Kontrakte en die reg - Jy en die RegJy en die Reg
Tuis › Artikels › Kontrakte en die reg
Kontrakte is dikwels kontroversieel en kan aanleiding gee tot geskille, maar dit is ook 'n noodsaaklike manier om orde te handhaaf en veiligheid by regsooreenkomste te bied. Soms is dit buigsaam en ander kere weer baie spesifiek.
Wat is 'n kontrak en waarom is dit belangrik?
FindLaw, 'n webblad wat regsadvies bied definieer dit as volg: "'n Kontrak is 'n wettig afdwingbare ooreenkoms tussen twee of meer partye waar elk 'n wettige verpligting aanvaar wat voltooi moet word." Coetzee prokureurs beskryf kontrakte as volg: "Eenvoudig gestel is 'n kontrak 'n ooreenkoms wat tussen twee of meer partye aangegaan word met die ernstige bedoeling om 'n wettige verpligting daar te stel. Kontrakte is noodsaaklik om sekere verhoudings te reguleer omdat dit sekerheid bied oor wat die partye van mekaar kan verwag."
Verskeie Suid-Afrikaanse regsgeleerdes en kenners het in 2019 in 'n akademiese referaat geskryf dat "'n kontrak gedefinieer kan word as 'n ooreenkoms tussen twee of meer partye met die doel om 'n verbintenis te skep". Vertroue alleen is nie voldoende nie. Om toe te laat dat kommersiële inisiatief op 'n beduidende skaal groei, weet die partye dat indien enige van hulle sou misluk om om hul belofte na te kom, kan die ander party hulp van die reg ontvang om die ooreenkoms te handhaaf. Die reg moet dus middele bied om hierdie beloftes af te dwing, of om gepaste vergoeding as betaling te beding sou die ooreenkoms gebreek word."
Coetzee prokureurs voer verder aan dat wanneer partye 'n kontrak sluit, skep dit verpligtinge. "'n Verpligting in hierdie sin is 'n regsverhouding vat bestaan uit 'n reg tot prestasie deur die ander party, met 'n ooreenstemmende plig om "jou deel van die ooreenkoms" uit te voer."
Daar moet aan die volgende vereistes voldoen word vir 'n kontrak om wetlik bindend te wees:
Wilsooreenstemming: 'n "Ontmoeting van gedagtes" betreffende die beoogde verpligting en uitvoering, die bedoeling om wettig verbind te wees, en 'n bewustheid deur beide partye.
Kapasiteit: Dit het betrekking op gesonde verstand en ouderdom.
Formaliteite: In sekere gevalle sal daar vereis word dat die ooreenkoms skriftelik en onderteken moet wees.
Wetlikheid: Die bepalings van die kontrak moet ooreenstem met die wet en nie strydig wees nie.
Verskeie wette reël verskillende soorte kontrakte: Dienskontrakte word volgens die Wet op Arbeidsverhoudinge en die Wet op Basiese Diensvoorwaardes gereël, en 'n huurooreenkoms word deur die Wet op Huurbehuising gereël. 'n Sekere groep wette vorm egter die fondasie van die meeste kontrakte en dit sluit in, die Grondwet, die Wet op Verbruikersbeskerming en die Wet op die Beskerming van Persoonlike Inligting. Terwyl die Grondwet die hoogste gesag in die land is, beskerm die Wet op Verbruikersbeskerming verbruikers teen onregverdige kontraktuele bepalings, en die Wet op die Beskerming van Persoonlike Inligting die persoonlike inligting van verbruikers.
Daar bestaan vyf soorte kontrakbreuk:
Positiewe wanprestasie: Die handeling het plaasgevind, maar nie volgens die standaard soos in die kontrak omskryf is nie.
Mora creditoris: Die skuldeiser het nie die skuldenaar in staat gestel om hulle deel van die kontrakverpligtinge na te kom nie.
Mora debitoris: Die skuldenaar het versuim om 'n positiewe verpligting tydig na te kom.
Repudiasie: 'n Besliste bedoeling deur 'n party om nie meer deur die kontrak gebind te wees nie.
Voorkoming van uitvoering: Een party belemmer die ander party om hul kontraktuele verpligtinge na te kom.
Birgit Kuschke et al., 14 June 2019, "The Law of Contract in South Africa", https://www.lawteacher.net/free-law-essays/contract-law/the-law-of-contract-in-south-africa-contract-law-essay.php