Pakane e (ha) utsoitsoe ka gos ho! | Holmbygden.se
Pakane e (ha) utsoitsoe ka gos ho!
Posted on 10 January, 2014 ke Holmbygden.se
Kommentera nedan eller iteanye le rona!
(“kena Now” hittas även under “ho ikopanya” i menyn.) Boitsebahatso ba Sele
Sele (Mellivora capensis) ke weasel e thata, e na le letlalo le letenya, e leng sona le sona se seng sa dikoloi tsa ntwa tsa pele tsa Afrika Borwa tse ileng tsa reha lebitso la sona ho tswa Seafrikaneng la sebopuwa sena, Ratel. Di fumana mabitso a tsona a Senyesemane ho tloha ka ho rata ha tsona ho futuhela dinotshi, tseo nakong e fetileng di bakileng kgohlano e ngata pakeng tsa tsona le bahlahisi ba mahe a dinotshi.
Diseledi hahilwe ka thata le maoto a mokgutshwanyane. Haholo-holo di ntsho, tse nang le moqhaka wa silevera o ka hodimo ho tsona, ho kenyelletsa dihlooho tsa tsona. Di na le mohatla o mokgutshwanyane o hlahlabaditseng o tshwaretsweng ha o ntse o tsamaya. Tse hodileng di ka hola ka bolelele ba 90 cm ho isa ho 100 cm le boima ba 8 kg ho isa ho 14 kg. Jwaloka dinakedi, di lokolla metsi a chesang ha a le mahlomoleng.
Banna le batshehadi ba tla kopana ka matsatsi a seng makae feela hore ba nyalane. Kaha ha ho na nako ya ho qeta nako, bana ba ka tswalwa ho pholletsa le selemo.
Madinyane a tswalwa a hlobotse mme a foufetse ka sekoting se lokiseditsweng ke basadi, ka mora nako ya bokhachane ya dibeke tse ka bang tse supileng. Ke lesea le le leng feela le hlahang ka nako. Ledinyane le iswa mokoting o mocha matsatsing oohle a seng makae ho fihlela le loketse ho tsamaya le mme wa lona ho ya tsoma ka dikgwedi tse ka bang tharo. Mahlo a bana a buleha feela ha ba ena le dikgwedi tse pedi.
Disele ke tse ding tse jang diphoolo tse nang le monyetla, ho na le ntho leha e le efe e nyenyane ho feta ya ho nkwa e le phofu, ho tloha dikokonyana ho ya ho dikwena tse nyenyane. Ke tsona tse tsomang haholo, empa hape di ka senya kapa tsa utswa dijo tse tswang diphoofolong tse ding le ditabeng tsa dithole.
Di sebetsa haholo bosiu nakong ya dikgwedi tse futhumetseng tsa lehlabula le nakong ya motshehare nakong ya dikgwesi tse batang tsa mariha. Dibakeng tseo di sa kgathatsehang, hangata di sebetsa haholo hoseng le mantsibuya.
Hangata batho ba nang le mekgwa e mebe ba bolaya diphoofolo tse nyenyane tse ruilweng, ka dikgoho, dinku le dipodi e le tsona tse ka sehloohong. Ho ya ka Predation Management Manual, hangata di bolaya phofu pele di e ja, empa ho ena le hoo di ja dikoti ho diphofu mme ka dinako tse ding di bile di kgaola matsoho ha diphoofolo di ntse di phela.
Ke nama e fokolang feela e nkilweng, hangata nama e tswang sefahlehong, e kang nko, mesifa ya marameng kapa leleme. Hangata phofu e bulwa ho tloha tlase, e nang le lesoba le leholo ka sefubeng.
Dihwai di hloka tumello ya ho bolaya kapa ho tlosa disele.
Disele di na le meepa e metle mme di na le dikgeo tse matla ka ho fetisisa, tse di nolofalletsang ho phunyeletsa habonolo mohaleng. Ho kgaola, badisa le diphoofolo tse lebetseng ke ka mekgwa e metle ya ho thibela tahlehelo.
Badger Friendly Label e ile ya ntshetswa pele ho bontsha ho hlahiswa ha mahe a dinotshi a ka tsela e sa ntsheng kotsi disele. Boholo ba mohlahisi wa mahe a dinotshi ba hlola mathata le metswalle ya disele, ka ho phahamisa menyako e ka bang mithara ho tloha fatshe ka ho pata mangole ho ya ho dipalo.
Ho ya ka South African National Biodiversity Institute and Endangered Wildlife Trust, tshenyo e bakilweng ke disele e fokotsehile ka hoo e ka bang 66% pakeng tsa 2001 le 2009, ka lebaka la mekgwa ya ho sireletsa matlwana a dinotshi.