Afrikaanse onderrig op universiteitsvlakRoelf Meyer, Pieter en Corne Mulder en Genl Viljoen tydens die grondwet onderhandelinge. Foto: Verskaf. Wat ŉ lompe en patetiese woordgetjommel. Dít was my reaksie toe ek die voormalige Afrikaanse universiteite se antwoorde lees in die gedrukte dagpers (6 Januarie 2018). Die joernalis het oor hul taalbeleid aan Maties, Tukkies, Kovsies en Pukke die eenvoudige vraag gestel: “Maar sal ek steeds in Afrikaans kan studeer?” Woorde, woorde en omslagtige sinne was die reaksie. As jy die wollerigheid van die sinne wegneem, blyk dit dat dit amper onmoontlik is om nog in Afrikaans aan so ŉ Suid-Afrikaanse universiteit te studeer. Tydens die onderhandeling in die negentigerjare vra minister Roelf Meyer ons mening oor die onderwysgrondwetartikels. Generaal Constand Viljoen, as destydse leier van die VF, se reaksie was: “Roelf, beteken dit dat ons ŉ Afrikaanse skool en universiteit kan hê?” Minister Meyer ontduik die vraag en sê: “Generaal, kan julle met die artikels se bewoording saamleef?” Ons kon nie, want die betrokke artikels was só wyd bewoord dat elkeen dit verskillend kon interpreteer. Die hoofregter het verlede week sy interpretasie gegee. Sy interpretasie is ideologies gelaai en negatief vir Afrikaans. Dit tas die hoë taalfunksies van Afrikaans aan en die ontwikkeling van die ander amptelike tale. Universiteitsowerhede is egter nie onskuldig nie. Met deurlopende toegewings het hulle naïef gedink hulle kan die goedgesindheid van die regering koop. Die ANC werk nie so nie. Terugbaklei is steeds nodig. Dit sluit die stig van privaatinstansies in, maar ook die behoud van dit wat nog oorgebly het. Ekself het my doktorsgraad in Afrikaans geskryf en daarna sonder moeite en met sukses in Engels aan ŉ Amerikaanse universiteit verder studeer. Plaaslik regverdig die hoeveelheid Afrikaanssprekende matriekleerlinge twee tot vier Afrikaanse universiteite – soos die Gerwel-verslag reeds in 2002 voorgestel het. Met die meerderheid Afrikaanssprekendes nie wit nie, word bemagtiging ŉ verdere belangrike argument. Internasionaal word die voordele van moedertaalonderrig regtens erken. So het die Universiteit van Leuven in 1968 in twee verdeel. Die parallelle taalaanbieding in Frans en Nederlands was nie ideaal nie. Vandag kry jy die Franssprekende Université Catholique de Louvain en die Nederlandssprekende Universiteit van Leuven.