OP HIERDIE dae in OKTOBER: verskyn die volgende Onderwerpe, Resepte en Lesers navrae...
27 OKT : Leierskap in jou eie lewe.
22 OKT : Modderkoekies...
19 OKT: Als oor suiker...
15 OKT: Bybelkoek, Grootmaat resepte, Piesang-nagereg, Rolpoeding, Afval en Bron...Plant van groente en aartappels, 3 Sjokolade Plaatkoeke, Lupine vir Cholesterol, Diabetes en Dieet wenke
13 OKT: Aarbei meringue, Lamstjops, Sampioentertjies
6 OKT: Sagopoeding, Broodpoeding, Granaatbome, Diabetiese vrugte pektien, Piesang-jellie
1 OKT: Hoendergereg, Kalkoenpatee, Rugstringpastei, Skons, Dadelvingers
So wroeg ek die afgelope tyd weer bietjie oor daardie knaende "teruggryp" na dinge wat vergete en begrawe is, daardie doelbewuste keuses wat ons almal maak om vorentoe te kyk en vorentoe te werk...
Ons almal ken dalk al vir ST Potgieter, maar nogtans plaas ek die volgende uittreksel want ek glo almal kan, soos ek daarby baat!
Hy skryf:Het jy al gewonder hoekom jy nie dié sukses behaal waartoe jy instaat is nie. Jy sou darem beter wou doen. Sommige dae is jy tevrede, maar tog knaag ietsie van 'n stukkie ontevredenheid aan jou. Jy sou meer in jou lewe wou bereik. Maar wat moes jy anders doen? Wat het jy nodig om groter sukses te behaal? Wat jy nodig het is leierskap in jou lewe.
Jy neem die besluit dat jy leier van jou eie lewe word.
Dis 'n besluit wat net jy neem. Iemand anders kan nie namens jou hierdie besluit neem nie.
Om leier van jou eie lewe te word het jy vier karaktereienskappe nodig:
Hierdie vier kwaliteite moet in jou arsenaal van karakterontwikkeling aanwesig wees.
Sulke gereedskap val egter nie sommer in die skoot van 'n leier nie. Jy werk daartoe. Jy ontwikkel dit deur elke dag daarop te fokus. Jy leer hierdie kwaliteite aan soos jy 'n goeie gewoonte aanleer. Deur elke dag daarop te fokus, daaraan te werk en die regte dinge te doen.
Om leier te word beteken jy neem beheer van jou lewe. Jy is nie nou meer 'n passasier nie, maar jy is die loods. Jy maak die besluite. Jy neem die kontrole in jou hande.
Dapperheid - In watter area van jou lewe is jy lamsakkig? Waar en wanneer was jy te bang om jou mond oop te maak, te sê tot hier toe en nie 'n aks verder nie? Laat jy mense wegkom met dinge al weet jy dis verkeerd? Om jou leierskap op te neem beteken jy staan op al is jy bang. Dapperheid beteken om dit te doen waarin jy glo al kry jy kritiek, teenstand, dreigmente, beskuldigings, beswadderinge, neerhalende opmerkings. Jy staan op vir jouself en vir geregtigheid. Wees dapper my vriend, wees dapper.
Selfdissipline - jy kry nie jou besigheid van die grond af nie. Jou drome lê in die stof vertrap. Jy kyk na ander wat sukses behaal en jy sê: "Maar dit kon ek gewees het." Wat jy nodig het is selfdissipline. Jy word nie gebore met selfdissipline nie - jy verwerf dit. Wanneer jy moeg is, hou jy nog 'n uur uit. Wanneer jy wil tou opgooi, byt jy vas. Wanneer probleme opduik, stry jy voort en soek oplossings. Wanneer versoekings kom en jou van koers wil dwing, fokus jy steeds op jou taak. Selfdissipline vra van jou goeie gewoontes waarmee jy moet volhard. Selfdissipline is die wilskrag om uit te hou en aan te hou om die goeie en regte ding te doen.
Rigting - 'n leier beskik oor die visie waarheen hy wil gaan. 'n Leier dui die rigting aan. Wanneer jy leierskap van jou lewe opneem, beteken dit jy moet weet waarheen jy op pad is, wat jou doelwitte is. Nie ander mense se doelwitte en siening vir jou lewe nie - jou eie drome en mikpunte. Jy fokus op prioriteite en dit wat saakmaak; onbenullighede laat jy vir eers eenkant staan. Jy leef doelgerig.
Integriteit - iemand met integriteit lewe nie met verdeelde lojaliteite nie. Leef nie met skynheiligheid en valsheid nie. Integriteit vra van jou opregtheid. Eerlikheid. Jou woord is jou eer. 'n Lewe met integriteit bied aan jou geloofwaardigheid, gee jou 'n groter invloedswaarde en bevorder hoë standaarde.
Vier kwaliteite van leierskap. Neem dit aan, maak dit jou eie. Vandag. Môre. Altyd.
Neem die leierskapsrol van jou lewe op. Besluit. Moenie twyfel nie. Moenie terugkyk nie. Jou potensiaal lê vir jare begrawe.
Skuif die twyfel uit jou gemoed en gedagte. Besluit. Staan op. Neem beheer. Breek deur die versperrings van vrees en bekommernis.
Laat die wêreld sien die lig wat jy uitstraal., want Jy is die leier van jou lewe. Jou potensiaal roep jou. Dit dwing jou om uit jou groef op te staan.
Leierskap van jou eie lewe is jou plig, verantwoordelikheid en jou roeping.
Die Skepper van die heelal is met jou.
(Gaan kyk op my facebook, jul sal ST se Pitkos daar kry!)
Die bos is vandag in amper skemerte gehul, digte grys wolkbanke pak saam en die bome staan bewegingloos in afwagting om te weet of die beloofde reën gaan val of nie. Selfs die voëls kwetter gedemp.
Spilpunte draai stadig in die rondte en sleep die watergordyn oor ‘n groen koringland soos ‘n bruidsluier wat stadig oor ‘n groen tapyt drapeer, terwyl die grond gulsig drink aan die lewegewende vog. Poele vorm in die spilpuntspore, waarin wolke weerkaats en hul eie beloftes van reën uitspel.
As kinders het ons in bruin waterpoele gespeel sonder vrees vir vuilword, rysmiere gejaag, gevang en geëet, vreesloos soos ‘n onbevange kind, modderkoekies gebak sonder vrees vir siektes of kieme!
Frik stuur aan my Evita Bezuidenhout se resep vir modderkoekies. ( Evita’s Kossie Sikelela by Evita Bezuidenhout (Pieter-Dirk Uys) and Linda Vicquery – published in 2010 by Umuzi) Dit hark herinneringe soos losgelate pêrels uit ‘n gebroke string in en om my los. Die ophaal van die momente rol en tol orals uit vergete hoekies uit, baldadig in die vryheid van die onthou.
Soet en vreugdevol smelt herinnering en resep teen my verhemelte saam tot 'n smaakgenot van 'n hernude kulinêre erfenis-oomblik.
Evita se (verwerkte) resep lui:
125g donker sjokolade
1 kp strooisuiker
1 kp meelblom
1 kp gekapte neute
½ kp korente
Smelt die sjokolade en botter in ‘n kastrol oor lae hitte. Roer tot glad. Klits die eiers en suiker bymekaar tot lig en romerig. Vou die sjokolade mengsel by. Meng die meel en bakpoeier en sif dit by die mengsel in. Roer laastens die neute en korente by. Voer ‘n bakplaat uit met bakpapier en gooi die mengsel daarin. Bak vir 30 minute by 180ºC.
Prik met ‘n langtand vurk om seker te maak dat dit gaar en geset is, laat afkoel en sny in blokkies. Sprinkel liggies bo-oor met versiersuiker of kakao. Ek het sommer drink-sjokolade gebruik.
Dit lyk dalk nie so mooi nie, maar dis immers hoe modderkoekies ook maar gelyk het, en dis die herinneringe werd! Die groot verskil is egter, dat hierdie koekies wel eetbaar en heerlik is!
Om in ‘n verhouding te wees, is om saam met iemand wat jy onvoorwaardelik vertrou in ‘n wildernis van omstandighede te wees. Om die verhouding vir die ander een sinvol en goed te maak, moet hy of sy jou ewe onvoorwaardelik in die onvoorspelbaarheid van nuwe situasies vertrou.
Die lewe is ‘n opeenvolging van ou en nuwe krisisse en probleme. Almal kry verhoudingsbagasie by deur die lewe. Almal dra op een of ander stadium pyn, bitterheid, verwarring en verhoudingsrommel saam. En omdat die lewe vol krisisse is, is dieper krake in enige verhouding amper ‘n gegewe.
Dis egter nie omstandighede wat mense uitmekaar dryf nie, ‘n tekort aan minsaamheid laat verhoudings knak.
‘n Tekort aan sagtheid, genadige vriendelikheid en goed wees vir mekaar.
