Efesiërs 5: 15-16 – Benut jou geleenthede | Nederduitsch Hervormde Kerk van Afrika
Efesiërs 5: 15-16 – Benut jou geleenthede
As ek 70 jaar oud sou word, sal daar twee datums op my grafsteen wees: 1960 (my geboortedatum) en 2030. Twee datums met ‘n kort strepie tussen in. ‘n Strepie wat simbolies is van hoe kort die lewe is.
Ons weet vanaand wat die eerste datum op ons grafsteen gaan wees, maar wat van die tweede datum? Ek sou dit ook anders kon vra: wanneer gaan u sterf? Oor 40 jaar, of dalk 10 jaar? In hierdie jaar nog? Volgende maand of dalk nog in die komende week? En as dit in die komende week sou wees, wat is daar wat jy graag nog sou wou doen? Iemand het dit eendag anders gestel toe hy geskryf het: as jy op jou sterfbed lê, wat sou jou laaste wens wees? En dan gaan hy voort deur te sê: gaan en gaan doen die antwoord op die vraag. Dit kan dalk môre te laat wees.
Ongelukkig of dalk gelukkig, broers en susters, weet ons nie wat die tweede datum op ons elkeen se grafsteen gaan wees nie. Wat ons wel weet is dat ons nou in die strepie tyd is. Die vraag is: Wat maak jy daarmee? Hoe benut jy hierdie kort strepie wat die aardse deel van ons lewe uitmaak?
Wat maak ons met ons tyd, met die geleenthede wat ons elke dag kry? Sug ons daaroor, kla ons daaroor, stel ons dit uit tot later wat nooit kom nie of benut ons dit? Gebruik ons ons tyd om positiewe en opbouende dinge te doen, of om verkeerde dinge te doen? Benut ons die strepie of mors ons dit op? Want een ding moet u en ek goed weet vanoggend: die strepie het ‘n einde!
Dit is waaroor Paulus hier in Efesiërs 5: 15-16 aan die Efesiërs skryf wanneer hy sê: ”Wees baie versigtig hoe julle lewe: nie soos onverstandiges nie, maar verstandiges. Maak die beste gebruik van elke geleentheid, want ons lewe in ‘n goddelose tyd.
Die Boodskap, broers en susters, vertaal hierdie verse pragtig soos volg: ”Wees baie versigtig hoe julle leef. Leef soos mense wat weet wat God van ‘n sinvolle lewe verwag en nie soos mense wat niks daarvan weet nie. Moenie jou tyd mors nie. Maak die beste gebruik van elke geleentheid wat jy kry, want ons leef in moeilike en slegte tye. Moenie julle lewe mors deur sonder doel te lewe nie, maar maak seker hoe die Here wil hê julle moet leef.
Paulus, broers en susters, skryf hier nie aan ongelowiges nie, maar aan mense wat die Here reeds leer ken het. Want in vers 8 van dieselfde hoofstuk sê hy: Vroeër was julle die ene duisternis, maar nou in die Here is julle lig. Leef dan as mense van die lig.
Wat Paulus dus hier vir gelowiges wil sê is baie duidelik: Christenwees en die regte gebruik van tyd is twee kante van dieselfde muntstuk. Dit is nie opsioneel nie. Ons kan gewoon nie sê dat ons kinders van die Here is maar ons mors ons tyd nie. Ons kan nie sê dat ons Christene is maar ons gebruik nie die geleenthede wat die Here aan ons gee nie!
Daar is ‘n ou bekende Latynse spreekwoord wat sê: Carpe diem. Dit beteken letterlik: Pluk die dag, gryp die dag! Dit is wat Paulus hier aan die Efesiërs skryf. Kinders van die lig, moenie julle tyd mors nie. Maak die beste gebruik van elke geleentheid wat jy kry!
Maar dit is ook sy boodskap aan u en my hier op 7 Oktober 2001. Die Here wil vanoggend vir jou en my opnuut kom sê: Gebruik jou tyd, gebruik jou geleenthede, gryp die dag, gryp vandag, want daar kom ‘n dag waarop die strepie gaan eindig. Meer nog, dit is deel van jou getuienis as Christen. Miskien, broers en susters, moet dit, in die tyd waarin ons leef, juis die getuienis van ons as Christene wees: mense wat, ondanks omstandighede, nog steeds die beste maak van elke geleentheid!
En kom ons sê dit vanaand reguit aan mekaar: Ons moet kies! Die blote feit dat jy ‘n Christen is beteken nie dat jy outomaties jou geleenthede gaan gebruik nie, ook nie dat jy dit reg sal gebruik nie. Dit is ons keuse. Dit is jy en ek wat moet besluit of ons dit gaan gebruik en hoe ons dit gebruik!
Daarom sê Paulus nie net gebruik julle geleenthede nie, maar hy gaan voort en sê baie duidelik hoe ons dit nie moet gebruik nie en hoe ons dit wel moet gebruik!
Hoe moet jy nie jou tyd gebruik nie? Dit lees ons in vers 18: Moet julle nie aan drank te buite gaan nie, daarmee gaan losbandigheid gepaard.
