Af.wikinuus:Neutrale standpunt - Meta
(Redirected from Af.wikinuus:Neutrale oogpunt)
Wikinuusbeleid is dat alle artikels 'n neutrale oogpunt moet hê. Volgens Wikimedia stigter Jimbo Wales, is NPOV 'n "absolute en nie onderhandelbaar nie".
1.2 Waarom moet Wikinuus onbevooroordeeld wees?
2 Wat is die neutrale standpunt?
3 'n Eenvoudige formulering
4 'n Gevolg: Om vir die vyand te skryf
Die neutrale standpuntbeleid beklemtoon dat artikels sonder bevooroordeeldheid geskryf moet word, en alle oogpunte regverdig moet verteenwoordig.
Die neutrale standpunt word maklik verkeerd verstaan. Die beleid beteken nie dat jy 'n artikel moet skryf vanuit 'n enkele onbevooroordeelde, "objektiewe" oogpunt nie. Die beleid sê dat 'n artikel regverdige verteenwoordiging aan alle partye moet verleen, en moet nie dat 'n artikel verklaar of insinieer dat slegs een kant van die saak korrek is nie. (Natuurlik is daar beperkings op watter oogpunte noemenswaardig is, en dit kan 'n area vir konflik wees.)
Dit is belankrik dat Wikinuusers saam werk om artikels onbevooroordelend te maak. Dit beskik oor een van die groot merietes van Wikinuus.
By Wikinuus, gebruik ons die terme "onbevooroordeeld" en "neutrale oogpunt" op 'n presiese wyse:
Artikels sonder bevooroordeeldheid beskryf debatte regverdig, eerder as om net een kant van die debat te verteenwoordig. Sienende dat alle artikels gewysig word deur mense, is dit moeilik, omdat mense inherent bevooroordeeld is.
====Die oorspronklike formulering van NPOV==== (NPOV = Neutral Point of View)
Die neutrale oogpunt probeer om idees en feite op so 'n manier voor te hou dat beide ondersteunders en opponente saam kan stem. Natuurlik is 'n 100% konsensus onmoontlik; daar is ideologieë in die wêreld wat nie sal buk onder enige aanbieding ander as 'n forseerde verklaring van hulle eie mening nie. Ons kan slegs daarna streef om 'n tipe skryfstyl te promoveer wat aanvaarbaar is vir essentieel rasionele mense wat mag verskil op sekere punte. -- Jimbo Wales, Wikimedia stigter.
Waarom moet Wikinuus onbevooroordeeld wees?
Wikinuus is oor die algemeen 'n nuusbron, wat betekend dat dit 'n aanbieding is van feite oor gebeure. Maar ons (mense) verskil soms oor spesifieke gevalle. Vir enige onderwerp waaroor daar kompteterende sieninge is, verteenwoordig elke siening 'n verskillende teorie van wat die waarheid is, en die volgelinge daarvan glo dat die ander sieninge vals is. Waar daar 'n meningsverskil is oor wat waar is, is daar 'n meningsverskil oor waaruit kennis bestaan. Wikinuus werk omdat dit 'n samewerkende poging is; maar, terwyl ons saamwerk, hoe kan ons eindelose "wysingingsoorloë" beëindig waar een persoon sê p,, waarop die volgende persoon dan die teks verander sodat dit sê nie-p?
'n Oplossing is dat ons kan aanvaar, vir die doelstellinge van Wikinuus, dat "menslike kennis" alle verskillende onbelangrike teorie oor 'n wye reeks onderwerpe insluit. Ons kan dan die feite opsom (in hierdie sin) op 'n onbevooroordeelde wyse: Ons weergee 'n reeks teorieë omtrent onderwerp T, en dan die aanname maak dat die waarheid omtrent T dit-en-dit is. Maar weereens, oorweeg dat Wikinuus 'n internasionale, samewerkende projek is. Amper elke siening oor elke onderwerp sal gevind word onder ons bydraers en lesers. Om te skryf vanuit 'n neutrale oogpunt, bied 'n mens kontroversiële sieninge aan, sonder om dit voor te staan; om dit te doen, bied 'n mens oor die algemeen kompeterende sieninge aan op so 'n manier dat dit min of meer aanvaarbaar is vir die aanhangers daarvan, en ook om die sieninge van die aanhangers daarvan by te dra.
