You are here: Home » Content » Natuurwetenskappe Graad 5 » Nuwe ontdekkings in materiale
NUWE ONTDEKKINGS TEN OPSIGTE VAN MATERIALEAKTIWITEIT 1:
[LU 1.3; 1.3.1; 1.3.2]Jy het in hierdie module met slegs 'n paar materiale kennis gemaak. In die toekoms sal ons kennis maak met opwindende ontwikkeling in die wetenskap van materiale.PlastiekDie nuutste uitvinding is dat plastiek 'n geweldige weerstand teen temperature het. Dit kan 'n temperatuur van tot 2 700°C verduur – die hitte is gelykstaande aan dié wat tydens 'n kernontploffing ontstaan.Die eienskappe van hierdie spesifieke plastiek is soos volg getoets en demonstreer:'n Ongekookte eier is met 'n laag van hierdie plastiek bedek.Die houer met die eier is toe in 'n sweisvlam gehou.Die eier het nog steeds ongekook gebly.Direk nadat die vlam verwyder is, kon die eier met die hand hanteer word.SeegrasHet jy al gesien hoe seegras (kelp) op die strande deur werkers opgetel en per vragmotor verwyder word? Het jy dalk gewonder waarheen dit gaan?Kom ons kyk:Hierdie seegras wat so opgetel word, word na 'n fabriek geneem waar 'n materiaal uit die seegras onttrek word. Die materiaal word solied en is amper so lig soos lug. Dit is so lig dat 'n ligte briesie dit kan laat wegwaai. Omdat dit van seegras gemaak is, is dit eintlik baie veilig – so veilig dat 'n mens dit kan eet. Die materiaal sal binnekort gebruik word vir: isolering in yskaste; verpakking van breekgoed; die omhulsel van kapsules.So word nuwe materiale voortdurend geskep.Soms is dit bloot toeval dat nuwe materiale ontstaan en soms wel uit stowwe wat ons in ons alledaagse lewens gebruik.Probeer byvoorbeeld die volgende:
Benodighede500 mℓ afgeroomde melk5 mℓ koeksodaasynkastrolglasbakou lepelMetode1. Meng die melk saam met die asyn in die kastrol. Verhit die mengsel stadig totdat klonte vorm.2. Gooi die mengsel oor in die glasbak en laat dit afkoel. Nou behoort jy 'n groot rubberagtige klont onder in die bak te kry. Gooi die waterige vloeistof wat die klont bedek, af.3. Meng die klont met 25 mℓ water en 'n teelepel koeksoda. Nou het jy gom. Toets dit deur twee papiere teen mekaar vas te plak.4. Gevolgtrekking: skryf jou eie gevolgtrekking.Figure 1AKTIWITEIT 2: OM 'N PAAR SOORTE MATERIAAL TE NOEM WAT IN VERVOERMIDDELS GEBRUIK WORD
In die ruimteRuimtetuie het in die afgelope 40 jaar baie ontwikkel. Kragtige vuurpyle, satelliete en ruimtetuie is gebou om die ruimte te verken. Baie kommunikasiesatelliete wentel om ons planeet. Hulle stuur inligting, televisiebeelde en telefoonoproepe om die aarde. Ruimtevaarders kon vanaf 1969 op die maan land. Spesiale materiale moes uitgevind word wat uiterste omstandighede in die buitenste ruimte kon weerstaan. Omdat dit so min gewig het, word aluminium en titanium in die bou van hierdie ruimtetuie gebruik. Vlekvrye staal is ook gebruik, omdat dit sterk is en hitte kan weerstaan.Op land Die eerste fiets is van hout gemaak. Vandag is daar meer as 800 miljoen fietse in gebruik. Metale soos staal, aluminium en titanium word in die bou van fietse gebruik. Die eerste motors was eintlik net perdekarre sonder perde, maar met 'n enjin. Die raamwerk was van hout, en yster of hout is vir die wiele gebruik. In die 1990's is 'n nuwe, sterker staal ontdek wat makliker in 'n fatsoen gevorm kon word. Dit kon ook deur spesiale materiale bedek word sodat dit ten minste 10 jaar roesbestand sou wees. Vandag word plastiek in baie motoronderdele, soos die buffers, gebruik.
MemorandumGevolgtrekking: Wanneer sommige materiale saamgevoeg word, kan 'n nuwe materiaal met ander eienskappe ontstaan.
« Previous module in collection Die eienskappe van materiale
Next module in collection » Vorms van energie
This work is licensed by Siyavula Uploaders under a Creative Commons Attribution License (CC-BY 3.0), and is an Open Educational Resource. Last edited by Siyavula Uploaders on Mar 28, 2009 7:55 am +0000. Add to a lens