Die rede dat mense trou is nie omdat hulle ‘n lisensie wil bekom vir seks of toegang tot mekaar se bankrekeninge nie – mense trou omdat hul glo dat die spesifieke man of vrou vir hulle goed sal wees, wat ook al die omstandighede wat vir hulle voorlê.
Meeste mense weet dat die lewe nie noodwendig voorspoedig gaan wees nie. Diep in elkeen is die oerwete dat dit nie goed is om alleen deur die lewe te gaan nie, dat daar iemand tussen al die mense van die aarde moet wees om in voor en teenspoed in goedgesindheid en welwillendheid langs jou te bly.
Wanneer ons dus ‘n lewensmaat soek, soek ons durende minsame goedgesindheid.
Wanneer minsame goedgesindheid weer deel word van ‘n verhouding kom talle dinge reg, die atmosfeer in die huis, krisishantering, selfbeeld, eiewaarde en drome. Die regstelling in enige stukkendes verhouding begin by ‘n eenvoudige besluit: Ek wil goed vir jou wees en ek gaan goed vir jou wees. Omstandighede, foute, krisisse, probleme en al die duisende onvoorsiene dinge wat vanuit die lewe op ons afstorm, gaan nie my goedgesindheid teenoor jou vernietig nie. Ek gaan jou so behandel dat jy op een ding sal kan reken: dat ek jou genadig sal bly, dat ek aan jou kant is, en dat ek goed vir jou sal bly. (Maretha Maartens in ‘n onlangse Vrouekeur, Vry verwerk.)
Die BYBEL KOEK se resep is ontrafel! Geluk aan jou FRIK PRETORIUS! Jy ontvang 'n e-boekie met nagereg resepte!
DIE BYBEL KOEK antwoorde is:
1 k Rigters 5:25 (Botter)
2 k Jeremia 6:20 (Suiker)
6X Esegiël 10:14 (eiers)
3 ½ k Konings 4:20 (meel)
½ t Levitikus 2:13 (sout)
2 t 1 Korintiërs 5:5( bak poeier)
¼ t elk van 3 wat genoem word in 1 Konings 10:2 (kaneel, neutmeskaat en gemengde speserye)
1 k Genesis 24:11 (water)
1 e Exodus 16:31 (heuning)
2 k elk van 1 Samuel 25:18 (rosyntjies en vye)
1 k Genesis 43:2 (Gekapte neute)
Verroom botter en suiker. Meng eiers een vir een in. Sif sout, meel, bakpoeier en speserye saam in die suiker mengsel in. Meng heuning en water en voeg by die mengsel. Meng goed. Voeg nou die rosyntjies, vye en neute by. Gooi mengsel in koekpan en bak teen 180 grade tot gaar.
OPMERKING: Ek en onse Jan, oftewel onse FRIK, stem ooreen dat: Rigters 5:25 water, melk en dikmelk noem, ter wille van die resep verwys Rig 5:25 egter na Botter, (daar is immers water, (Wy) melk, soms dikmelk of suurroom en karringmelk ter sprake by die maak van botter...) Gen. 24:2 gee die water as bestanddeel, ons kan dus nie in Rig 5 ook water, melk en dikmelk in ons resep gebruik nie!LW: Die antwoord is dus nie gepenaliseer as dit water of melk was nie, immers is dit nie ‘n kookkunsklas hierdie, of vrae aan bobaaskokke nie, ons deel hier, lekkertes met mekaar!
Gesels ek en Frik n.a.v. my stukkie oor die suiker wat my energie so steel, ons wonder hoeveel van julle werklik al nagedink het oor die VOOR en NADELE van suiker? Miskien moet julle, sodat julle ook hieroor ‘n weldeurdagte gebalanseerde opinie kan vorm!
Vra Frik my: Is daar ooit VOORDELE VAN SUIKER?
Seg ek: Natuurlik! Behalwe die wat ek reeds genoem het, en ook nog om daarmee pienk en blou en wit en groen en geel SPOOKASEM te kan maak...moet ek Terwille van regverdigheid die goeie dinge in SUIKER uitwys, want dit bevat immers SAKKARIEDES oftewel KOOLHIDRATE. In organiese chemie, sluit dit molekules soos glukose, fruktose, mannose, xylose, sucrose, galaktose en lactose in. Daar is 'n hele klasifikasie stelsel vir suikers. In chemiese konteks sal "koolhidrate" (sakkariede) in drie hoofgroepe monosakkariede, oligosakkariede en polisakkariede verdeel word.SAKKARIDES, seg die wetenskaplikes, kan ook sommige kroniese siektes verlig, bv. niersiektes, Lupus en artritis. En Ons weet ook, dit kalmeer die gebroke hart...
Daar is 8 essensiële goeie SAKKARIDES:
1. mannose: Hierdie spesifieke sakkariede help om • kankers en groeisels te krimp • voorkom infeksies deur parasiete, bakterie en fungusse • verlig inflamasie in artritis persone
2. glukose kan, in klein dosisse • geheue verbeter• sellulêre kommunikasie verbeter
3. galaktose; verbeter goeie lewer funksie, wondheling, vertraag gewasgroei terwyl dit kalsium absorpsie verhoog
4. xilose; Antibakteries en antifungus. Word ook in tandepasta gebruik aangesien dit nie tandverrotting veroorsaak nie..
5. fukose:meeste mense verwar dit met fruktose. Voordele is primêr in die brein
6. N-acetylglucosamine; Herstel kraakbeen en verminder swelling in ledemate en gewrigte
7. N-acetylgalactosamine; Voordelig om die groei en verspreiding van gewasse te vertraag
8. N-acetylneuraminic acid; Optimaliseer brein funksies terwyl dit bloed cholesterol verlaag
Die term ‘glukonutriënte’ verwys na hierdie agt spesifieke suikers (sakkariede) wat voorstanders sê help om belangrike glukoproteïene in die liggaam te vorm. Glukoproteïene – soos spysverteringsensieme – is suikermolekules wat bind aan proteïenmolekules. Hierdie deeltjies help selle om met mekaar te kommunikeer, wat belangrik vir goeie gesondheid is. Dit is dus sigbaar dat hierdie glukoproteïene, glukonutriënte en glukolipiede (suiker-vette) ’n belangrike rol in verskeie biochemiese reaksies speel. Die liggaam vervaardig hierdie suikers en wend dit aan vir lewensbelangrike funksies soos sel-tot-sel-kommunikasie. Dié verbindings is teenwoordig in die brein- en senuwee-weefsel, selwande, kollageen en beenweefsel. Hulle is betrokke by hormone en ensieme, en vervoer sekere voedingstowwe. Genoegsame Gluko-nutriënte word egter in ons kos, vrugte en sommige aanvullings gevind wat ons die noodsaaklike daaglikse aanbevole dosis verskaf vir optimum welstand, en om ons immuunstelsel op te kikker en selfs sekere kankers kan help genees – dit is dus nie NODIG om nog addisionele suikers in te neem nie!! DR. LINDA BAUM, verbonde aan die skool van medisyne aan die Universiteit van Kalifornië in Los Angeles, het per e-pos gesê “sommige, maar nie al agt betrokke suikers nie, kan deur die spysverteringstelsel geabsorbeer word. Maar hulle is nie ‘essensieel’ nie.”
Die suikers in : Lae vet melk, Vrugte, veral appels, bloubessies, lemoen, pynappel, aarbeie,piesangs, en meeste Groente soos wortels, tamaties, brokoli, spinasie, komkomer... is goed, eet dit gerus! Suikers in Aartappels, patats, pasta, rys ens...DINK eers!
Soos my Oupa sou sê: MATIGHEID en BALANS bly maar die wagwoord!
Maar, daar is MEER NADELE, onderbreek Frik my!
Vra ek dus: Wat IS die NADELE?
Suiker verongeluk die delikate mineraal balanse in jou liggaam, soos byvoorbeeld die van koper, magnesium, en kalsium wat lei tot ernstige toestande soos aneurismes van slagare, verkalking van are en versteurings van cholesterolvlakke.
Suiker het ‘n nadelige effek op jou dermkanaal wat die absorpsie van voedingstowwe benadeel en kan lei tot siektes soos Chrone se siekte en ulseratiewe kolitis.
In ‘n vorige artikel het Frik oor ADD en ADHD geskryf en die gevare van suiker uitgelig. Hierdie is egter net een van die probleme wat suiker in die brein veroorsaak. Suiker kan die delta, alfa, en theta golwe in die brein verhoog wat jou brein se vermoë om helder te kan dink nadelig beïnvloed. Verder kan dit depressie veroorsaak en jou kanse op Altsheimer se siekte verhoog en die frekwensie van epileptiese aanvalle verhoog.
Soos jul kan sien uit hierdie paar nadele wat ek genoem het (en daar is nog BAIE meer) is dit nie die ideale ding om naby jou of jou kind te laat kom, indien jy enigsins gesond wil wees en bly nie. Suiker is nie bloot iets wat jy behoort te vermy as jy gewig wil verloor nie, jy moet dit vermy as jy bloot gesond wil bly.
