ONS KRUIETUIN (2) | Bontie se Bloggery
ONS KRUIETUIN (2)
November 17, 2007 ~ Stories Uit My Wereld
Watse kruie tuin wil jy begin? En hier is sommer nog 'n paar resepte ook!!!
Jy kan 'n geur tuin met baie soorte Laventel , Geraniums, Sitroen Verbena, Marjolein ens.,
Of jy kan 'n medisinale tuin begin met plante soos Wynruit, Boegoe, Duiwelsblad of Smeerwortel.
Die meeste mense verkies egter die kulinêre tuin met al die kos plante en daar is honderde soorte. Ons self, verkies 'n mengel kruie tuin wat bietjie oorleun na die kulinêre kant toe.
Daar is egter 'n paar basiese kruie wat ek vir die beginner of vir iemand wat nie te groot in kruie wil ingaan nie, kan aanbeveel.
Die eerste wat jy moet hê is pietersielie. Iewers in die tuin of in 'n blombak of sommer hier en daar moet jy pietersielie hê. Dit is sekerlik die kruid wat die sjef die meeste gebruik. Pietersielie word gewoonlik as garnering gebruik maar probeer dit net as 'n basis vir 'n slaai. Veral breë blaar – Italiaanse pietersielie is ideaal hiervoor. Ek hou daarvan om baie pietersielie in my viskoekies te gebruik.
250 g. witvis
'n paar dille takkies of 'n mespunt droë dille
1 sny brood, sonder die korsies, gekrummel
½ ui gemaal of baie fyn gekap
1 handvol pietersielie blare (gekap)
1 huisie knoffel (fyngekap)
Stoom of kook die vis in die water met die dille oor tot gaar. Gooi die water af en vlok die vis. Meng nou die brood en eier en werk dit met 'n vurk by die vis in. Voeg nou die ui, knoffel, pietersielie en sout en peper by en meng goed.
Maak ronde viskoekies, rol in die meel en bak in 'n vlak pan waarvan die boom net-net met olie bedek is.
Let op die volgende van pietersielie: Soos ek vroeër gesê het, pietersielie ontkiem baie stadig en as jy nie geduldig is nie, koop eerder jou pietersielie plantjies by die kwekery. Pietersielie is 'n twee jaar plant en sal self saai. Gebruik jou pietersielie van bo af sodat die onderste nuwe blaartjies kan son kry en groter word.
'n Plant wat 'n pragtige struik vorm met mooi blou blommetjies en onontbeerlik in die kombuis is, is roosmaryn. Ons het twee soort roosmaryn, die rank roosmaryn en die McConnell's Blue wat die struik roosmaryn is. Omdat roosmaryn meerjarig is, mooi vertoon en baie lekker ruik, is die altyd die ideale plant vir enige plek in die tuin. Dit groei ook baie maklik in enige omgewing. Die roosmaryn is 'n meerdoelige plant wat veral in enige vleis gereg welkom is.
Goeie rump steak (in 30 mm blokkies)
100 ml vars gekapte roosmaryn blaartjies
1 t. ligte kerrie poeier
2 huisies knoffel (gekneus en fyngekap)
1 rissie (ontpit, as jy dit minder wil laat brand, en fyngekap)
Groen soetrissie (in 3 sentimeter blokkies gesny)
Rooi soetrissie (in 3 sentimeter blokkies gesny)
sout en varsgemaalde swart peper.
Roosmaryn takkies – 5 tot 8 mm dik en 25 tot 30 sentimeter lank
Meng die klappermelk, rooirissie, knoffel, roosmaryn blare, sout en peper goed en laat vir 'n uur staan sodat die geure kan meng. Meng nou die steak daarin en laat oornag in die yskas staan.
Stroop die onderste blaartjies van die roosmaryn takkies sodat die boonste tien sentimeter nog blare aan het. Maak nou die onderste punt van die takkie met 'n mes skerp. Ryg die ander bestanddele op die stokkie in die volgende volgorde; steak, rooi soetrissie, ui, groen soetrissie. Herhaal tot die stokkie vol is.
Braai die sosaties oor 'n matige hitte
Roosmaryn Kapok Aartappels
1 huisie knoffel (baie fyn gesny)
1 halwe hand vol Pietersielie (fyn gekap)
2 of 3 Roosmaryn Takkies
Kook die aartappels tot sag..
Kook die melk, botter en knoffel in 'n aparte kastrol met die roosmaryn takkies in.
Verwyder die roosmaryn takkies en voeg die melk mengsel gelydelik by die aartappels terwyl jy die aartappels verpap. Moet nie al die melk mengsel bygooi as jy sien jou aartappels gaan te pap wees nie.
Roer laaste die gekapte pietersielie by.
Tiemie is die wonder kruie in die kombuis. Dit pas by die meeste disse en indien jy dit nie oordoen nie, gee dit 'n misterieuse geur aan die kos wat jou gaste altyd die vraag laat vra "Hoe kry jy dit reg?"
Vroutjie-doutjie sê altyd dat as 'n mens sou toegelaat word om een plant saam hemel toe te vat, sy 'n suurlemoen tiemie sal vat. Die geur van die suurlemoen tiemie is sag en veral hoender word wonderlik daardeur gekomplimenteer.
'n groot hand vol tiemie blaartjies
100 g. spek
2 el botter/margarien
Maak die hoender se vel los van die hoender deur jou hand onder die vel in te druk. Wees versigtig want die vel skeur maklik. Maak sowel die borskant as die rugkant los.
