Dagstukkies | Nederduitsch Hervormde Kerk van Afrika
22 September – Jy is ook 'n gestuurde
Lukas 10: 1-20
Ons lees in vandag se gedeelte dat die Here 72 ander dissipels gestuur het met 'n opdrag. Hulle moes gaan na die dorpe wat die Here nog wou besoek, met 'n baie dringende boodskap. Hulle moes verkondig: Die koninkryk van God het naby gekom…
Ons het hier met die missio Dei, of God se sending na die mens, deur die mens, te doen. In die lig van Matteus 28: 19 – Gaan dan na al die nasies toe en maak die mense my dissipels: doop hulle in die Naam van die Vader en die Seun en die Heilige Gees, en leer hulle om alles te onderhou wat Ek julle beveel het – kom ons as gelowiges weer sterk onder die besef van Jesus se opdrag aan ons om gestuurdes te wees.
Maar ek wonder tog: Is ons regtig 'n gestuurde kerk, gestuurde gelowiges? Ons is veronderstel om dit te wees, maar ek is nie in my hart oortuig dat ons altyd as gestuurdes leef nie. Die rede? Ons het so gewoond geraak daaraan dat iemand anders dit moet doen. Die dominee, die kerkraad, iemand, enige iemand… Nogal treffend dat Jesus 72 ander dissipels uitstuur. Nie die 12 nie, 72 ander.
So is ons ook gestuurdes wat moet uitgaan en die evangelie moet verkondig. Nie noodwendig deur van huis tot huis te gaan en te preek nie, maar met ons woorde en dade van elke dag. Deur barmhartig te wees soos Jesus barmhartig was. Deur lief te hê soos Hy ons liefgehad het. Deur te vergewe soos Hy vergewe het. Ja, deur die manier waarop ons voor en teenoor ander mense lewe en optree. Ons moet dit doen met dieselfde erns waarmee die 72 dit moes doen.
Is jy bereid om as gestuurde die evangelie deur jou lewe te verkondig?
Here, gebruik my as u gestuurde. Amen.
16 September – In Christus is God ons Beskermer-in-nood
Die belofte van beskerming in hierdie Psalm is 'n geloofsuitspraak. Dit is 'n uitnodiging om jou vertroue op God te vestig. Dis woorde wat jou lewe ingrypend kan verander. Die belofte van beskerming stel jou voor bepaalde keuses: Jy kan lewe in jou eie krag en dus in duisternis, of jy kan deur genade lewe onder die beskerming van God, en dus in die lig.
Hierdie Psalm kan as 'n innerlike gesprek of as 'n tweegesprek gesien word. In albei gevalle bemoedig dit reisigers op hul pad na die tempel. Dit kan ook as afskeidsgesprek gesien word waar die priester sy seën oor die reisigers uitspreek: Veilige reis! Onthou, die Here sal julle beskerm. Vertrou Hom!
Hierdie beskerming geskied nie net by die tempel of die kerk nie, maar ook wanneer ons met die harde werklikheid van elke dag te doen kry. Hierdie werklikheid behoort ook aan Hom – Hy het dit geskep. God is groter as alle magte en kragte wat hier werksaam is. Hy is selfs groter as ons vrees dat Hy ons dalk sal verlaat. God is dáár in elke deel en detail van my lewe, Hy is betrokke in my klein bestaan. Geseënd is die mens wat glo in die helpende en beskuttende teenwoordigheid van God. Sy beskerming is totaal en permanent. Hy beskut my waar ek ook al gaan, nou en vir altyd. In álles is God daar vir my.
In Christus leer ons hierdie God ken as ons Beskermer-in-nood, as ons Verlosser-uit-sonde. In ons lewe hier en nou skep Hy vir ons ruimte in ons nood. In ons worsteling met ons sonde bring Hy vir ons bevryding.
Geen wonder nie dat hierdie Psalm dikwels as trooswoord vir sterwendes gebruik word. Die Here bewaar ons ook wanneer ons hierdie lewe verlaat. Ons Beskermer stap elke tree saam met ons. Hy het ons gevaarlikste vyand, die dood, reeds oorwin, en lei ons die ewige woning in.
Psalm 125: 1-3; Gesang 511: 1-2
14 September – Die Seun is een in wese met die Vader
Die leer oor die Drie-eenheid is moeilik om te verstaan: Hoe is dit moontlik dat drie Persone een in wese kan wees? Die kerk het langs die weg van stryd en worsteling by hierdie belydenis uitgekom. Agter hierdie woorde hoor 'n mens die onenigheid wat Arius met sy dwaalleer veroorsaak het. Hy het geleer dat Christus nie God is nie. Volgens hom was Christus 'n besondere, begaafde mens, maar nie God nie. Dit het gelei tot 'n vergadering van biskoppe in Nicea in 325 nC. Die vergadering het op 'n geskil uitgeloop waar 'n keuse gemaak moes word. Hulle moes kies tussen twee moontlikhede. Die Seun is van gelyke wese met die Vader, of die Seun is van gelyksoortige wese as die Vader. In die Grieks is die verskil net een letter, maar die verskil in betekenis is enorm!
In werklikheid is daar gestry oor 'n bo-God en 'n onder-God, of is daar slegs een Here? Arius was van mening dat daar in die Goddelike 'n hoëre en 'n laere is. Athanasius kon nie anders nie as om die Skrif aan te haal: Hoor, Israel, die Here onse God is 'n enige Here (Deut 6: 4, Ou Vertaling).
Wat is die praktiese betekenis van dit alles? Die keuse vir van gelyksoortige wese as die Vader, laat ruimte vir twyfel. Is daar nou twee magte waarmee ons moet rekening hou? 'n Opperste Goddelike mag in die hemel en die liefde wat so duidelik in die Seun na vore getree het? Is daar enige ooreenstemming tussen hierdie twee?
Ons mense is so dikwels verontrus oor ons eie sonde en verlorenheid. As ons nog moes worstel met die vraag of die opperste Goddelike mag en die liefde van die Seun dieselfde is, sou dit vir ons baie moeilik gewees het. Ons hoef géén twyfel te hê dat die Vader wel sy stempel van goedkeuring op die Seun se liefdeswerk in ons belang sal plaas nie, want die Vader en Seun is één.
Gesang 260: 2-3
13 September – Gebore uit die Vader voor alle tye
Johannes 1: 15
Met Kersfees herdenk ons die geboorte van Christus. Tog bely ons saam met Nicea dat ons glo in die Seun gebore uit die Vader voor alle tye. In sowel die Skrifgedeelte as die belydenis is daar sprake van 'n pre-eksistente bestaan: Christus het al bestaan nog voordat Hy gebore is.
