Dr MJ du Plessis Gereformeerde Kerk Bellville Datum: 18 Junie 2006 (oggend)
Sing vooraf: Psalm 147:4 (706)
Lofpsalm 31:1, 17 (143)
Na die wet bely ons voor God ons sondeskuld en bid vir nuwe lewe met Ps. 73:12 (369).
Psalm 73:12 (369)
Smeking vir die nood van die gemeente en voorbidding vir die kerk, owerhede en sondige we^reld, asook die beroep op die beloftes van God
Psalm 9:9, 10 (38)
Teks: Romeine 5:2
. . . deur wie ons ook deur die geloof die toegang verkry het tot hierdie genade waarin ons staan; en ons roem in die hoop op die heerlikheid van God. (Romeine 5:2 AFR53)
Om aan 'n kerk te behoort en te weet dat jy eendag in God se ewige koninkryk gaan wees, is niks anders nie as feestyd en die genadetyd.
Kom ons kyk in hierdie preek na die inhoud wat die Bybel aan die woord genade gee.
Een van die eerste kere wat die woord genade in die Bybel voorkom, was in die tyd toe die mense so goddeloos geword het dat die Here besluit het dat Hy die aarde gaan verwoes.
Die Here het toe die mense deurgekyk en een goeie man en sy gesin raakgesien wat Hy nie wou doodmaak nie.
Die Bybel se^ van hierdie man:
Maar Noag het genade gevind in die oe" van die Here. (Genesis 6:8 AFR53)
Genade beteken dus dat hierdie man se lewe gespaar word in die oordeel van die Here. By hierdie eerste kennismaking met die genade van die Here is dit duidelik dat genade gaan oor twee dinge:
Negatief staan genade teenoor alle dinge wat met die Here se oordeel te doen het: dinge soos dood en vernietiging – en uiteindelik die verwerping deur die Here wat niks anders is nie as die hel.
Positief gaan genade oor 'n hele aantal dinge wat ons oorkom en wat ons direk van die Here af kry.
Een van die dinge is dat genade gemeenskap met die Here is en beskerming deur Hom.
Genade is wanneer ons eensaam is of wanneer mense ons verstoot en die Here verlig ons eensaamheid (Psalm 25:16).
Elke man se vrou en kinders is 'n genadegawe wat hulle van God af ontvang. Dit was wat Jakob bely het toe Esau sy vrouens en kinders by hom gesien het, en toe vir hom gevra het: Wie het jy daar by jou? Jakob het geantwoord dat dit die kinders is wat God uit genade vir hom gegee het .
Daarna het hy sy oe" opgeslaan en die vroue en kinders gesien en gese^: Wie het jy daar by jou? En hy antwoord: Die kinders wat God uit genade aan u dienaar geskenk het. (Genesis 33:5 AFR53)
Om in die genade van die Here te deel, beteken nie dat dit net soos ree"n uit die hemel op ons neerval nie.
Ons moet self ook aktief daarvoor bid.
Daar is 'n hele aantal voorbeelde hiervan in die Bybel, dink maar aan die keer toe Moses die Here sy God om genade gesmeek en gese^ het:
Maar Moses het die Here sy God om genade gesmeek en gese^: Waarom, o Here, sou u toorn ontvlam teen u volk wat U met grote krag en met 'n sterke hand uit Egipteland uitgelei het? (Eksodus 32:11 AFR53)
Hy het onder andere vir die Here gese^ dat daar net een manier is waarop hulle sal weet dat die Here hulle genadig is en dit sal wees as die Here met hulle saamtrek.
Want waaraan sou dan bekend word dat ek genade in u oe" gevind het, ek en u volk? Is dit nie daaraan dat U met ons saamtrek nie? So sal ons, ek en u volk, onderskeie wees van elke volk wat op die aarde is. (Eksodus 33:16 AFR53)
. . . en gese^: Here, as ek genade in u oe" gevind het, laat dan tog die Here in ons midde trek; want dit is 'n hardnekkige volk; maar vergewe ons ongeregtigheid en ons sonde, en neem ons aan as 'n erfdeel. (Eksodus 34:9 AFR53)
'n Mens kan die Here nie dwing om vir hom genade te gee nie.
Die Here gee genade vir wie Hy wil.
Hy het Moses daarop gewys dat Hy self besluit oor wie daarin gaan deel en wie nie. Sy presiese woorde was:
Maar Hy antwoord: Ek sal al my majesteit by jou laat verbygaan en voor jou die Naam van die Here uitroep; maar Ek sal genadig wees vir wie Ek genadig wil wees, en My ontferm oor wie Ek My wil ontferm. (Eksodus 33:19 AFR53)
Om genade te ontvang, vra ook van ons kant af 'n verandering van gesindheid en ook bekering.
