Kersdag - Missio
God het in Christus mens geword en onder ons kom woon! Ons herdenk saam met Christus se geboorte soveel meer as net 'n aardse verjaardag; ons herdenk die koms van dié Verlosser.
Op Kersdag is die kleure wit en goud. Die Kersdiens is 'n feesdiens. Blomme en ander feessimbole kan ruimskoots gebruik word.
Belofte op belofte word in Jesaja 62:6-12 uitbasuin. In die Afrika-tradisie van koninklike lofsangers word die woord "Bayete!" uitbasuin wanneer 'n koning aan die kom is. Dit is beide 'n koninklike groet en ook 'n opgewonde aanduiding dat die koning aan die kom is. Hierdie teksgedeelte skep dieselfde afwagting van iets/iemand groots wat aan die kom is.
Psalm 97 getuig daarvan dat die Lig van die Here, die Regverdige oor die hele aarde skyn met geen uitsondering van mens of die natuur nie.
Vryspraak vir die erfgename van die Vader, Seun en Heilige Gees word vandag aan ons belowe deur die woorde van Titus 3:4-7.
Lukas 2:(1-7)8-20 dien as herinnering dat wanneer ons vandag, op Kersdag, as geloofsgemeenskap ontmoet, dit 'n ontmoeting tussen hemel en aarde is. Die ontmoeting tussen hemel en aarde kan slegs lei tot: "Eer aan God in die hoogste hemel en vrede op aarde vir die mense in wie Hy 'n welbehae het!"
Die erediens op Kersdag word gekenmerk deur:
Die spanning wat hierdie ontmoeting teweegbring omdat ons mense is wat onvolmaak is en in 'n onvolmaakte wêreld leef en oorleef.
God wat Lig en Verlossing vir ons op 'n persoonlike en ook meer publieke/gemeenskaplike wyse bring deur Jesus Christus.
Die Christelike gedrag
3 Herinner die mense nadruklik daaraan dat hulle hulle aan owerheid en gesag moet onderwerp, daaraan gehoorsaam moet wees en bereid moet wees om alles te doen wat goed is. 2Hulle moet van niemand kwaadpraat nie en nie rusie soek nie. Hulle moet inskiklik wees en altyd bedagsaam teenoor almal.
3Vroeër was ons ook onverstandig, ongehoorsaam, op die verkeerde pad, verslaaf aan allerlei begeertes en singenot; ons het ons lewe in kwaadwilligheid en jaloesie deurgebring; ons was haatlik en het mekaar gehaat.
4Maar toe het die goedheid van God ons Verlosser en sy liefde vir die mens verskyn. 5Hy het ons verlos, nie op grond van iets wat ons vir ons vryspraak gedoen het nie, maar op grond van sy eie ontferming. Dit het Hy gedoen deur die wedergeboorte wat die sonde afwas, en deur die Heilige Gees wat nuwe lewe gee. 6God het die Heilige Gees oorvloedig op ons uitgestort deur Jesus Christus ons Verlosser. 7So is ons dan deur sy genade vrygespreek en het ons erfgename geword van die ewige lewe wat ons verwag.
8Dit is 'n betroubare woord. Daarom wil ek hê dat jy van hierdie dinge met groot nadruk moet getuig, sodat dié wat tot geloof in God gekom het, hulle op goeie werk kan toelê, werk wat goed en nuttig is vir die mense. 9Maar jy moet jou nie inlaat met dwase strydvrae en geslagsregisters en met getwis en stryery oor die wet van Moses nie, want dit is nutteloos en sinloos. 10Met iemand wat na twee vermanings nog skeuring veroorsaak, moet jy niks te doen hê nie, 11omdat jy weet dat so 'n man op die verkeerde pad is. Deur sy sonde bring hy die oordeel oor homself.
Lukas 2:(1-7) 8-20
5Soos 'n jong man met 'n meisie trou,
Soos 'n bruidegom bly is oor sy bruid,
Lied 345 "Kom, alle getroues" of
Flam 323 "Goeie Nuus" of
Votum (responsories n.a.v. Ps 97)
Interlude: Voorlesing Lukas 2:1-7
Respons – Ere aan God: VONKK 65 of Lied 367 of 369, of
Flam 39 Ons Is Die Herders se refrein
Flam 319 "Want 'n Kind Is Vir Ons Gebore (Immanuel)" of
Lied 364 "Herders op die ope velde" of
Skriflesing: Jesaja 62:6-12
Toewyding – lidmate hang strikkies of versierings aan 'n kersboom
Respons: Lied 348 vers 3 Refrein: Heer, gebore vir ons!