Daar bestaan tans ‘n paar van hierdie chemikalie op die mark wat kwansuis deur die FDA in Amerika en ons eie beheer liggame as ‘veilig vir menslike gebruik’ verklaar is. Hierdie kom voor in dieet koeldranke, gegeurde water, aanmaak sap asook in baie van die liggaamsbou drankies of ontbyt melkskommel drankies voor, asook in versoeters soos: NutraSweet, Canderel, Equal, NatraSweet, Splenda, Advantage en Miwon
Xylitol is korter op die mark en alhoewel dit tans as veilig beskou word is dit belangrik om te weet dat dit nie natuurlik voorkom nie. Dit word chemies afgelei van ‘n sekere boom bas. Alhoewel dit nie ‘n negatiewe uitwerking op die gesondheid as geheel inhou soos die kunsmatige versoeters nie kan dit diarree en maagkrampe tot gevolg hê as groot hoeveelhede ingeneem word.
‘n Goeie vriend en kollega het die volgende filosofie oor dinge wat ons by ons mond laat ingaan, of dit supplemente, drankies of kos is. “Is dit SDGG?” is altyd sy vraag. SDGG beteken, is dit wat jy wil inneem Soos Deur God Gemaak? Indien nie, behoort jy uiters versigtig daarvoor te wees. As jy dit as maatstaf gebruik vir alles wat jy in jou liggaam toelaat, sal jy lank ‘n gesonde tempel besit!
Na soveel goeie woorde, Gegroet en Voila!!
Dagsê Liewe Leser!
Gister het die son eers in karmosyn-pienk en toe in diep warm rooigoud tussen vlieswolke saam met ‘n koel windjie, oor die rante gespoel en alles goud ingekleur. Elke donker hoekie opgehelder en die dag laat intrek.
Vanoggend is die wêreld silwer. ‘n Silwer son breek deur wit grys wolke vol belofte van reën, en spoel skugter en yl oor die landskap. Geen baldadigheid in die windstil bome wat met hul delikate nuwe groen blare spog nie. Nee, stil en roerloos wag die dag vir die son.
Onse Jan, oftewel Frik, ons nuut aangesluite GASHEER, hier op SO MAAK MENS, het die volgende gebak-idee vir jul!
Die eerste een wat dit ontrafel en terugstuur, (Sjoe, wat van ‘n foto van die voltooide produk!! ) gaan die gelukkige wenner wees van ‘n E-resepteboek vol lekkernye!! Maar saam met jou antwoord, moet jy sê waste resepte jy soek! M.a.w. KAMP resepte, BAK resepte, KOOK resepte... Reg so?
1 k Rigters 5:25
2 k Jeremia 6:20
6X Esegiël 10:14
3 ½ k Konings 4:20
½ t Levitikus 2:13
2 t 1 Korintiërs 5:5
¼ t elk van 3 wat genome word in 1 Konings 10:2
1 k Genesis 24:2
1 e Exodus 16:31
2 k elk van 1 Samuel 25:18
1 k Genesis 43:2
Verroom botter en suiker. Meng eiers een vir een in. Sif sout, meel, bakpoeier en speserye saam in die suiker mengsel in.
Meng heuning en water en voeg by die mengsel.
Voeg nou die rosyntjies, vye en neute by.
Gooi mengsel in koekpan en bak teen 180 grade tot gaar.
Jul onthou ELMARIE HET GROOTMAAT NAGEREG resepte gevra?
'n FACEBOOK vriendin RINA KLEYNHANS het die volgende ingestuur:
Riglyne vir grootmaat nagereg:
Roomys alleen - 9 mense per liter - 5 liter vir 50 mense
Roomys saam met ander nagereg - 12 per liter - 3 liter vir 50 mense
Vla - 20 mense per liter - 2.5 liter vir 50 mense
Vrugteslaai - 7 mense per liter - 6 liter vir 50 mense
Koekstruif - 6 mense per liter - 8 liter vir 50 mense
Jelliepoeier - 60 mense per kg - 800g vir 50 mense
Jellie - 10 mense per liter - 5 liter vir 50 mense
ROLPOEDING (50 PORSIES)
12 kp meelblom
1 ½ etl sout
2 eet bakpoeier
1 ½ kp botter of margarine gesmelt
1 liter vloeistof - melk of water
3 1/3 kp fyn konfyt
2 ¼ kp suiker
Meng die droë bestanddele. Meng die botter, eiers en 1 liter vloeistof Voeg die eiermengsel by die droë bestanddele. Die deeg moet nie te styf wees nie.
Rol ongeveer 6mm dik uit en sny in blokke van 30cm x 22 cm. Seer met konfyt en rol op. Sit in bakpanne. Meng 3 liter kookwater en suiker en gooi kokend oor die opgerolde deeg. Bak ongeveer 1 uur lank in 'n warm oond. As rolle dunner is, sal dit gouer gaar bak. Dien op met vla wat nie te soet is nie.
PIESANGNAGEREG (50 PORSIES)
9 pakkies jellie
4 ½ liter kookwater
15 eiers geskei
Maak piesangs fyn. Verhit piesangs met suiker en eiergele tot mengsel dik is. Los jellie in kookwater op en voeg by die piesangs. Laat mengsel afkoel, en laat effens styf word. Klits eierwitte styf, klits die twee mengsels saam. Laat styf word, bedien met vla.
Baie dankie Rina! En FRIK deel die volgende hieroor:
NAGEREG vir 250 GASTE
Kry sink emmers. Maak mooi skoon. Maak emmers vol met Aarbeie, dik geklitste room, roomys en skuimpies. Gaste kan of roomys in nagereg bakkie sit met aarbeie, skuimpies daaroor breek of aarbeie insit met skuimpies oor gebreek met room oor.
Nog iets wat maklik sal wees om te maak in so grootmaat is Yskasterte. Daar is soveel heerlike en wonderlike verskeidenheid van terte dat jy verskeie terte sal kan maak.
Vrugte Kebabs wat jy kan maak en dan smelt jy sjokolade en drup sulke patrone oor die individuele kebabs.
Vrugteslaai met room en roomys is altyd ‘n treffer.
Wat ook ‘n treffer is en nie so baie gedoen word nie is om ‘n sjokolade fontein (Chocolate Fountain) te kry, met baie sjokolade. Hier kan jy jouself uitleef. Werk op so 8 stukkies eetgoed per persoon. Jy kan enige grof gesnyde vrugte gebruik, soos pynappel, kersies, druiwe, waatlemoen en alles wat beskikbaar is. Verder kan jy vinger koekies, marshmallows of skuimpies ook om die fontein sit. Gedroogte vrugte kan ook gebruik word. Koekies en lekker goed kan ook daar neergesit word. Met hierdie “nagereg” is daar iets vir almal.
Ek hoop jul het nou weliswaar ‘n paar idees vir jou nagereg.!
SIENIE STRYDOM het geskryf: BAIE , BAIE DANKIE VIR AL DIE RESEPTE. Dis net my plesier gewees Sienie!
PATRECIA skryf: AFVAL en SULT / BRON
Hieroor het ek reeds heelwat geskryf, kyk gerus op die GISTER OP DIE AGTERGROND bladsy!
Ek haal egter kortliks aan wat JACQUES VAN PE hieroor gesê het:
Daar is n groot verskil om bron en afval gaar te maak. Bron/sult kook mens vark pote en beesvleis saam met al die fieterjasies (spices) as dit gaar is maal jy dit soos verkies word (grof of fyn). Daarna meng jy alles goed en sit omtrend dieselfde hoeveelheid koue water by. Sit dit dan in n plat bak in die yskas - oornag. Die volgende oggend krap jy net die vet-lagie wat gevorm het af.
AFVAL - dis hoe hy dit maak.
2kg afval, 1 kg beespens.
Sny al die vleis en velle van die skaapkop af (as die kop nie in die oond gebak gaan word nie), sny alles ook die pens, behalwe die blaar pens waarin die brein moet kom, in happie grotes.
Braai 2 uie to bruin, haal uit gooi so 10 naeltjies, en 6 lourierblare, 10 heel swart peper korrels in die pot, sodra mens die speserye begin ruik, gooi 3 eetlepels lekker sterk kerrie by en so 2 koppies kook water - staan terug want die kerrie dampe en stoom gaan jou tref. Gooi die skaap afval en beespens in dit pot. Gooi so 3 eetlepels borrie in, n halwe koppie bruin asyn, sout, woestersous, en 2 lepel braaivleis speserye.
Laat dit stoom vir so 45 minute kook in die stoompot. as dit daarna nog taai is stoom vir nog 20 min, Gooi dan 6 aartappels saam met die gebraaide uie in en laat stoom vir nog 20 minute. Meng 4 eetlepels Mezina met 500ml room en gooi dit by. Roer terwyl dit kook en die sous lekker dik is.Tadaaaaaaa!
LISHL skryf: Ek het verskillende groente saad. Kan ek dit direk in die grond sit en kan ek lotte van verskillende bome afknip en weer plant. hoe plant ek aartappels dit het al opgekom in saailinge.