Daar was dus nie 'n tyd waarin die Vader alleen was nie. Voor iets was, was die Vader, was die Seun. Daar was nie eers 'n Vader en toe, daarna, 'n Seun nie. Dit verplaas ons na die tydlose ewigheid: Gebore uit die Vader voor alle tye lê buite alle eeue, dit lê buite elke vorm van tyd, bokant elke begrip van voor en na. Vanuit die ewige verhouding van liefde tussen Vader en Seun, spruit God se liefde vir ons. God is van ewigheid af liefde, en Hy deel hierdie liefde met ons. Die troos is dat Christus se liefde vir ons nie vanaf sy geboorte kom nie, maar reeds vanuit die ewigheid.
Op hierdie omskrywing in die belydenis van Nicea volg 'n lied oor die Seun: God uit God, Lig uit Lig, waaragtige God uit waaragtige God. Hierdie herhaling kan nie logies verdedig word nie. Waarom word daar nie volstaan deur een keer te sê wat gesê moet word nie? Die herhaling kan wel teologies verklaar word: Hier word in grootse verwondering gestamel. Aan die einde word opnuut weer begin, want die wese van die saak kan nie gesê word nie.
In die middel van hierdie lied vind ons 'n beeld: Lig uit Lig, wat ons aan God se eerste skeppingswerk herinner. 'n Ligstraal kom voort uit die ligbron, so word die Seun uit die Vader gebore, so kom die Seun na die wêreld. Niemand kan in die son kyk nie, maar almal lewe van hierdie lig van die sonstrale. Ja, Jesus Christus is mensvriendelik, ons kan sy heerlikheid sien, die heerlikheid wat Hy as die enigste Seun van die Vader het, vol genade en vergifnis.
Gesang 447: 2
11 September – Die gelowige is 'n goeie burger
Romeine 13: 1-7
God se bestuur van ons lewens word sigbaar in onder andere vier gesagstrukture, naamlik ons ouerhuise, ons onderwysers, die staat en die kerk. Nie een van hierdie strukture is volmaak nie, want dit word deur feilbare mense gevul.
Die begeerte om gesagstrukture omver te werp, bevat die kiem van revolusie. Die revolusionêr wil ontslae raak van die bestaande orde en 'n nuwe orde daarstel. Maar wie gee aan die revolusionêr die reg om dit te doen?
Die mens kan net met verkeerde dinge vorendag kom. Die reg wat geskaad is deur gebreke en tekortkominge by die bestaande orde, kan nie herstel word deur dit omver te werp nie. Die reg om 'n nuwe orde daar te stel, kom Christus toe, en Hy sal dit op sy tyd deurvoer.
Ten spyte van gebreke en tekortkominge by die owerhede, is hulle nogtans deur die beskikking van God daargestel Die revolusionêr het dus géén saak nie, al het hy hoeveel legitieme besware teen die staat. Die oomblik wanneer hy opstaan om die staat omver te werp, is die Skrif op hom van toepassing: Deurdat jy oor 'n ander 'n oordeel uitspreek, veroordeel jy jouself, want jy wat veroordeel, doen dieselfde dinge (Rom 2: 1).
Die goeie burger, die gelowige, is bewus van gebreke by die owerheid, maar hou homself nie voortdurend besig met kritiek daarteen nie. Die enigste manier is om na die Skrif te wys en so vir die waarheid te getuig. Die gelowige hou hom dus nie besig met die skokke en beroering van opstand en revolusie nie – hy is alleen maar bereid tot kalm refleksie, want finale oordeel kom God toe. God vra van ons geduld met die swakhede van mense binne al vier gesagstrukture. In plaas daarvan om kwaad van hulle te spreek, moet ons vir hulle voorbidding doen.
9 September – Leef eerlik en eg voor God
Romeine 12: 17, 19
Moenie kwaad met kwaad vergeld nie. Moenie self wraak neem nie, geliefdes, maar laat dit oor aan die oordeel van God.
Langenhoven het gesê: Hou jou glimlag vir jou vyand, jou trane vir jou vriend, jou hart vir jou medemens, jou oordeel vir jouself, en jou gewete vir jou God. Hiermee bedoel Langenhoven dat ons 'n lewe van egtheid moet leef – eg Christelik. Christene se lewe moet die grenslose liefde van God weerspieël. In Christene se lewens het die reëls verander. Dit is nie meer die reël van 'n oog vir 'n oog en 'n tand vir 'n tand nie. Hulle moet die ekstra myl saam stap; hulle moet die ander wang draai; hulle moet glimlag as die ander ou dink hy gaan gevloek word.
Hulle moenie mooiweersvriende wees nie. Ware vriende huil saam met mekaar, lag saam met mekaar, werk saam met mekaar. Hulle moet vir ander mense, die onbekendes, die onaansienlikes, die onbemindes, hul harte gee. Hulle moet bedag daarop wees om eers die balke uit hul eie oë uit te haal – dan sal hulle eers kan sien om die splinters uit ander se oë uit te haal. Hulle moet hulle laat lei deur die gewete wat God in hulle gevorm het.
Hulle? Wie is hulle? Dit is ek en jy wat onsself Christene noem. Kom ons misbruik God se Naam nie deur onsself Christene te noem en soos ongelowiges te lewe nie.
Ons Vader in die hemel, help ons om eerlik en eg voor U te lewe. Amen.
6 September – Om te val en mekaar op te help…
Galasiërs 6: 1-2
…as iemand in die een of ander son­de val, moet julle … so iemand in 'n gees van sag­moedigheid reghelp… Dra me­kaar se laste…
Hoe maklik val ons nie in die lewe nie! Ons raak so maklik verstrengel in ons alledaagse omstandighede en ons moeilike situasies, dat ons soms wantrouig en mismoedig raak. Ons raak so vreeslik besig met ons eie lewens. Ons sien nie meer die mense om ons raak wat swaar trek en wat dalk selfs deur 'n geloofskrisis gaan nie… Ons raak ook afgestomp as gevolg van alles wat ons elke dag beleef. Dit bring baie keer 'n krisis in ons geloofslewe. Dit maak dat ek jou nodig het en jy vir my.
Ons moet mekaar ondersteun – in ons geloof en in ons alledaagse lewens. So moedig die Bybel ons ook aan: …as iemand in die een of ander son­de val, moet julle … so iemand in 'n gees van sag­moedigheid reghelp… Dra me­kaar se laste… Die vinnig bewegende lewe, met allerlei dwarswinde wat by allerlei oop vensters inwaai, bedreig ons geloof in God. Het moeilike omstandighede nie dalk al ook skade gedoen aan jou verhouding met God en jou medemens nie? Jesus het vir sy dissipels gesê: Wees op julle hoede dat julle gees nie … deur die sorge van die lewe afgestomp word nie… (Luk 21: 34).