Votum (n.a.v. Ps 97)
Liturg: Die Here regeer, die aarde moet juig,
Gemeente: al die baie eilande moet bly wees!
Liturg: Die Here is omgewe van donker wolke;
Gemeente: sy troon is gebou op reg en geregtigheid.
Liturg: 'n Vuur trek voor Hom uit
Gemeente: en verteer sy vyande aan alle kante.
Liturg: Sy weerligstrale verlig die wêreld;
Gemeente: die aarde sien dit en bewe.
Liturg: Berge smelt soos was voor die Here,
Gemeente: voor die Here van die aarde.
Liturg: Die hemel getuig dat Hy regverdig is
Gemeente: en al die volke sien sy magtige verskyning.
In stede van 'n voorlesing kan jy ook 'n video wys. Hier kan jy 'n pragtige voorlesing en uitbeelding van die skrifgedeelte koop, of hier kry jy 'n sandkuns uitbeelding met die voorlesing- kyk dit hier.
Respons – Ere aan God
Lied 367 of 369 "Ere aan God" of
Flam 39 Ons Is Die Herders se refrein (Ere aan God)
Soos Psalm 97 voorspel het, sien ons sy magtige verskyning.
Wees bly in die Here, regverdiges, prys sy heilige Naam. (Ps. 97:12)
Lied 344 "O die goeie tyding, o die blye tyding"
Of Flam 319 "Want 'n Kind Is Vir Ons Gebore (Immanuel)"
(Uit Woord en fees – Preekstudies en liturgiese voorstelle gebaseer op die kerkjaar 2013-2014)
(RUBRIEK: Flammikidz / Flam – Kersfees) Teks en musiek: Marcel en Lydia Zimmer
Oorspronklike titel: Goed NieuwsAfrikaanse vertaling: JP Bruwer, Marcel en Lydia Zimmer © 1999 Celmar Music
Musikale verryking: Gerrit Jordaan 2010 © Teks, orrelbegeleiding en musikale verryking: 2011 VONKK Uitgewers (admin Bybel-Media) © Melodie: Openbare besit RUBRIEK: Kinderlied – Advent / Kersfees en Epifanie / Kindwees
Teks: Gloria in excelsis Deo – Lukas 2:14 Melodie: Ludwig Ernst Gebhardi 1830 © Teks en melodie: Openbare besit
RUBRIEK: Kanon – Kersfees en Epifanie
F393. "Ons Is Die Herders "
(RUBRIEK: Flam – Kersfees) Teks en musiek: Jeanette Lewis © Popps Musique (geadministreer deur Flam Musiek-Uitgewers)
Teks: AP van der Colf 1988 (met toestemming NG Kerk-Uitgewers) Melodie: In Dir ist Freude – Giovanni Giacomo Gastoldi 1591 Orrelbegeleiding: H Pieter van der Westhuizen 2001 (met toestemming NG Kerk-Uitgewers)
Sing een van die bogenoemde lofliedere wat julle nog nie gesing het nie – kyk veral na Vonkk 124 en 256, waarvan die melodieë baie bekend is
Dis Kersdag! In stede daarvan om te fokus op die Jesaja teks, kan jy gewoon die Kersverhaal op 'n kreatiewe manier oorvertel.
Jy kan ook vir die kinders vra wat hulle present gekry het. Kanse is goed baie van hulle het dit saamgebring, so hulle kan dit sommer vir die gemeente wys! Dan kan jy die geskenke gebruik om almal te herinner waaroor Kersfees werklik gaan.
Of vertel die (redelik abstrakte) storie van die Eseltjie se Droom deur Barbara Helen Berger vertel:
Eendag was daar 'n grys eseltjie. Hy het soos gewoonlik aangestap, met 'n vrag op sy rug. 'n Man het hom gelei. En soos hulle aanstap deur die nag in die lig van die sterre, begin die eseltjie droom:
Hy droom hy dra 'n hele stad, met stadspoorte en torings en tempels.
Hy droom hy dra 'n skip waarin mense in wit klere saam met die geklots van die water wieg.
