Bybelskool » Jesaja 5 – ’n begrafnislied oor verworde mense
25 Jan2011 Jesaja 5 – ’n begrafnislied oor verworde mense
Hoofstuk 5-6 lei die tema van verwoesting deur die Assiriërs in wat in hoofstuk 7-39 die agtergrond van die profesieë sal vorm. Watts maak nogal ’n stewige saak daarvoor uit dat ’n mens uit daardie perspektief die res van deel 1 van Jesaja kan lees as drie intervensies wat Jahwe beplan om die dilemma van hierdie verwoesting die hoof te bied:
’n nuwe Dawidiese koning (hfst. 7-1)
’n internasionale koalisie van Assirië, Israel en Egipte (hfst. 13-19) en
die bonatuurlike ingryping van Jahwe wat weer lewe sal gee vir sy volk (hfst. 25-27).
Hoe dit ook al sy, hoofstuk 5 is ’n begrafnislied oor die wingerd van die Here, sy volk (vgl 1:21-31 waar getreur word oor die begrafnis van die reg en waardes waar niemand meer vir minderbevoorregtes omgee nie). Jesaja 6 is dan die roepingsverhaal van Jesaja wat hierdie begrafnislied oor die volk moes aanhef, maar daaroor eers môre.
Hoofstuk 5 bestaan uit:
’n metaforiese beskrywing van die volk as die wingerd van die Here (5:1-7) en dan
’n 6-voudige beskrywing van die ellende wat die Here oor hulle sal bring vir hulle vergrype (5:8-23) telkens aangekondig met die frase: “Ellende wat vir …” (5:8, 11, 18, 20, 21, 22). Dit word opgevolg met
’n oordeelsuitspraak (5:24-25) omdat die Here kwaad geword het vir sy volk en daarom
’n nasie versamel het om dié oordeel oor sy volk te voltrek (5:26-30).
5:1-7 – Let op hoe vers 1-7 dieselfde verrassende element het wat Natan ook in sy veroordeling van Dawid se sonde gebruik het – ’n storie wat vertel word, en dan op verrassende wyse op die hoorder van toepassing gemaak word (2 Sam 12).
Hier is die storie egter nie ’n skaap wat deur ’n gierigaard afgepers word nie, maar ‘n wingerd wat suur druiwe voortbring … en dan op die Israeliete, die volk van Juda, van toepassing gemaak word wat die Here nie wou erken as God en Heer nie. Let op hoe die suur druiwe net met een ding verbind word, die onreg wat in die samelewing plaasvind.
Dit is ’n noodsaaklike boodskap vir ons – daar kan baie goeie dinge in ’n gemeenskap of ’n land wees, lofwaardige dinge, maar as die reg nie in stand gehou word nie – en baie spesifiek die reg van verontregtes (5:7) – is die dood in die pot.
5:8-23 – Dit is insiggewend om die Ellende uitsprake te lees – dit is soos 6 dele van die begrafnislied – en daarin te sien hoe diep die Here raaksien wat in ’n gemeenskap kan gebeur. Hy sien 6 basiese vergrype raak by die volk, die vooraanstaandes en die gewone burgers, weens hulle gebrek aan kennis en geestelike sensitiwiteit (5:13):
uitbuiters wat grond en besittings inpalm totdat daar niks vir ander oorbly nie (5:8-10);
partytjie-mense wat die Here nie in ag neem nie (5:11-17);
rebelle wat afgodsdienaars word en die Here uitdaag om iets daaraan te doen (5:18-19);
perverses wat goed en sleg, lig en duisternis omruil (5:20);
arrogante wyses (5:21);
eerlose korruptes (5:22-24).
5:24-30 – En Hy het net een antwoord – oordeel wat Israel polities, sosiaal en ekonomies vernietig.
Nogal ’n mondvol dié hoofstuk – en ek wil dit nie relativeer nie, maar my net herinner dat daar ook ’n hoofstuk 4 was … Maar dan lees ek weer in vers 2, 4 en 7 wat God se verwagting was (in die grondteks staan wag) en hoe konsekwent dit gedwarsboom is, en weet, dit kon nie anders nie. God se geduld is tot die uiterste beproef totdat daar geen omkeer of terugkeer meer moontlik was nie. Versoberend.