JY LEES NOU Zwakala daarso! En leer meer van Afrikaans en Tsotsitaal
Net soos die vasteland waarin dit gewortel is, het Afrikaans vele gesigte. Vervelig is die taal nooit nie!
Neem nou maar Tsotsitaal as voorbeeld. As iemand vir jou sou sê: “Zwakaka daarso!’’ sal jy waarskynlik nie verstaan wat dié probeer sê nie, al is Afrikaans jou moedertaal. Maar as jy Tsotsitaal ken, sal jy weet dit beteken: “Luister hier!’’
Hierdie variasie van die taal het in swart stedelike gebiede ontstaan toe Afrikaans laat in die 19de eeu na die binneland en die huidige Gauteng versprei het, verduidelik dr. Michael le Cordeur, die voorsitter van die Afrikaanse taalraad en ’n dosent in kurrikulumstudies aan die Universiteit Stellenbosch.
Sprekers uit verskillende etniese agtergronde het toe na die Rand getrek om daar op die myne te gaan werk. Die mengtaal – Tsotsitaal – is daar gebore.
“Sophiatown word as die geboorteplek van hierdie kreatiewe taal beskou,’’ vertel Michael. Mense met verskillende moedertale gebruik dit vandag nog om met mekaar te kommunikeer.
Jy lees Tsotisaal veral in Engelse romans en kortverhale raak. Dit word selfs in Hollywood gehoor! “Die bekendste hiervan is Athol Fugard se verhaal Tsotsi (1983) wat in 2005 suksesvol verfilm en bekroon is met ’n Oscar vir die beste buitelandse film,” sê Michael.
Hier is ’n paar karaktervolle en kleurryke voorbeelde daarvan:
Zwakala daarso (Luister hier)
Ek wala-wala net stof (Ek praat nie onsin nie)
Jy’s my number one mbuzana (Jy’s my nommer een liefling)
Dit is hoe Tsotsitaal lyk, kompleet met al sy Afrikaanse woorde en geure. Maar hoe lyk jou Afrikaans?
Dié vraag is natuurlik die spil waarom die opwindende nuwe Projek Afrikaans draai. Dis daarop gemik om Afrikaans se diversiteit en kleurrykheid in al sy vorme te vier.
Deel met ons jou manier van Afrikaans praat en skryf deur hier ’n foto te gaan laai van jou unieke woorde en uitdrukkings. Jy staan die kans om tot R10 000 te wen!