Wat bedoel hy daarmee? Gewoon dat ons nie ons tyd moet mors deur met verkeerde dinge besig te wees nie, want dit is juis dan dat geleenthede by ons verbygaan. En dan beteken verkeerde dinge vir ‘n Christen mos juis ‘n lewe sonder God se wil, ‘n lewe vol sonde maak dat ons die strepie doodeenvoudig opmors.
Miskien sou jy wou sê: Maar ek drink my nie dronk nie en ek doen geen vreeslike sonde nie, ek leef eintlik nogal goed. En miskien is u reg. Dit is egter nie al waaroor dit hier gaan nie. Dit gaan nie net oor wat ons verkeerd doen met ons tyd nie, maar ook wat ons nie daarmee doen nie. Want tyd, broers en susters, leen hom ongelukkig ook tot ander misbruike wat maak dat ons God se doel met ons lewens mis, wat maak dat ons geleenthede wat Hy aan ons gee by ons laat verbygaan.
Waarskynlik is die manier waarop ons ons tyd bestuur en spandeer een van die grootste probleme van ons tyd. Ouers wat te besig is om tyd en aandag aan hulle kinders te gee. Mans wat hulle vrouens afskeep en vrouens wat hulle mans afskeep wat lei tot huwelike wat te gronde gaan.
Vriende wat vriendskappe ten gronde laat gaan, omdat ons doodgewoon te besig is, en nie meer tyd het of tyd wil maak vir mekaar nie en waarskynlik, die belangrikste, die feit dat ons die Here afskeep as dit by ons tyd kom.
‘n Huwelik, kinders, vriende is geleenthede uit die hemel self. En as die Here dit aan jou gee en jy dit verwaarloos, dan is dit maar soos drankmisbruik. Dan doen ons sonde — dan mors ons die strepie op!
Ons is so besig met onsself, met ons behoeftes, met ons werk om beter en groter en hoër te kan gaan in die lewe, ons is soms so behep met die geleenthede wat ons vir onsself geskep het wat dalk glad nie die Here se wil is nie, dat ons God se geleenthede mis. En as jy op ‘n dag agterkom jy ken nie meer jou kinders nie, of totaal vervreemd geraak het van jou man of vrou. Dan wonder ons skielik hoekom is die lewe sinloos en doelloos en leeg.
As die Here vanoggend vir ons as sy kinders kom sê: Gebruik elke geleentheid, dan beteken dit nie werk harder en meer en skeep jou gesin en die mense om jou nog meer af nie. Dan beteken dit nie dat jy nog meer op jou behoeftes moet fokus nie Nee, dan beteken dit om deur God se bril na die geleenthede in jou lewe te kyk.
Hoe kyk ‘n mens deur God se bril na die lewe? Verse 18 en 19 stel dit so: ‘Laat jou hele lewe eerder deur die Gees beheer word. Sing en leer vir mekaar met liedere wat uit die psalms kom of ander mooi geestelike liedere. Sing met julle hele hart vir die Here. Moenie vergeet om altyd vir God die Vader baie dankie te sê vir alles nie. Doen dit omdat julle aan Jesus Christus behoort en Hy jou in staat gestel het om dit te doen.
Anders gesê: om as kind van die Here jou geleenthede te gebruik beteken dat jy jou tyd so moet bestuur soos wat die Here dit sou doen. Dit beteken om op die Here gefokus te lewe.
Wanneer ‘n mens dit doen, gaan dit in die eerste plek oor jou verhouding met die Here self. Paulus sê as jy die strepie van die lewe optimaal wil benut, moet jy sorg dat jou lewe deur die Gees van God beheers word. En as jou lewe deur sy Gees beheers word sal die Gees jou dring om voortdurend na God se wil te soek en te vra. Dan sal jy geleenthede uit God se hand raaksien en nie met jou selfgemaakte geleenthede besig wees nie!
Dan sal jy tyd maak om regtig aan die Here te spandeer. Jy sal jou stilword-tye as geleenthede van intieme kommunikasie met God sien en nie probeer om dit so gou moontlik af te handel nie! Jy sal geleenthede om vir die Here in sy koninkryk te werk met albei hande aangryp en nie daaroor sug nie.
En as jy die geleenthede om met die Here besig te wees begin gebruik, as jy jou hemelse prioriteite regkry, dan kom jou aardse prioriteite ook reg!
Dan word jou huwelik skielik belangriker as jou werk, en jou kinders en hulle behoeftes belangriker as jou sport en stokperdjies. Dan leer jy weer om opnuut die waarde van vriendskap te waardeer. Dan kom daar balans in jou lewe!
Ek sluit af: Gaan jy regtig op jou sterfbed wens dat jy meer ure kon werk of dat jy langer voor die TV kon sit? Die Here sê vanoggend aan jou en my: Kyk deur my oë na jou lewe en jou geleenthede. Benut jou tyd om volgens sy wil te leef en gebruik elke geleentheid ten volle tot eer van sy naam. Gryp die dag, gryp die uur, gryp elke minuut want elkeen van ons is op hierdie oomblik besig om nader aan die einde van ons strepie te beweeg.