Versindaba » Fanie Olivier
Posts Tagged ‘Fanie Olivier’
Nuwe publikasie: Die heel mooiste Afrikaanse liefdesgedigte (Bygewerk)
Tags: Die heel mooiste Afrikaanse liefdesgedigte, Fanie Olivier
Posted in Uncategorized | Comments Off on Nuwe publikasie: Die heel mooiste Afrikaanse liefdesgedigte (Bygewerk)
Joan Hambidge. “gom uit die sipres” (Fanie Olivier)
My blou bundeltjie van Fanie Olivier se lieflike debuutbundel Gom uit die sipres is met plastiek oorgetrek. Buite-om is die prysomslag: ‘n manuskrip van hierdie bundel is bekroon met die Reina Prinsen Geerligs-prys in 1971 en binne-in is daar ‘n foto van die digter wat ek uitgesny het van ‘n jong, laggende Stefaans Olivier. My naam in blou in ‘n ronde vetskrif met die datum: 1975. My eerstejaar aan die US. Die prys: R3, 50.
Die waarde van hierdie bundel: duursaam – prysloos.
Daar is min bundels wat so met my gepraat het as hierdie debuut van Olivier. Dat so ‘n jong mens ‘n stem kon hê, het my aangegryp. Boonop het ek gevoel dat hy alles presies verwoord soos wat ek as ‘n jong mens gevoel het. En die surrealistiese gedig “vroeë mis” (10) het ek uit my kop uit geken. Daardie eekhorinkies wat die verakkerde tone wegdra, het dae lank by my gespook. En die spel met Totius kon ek via my blou Groot Verseboek-uitgawe ook opspoor, lank voordat intertekstualiteit ‘n mode-woord was. Veral die gevoel dat hierdie digter nie bang was om sosiale ongerymdhede aan te spreek nie, het my ook aangespreek. Sy trefseker verwoording van jeugdige melancholie en nostalgie het my verder bekoor. Soos ook die gedig “jeugliefde” (34) waar die spreker bely:
maar ek sal bewend oor ons stil geheim die fraai
blou petrea tot blink helikopters draai.
In my bundeltjie is daar regmerkies en aantekeninge in die kantlyn met ‘n potlood. “Hebban olla vogala” (30) kan ek steeds opsê:
ek tree die ringmuur wit-wit
af; staan by die hek
en sien die duiwe parend
op die gewel sit:
het alle voëls hul nessies reeds begin lief lief
behalwe jy en ek?
En die gedig “eerste aand” (25) bly maar ‘n klein klassiek in Afrikaans, net soos “kyk god ek bou vir jou ‘n katedraal”(24) ‘n gedig wat my nooit verloor het nie, al het ek later in daardie einste 1975 my geloof verloor, begin dobbel met die Eksistensialisme, die NG-Kerk verlaat het weens hul diskriminasie teen mense soos ek. Genadiglik toe ek later, via die Boeddhisme, weer kon terugkeer na die spirituele, het hierdie gedig voor my opgedoem:
kyk god ek bou vir jou ‘n katedraal
met my gebarste oë en vingertoringpunte
wat 18 duim kan oorhel in die wind.
kyk god ek gaan vir jou my visnet haal
om mense mee te vang en met die taal
te huisves in die baiewoningskerk.
En die digter blokkie met sy raket se snare ‘n klein dorpstoneel.
Die liriese aard en binnespraak het my altyd bygebly:
bring die doek en bring die kis
ons kyk die hele lewe mis (15)
Daar is maar een Stefaans Olivier en met sy suiwer debuut het hy die jongmensellendes vir my verklank. Die hel is nie ander mense nie. Die hel is ‘n plek sonder digters soos Olivier.
Tags: Fanie Olivier, Gom uit die sipres, Joan Hambidge