Klag teen SA regering oor taalregteskendingŉ Groep individue en organisasies het ŉ klag oor ernstige taalregteskending teen die Suid-Afrikaanse regering by die Verenigde Nasies (VN) se Menseregtekomitee ingedien. Prof. Hennie Strydom, die groep se woordvoerder, het gesê die klag volg weens die onbeskikbaarheid van nasionale wetgewing in al 11 amptelike tale. “Die taalregte-aktivis en prokureur Cerneels Lourens, het dié kwessie sonder sukses in die Suid-Afrikaanse howe gevoer, waarna voortgegaan is om ŉ komitee saam te stel om die saak na die VN se Menseregtekomitee te verwys. Die voorvereiste vir sodanige verwysing is dat alle interne staatlike remedies sonder sukses uitgeput moet word, soos wat in hierdie geval gebeur het,” het Strydom in ŉ verklaring gesê. Strydom, ŉ internasionale regsgeleerde en vroeër ook ondervoorsitter van die Pan-Suid-Afrikaanse Taalraad, is as voorsitter en leier van die span aangewys. Dr. Danny Titus van die ATKV, wat diens by ŉ subkomitee van die VN se Menseregtekomitee gedoen het; Alana Bailey, adjunk- uitvoerende hoof van AfriForum; adv. R.J. de Beer van die Sandton-balie; oudregter William de Villiers; taalaktivis Khetihwe Marais; Werner Human van die firma Hurter Spies Ingelyf, prokureur van AfriForum en lid van die VRA-bestuur; en Lourens as klaer het die verwysingsdokument voorberei. Volgens Strydom was daar teen 31 Januarie vanjaar reeds 166 hoofwette wat nie in Afrikaans beskikbaar is nie. Daarbenewens is daar 65 wette wat sedert 1994 deur ander wysigingswette gewysig is, maar die Afrikaanse tekste is nie daarmee saam gewysig nie. Daar is tans meer as 300 stukke nasionale wetgewing wat nie meer volledig in Afrikaans beskikbaar is nie. “Dít is bevind deur Kallie Pauw, voormalige sekretaris van die parlement en tans werksaam by Juta, in ’n verslag wat hy aan die komitee beskikbaar gestel het. Hy het pas sy verslag van Maart 2014 tot 31 Januarie 2017 bygewerk, aangesien sy aanvanklike verslag deel van die hofstukke van die gelykheidshofsaak was. Die ander nege inheemse tale word lukraak gebruik om as tweede vertaaltaal vir parlementêre wetgewing aangewend te word.” Strydom het gesê die VN se Menseregtekomitee moet nou beslis of daar prima facie-meriete in die aangeleentheid is en as dit toeganklik is, moet die Suid-Afrikaanse regering binne ses maande sy antwoord hierop voorlê. “Sukses met hierdie vertoë sal die staat help om die verpligting kragtens artikel 6(2) van die Grondwet, naamlik om die voorheen gemarginaliseerde tale op te hef, te verwesenlik,” het hy verduidelik. “Die koste-argument is heeltemal genegativeer deurdat die minister van kuns en kultuur in ŉ antwoord in die parlement aan dr. Pieter Mulder aangedui het wat die koste van ŉ vertaler beloop. Mnr. Pauw het op grond van die regering se deskundige se verslag met betrekking tot die vertalingstyd wat gebruik sou word, bereken dat een vertaler per taal per jaar voldoende sal wees, wat salarisgewys ’n geringe uitgawe sal meebring, maar wel tot werkskepping sal bydra. “In die klag word remedies voorgestel waaronder die versoek dat alle nuwe Suid-Afrikaanse nasionale wetgewing binne ’n redelike tyd ná aanvaarding van die aanvanklike wetsontwerp in al 11 amptelike tale vertaal word, asook dat die nievertaalde wetgewing geprioritiseer word om dan ook binne ŉ tydperk van vyf jaar vertaal te word.” Hy het gesê die Suid-Afrikaanse howe is dus nie die laaste uitweg vir Suid-Afrikaners wanneer hulle regte geskend word nie. “Gegewe die onlangse anti-Afrikaanse uitsprake in die howe, sal die regbank waarskynlik meer versigtig moet wees om taalregte nie net vanuit ŉ ‘politieke’ oogpunt te benader nie.” Sien die volledige verwysingsdokument hier: https://drive.google.com/open?id=0BzTnPjXEazXObGlNdTNPZUQ4MFE