MentorProgram: Elektrisiteit (33%)
Die ‘Elektrisiteit’ afdeling bestaan uit 3 modules, waarvan elektrostatika en elektromagnetisme die maklikste is.
Die elektrostatika en elektromagnetisme modules is baie eenvoudig, in die sin dat, as jy eers alles weet en verstaan kan hulle nie die vrae moeilik maak nie. So maak seker jy verstaan dit baie goed – dis pasella punte in die vraestelle! (Elektrostatika word NETSO na graad 12 oorgedra, so jy is sommer besig met ‘n gedeelte van jou matriek fisika eind-eksamen se werk.)
Stroombane is ‘n ander karakter en jy gaan dalk effens meer tyd daaraan moet spaandeer – dit word ook netso na graad 12 oorgedra. Stroombane self is regtig maklik as jy net eers die deurmekaarspul met die teorie uitsorteer – gaan loer dalk weer na die graad 10 werk as jy moet.
Hierdie afdeling se drie modules is: Oogsorg: Alles oor gloukoom - WelstandWelstand
Tuis / Advies / Oogsorg: Alles oor gloukoom
Dit is noodsaaklik om gereeld jou oë te laat toets ten einde te verseker dat enige oogsiektes of –probleme vroegtydig gediagnoseer word.
Gloukoom is een van die grootste oorsake van onomkeerbare blindheid by mense ouer as 60 jaar, maar dit kan op enige ouderdom voorkom, waarsku Ruahan Naude, uitvoerende hoof van Dynamic Vision.
Tussen 4,5% en 5,3% van mense ouer as 40 jaar in Suid-Afrika ly aan gloukoom terwyl daar nagenoeg 70 miljoen mense wêreldwyd aan die oogsiekte ly.
Volgens Naude beskadig gloukoom die optiese senuwee weens die druk binne die oog wat opbou en kan dit tot ʼn verlies aan sig of onomkeerbare blindheid lei. Gloukoom kom tipies in families voor maar kan ook deur enigiemand opgedoen word.
“Aangesien gloukoom geleidelik kan vorder, sal pasiënte moontlik geen simptome opmerk voordat die siekte in ‘n gevorderde stadium is nie. Enige skade wat aan die optiese senuwee veroorsaak word, is onomkeerbaar, en enige sigverlies sal nie herstel word nie.”
Dit is om die rede dat gereelde oogondersoeke uiters belangrik is. “Tydens die ondersoeke moet oogdruk gemeet word. As gloukoom in ʼn vroeë stadium ontdek en behoorlik behandel word, kan die optiese senuwee en visie gered word.”
Talle mense met gloukoom sal nie noodwendig enige pyn of simptome ervaar nie, maar volgens Naude is daar tekens waarvoor mens kan uitkyk. Die tekens sal verskil afhangende van die vordering van die siekte sowel as die tipe gloukoom.
Oophoekgloukoom is die algemeenste tipe gloukoom. “Die meeste mense met hierdie tipe gloukoom het geen simptome nie. Wanneer daar wel simptome is, is die toestand gewoonlik reeds in ʼn gevorderde stadium.”
Van die tekens sluit in dowwe kolle of blindekolle in die sy- of sentrale sig en tonnelvisie. Naude raai mense aan om dringende mediese hulp te kry indien hulle enige van die volgende tekens opmerk: wanneer jy ʼn ligkrans om ligte sien, verlies aan sig, erge rooiheid, ʼn oog wat waserig lyk (veral in klein kinders) of erge oogpyn.
Naude benadruk dat dit uiters belangrik is om minstens jaarliks vir ʼn oogondersoek te gaan, veral bo die ouderdom van 40 jaar.
“Hoe gouer gloukoom geïdentifiseer word, hoe beter is kans om jou sig te red. Indien jy gloukoom het, gaan jy waarskynlik vir die res van jou lewe behandeling moet ontvang.”
Die oogtoets vir gloukoom is pynloos en vinnig. “Dit is definitief die besoek van 20 minute aan jou oogdokter werd,” sluit Naude af.
Dynamic Vision: https://dynamicvisionsa.co.za/