Kom ons maak ons oë en harte en hande vir mekaar oop. Kom ons bied hulp aan waar hulp nodig is. Ons mag ook hulp vra. So word ék nie net gehelp nie, maar skep ek ook waarde in iemand anders se lewe, omdat hy of sy iets vir iemand gedoen het. Vra hulp, gee aan­dag en help mekaar.
Genadige Vader, gee ons oop oë, liefdevolle harte en gewillige hande vir mekaar. Amen.
3 September – Laat mislukkings jou positief vorentoe kyk?
1 Johannes 4: 4
Die meeste van ons het al die een of ander tyd mislukking beleef. Jy hoef jou nie daarvoor te skaam nie. Jy het net iets aangepak wat groter as jou vermoë was. Vir sommige mense is mislukking die einde van die wêreld. Hulle hou aan tob daaroor en kan nie genoeg daaroor praat nie. Hul selfbejammering ken geen grense nie.
Daar is ook die mense wat eerlik ondersoek instel na die oorsaak van hul mislukking. Hulle leer uit hul foute en oorwin selfbejammering deur positief vorentoe te kyk. Mislukking kan óf 'n uitdaging wees óf 'n aftakeling. Dit kan jou doelgerig en vasberade maak – jou ondernemingsgees stimuleer. Watter uitwerking mislukking op jou gaan hê, is uitsluitlik jou eie keuse. Gaan jy dit sien as 'n verleentheid of as 'n geleentheid?
Daar is baie voorbeelde van mense in die wêreld daar buite wat die skok en hartseer en vernedering van mislukking aan die lyf gevoel het, maar wat baie sterker uit die stryd getree het. Hoekom? Hulle was groot genoeg om hul foute te erken en dit as 'n duur les te beskou om nie weer dieselfde foute te maak nie. Hulle het hulself oortuig dat hulle groter as hul foute is. Hulle het geweier om slagoffers van gebeurlikhede te word; hulle het nie klaagliedere oor hulself begin sing nie, maar het aan hierdie woorde van die Bybel vasgeklou: …Hy wat in julle is, is groter as die duiwel… Oortuig jouself van dit wat op 'n ander plek geskryf staan: Ek is tot alles in staat deur Hom wat my krag gee.
Almagtige Vader, bewaar my daarvan om teen my mislukkings vas te kyk, en help my om U altyd voor oë te hou. Amen.
1 September – Ja vir die Here
2 Korintiërs 1: 18-20
…Jesus Christus, die Seun van God, wat ons … aan julle verkondig het, is nie "ja" en "nee" tegelyk nie. Hy is die "ja" van God, die "ja" op al die beloftes van God. Daarom is dit ook deur Christus dat ons tot eer van God daarop "Amen" sê (verse 19-20).
Om amen te sê as ons klaar gebid het, mag nooit 'n gewoonte of 'n blote ritueel word nie. Dit is 'n vaste verbintenis. God roep ons om van ons lewe 'n amen te maak vir sy doel, 'n lewe wat ja sê vir God. Wat bedoel ons? Ons het 'n gesegde wat lui dit is ja en amen, bedoelende dit staan vas, daar is nie omdraai nie.
God het ja gesê vir ons. Ek sal vir jou 'n God wees; Ek het jou op jou naam geroep; Ek sal jou nooit begewe en nooit verlaat nie; só lief het Ek jou, dat Ek my Seun na hierdie wêreld toe gestuur het. Dit alles beteken dat God al sy beloftes aan ons in vervulling laat gaan het deur Jesus. Hoe staan dit hierbo? Jesus is die "ja" van God, die "ja" op al die beloftes van God. Daarom is dit ook deur Christus dat ons tot eer van God daarop "Amen" sê … tot eer van God daarop Amen sê. Ja, tot eer van God gaan ons ons lewens ook gee… tot eer van God ander liefhê, tot eer van God vrede bewaar, tot eer van God geduldig wees… Hierdie amen, hierdie ja, beteken dat ons voluit gaan lewe, voluit tot eer van God en in belang van mekaar.
As ek daarom my gebed gebid het en amen gesê het, het ek bedoel: Here, ek kom met my lof en dank, die versugtinge van my hart, die kortsluitings in my lewe, die bangmaakgoed van elke dag – ek kom lê dit aan u voete. Ja, amen, ek weet U gaan die beste vir my laat gebeur. Ja, amen, ek gaan ook my beste vir U gee.
Genadige Vader, dankie dat u altyd ja sê tot ons beswil. Ek sê ja tot u eer. Amen.
28 Augustus – Om te sterf, is geen grens nie
Hebreërs 11: 20-22
Isak, Jakob en Josef was besondere persone met uiteenlopende rolle. Hulle het wel iets met mekaar gedeel, en dit is waarop die skrywer klem wil lê. In hierdie brief is dit slegs die gebeure rondom elkeen se dood. Hulle gee die beloftes deur aan 'n volgende geslag, al het hulle self nog nie die vervulling daarvan aanskou nie. Hul dood was nie 'n grens nie; dit was toe nie die afsluiting nie. Dit was eerder die oomblik waarop hulle elkeen die belofte wat hulle van God ontvang het, in vaste geloofsvertroue aan kinders of selfs kleinkinders oorgedra het. Dit verteenwoordig die besondere geskenk uit genade wat hulle ontvang het en waaraan hulle tot die einde toe vasgehou het.
Isak seën Jakob en Esau met die oog op die toekoms – omdat hy geglo het. Selfs al het dit met die bedrog tussen Jakob en Esau gepaardgegaan, verwag Isak tog 'n bepaalde toekoms vir albei. (Lees Gen 27: 27-40.)
Jakob is al op sy sterfbed, en waar hy eerbiedig vooroor gebuig het oor sy knopkierie, seën hy sy twee kleinseuns, die seuns van Josef. Selfs in daardie oomblikke vertrou hy steeds dat die beloftes van God nog vervul sou word. Geloof laat hom vashou aan wat hy nog nie gesien het nie.
Josef het so vas geglo dat die uittog uit Egipte nog sou plaasvind dat hy die opdrag gegee het dat sy liggaam – al was dit 'n gebalsemde lyk – na die beloofde land saamgeneem moes word. Gegrond op sy geloof dat die toekoms van God vas staan, gee hy selfs oor die toekoms van sy graf in die land van die belofte hierdie praktiese opdrag.
So lys die skrywer van die Hebreërbrief hierdie drie eerbiedwaardige getuies vir die lesers as voorbeelde van hoe geloof 'n ander dimensie kan gee – nie net aan jou lewe nie, maar selfs met watter gesindheid jy die dood tegemoet kan gaan. Weer eens word dit so sterk beklemtoon: Geloof is sien. Op grond van die geloof word 'n totaal ander perspektief op lewe en dood geopen.
