Opdraande stryd vir Mashaba, Maimane se nuwe party voorspelHerman Mashaba, oudburgemeester van Johannesburg (Foto: Itumeleng English/ANA) ŉ Politieke ontleder waarsku Herman Mashaba en Mmusi Maimane, wat pas aangekondig het dat hulle ŉ nuwe politieke party op die been gebring het, betree moeilike terrein. “Dit is wat ek noem die politieke doodsakker – die plek tussen die DA en die ANC. Niemand het nog daar oorleef nie,” het Theo Venter, ŉ politieke ontleder, Donderdag gesê. Mashaba, ŉ bedrewe sakeman, voormalige DA-lid en oudburgemeester van Johannesburg, en Maimane, ŉ voormalige DA-leier, het vandeesweek in ŉ gesamentlike verklaring gesê Mashaba se nuut gestigte The People’s Dialogue (TPD) beoog om aanstaande jaar aan die plaaslikeregeringsverkiesing deel te neem. Die politieke ontleder Theo Venter. (Foto: Twitter) Venter waarsku egter dat daar min getuienis is dat dié twee se politieke loopbane anders gaan uitspeel as ander politici sŉ wat dieselfde paadjie probeer stap het. “Die plek waar hulle hul wil vestig, is baie moeilike terrein om te betree. Dit gaan eers werk as daar genoeg spanning binne die ANC is en die party dan besluit of hy verder links gaan beweeg, of meer na die middel.” Die EFF trek die ANC in ŉ meer populistiese rigting, terwyl die ANC se optrede oor sukkelende staatsinstellings soos Eskom en die Suid-Afrikaanse Lugdiens dit weer laat lyk of die regerende party in ŉ ander rigting mik. (Argieffoto: ARod Macleod/Twitter) Verskeie soortgelyke pogings het in die verlede liederlik misluk. Mamphela Ramphele se Agang het in die hek geduik voor dit nog behoorlik uit die wegspringblok was. Cope het nooit juis hond haaraf gemaak nie en Bantu Holomisa se UDM, waarskynlik die eerste groot wegbreker, trek wél steun, maar word nie regtig as ŉ beduidende rolspeler beskou nie. Venter sê die aard van Suid-Afrikaanse politiek laat partye soos dié toe en in die stelsel van proporsionele verteenwoordiging kan ŉ politieke party tot stand kom, hoewel net ŉ handvol dit eindelik tot in die parlement maak. Venter sê hoewel nóg ŉ party kiesers se keuses vermeerder, kan dit hulle ook verwar. In Suid-Afrika, waar daar in die demokratiese bestel nog met groot vraagstukke geworstel word, word daar na minder eerder as meer partye geneig. In lande soos Nederland, waar daar lankal nie meer werklike groot vraagstukke is nie, bestaan tientalle kleiner partye suksesvol. (Argieffoto: Brendan Magaar/ANA) Hy sê sou die TPD nie te waffers vaar nie, die leiers van die party meer ŉ individuele instelling op die politieke verhoog word. “As jy kyk na kiesergedrag in Suid-Afrika, het ons politiek ŉ sterk persoonlikheidskultus aan hom verbonde. Jy stem vir ŉ mens én ŉ party. As die leier verdwyn, daal die party se steun. Die meeste mense stem vir ŉ spesifieke leier en wat hy sê.” Venter sê weinig kiesers lees ŉ politieke party se lys van beginsels en stem eerder op grond van wat die leier verkondig of nie verkondig nie. “Persoonlikheidspolitiek is baie sterk in Suid-Afrika.” Venter sê die TPD gaan waarskynlik aftrek kry by die swart middelklas en beroepslui. Hy twyfel egter sterk dat die party ŉ duik gaan maak in die ANC of EFF se kiesersbasis en meen dit is eerder die DA wat kiesers kan afstaan.