Hy droom hy dra 'n fontein. Die water spuit en 'n tuin groei uit die woestynsand.
Hy droom hy dra 'n roos. Die blare rus saggies op sy rug terwyl die heerlike geur deur die lug versprei.
Toe droom hy hy dra 'n vrou wat die hemel ken.
Hulle het by 'n dorpie aangekom. Maar net die honde hardloop hulle tegemoet. Die man klop aan 'n deur. Dit gaan nie oop nie, hulle moet verder. Hulle kom by 'n plek wat na hooi ruik. Daar is 'n watertrog en 'n grot vir 'n stal.
Die man help die vrou van die eseltjie se rug af, haal die saal van die eseltjie af en gaan agter die vrou aan by die grot in. Die eseltjie is alleen buite. Hy het so ver gestap, sy rug is seer en sy bene pyn.
Een ster skyn in die watertrog voor hom terwyl die moeë eseltjie van die water drink.
Die man kom by die grot uit en lei die eseltjie die grot in, waar die vrou op 'n bed van strooi lê. Die eseltjie se saal is haar kussing. Sy glimlag. "Kom," sê sy vir die eseltjie. "Kom kyk wat ons twee al die pad gedra het, jy en ek."
Dis net 'n klein babatjie. En tog, toe die baba sy oë oopmaak, is die hele grot vol lig. Skielik is die eseltjie nie meer moeg nie, al het hy die hemelse stad van hoop en belofte; die kerk wat soos 'n skip in die wêreld vaar; die lewende water; die roos van Saron, waarvan die liefde soos 'n heerlike geur versprei; en die koning van die hemele op sy rug gedra.
Toe die Joodse psigiater Victor Frankl deur die Nazi's gearresteer en in Auschwitz, die bekende doodskamp, geplaas is, het hy alles verloor: eiendom, familie, en besittings. Hy het ook 'n manuskrip verloor van 'n boek waaraan hy vir jare gewerk het. Die boek het gehandel oor die soeke na die sin van die lewe. Die manuskrip was vasgewerk in die binnekant van sy jas.
Aangekom in Auschwitz forseer die Nazi's die gevangenes om hulle klere af te staan. "Ek moes my klere oorhandig, en het in ruil die vodde gekry van iemand wat reeds na die gaskamer gestuur is," vertel Frankl. "Nou het dit gelyk of niks en niemand my gaan oorleef nie – nie 'n werklike kind of selfs my geesteskind, my boek, nie. Ek het gewonder of my lewe nog enige sin het."
In die sak van sy nuwe, verflenterde jas, was daar egter ook 'n "manuskrip". Eintlik slegs 'n enkele bladsy, uitgeskeur uit 'n gebedsboekie, met die Joodse gebed "Shema Yisrael" daarop: "Hoor, Israel! Die Here is ons God, Hy is die enigste Here. Daarom moet jy die Here jou God liefhê met hart en siel, met al jou krag." (Deut 6)
Met die onlangse afsterwe van mnr. Nelson Mandela kort na die vrystelling van 'n rolprent oor sy lewe, Long walk to freedom, word mens weer herinner aan die krag van 'n sinvolle doel wat mense laat vasstaan en volhard. Mandela kon die 27 jaar in die tronk oorleef, geweldige opofferings maak, lyding deurstaan, en getemper, volwasse, anderkant uitstap, om sy lewensdoel – vryheid vir almal – te verwesenlik.
Dit is die dinamiese kragbron wat in ons teks ontsluit word. In Jesaja 62 is die volk nog te pletter geslaan na die ballingskap in Babilonië. Maar hulle het hoop. Want God is daar. En hulle weet God gaan ingryp om God se beloftes waar te maak.
NT Wright, die gevierde Skrifkenner, vertel hoedat die Jode hulself en hul God ten tye van ons teksgebeure gesien het:
hulle het geweet dat hulle die uitverkore volk van God, die Skepper en Heerser van alle volke is. en
dat Hy deur hulle die heil na die hele wêreld wil bring (vgl. die Abraham-belofte).
Maar nou, sedert die tyd van ons teks, het die beloftes van herstel slegs ten dele in vervulling gegaan. Hulle is steeds onder vreemde oorheersing. Net 'n klein deel van die volk het uit ballingskap teruggekom. Toestande is alles behalwe dit waarvoor hulle gehoop het; die tempel is herbou maar die erediens is nie wat dit moet wees nie.
