tekort aan pleegouers moes hulle in residensiële instansies geplaas word.” Helpende Hand het in die lig hiervan ’n platform geskep wat meer inligting oor pleegsorg verskaf en dit makliker maak vir mense om aansoeke in dié verband in te dien. Die organisasie doen ŉ ernstige beroep op mense om hulself as plekke van veiligheid of pleegouers beskikbaar te stel. Pleegsorg is uiteraard iets wat oor ŉ langer termyn geskied, terwyl plekke van veiligheid ŉ korttermyn-ingryping is. Familielede van kinders wat uit ouersorg verwyder word, kan ook as plekke van veiligheid óf pleegouers gekeur word. In gevalle waar kinders dringend verwyder word, kan die keuringsproses binne enkele dae afgehandel word. Nina de Caires, aannemingsinspekteur by Kinderwelsyn Tshwane, sê kinders kan tussen drie en nege maande – en in sommige gevalle korter – by plekke van veiligheid geplaas word, waar ŉ pleegsorgbevel gewoonlik vir ŉ periode van twee jaar uitgereik word. Dié bevel word dan elke twee jaar hersien om te bepaal of die pleegsorgtyperk verleng moet word of nie. “Mense wat hul huise en harte vir kinders in nood oopmaak, kan ŉ groot verskil in daardie kinders se lewe maak,” het De Caires gesê. Sy waarsku egter dat pleegsorg nie as ŉ kortpad tot aanneming gesien moet word nie. “Wanneer kinders uit hul ouers se sorg verwyder word, is die doelwit altyd om dié kinders weer met hul ouers te herenig. Daar sal egter altyd in die beste belang van die kind opgetree word. Dit kan beteken dat die kinders langer in pleegsorg bly, aanneembaar verklaar word, of weer by hul ouers geplaas word.” ‘Veg vir daardie kind’ Maroela Media het vandeesweek met ŉ Pretoriase gesin gepraat wat ŉ dekade gelede hand opgesteek het om sorgbehoewende kinders in te neem, en vandag steeds hierdie kinders in hul sorg het. Hul name word weerhou om die identiteit van die kinders te beskerm. In dié geval het pleegsorg onverwags oor die egpaar se pad gekom nadat hulle byna vyf jaar gesukkel het om kinders van hul eie te hê. ŉ Sesjarige kind moes dringend uit haar ouers se sorg verwyder word en dié egpaar het ingestem om die kind in te neem. Hulle is kort daarna ook as pleegouers gekeur. Enkele maande later het die betrokke maatskaplike werker die egpaar weer genader en gevra of hulle ŉ tweede kind van 18 maande sal inneem. Hulle het dit sonder huiwering gedoen en is tans in die proses om albei meisies – wat nou al tien jaar deel van hul gesin is – wettiglik aan te neem. Hulle het kort nadat die kinders oor hul pad gekom het, ook ŉ kind van hul eie gehad. “Twee het in my hart gegroei, en een in my maag. Dis wat ek altyd vir hulle sê wanneer daar vrae en onsekerheid opduik. Die Here het ons gesin perfek en op sy manier aanmekaar geplak,” het die vrou aan Maroela Media gesê. Sy het benadruk hoewel pleegsorg absoluut verrykend is, mense nie moet vergeet dat hierdie kinders dikwels uit uiters traumatiese omstandighede kom nie. “Die kinders kan verskriklike emosionele probleme hê – uitdagings wat nie altyd met liefde gedokter kan word nie, al gee jy hoe baie. Jy moet besef dat jy ŉ pad met hierdie kinders gaan moet stap en bereid moet wees om elke uitdaging saam met hulle te pak. “Jy moet veg vir daardie kind. Daardie kinders verdien nie om gelos te word omdat ons as grootmense bang is vir ŉ verlies, gedragsprobleme of ŉ uitdaging nie.” Sy doen ŉ beroep op mense wat nie die kapasiteit het om self ŉ pleegouer te wees nie, om pleegouers op ander maniere by te staan. “Soek bewustelik vir ouers wat pleegkinders het en ondersteun hulle onvoorwaardelik, hetsy deur afslag op dienste of morele ondersteuning. Selfs al leer jy net jou kind om vir ŉ só ŉ kind ŉ maatjie te wees.”