Bob van Dijk: Naspers neem beskuldigings ernstig op | Netwerk24
Deur Pieter-Louis Myburgh, News24 06 Desember 2017 16:47
Bob van Dijk, Naspers se uitvoerende hoof, sê die internet- en mediareus neem die onthullings oor MultiChoice se betalings aan die destydse Gupta-beheerde ANN7 “uiters ernstig op”.
MultiChoice word deur Naspers besit.
Bob van Dijk, uitvoerende hof van Naspers.
Van Dijk het vanuit Amsterdam met Fin24 gepraat en hou vol dat die onlangs aangekondigde ondersoek na die kwessie deur MultiChoice se oudit- en risikokomitee, met “deeglikheid en onafhanklikheid” uitgevoer sal word.
Dít volg op News24 se #GuptaLeaks-verslag in November waarin besonderhede verstrek is oor hoe MultiChoice ingestem het om in 2015 die Guptas se Infinity Media Networks ’n eenmalige bedrag van R25 miljoen te betaal. MultiChoice het ook ingestem om sy jaarlikse betaling vir Infinity se ANN7-nuuskanaal van R50 miljoen tot net oor R140 miljoen te verhoog.
Die maatskappy het onder kritiek deurgeloop omdat hy ’n kanaal met dalende kykersgetalle en wat in wese ’n propagandamasjien vir die Gupta- en Zuma-familie geword het, gefinansier het.
Voordat MultiChoice die ooreenkoms onderteken het, het die destydse minister van kommunikasie, Faith Muthambi, gedetailleerde voorstelle oor regeringsbesluite wat die uitsaaibedryf raak, na die Guptas en Duduzane Zuma, die president se seun, aangestuur. Die dokumente is deur Clarissa Mack, MultiChoice se destydse hoof van regulatoriese en beleidsake, opgestel.
Van Dijk sê kritici wat Naspers daarvan beskuldig dat die maatskappy sy arms gevou het oor die onthullings, is verkeerd.
“Die indruk is in die media geskep dat Naspers die kwessie nie ernstig opneem nie of die verantwoordelikheid op MultiChoice afskuif. Dit is in werklikheid ’n totale verdraaiing van wat ons daaroor gesê het en dit is ook ’n verdraaiing van wat ons daaroor dink. Ons neem die kwessie baie ernstig op, ook op die Naspers-vlak,” sê Van Dijk, wat ook ’n lid van MultiChoice se direksie is.
News24: Waarom het MultiChoice verkies om ’n interne ondersoek deur sy eie direksie te laat doen? Sal dit nie beter wees as ’n onafhanklike derde party hierdie saak ondersoek nie?
Bob van Dijk: Daar is ’n onafhanklike MultiChoice-direksie en onafhanklike aandeelhouers. Die (MultiChoice)-direksie het die verantwoordelikheid om behoorlik hierna te kyk en ons as Naspers se direksie neem dit ernstig op. Ons sal ons deeglik vergewis of ons gemaklik is met wat gedoen word (met die ondersoek). Ons plaas die verantwoordelikheid waar dit hoort.
Daar is kommer dat die MultiChoice-direksielede wat by die ondersoek betrokke is, nie onafhanklik genoeg is nie. Wat is jou mening hieroor?
Wat ek sou aanbeveel, is om te kyk na die mense wat by die risiko- en ouditkomitee betrokke is en die MultiChoice-direksielede wat betrokke is. Hulle is mense met ’n uitsonderlike rekord en geloofwaardigheid. En ons dink hulle sal die ondersoek met uiterste deeglikheid en onafhanklikheid doen.
Aan die einde sal Naspers alles wat daar (in die ondersoek) gedoen is, hersien en ons moet gemaklik wees dat dit wat gedoen is, van pas is. Ons neem daardie verantwoordelikheid baie ernstig op.
Wat is die mandaat en omvang van die ondersoek? Byvoorbeeld: Sal die oudit- en risikokomitee ondersoek instel na die eenmalige betaling van R25 miljoen wat MultiChoice aan die Guptas se maatskappy gedoen het?
Ek kan nie enigiets verder sê as wat Don Eriksson (voorsitter van MultiChoice se oudit- en risikokomitee) reeds gesê het nie. Ek dien nie in daardie komitees nie. Om die betalings wat aan die kanaal (ANN7) gedoen is, te ondersoek, sal vermoedelik ’n sleutel-gedeelte van die ondersoek wees.
Jy sê dat sowel Naspers as MultiChoice die kwessie in ’n baie ernstige lig beskou. Tog het Naspers se voorsitter, Koos Bekker, in die openbaar na sommige van hierdie sake as “nonsens” verwys. Doen Bekker se stellings nie afbreuk aan jul toewyding om die kwessie met erns te pak nie?