Lishl, Jammer ek het laat terug gekom na jou, was mos troue toe...! Plant Suster, plant! Onthou ek is ook maar net ‘n ywerige leerder op hierdie gebied! Jy kan amper alles direk plant en later uitplant as dit sterk genoeg is, anders plant jy dit van die begin af net sowat 20 cm minimum uit mekaar uit! Ek plant egter graag my kruie eers in saailing sakke of bakkies en plant dit dan later uit, behalwe as ek dit in 'n aparte beddinkie kan plant dan dun ek dit later net uit, maar dis wat jou gelukkig maak wat werk, plante voel dit aan dat jy hulle wil laat groei! En dan plant ek graag soos my Oupa volgens die maan! (Gaan loer op die TUINHOEKIE BLADSY.
Jy kan ook lote van meeste harde en semi-hardehout sny en dit met hormoonpoeier behandel en dan plant, maar dit moet verkieslik in 'n goeie potmengsel (of in plantsakke, of direk in voorbereide gate) gedoen word sodat dit makliker kan wortel skiet. Hou jou grond klam.Sagtehout lote van bome kan in water ingelê word tot dit wortel skiet en dan uitgeplant word, of ook soos hierbo behandel en geplant word. Beskerm net die lote en hou klam.
Jou Aartappels moet dadelik uitgeplant word en dan op-ge-erd word, jy spit die grond teen die “stamme” op om die ondergrondse groei te bevorder. As mens nie juis 'n groot tuin het nie, hou ek van die buiteband metode, jy plant die aartappels in een, dan sodra dit sowat 4 blaartjies het, plaas jy die volgende band bo op en vul met grond dat net een blaartjie uitsteek, dan wag jy tot weer sowat 4-5 blaartjies vorm en herhaal die proses tot sowat 4 bande hoog. Dan los jy dit dat dit blom, en dan as die blare heeltemal afgegaan en droog raak dan kan jy begin aartappels uithaal, begin bo en haal eerste band af, en werk dan weer so ondertoe. Anders plant jy maar rye in die grond en gee genoeg rank spasie en erd dit in die middel net sowat 20 cm teen die stamme op soos molshope... Dit sal seker sowat 2 tot 2 en 1/2 maande vat om te kan oes, en onthou as dit koel is dan kan dit lank in die grond bewaar bly ook.Andersins kan die in 'n koel, droë en donker plek geberg word! Tussen strooi of tussen goiingsakke is uitstekend.
In ALLES OOR TUINMAAK het BECKETT en KINGSBURY, oor AARTAPPELS, die volgende gesê: Aartappels: Solanum Tuberosum, word verdeel in 3 hoofgroepe: Vinnige groeiers, wat in die voorsomer geoes word en stadige groeiers wat vanaf midsomer tot winter geoes word, en die tussen die twee genoemdes!
MOERE is die term wat gebruik word vir aartappelknolle wat geplant kan word (m.a.w. die “saad”)
Begin vroeë soorte vanaf vroeg Lente plant tot laastens mid Somer. Plant moere sowat 40 cm van mekaar met algemene kunsmis in die bogrond, gate moet sowat 20 cm diep wees, maar plant moere slegs 5 cm onder die oppervlak met die uitloopsels na bo. Erd die aartappels (in tuin, eenmalig) op wanneer die stamme 20-25 cm lank is. Vroeë aartappels kan ge oes word sodra die blomme begin oopgaan, anders moet jy stingels so 2- 3 weke voor jy wil oes- na blom stadium, afsny en dit verwyder (om slakke weg te hou).Steek dan, met 'n tuinvurk die knolle uit, laat vir halfdag in son lê om droog te word en die skille te laat verhard om houvermoë te verseker en Voila!!
Hoop jy geniet jou tuinmaak!!
KARINA ALLEN, het gevra: Heerlike sjokolade plaatkoek.
Onse JAN, van ons eie SO MAAK MENS se ESMé en JAN!-oftewel FRIK, het die volgende vir jou opgespoor, hoop dis wat jy gesoek het! As jy klein PLAATKOEKIES gesoek het, daar is wel resepte daarvoor MET SJOKOLADE in, op die GISTER OP DIE AGTREGROND blad!
RÉHANNA SE SJOKOLADE PLAATKOEK
Meng die volgende bestanddele in 'n oondpan:
Meng die volgende bestanddele in 'n mengbeker:
375 ml kookolie
Voeg die nat bestanddele by die droë bestanddele en meng baie goed.
Tik die lugblasies uit die mengsel en bak vir 20 min by 180 grade C
Versier na wense
375 g Sagte Botter Of Volvet-Margarien
750 ml Bruismeel, Gesif
Voorverhit Die Oond Tot 180 °C En Smeer 'N Oondpan Goed. Voer Uit
Met Bakpapier En Smeer Weer. Gooi Die Bestanddele In Die Volgorde
Waarin Dit Aangegee Word In 'N Groot Mengbak. Klits Alles Goed Saam
Tot 'N Gladde Beslag. Skep In Die Oondpan En Bak Vir 25-30 Minute Tot
Gaar. Laat Vir 10 Minute In Die Pan Afkoel, Keer Uit Op 'N Draadrak En
En, Die volgende koek bestaan uit twee dele, ‘n “nat” deel en ‘n “droë” deel. Neem jou stoof se oondpan en plaas al die volgende “droë” bestanddele in:
5ml Koek soda
Sif als goed deur.
Die nat bestanddele: plaas in lekker groot maat beker
500ml Kook Water
250ml Kook olie
10ml Vanilla essens
Voeg nou die nat by die droog en begin roer met ‘n vurk tot als mooi kan smeer. Neem nou die pan en stamp dit op die vloer (nie te hard dat als uit spring nie) sodat die lug blasies kan uit kom sodat jou koek mooi en eenvormig is. Stel die stoof op 180°C tot liggie af is, plaas die pan in die oond vir 20 minute. Toets na 20 minute met ‘n mes wat jy in steek in die middel of die koek reg is, as die mes skoon uit kom is die koek reg. Die toets hang als af van hoe warm jou oond is ek praat uit ondervinding. Ek sal sê om die koek nie langer as 23 minute in te los nie dan kan dit begin op die kante brand en dan smaak die koek nie lekker nie
Plaas ’n paar heel swart kersies bo op die beslag voor jy dit in die oond druk. Maak dan ’n stroop van 1 plak donker sjokolade, 1 koppie room en 1 koppie swart kersie sous. Gooi die stroop bo-oor die koek sodra dit by die oond uitkom. Maak die res van die swart kersies fyn en versprei bo-oor die koek. Maak ’n mengsel van 1 koppie room en 1 koppie versiersuiker wat jy klop tot dit styf is. Smeer bo-oor die swart kersies. Jy kan vir versiering nog donker sjokolade rasper en bo-oor die room strooi.
RETHA: Hoe’s dit vir jul!! Man, dis lekker om ‘n “backup-maat” te hê! Dankie Frik!
FRIK: Dis my plesier!
RETHA: Ai Frik, dat ons eie SO MAAK MENS nou sowaar ‘n span is, soos in die ou dae!
FRIK: Inderdaad! ‘n span ja!
RETHA: Wat dink jy, sal die lesers dit ook geniet?
FRIK: Ek is seker hul sal ja! Twee is mos beter as een, nie waar?
RETHA: Ja, Inderdaad! Was ek dan nie nou onlangs weer by ‘n troue, waar dit juis die trou-teks was nie! En dit gaan alles oor Spanwerk!
FRIK: Hmmm, Mens besef dit nie altyd nie, maar op amper al die terreine van die lewe, is mens maar besig om in Spanne te werk!
RETHA: Ditto! Maar laat ons aangaan, hier is die laaste LESERSNAVRAE vir vandag!
JOSEPH skryf: My vrou is diabeties 2 . Kan jy my moontlik bystaan met ‘n gesonde dieet of resepte of skakels sodat ons bietjie die gewig kan afkry en meer gesonder kan leef?
Natuurlik gaan ons kan help! Behalwe wat reeds hieroor op die GISTER OP DIE AGTERGROND bladsy geskryf is, hier is nog wenke vir julle:
*Eet tenminste 3 maaltye per dag, of 5-6 kleiner maaltye per dag.
*Ontbyt is NB jul weet mos nou al! Ontbyt soos ‘n koning, middag soos ‘n prins, en aandete soos ‘n bedelaar...
*Verminder VET en SUIKER inname.
*Pas eerder gesonder kookmetodes toe soos STOOM en Droë hitte BRAAI, BAK in oond en vinnige (verkieslik waterlose)KOOK, SONDER die byvoeging van addisionele VET of SUIKER!
*Bly weg van alles wat WIT en GEPROSESEER is, polonies, blikkies vleis, pasteie, gebak, witsuiker, witmeel, wit pasta, wit rys, witbrood...
*Verhoog jou VESEL inname, dit vertraag hongerpyne, maak jou ingewande skoon , verhoog peristalse en dermwerking...volgraan brood, sade , bruin rys, bruin pasta, hawermout...