Ons kan nie by die Here gaan genade vra as ons nie van ons kant af die onder-neming het dat ons hierdie genade positief tot eer van die Here gaan gebruik nie.
Die Bybel vertel in 2 Kronieke 33 hoe sleg Manasse was.
Maar Manasse het Juda en die inwoners van Jerusalem verlei om meer kwaad te doen as die nasies wat die Here voor die kinders van Israel uit verdelg het. (2 Kronieke 33:9 AFR53)
Manasse is toe deur die Assirie"rs gevang en met koperkettings geboei en na Babel toe gevat.
Daar in die tronk het hy besef hoe verkeerd hy is en het hy inderdaad tot bekering gekom.
Die Bybel vertel dat toe dit daar in die tronk met hom so sleg gaan, het hy:
Ernstig gebid. Die Bybel se^ hy het die Here sy God om genade gesmeek.
Verder het hy ook groot berou getoon voor die Here.
Maar in sy benoudheid het hy die aangesig van die Here sy God om genade gesmeek en hom diep verootmoedig voor die aangesig van die God van sy vaders (2 Kronieke 33:12 AFR53)
Genade was die voorreg om terug te gaan en sy sondes te gaan herstel.
Manasse het weer die altaar van die Here gaan herstel.
Hy het weer lofoffers vir die Here gebring.
Hy het Israel aangese^ om die Here te dien.
Genade was vir Manasse dat die verhouding tussen Hom en die Here weer herstel was (33:16).
Die profeet Jeremia vertel dat dieselfde soort van ding ook met Hiski'a, die koning van Juda gebeur het.
Na die preek van die profeet Miga het Hiskia die Here gedien en om genade gesmeek.
Die Here het toe die straf herroep wat Hy oor hulle aangekondig het (Jeremia 26:19).
Het Hiski'a, koning van Juda, en die hele Juda hom ooit gedood? Het hy nie die Here gevrees en die Here om genade gesmeek, sodat dit die Here berou het oor die onheil wat Hy teen hulle gespreek het nie? En ons is besig om ons siele 'n groot onheil te berokken! (Jeremia 26:19 AFR53)
Ons kry 'n soortgelyke beskrywing van wat genade is in Esra 9:8.
Esra is besig om te bid.
In sy gebed dink hy terug aan al die sondes van die volk, en aan die straf daarop.
Daarna bid hy oor die genade wat die Here aan hulle klompie bewys het dat hulle uit die Ballingskap uit kon terugkom na hulle eie land toe:
En nou was daar vir 'n klein oomblik genade van die kant van die Here onse God, om vrygeraaktes vir ons te laat oorbly en ons 'n pen te gee in sy heilige plek, sodat onse God ons oe" verhelder het en ons 'n bietjie verademing geskenk het in ons diensbaarheid. (Esra 9:8 AFR53)
(Nou, 'n kort oomblikkie, het daar vir ons genade gekom van die Here ons God. Hy het die klompie van ons laat vrykom en ons hier in sy heilige plek vastigheid gegee. Ons God het ons weer laat lewe, ons 'n oomblik laat asem skep na ons slawerny. – NAV)
Wie kry gewoonlik by die Here genade?
Die Bybel leer ons dat die Here nie die goeie weerhou van dié wat reg lewe nie (Psalms 84:11).
Die wat reg lewe, is nie net die wat die Tien Gebooie uiterlik hou nie.
Dit is veral die wat die innerlike verhouding met die Here skerp hou.
Dit is die wat die opskerping van Hebree"rs 13:9 verstaan:
Moet julle nie laat meevoer deur allerhande vreemde leringe nie. Die goeie is daarin gelee" dat die hart deur genade versterk word . . . (NAV)
Die Bybel self gee 'n baie interessante beskrywing van wat genade nie is nie.
In Josua 11 word die geskiedenis beskryf van die oorloe" wat Josua teen die Amoriete, Hetiete, Feresiete en Jebusiete gevoer het.
Daar se^ die Here dat Hy, die Here, dit so bestier het dat hierdie nasies in verset gekom het sodat hulle teen Israel geveg het: Hulle moes sonder genade uitgeroei word, uitgewis word, soos die Here Moses beveel het (v. 20).
Uit hierdie uitspraak lei ons die volgende af:
Om meedoe"nloos doodgemaak te word en uitgeroei te word, beteken dat dit 'n daad is waar geen genade is nie.
Gebrek aan genade beteken dus 'n oorvloed van haat en geweld.
Gebrek aan genade beteken dat daar geen vorm van liefde is nie.
Om sonder genade te wees, beteken dat die oordeel van die Here jou vernietig.
