PressReader - Kuier: 2015-03-25 - MY LE­WE: Oor­erf­li­ke nier­siek­te kry vrou en haar fa­mi­lie nie on­der nie
MY LE­WE: Oor­erf­li­ke nier­siek­te kry vrou en haar fa­mi­lie nie on­der nie
Sy het nie dat haar oor­erf­li­ke nier­siek­te haar on­der­kry nie. En nou ná ’n suk­ses­vol­le nier­oor­plan­ting, is sy op haar ge­luk­kig­ste. DEUR AMY JOHN­SON
Vir som­mi­ge men­se is dit ’n spreek­woor­de­li­ke von­nis wan­neer hul­le met ’n oor­erf­li­ke siek­te ge­di­ag­no­seer word. Maar Por­tia Groep (39) van die Paarl in die Bo­land het meer as net ’n nu­we nier en ’n nu­we le­wens­uit­kyk uit haar siek­te ge­kry.
Met die ont­moet­slag is dit moei­lik om te glo Por­tia het vyf maan­de ge­le­de ’n nier­oor­plan­ting ge­had. Sy’s bor­re­lend, straal van ge­luk en sy nooi jou som­mer vrien­de­lik tot in die ag­ter­ka­mer van hul huis. ’n Mens wil eint­lik nie eens loop ten­sy jy ’n bie­tjie van haar vro­lik­heid saam met jou kan neem nie.
Por­tia is in 2010 ge­di­ag­no­seer met die seld­sa­me po­li­sis­tie­se nier­siek­te – ’n siek­te wat haar ma ook ge­had het, maar hul­le nie die naam van ge­ken het nie. Haar ma het agt jaar ná ’n nier­oor­plan­ting ge­sterf.
“Daai tyd was ons nog k­lein en ons het nie no­ti­sie ge­vat daar­van nie. Ek het ge­weet my ma het ’n py­pie ge­had, maar ons het nooit reg­tig daar­oor uit­ge­vra nie.
“Toe ek ge­di­ag­no­seer is, was ek baie bang. My man het meer ge­huil as ek,” ver­tel Por­tia.
Por­tia se nier­funk­sie het toe be­gin af­neem en was la­ter op 8% en haar dok­ter het d­rie jaar ge­le­de be­sluit om met di­a­li­se te be­gin. Sy het toe be­gin op­lees oor die siek­te en sy het pre­sies ge­weet wat om te ver­wag.
“Toe ek daar lê, toe vra die dok­ter of ek weet ek het po­li­sis­tie­se nie­re? Ek het ge­weet my broer het sis­te op sy nie­re, maar ons het nie ge­weet wat die naam van die siek­te is nie. Ek was heel­te­mal ge­rus, ek het dit vol­ko­me aan­vaar.”
WAT IS DIT? Vol­gens die web­werf www.kid­ney.org is po­li­sis­tie­se nier­siek­te ’n oor­erf­li­ke siek­te wat deur ge­ne van die ou­ers na die kin­ders oor­ge­dra word.
Ver­skeie sis­te groei op die nie­re as ge­volg van dié siek­te en as dit te groot word, kan dit die nie­re be­ska­dig. Oor ’n tyd­perk kan die sis­te die wer­king van die nier aan­tas en teen die ou­der­om van 40 kan dit nier­ver­sa­king ver­oor­saak.
Daar is nie spe­si­fie­ke be­han­de­ling nie, maar as die pa­si­ënt se bloed­druk streng be­heer word, sal dit kom­pli­ka­sies ver­hoed. Die siek­te kan ook nie ge­nees word nie, maar daar word tans wê­reld­wyd baie na­vor­sing ge­doen.
Vol­gens die me­die­se web­werf www.nkf. org.za kom die siek­te voor in een uit 800 men­se en die­ge­ne wat ge­raak word, sal nie eens weet hul­le het dit nie. Nie net was Por­tia een van dié men­se nie, maar haar 34-ja­ri­ge broer en 13-ja­ri­ge dog­ter ook.
Por­tia, wat agt maan­de ná haar di­ag­no­se op ’n wag­lys ge­plaas is vir ’n nier, sê daar was bit­ter moei­li­ke dae, maar sy het al­tyd pro­beer om die blink kant bo te hou en die po­si­tie­we kant van din­ge te sien.
“’n Mens kan baie ne­ga­tief raak en daar was dae wat ek wou op­gee, ver­al met die di­a­li­se. Soms dink men­se om­dat jy ou­kei lyk, is jy ou­kei. Maar dit is nie al­tyd so mak­lik nie. Daar is dae wat jy moe­de­loos raak. Jy huil en jy’s ge­frus­treerd, maar nie­mand sien dit nie.”
As­of dit nie ge­noeg is dat Por­tia moes wor­stel met die tol wat die siek­te op haar lig­gaam ge­ëis het nie, is haar tie­ner­dog­ter