26 Augustus – Vryspraak deur die geloof
Genesis 6: 5-8; Hebreërs 11: 7
In die verhaal van Noag word dit nog eens duidelik dat geloof die grondslag is waarop 'n mens se hoop gebou word. So word dit ook 'n bewys van dit wat nog nie gesien kan word nie. Teen die tragiese agtergrond van die feit dat die mense so ontaard het, dat dit God selfs berou het dat Hy mense geskep het, kry Noag die opdrag om met die bou van 'n skip te begin. Mense het dit seker met minagting bekyk, en Noag moes maar teen alle bespotting in voortgaan met die opdrag. En weer eens beklemtoon die briefskrywer: Omdat Noag geglo het, het hy God gehoorsaam. Al moes hy volhard sonder om te sien of te verstaan.
Die uiteinde was 'n tweesnydende swaard. Aan die een kant het sy gehoorsaamheid die sondige wêreld veroordeeld laat staan. Aan die ander kant begin ons iets sien wat later 'n kernbegrip van die geloof sou wees, naamlik vryspraak wat deur die geloof kom.
So word mense wat vashou aan die beloftes erfgename van God se genade en vryspraak. Ten spyte van die hartseer oor die verdorwenheid van daardie geslag en van die wêreld, kies God tog om Noag en sy gesin te begenadig en weer opnuut met hulle 'n verbond te sluit. God se wil bly so onbegryplik diep en sterk, gevul met genade. God wil vir ons 'n God wees sodat ons vir God sy volk kan wees.
Geloof vra van ons om vas te hou aan wat nog nie gesien kan word nie, om God onvoorwaardelik te vertrou dat die hoop wat God in ons gewek het, in die geloof reeds in Christus vervul is, en dat dit ook sal lei tot die vervulling wat op ons wag. Ons moet egter ook verstaan dat dit gehoorsaamheid vra, selfs wanneer ons dalk nie die sin van gebeure kan verstaan nie.
23 Augustus – Glo is sien
Hebreërs 10: 37 – 11: 3
Ons is gewoond aan die uitdrukking sien is glo. Dit is kenmerkend van die tyd na die wetenskaplike opbloei ontstaan het. Dit het ook bekend geraak as Die Verligting. Vanuit hierdie ingesteldheid het mense groot vertroue geplaas in wat hulle "wetenskaplik" kon bewys. Dit het dus ook die eis gestel dat 'n mens eers moes kon waarneem, uittoets en verklaar. Daarna is dan gestel dat die gegewens geglo kan word, want ons het "gesien". Daar is groot vertroue geplaas in mense se vermoëns om alles te kan verklaar. Die wetenskap moes eers die bewyse lewer, en dan kon die uitspraak geglo word. Daar het intussen groter beskeidenheid gekom oor die aansprake van die wetenskap. Die insig het gegroei dat wetenskaplikes ook werk met aannames en beperkte waarnemings. Maar dit is nie waaroor dit vir ons hier gaan nie.
Hierdie brief aan die Hebreërs bied 'n perspektief vanuit 'n totaal ander hoek. Die skrywer wil sy lesers aanmoedig om in geloof te volhard, al ervaar hulle moeilike omstandighede. Hy hou die vooruitsig lewend dat die lesers nie gaan terugdeins nie, maar sal glo en daarom sal lewe. Daarom bied hy wat sommige noem 'n definisie van geloof. Dit gaan in beginsel oor sake wat onsigbaar is en aan 'n ander werklikheid behoort as sake wat met wetenskaplike denke deurgrond kan word. Geloof gee inderwaarheid aan ons die moontlikheid om anders oor die totale werklikheid te kan dink.
Voordat hy gelowiges uit die ou tyd as voorbeelde voorhou, gebruik hy 'n besondere voorbeeld van hoe geloof ons anders na die werklikheid laat kyk. Dit gaan oor die skepping. En nou weet ons, daar word vele en diepgaande pogings in die wetenskap aangewend om te probeer verklaar: Waar kom alles vandaan, hoe het die heelal ontstaan en hoe oud is alles? Ook oor mense en hul ontwikkeling, wat neerslag gevind het in die evolusieteorie, en waarop mense nogal sterk reageer. Die brief gee 'n duidelike rigtingwyser vanuit die geloof. Hy sê ons wéét dat die wêreld deur God geskep is. Glo is sien.
22 Augustus – Verraaiers of vriende?
Die afsluitingsgroet openbaar nogmaals Paulus se literêre genialiteit. Hy is bejaard en verhoorafwagtend, maar dit weerhou hom nie daarvan om sekere belangrike Christelike beginsels, selfs in die afsluitingsgroet, weer te gee nie. Weer eens sal dit vir die ongeoefende leser/hoorder slegs klink na die aframmeling van onbeduidende name, maar dit is baie meer as dit. Daar is minstens vier van hierdie name wat 'n ongelukkige storie rondom hulle het. Paulus veroordeel hulle egter nie, maar groet hulle en gee opdragte wat met hul omstandighede te doen het. Al is hy in die tronk, wil hy steeds 'n beter einde aan die "gemarginaliseerdes" se hartseerverhale gee.
Die eerste een wat hier vermeld word, is niemand anders nie as Onesimus, die wegloopslaaf van die boek Filemon. Ons ken sy storie. Paulus etiketteer hom nie as "sleg" en "onbetroubaar", nie maar eerder as 'n betroubare en geliefde broer. Dan is daar ook nog Markus, die neef van Barnabas. Hy was die persoon wat koue voete gekry het op een van Paulus se sendingreise en hom verlaat het. Paulus tree egter nie met bitterheid teenoor hom op nie. Sy opdrag oor hom is eenvoudig: Ontvang hom! Demas, die bekende persoon wat die teenswoordige wêreld liefgekry het, word ook vriendelik gegroet. Die laaste persoon wat vermeld word, is 'n vrou met die naam Numpa en die gemeente wat in haar huis vergader het. Dit is opmerklik dat haar man nie vermeld word nie. Sy was dus óf 'n alleenloper óf 'n weduwee. Ons weet dat daar in daardie tyd teen vroue gediskrimineer is. Hoe kan daar kerk in haar huis gehou word? Daarom het sommige teksredigeerders in latere tekste probeer om haar as manlik weer te gee. Haar naam is verander na Numpas toe! Die feit dat 'n gemeente in haar huis vergader het, was egter nie vir Paulus 'n probleem nie; daarom ook sy uitdruklike groete aan haar!
Hierdie afsluitingsgroet is 'n pragtige voorbeeld van Christelike meelewing en versoening. Kom ons help ook ander mense en ons gemeente om 'n storie van versoening te skryf.
