‘Wantroue in regstelsel laat burgers reg in eie hande neem’Argieffoto Foto: SAPD, Facebook Suid-Afrikaners se wantroue in die land se strafregstelsel lei daartoe dat landsburgers toenemend die reg in eie hande neem. Só het adv. Anton Alberts, VF Plus-voorsitter, gesê in reaksie op die begrotingsrede wat Michael Masutha, minister van justisie, Woensdag in die parlement gelewer het. Alberts het in ŉ verklaring gesê hy meen daar is ŉ toenemende afstand tussen die algemene samelewing en die staat in terme van vertroue in die strafregstelsel. “Die gemeenskap neem ál meer die reg in eie hande in ŉ vertoon van wantroue in die strafregstelsel. Dit hou ongetwyfeld ook verband met die lae skuldigbevindingsyfer in strafsake,” het hy gesê. Volgens Alberts toon navorsing deur die ekonoom Mike Schüssler aan die hand van pres. Cyril Ramaphosa se ontwikkelingsaanwysers dat die veroordelingsyfer van alle misdade die afgelope tien jaar net 6% is. Terselfdertyd word misdaad ál minder aangemeld, sê Alberts. Hy sê voorts dat Schüssler meen net die helfte van aangemelde misdade vorder tot op die hofrol, wat aandui dat die gehalte van ondersoeke na misdade ook afneem. “Gegewe hierdie situasie kan ŉ mens verstaan waarom vigilante-geregtigheid, hoewel dit in beginsel verkeerd is, toenemend voorkom en waarom private sekuriteitsfirmas so sterk in die middelklas groei,” sê hy. Alberts bestempel dit as “ironies” dat die private sektor ŉ rol in die gemeenskap oorneem wat eintlik die staat se plig is. Hy voer ook aan dat die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG) dringend reggeruk moet word. “Daar is ŉ geldige siening dat die NVG selektief vervolg en dat sommige mense immuun is teen vervolging. Waarom het dit byvoorbeeld so lank geneem om op te tree op verskillende aanklagte van korrupsie teen oudpresident Jacob Zuma en die EFF-leier Julius Malema?” sê hy. “Nog ŉ kwessie wat dringend aandag moet geniet, is die hantering van al die amptelike tale in howe. Ons verstaan dat die hoër howe Afrikaans as taal uitfaseer. Die probleem is egter nie beperk tot Afrikaans nie, maar raak al die ander amptelike tale buiten Engels. Die vraag is hoe ŉ persoon wat Engels glad nie, of net gedeeltelik magtig is, hom- of haarself kan handhaaf in die howe. Daar is geen rede waarom vertalingstegnologie, benewens tolke, nie ingespan kan word om te sorg dat die regstelsel oop is vir alle amptelike taalsprekers nie.” Alberts het ook in sy verklaring verwys na haatspraak-wetgewing wat hy waarsku ewewigtig toegepas moet word. “Dit gaan tot groot polarisasie tussen rasse lei indien daar selektief hieroor vervolg word,” sê hy. “Die doeltreffende en ewewigtige administrasie van justisie is ŉ belangrike onderdeel van enige moderne demokrasie. Daarsonder kan die staat nie die reg opeis om orde te handhaaf nie en is die staat se monopolie op geweld in reaksie op misdadige optrede in die gedrang.”