Rasper nou die skil van die suurlemoen. Sorg dat jy net die geel van die skil af rasper, die wit is bitter en dit gee 'n bitter smaak aan jou hoender.
Meng nou die botter, suurlemoenskil, tiemie en spek. Skep dit onder dit hoender se vel in en druk dit van buite af plat en versprei dit oor soveel moontlik van die hoender. Sny die suurlemoen, waarvan die skil afgerasper is, middeldeur en druk dit in die hoender se maagholte.
Smeer die hoender met die sout en peper die hoender en sit die in 'n vooraf verhitte oond by 180º C vir een uur.
Die geur van oreganum laat jou onmiddellik aan pasta of pizza dink. Ek kan my nie 'n pizza sous voorstel sonder die onmiskenbare geur van oreganum nie. Dit is 'n baie maklike plant om te kweek van stiggies en versprei in een seisoen so dat jy beheer sal moet uitoefen deur van die ranke weg te knip. Deur die plant gereeld te gebruik en weg te knip sorg jy ook dat jy gereeld nuwe takkies het om te gebruik. As jou oreganum goed versorg word het jy die heel jaar 'n pragtige, meerjarige, groen plant.
OREGANUM PASTA SOUS
150 g. room
1 hand vol oreganum blare
sterk gegeurde wors (soos bv. salami) in stukkies gesny
1 brand rissie (as jy sensitief is vir die brand kan jy die rissie oopsny en die pitte verwyder
sout, peper en suiker
Kook die pasta in water met sout.
Terwyl die pasta kook:
Verhit die botter en olie in 'n braaipan. Sny die tamaties in die blik in stukke en voeg by die botter en olie. Voeg nou die sout, peper en suiker by en laat vir 'n paar minute kok. Voeg die Oreganum, wors en rissie by en laat vir nog sowat 10 minute kook. Haal van die hitte af en roer die room by.
Roer nou die hele mengsel by die pasta in.
Kruisement is die 'no nonsons' kruie. Dit is 'n meerjarige rank plant wat 'n bietjie wegkwyn in die winter, veral as die koue en ryp dit bykom, maar in die lente weer uitgroei en op plekke kop uitsteek waar jy dit nie verwag nie en baie keer ook nie wil hê nie.
In die ou dae het my ma altyd 'n kruisement bos langs die buite krane gehad, vandaar het my konnotasie van 'kruisement moet langs die buite kraan groei' gekom. Jy kan egter kruisement enige plek plant. Wat egter belangrik is, is dat jy jou kruisement moet beheer anders neem die jou ander plante oor. Dit groei selfs in die grasperk in.
'n Maklike manie om die kruisement se groei te beheer is deur 'n skottel, die ronde plastiek tipe wat jy by die supermark kan koop, se boom uit te sny, dit in die tuin waar jy die kruisement wil laat groei te begrawe dat net sowat een sentimenter van die rand uitsteek. Vul dit dan op met jou grond en plant die kruisement daar binne. Die kruisement sal nie oor die rand groei nie. Vir die tuinhuis, meenthuis en ouetehuis bewoners kan kruisement met groot sukses in 'n houer geplant word.
Die bekendste kruisement is gewone tuin kruisement, maar daar is baie ander geure beskikbaar. Voorbeelde van kruisement wat baie gewild is, is die sjokolade-, appel- en 'spearmint'. Pynappelmint vertoon mooi met die geel randjie en dit het ook 'n baie lekker geur. Die kruisement wat egter 'n geur het wat baie mense verbaas en onontbeerlik in 'n potpouri is, is die 'eu de Cologne' mint.
Suurlemoen (sitroen) Verbena
Hierdie struik met sy besonderse vars suurlemoen geur laat my altyd wonder hoe ons dit so laat in ons lewe laat kom het. Die struik word sowat 1.3 meter hoog. Dit is net die regte hoogte om te verseker dat die jy elke somer oggend die vars suurlemoen geur in jou kamer kry as jy die venster oopmaak.
Die suurlemoen verbena dra dun langwerpige blaartjies wat heerlik is in nagereg, soet muffins en lekker ystee maak. Die plant is bladwisselend en moet in die laat winter bokant 'n lit geknip word om te verseker dat dit 'n mooi bos vorm en net 'n struik met lang lote het nie.
< Previous ONS KRUIETUIN (Deel 1)
Next > KOEKE, TERTE EN ANDER LEKKER DINGE!
3 thoughts on "ONS KRUIETUIN (2)"
April 29, 2008 om 11:08 nm
Bonties, Ek het ook 'n kruietuin begin maar het 'n plant wat ek nie herken nie. Kan ek asb 'n foto vir jou mail vir hulp?Dankie
Mei 12, 2008 om 8:50 nm
Ethel, jammer ek antwoord nou eers! Stuur gerus jou foto. Die adres is jenbbonthuys@gmail.com
Desember 22, 2008 om 3:28 nm
kan iemand my help met informasie;By watter temperatuur moet wynruit bv.gekweek word?Hoe gereeld moet dit gewater word?Waar is die beste plek (in en om die huis) om hom in 'n potplant aan te hou?Ek sal dit waardeer indien iemand my te hulp kan wees met hierdie inligting of nog beter, waar kan ek naslaan oor die tipe inligtingBaie dankie.Ockie