*Eet daagliks jou 5-‘n – dag vrugte en groente
*Beperk sout inname, dit hou vog terug.
*Drink jou water!!!
*Los die drankies en rook...
*Gaan STAP elke dag!! Het ek geseg: Elke Dag? Elke dag ja!
Vir CHOLESTEROL het baie mense baie rate...EEN daarvan is om daagliks 2 tot 8 WIT LUPINE bone oftewel die “WONDER BOONTJIE” of Fasioles Bonii te gebruik.
Maar hoe? Die goed is te hard, te bitter en te groot om net te sluk! Verder seg hulle jy moet dit eers week en kou EN nog die water waarin dit geweek is, OOK drink!
Nee kyk, ek wil graag my cholesterol beheer maar sluk ‘n boontjie ‘n dag, klink nie vir my of dit gaan werk nie!
So navorsing, hier kom ons!
Die bone bevat amper 40 % PROTEINE en amper 40 % VESEL, en hierdie 80% goedheid is wat ons glo help! Die protein daarin vervang wat ons benodig omdat ons soet is en baie rooivleis uitsny... en die vesels daarin help om die absorpsie van die slegte cholesterol teen te werk.
Frik vir my : Retha, jy moet die goed minstens 4 dae week, en elke dag die water vervang.
FRIK: Want jy moet, dis wat hul sê!
RETHA: Nee, dis nie goed genoeg nie, dis al wat op my botteltjie ook staan! Ons moet soek na die regte antwoord!
FRIK: Goed, ek sê dit nie graag nie, maar jy (as vrou) is reg! Week die blêddie bone dan langer om van die bitter (alkaloïde) ontslae te raak! Die geheim is dat jy die bitter moet uitloog voor gebruik. En net om jou tegemoet te kom, Hier is vir jou ‘n alternatiewe resep: Bedek 1 kp bone met 6 kp water en laat oornag week. Spoel die volgende dag af en spoel met vars water. Sit dit nou in ‘n kastrol met heelwat water, laat prut vir sowat een uur. Dreineer en spoel. Bedek die bone nou met soutwater en plaas vir 24 uur in die yskas. Dreineer, en spoel. Bedek weer met soutwater en hou weer in yskas vir 24 uur. Herhaal hierdie proses vir 5 dae. Hou die bone nou in die yskas in ligte soutwater in ‘n glasfles met ‘n digte deksel. Dit sal vir weke lank hou! Eet nou elke dag 4-8 hiervan. Sprinkel met olyfolie en swart peper en ‘n skeutjie suurlemoen sap saam met groenslaai!
RETHA: VOILA!! Ai Frik, dit klink al beter! Langdradig, of is dit lang-dae-rig!! Maar beter! Sal ons die Lesers vra wat hul hieroor dink?
FRIK: Definitief, maak so!
RETHA: Nou toe Lesers, daar het jul dit! Wat dink jul hiervan? Laat weet ons asseblief!
ONTHOU! Suiker is gif. Dit steel AL jou energie!
WAT is die nadele (en ter wille van regverdigheid) ook die voordele van SUIKER IN KOS?
Dit gee smaak
Dit gee kits energie ( maar ontneem jou daarna weer van alles..!!)
Dit kan as garnering gebruik word bv. in jellie-randjies om glase... versuikerde blomme, koekversiersing...
Jy kan kinders en grootmense daarmee omkoop...
Dit steel jou energie!
Het ek genoem dit steel jou energie?
Dit maak vet.
Dit steel jou energie.
Dit is dolleë voedingswaarde want dit het GEEN voedingswaarde nie!
Dit smelt as dit warm word
Dis ‘n omkoopmiddel vir stout kinders
Dis ‘n onderhandelings meganisme om jouself mee om te koop of te bederf as jy kwansuis goed ge-dieet het
Dit steel jou energie...
Gut gut! Ek’s skielik verskriklik moeg. En dis nou eers half 7! En ek het al ‘n energie tonikum gedrink. En heuning in my tee...so flous ek myself want heuning is maar suiker en suiker steel my energie...
Gegroet, tot volgende keer!
Nou ja, ek kan amper vir myself Welkom sê!
Was mos al die pad op Gauteng toe vir 'n troue...en met die inry-slag die bos in, staan onse oewerhuisie binne in 'n groene groene bos! Geen teken meer van kaal winterstakke nie!
Ek klim die voertuig uit en trek die skoon lug diep diep my longe in, sug welbehaaglik oor ek die skoon karoo-lug kan voel ingaan, kan voel hoe dit die Gauteng-lug wat oor is, uit elke alveoli pers en dit vervang met hierdie onbesoedelde skoon lug! Dis eers as 'n hoesbui mens daartoe dwing om alle spore van rooklug uit te hoes en die skoon rookvrye lug in te adem, dat jy besef hoe sensitief mens se liggaam reageer op die verskil in lug kwaliteit.
Hierdie lug wat strek tot doer bo waar sterre in 'n onvertroebelde hemel hang en saans helder onversluierd kan skitter.
Hierdie lug wat hang oor en om die bome wat op 'n breë rivier oewer staan en hul suurstofgewende blare liggies in die wind laat roer.
Hierdie lug wat my koesterend omvou wanneer ek lê, sit, staan of stap teen karoo-kop-hange, om slang-aalwyne, wat met hul geel raseme die lug inwys om te bevestig, dis 'n gawe van Bo.
Ek wens ek kon dit bottel en soos gebottelde water versend, digitaal aan jul versend soos wat mens kosbare onthou oomblikke digitaal aan kosbare vriende versend. Soos wat mens klanke en woorde per eter na mekaar toe pos, so wens ek vandag, ek kon die skoon lug wat ek daagliks so bevoorreg is om in te asem, aan julle stuur. Soli Deo Gloria!
Jul sal nie glo nie, loop ek mos daar bo in een nou stegie 'n tweedehandse boekhoekie raak en wat 'n fonds! Kom mos daar tussen die rakke op 'n amper Africana kookboek af, uitgegee in my standerd vyf jaar, elke bladsytjie in drie gedeel, Voorgereg bo, dan Hoofgereg in die middel en Nagereg onder. So kan jy nou onbeperkte keuses maak en elke keer 'n ander lieflike kombinasie uitkies!
Ek blaai sommer so “random,” - lukraak rond, en my eerste kombinasie val op:
N: Karamel Roomys
Ek blaai weer rond soos mens kaarte sou deel, die lot val op:
V: Vinnige Aspersiesop
H: Gestoofde Wildsbraad
H: Hoender met Pampoen
N: Oosterse warm lemoene
...Dit raak al meer eksoties en dekadent, dog bekend, al meer huislik en warm, al meer Trooskos met vreemde name, dog bly die warm essensie van Tuiswees, op elke bladsy huiwer!
Dis lekker om Afrikaans te wees. Dis lekker om in Afrikaans te kook. Dis lekker om hier op Suid Afrikaanse bodem te leef!
SO MAAK MENS , is een van die dae waarlik NES in die OU DAE!! Met 'n Esmé en 'n Jan !
Hier is 'n eerste brokkie uit die pen van FRIK LOMBARD, onse JAN, Hy skryf:
Enige Iemand vir Tee?
Ek kan eintlik nie glo dat ek hier sit en ek het nog nooit eers oor tee geskryf nie. Tee het ’n baie interessante en bloedige geskiedenis. Oorloë is geveg oor tee en belastings is gehef op tee plantasies en op die besit van teeblare. Ek hoop nie een van Suid Afrika se belasting gaarders sien hierdie en kry idees nie.
Tee se geskiedenis is langer as wat die arm van die gereg is. En wonderbaarlik is tee nie vir die eerste keer in Engeland gedrink nie. Tee is die eerste keer in die jaar 2737 voor Christus gedrink deur die Sjinese heerser Shen-Nung. Hy het die snaakse blare in sy warm water wat hy gedrink het, laat dryf. Iemand moet seker baie desperaat gewees het om warm water te drink. Van daar af het tee met rasse skredes in die wêreld se harte ingekruip.
In die jaar 522, na Christus, het Boeddhiste monnike sade van die Tee boom na Japan geneem, sodat die Japanese hulle eie tee kon kweek. Eers in die jaar 700 het die Japannese die tee drink seremonie vervolmaak. Hulle het “Die Boek van Tee” wat geskryf is deur Lu Yu, gebruik om die kuns te vervolmaak.
Die Sjinese en Japannese het die tee drinkery lank eers vir hulle self gehou. Want eers in die jaar 1667, het die koffiehuis eienaar Thomas Garway tee vir die eerste keer verkoop. In die jaar 1700 het Koning Charles II ’n baie hoë belasting op tee geplaas aangesien tee nog op daardie stadium net vir die adelstand gewees.
Met die aankoms van jaar 1773 is Amerika stewig op die pad geplaas van onafhanklikheid. Dit was dieselfde jaar as wat die Boston Tea party gebeur het. EK kan nou al die koerant opskrifte sien: Tee die begin van ons onafhanklikheid. Tee is intussen deur die hele Engeland gesmokkel. Maar die koning het in daardie jaar die belasting op tee verminder. Net daar val die smokkel mark in sy peetjie in. Engeland word toe so met die tyd die Wêreld se tee hoofstad.
