Transnet se monopolie by hawens bekyk | Netwerk24
Transnet se monopolie by hawens bekyk
Deur Antoinette Slabbert 19 Mei 2019 00:05
Busisiwe Mkhwebane, openbare beskermer (OB), sê sy gaan ondersoek instel na die beweerde versuim van Pravin Gordhan, minister van openbare ondernemings, en sy voorgangers om toe te sien dat die nasionale hawe-owerheid ooreenkomstig die Nasionale Hawewet onafhanklik funksioneer.
'n Argieffoto van die houerkaai in die Tafelbaaise hawe. Foto: Denzil Maregele
Die klag kom van Siyakhuphuka Investment Holdings en dek ook die termyne van Malusi Gigaba en Barbara Hogan.
Rapport het vroeër berig die nasionale hawe-owerheid beheer al 15 jaar lank onwettig die land se agt kommersiële hawens en dat alle kontrakte wat sedert 2006 aangegaan is, aanvegbaar is. Dit is bevestig in 'n verslag van die hawereguleerder wat in 2016 aan die minister van vervoer oorhandig is.
Die verslag het aan die lig gekom tydens litigasie tussen Siyakhuphuka en die hawe-owerheid, wat tans 'n afdeling van Transnet is.
Die maatskappy se direkteur, Jan Scheepers, sê in sy skrywe aan die OB die Hawewet het ten doel om die eienaarskap van die hawens te skei van die hawebedrywighede en 'n einde te maak aan Transnet se rol as "speler en skeidsregter".
Hy sê die minister van openbare ondernemings as verteenwoordiger van die regering wat die aandeelhouers is, moes sorg dat die wetsbepalings oor die hawe-owerheid se struktuur tot uitvoering kom, en die versuim om dit te doen, kom neer op pligsversuim.
Só kon Transnet die hawe-owerheid kaap, sy markaandeel vergroot en mededingers uit die mark hou.
Siyakhuphuka se regstryd gaan daaroor dat die maatskappy se voorstel om 'n houerterminus in Richardsbaai te bou, deur die owerheid afgekeur is, net om Transnet later die reg te gee om dit te doen.