Eerstens kan ek nie namens Koos praat nie. Koos praat namens homself en die direksie. Wat ek jou kan sê, is dat Naspers se direksie hierdie baie ernstig opneem. As jy die verskillende artikels in die media lees, is daar beslis dinge geskryf wat nie met die feite verband hou nie en as Koos daarna verwys . . . Kyk, ek het dinge in die media gelees wat feitelik totaal onwaar is. Dit is waarskynlik waarna hy verwys, maar jy moet hom self vra.
Die ander kwessie wat na vore gekom het, is MultiChoice se vergaderings met die SAUK. Is jy gemaklik met die wyse waarop daardie samesprekings gehanteer is? Imtiaz Patel (MultiChoice se destydse uitvoerende hoof) het aan die SAUK gesê dat MultiChoice nie normaalweg vir nuuskanale betaal nie. Ons weet nou dit is nie die geval nie. Is jy gemaklik met Patel se etiese optrede tydens die samesprekings?
Ek het die transkripsies (van die vergadering met die SAUK) gelees. Ek dink wanneer jy in ’n sakegesprek betrokke is, probeer mense so min as moontlik betaal. En ek dink dit was ook Imtiaz se bedoeling. Ek weet nie wat om verder daarin te lees nie. Ek dink jy kan heelwat insinueer, maar ek dink nie die transkripsie bewys enigiets nie.
Maar is daar nie ’n vlak waarop twee partye te goeder trou met mekaar onderhandel nie? As jy jou onderhandelingsvennoot iets vertel wat nie waar is nie, kan dit as eties beskou word?
Ek kan nie kommentaar lewer op wat op die vergadering gesê is nie. Ek het die transkripsie gelees en dit is al wat ek daarvan weet. Ek dink een ding wat belangrik is om te beklemtoon, is dat ons baie duidelik was oor die standpunt wat die groep oor die enkripsie-kwessie gehuldig het.
In ’n stadium het ons selfs ’n volblad(koerant)-advertensie uitgeneem en ons het ’n ope brief gepubliseer waarin ons ons standpunte gestel het. So hierdie suggestie dat enigiets soort van agter die skerms was . . . ons was duidelik oor die standpunte wat MultiChoice oor die enkripsie-kwessie gehad het.
Jy is aangehaal as dat jy sou gesê het Naspers-werknemers moet altyd die regte ding doen, selfs as niemand kyk nie. Glo jy dat MultiChoice se uitvoerende bestuurslui soos Imtiaz Patel en Clarissa Mack die regte ding gedoen het toe niemand gekyk het nie?
Dit is die kern van die ondersoek wat MultiChoice nou van stapel gestuur het. Ons het die beskuldigings gelees. Ons as MultiChoice moet vasstel of enige van hierdie bewerings waar is. As dit sou blyk dat die bewerings waar is, dan sal dit beslis ’n oortreding van ons beleid wees. So dis die kern van die saak, ons moet vasstel of dit die geval is, of nie. Maar ek dink waar ons vandag staan, is insinuasies gegrond op e-posse en ons moet verifieer of daar enige waarheid daarin steek.
Jy het die verslag gesien waarin besonderhede verstrek is van hoe Mack se beleidsvoorstelle deur Faith Muthambi na die Guptas aangestuur is. Die term in Suid-Afrika wat vir onbehoorlike invloed oor regeringsake gebruik word, is ‘staatskaping’. Is jy bekommerd dat MultiChoice se gedrag in hierdie geval as staatskaping gekenmerk kan word of as beleidskaping of onbehoorlike invloed in die regering se sake?
Ek wil baie duidelik hieroor wees: lobbying, wat beteken om beleidsvoorstelle aan amptenare te doen, is iets wat enige groot maatskappy voortdurend doen. Ons doen dit ook. Daar is niks verkeerd of geheimsinnig daaraan nie. Clarissa het, sover as wat ek op hierdie tydstip weet, net haar werk gedoen. Sy het x voorstelle gedoen en sommige daarvan is aanvaar terwyl ander nie aanvaar is nie.
So daar is niks daarmee verkeerd nie. En weer, enige groot maatskappy sal dieselfde doen as beleid gemaak word. Ek dink die vraag wat gevra word, gaan oor – hei, was daar ’n verbintenis tussen betalings en beleidsuitkomste? Nou dis iets heel anders. As dit die geval is, en dit is wat die ondersoek sal moet onthul, dan is dit duidelik nie iets wat behoorlik was nie.
So as daar ’n wettige poging was om insette oor beleid te gee, is dit in orde. (Maar) as betalings gedoen is om beleid te beïnvloed, dan is dit ’n heel ander saak.
* Lees die oorspronklike berig op Fin24.
* Netwerk24, News24 en Fin24 word deur Media24 besit. Media24 en MultiChoice is albei Naspers-filiale.
Meer oor: Ann7 | Naspers | Multichoice | Koos Bekker | Bob Van Dijk | Guptas