Daar is drie soorte tee, Swart tee, Groen tee en Oolong tee. Nou dat ek so van tee praat, dink ek daaraan dat ons kinders seker nie gaan weet hoe lyk tee nie. Want vandag se tee is mos in sakkies. Ek weet nie of dit ook in die wêreld voorkom nie, maar hier in onse land was daar so ’n paar jaar gelede ’n hele ander industrie om tee geweef en hier praat ek van die tannies wat vir so ’n klein fooitjie vir jou ’n koppie tee gemaak het en as jy klaar gedrink het, het hulle jou fortuin gelees met die teeblare wat so op die bodem en teen die kante van die koppie gelê het.
Baie mense en veral die Engelse glo net aan een manier van teëmaak. Eers moet warm water in die ketel gegooi word. Dan kom die teeblare of sakkies in en daarna die warm water. Ander mense glo weer daarin om die tee eers te kook. Ek het al op verskillende maniere probeer om tee te maak, maar elke keer proe die tee maar dieselfde vir my.
Daar is niks lekkerder vir ons gesin om Sondae na kerk ‘n potjie tee te brou en rustig saam te sit en drink nie!
Ek sluit af met iets uit my gevonde boekie!!
Vir agt persone:
Vul 16 gebakte skilfertertdoppies met warm skerpgegeurde kaassous. Druk 'n klein, heel sampioen, bo in elke tertjie. Bestrooi met paprika, en bedien warm.
MY VARIASIE: Roer gekerfde gebraaide sampioene en uie met die warm skerpgegeurde kaassous en vul daarmee die tertjies...garneer met gekapte vars pietersielie...
Hoofgereg: LAMSTJOPS MET DROE VRUGTE
16 dik tjops, sout en peper; 2 pakkies gemengde droë vrugte; 2 k rys; 1 e kerrie; 2 e bruinsuiker; suurlemoensap
Week vrugte vir 1 uur. Braai tjops bruin in olie, pak 'n laag vrugte onder in diep oondskottel, strooi helfte van kerrie oor, bietjie suurlemoensap, en rys met sout, peper en suiker. Herhaal. Plaas tjops bo-op. Voeg 4 k water by en maak dig toe. Bak 1 uur by 180 º C. Voeg nog water by indien nodig sodat gereg nie t droog stowe nie.
MY VARIASIE: Voeg ook bietjie roosmaryn en tiemie by, en die vrugte kan met grofgesnyde gemengde groente vervang word.
Knip 3 sirkel uit foelie, smeer met botter en hou onder kouekraan. Skud water goed af en plaas op plat oondpan. Berei stywe meringue van eierwitte en suiker en smeer op foeliesirkels. ( Sien my maklike MERINGUE resep in nuutste KAMMANUUS) Bak meringues tot bros by 120º C. Trek foelie af en paas lae opmekaar met geklopte, versoete room en gekerfte aarbeie as vulsel.
MY VARIASIE: Koop klein meringues doppies – jy moet tog klein gebakte skilfertertdoppies loop koop vir die voorgereg! (of bak self), en vul dit dan met die aarbei en room vulsel. Ek maak 'n lekker vulsel met gekapte vars aarbeie,(as ek nie het nie, gedreineerde geblikte bessies) gemeng met Bulgaarse ongegeurde jogurt, en 'n skeutjie Aarbei-likeur daarby... Nie te veel nie anders word die meringues gou aangeklam en sag!
Groetnis, en Voila!!
So bedink ek mos weer in 'n nostalgiese bui, my hele kinderjare, en natuurlik staan dit stil by die Springbokradio stories en natuurlik Esmé en Jan se SO MAAK MENS! Hoe dan anders! Ek begin toe dadelik weereens 'n verbete soektog na enige familie van die twee ou stryders! Kry ek in antwoord op my hulpkreet in die laaste KAMMANUUS, die volgende briefie van DENISE SMITH:
Retha, Ek het in die nuutste Kammanuus gelees jy soek informasie in verband met Esme. Ek het onthou haar man was Gilberto Bonegios. Hopelik sal dit jou help met jou navorsing.Ons as familie was ook gelukkig om deur die stamboom in KammaNuus ons familie op te spoor. Daar word volgende jaar 'n reunie in Clanwilliam gehou om die boek wat hulle saam gestel het te vier en aan die familie te gee.Sterkte, laat weet hoe jy vorder. Dankie vir die lekker resepte. Ek het ook 'n lekker Sago poeding resep vir jou. Jy kook dit net en bedien dit sommer uit die pot want die eetlus is te groot vir wag...
En RAAI WAT?
Gaan loer bietjie in die GASTEBOEK!!!
Esmé Euvrard se jongste seun RAUL BONEGIOS het kom inloer!! Is dit nie wonderlik nie!
Ek plaas hierdie foto van hom SONDER SY TOESTEMMING,
maar ek wil dit so graag met julle deel dat ek hoop dat ek vergewe sal wees!
RAUL skryf daar: Retha - dis 'n wonderlike ding wat jy hier doen, en ek wens jou alle geluk - mag jy duisende goeie resepte kry en elke verjaarsdag 'n nuwe een kan probeer!
Baie Dankie Raul! En kom kuier asb. weer op hierdie werf wat deur jou Ma ge-inspireer was! Ons bring graag hulde aan ons "Bosmoedertjie" van weleer!
DENISE SMITH se SAGO POEDING
Week: 150 ml Sago in 300 ml Water
Bring 1 Liter Melk
2 ml Sout tot kookpunt (terwyl sago week)
Haal van stoof. Voeg sago by, Roer oor matige hitte tot sago glasig is.
Meng 50 ml Vlapoeier met bietjie melk. Roer dit by sago in, verhit tot kookpunt en verdik .
Klits 200 ml Suiker by.
Vou 4 Ex Gr Eiers en 5 ml Vanilla in.
Bring als weer tot kookpunt
Giet in 32 X 21 cm bak wat uitgespoel is met koue water.
Sit 5 Dik snye Witbrood, korsies af in groot oondbak
Giet mengsel oor brood.
Bak ongeveer 30 min of tot gestol 180 C
Dit word stywer wanneer dit afkoel.
* Ek voeg graag by enige broodpoeding, pitlose rosyne of tertappels by!
MAGDA het geskryf: Ek het 'n granaatboom van 'n steggie aan die groei in 'n groot pot en dit is nou mooi sterk en ek wil dit nou in die tuin plant. Ek woon in 'n kleigrondarea. Watter voorbereiding is nodig? En dan watter tipe plante aard die beste in hierdie grond? En hoe hou jy 'n hond weg van die plante?
Hi Magda! Dr.VICTOR WHITLOCK gee die volgende kort gids tot die verbouiing van GRANATE (Bron verwysing verloor!)
Granate doen baie goed in droё streke en het nie hoё bemestingsvereistes nie. As die grond goed voorberei en goed gedreineer is, behoort u nie veel probleme te ondervind nie.
As die lugvog (humiditeit) vir lang periodes te hoog is, kan granate verwelkingsiekte, veroorsaak deur ‘n swam, of bakteriese verwelkprobleme opdoen. Behalwe vir toevallige blaarvreters weet ek nie van ernstige insekplae op granate nie. Dit is interessant om daarop te let dat die Departement van Landbou nie insekmiddels vir gebruik op granate aanbeveel nie.
Granate is ook verbasend koue bestand. Die variёteit Provance kan temperature so laag as -16oC weerstaan.
‘n Nuwe neiging in die Middelandse See verbouingsareas is om die bome te snoei. Dit word om twee redes gedoen. Eerstens gee dit die boom ‘n beter vorm en maak die oesproses makliker, maar belangriker, dit veroorsaak dat die vrugte groter as normaal word.
Oor KLEIGROND het ek die volgende inligting vir jou!(Grondklassifikasie:Dept.landbou-ontwikkeling 1991)
Die suurheidsgraad of pH van die grond is baie belangrik. Sommige grondorganismes en plante kan in suur grond (lae pH) leef, terwyl ander aan alkaliese grond (hoë pH) voorkeur gee. Die meeste plante en gronddiertjies verkies egter neutrale (pH van 7) of effens suur grond (pH van 6,5). Voorbeelde van plante wat in suur grond aard, is asaleas, varings, krismisrose, rododendrons, heide en proteas. Voorbeelde van plante wat goed in alkaliese grond groei, is lusern, koolgewasse en baie grootebestande plante. Voorbeelde van plante wat neutrale of effens suur grond verkies, is die meeste peulplante, populiere, ensovoorts.
KLEIGROND - gronddeeltjies kleiner as 0,002 mm in deursnee.
LEEMGROND - gronddeeltjies tussen 0,002 en 0,05 mm in deursnee.
SANDGROND - gronddeeltjies tussen 0,05 mm en 2 mm in deursnee.
