Weet julle wat? Ek het eendag ook ’n jongman geken - sy naam was Jannie du Toit. Hy het só ’n droom gehad ... eendag het Jannie daar by my by die pastorie aangekom, en vir my vertel dat hy baie graag stofsuiers wil verkoop. Sy ouers was natuurlik baie daarteen gekant. Immers, hulle wou gehad het Jannie moes verder gaan leer het. Ek het toe met hulle mooi gaan praat en hulle oortuig dat Jannie sy eie keuse moet maak. Ek wil julle nou uitnooi om te luister na Jannie se verhaal as stofsuierverkoper, en dan moet julle vir my sê wat hy verkeerd gedoen het.
Ek wil eers vir julle vertel dat Jannie du Toit nie ’n dom kêrel was nie. O nee, hy het baie goed gedoen op skool ... hard geleer en goeie punte gekry. Maar hy wou van kleins af sy eie besigheid hê! Moenie vir my vra waar hy aan die idee gekom het van stofsuiers verkoop nie, want dan sal ek moet jok. Miskien het hy eendag ’n advertensie iewers gesien, en gereken dat daardie ouens baie geld maak, of dalk het hy gehou van die feit dat hy sy eie baas kon wees, of dalk het hy daarvan gehou om met mense te werk. Ek weet nie, maar wat ek wel geweet het, was dat Jannie stofsuiers wou verkoop.
Ek en hy het so bietjie rond gebel en uitgevind hoe dit werk. Daar is toe vir hom gesê dat hy eers sy eie stofsuier moes koop, en alles van daardie masjien moes leer, alvorens hy dit aan ander mense kon gaan verkoop. Jannie het toe die geld uit sy spaarrekening gaan trek, en die stofsuier gekoop. Dit was die maklike deel. Ek moet erken, ek was baie beïndruk met die stofsuier, nadat Jannie dit aan my gedemonstreer het - ek het nie geweet die pastorie is so vuil nie! Ongelukkig het ek nie daardie soort van geld om so ’n duur stofsuier te koop nie.
Die volgende oomblik het die voordeurklokkie gelui. Dit was hulle buurvrou, Adel Naudé. Sy het haar tjekboek in die hand gehad. “Waar’s Jannie?” wou sy by sy ouers weet. Dit het vir my gelyk of Jannie uiteindelik besigheid gaan kry.
“O, hy’s in sy kamer besig met daar die verbrande ...”, was sy pa besig om te sê, toe die buurvrou sommer in die gang af loop en aan Jannie se kamerdeur klop: “Jannie,” het sy gesê, “dit is ek, tannie Adel. Ek hoor jy verkoop sulke grênd stofsuiers.”
Die buurvrou het by hom verby probeer skuur, maar Jannie het die hele deur vol gestaan: “Het ek reg gehoor? Ek is seker ek het jou met ’n stofsuier hoor werk? Wys die ding ’n bietjie vir my. Ek soek lankal na so ’n grênd ding.”
Ek wou nog iets sê, maar ek was skoon uitgeboul! En ek het nogal gedink hy wil graag ’n stofsuierverkoper wees. Die blikke wat sy ouers my gegee het, was van daardie wat sê: “Sien jy nou, Dominee, ons was toe die heeltyd reg!”
Kyk, ek wou my eers bloedig vir hom vererg, maar wyslik het ek besluit om soos ’n regte dominee op te tree: “Jannie, ek dink jy moet jou taktiek so ’n bietjie verander. Jy het mos saam met die stofsuier ’n handleiding gekry met al die tegniese besonderhede in. Gaan bestudeer daardie inligting, en gebruik dan daardie feite om mense te oortuig dat jou stofsuier net die ding is wat hulle nodig het.”
Jannie het toe die handleiding uit sy kop gaan leer. Hy kon presies vir jou sê hoe sterk die motor van die stofsuier is, hoeveel stof en gemors dit kan opsuig, wat ’n mens met al die toebehore kan doen, en nog vele ander goed.
Daarna het hy toe na die Visagies se huis gegaan, en aan die deur geklop. Oom André het oopgemaak, en na ’n vinnige “Hallo, Oom!” het Jannie losgetrek en al die tegniese besonderhede van die stofsuier aan hom vertel. Jannie was nog nie eers halfpad met sy voordrag nie, toe het die oom vir hom beduie dat hy “mal” is, en die deur in sy gesig toegemaak.
En soos julle kan raai, het Jannie sommer direk daarvandaan na my toe gekom: “Ag, Dominee, dit help ook niks nie! Oom Visagie het die deur in my gesig toe geklap. Ek het vir hom al die regte feite oor my stofsuier oorgedra, en hy wou nogtans nie luister nie. Dis genoeg rede om enige normale ou in ’n depro te laat gaan.”
Jannie het toe by die plaaslike skou vir hom ’n stalletjie gaan huur, en baie hard met die omstanders gepraat: “Mense, julle het ’n behoefte aan stofsuiers! Julle huise is vieslik vuil. Sonder my stofsuiers gaan dit stink in julle huise. Dis julle laaste kans om stofsuiers te koop! Wee, julle as julle nie koop nie!”
So het Jannie elke dag van die skou vuriglik sy stofsuier bemark. Hy het gewag ... en gewag ... Niemand het egter ’n stofsuier by Jannie gekoop nie.
Wat kon ek toe vir die arme jongman sê? Ek het toe maar vir hom gesê dat die mense se koppe te vol van die krieket en rugby was dat hulle nie meer bewus is van wat regtig in die lewe belangrik is nie ...
Vir ’n lang ruk het ek niks van Jannie gehoor nie. Ek het wel verstaan dat hy voortgegaan het om met sy stofsuier te werk. Eers het hy net sy eie kamer skoongemaak, maar mettertyd het hy die hele huis begin skoonmaak. Die huis was later so skoon dat selfs sy ouers moes erken: dit was toe nie so ’n slegte kopie nie.