Elektrisiteit: Rek jou rande só(Foto: iStock) Beurtkrag het só ’n alledaagse gegewe geword dat grappies al die ronde doen as die ligte wél aanbly. Beurtkrag is egter nie die enigste of grootste doring in vuisvoos gebruikers se vlees nie. Kragtariewe lê die gemiddelde gesin lam. As die nasionale energiereguleerder Nersa sy sin kry, sal munisipale elektrisiteitstariewe moontlik met nóg 7,47% in Julie styg. Dis nou benewens die jaarlikse verhoging van 9,6% vir Eskom-kliënte wat op 1 April ingeskop het. Die feit dat Mei nasionale energiemaand is, laat beslis nie die vonkelwynproppe skiet nie, veral nie as ’n mens in gedagte hou dat kragtariewe oor die afgelope dekade reeds met sowat 350% gestyg het én beurtkrag ons tot dusver vanjaar vir meer as 20 volle werkdae in die donker gelaat het nie. Al wil ’n mens stik in die sêding: “Maak die beste van ’n slegte saak”, is dit tog ’n goeie tyd om oor besparing te besin. Berei ’n paar aande se etes op een slag voor (en verhit dit soos nodig in die mikrogolf). Wenke: Skakel die oond ’n paar minute voor die verlangde gaarmaaktyd verstreke is, af. Die oond behou sy hitte vir tot 30 minute. As jy stoofplate gebruik, maak seker jou pot of pan is nie kleiner as die plaat nie en gebruik ’n deksel (wat pas) – dit sal die hitte binne hou en die gaarmaakproses bespoedig. Belê in ’n lugbraaier (air fryer), drukkoker en/of energievriendelike mikrogolf om etes voor te berei. ’n Voorlaaiwasmasjien gebruik baie minder elektrisiteit as ’n bolaaiwasmasjien. Of jy nou ’n hemp of ’n hele bondel was, die wasmasjien gebruik dieselfde hoeveelheid krag. Wenke: Was ’n stewige bondel op ’n slag (met koue water). Tot 90% van ’n wasmasjien se kragverbruik is om die water te verhit. Hang die klere op die draad in die wintersonnetjie en beperk die gebruik van ’n kraghonger tuimeldroër. Maak ook die tuimeldroër se filter ná elke gebruik skoon. Stryk groot bondels klere op ’n slag om te keer dat energie vermors word wanneer die yster verskeie kere moet warm word. ’n Ketel gebruik baie krag, veral as jy dit ’n klomp keer op ’n dag kook. Moenie die ketel té vol maak nie, kook net genoeg water op ’n slag. Wenke: Gebruik ’n fles om kookwater warm te hou of ’n reisbeker met ’n deksel op om jou drankies warm te hou. As jy ’n gasstoof het, belê in ’n ketel wat jy op die gasplaat kan kook. ’n Kampstofie (en gaslamp) is ook baie nuttig, nie net vir kragbesparing nie, maar veral tydens beurtkrag. Die geiser kan vir tot 60% van jou elektrisiteitsrekening verantwoordelik wees. Stel die termometer op 60 ˚C om elektrisiteit te bespaar en skakel dit af as jy vir ’n paar dae weggaan. Spring gou in die stort pleks van om te bad en draai die kraan toe as jy skeer, jou tande borsel en jou hande was. ’n Elektriese kombers is heerlik in die winter, maar is ’n kragmonster. Skakel die kombers ’n rukkie voor slaaptyd aan, maar weer af sodra jy inkruip. Wenke: Ons ouers het met rede onderhemde gedra. Bly warm deur verskillende lae klere te dra (en trek dit uit soos dit warmer word). Belê in snoesige komberse vir die woon- en slaapkamer en drink warm sjokolade om jou warm te hou en sommer jou energievlakke ’n hupstoot te gee. (Foto: iStock) Met petrolpryse wat net een pad ken en dis boontoe, is almal nie so gelukkig om die ligte tydens beurtkrag met behulp van ’n kragopwekker aan te hou nie. Oorweeg dié vyf kort- en langtermynopsies: (Foto: iStock)