Daar is verder 'n rede om onself te verbind tot die beleid. Naamlik, dat wanneer dit duidelik is aan ons lesers dat ons nie van hulle verwag om 'n spesifieke siening te aanvaar nie, laat dit hulle ook vry om hulle eie sieninge daaromtrent aan te pas en te formuleer, en dus moedig ons intellektuele onafhanklikheid aan. Totalitêre regerings en dogmatiese instellings oral vind rede om teen Wikinuus te wees, as ons daarin slaag om by ons neutrale en onbevooroordeelde beleid te hou: die aanbieding van vele kompeterende teorieë op 'n wye verskeidenheid onderwerpe skep die suggestie dat ons, die skeppers van Wikinuus, die vermoë van ons lesers vertrou om hulle eie opinies te formuleer. Tekste wat 'n reeks sieninge regverdig aanbied, sonder om daarop aan te dring dat die leser enige van die sieninge aanvaar, is bevrydend. Neutraliteit ondergrawe dogmatisme, en amper almal wat op Wikinuus werk can saam stem dat dit 'n goeie ding is.
Wat is die neutrale standpunt?
Wat ons bedoel is nie vanselfsprekend nie, en is maklik misverstaan.
Daar is baie ander moontlike geldige idees van wat "onbevooroordeeld," "neutraal," ens. beteken. Die konsep van "onbevooroordeelde verslaggewing" wat Wikinuusbeleid onderskryf is om "konflikterende sieninge aan te bied sonder om een hoër as die ander te ag." Dit benodig verdere verduideliking:
Eerstens, en die belangrikste, oorweeg wat dit beteken om te sê dat onbevooroordeelde verslaggewing konflikterende sieninge aanbied sonder om die een siening hoër as die ander te ag. Onbevooroordeelde verslaggewing bied nie net die gewildste siening aan nie; dit verkondig nie die gewildste siening as reg nadat alle ander sieninge ook aangebied is nie; en dit verkondig nie dat een of ander intermediêre siening onder verskillende sieninge die korrekte een is nie. Om alle sieninge aan te bied sê, min of meer, dat p-iste glo p, en q-iste glo q, en dit is waar die debat tans staan.
'n Punt hier verdien verklaring. Ons het gesê dat 'n neutrale standpunt is nie, in kontras met die oënskynlike implikasie van die frase, 'n werklike standpunt wat "neutraal," of "intermediêr," onder die verskillende standpunte is nie - 'n spesifieke spesifieke begrip van wat "neutrale standpunt" beteken. Die Wikinuus begrip is dat 'n neutrale standpunt glad nie 'n standpunt opsigself is nie; volgens ons begrip, wanneer iemand neutraal verslaglewer, is hy/sy baie versigtig om die standpunt te maak (of om te impliseer, insinieer of subtiel die leser in 'n rigting te stuur) dat enige spesifieke standpunt korrek is.
'n Verdere punt verdien ook verklaring. Om objektief te skryf is verteenwoordiging van argumente, deur hulle te karakteriseer, eerder as om in hulle betrokke te raak. Daar kan aan onbevooroordeelde verslaggewing gedink word as die regverdige, analitiese beskrywing van debatte. Nou, 'n belangrike kwalifikasie. Artikels wat sieninge vergelyk het nie nodig om minderheidsmenings so erg of gedetaileerd te beskryf as die meer gewilder sieninge nie. Ons behoort nie te poog om 'n argument te verteenwoordig as of 'n siening gehuldig deur 'n klein minderheid van die mense meer aandag verdien as die meerdherheid se siening nie. Dit kan misleidend wees met betrekking tot die vorming van 'n argument. As ons 'n argument regverdig wil weergee, behoort ons kompeterende sieninge in verhouding tot hulle verteenwoordiging onder kenners in daardie gebied, of onder die betrokke partye aan te bied.
Vooroordeel per se behoort nie bewustelik te wees nie. Byvoorbeeld, beginners in 'n studieveld faal gewoonlik daarin om te besef dat wat as logies of algemeen voorkom, eintlik bevooroordeeld is in 'n spesifieke perspektief. Om 'n ander voorbeeld te gebruik, skrywers kan, onopsetlik, "geografiese" vooroordeel propageer, deur byvoorbeeld 'n argument te beskryf soos dit staan in een land, sonder dat hulle weet dat dieselfde argument vanuit 'n ander oogpunt bekyk word elders anders.
Die beleid rakende 'n neutrale standpunt is nie om verskillende standpunte weg te steek nie, maar om eerder die verskeie standpunte te toon. In die geval van kontroversie, word die sterk en swak punte aangetoon, sonder om kant te kies. Die neutrale standpunt is nie 'n "aparte maar gelyke" beleid nie. Die feite, hulself, is neutraal, maar die eenvoudige opeenhoping van die feite kan nie die neutrale standpunt wees nie. As slegs die gunstige feite van 'n standpunt in die artikel gedokumenteer word, sal die artikel steeds nie neutraal wees nie.
