Covid-19: Kenners sê oor oorsprong, behandeling en ekonomieDie paneel: Prof. Anton Stoltz, dr. Anchen Laubscher, Elaine Krige, Daniel du Plessis en dr. Jerrie Bezuidenhout. (Foto: Reint Dykema) Suid-Afrikaners wat nie ’n mediese fonds het nie, kan daarvan verseker wees dat hulle in goeie hande is sou hulle met die nuwe koronavirus, oftewel Covid-19, gediagnoseer word. Só meen dr. Anchen Laubscher, groep- mediese direkteur van die hospitaalgroep Netcare. “Daar is uitstekende kundigheid in ons akademiese hospitale om hierdie virustoestand te hanteer,” sê sy. Laubscher was een van ’n paneel kenners met wie Maroela Media Woensdag gesels het om meer oor Covid-19 te wete te kom. Die departement van gesondheid het 13 staatshospitale aangewys wat geskik is om dié virus te behandel. Laubscher het egter benadruk dat dié wat kan bekostig om in ’n private hospitaal behandel te word, wel in dié hospitale opgeneem kan word indien hulle positief vir die virus sou toets. Laubscher verduidelik dat daar gedurende ’n gesprek met die departement van gesondheid ooreengekom is dat pasiënte met private mediese versekering na ’n private hospitaal mag gaan. “Die private sektor is toegerus om pasiënte te ontvang, sou hulle by private hospitale aankom.” Sy verduidelik dat pasiënte wat simptome van die virus toon, dadelik in ’n staatshospitaal óf private hospitaal in isolasie geplaas word en elke individu dan volgens dié simptome behandel word. Laubscher verduidelik dat pasiënte in ’n kritieke toestand gewoonlik behandeling soos antibiotika ontvang, sou ’n pasiënt infeksie opdoen. In uiterste gevalle word orgaanondersteuning soos ventilasie en dialise ook toegepas. Sy het egter benadruk dat die koronavirus wel behandelbaar is en dat baie mense reeds van die siekte genees is. Prof. Anton Stoltz (Foto: Reint Dykema) Covid-19 en die menslike liggaam Prof. Anton Stoltz, hoof van infeksiesiektes by die Universiteit van Pretoria se departement van interne geneeskunde, verduidelik dat daar sewe koronavirusse is wat die mens kan infekteer. Vier van die virusse veroorsaak net ’n verkoue. Op die oomblik is 4% van alle virusse koronavirusse. Covid-19 is die siekte wat jy kry van die spesifieke koronavirus wat tans versprei word. Volgens Stoltz kom die virus die liggaam binne waarna hy aan sekere reseptore in die long bind. Dit veroorsaak ontsteking van die long. Die inflammatoriese proses veroorsaak longontsteking. Stoltz verduidelik dat nie alle pasiënte egter longontsteking kry nie. Sowat 80% van mense sal slegs matig siek word en net griepverwante simptome toon. Sowat 20% van pasiënte sal sieker word en uit dié persentasie sal slegs 4% kritiek siek word. Dié pasiënte sal gewoonlik in die waakeenheid van ’n hospitaal opgeneem word aangesien hulle gewoonlik nie op hul eie meer kan asemhaal nie. Stoltz verduidelik dat Covid-19 ook nie juis onder kinders gediagnoseer word nie. “Dit is vreemd genoeg nie ’n siekte wat baie onder kinders voorkom nie.” Sou ’n volwasse pasiënt die virus opdoen, neem dit gemiddeld vyf dae om simptome te toon. Koors is die algemeenste simptoom wat gepaardgaan met moegheid en hoes. Sommige pasiënte kla ook van ’n seerkeel, diarree en braking. Pasiënte is dán ook gewoonlik die meeste aansteeklik. Laubscher verduidelik dat goeie hand- en respiratoriese higiëne die belangrikste maatreël is om te verhoed dat ’n persoon Covid-19 opdoen. Die griepinspuiting word ook aanbeveel aangesien dit sal voorkom dat mense die algemene griep kry. Dit kan die verwarring tussen griep en Covid-19 vermy en jou immuunstelsel ŉ hupstoot gee sodat jy nié Covid-19 saam met griep kry nie. Laubscher raai Suid-Afrikaners ook aan om hul reisplanne te beperk en slegs te reis indien dit absoluut nodig is. Ekonomiese impak Daniel du Plessis, beleidsontleder by Sakeliga, maan beleggers om nie paniekerig te raak te midde van die uitbreek van Covid-19 nie, al het die markte ’n aansienlike duik geneem sedert Desember. Dr. Jerrie Bezuidenhout (Foto: Reint Dykema) “Dit is baie belangrik om nié paniekerig te raak en jou bates op die ingewing van die oomblik te skuif nie omdat die inherente struktuur van die markte nie noodwendig geaffekteer gaan word nie.” Hy sê die uitbraak raak Suid-Afrikaanse uitvoere na China, veral wat die mynbousektor betref, aangesien China tans minder aanvraag na ons produkte het. “Dit is omdat vervaardiging in China basies tot stilstand gekom het te midde van die Covid-19-uitbreking. Dit benadeel ook die vervaardiging van produkte in Suid-Afrika, aangesien Suid-Afrika onderdele benodig wat vanaf China ingevoer moet word.” Du Plessis het ook gesê dat die markte nog nie gestabiliseer het nie en dat verbruikers nog veranderinge kan verwag, maar dat dit wel in ’n stadium weer sal begin optel. Vermy histerie Dr. Jerrie Bezuidenhout, direkteur van mediese dienste by Vista-kliniek, dink sommige media se dekking van Covid-19 veroorsaak massahisterie oor die virus. Volgens Bezuidenhout sweep mense mekaar ook op wanneer hulle gereeld oor die virus praat en inligting onder mekaar uitruil. “As iemand wat jy ken skielik begin maskers en ontsmettingsmiddels koop, dan voel jy jy moet dit ook doen.” Hy beveel aan dat mense tydens sosiale geleenthede nié net oor die koronavirus praat nie om histerie te voorkom. Hy beveel ook aan dat mense hulle bekommer oor dít waaroor hulle beheer het. Stoltz raai die publiek aan om nié vir Covid-19 getoets te word indien hulle geen simptome toon nie, aangesien daar ’n beperkte aantal toetse beskikbaar is. Laubscher sê op haar beurt dit is ook nie nodig om maskers te dra indien jy nie simptome toon nie, aangesien dit onnodige druk op die vervaardiging van maskers plaas. “Om onverantwoordelik maskers te gebruik is nie in die beste belang van die wêreld op die oomblik nie.” Kyk hier na die bespreking: Kenners beantwoord jou vrae oor Covid-19 Daar heers tans wêreldwyd groot onsekerheid oor die nuwe koronavirus (Covid-19). Maroela Media gesels met ŉ paneel kenners om lesers se navrae te beantwoord. Posted by Maroela Media on Wednesday, March 11, 2020