Mboweni se grootste uitdagings nouTito Mboweni, minister van finansies (Foto: ANA) Die nuwe minister van finansies, Tito Mboweni, word deur drie uitdagings oor die kort termyn in die gesig gestaar. Vir eers is daar Vrydag se moontlike uitspraak deur Moody’s Investor Services oor die land se kredietgradering. Die ekonomiese agentskap NKC Research sê hy verwag nie dat Moody’s juis nou uitspraak oor die land se kredietgradering sal lewer nie. Dan is daar die mediumtermynbegrotingsraamwerk wat hy oor twee weke moet lewer. Dié begrotingsraamwerk baan die weg vir die land se fiskale beleid vir die volgende drie jaar. Ten derde sal hy moet kyk na die jongste afgradering van Suid-Afrika se ekonomiese vooruitsigte. Die Internasionale Monetêre Fonds (IMF) is die jongste organisasie wat sy kommer oor die land se ekonomiese groei uitgespreek het. Die IMF sluit hom aan by die Wêreldbank, Fitch en die Suid-Afrikaanse Reserwebank wat ekonomiese groei teen ŉ slakkepas sien beweeg. Die IMF het die groeikoers van 1,5% tot 0,8% hersien. Die land het in die eerste helfte van vanjaar in ŉ tegniese resessie verval. Die sakesektor en finansiële markte het Mboweni se aanstelling verwelkom. Tanya Cohen, die bestuurshoof van Sake–eenheid Suid-Afrika (SESA/BUSA), sê ofskoon die aanstelling van ŉ nuwe minister van finansies oor so ŉ kort periode ŉ terugslag is, het die organisasie volle vertroue dat Mboweni die geloofwaardigheid en ervaring vir die pos het. Mboweni is die land se tiende minister van finansies sedert die oorgang na demokrasie. Op finansiële markte het die rand met sowat 30c verstewig terwyl opbrengste op staatseffekte gedaal het om Suid-Afrika se rentekoersbetalings te verminder. Sipho Pityana, die president van SESA, het gesê dat dit belangrik is dat daar nie ŉ wolk oor die hoof van die nasionale tesourie hang nie. Hy sê ontwikkelinge rekende Mboweni en sy voorganger Nhlanhla Nene is daarop gemik om stabiliteit in die portefeulje te bring. Hy het bygevoeg dat dit toon hoe ernstig die regering staatskaping beskou. Mboweni was arbeidsminister in oudpres. Nelson Mandela se kabinet waar hy die land se arbeidswetgewing gefinaliseer het. Ofskoon Mboweni destyds as links beskou is, het hy ŉ ommeswaai getoon toe hy as president van die Suid-Afrikaanse Reserwebank (SARB) aangestel het. Dit het tot herhaaldelike botsings met vakbonde, veral Numsa, gelei. In een van sy monetêre beleidstoesprake het hy, ironies genoeg, gesê dat die land se arbeidswetgewing hersien moet word. Mboweni het ook deursigtigheid na die Reserwebank gebring met die monetêre beleidskomitee en die openbare bekendmaking van die komitee se rentekoers-besluite. Die bestuurshoof van die Vereniging van Suid-Afrikaanse banke, Cas Coovadia, se Mboweni sal die vertroue van markte en die sake- en beleggersgemeenskap nodig hê terwyl hy ŉ platform daar sal moet stel vir inklusiewe ekonomiese groei en werkskepping. Intussen kan Mboweni ŉ sug van verligting slaak. Suid-Afrika se grootste fiskale kopseer – Eskom se skuldlas van ongeveer R500 miljard – word tans onder die loep geneem. Dr. Jabu Mabuza, voorsitter van Eskom, sê die staatsbeheerde onderneming behoort teen volgende week ŉ verslag van die adviseursfirma Lazard te ontvang oor watter bates, indien enige, hy kan verkoop. Senior ekonome, soos Dawie Roodt en Mike Schüssler het voorheen te kenne gegee dat Eskom gedeeltelik geprivatiseer moet word om minder op belastingbetalers se geld te steun. Eskom, volgens hulle, kan in twee afsonderlike maatskappye verdeel word met kragopwekking wat sy kragsentrales insluit, en ŉ kragverspreidingsnetwerk. Pravin Gordhan, minister van openbare ondernemings, het Maandag aangekondig dat Eskom vir die volgende jaar nie geld van die regering gaan benodig nie. Hy het gesê Eskom se likiede posisie is tans gunstig en dat die maatskappy nie regeringsgeld sal benodig nie.