Preke Psalm 105
Lofpsalm 36: 2.
Skriflesing: Psalm 105:1-23.
Teks: Kategismus Sondag 10.
Dit gaan oor die voorsienigheid van God. Hierdie deel van ons belydenis wat oor die voorsienigheid van God handel, is ongetwyfeld een van die sake wat ons die meeste troos en versterking in hierdie lewe bied. Dit is 'n soort van 'n kruispad in die geloofslewe van elke mens.
Vir die gelowige gee dit die besef dat die Here en sy krag altyd naby is en dat die Here sal voorsien.
Vir die ongelowige leer dit dat die Here die lewe en alle dinge beplan en onderhou, en dat hierdie God hom gaan straf vir al sy ongeregtigheid.
Die Here sê mos in Jesaja 10:13 dat Hy deur die krag van sy hand en deur sy wysheid die grense van volke verwyder en hulle voorrade plunder en maghebbers neerwerp.
Die Here het al voor die skepping 'n raadsplan opgestel waarin Hy beplan het hoe en wat geskape sou word, en hoe die Here die dinge dan in die tyd in stand sou hou. Hierdie raadsplan van God noem ons die voorsienigheid, want dit beteken:
In die eerste plek dat die Here voorsien het wat alles gaan gebeur (voorsien = sorg dat).
In hierdie raadsplan het die Here toe voorsiening gemaak vir elke situasie en gebeurtenis wat sou opduik.
Dit beteken dat die Here letterlik alle dinge beplan het.
Terselfdertyd beteken dit dat die Here in die toekoms in kon sien dat alle dinge wel gaan gebeur soos wat die Hy dit in sy beplanning vasgelê het.
Die voorsienigheid het dus twee kante. Ons kan dit 'n teoretiese en 'n praktiese kant noem.
Die teoretiese gedeelte is die raadsplan van God waarin alles beplan en bepaal word.
En die praktiese sy is die voorsienigheid waarin die Vader sorg dra dat sy raadsplan sonder een enkele afwyking of wysiging uitgevoer word.
Dit is nie net goed genoeg dat ons nou weet van hierdie leerstelling wat in die Bybel voorkom nie. Ons moet ook 'n goeie kennis daarvan hê, want dan bied dit ons baie vreugde en sekuriteit in ons geloofslewe.
1. Die voorsienigheid laat ons in die eerste plek in die onbegrensde krag van God glo.
2. In die tweede plek laat dit ons God se koningskap erken.
3. Derdens gee dit aan ons die vrymoedigheid om ons spontaan en sonder vrae aan die Vadersorg van God toe te vertrou.
1. Die voorsienigheid laat ons in die onbegrensde krag van God glo.
Dit val alle mense op dat daar 'n bepaalde reëlmaat is vir alle dinge.
Van ewigheid af gebeur alle dinge nog steeds soos wat die Here dit elke oomblik wil hê. Dit word mooi gestel in Hebreërs 1:3: Hy dra alle dinge deur die woord van sy krag.
Van ewigheid af het die Here al geweet wat Hy alles gaan doen. Efesiërs 1:11 leer dit aan ons. Daar is geskrywe dat die Here ons vantevore verordineer het om 'n erfdeel in die hemel te ontvang.
En ook dat hierdie verordinering van God ooreenkomstig die voorneme van die Here is, m.a.w. 'n beplanning wat vroeër reeds gedoen is. Die vers sluit af met die woorde dat die Here alles werk volgens die raad van sy wil.
M.a.w. die Here het 'n bepaalde raadsplan, en Hy sorg dat alles presies so gebeur. En 'n deel van hierdie beplanning is dat ons gelowiges 'n erfdeel in die hemel het.
Uit hierdie gedeelte is dit baie duidelik hoe 'n geweldige krag God het.
Om alle dinge tot stand te bring, te orden, en nog in ordelike voortgang te hou en te bestuur, vereis krag wat nie met grense afgebaken kan word nie.
By God se algemene bestuur van die skepping openbaar Hy 'n besondere sorg oor die gelowiges ook.
Hierdie dinge leer ons dat God en sy werke almagtig is. Daar bestaan geen mag wat God en sy werke kan dwarsboom of verander nie.
Die voorsienigheid openbaar ook aan ons die alomteenwoordigheid van God.
Oral in die tyd en ruimte is die Here Persoonlik teenwoordig om kragtens sy raad sy genade en toorn oor mens en skepping te voltrek, en om te sorg dat sy raad uitgevoer word.
Verder sien ons ook in hierdie dinge die wysheid van God se krag. Want God se albesturende hand is voortdurend daar om die regte saak op die regte tyd te laat gebeur.
Ons leer ook hoe God die dinge op die aarde bewerk in sy voorsienigheid.
Soms laat die Here dinge gebeur deurdat Hy mense of ander middele in die skepping gebruik om sy doel te laat plaasvind.
Ander kere laat die Here dinge uit sy krag gebeur, sonder dat daar enige natuurlike dinge gebruik word.
Voorbeelde van hierdie dinge is byvoorbeeld ons daaglikse kos.
Die Here kan middele gebruik. Ons plant en saai en oes, en voorsien op hierdie manier. Maar dan is dit steeds nie ons wil nie, maar nog al die tyd die wil van die Here wat uitgevoer word.
Of die Here kan voedsel net sommer voorsien, sonder dat daar enige middele beskikbaar is, bv. die water wat uit die rots gekom het. Of die manna in die woestyn. Dit was doodeenvoudig net daar.
Kom ons neem siekte as voorbeeld:
Deur die middele van die geneeskunde kan ons van ons siektes genees word.