'n Eenvoudige formulering
Ons gee soms 'n alternatiewe formulering van die onbevooroordeelde beleid: lig feite uit, insluitende die feite oor menings--maar moenie die menings selfs uit lig nie. Met "feit," aan die een kant, bedoel ons "'n brokkie inligting waaroor daar geen ernstige verskille is nie." In hierdie sin, dat 'n meningspeiling 'n sekere resultaat gelewer het is 'n feit. Dat Mars 'n planeet is, is 'n feit. Dat Sokrates 'n filosoof was is 'n feit. Niemand verskil ernstiglik oor hierdie feite nie. Daarom voel ons vry om soveel moontlik van hierdie "feite" uit te lig. Met "mening," aan die ander kant, bedoel ons "'n brokkie inligting waaroor daar 'n verskil is." Daar sal heelwaarskynlik Grensgevalle (borderline cases) wees waar ons nie seker is of ons 'n spesifieke argument ernstig moet opneem nie; maar daar is baie voorstelle wat baie duidelik menings uitbeeld. Dat die Beatles die grootste popgroep ooit was, is 'n mening. Dat die Verenigde State verkeerd was om atoombomme of Hiroshima en Nagasaki te laat val, is 'n mening.
Om te bepaal of iets 'n feit of 'n mening is in hierdie sin, maak dit saak wat die werklike waarheid van die saak is; daar kan ten minste in teorie "valse feite" wees (dinge waaroor almal saamstem, maar wat eintlik vals is).
Wikinuus is toegewy daaraan om feite, en slegs feite te weergee. Waar ons tog menings wil weergee, verander ons daardie mening in 'n feit, deur dit aan iemand toe te skryf. Dus, eerder as om uit te lig dat, "Die Beatles die beste popgroep ooit is," kan ons sê, "Die meeste Amerikaners glo dat die Beatles die beste popgroep ooit is," wat verifieerbaar is deur meningspeilingsuitslae, of "Die Beatles het baie liedjies gehad wat die Billboard Hot 100 gehaal het," wat ook 'n feit is. In die eerste geval lig ons 'n mening uit' in die tweede en derde gevalle verander ons die mening na 'n feit deur dit toe te skryf aan iemand. Ons besef dat dit nie EINTLIK die mening NA 'n feit verander nie, dit sê slegs dat dit 'n FEIT is dat: "hierdie persoon die mening huldig dat..."
Dit is belangrik om op te let dat die formulering grootliks verskil van die "sommige mense glo..." formulering gewild in politieke debatvoering. Die verwysing eis 'n identifiseerbare en redelike grootte van die bevolking.
In die aanbieding van 'n mening, is dit belangrik om te onthou dat daar soms verskille gaan wees oor hoe menings die beste aangebied behoort te word; soms, sal dit nodig wees om die beskrywing van die mening te kwalifiseer of om verskeie formulerings aan te bied, eenvoudig net om by 'n oplossing uit te kom wat lei na dit wat al die hoofstandpunte wat na die situasie lei regverdig aan te bied. Dit is in die algemeen belangrik om soveel feite omtrent die redes agter die standpunte te gee, en om dit duidelik te maak wie hierdie menings huldig. (Dit is gewoonlik die beste om 'n prominente verteenwoordiger van die siening aan te haal.)
'n Gevolg: Om vir die vyand te skryf
Die wat deurgaans probeer om hulle sieninge oor politieke onderwerpe (byvoorbeeld) te propageer, en wat voorkom as of hulle nie omgee oor of dfie ander standpunte ook regverdig verteenwoordig word nie, oortree die onbevooroordeelde beginsel ("skryf onbevooroordeeld"). Beleid behels dat dit jou plik is om jouself uit te spreek vir die ander kant. As ons onself nie daartoe verbind nie, sal Wikinuus baie slegter daaraan af wees. Ons moet almal betrokke wees in die verduideliking van ons en ander se standpunte so simpatiek as moontlik.
Die ander kant mag heel waarksynlik vind dat jou pogings om hulle standpunte te karakteriseer "substandaard" is, maar dit is die gedagte wat tel. In die oplos van verskille oor neutraliteitskwessies, is dit baie beter om te erken dat alle kante regverdig verteenwoordig moet word, en om ten minste 'n poging aan te wend om die ander kante regverdig aan te bied. Dit sal baie waardeer word, baie meer as om glad nie te probeer nie.
Om "Vir die vyand te skryf" mag dit laat voorkom as of jy aspris "flawed" argumente by Wikinuus voeg, wat 'n baie vreemde ding sal wees om te doen. Maar dit is beter om hierdie (andersins raaiselagtige) gedrag te aanskou as om die beste (gepubliseerde) argumente van die opposisie by te voeg, verkieslik deur iemand prominent aan te haal wat werklik die argument gemaak het in die vorm wat jy dit aanbied, en hulle so simpatiek as moontlik aan te bied.
Aangepas vanuit Wikipedia:Neutral point of view.
fr:Wikinews:Point de vue neutre en:Wikinews:Neutral point of view
Retrieved from "https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Af.wikinuus:Neutrale_standpunt&oldid=15936567"