Basson se argumente rondom Steve se Stem tas misVoorwoord deur dr. Danie Langner, besturende direkteur van die FAK: Hierdie brief aan Beeld is deur ‘n briljante 17-jarige matriekseun van Komatipoort geskryf na aanleiding van “Die Stem”-debat. Beeld het nie die jong seun se brief geplaas nie. Hy het hom egter nie deur die koerant se subtiele sensuur laat stilmaak nie. Die seun het die brief toe op Facebook geplaas vir almal om te lees. Die seun se generasie is in 1996 gebore, hulle was maar twee jaar oud toe Mandela as president afgetree het en hulle politieke bewussyn is onder Jacob Zuma se regering ontwikkel. Terwyl ouer Afrikaners wroeg oor apartheid, die verlede, die grensoorlog en alles nog wat, het jong Afrikaners ‘n heeltemal ander uitkyk op die verlede en die toekoms. In die brief is meer kulturele volwassenheid as wat ek nog in enige ander standpunt oor “Die Stem” gelees het. Wie toekomsgerig wil lewe, moet ‘n oor ontwikkel vir jongmense se siening van sake. Dit is vir my deesdae baie makliker om na jongmense se standpunte te luister as na die oorsensitiewe geteem oor ‘n verlede wat vir altyd verby is. Die 17-jarige Frederik van Dyk skryf: Innibos-fees in Nelspruit op 5 Julie 2014 Foto: Steve Hofmeyr, Facebook “Het ons moed opgegee?” deur Adriaan Basson (Beeld, 7 Julie) het betrekking. Hopelik is my brief die laaste rakende die onbenullige geteem rondom die sing van Die Stem deur duisende Afrikaners by vanjaar se Innibos. Die argumente is gehoor: Die Stem is ‘n onskuldige volksliedjie. Maar dit het apartheidspatsels. Maar dis sonder haatspraak. Maar dis opruiend…en, en, en. Ons kan vir ewig debatteer oor die morele waarde rondom die sing van die ou volkslied. Ek respekteer Beeld-redakteur Adriaan Basson se mening dat die lied eerstens nog apartheidskonnotasies het, en hoor ook sy vrese dat die sangers dalk op dié manier hul misnoeë met die reënboognasie te kenne gee. Ek sien egter twee grondige foute in sy argumente. Eerstens is dit foutief om afleidings te maak rondom die motief vir die sing van Die Stem: daar was 45 000 Afrikaners en Steve Hofmeyr. Hofmeyr het sy verskeie redes wyd bekend gemaak. Die 45 000 ander se redes weet ons nie en kan ons nie opsom nie – daar is geen manier dat hul motief dus as “rassisties” “behoudend” of selfs “gematig nasionalisties” of enigiets anders bestempel kan word sonder om te veralgemeen en sodoende te diskrimineer nie, aangesien elke individu dalk ander motiverings gehad het om saam te sing! Dit duik op in Basson se argumente, maar selfs meer prominent in dr. Piet Croukamp se ondeurdagte reaksies. Die belangrikste hier is dat beide Steve en die skare se optrede totaal binne die perke van grondwetlike spraakvryheid val, aangesien daar nie ‘n kriesel haatspraak in die Stem is nie – Basson het immers self die mooi, vreedsame lirieke saam met sy artikel gepubliseer. Tweedens is dit verstaanbaar dat sommige mense mag aanstoot neem, omdat Die Stem die konnotasie van apartheid dra. Ongelukkig dra hierdie argument van Basson geen water nie, aangesien hierdie gevoelens bitter subjektief relatief tot die inhoud en betekenis van Die Stem is. Selfs al voel die meerderheid van die land die lied dra “baggage”, maar daar is geen haatspraak in nie, mag dit gesing word. Punt. Konnotasies sonder ‘n direkte verband met die wese van die simbool kan mos onmoontlik net “verban” word! Dit ruik sommer na anti-demokrasie. Die argument van Basson klink besonder baie na Cosatu se belaglike vergelyking tussen Bokkaptein Victor Matfield se kamoefleer-skrumpet en die kepse van die apartheidpolisie… Daar was moontlik regses wat hatige motiverings gehad het oor die onlangse dilemma. Maar daar was ook duisende wat net hul grondwetlike regte van spraakvryheid, vryheid tot kultuur van hul keuse en vryheid van assosiasie uitgeleef het. Mnr. Basson, dr. Croukamp en ander: ons hoor julle, maar julle besware is misplaas. Hierdie is demokratiese, grondwetlike Suid-Afrika, nié polities korrekte vertrap diversiteit Suid-Afrika nie. Lees ook: Jongmense kan nou ook hul stuiwer in die armbeurs kom gooi Só help ek die taal leef Ja, God bestaan en ek ken Hom Taalmoord ons voorland as ons nie baklei nie