Gwede Mantashe, ANC-voorsitter: Beperk grondbesit van wit boere tot 12000 ha en vat die res sonder vergoeding | SAUK.co.za - Nuus.info
Gwede Mantashe, ANC-voorsitter, sê die Grondwet moet gewysig word sodat grondeienaarskap tot 12 000 ha beperk kan word en wit boere wat meer as dít besit, moet dit sonder vergoeding aan die regering oorhandig.
Só het Mantashe Dinsdag in ’n eksklusiewe onderhoud met News24 in Pretoria gesê.
“Jy moet nie meer as 12 000 ha grond besit nie en as jy meer besit, moet dit gevat word sonder vergoeding.”
Hy is die eerste ANC-leier om meer besonderhede te gee oor hoe presies die resolusie oor onteiening sonder vergoeding, wat op die ANC se Desember-konferensie aanvaar is, toegepas kan word.
Die party is gekritiseer omdat hy agt maande nadat die besluit geneem is geen besonderhede bekend gemaak het nie, hoewel daar wydverspreide benoudheid is weens die onsekerheid rondom die beleid.
Die grond wat die regering volgens dié voorstel bekom, kan dan herverdeel word. Suksesvolle opkomende boere, wat tans op gemeenskaplike grond werk, sal ’n prioriteit wees.
As die skuld vir verbeterings is, moet dit oorweeg word, maar as dit skuld is om grond te koop dan is dit ’n ander saak.
In antwoord op ’n vraag of wit boere sal toelaat dat die regering hul grond vat, het hy gesê: “Hulle sal jou nie toelaat nie. Mense wat bevoorreg is, sal nooit voorregte as ’n geskenk weggee nie, en dit is hoekom ons sê, om jou die gereedskap te gee, herbesoek die Grondwet sodat jy die wetlike gereedskap het om dit te doen.
“Die verantwoordelikheid om aan boord te kom, lê by ons en hulle.”
Hy het gesê die party sal die 83% grond teiken wat in die “hande van enkeles” is, terwyl 13% “gebalkaniseer” is vir die meerderheid.
Volgens hom is daar ’n “ ’n hunkering na grond onder swart Suid-Afrikaners wat deel van die (voormalige) Bantoestans is”.
Volgens sy voorstel sal huidige suksesvolle grondeienaars die voorkeurkandidate wees om die grond te kry wat van wit boere geneem is. “Mense wat in moeilike omstandighede op gemeenskaplike grond boer en redelik suksesvol is.
“Want as jy dít doen . . . (peuter jy nie) met kosproduksie nie, omdat daardie mense ’n boerdery en kosproduksie onder moeilike omstandighede in stand gehou het.”
Oor boere wat die bank geld skuld, het hy gesê die meeste van die skuld is vir verbeterings aan die grond en nie vir die grond self nie.
“As die skuld vir verbeterings is, moet dit oorweeg word, maar as dit skuld is om grond te koop dan is dit ’n ander saak.”
Fin24 het berig dat as die regering besluit om nie banke te vergoed wanneer grond onteien word nie, kan R160 miljard van hul boeke afgevee word.
« ‘Skoolboek’ oor seks vir Graad 3’s het onderwysdepartement op hol
Kom ontspan by die Calvinia Hantam Vleisfees »