Nuwe, suksesvolle metode om oumansoutbos aan te plant
Last update: August 15, 2011 03:30:07 PM
"IN die verlede was daar probleme wat die grootskaalse aanplant van oumansoutbos in die winterreëngebiede in die wiele gery het, maar heelwat sukses is reeds met 'n nuwe metode behaal," sê mnr Frikkie Jackson, landbouvoorligter op Calvinia.
Omdat die plantjies voorheen in sakkies gekweek is, was dit moeilik om groot getalle daarvan te vervoer. Hierdie probleem is mettertyd opgelos toe gevind is dat die plantjies met groot sukses in saadbeddings gekweek kan word en die los plantjies dan in nat streepsakke vervoer kan word. Op die wyse kan duisende plantjies op 'n gewone bakkie vervoer word.
Aanvanklik is plantjies tydens plant natgegooi. Dit het baie arbeid geverg en dit was 'n omslagtige en tydrowende proses. Veral die boere in die meer ekstensiewe kleinveegebiede het nie altyd genoeg arbeiders gehad om op groot skaal te plant nie.
'n Spesiale soutbosplanter is ontwerp wat die plantjie diep genoeg plant en wat relatief maklik en goedkoop is om te bou. Met so 'n planter kan twee rye gelyktydig geplant word en met slegs drie arbeiders kan 2 500 plante per uur geplant word, sê mnr Jackson.
'n Groot deurbraak is gemaak toe gevind is dat die plantjies baie suksesvol sonder natmaak geplant kan word.
Sedert hierdie probleme opgelos is, het die aanplant van oumansoutbos in die winterreëngebied met rasse skrede gevorder.
Riglyne vir die kweek van Soutbosplantjies
Berei die saadbed vroegtydig voor.
Dit is belangrik om die grond met metielbromied te berook, veral waar onkruid 'n probleem is. Terselfdertyd dood dit ook aalwurms en ander skadelike organismes.
Vars die saad 2 tot 3 dae lank uit deur dit in 'n sak in lopende water te hou. Laat dit daarna in 'n klam streepsak "broei" tot die eerste wit puntjies van die wortels begin uitstoot.
Trek vlak grippies met die hoek van 'n graaf en saai die saad dik in die grippies. Die grippies moet ongeveer 8 tot 9 cm uitmekaar wees. Stryk dan die grippies met die platkant van die graaf toe en maak dit goed nat. Grond met 'n ligte tekstuur kan ook vasgetrap of gerol word. Dit verbeter vestiging, omdat die kompakte grond nie so gou uitdroog nie.
Totdat die saailinge behoorlik op is, mag die bogrond nooit droog word nie. Die meeste mislukkings met saadontkieming kan daaraan toegeskryf word dat die grond in een of ander stadium droog geword het.
'n Digte stand in die saadbedding sal verseker dat die plantjies net 'n enkele stam gee wat uitplant, veral met die soutbosplanter, baie vergemaklik. Plante wat te groot word, kan getop word.
Uitplant van plantjies
Begin vroegtydig om die stroke waar die plantjies geplant gaan word, deeglik voor te berei. Net na die eerste goeie winterreën moet diep met 'n tand-implement of beitelploeg geploeg word sodat al die onkruid kan opkom en beheer word en die maksimum vag bewaar kan word.
Wag tot na goeie reën in Julie en doen dan 'n vlak bewerking met 'n skotteleg. Die tweede bewerking is belangrik om te verseker dat die plantstroke onkruidvry is en om vag te bewaar.
Plant so vinnig moontlik om die plantjies in die grond te kry voordat die grond te droog word.
Moenie bang wees om laat te plant nie. Die beste resultate word dikwels in Augustus en September behaal. Indien die grond tydens plant goed nat is, hoef geen verdere reën te val nie.
Vermy vroeg plant. Indien voor 15 Julie geplant word, is die kans vir swak vestiging en swak groei in die eerste jaar baie goed.
Plant die plantjies so diep moontlik. Van die blare kan onder die grond wees. Hoe minder van die plant bo die grond uitsteek, hoe minder vag verloor die plant totdat die nuwe wortels hul deel bydra. Plante wat diep in klam grond geplant is, kan weke lank sonder probleme vir die volgende reën wag.
Volgens mnr Jackson word goeie resultate verkry deur oumansoutbos so te spasieer dat grondbewerking tussen rye kan plaasvind. Die saai van kleingraan tussen oumansoutbos word aanbeveel, aangesien oumansoutbos 'n goeie kombinasie met oesreste vorm.
Die gereelde terugsnoei van soutbos is nie noodsaaklik nie. Trouens, die plantmateriaal wat buite bereik van vee is, kan in droogtetye nuttig as voer aangewend word. Wanneer daar duidelike tekens is dat die plante onproduktief raak en min nuwe blare produseer (houtagtig word), moet dit teruggesnoei word, se mnr Jackson
Karoo Streeknuusbrief No 3, 1993