14 Augustus – Christus groet nie!
Kolossense 1: 1-2
Die seëngroet in die Kolossense-brief is om verskeie redes fassinerend om te bestudeer. Dit is in die oorspronklike Grieks op 'n baie kunstige wyse geformuleer. Die geoefende oor kan dit onmiddellik waarneem. Daar moet in gedagte gehou word dat hierdie 'n hoorteks was wat aan die gemeente voorgelees is. Interne rym is waarneembaar in die aanvang van die groet. Ongelukkig is dit baie moeilik om in Afrikaans weer te gee. Dit sou moontlik soos volg kon klink: Paulus, apostel … deur die wil. Let op die herhaling van die l-klank – dit kom drie keer voor! Dit val baie mooi op die oor.
Daar is egter ook 'n ander eienaardigheid in hierdie seëngroet aan die Kolossense. Dit is die feit dat Christus nie deel is daarvan nie. Slegs God die Vader groet hier. Die baie belangrike eersgebore Seun van die Vader swyg! Hy maak nie deel uit van die geykte formules van die tipiese Pauliniese manier van groet nie. Dit is wat die geleerdes 'n teksfraktuur of 'n teksbreek noem. Die funksie daarvan is om die aandag op iets belangriks te vestig. Die geoefende oor sou dit ook onmiddellik waargeneem het. Inderdaad is hierdie probleem dan ook deur latere teksredigeerders raakgesien. Dit is die rede hoekom hulle en van die Seun Christus bygevoeg het. Hierdie byvoeging was egter nooit deel van die oorspronklike teks nie.
Die vraag is natuurlik: Hoekom is Christus in die seëngroet uitgelaat? Op literêre vlak is die antwoord heel eenvoudig. Luister verder na die teks en vind uit! Die antwoord lê opgesluit in dit wat volg.
Hierdie is 'n uitnodiging aan die hedendaagse leser om saam te stap deur die antieke Leukos-vallei in Turkye waar die gemeente geleë was. In die volgende paar dae sal ons uitvind wat gebeur wanneer die allerbelangrikste en unieke Seun van God tot op die vlak van 'n derderangse godheid uitgerangeer is. Dit het komplikasies tot gevolg gehad wat ons noodsaak om saam na 'n oplossing daarvoor te soek.
7 Augustus – As medelye met 'n vriend 'n las is
God het meer as meegevoel met ons as mense, Hy het medelye. Dit beteken Hy is betrokke by ons lyding. Maar Job het geen medelye van sy vriende ervaar nie. Eers het hulle soos goeie vriende na hom uitgereik, maar nou is hulle besig om hom te veroordeel en sleg te sê.
Hulle dink hulle help hom, want as hy net na hulle luister en sy goddeloosheid erken en bely, sal sy lyding op 'n einde wees. Sal God hom weer met voorspoed seën. Job dink ook dit is hoe God werk, maar hy weet hy is nie goddeloos nie. Dus beteken dit God is die skuldige, nie hy nie. God is onregverdig, want hy straf Job terwyl hy nie straf verdien nie. God tref hom met ellende soos 'n boogskutter wat pyle van ellende op hom afskiet, en dit terwyl hy onskuldig is!
Job verwag sy vriende moet hom vertrou en besef dat hy onskuldig ly. Hy verwag medelye in plaas van veroordeling. Hulle kan immers nie vir hom sê waar hy dan sou gesondig het nie. Daarom sy opmerking: Wie medelye met 'n vriend of medemens as 'n las of lastigheid beskou, verwerp sy eerbied vir God ook. Hier toon Job wel insig in God se besig wees met die mens op aarde, insig in dit wat eeue later deur Jesus Christus in die besonder geopenbaar is – Jesus wie se medelye so groot was dat mense Hom aan 'n kruis kon vasspyker ter wille van 'n beter wêreld. Sodat ons medelye met mekaar 'n beter wêreld tot gevolg kan hê. Medelye met mekaar veral in tye van nood, lyding en worsteling.
So laat Job ons na onsself kyk en vra: Is ons ook reg om eerder te veroordeel as om medelye met mekaar te hê? Of het ons waarlik medelye met ons medemens in nood, gegrond in ons liefde en omgee vir mekaar, sodat God ook deur ons van die wêreld 'n beter plek kan maak?
2 Augustus – Wag op die Here
Filippense 4: 2-9
Bekommernis is daardie benoude gevoel wat 'n mens kry oor dinge waaroor jy nie beheer het nie. Dit is in wese 'n kontroleprobleem. As 'n mens oor iets bekommerd raak, begin daardie bekommernis gou jou gedagtes oorheers. Ons kan nie die ekonomie beheer nie, dus is ons bekommerd oor die ekonomie. Ons kan nie die toekoms beheer nie, dus is ons bekommerd oor die toekoms. Bekommernis sal nooit iets oplos nie! As jy bekommerd is oor 'n probleem, bring dit jou nie nader aan 'n oplossing nie. Dit is soos om in 'n wiegstoel te sit – baie aktiwiteit, energie en beweging, maar geen vordering nie. Bekommernis verander niks, behalwe om jou ongelukkig te maak!
Dit maak nie saak hoe moeilik omstandighede mag wees nie, gelowiges het altyd hoop. Ons sê dikwels: Ek is so moeg om te probeer en te misluk. Hou op om te probeer. In plaas daarvan, vertrou op God. God gee jou die keuse om van Hom afhanklik te wees, óf om van jouself afhanklik te wees. Die effek is óf vryheid óf frustrasie. Vryheid kom wanneer God in beheer van jou lewe is en jou in die regte rigting beweeg om Hom as jou hemelse Vader te vertrou. As jy op God vertrou, hoef jy nie bekommerd te wees nie, omdat Hy belowe het om te sorg vir al jou behoeftes. Daar is geen probleem of uitdaging so groot dat Hy dit nie kan oplos nie. Daar is geen hartseer so diep dat Hy dit nie kan bemeester nie. God is altyd in beheer en Hy weet wat jy nodig het. Moenie moedeloos word nie! Moenie opgee nie!
Stel jou vertroue in die Here, vertrou op Hom, wag op die vervulling van sy woord. Soos Paulus die gelowiges in Filippense 4: 6-7 aanmoedig: Moet oor niks besorg wees nie, maar maak in alles julle begeertes deur gebed en smeking en met danksegging aan God bekend. En die vrede van God wat alle verstand te bowe gaan, sal oor julle harte en gedagtes die wag hou in Christus Jesus.
28 Julie – God dra sorg vir ons bekommernisse
Wat maak jou baie bekommerd? Wat laat jou nagte lank wakker lê? Wat is dit wat jou so gespanne laat word? Wat laat jou sweet van angs? Dit is dinge wat jou van God af wegtrek en jou vrede en vreugde steel. Ons het almal baie dinge wat ons in verskillende rigtings trek. Ons wil goed doen in die skool of op universiteit, sodat ons 'n goeie werk kan kry. Ons wil 'n goeie werk hê, sodat ons voldoende geld het om van te lewe. Ons wil trou en gelukkig wees. Hoe balanseer ons dit alles? In plaas daarvan om te probeer om die balans te vind van watter dinge die meeste aandag moet kry, maak Jesus dit eenvoudig deur te sê dat ons eerste op God se koninkryk en sy geregtigheid moet fokus, dan sal al die ander dinge in die lewe aan ons gegee word.
