Die perron is donker toe ons afklim. Ons is in ‘n keldervlak van die stasie. Ons raap ons bagasie bymekaar en klim af. Ek ervaar ‘n vreemde gevoel toe ek van die trein afklim. Behalwe vir die donkerte van die perron klink daar in agtergrond klassieke musiek. Dit voel asof ek deel is van ‘n surrealistiese film noir. Ons beweeg met die roltrap na die boonste vlak van die stasie en verkyk ons aan die gewoel en al die winkels en besighede. Ons plaas al ons bagasie op ‘n hoop en begin rondom ons kyk/verken. Iewers moet ons blyplek vind. Ek bly by ons bagasie-stapel terwyl die toervriende gaan soek vir verblyf. Hulle kom terug na ‘n ruk en sê dat ons geholpe is met slaapplek vir ons paar dae in Barcelona.
Die aand gaan stap ons en begin die stad verken. Die binne-woede wil egter nie wyk nie. Ek kyk, maar ek sien nie. Ons stap deur ‘n inkopiesentrum. By ‘n musiekwinkel kyk ek na hulle klassieke musiek. die stasie het immers die toonaard van die besoek bepaal met die klassieke musiek wat daar gespeel het. Ek koop ‘n dubbel-CD met swaar klassieke musiek en koorwerke. Terwyl ons verder stap luister ek die musiek op ‘n Cd-speler. Dit resoneer die sombere swaarte wat ek ervaar.
Die volgende oggend koop ons kosvoorrade in ‘n Supermark – kaas, kouevleis, brood en sap. Toe ek die deur van die yskas oopmaak om die sap uit te haal, raak ek bewus van die musiek wat op die agtergrond speel – Ek hoor Carly Simon se stem en spits my ore vir die woorde:
Ons kuier die afgelope vakansie in ons hartshuisie in Philippolis. Ons sit in die agterste vertrek wat ons destyds met die aankoop van die huisie die “Oneintlike vertrek” gedoop het omdat dit so oninteressant en deurmekaar was. Verlede jaar het ons deurgedruk en die vertrek omskep in ‘n heerlike leef-en kuiervertrek. Ons sit by die greinhouttafel en gesels oor die transformasie wat die vertrek aan die huisie teweeggebring het. Ons kyk deur die antieke Oregon houtraam en sien die panoramiese prentjie van die geil wingerd, die bakoond, die stal, die plaashek en die rantjie wat sigbaar is, selfs ook die windpomp van ‘n buurman. Ons is intens dankbaar vir die gulheid van die huisie en dink daaraan hoe ons sy intrinsieke potensiaal raakgesien het toe ons dit agt jaar gelede gekoop het. Die huisie se verhaal is so met ons eie verhaal verweef. Ons het immers na die huisie kom kyk op dieselfde dag as wat ons verloof geraak het.
Daar, terwyl ek sorvuldig eers die skoene met politoer gesmeer het en dan blinkgepoets het, het die tenacity borsel sy verskyning gemaak. Dit was my poetsborsel vir die skoolskoene. Op die rugkant van die borsel het die woord Tenacity gestaan. Dit was vir my so interessante woord dat ek sy betekenis moes uitvind. Ek vra een oggend vir my ma wat die woord beteken en sy sê: “Dit wat jy nou doen, is Tenacity – jy is besig om aan te hou poets tot die skoen mooi blink is. Tenacity beteken volharding.” Later soek ek ook Tenacity in die verklarende Engelse woordeboek op en ek vind die volgende sinonieme: firm, stubborn or persistent, cohesive, to stick or adhere. From Latin tenax, to hold.
Aan die begin van die tagtigerjare is ek predikant op ‘n plattelandse gemeente in die Oos-Kaap. Ek bly in ‘n reuse pastorie. Alleen. Ek wonder oor die meetsnoere wat (nog nie) in lieflike plekke geval het nie. By die dorpsbiblioteek vra ek al die nuwe Afrikaanse boeke aan wat ek graag wil lees. Ook “Vollermaan” van Engela van Rooyen. Die tydskrifvervolgverhale wat ek so getrou in die Huisgenoot gelees het verskyn ook in die tyd in boekvorm en ek skaf vir my die drieluik verhale aan.
