WOORDE WAT WEEG: Kerneels Breytenbach - Piekniek by Hangklip (2010)
Kerneels Breytenbach. Piekniek by Hangklip. Human & Rousseau, 2010. ISBN 978 0 7981 5603 5.
'n Speurverhaal sonder 'n speurder? Die speurverhaal sedert Edgar Allen Poe se The purloined letter (waaroor Lacan en Derrida uitgebreid gepolemiseer het) het altyd 'n speurder, al is dit dan net die leser wat uiteindelik die rol van die speurder vertolk. (Hier is wel dieetspeurders aanwesig wat mense uitvang wat kroek met 'n dieet.) Kerneels Breytenbach se vorige roman Glimlag (1993) was eweneens aweregs. Soos die kortverhale Morsdood van die honger (1992) word die leser dikwels onkant betrap deur die lewe se ontoevallige-toevallighede.
Piekniek by hangklip aktiveer ook Peter Weir se rolprent Picnic at hanging rock (1975) met sy onseker einde. Wie is die skuldige? Die oop slot van die film het vele kritici lank laat kopkrap. By Breytenbach word die skuldige van die openingstoneel aan ons bekend gestel. En ons getuies wat toekyk hoe die verhaal ontvou.
Die roman speel in op Etienne Leroux se Een vir Azazel met daardie roman se eiesinnige aanpassing van die speurverhaal. 'n Mens dink ook aan Erica Jong se Fanny (1991), wat met die tradisie van die Fielding-roman in gesprek tree. Die verhaal van Fanny Hackabout-Jones is 'n parodie van Fielding se werkswyse. Ons vind 'n literator (hy is 'n trassie) wat biografieë skryf onder andere oor Abel Coetzee en Jan Senekal. Karel Schoeman maak 'n buiging, soos Barend J. Toerien met sy groot neus. (Semioot: jy moet snuffel en al die tekens reg vertolk.)