In die ruimtes tussen die gronddeeltjies is daar water, lug, organiese materiaal (humus) en ook miljoene grondmikrobes (tot sestien miljoen per gram grond) wat 'n uiters belangrike rol in die vorming van humus en nitrate speel. Die vermoë van grond om lug, water, hitte en voedingstowwe te behou en te versprei, is van die allergrootste belang vir grondorganismes.
Die meeste plante groei in leemgrond. Leemgrond bestaan normaalweg uit ongeveer 24% kleideeltjies, 29% leemdeeltjies, 30% fyn sanddeeltjies, 17% growwe sand en gewoonlik ook 3% tot 10% organiese materiaal.
Sandgrond met 'n lae persentasie (minder as 20%) klei- en leemdeeltjies waartussen daar redelik groot ruimtes is, het baie minder affiniteit vir water. Die waterhouvermoë van sandgrond is dus laag.
Namate die persentasie kleideeltjies styg, verbeter die waterhouvermoë. Die water wat in die ruimtes tussen die gronddeeltjies aangetref word, dit wil sê die kapillêre water, word deur die plantwortels opgeneem. Ná 'n reënbui dring 'n persentasie van die water egter deur die bolaag en die onderlae tot by die watertafel. Hierdie water, wat swaartekragwater (syferwater) genoem word, help om die ondergrondse water aan te vul en word dus eintlik nie deur plante benut nie. Ook die baie dun laag water (higroskopiese water) wat met groot krag rondom elke gronddeeltjie vasgehou word, is van weinige nut vir plante.
ERNST VAN JAARSVELD van die BURGER, en WATERSPAAR INHEEMS TUINMAAK (Tafelberg 2000)sê nog ‘n paar dinge oor KLEIGROND en wat jy daar kan plant:
Dit is maar die boonste grondlaag van 30 cm waaruit plante hul voeding kry en jou tuin is dus geskik vir baie soorte, waaronder Kaapse rietbosse ( restios ). Ernst beveel veral drie maklike groeiers aan. Hulle is olifantsriet ( Thamnochortus spicigerus )'n plaaslike soort, dekriet ( Thamnochortus insignis ) en kwaggariet ( Chondropetalum tectorum)'n plaaslike soort wat volop langs ons vleie staan en ook vir dekdoeleindes gebruik word met groen en swart gevlekte stingels.
Daar is baie bolplante, vygies, meerjariges en ander vetplante wat ook aangepas is om in kleigrond te groei. Ook fynbossoorte bv.Suikerbos
( Protea repens ) wat in klei aard en dit dra sommer snyblomme vir die huis!
'n Paar mooi struike sluit in die onderskeie salies soos die bloublommetjiesalie ( Salvia chamelaeagnea ) en bruinsalie ( Salvia africana-lutea ). Hymenolepis pafviflora , berg-heuningklokkies ( Freylinia densiflora ) en renosterveld-heuningklokkies ( F. undulata ) is ook geskikte keuses. Die harpuisbossoorte ( Euryops spp. ) en die bloubesem en bloukappie ( Polygala virgata en P. myrtifolia ) is ook geskik.
Wat bladwisselende bome betref, stel Ernst die rooistamkanniedood ( Commiphora harveyi ) voor. Dit is 'n klein bladwisselende boom met 'n groen stam en 'n rooi papieragtige bas wat in stroke afskil. Dit is droogtebestand, word 5 m tot 12 m hoog en kan van paalsteggies voortgeplant word. Dit kom uit die Oos-Kaap en word ook verder noord in Bosveldgedeeltes -gewoonlik op droë rotskoppe - aangetref.
Doringbome sal ook goed by jou aard. Hulle is juis by kleigrond aangepas en half bladwisselend. Klei hou die waterdeeltjies vas en die belugting is nie goed nie. Daarom sukkel baie plante om ordentlik te groei. Die klein blaartjies van die doringbome is uitstekend vir hierdie doel aangepas. Probeer die Papierbasdoring ( Acacia sieberiana var. woodii )vinnige groeier met'n wye, spreidende sambreelkroon en dit sal genoeg winterson deurlaat. Koorsboom ( Acacia xanthophloea ) is nog 'n vinnige kandidaat. Bome wat jy in ander dele van jou erf kan aanplant, sluit die olienhout ( Olea europaea subsp. africana ) en witkaree ( Rhus pendulina ) in. Daar is talle ander soorte wat jy kan aanplant, onder meer die soetdoring ( A. karroo ), gewone haakdoring ( A. caffra ), enkeldoring ( A. robusta ), papierbasdoring ( A. sieberiana var. woodii ), taaibos ( Rhus pyroides ), brosblaar ( Galpinia transvaalica ), olienhoutboom ( Olea europaeae subsp. africana ), vaderlandswilg ( Combretum erytrophyllum ), wilde salie ( Buddleja salviifolia ), basterolien ( Buddleja saligna ), treursalie ( Buddleja auriculata ), deurmekaarbos ( Ehretia rigida ) en karoo-koeniebos ( Rhus burchellii ).
Onthou dat enige organiese materiaal soos kompos dreinering bevorder. Kleigrond is gewoonlik mineraal- en voedingryk, en kweek ( Cynodon dactylon ) is die beste gras vir kleigrond. Jy kan jou grasperk een maal per week gedurende die somer goed natmaak (na gelang van die weer). Doen dit saans wanneer verdamping op sy laagste is, sodat die grond kans kry om dit te absorbeer. Jy kan ook met 'n tuinvurk dreineringsgate spit om die dreinering te verbeter. Hoe meer kunsmis jy gee, hoe groter die behoefte aan water. Jy kan in die lente 2:3:2 toedien en jy sal gou die verandering sien.
As jou gras dus sonder kunsmis goed groei, hoef jy dit nie toe te dien nie.
INA het geskryf: Ek soek dringend na diabetiese konfyt resepte, veral om mee te begin aarbei konfyt.Dankie!
Hi Ina! Het jy al in die ARGIEF geloer? Daar is heel party resepte vir DIABETE! Ek plaas egter graag weer een en ander vir jou want ek weet dis omslagtig om dit soms daar te loop en soek! Ek wil net weereens bieg en sê ek is glad nie ‘n dieetkundige nie, ook dat ek myself nooit as een sal voorgee nie, maar ek leer vinnig, graag en ek's ‘n aards-agie! Saam met julle leer en vra en soek ek ook graag na oplossings! Die volgende kan ek egter weereens met redelike vertroue met julle deel! (Bronne : Die suiker-sleutel, The Natural Way en my vriendin Minnie met ‘n Diabeet tiener!)
*Die suiker alleen is nie die gif nie, gebruik lae GI kosse, meer vesels en nie te veel vet nie.
*10 gevriesde druiwe korrels is ‘n porsie. Vries die vrugte, dis amper roomys mos!!
*Dadels is jou soettand se beste vriend. Soet, dekadent, en vol vesel en goedheid!
*Eerder bietjie suiker as kunsmatige versoeter, want die diabeet se liggaam reageer daarop amper netsoos op suiker, so albei is eintlik ewe nadelig! (Auch!)
*Amandels en Pekanneute is beter opsie as Macadamia's.
*Wanneer jy hawermout in bv. pannekoek of gebak gebruik, vervang dit met hawersemels, dit maak ligter gebak en die vesel inhoud is hoër.
*Ongegeurde springmielies of gegeur met ‘n ½ pakkie vanilla gegeurde Canderal poeier bly ‘n lekker krakerige soetheid.
Volgens my vriendin met ‘n diabeet tiener kan jy gewone konfyt resepte gebruik MAAR i.p.v. die suiker, gebruik jy FRUKTOSE. Huletts se SUGALITE is ook 'n goeie alternatief .Die rakleeftyd is korter en dis effe suurder en dit is ook ‘n meer lopende konfyt. Jy kan dus 'verneuk" en klein hoeveelhede "kamma-konfyt" maak, deur te
eksperimenteer en amper enige vrugte te versap en met gelatien te verdik en dit dan in die yskas te bewaar vir gebruik.
GROWWE VARS LEMOEN-JELLIE OP ROOSTERBROOD .
Skil en sny 2 lemoene fyn, meng 1kp se aangemaakte gelatien, volgens aanwysings op pakkie maar vervang die water met suikervrye aanmaak koeldrank.
Meng die gelatien mengsel met die vars vrugte en laat stol.
Kies ook vrugte soos aarbeie, frambose en moerbeie vir mooi kleur en sterk geur.
‘n Mengsel van droë vrugte soos dadels, sultanas, appelringe en perskes wat verpulp is tot ‘n pasta is ook ‘n lekker en gesonder alternatief vir konfyt.
Lemoen en suurlemoen kan verwerk word tot 'lemon-curd' wat ook baie minder suiker as marmelades bevat.
Jy kan ook VRUGTEPEKTIEN maak,dit bottel en bêre.
APPEL OF APPELLIEFIE PEKTIEN.
1 kg suur vrugte ( gesonde vrugte wat net net ryp is, nie volryp en oorryp nie)
Was en sny vrugte fyner met skil en pitte.