Ons is so dikwels bekommerd oor ons eie lewe, oor wat ons sal eet en drink en aantrek, maar wat beteken dit om eers op God se koninkryk te fokus? Dit beteken om tyd deur te bring met God en sy riglyne te volg wanneer ons dinge in ons lewens aanpak. Die primêre manier waarop jy dit doen, is deur die Bybel te lees. Om elke dag tyd te neem om jou aandag op 'n Skrifgedeelte te fokus en dan daaroor te dink. Dit sal jou help om God se Woord te hoor, en te hoor wat die belangrikste in die lewe is. As ek en jy ons in die Woord van God verdiep en elke moontlike geleentheid met albei hande aangryp om sy Woord beter te verstaan, sal Hy en sy koninkryk ook vir ons al hoe belangriker word. As ons bekommerd is, nooi die Here ons uit om die bekommernisse wat ons benoud en beangs laat voel, eenkant toe te skuif en rus by Hom te vind. Die belofte van Jesus is dat God sal sorg dra vir al jou lewensbekommernisse wanneer jy Hom en sy koninkryk eerste stel.
23 Julie – Gelukkig is die vredemakers
Matteus 5: 9; Psalm 72
In Bybelse tye het mense mekaar gegroet met Shalom – vrede vir jou! Daarmee het hulle nie sommer hallo en totsiens gesê nie. Hulle het die seën oor mekaar uitgespreek, soos die predikant doen wanneer sy of hy ons aan die einde van die preek die wêreld instuur. Shalom – vrede vir jou! beteken eintlik: Mag die goedheid van God by jou wees.
Gelukkig is die vredemakers. Gelukkig is diegene wat God se goedheid in hierdie wêreld leef en uitdeel. Psalm 72 is juis so 'n gebed vir die koning sodat hy shalom, die goedheid van God, sal uitdeel en die vermoë sal hê om namens God te regeer. Die Psalm begin met 'n versoek (verse 1-2) dat God die koning sal leer om volgens sy wil te regeer sodat die koning regverdige beslissings kan neem en aan verdruktes reg sal laat geskied. Die koning is God se verteenwoordiger op aarde. Daarom moet die koning uit sy afhanklikheid van God leef (vers 1) en vanuit die bewustheid dat hy God verteenwoordig (vers 4). In die tweede deel van sy gebed is daar lang reekse wense oor die manier waarop die koning moet regeer. In verse 3-8 word gebid dat die koning so moet regeer dat selfs die natuur daaroor bly sal wees! Hy moet daarom verdruktes beskerm, armes help en verdrukkers verbrysel. Die koning moet nie net oordeel nie, hy moet ook bevry. Hy moet vir sy mense wees soos die reën vir die plante. As die koning sy Godgegewe roeping uitleef, sal die aarde en die nasie God se seën deur hom beleef.
Ons Here is koning van die heelal, en ons regeer saam met hom. Dit beteken dat óns gehoor moet gee aan Psalm 72 se opdragte aan die koning. Die twee dinge wat vir die koning van belang was, is vir ons ook van belang: om die wil van God te doen én om reg te laat geskied. Ons moet van die wêreld 'n beter plek maak sodat mense 'n stukkie hemel op aarde sal beleef en God se goedheid sal raaksien.
22 Julie – Gelukkig is dié met rein harte
Matteus 5: 8; 1 Johannes 4: 7-12
Waar die hart van vol is, loop die mond van oor, sê die Afrikaanse spreekwoord. 'n Mens praat oor dit wat jou gedagtes in beslag neem. Hierdie spreekwoord praat van die hart as die sentrum van 'n mens se gedagtes. Ons is geneig om altyd aan die hart van die mens te dink as die plek waar die emosies van die mens geleë is. Daarom sê ons dat iemand se hart stukkend is, dat iemand 'n hartsgeheim het, of dat iemand 'n gebroke hart het.
Toe Jesus in Matteus 5: 8 gesê het dat dié wat rein van hart is, gelukkige mense is, het Hy dit in 'n ander konteks gesê. Hy het gepraat oor die hart van die mens soos die mense van sy tyd dit verstaan het. Vir hulle was die hart van die mens iets soos die mens se beheersentrum. Dit was vir hulle die plek waar die karakter van 'n mens gesetel was. Dit was die plek waar elke begeerte sy oorsprong gehad het, waar al die gevoelens vandaan kom, waar al die idees van die mens ontstaan, en die plek waar die mens se rede lê. Daarom dat ons in Spreuke 4: 23 lees: Wees veral versigtig met wat in jou hart omgaan, want dit bepaal jou hele lewe.
Matteus 5: 8 vra dat ons hart, kragte en verstand aan God sal behoort. Dat ons dink en doen, God se dink en doen sal wees. Dat ons erkenning aan God se teenwoordigheid in elke aspek van ons lewe sal gee. God is deel van ons werk, ons speel en ons verhoudings. Ons gee erkenning aan God se teenwoordigheid wanneer ons 'n mede-mens is vir ons medemense. Gelukkig is dié wat rein van hart is, want hulle sal God sien. Dit klink darem baie na die woorde van 1 Johannes 4: 12: Niemand het God nog ooit gesien nie, maar as ons mekaar liefhet, bly God in ons en het sy liefde sy doel volkome bereik. Waar mense aan mekaar liefde en deernis bewys, daar is God teenwoordig.
21 Julie – Gelukkig is die barmhartiges
Matteus 5: 7; Johannes 4: 1-15
Jesus stap van Judea na Galilea. Van die bodorpers na die onderdorpers. Op sy pad moet Hy ook deur die plakkerskamp loop. Die plek waar die Samaritane woon. Uit hierdie gebied moet jy so gou moontlik kom. Dis nie 'n plek waar jy jouself wil bevind nie.
Jesus kom by 'n plek met die naam Sigar. Dis twaalfuur die middag. Dis warm. Hy is moeg en dors. Dan kom daar 'n vrou aan wat water kom haal. Jesus het nie iets om water mee te skep nie, en die put is diep. Hy vra haar vir 'n bietjie water. Jesus se optrede skree teen die reëls van die samelewing. Die wet verbied Joodse mans immers om in die openbaar met vroue te praat. Jy durf nie eens met jou eie vrou in die openbaar praat nie, wat nog te sê met hierdie laeklastipe wat self moet kom water haal en boonop 'n Samaritaan is. Wanneer hierdie vrou haarself 'n Samaritaan noem, sê sy eintlik daarmee dat sy iemand is wat nie werd is om aangespreek te word nie. Jesus ken ook haar geskiedenis. Sy het al vyf mans gehad. Moenie oordeel en dink dis 'n losbandige vrou nie! Gegewe al die wette oor huwelik en egskeiding, vroue se afhanklikheid van mans en hul beperkte insette met die beëindiging van 'n huwelik, is daar waarskynlik van haar geskei of sy het die afsterwe van 'n huweliksmaat beleef. Sy het al meermale seergekry. Sy ken weerloosheid en verwerping.