Hierdie soort van gebrek aan genade het 'n toekomsperspektief, want dit sien op die uiteindelike en finale vernietiging in die hel.
Iets van dieselfde aard kry ons ook in Rigters 5:23 waar die Engel van die Here gese^ het:
Vloek Meros, se^ die Engel van die Here; ja, vervloek sy inwoners, omdat hulle die Here nie tot hulp gekom het nie, die Here tot hulp onder die helde. (Rigters 5:23 AFR53)
Die Nuwe Afrikaanse vertaling vertaal dit so:
Julle moet Meros vervloek, julle moet sy inwoners sonder genade vervloek, want hulle het nie vir die Here kom veg nie, nie vir Hom teen die dapper vegters kom veg nie
Die woorde ja, vervloek (OAV) of sonder genade vervloek (NAV) beteken hier dieselfde as tot in ewigheid vervloek – dus: tot in die ewige hel.
Die Here weerhou soms genade van mense as 'n metode om hulle te onderrig of op te voed sodat hulle in hulle pyn die regte lewenswaardes moet leer. Dink hier byvoorbeeld aan Jesaja 26:10:
Word aan die goddelose genade bewys, dan leer hy geen geregtigheid nie; wat onreg is, doen hy in 'n land van reg, en hy sien die hoogheid van die Here nie. (Jesaja 26:10 AFR53)
Die Here maak 'n baie skerp uitspraak oor slegte mense!
Daar word goed gedoen aan die goddelose, maar hulle leer nie wat geregtigheid is nie.
Die Here weet dat die mense dadelik uit verwyt sal vra: Waarom nie?
Daarom antwoord die Here dit: Hulle verdraai die reg en erken nie die mag van die Here nie.
As ons al hierdie dinge in gedagte hou, besef ons wat die genade van die Here vir ons beteken.
Hy behoort eintlik alle vorme van genade van ons af weg te neem.
Kyk maar hoe lewe ons en wat doen ons alles.
Tog is dit presies wat Hy nie gedoen het nie.
Hy plaas Iemand anders in ons plek om die volle genadeloosheid van sy toorn en straf namens ons te ondergaan – sy eie Seun.
Die Here kondig die koms van Jesus Christus ook met genade aan:
Geloofd sy die Here, die God van Israel, omdat Hy sy volk besoek het en vir hulle verlossing teweeggebring het, (Lukas 1:68 AFR53)
Alle lof kom die Here alleen toe.
Hy alleen is die mensdom se jubeling en aanbidding waardig.
Die rede: Hy het sy volk in genade opgesoek en vir hulle verlossing bewerk (Lukas 1:68).
Jesus se kruisdood was sodat ons in die volle genade van die Here kan terugkom.
Dit is in die eerste plek genade om ons weer die volk van God te maak.
Ons glo dat ons deur die genade van die Here Jesus Christus gered word.
Maar ons glo dat ons deur die genade van die Here Jesus Christus gered word op dieselfde manier as hulle ook. (Handelinge 15:11 AFR53)
Dit is om genade in ons lewens te beskik sodat ons trane weer verander kan word en ons vreugde kan beleef.
Dit is dat die Here ons genadig is om ons gebede te verhoor sodra Hy dit hoor (Jesaja 30:19).
Want 'n volk sal op Sion, in Jerusalem, woon; jy sal nie meer ween nie; sekerlik sal Hy jou genade bewys op jou hulpgeroep; sodra Hy hoor, antwoord Hy jou. (Jesaja 30:19 AFR53)
Genade is om ten goede deur die Here verander te word.
Genade is dat die Here ons in die eindoordeel weer genade sal betoon en ons sonde tot niet maak. Die profeet Miga se^ die Here gaan al ons sondes in die diepsee gooi.
Hy sal Hom weer oor ons ontferm, ons ongeregtighede vertree; ja, U sal al hulle sondes in die dieptes van die see werp. (Miga 7:19 AFR53)
Die apostel Paulus beskryf dit met ander woorde:
en hulle word deur sy genade sonder verdienste geregverdig deur die verlossing wat in Christus Jesus is. (Romeine 3:24 AFR53)
Hierdie groot dinge is wat genade is.
Dit is die ding dat ons sonder dat ons dit verdien, op grond van die Here se genade vrygespreek word vanwee" die verlossing deur die Here Jesus Christus.
Dit is dus geen wonder dat die Here ons waarsku dat ons moet oppas dat niemand in die genade van God veragter nie.
en pas op dat niemand in die genade van God veragter nie; dat geen wortel van bitterheid opskiet en onrus verwek en baie hierdeur besoedel word nie. (Hebree"rs 12:15 AFR53)