Annari van der Merwe se kuns is meer as die somtotaal van die elemente | LitNet
Annari van der Merwe se kuns is meer as die somtotaal van die elemente
Marli van Eeden Kuns 2018-10-31
“Ek is absoluut uitgeboul deur haar werk. Sy het heeltemal ’n nuwe manier van kyk na dinge,” vertel Breytenbach.
“Sy het ’n ander manier van kyk na dinge omdat sy ’n voëlkyker is. As jy ’n voëlkyker is sien jy die natuur anders, en jy leer om opnuut met ander oë na die alledaagse te kyk. Dít bring ’n uniekheid na haar kuns.”
Só beskryf die outeur Vernon RL Head sy vriendin, die uitgewer Annari van der Merwe, se kuns. Hy verduidelik in sy toespraak by die openingsgeleentheid van haar kunsuitstalling in Kaapstad, dat haar kuns vol geskiedenis en lewenservaringe is.
Van der Merwe se kunswerke is tans in Kaapstad te sien, as deel van haar My grand tour-uitstalling by die Cape Gallery in Kerkstraat.
Annari van der Merwe en die digter, skrywer en kunstenaar Breyten Breytenbach, oor wie Van der Merwe haar PhD-tesis gedoen het.
Kunswerke uit Van der Merwe se My grand tour-uitstalling.
“Haar kuns spreek van haar lewensreise. Dis interessant hoe sy al hierdie argitektoniese spasies van beroemde geboue van regoor die wêreld, wat sy self besoek het, gebruik en iets bekends byvoeg, soos haar kat. Jy sien haar literêre agtergrond in die werke. Dit gee my soveel plesier om die werk te besigtig,” verduidelik Head.
Die openingsgeleentheid van die uitstalling het Sondag 28 Oktober op ’n warm somersmiddag plaasgevind, met gaste wat spesiaal die geleentheid bywoon.
Adriaan van Dis, Nederlandse outeur, vertel hy kon dié geleentheid nie mis nie.
Adriaan van Dis, Nederlandse outeur, het spesiaal die geleentheid meegemaak.
“Ek ken Annari sedert 1972 as ’n student in Nederland. Sy was ’n merkwaardige student, reeds met ’n PhD agter haar naam op ’n jong ouderdom,” vertel van Dis.
“Ek sal nooit vergeet hoe sy eenkeer vir ’n professor by die Universiteit van Utrecht vertel het van haar drome nie. Nou sien ek hierdie drome in haar kuns, en dit is vir my wonderlik om te sien wat sy bereik het. Ek het nooit getwyfel in haar vermoë nie.”
Die outeur Vernon RL Head het die openingstoespraak gelewer.
Die digter, skrywer en kunstenaar Breyten Breytenbach het ook die geleentheid bygewoon en is vol lof oor Van der Merwe se werk. Van der Mewe het op 25-jarige ouderdom haar PhD voltooi oor Breytenbach se digkuns.
“Ek is absoluut uitgeboul deur haar werk. Sy het heeltemal ’n nuwe manier van kyk na dinge. Die kat is die een ding wat ’n mens herken, en dan natuurlik al die wonderlike verwysings,” vertel Breytenbach.
“Haar werk is ’n wonderlike toevoeging tot die Suid-Afrikaanse kunste.”
Gail Dorje, die eienaar van Cape Gallery.
Ook Gail Dorje, die eienaar van Cape Gallery, is opgewonde oor Van der Merwe se kuns en beskryf Van der Merwe as ’n bekende literêre reus wat groot spore in die uitgewerswêreld getrap het, en toe ’n heel ander koers ingeslaan het en onder leiding van die kunstenaar Greg Kerr begin skilder het.
“Haar kuns is regtig fassinerend, speels en prettig.”
Van der Merwe beskryf die opening van die uitstalling as suksesvol en vertel dat dit vir haar aandoenlik is dat soveel mense, talle van hulle ook haar vriende, in die bloedige hitte die moeite gedoen het om die openingsgeleentheid mee te maak.
Oor haar kuns sê sy: “Dis ’n reeks skilderye na aanleiding van dit wat ek by Greg Kerr se kunswerkswinkels geskilder het. By een van hierdie werkswinkels moes ons ’n argitektoniese agtergrond met ’n element uit ’n ander kunstenaar se werk, en ’n eie persoonlike element kombineer. Dit word toe vir my so interessant om op hierdie manier elemente in kunswerke te kombineer, in so ’n mate dat jy heeltemal ’n ander betekenis gee aan die oorspronklike elemente.
“Ek het dié konsep toe verder gevoer. Al die kunswerke se agtergronde is gebaseer op foto’s wat ek op reise geneem het, so ek het my eie foto’s gebruik as verwysings; en dan voeg ek ook my kat by. Die kat is ’n interessante kat, want ander katte neem jy moeilik af, maar nie dié kat nie,” lag Van der Merwe.
“Ek geniet dit sedertdien om verskillende elemente in my kuns te kombineer, want dit word meer as die somtotaal van die elemente.”
Van der Merwe vertel dat haar agtergrond in die letterkunde en uitgewersbedryf ’n groot rol in haar kuns speel. Sy glo sy kyk fyner na dinge.
Van der Merwe gesels met van die gaste by die openingsgeleentheid.
Die Cape Gallery galery is geleë in Kerkstraat, Kaapstad.
Gaste geniet die koel aandluggie ná die hittegolf van die middag.
“As jy poësie analiseer, kyk jy na elke komma en punt. Van kleintyd af is ek visueel ingestel. As ek nou terugkyk kan ek sien dat ek nog altyd meer ingestel was op wat ek sien, as wat ek hoor of voel. Ek het al geleer ‘there is no shortcut’, jy werk totdat iets reg is en jy tevrede is. Daai dissipline is so geïntegreer in my persoonlikheid, dat ek nie sommer so ‘slapdash’ werk nie.”
Van der Merwe het in die Groot Karoo grootgeword. Sy het letterkunde by Port Elizabeth studeer en haar PhD ontvang nadat sy haar tesis oor Breyten Breytenbach se poësie voltooi het. Sy het haar uitgewersloopbaan in 1978 by Tafelberg-Uitgewers begin.
My grand tour is tot 24 November by Cape Gallery in Kaapstad te sien.
Foto's: Marli van Eeden