In 2008 duik daar ‘n geleentheid op. Ons moet vir ‘n funksie in Pretoria wees en bly oor by vriende. Ek reël dat ons die Saterdag by Engela en Kobie ‘n kuiertjie sal inpas. Dit word ‘n oggend van heerlike kuier-gesels en dit voel of ons haar al jare ken. Ek kry ‘n groot geskenk. Sy vul die leemtes in my Engela van Rooyen versameling aan met boeke wat sy op haar rak het. Dit voel soos ‘n siklus wat na een-en-veertig jaar voltooi is.
Einde verlede jaar kry ek ‘n verdere verrassing. In die pos is daar vir my ‘n pakkie van Engela. Toe ek dit oopmaak, is dit al die ou Huisgenote van 1967 en 1970 met die verhale “Blaasbalk blaas hard” en Silwer uit die Smeltoond” wat netjies uitgeskeur en genommer is. Ook die voorblaaie van die uitgawes stuur sy saam. Ek is kinderlik opgewonde en word weer vir daardie oomblik Kleinwim wat met sy Ralleigh weekliks bult-op trap om die nuwe hoofstuk van Engela se vervolgverhaal te gaan koop!
Na meer as veertig jaar sit ek weer onlangs, tydens ‘n doopgeleentheid in die kerk van my jeug. Die Heilig-boog is steeds teen die muur bo die kansel. Die kansel lyk minder onantasbaar en ver. Miskien het die feit dat die liturgiese ruimte se vloer gelig is, iets daarmee te doen, want die kansel troon nie meer so hoog bo die res van die gemeente nie. Selfs die woorde lyk nie meer veroordelend nie. Ek sien vir die eerste keer die “lig” gedeelte van die woord “Heilig”. En besef dat na veertig jaar my perspektief van die woord en die kerk tog verander het. Van die swaar,onverbiddelike, onbereikbare, na die meer toeganklike, vertroostende, versekerende.
‘n Mede-offisier skryf ‘n brief aan die Ministerie van Oorlog aangaande die vreemde gebeure rondom sersant Massuro tydens hulle tydperk in Nieu Guinea. Op ‘n gegewe oomblik kan sersant Massuro nie meer sy ledemate beweeg nie. Hulle besluit om hom na ‘n naburige dorp te stuur waar hy versorg kan word. Hy word egter al swaarder. Uiteindelik word hy so swaar dat hy deur die huis se vloer val. Wanneer hy sterf, ontdek hulle dat sy binneste kliphard geword het net soos graniet, vandaar die toename in gewig. Die gewig van herinnering en skuld wat hy sy lewe lank saamgedra het, het hom ingehaal. Hy het “swaar” geword vanweë onverwerkte skuld en binne-wroeging.
Daarteenoor is die dinge wat wel herhalend in die lewe gebeur en die besluite wat ons in ons lewens neem is dit wat die lewe sy “swaartekrag” gee.
Toe ek dus onlangs tydens ‘n doopgeleentheid in die kerk van my jeug sit en weer na die Heilig, Heilig, Heilig is die Here kyk, is dit met die wete dat die klein seuntjie wat vandag in die naam van die die Drie-enige God gedoop word, iets van die ligtheid van die lewe kan ervaar. Ja, die swaar sal daar wees, maar die besef – ek is spesiaal – die Almagtige het sy hand op my gelê, gee ‘n lewensblydskap en ligtheid. Mooi reis jongman!
In die dorpie Maillane is Brink in sy eie woorde op ‘n klein piëteitsreis want dit is die tuisdorpie van Frederic Mistral, die skrywer wat Provincaals weer op die voorgrond gebring het. Teen die fasade van die dubbelverdieping huis waar Mistral gewoon het, is ‘n sonnewyster aangebring met die inskripsie:
Dit lyk vir my of die inskripsie ook ‘n Carpe Diem bevestiging is wat van pas is in die nuwe seisoen. Benut elke dag as ‘n gawe van Bo. Leef met oorgawe. Dan eggo dit ook die woorde van die Prediker:
Dié keer besluit ons om te kyk hoe die ou stasie lyk. Ons draai af met die grondpaadjie en ry die stuk of drie kilometer tot by die stasie. Toe ons by die hek inry, word ons getref deur die vervalle toestand van die eertydse mooi stasie: Philippolis Weg.
Toe ons die swart en wit foto’s kyk wat die middag geneem is, is dit ineens of ons die klanke van ‘n wegstomende trein weer hoor. Ook die opbruisende gevoel onthou tydens die treinrit as jy jou kop by die venster uitsteek en die opwinding van ontdekkingsreisiger wees, ervaar.