Tog sê Jesus vir hierdie vrou dat sy liefde en sy genade ook vir haar dáár is. Sy kan deel in die Lewende Water. By God is daar vir haar 'n plekkie. Hierdie onbekende Samaritaanse vrou hou nie die nuus vir haarself nie. Sy gaan terug na haar dorpsmense toe en vertel vir hulle dat Jesus die Lewende Water is. Hy het aan haar barmhartigheid bewys.
Gelukkig is die barmhartiges, diegene wat bereid is om die Lewende Water te ontvang en daardeur deurdrenk te word – na binne en borrelend na buite.
13 Julie – God se arms
Die uitdagings wat ons daagliks in die oë staar, kan nogal oorweldigend wees. Trouens, ek hoor dikwels hoe mense kla dat hulle nie kans sien vir sekere dinge nie. Soms is dit persoonlike dinge soos werk en omstandighede rondom hul huisgesin. Ander kere het dit te doen met die toestande in ons land of selfs wyer in die wêreld. Met die volk van die Here was dit nie anders nie. Hulle het interne vrese gehad. Hulle was al immers vir baie jare aan die trek en het nog nie hul bestemming bereik nie. Die Here moes hulle herinner aan die beloftes wat Hy aan hulle gemaak het. Hulle was voorts so benoud oor die indrukwekkende vyande wat vir hulle gewag het in die land Kanaän, dat hulle viervoet vasgeskop het en geweier het om verder te trek. Die verspieders het teen daardie tyd reeds verslag gegee oor die reuse wat daar gewoon het.
Die Here herinner hulle daaraan dat Hy hulle deur die vreemdste en mees uitdagende omstandighede, tot by die voordeur van Kanaän gebring het. Hy gebruik twee beelde om sy deurlopende leiding te illustreer. Die eerste is die kragtige beeld van 'n dapper soldaat wat namens hulle geveg het. Die tweede is die sagte beeld van 'n pa wat 'n seun in sy arms dra. Op vele ander plekke, soos in Psalm 131, waar God se arms met 'n moeder s'n vergelyk word, word iets uitgebeeld van die geborgenheid wat in God se arms te vind is.
Hoe oorweldigend ons uitdagings ook al mag wees, hoe benouend ons omstandighede ook al word, God se arms bied kalmte en vrede, soos net in ouerarms te vind is. Die gevaar het dalk nie gewyk nie en dit wat spanning veroorsaak verdwyn nie sommer nie, maar in die Here se arms lyk die uitdagings net sagter. Soos 'n ouer se arms, is God s'n ook oop in die vorm van 'n uitnodiging.
12 Julie – God hoor
Jare gelede moes 'n bekende teoloog vir die soveelste keer in sy lewe dié vraag hoor: Hoe kan jy in God se bestaan glo? Sy antwoord was dat dit baie makliker was om in God te glo, as om te glo dat die lastige vraagsteller werklik bestaan. Hy het die vraagsteller se gesig net een keer gesien, maar met die Here het hy al deur die loop van dekades duisende kere gesprek gevoer. Hy het uiteraard na gebed verwys. Wanneer ons bid, sê ons in wese dat ons 'n brandende begeerte het om kontak te hê met die lewende God. Dit is eintlik maar net 'n behoefte om gehoor te word.
Die digter van Psalm 140 gesels met die Here asof Hy 'n ou vriend is, wat na al sy klagtes luister. Hy vra hulp teen die goddelose vyande. Hy pleit dat die Here reg sal laat geskied. Hier is 'n magtelose mens wat na die Almagtige gaan, sy lot bekla en van harte hoop dat God sal hoor en verhoor.
Die afgelope jaar of twee het ek die voorreg gehad om met kontemplatiewe of stilraak-teologie te doen te kry. Dit gaan gewoon daaroor dat 'n mens jou afsonder, en kontak maak met die Here. Jy gesels met Hom en deel jou menswees met Hom, en jy maak jouself oop en ontvanklik om te hoor wat Hy vir jou wil sê. Ek het al dikwels die indruk gekry dat ons van gebed 'n taak of 'n opdrag maak, in plaas van 'n spontane stilraak voor God. 'n Stukkie gemeenskap wat met opregte vertroue gepaard gaan.
Die wonderlike is dat God met ons wíl kontak maak. Hy wil hê ons moet met Hom in gesprek tree, om op hierdie wyse iets van sy teenwoordigheid te kan ervaar. Mag ons nooit die geleentheid laat verbygaan nie.
7 Julie – Menslike maatstawwe
Edmund Burke, 'n Ierse politikus wat in die 18de eeu geleef het, het in sy leeftyd etlike wyshede kwytgeraak. Een van sy kosbare uitlatings het oor die menslike intellek gehandel. Burke het gesê: Hoe dieper ons delf in die ongelooflike werking van die menslike verstand, hoe meer bewyse sal ons vind van die onmeetbare vermoë van die Een wat ons verstand geskep het. Hiermee het hy dit duidelik gestel dat al word ons hoe slim, ons sal nooit die omvang van God se wese, sy liefde en sy genade verstaan nie.
Die skrywer van die brief aan die Efesiërs het iets van ons onvermoë begryp. Hy bid dat daar grepe van hierdie liefde van Jesus Christus in ons harte sal tuiskom. Hy pleit dat ons iets sal verstaan van die dimensies van hierdie liefde. Hy sluit die gebed af met onder andere die volgende woorde: …om oneindig meer te doen as wat ons bid of dink… Soos Burke, begryp die skrywer van hierdie brief die mens se tydelike en onvolledige verstaan van God wat by ons lewens betrokke is. Desnieteenstaande kan ons dit tog waag om iets oor God te sê en kan ons deurgaans sy teenwoordigheid ervaar.
Ons sal dit egter slegs met die kennis en ervaring wat tot ons beskikking is, kan beleef en beskryf. Ons eie verstaansraamwerk bepaal die grense van ons begrip. Dalk daarom dat Bybelse skrywers deur die eeue, en ook ons vandag, die grootheid van God, sy betrokkenheid by ons en die omvang van sy liefde probeer beskryf in eenvoudige menslike terme. Dit is dus nie vreemd nie dat Bybelse skrywers aan God hande, arms, oë, ore en ander menslike kenmerke toedig. In die dagstukkies wat volg, gaan ons hierdie menslike omskrywings van God in fyner besonderhede met mekaar deel.
