- Unita- 3 000 geskat
Die Slag van Cuito Cuanavale was een van die mees betekenisvolle gebeurtenisse van die Angolese Burgeroorlog (1975 tot 2002) asook die Suid-Afrikaanse Grensoorlog. Die Kubaanse, Angolese en Suid-Afrikaanse leërs het in 1987 daar slaags geraak in 'n veldslag wat bestempel is as die grootste in Afrika sedert die Tweede Wêreldoorlog. Met albei kante wat op 'n oorwinning aanspraak gemaak het, word dit egter allerweë as 'n keerpunt in die Angolese Burgeroorlog beskou wat gelei het tot die uiteindelike onttrekking van Kubaanse, Suid-Afrikaanse en ander buitelandse troepe uit Angola.
Onafhanklikheid van Portugal[wysig | wysig bron]
Die burgeroorlog het na die onafhanklikheidsverklaring onafgebroke voortgeduur tot en met 2002. Die oorlog het na raming 'n miljoen lewens geëis en die land se infrastruktuur lamgelê. Hierdie stryd het plaasgevind teen die agtergrond van die voortslepende Koue Oorlog tussen die V.S.A en die Sowjetunie. Beide supermoondhede het die strategiese belangrikheid van Suidelike Afrika besef, 'n streek ryk aan natuurlike hulpbronne en omring deur belangrike skeepsroetes om sy kus. Beide kante het die uitkoms van die burgeroorlog probeer beïnvloed deur van tussengangers gebruik te maak. Kuba en die Sowjet-Oosterse blok het openlike militêre steun aan die MPLA en Namibiese rebelle verleen, terwyl die V.S.A en tot 'n mindere mate Frankryk steun aan UNITA en Suid-Afrika verleen het deur middel van krygstoerusting.
FAPLA ruk op na Mavinga[wysig | wysig bron]
In 1987 het die Angolese regering as deel van sy oorheersingstryd van Angola 'n veldtog geloods om UNITA uit hulle vestings in Mavinga en Jamba, in die suidooste van dié land te verdryf. Onder die leierskap van Sowjetraadgewers is besluit om die aanval vanaf Cuito Cuanavale te loods. In Augustus het die 21ste, die 25ste (beide ligte infanterie), die 47ste (gepantserde) en die 59ste gemeganiseerde brigades (sommige bronne sluit die 16de brigade ook in) Cuito Cuanavale in die Cuando Cubango provinsie van Suidoos-Angola verlaat om die veldtog van stapel te stuur. Hulle het lugondersteuning geniet vanaf 'n lugmagbasis Menongue, wat onder andere MiG-23s, wat in 'n grondaanvalsrol ontplooi is, ingesluit het.
Die Suid-Afrikaanse reaksie[wysig | wysig bron]
FAPLA terugtog[wysig | wysig bron]
Finale fase[wysig | wysig bron]
Die finale fase was gesentreerd rondom die dorp self waar die Suid-Afrikaanse Weermag tydens Operasie Packer gepoog het om die FAPLA-magte terug te dryf tot anderkant die Cuito-rivier. Die Suid-Afrikaanse magte het die FAPLA-magte met grofgeskut bestook vanaf die omliggende Chambinga-hoogtes. Die Suid-Afrikaanse- en UNITA-magte kon nooit daarin slaag om Cuito Cuanavale te buit nie maar het beweer dat dit nooit hulle doelwit was nie. Die Suid-Afrikaanse en UNITA-magte het beweer dat hulle die Kubaanse/FAPLA-magte groot verliese toegedien het en hul doelwit bereik het deur die FAPLA aanslag op UNITA in die suidooste af te weer.
Die Kubaanse- en FAPLA-magte het egter die feit dat Cuito Cuanavale nie geval het nie en hulle troepe onder die Suid-Afrikaanse bombardement volhard het as 'n sege beskou. Ongeag van die oorwinnaar was die veldslag 'n keerpunt in die gebeure in Suider-Afrika. In 1988 na die slag van Cuito Cuanavale en die daaropvolgende bombardement van die Calueque hidro-elektriese skema, het Suid-Afrika en Kuba 'n ooreenkoms bereik om alle vreemde troepe aan Angola te onttrek. In 1990 het Namibië onafhanklikheid van Suid-Afrika verkry.
Aan die SAW-kant is beweer dat die ontsetting van Cuito Cuanavale nooit die doelwit was nie en dat hulle slegs operasionele beheer oor die gebied wou verkry deur dit te domineer met langreikafstand Denel G5-kanonne. SAW en Amerikaanse waarnemers het beweer dat die MiG-oormag in die lug van min betekenis was vanweë swak opleiding onder Kubaanse vlieëniers en swak lugondersteuning aan grondmagte omdat hulle te hoog gevlieg het, veral omdat die FIM-92 Stinger lugafweerstelsels hulle daartoe gedwing het.
Die SAW het sowat 3000 troepe ontplooi met grootskaalse ondersteuning deur UNITA. Die SAW maak daarop aanspraak dat hul vyand sowat 4 000 verliese, 100 gepantserde waens, 9 vliegtuie en 94 tenks verloor het. Daar word beweer dat die verouderde T-52 tenks se bemannings se swak opleiding en die SAW se moderne anti-tenk wapentuig en teikenstelsels vir die groot verliese onder tenks verantwoordelik was. Kommentaar deur die Sowjetraadgewers aan die Kubane het die uitslag beskryf as sou dit 'n dooiepunt bereik het.
↑ "HISTORIA / Cuito Cuanavale – CubaNet News – Noticias de Cuba / Cuba News". Geargiveer vanaf die oorspronklike op 18 Julie 2008. Besoek op 22 Maart 2008.