‘Landsburgers se stemme moet nóú gehoor word’Adjunkpresident Cyril Ramaphosa en Barbara Hogan, weduwee van die ANC-struggle-veteraan Ahmed Kathrada, by Kathrada se begrafnis. Foto: GCIS Barbara Hogan, weduwee van die ANC-struggle-veteraan Ahmed Kathrada, het Vrydag tydens ŉ mediakonferensie in Johannesburg na pres. Jacob Zuma gekap kort nadat die president ŉ kabinetskommeling aangekondig het. Verskeie ministers en adjunkministers is na ander portefeuljes geskuif, terwyl sommige hul poste kwyt is. Pravin Gordhan, minister van finansies, en sy adjunk, Mcebisi Jonas, is afgedank. Hogan het die middernagtelike kabinetskommeling as “lafhartige optrede” beskryf en gesê die besluit wys hoe onbekwaam Zuma eintlik is. Hier is Hogan se volledige (vertaalde) toespraak: Ek wil in die teenwoordigheid van die Kathrada-familie spesiale hulde aan dié familie bring. Ek, sowel as die familie, voel dat Woensdag se begrafnis van mnr. K [Ahmed Kathrada] een van die mees gepaste huldeblyke, getrou aan die styl en tradisie van ons massa-demokratiese beweging, is wat mnr. K sou kon kry. Die landswye meelewing ten tyde van sy dood en begrafnis was gerusstellend sowel as vertroostend en dien as besieling vir die veggees in ons land. Ons het die gedenkdiens wat die Presidensie aangebied het verwelkom omdat dit gepas is vir een van die land se reuse. Maar, laat ek byvoeg, toe die nuus van die lafhartige optrede in die donkerte verlede nag begin deurkom, het talle van die lede van die familie begin twyfel of ons deel wil wees van ŉ gedenkdiens wat aangebied word deur ŉ president wat duidelik ŉ skurk geword het. Een wat sonder twyfel sy eie party misken het. Ons sit met ŉ adjunkpresident wat openlik erken dat die afdanking van die minister van finansies gegrond is op ŉ twyfelagtige intelligensieverslag. Ons het die sekretaris-generaal van die ANC wat onomwonde sê die lys van ministers wat vervang moet word kom nie van die ANC nie, dit kom uit ŉ ander oord. Wat sê dit vir ons? Dit is duidelik die president gebruik nie sy verstand as dit kom by een van die belangrikste kwessies in ons land nie, ŉ besluit oor die span mense wat ons land moet lei. Dit is tog duidelik ŉ aanklag teen die president as sy eie party hom verwerp. Sy eie party verwerp dit wat hy gedoen het. As hierdie nie ŉ bepalende oomblik is in ons land nie, sal niks ooit ŉ bepalende oomblik wees nie. Luister ŉ mens na die burgers van die land, dink ek ons is almal uiters onthuts. Ons woon in dié land, ons is lief vir dié land en ons het ons verwagtings. Die meerderheid mense gaan gebuk onder armoede en marginalisering. Dat ŉ president ŉ minister van finansies en sy adjunk kan opdrag kan gee om ŉ ongelooflik belangrike buitelandse sakereis kort te knip sonder om te dink dat dit nadelige gevolge vir die armes gaan inhou, wys presies watter onbekwame president ons het. Dit is nóú die tyd dat die stemme van gewone landsburgers gehoor moet word. Onbenullige verskille moet ons nie nou verdeel nie. Ons geswore vyande – ons het almal ons klein geveggies in die progressiewe beweging – kan nie langer ons vyande wees nie. Wat nou nodig is, is ŉ breë, massa-demokratiese alliansie wat die bose magte, skurke en diewe wat ons land wil steel kan aanvat. Dit is tyd dat ons die boodskap by mense uitkry dat hulle by ANC-amptenare in hul omgewing aandring om te hoor wat hulle gaan doen. Hulle kan nie meer aanvoer, “O, dit is ŉ ander sfeer van regering nie.” Hulle verteenwoordig die ANC en moet aanspreeklik gehou word. Ons het nodig dat mense hulle beroep op ANC-lede in provinsiale regerings. Vra hulle wat hulle gaan doen. Dieselfde geld vir ANC-parlementslede. Praat met jou LP. Toe hulle ingesweer is, het hulle ŉ eed van getrouheid aan die Grondwet afgelê. Lojaliteit aan die party is belangrik, maar in die penarie waarin ons tans is, is die Grondwet waarvoor ons geveg het en wat ons liefhet belangriker as enige gedagte aan getrouheid aan die party. Ek sê dié goed nie ligtelik nie. Soos Kathy in sy brief aan die president gesê het, het hy stilgebly terwyl ŉ komp goed hom bekommer het. “Maar,” het hy gesê, “daar kom ŉ tyd om die stilte te verbreek.” Dit is nou die tyd dat ANC-lede in die parlement selfondersoek moet doen en hulle afvra: “Watter grondwetlike verpligting plaas die Grondwet nou op my?” Daar is twee klousules in ons Grondwet wat betrekking het op ŉ president wat nie waardig aan dié amp optree nie. Die Grondwet dui aan hoe dié saak reggestel kan word. Dit gaan nie oor beuselagtighede en faksiegevegte in die ANC nie. Dit gaan oor groter en lofwaardiger projekte met betrekking tot ons leierskap en ons gewone mense. Ek doen ŉ beroep op iedereen om nie stil te bly nie, om nie op die draad te sit en na jou eie belang om te sien nie. Dit is nodig dat die land teruggeneem word. ŉ Land wat verenig is, kan nooit verdeeld wees nie. En dié land is nie te koop nie. Dankie.