Here, mag ons deur u genade opnuut verbyster staan voor u grootheid, en mag ons opnuut die impak van u liefde vir en u betrokkenheid by ons lewe waardeer.
5 Julie – Wankelrig, maar met 'n vooruitsig
2 Korintiërs 5: 1-10
Die aardse lewe is maar baie broos. Niks is permanent en onveranderlik of onverganklik nie. Ook nie ons aardse lewens nie. Dit kom ook tot 'n einde, soms skielik, andere kere dalk na 'n lang en uitmergelende siekte. Ons kan die dood biologies definieer, maar nie die misterie van die lewe na die dood nie. Dit word 'n geloofsaak, ons glo aan iets wat nie op ervaring of wetenskaplike navorsing gegrond is nie.
Die apostel Paulus probeer iets hiervan verduidelik aan die hand van die ambag wat hy beklee het en waarmee hy van tyd tot tyd sy brood verdien het. Hy was 'n tentmaker, en 'n mens kan net dink hoe hy, terwyl hy met naald en garing aan die werk was, gewonder het wat met hierdie tent gaan gebeur as hy klaar is. Iemand wat met sy skape agter weiding en water aan trek, gaan die tent waarskynlik koop. Vir lank gaan die tent dalk staan en skuiling bied aan sy eienaar, maar deur wind en weer gaan dit verinneweer word, totdat dit uiteindelik tot niet gaan. Dan is daar niks van die tent oor nie.
'n Mens se aardse lewe is soos 'n tent, sê hy. Maar wanneer daardie tent afgebreek is, is dit steeds nie die einde nie. Daardie geloof waaraan jy vashou, sê dat God in Jesus Christus iets anders tot stand bring in die plek van hierdie verganklike aardse lewe. As die aardse lewe afgebreek word, het ons 'n permanente gebou in die hemel. Hierdie gebou verskil in drie opsigte van die aardse tent. In die eerste plek is die oorsprong van die gebou by God. Hy is die ontwerper en skepper van die nuwe bestaanswyse. In die tweede plek bestaan dit in die hemel voort. Daarmee word bedoel om in die volmaakte sin van die woord by God te wees. In die derde plek verskil die kwaliteit van hierdie nuwe bestaansvorm – dit is onverganklik. Dit is 'n radikale verandering van ons tydelike aardse bestaan.
Dit is waarvan die Heilige Gees ons waarborg is.
27 Junie – Wysheid
Waar is die jaar heen? Voor ons ons oë uitvee, is dit Kersfees. So praat ons dikwels. Dit voel of die tyd al hoe vinniger verbygaan. Maar tyd is mensgemaak. In die natuur wissel dag en nag, en die seisoene verander. Maar ure, minute, maande en jare is deur mense geskep om onsself te organiseer. Tyd is nie kort of lank, vinnig of stadig nie. Dit is ons wat betekenis daaraan gee.
Leer ons om op 'n wyse manier betekenis te gee daaraan, bid die gelowige. Die beste benutting van tyd is om te lewe soos God wil, want die lewe is kort. Dit gaan vinnig verby, soos gras wat verdor en blomme wat verwelk. Selfs die eeueoue berge, simbool van standvastigheid, is nie ewig nie. By die Vredefort-koepel sien 'n mens hoe die heuwels gevorm is toe die meteoriet die aarde getref het. Ons weet berge ontstaan as die aardplate teen mekaar druk. Hulle verander ook soos wat erosie plaasvind.
Maar God is ewig. Tyd het nie vir God betekenis nie. Wysheid is om te besef hoe klein ons voor God is. Dit is om realisties te wees oor die lewe: dankbaar oor die goeie, en te weet waar om krag te soek as dit moeilik gaan. Die digter bid om God se ontferming: dat daar soveel blydskap sal wees as wat daar swaarkry was – in gelyke mate. Balans.
'n Wyse lewe is gebalanseerd: dat 'n mens jou nie blindstaar teen moeilikheid nie, maar die goeie raaksien, daarop bou en dankbaar lewe. God se liefde gee perspektief. So kry die lewe balans. Om bewus te wees van hoe kort die lewe is, hoef 'n mens nie moedeloos te maak nie. Dit kan juis motiveer om die beste van ons tyd te maak. Die psigoloog Victor Frankl het sy grootste werk in 'n konsentrasiekamp gedoen. Hy skryf oor die sin van die lewe, liefde, werk en die dood. Omdat dit kort is, is die lewe kosbaar. Leef daarom 'n sinvolle lewe, sê hy in psigologiese taal. Dit is 'n wyse lewe in Bybelse taal.
Prof Yolanda Dreyer, Universiteit van Pretora
24 Junie – Ek sal U volg, Here, maar…
Drie maal hoor hulle Jesus se roeping: Volg My! Die eerste een antwoord entoesiasties: Ja, waar U ook al gaan. Maar dissipelskap het 'n prys. Daar is geen rus nie. Jesus se pad is moeilik. Die ander twee antwoord minder entoesiasties: Ek sal U volg, Here, maar…
In die konsentrasiekamp skryf die teoloog Dietrich Bonhoeffer in 1943 die boek Die prys van dissipelskap. Dit vra om jou lewe radikaal van binne-uit te verander en, met die gesindheid van Jesus in jou hart, te lewe soos God wil: om ruimhartig en oop te wees vir ander, opreg om te gee en mekaar te help.
Hoe antwoord ons vandag op Jesus se roeping: Volg My? Met 'n duidelike dog realistiese Ja? Dan bid ons dat God se Gees ons sal nuut maak om met Jesus se gesindheid in ons hart sy werk voort te sit. Of is ons reaksie die tipies menslike Ja, maar…? Om Jesus te volg, is om jou te waag op 'n moeilike pad van verwerping en vernedering. Jesus se Ja op God se roeping het beteken dat Hy alles gee, Homself gee.
Hoe lyk ons lewensweg? Hoe is ons op pad en met wie? Wat trek ons weg van ons roeping? Die reaksie van Ja, maar… is eintlik maar om weg te deins van die prys van dissipelskap, want Jesus se pad is een van weerloosheid. Tog bly Jesus geduldig met ons. Hy bly roep: Volg My! Hier is die weg.
Bonhoeffer skryf: As ek sien hoe die wêreld lyk, hoe duister en onseker die toekoms, weet ek dat God ons oproep tot geloof. Hierdie is nie 'n geloof wat wegvlug uit die wêreld nie, maar 'n geloof wat volhou in die wêreld, ten spyte van hoe moeilik dit kan wees. Ek vrees dat Christengelowiges wat net met één been in die wêreld staan, ook net met één been in die hemel sal staan.