Ná Open Book 2015: Onderhoud met Debbie Loots, skrywer van Split | LitNet
Ná Open Book 2015: Onderhoud met Debbie Loots, skrywer van Split
Debbie Loots, Beyers de Vos Skrywersonderhoude 2015-09-16
Debbie Loots (foto: YouTube)
Open Book 2015 is pas verby. Debbie Loots was daar. Beyers de Vos het haar uitgevra oor Split.
​Split speel af in die jare sewentig en tagtig en vertel die storie van 'n huis​gesin wat gedurig trek. Die verhaal word deur die stemme van vier mense vertel: die ma Vera, haar man, Willem, tweede man, Hendrik, en dogter, Lien. Kwessies van onderdrukking, ou lewenspatrone wat herhaal word, en pogings om hulle omstandighede te verander word veral uitgelig deur Vera en Lien se onderskeie soeke na betekenis.
​Ek wou, onder andere, deur die oogpunt van twee​ vroue wat gedurende 'n spesifieke tyd in Suid-Afrika geleef het, wys hoe moeilik dit was, en in baie gevalle steeds is, vir vroue om hulleself uit eng, stereotipiese rolle te bevry sodat 'n breër denkwyse en lewensvisie kan posvat.
Moed? Dit was hoog tyd, ek wou nog altyd, en onder die begeleiding van iemand soos Etienne van Heerden het ek onbeskryflik baie geleer, het ek as't ware my "skrywerstem" ontdek.
​Uitgewers waardeer skoon manuskripte: maak seker oor spelling en taalreëls. Moenie van uitgewers verwag om jou werk vir jou te doen nie, te raai waar kommas en punte moet wees nie. En deeltekens. Onthou hulle kry baie manuskripte onder oë. ​
​Ek wens ek het geweet dit gaan so lekker ​wees​. Dat tydens die ​redigerings​proses, soveel mense jou storie lees, terugvoering gee, ondersteun, raad gee, regtig belangstel. Dit is soos 'n oase in die woestyn van jare lange eensaamheid as skrywer. As ek dit besef het, het ek nie so lank gewag om my eerste boek te skryf nie!​​
​Beslis. Daar is altyd ondersteuning en verwelkomende,​ oop arms​ vir 'n skrywer met talent en 'n goeie storie.
Beskryf kortliks jou skryfproses? Hoe lank het jy aan jou roman geskryf en het dié skryfproses verander noudat jou debuut uitgegee is?
​Ek het om en by drie jaar aan die roman gewerk. Dit was deel van my meestersgraad in kreatiewe skryfkuns aan UK en die eerste jaar ​het maar meestal bestaan uit ​probeerslae, oefenlopies en leer oor karakter en ​"​plot"​, en besluit watter rigting ​my​ storie uiteindelik gaan inslaan. Die twee jaar daarna was skryf, skryf, sny, sny, terugskryf en weer sny.
Ek is nou meer gesout in die proses en dit gaan ​deesdae ​baie vinniger. Ek ken myself beter as skrywer en kan die slaggate van ver af sien​ aankom – ek tuimel deesdae ​nie meer so ​onverwags in nie. Wel, nie meer so ​gereeld​ nie.
Wie is jou skrywershelde?​
Afrikaans: Jeanne Goosen, Welma Odendaal, Elsa Joubert, Jan Rabie, Willem Anker, Ingrid Winterbach, en nou ook Lien Botha.
Engels:​ Margaret Atwood, Miles Franklin, John Fowles, Raymond Carver, Graham Greene, Julian Barnes, Nevil Shute, Alain de Botton.