deur Solet Scheeres
As Suid-Afrikaner in Nederland het André Beukes aanvanklik gesukkel om Afrikaanse boeke in die hande te kry. Maar 'n Boer maak 'n plan. En nou kan almal daarvan meeprofiteer.
Hy het boeke uit Suid-Afrika bestel en baie groot geskrik vir hoe duur dit was, vertel André Beukes. 'En dan is 'n mens ook nie altyd seker hoe gou dit by jou gaan uitkom nie.' Hy het daar en dan besluit om 'n ander plan te maak. Met die hulp van 'n web-ontwikkelaar, Pieter Hatting, het André die e-boeke webwinkel My Afrikaans opgerig. 'n Kontrak met die Suid-Afrikaanse boekverspreider On the Dot het sy winkel toegang gegee tot verskillende Suid-Afrikaanse uitgewers se e-boeke in Epub- en PDF-formaat, Engels en Afrikaans. Die voordeel vir 'n Nederlandse koper om e-boeke by My Afrikaans te koop en nie direk by 'n Suid-Afrikaanse aanlyn winkel nie, is dat jy met jou gewone bankpas via iDEAL kan betaal. Suid-Afrikaanse en Amerikaanse e-boekwinkels gebruik kredietkaarttransaksies. André sê hy het agter gekom baie Nederlanders is maar sku om met 'n kredietkaart te koop.
Wie koop die meeste boeke by hom? 'Vlaminge', sê André sonder huiwering. 'Hulle wil graag die Afrikaans self lees en nie noodwendig 'n Nederlandse vertaling van die boek nie.' Verder koop baie Suid-Afrikaners in die buiteland boeke by hom. Veral nostalgiese stories soos Trompie en Saartjie. 'Moenie dink dit is boeke wat kinders koop nie, oud-Suid-Afrikaners koop die boeke om hulle te herinner aan tye van weleer', sê hy laggend.
My Afrikaans lewer ook 'n self-publikasie diens. 'n Suid-Afrikaanse skrywer het André uit die bloute genader om te hoor of hy dalk kan help om sy manuskrip as e-boek te publiseer. Hy het besluit om die kans te waag en die res is geskiedenis. 'Ek het geen hekwag-funksie nie, ek omskep net die manuskrip in 'n e-book', verduidelik André. 'Die skrywer is self verantwoordelik vir die kwaliteit en redigeerwerk aan die teks.' Die e-boeke word in E-pub gepubliseer. Dit word apart van die ander Suid-Afrikaanse uitgewers se boeke onder 'Padstal' verkoop. Die selfpublikasies op My Afrikaans wissel van historiese boeke tot liefdesverhale en van Bybelstudie tot humoristiese sketse. Die boeke word teen baie billike pryse verkoop.
André glo dat die toekoms vir selfpublikasie blink is. 'Dit is ook hoe die 50 Shades of Grey-gekte begin het, wie weet...' Die skrywer behou die kopiereg op sy boek en kry 80 persent van die inkomste as hy van My Afrikaans se diens gebruik maak. Boonop kry hy sy eie bladsy in die webwinkel waar hy bemarking kan doen.
En vir die leser wat onseker is of 'n boek die moeite werd is om aan te skaf, of oor hoe 'n e-reader werk, is daar heelwat gratis materiaal om af te laai.
André is vas van plan om 'sy deel vir Afrikaans in die buiteland te doen'. Hy sien My Afrikaans as 'n manier om die taal bekend te stel en uit te bou. 'Afrikaans moet ver buite die grense van Suid-Afrika leef.'
Suid-Afrikaanse e-boeke is die ideale manier vir buitelandse lesers om duur posgeld te ontduik, maar die koste van veral Afrikaanse e-boeke bly 'n groot klagte. In 'n artikel in Beeld verlede jaar (26 Junie 2012), skryf Amanda de Lange dat sommige e-boeke selfs duurder as die papierboek is. Mark Seabrook, digitale direkteur van New Holland-uitgewers (wat onder meer Random House Struik en Struik Christian Media insluit), vertel dat dié maatskappy sy voorgestelde pryse vir e-boeke laer stel as dié van gedrukte boeke. 'Die verkoopprys word egter deur die boekwinkel bepaal en daar mag moontlik gevalle wees waar die gedrukte weergawe van 'n boek op promosie is of teen afslag verkoop word en dit kan die e-boek duurder maak.'
In 'n klein prysvergelyking tussen verskillende internetboekwinkels wat Afrikaanse e-boeke en papierboeke verkoop, word dit gou duidelik dat daar wel deeglik prysverskille is. Nie net tussen die e-boeke en papierboeke nie, maar ook tussen verskillende e-boeke. Vanjaar het Amazon in alle erns toegetree tot die Afrikaanse e-boekmark. Amazon lewer egter net e-boeke vir Kindle en nie vir E-pub nie. 'n Kindle-gebruiker kan wel met die wisselkoers tussen die Amerikaanse Amazon.com en Britse Amazon.co.uk speel. So byvoorbeeld kos Irma Venter se e-boek Skoenlapper R205 (€16,96) by My Afrikaans, R133,95 (€11,07) by Kalahari, $14,51 (€11,24) by Amazon.com en £8,77 (€10,00) by Amazon.co.uk. Die e-boek is in die geval tog goedkoper as die papierboek. Venter se papierboek kos R189 (€15,60) by Grafitti-boeke, R166 (€13,72) by Exclusive Books en R180 (€14,88) by Kalahari. Buiten My Afrikaans se rol as fasiliteerder van selfpubliseerders, is sy grootste voordeel dus dat 'n mens met iDEAL kan betaal. Internetboekwinkels maak dit maklik vir die leser om pryse te vergelyk en dit is beslis die moeite werd om te doen.