Is natuurrampe op die opkoms? - Klimaatsimpak Nuus Climate Impact News
Geskryf deur Dale Dominey-Howes
Hierdie rampe gebeur wanneer 'n natuurlike gevaar - soos 'n sikloon, bosbrand of aardbewing - menslike stelsels skend. Dit lyk of hulle meer en meer erger word - maar is hulle regtig?
Natuurrampe is nie so 'natuurlik' nie
Sommige natuurlike gevare kom voor as gevolg van kragte buite ons beheer. Byvoorbeeld, die beweging van die Aarde se korsplaten lei tot aardbewings en tsunami's. Variasie in sonstraling wat die atmosfeer binnegaan en oseane veroorsaak storms in die somer en blizzards in die winter. Die beweging van energie in die Aarde se stelsel is wat hierdie natuurlike prosesse dryf.
Ten spyte van hierdie normale prosesse, sê kenners nou dat daar nie so iets soos natuurrampe is nie, om drie redes.
Eerstens is die mensdom inmeng met die Aarde-stelsel. Byvoorbeeld, as ons menslike klimaatsverandering dryf, voeg ons meer energie by die stelsel. Dit verhoog die waarskynlikheid van meer gereelde en intense "hidro-meteorologiese" gevare soos vloede, bosbrande, hittegolwe en tropiese siklone.
Veranderings in houdings op hoër breedtegrade: Utah heroorweeg die reaksie op 'n warmer planeet
Tweedens, is ons (mis) die bestuur van natuurlike stelsels. Byvoorbeeld, die verwydering van die bufferverskerming van mangrowe aan die kus beteken dat 'n stormopwelling meer rampspoedig kan wees.
Derde, ons nedersettings versprei oor die Aarde se oppervlak in geografiese gebiede waar natuurlike gevare voorkom. Dit stel ons bloot aan skade en verlies wanneer die onvermydelike gebeur.
Rampe hoef nie te gebeur nie
Potensiële gevaarlike gebeure hoef nie in 'n ramp te eindig nie. Rampe vind plaas as gevolg van die kruising van gevaar _ met _exposed mense en bates wat is kwesbaar tot die gevaar. Hulle word gekenmerk deur 'n gebrek aan veerkragtigheid en swak vermoë om te hanteer en te reageer in die geaffekteerde gebied. Sonder kwesbaarheid kan daar geen ramp wees nie.
Vir my is rampe 'n sosiale konstruksie en handel oor mense. Ek maak geen verskoning vir die antroposentriese beskouing nie.
Die Verenigde Nasies se internasionale strategie vir ramprisikobeperking (UNISDR) en die globale EM-DAT ramp databasis rekord en assesseer data oor die voorkoms van natuurlike en tegnologiese rampe deur individuele lande en streke. Hul jaarverslae stel ons in staat om tendense oor tyd te verken.
Kan die Parys-klimaat doelwitte red? Ja, baie van hulle, sê navorsers.
Alhoewel die definisie van rampveranderings tussen lande en die akkuraatheid van die versamelde data wissel oor die hele wêreld en deur die tyd, is een tendens duidelik. Gebeure wat ons "natuurrampe" aandui, kom meer gereeld voor as in die verlede.
Toenemende aantal natuurrampe (per tipe) tussen 1900 en 2012. Die totale aantal rampe toon 'n aansienlike toename vanaf 1960 en dit is duidelik dat die meerderheid 'hidro-meteorologies' is, of weer en klimaat verwant is. D. Guha-Sapir, R. Hieronder, Ph. Hoyois - EM-DAT: Internasionale Ramp Databasis
Wie of wat kan ons die skuld gee?
Die groot vraag is hierdie tendens verteenwoordig 'n statistiese verandering in die fisiese voorkoms van natuurrampe of 'n toenemend kwesbare globale bevolking (of albei)?