Die kern van Israel se geloof, sê Wright, was hoop: die verwagting dat God sal ingryp en dit wat Hy beloof het sal doen; die volk, die land en die tempel sal herstel sodat die nasies Hom as ware God sal erken. Wright haal samevattend vir EP Sanders aan:
Many Jews looked forward to a new and better age . . . The hopes centered on the restoration of the people, the building or purification of the temple and Jerusalem, the defeat or the conversion of the Gentiles, and the establishment of purity and righteousness . . . The hope that God would fundamentally change things was a perfectly reasonable hope for people . . . who believed that God had created the world and had sometimes intervened dramatically to save his people.
Die Nuwe Testamentiese verbind die vervulling van hierdie beloftes met Jesus Christus.
In ons teks bevestig die Here dat sy beloftes waar sal word. Hy doen dit op die kragtigste moontlike manier deur 'n eed te sweer:
Die Here het 'n eed afgelê,
gestand doen. (8)
En wat is die inhoud van hierdie hoopvolle belofte wat die volk dra deur die jare waarin dit swaar gaan en die omstandighede dikwels ondraaglik raak? Die belofte is dat God getrou is en dat Hy doe omstandighede van sy volk inderdaad verander (verse 8-12):
Dié wat die koring oes, sal dit eet
Gaan uit, gaan uit by die poorte,
Die Here kondig
Ons teks help ons verstaan dat gebed die manier is waarop gelowiges vashou aan God se beloftes (verse 6 en 7):
Ek het wagte op jou mure uitgesit,
Julle moenie stilbly nie
Die bidders moet die Here aan sy beloftes (8-9) herinner (vgl. die verhaal in Ester 6). Hierdie oproep van Jesaja word tot vandag toe ernstig geneem deur ortodokse Jode wat daagliks by die klaagmuur staan en bid vir die herstel van Jerusalem! Dit word trouens ernstig geneem deur alle gelowiges wat hoopvol op die Here bly wag.
Die omstandighede van Nuwe Testamentiese gelowiges, soos ons, verskil drasties van die omstandighede in Jesaja 62. Ons het soveel groter insig in God se beloftes. Ons kry dit deur die lewe, werk en leer van Jesus Christus. Christus is die lewende teenwoordigheid van God by ons, veel helderder en kragtiger as wat die tempel van Jesaja 62 kon versinnebeeld. In Christus het God die wêreld aangeraak. En God het Christus, na sy dood aan die kruis, weer opgewek anderkant die dood. God het ons in Christus laat sien wat God vir ons beplan op 'n nuwe aarde onder 'n nuwe hemel.
Daarmee is die vlam van hoop soveel helderder aan die brand in ons. Ons ken God se bedoelinge soveel beter. In Christus het ons die geweldige vernuwende krag van God aan die werk gesein.
Gebed maak ons deel van God se missie
Jesaja 62 openbaar 'n liefdevolle God aan ons, wat God se liefde op die wêreld uitstort. God herstel God se stad en God se teenwoordigheid op aarde. Dit gebeur, sodat die nasies God kan ken, dien en eer.
Hierdie beweging van God na die wêreld duur onverpoosd voort. Ons sien die uitstorting van God se liefde in Christus helder geopenbaar. Ons weet dat God 'n heerlike toekoms weggelê het en ons na die nasies stuur sodat die gemeenskap van God op aarde kan groei.
En ons bid daarvoor. Ons bid dat meer mense al hoor, glo en volg. Ons bid dat die genesing wat Christus aan die wêreld bedien helderder en duideliker gesien sal word. Ons gee ons lewens om deel te neem van God se liefdesbeweging na die aarde.
Nooi lidmate om vorentoe te kom en in gebed strikkies of ornamente aan 'n kersboom te hang. Nooi hulle om, terwyl hulle dit doen, te bid dat God se beweging na die wêreld sal voortduur, dat ons al meer die uitstorting van God se liefde sal sien, dat meer mense sal hoor, glo en volg. Ons bid dat die genesing wat Christus aan die wêreld bedien helderder en duideliker gesien sal word. Ons gee ons lewens om deel te neem van God se liefdesbeweging na die aarde. Ons hang die strikkies of versierings as simbool van ons Kersfeeshoop.