Of die Here kan ons deur sy krag genees, waarvan ons steeds baie voorbeelde in die Bybel het.
Dieselfde geld van die straf van die Here.
Die Here kan die owerheid gebruik om ons te straf vir ons oortredinge.
Of die Here kan ons straf deur ons met die dood te besoek, of deur beproewinge oor ons te bring, of deur ons besittings van ons af weg te neem.
Let op hoe die krag van die Here is:
Die krag van die Here is ook so groot dat dit dikwels baie geringe middele gebruik om groot werke tot stand te bring.
Baie keer maak die krag van die Here magtige middele heeltemal kragteloos wanneer hulle nie volgens sy wil handel nie.
Die Here kan dikwels selfs die kragte van die natuur verander, of sy geweld ontneem.
'n Goeie voorbeeld hiervan is Daniël se vriende in die vuurooond. Die soldate wat hulle ingooi, brand dood, maar die vriende ruik nie eers na vuur of na rook nie!
Of die leeus wat Daniël nie eet nie. Die Here verbied hulle, en hulle gehoorsaam.
Wat doen ons wanneer ons al hierdie geweldige dinge weet? Ons bid saam met Dawid en sê:
Aan U Here, kom toe die grootheid en die mag en die heerlikheid en die roem en die majesteit, ja, alles in die hemel en op die aarde ... en in U hand is krag en mag, en in U hand is dit om alles groot en sterk te maak. (1 Kronieke 29:11, 12)
2. Die Voorsienigheid bewys sonder die koningskap van God.
Dit is tog duidelik dat alles in die hemel en die aarde onder die sorg van God se hand, en die beplanning van sy raad is. Kyk maar na die wyse waarop God sy koningskap uitoefen in die voorsienigheid.
In die eerste plek die feit dat die Here regeer volgens 'n vaste plan. Niks in die skepping verloop onordelik nie - behalwe waar die mens met sy verwoestende werking by kom, of waar God dit doelbewus anders beplan.
In hierdie planmatigheid is dit baie duidelik waarheen die hele raad van God afstuur.
Die beoogde doel is uiteindelik die oprigting van die nuwe hemel en die nuwe aarde, en terselfdertyd die uitwissing van die kwaad.
Die Here sit die hele opset van sy Raad in die Bybel uiteen. Baie van die toekomstige gebeurtenisse daarin is aan ons bekend gemaak deur profesië, en nog ander dinge deur die Openbaringe wat aan die Apostel Johannes gegee is.
Die merkwaardige is dat alles tot op hierdie datum steeds volgens die openbaring van God verloop.
Daar is dus 'n Koning aan die regeer in wie se koningkryk daar niks is wat op wankelende bene staan nie. Alles gebeur volgens vaste beplanning. En die doel van God se regering bly deurentyd dieselfde.
'n Verdere kenmerk van God se koningskap is die geduld en lankmoedigheid waarmee die Here ons regeer en sy beplande genade oor ons uitgiet.
Die koningskap van God word ook gekenmerk deur sy regverdigheid oor alle skepsele.
God het alles beplan. m.a.w. selfs in my teëspoed, word daar nog gesorg vir my behoud.
Ek is nooit uitgelewer aan 'n lewensontwikkeling sonder enige beplanning wat soos 'n dobbelspel goed en kwaad oor my pad bring nie!
God is 'n Koning met 'n amper ondenkbare groot ryk:
Die aarde met alle mense en diere en plante.
Die sterre en hemelligame.
Die hemel en die engele.
Elke mens en elke engel word in sy denke en in sy optrede regeer.
In hierdie ryk van God bestaan nie so-iets soos die noodlot nie. Daar is nie 'n mag van kwaad wat kan ingryp in die seën wat ons van God die Vader ontvang nie. Dit is waarom ons so vashou aan hierdie leer van die voorsienigheid.
3. Met die kennis en geloof in al hierdie dinge, moet daar baie aan ons siel skort as ons ons nie onvoorwaardelik aan
God en sy sorg toevertrou nie.
Prakties gebeur dit dikwels dat ons geloof skipbreuk lei wanneer ons in stryd raak, en ons sake al hoe verder agteruitgaan.
Maar dit is juis dan wanneer hierdie leer ons die troos gee dat die Here vir my voorsien het.
Dit is dan wanneer die Bybel my leer om goeie moed te hou, want die Here sal uitkoms gee. Sy weë is anders as myne, maar sy trou en genade is ook groter as 'n mens s'n, en Hy sal my nie in die steek laat nie.
Die Heilige Gees leer ons mos in Romeine 8:35 dat daar niks is wat ons van die liefde van Christus kan skei nie. Nie eers honger of die dood nie.
Wie op die Here vertrou, word nooit beskaam nie. Op ons Christene van die Nuwe Testament, is hierdie belofte van soveel meer krag as op enigiemand van enige tyd vroeër. Die deel van God se Raad waar Christus gesterf het vir ons versoening met God, is juis in ons bedeling vervul.
Ons het in Christus die dubbele belofte
dat nie net God se voorsienigheid ons versorg nie,
maar dat Christus self ook ons verlossing waarborg.
Hy bid ook vir ons by die Vader.
Daar is geen kans dat ons ooit die genade van God sal ontbeer as ons in geloof volhard, en volhard in die kennis van God nie. Ons het juis die rustigheid in ons geloof wat aan ons gebied word deur die versekering dat in die voorsienigheid van God ook vir my en my verlossing voorsiening gemaak is.
Kom ons lees Kategismus Sondag 10 saam.
Slotpsalm 33:1, 10.
Datum: 19 Mei 2002.