Ok, ek gaan my nek hier op die lyn sit en sê dat daar nie sterk bewyse is dat daar meer aardbewings of vulkaniese uitbarstings vandag plaasvind in vergelyking met 'n eeu gelede nie.
Geag antropogene klimaatverandering, is dit egter meer as waarskynlik dat die frekwensie en intensiteit van die hidro-meteorologiese ekstreme gebeurtenisse toegeneem het. So was die bevinding van die mees onlangse IPCC assesseringsverslag. Dit gesê, die patrone van hierdie fisiese prosesse regoor die wêreld is baie veranderlik.
Ongeag enige verandering in die fundamentele Aarde-stelselprosesse wat uiterste gebeure bestuur, word menslike aktiwiteite, wanbestuur en omgewingsbewustheid en variasies in veerkragtigheid en kwesbaarheid bygedra tot die verhoogde gevolge van gevare. Dit het gelei tot die verklaring van meer rampe en toenemende menslike en ekonomiese verliese. Dit word hieronder duidelik geïllustreer.
Die menslike en ekonomiese koste van rampe 2005 - 2014. VN ISDR / Flickr, CC BY-NC Geskatte skade veroorsaak deur natuurrampe tussen 1900 en 2012. D. Guha-Sapir, R. Hieronder, Ph. Hoyois - EM-DAT: Internasionale Ramp Databasis
Die armes word die ergste getref deur rampe
Die volgende vraag wat na vore kom, is: "Is kwesbaarheid en veerkragtigheid uniform oor die hele wêreld?" Ongelukkig is die antwoord nee.
Steek eenvoudig, die armes sal die hardste getref word en die minste kan hanteer. Alle rampverwante navorsing toon dat lande waar sosiale en ekonomiese kapitaal beperk is, die mees kwesbare is.
Werk deur ons span na aanleiding van die 2004-Indiese Oseaan-tsoenami-ramp in Thailand, het ondersoek gedoen na hoe armoede en gebrek aan hulpbronne 'n groot bydraer was tot wat baie in kusgemeenskappe gemaak het so kwesbaar. Arm en benadeelde mense wat in ryker lande woon, is ook kwesbaar.
Tot op hede toon globale data dat Asië waar die meeste mense doodgemaak is (volgens EM-DAT meer as 26 miljoen sedert 1904), het die grootste verliese (meer as US $ 1.2 triljoen) plaasgevind en die mees voorkomende rampe is gekluster. Gegewe die vinnige ontwikkeling en toenemende bevolking van die Asiatiese streek, kan toekomstige rampverliese slegs na verwagting klim. Groot sosiale, politieke en institusionele verandering moet vinnig gebeur om kwesbaarheid te verminder en veerkragtigheid te verhoog.
Mense is verantwoordelik
Sonder vraag, sal menslike klimaatsverandering lei tot veranderinge in die frekwensie en erns van hidro-meteorologiese rampe. Die veranderinge sal egter nie wêreldwyd uniform wees nie, met sommige gebiede wat meer gereelde gebeurtenisse ondervind, ander plekke minder gereelde gebeurtenisse.
Daar is aansienlike kompleksiteit en onsekerheid oor hierdie toekomstige tendense, maar baie navorsing is aan die gang om hierdie kwessie te ondersoek. Byvoorbeeld, in Australië, dui navorsing aan Tropiese siklone sal minder gereeld word, maar die erns sal toeneem. Daarenteen het onlangse navorsing in die Middellandse-Zeegebied betekenisvolle toekomstige variasies van reënval-uiterste gebeurtenisse met sommige liggings voorgestel waarskynlik meer reënval gebeure en ander minder sal ervaar.
Dus, die aantal natuurrampe wat voorkom, is aan die toeneem, maar dit is as gevolg van 'n komplekse stel interaksies tussen die fisiese Aarde-stelsel, menslike inmenging met die natuurlike wêreld en toenemende kwesbaarheid van menslike gemeenskappe.