Pleegsorgstelsel laat ‘weerlose kinders in steek’Foto ter illustrasie. (Foto: Unsplash) Die DA het uitgevaar teen die departement van maatskaplike ontwikkeling nadat hy vandeesweek ŉ voorlegging oor die stand van die pleegsorgstelsel aan die portefeuljekomitee oor maatskaplike ontwikkeling gedoen het. Die agterstand met pleegsorgbevele was een van die grootste bronne van kommer. Die departement het in sy voorlegging gesê teen November vanjaar gaan meer as 128 000 pleegsorgbevele verval het. Die syfer vir die einde van Julie het op 68 000 gestaan. “Dié bevele bewys dat 128 000 kinders se omstandighede nié deur die departement nagegaan is nie,” het Bridget Masongo, die DA-woordvoerder oor maatskaplike ontwikkeling, gesê. “Dit beteken ons weet nie of hierdie kinders nog veilig is en of die situasie sodanig verander het dat hulle met hulle gesinne herenig kan word nie. Dit is ook ŉ aanduiding dat die departement die kinders twee jaar lank nie besoek het óf hulle situasie gemonitor het nie.” “Suid-Afrika se pleegsorgstelsel laat talle weerlose kinders in die steek.” Ingevolge die Kinderwet kan die kinderhof ŉ pleegsorgbevel elke twee jaar hersien, tensy ŉ korter tydperk gestipuleer word. Dit bepaal ook dat ŉ pleegsorgbevel twee jaar nadat dit gegee is, verval. Dit is dié bevele waarmee die departement klaarblyklik hopeloos agter is. “ŉ Weeskind moet in die kinderbeskermingsprogram geplaas word om vir ŉ pleegsorgtoelaag te kwalifiseer. Dit beteken vir bevele van die kinderhof om bygehou te word en om die veiligheid van ŉ kind te verseker, moet bevele deur deurlopende monitering gesteun word,” het Masongo gesê. Masongo het gesê die hoofdoel van die pleegsorgstelsel is om kinders wat beskerming nodig het teen misbuik en verwaarlosing te beskerm, maar dat dit nie sonder die bevele gedoen kan word nie. Sy het gesê dit is duidelik dat die departement sedert 2010 met dié probleem sit, maar dat hy steeds geen strategie het om dit reg te stel nie. Lumka Oliphant, woordvoerder van die departement, het vroeër gesê in die lig van die naderende sperdatum vir die implementering van pleegsorg-bevele werk die nasionale en provinsiale departemente van maatskaplike ontwikkeling so vinnig as moontlik om te verseker geen kind verdwyn in die stelsel nie. Oliphant het gesê geen bevel het tot op hede verval nie. (Foto: Unsplash) Sy het gesê die departement het in sy voorlegging aan die komitee onder meer beklemtoon hy het die Kinderwysigingswet van 2019, wat in Maart vanjaar deur die kabinet goedgekeur is om aan die parlement voorgelê te word, ingedien. Dié wysigingswet bring veranderinge aan artikel 159 van die Kinderwet om voorsiening te maak vir diskresie om vervalde pleegsorg-bevele te verleng of interim bevele uit te reik, terwyl klousule 60 voorsiening maak vir gehalteversekering van kinderbeskermingsdienste. Oliphant sê die departement het groot vordering gemaak om aandag te gee aan die akute tekort aan maatskaplike werkers sodat die agterstande in pleegsorg-sake ingehaal en nuwe pleegsorg-sake hanteer kan word. Intussen het die DA in Gauteng gesê hy is uiters bekommerd oor die duisende kinders in die provinsie wat nog wag om in pleegsorg geplaas te word. Volgens die provinsiale departement se prestasieverslag vir die eerste kwartaal van 2019/-’20, is slegs 702 kinders op die waglys vir pleegsorg geplaas. “Die departement het versuim om sy teiken van 1 338 kinders op die waglys te behaal,” het Refiloe Nt’sekhe, die DA se provinsiale woordvoerder oor maatskaplike ontwikkeling, gesê. Die departement se derde kwartaalverslag vir 2018/-’19 het gewys 727 kinders is op die waglys vir pleegsorg geplaas, in vergelyking met die teiken van 3 452 kinders. “Die getal kinders op die waglys en dié wat wag om op die lys geplaas te word, styg elke kwartaal. Sommige van die kinders is al amper drie jaar lank op die waglys,” het Nt’sekhe gesê. Sy het gesê daar is ŉ groot behoefte aan pleegsorg in die provinsie en dat die regering kinders ontneem van ŉ veilige blyplek en toegang tot ŉ inkomste om aan hulle basiese behoeftes te voldoen. Die DA het gesê hy gaan voortgaan om druk op die minister, Lindiwe Zulu, en die departement te plaas om die situasie reg te ruk.