Voeg water by en kook met deksel op sowat 20 minute tot vrugte sag is.
Syg deur ‘n klam doek sonder om dit te roer of te druk.
As al die sap deurgeloop het, meet die vrugtemoes.Hou die sap eenkant.
Voeg net soveel water by as wat daar vrugtemoes is en kook dit weer sowat 20 minute.
Syg weer deur.
Neem die eerste sap en hierdie tweede sap en kook vinnig in ‘n groot kastrol tot dit 500 ml (2 kp) meet.
Giet die kokende pektien in gesteriliseerde bottels en verseël dadelik.
Jy kan die helder jellie of pektien NA DIE KOOKPROSES met kunsmatige versoeter geur,of jy kan ander vars vrugte net in water opkook tot dit sag is, dit deursyg en die vrugte met pektien meng en dit dan ook met kunsmatige versoeter versoet om bv. Perske "konfyt" te maak.
As jy bv groen appels ontkern, en in elke gaatjie rosyne, knippie kaneel en 1 tl bruin suiker sit en dit dan in die oond bak, en dit daarna verpulp, kan jy dit dan met die pektien of jellie meng, dit het dan dardie karamel smaak by en het ook nie soveel suiker soos tradisionele konfyt in nie.
1/2 kp korente
1/2 kp gemengde droë perskes of appelkose
Verpulp die korente in ‘n versapper tot ‘n pasta.voeg die piesangs en droë vrugte by en verpulp verder tot glad en amper romerig.
Hou in yskas in glasfles.
Bedien i.p.v. konfyt.
Hennie laat weet ons kan die volgende by kinders leer!
Die tuimelsiklus van n wasmasjien maak nie erdwurms duiselig nie.
Dit maak wel katte duiselig.
Katte gooi twee maal hulle ligaamsgewig op as hulle duiselig is...
C. LOUIS LEIPOLDT - 1880-1947 het gesê:
'Wat gee ek om die winter? Wat praat jy nou van Mei?
met elke dag so helder, so pragtig elke aand!'
En ons herken sy woorde in:
Dan is die dag so helder, so groen is elke aand, so blou en sonder wolke die hemel heerlik bo,
die koppies, kort gelede nog as en klip so kaal,
die bloekoms langs die paaie is almal nuut gesoen;
en orals in die tuin rond ruik jy sering en roos, jasmyn en katjiepiering, lemoen en appelkoos,
Leipoldt se bedrewenheid met en belangstelling in die kookkuns en koskultuur het uit sy kinderdae in die Sandveld, die Sederberge en die Hantam voortgespruit. Leipoldt het homself nie as koskenner beskou nie, maar eerder as volkome mens wat 'n lewendige belangstelling in alles rondom hom gehad het. Kosmaak was vir hom maar net een aspek van die breë spektrum van menswees.(Peter Veldsman, Burger)
Leipoldt die kok was glo nie 'n presiese mens nie.(Koos Coetzee, Beeld) Hy was 'n avonturier, en niks kan presies beplan word, as jy avontuur soek nie! Leipoldt se nonchalante omgang met mate en gewigte in die kombuis -- 'n knypie, veertjie, rafeltjie, skraapseltjie en grypie -- is dieselfde as die proe van die bedrewe kok. Geen kok wat gewoond is aan kook, gebruik presiese mate nie. Dit is 'n gevoel, 'n aanvoeling, wat ontwikkel word, en daardie aanvoeling word deur die proe getemper.
Ek hou hiervan, geen “flops” want daar’s nie vaste reëls nie, net die lys van bestandele ! en jou eie kreatiwiteit jou plafon!
Leipoldt het graag POU, FISANT, TARENTAAL en oorskiet boud – wat in ons huis KLIETJES-KOS genoem word –gebruik. Dis seker dus niks minder as reg as OKTOBER begin word met kookkuns inspirasie wat aan LEIPOLDT gewei word nie!
1 hoender geurig gaargemaak - omtrent 2 koppies vol hoender opgesny
1 pakkie spek (gesnipper)
1 k rou rys
2 k hoender ekstrak (1 blokkie hoender ekstrak opgelos in 2 k water)
Kook die rys net op, en dreineer
Braai die spek, rys en uie in margarien tot ligbruin
Meng met die gesnipperde hoender, en skep in 'n skottel
Gooi die hoenderaftreksel nou oor, en geur die gereg verder met Aromat en vars tiemie
Sit die skottel se deksel op, en bak in die oond (180 grade) tot al die vloeistof geabsorbeer is.
Jy kan ook 1 groot ui en 1 blikkie gedreineerde fyn pynappel soteer en byvoeg vir ‘n heerlike variasie!
(Hierdie Resep uit: VROUEKEUR RESEPTE)
250 g Kalkoen, ontvel en ontbeen
175 g Sagte botter
2 t Aangemaakte mosterd
3 Etl Room of melk
Kap kalkoen en ham grof. Plaas vleis, helfte van botter, mosterd, suurlemoensap en room (of melk) in voedselverwerker. Verwerk tot goed gemeng en voeg sout en peper by. Skep in geskikte opdienbakkies en plaas die lourierblare bo-op. Smelt oorblywende botter en skep oor patee.
Sit saam met kraakbeskuitjies, melba-roosterbrood of volgraanbrood voor.
RUGSTRINGPASTEI van verskillende soorte vleis (-vir ‘n LEIPOLDT-ETE soos verskaf deur LANDBOU WEEKBLAD 2004)
Pas die hoeveelhede aan volgens die hoeveelheid pasteie wat gemaak word en die speserymengsel na smaak.
Gebruik die rugstringe van die volgende soorte vleis of maak jou eie kombinasie:
2 kg Boerbok, lamsvleis, wild (soos duiker of steenbok)
250 g varkspek, in blokkies gesny
10 ml vars gemaalde koljander
5 ml vars gemaalde neutmuskaat
appel- of kweperjellie
400 g goeie skilferkorsdeeg
Pak die vleis in lae en sprinkel 'n lagie van die speserymengsel tussen elke laag, asook 'n paar heel naeltjies, asyn en 'n lourierblaar of twee tussen elke laag. Bedek met kleefplastiek en laat staan oornag in die yskas. Braai die vleis en spek in lotte bruin in 'n groot gietysterpot en skep uit. Braai die uie en knoffel in dieselfde pot. Plaas alle vleis terug in die pot saam met die uie en geur met sout en peper, naeltjies en lourierblare. Voeg die aftreksel en rooibostee by, bedek en laat prut stadig vir 3-4 uur tot die vleis van die bene afval. (As dit droog kook, voeg nog vloeistof by.) Laat afkoel en pluis die vleis. Verwyder die bene en plaas terug in die kastrol. Verhit en proe vir geur. Voeg 'n paar lepels appel- of kweperjellie by, indien verkies. Plaas die vleis in 'n oondbak. Rol die skilferkorsdeeg dunner uit en bedek die bak daarmee. Bak vir 15 minute en verlaag die oondtemperatuur tot 180 °C. Bak vir 'n verdere 30-35 minute tot bruin en gaar. Lewer een groot pastei.
En wat is OKTOBER sonder ‘n tee’tjie en SKONS op die stoep?
125 ml koue botter, in klein blokkies gesny
Skeut suurlemoensap óf asyn
Druk die deeg goed bymekaar, maar moet dit nie te veel bewerk nie. Moet dit ook nie té dun uitrol of té plat druk nie. En onthou – gebruik liefs regte botter as jy skons bak. Die geur wat dit gee, is die ekstra paar rand oor en oor werd!Voorverhit die oond tot 200 °C en smeer ’n bakplaat met olie. Sif die meel, bakpoeier en sout twee keer saam. Vryf die botter met jou vingerpunte in. Klits die eier, melk en suurlemoensap of asyn saam.Voeg bietjie vir bietjie by die droë bestanddele en sny in met ’n slaplemmes. Keer uit op ’n meelbestrooide oppervlak, druk liggies bymekaar en effens platter en druk kleinerige sirkels uit. Pak op ’n bakplaat en bak vir 10-15 minute tot gaar. Laat afkoel tot kamertemperatuur en bêre in ’n lugdigte houer. Sowat 8-10 skons
(Basiese skon resep Deur ARINA DU PLESSIS)
En om mee af te sluit ook Arina se weergawe van:
Hilda(van Sewende Laan) se DADELVINGERS!
200 g glanskersies (rooi en groen)
Voeg kersies en koekiestukkies by, meng en haal van die stoof af. Giet mengsel in voorbereide pan en druk dit stewig met die agterkant van ’n glas vas.
Strooi klapper oor en laat heeltemal afkoel. Sny in vingers .
Retha van Somaakmens
Op hierdie bladsy verskyn slegs die HUIDIGE MAAND se woorde en dinge.
Vir vorige plasings, gaan na die GISTER OP DIE AGTERGROND bladsy...
want op hierdie werf, hier, gooi ons niks weg nie, gaan kyk maar, álles word daar gebêre...