Hoofstorie | SA JAGTER/HUNTER
GRATIS ARTIKEL SLEGS VIR NUUSBRIEF-INTEKENARE | SA JAGTER/HUNTER Maart 2020 |Deur FRED CAMPHOR (HUB: SA JAGTERS)
Die Minister van Polisie het in Desember 2019 ’n Vuurwapenamnestie-tydperk afgekondig. Hierdie Amnestie geld vanaf 1 Desember 2019 tot 31 Mei 2020.
Die voorwaardes van die Amnestie is as volg:
1. Enige individu wat ’n vuurwapen onder die Amnestie inhandig, sal vrywaring kry van vervolging weens die blote onwettige besit van die wapen.
2. Die wapen sal ballisties getoets word en sou dit verbind word met enige misdaad, sal die individu wel vir die betrokke misdaad vervolg word.
3. Die individu wat die wapen inhandig, sal die reg hê om aansoek te doen om ’n nuwe lisensie vir hierdie vuurwapen.
4. Hierdie aansoek om ’n nuwe lisensie is onderhewig aan die volgende voorwaardes:
a) Die aansoek om ’n nuwe lisensie moet gedoen word binne 14 dae vanaf die datum waarop die vuurwapen ingehandig is.
b) Eienaarskap van die wapen moet bevestig word.
c) Die individu wat aansoek doen om die lisensie, moet bevoeg wees om dié tipe wapen te besit.
d) ’n Motivering moet ingedien word waarom die wapen in die individu se naam gelisensieer moet word.
Die Minister van Polisie het onlangs by verskeie geleenthede verskillende verklarings uitgereik en in die pers, op televisie en op radio sekere stellings gemaak. Hy het onder andere die stelling gemaak dat wapens waarvan die lisensies verval het nou geherlisensieer kan word. Hierdie stelling is doodgewoon onwaar. Dan het die Minister ook by verskeie geleenthede die bewering gemaak dat individue in die besit van vuurwapens waarvan die lisensies verval het, die Amnestie moet gebruik om hulle wapens te herlisensieer. Hierdie stelling is ook onwaar.
By verskeie geleenthede is ook aangedui dat, sou hierdie geleentheid om wapens waarvan die lisensies verval, te herlisensieer, nie gebruik word nie, sal die Polisie na afloop van die Amnestietydperk hierdie vuurwapens kom haal. Ook hierdie stelling is in beginsel nie korrek nie. Die goedkeuring van die Amnestie deur die parlement en die afkondiging daarvan deur die Minister kan bevraagteken word om verskeie redes. Dit sou egter nie sin maak om op hierdie stadium in ’n massiewe debat of argument of hofaansoek daaroor betrokke te raak nie.
SA Jagters sien die Amnestie as ’n geleentheid om vuurwapens wat werklik onwettig deur individue gehou word, in te handig vir vernietiging, met vrywaring teen vervolging van die individu vir die blote onwettige besit van die vuurwapen, en hierdie inisiatief word deur SA Jagters ondersteun.
Dit is baie duidelik uit die korrespondensie en optrede van die Minister van Polisie en die Kommissaris van Polisie dat die Amnestie sonder enige twyfel primêr gemik is op die individue wat vuurwapens besit waarvan wettige lisensies verval het omdat dit nie betyds hernu is nie. Hierdie vuurwapens is duidelik die teiken van die Amnestie. Gebaseer op inligting verskaf deur die Kommissaris van Polisie self, was daar teen ongeveer die einde van 2019 reeds 400 805 vuurwapens waarvan die lisensies verval het waaronder 343 620 handwapens is. 86% van hierdie vuurwapens waarvan lisensies verval het, is dus handwapens wat waarskynlik as Artikel 13-wapens vir selfverdediging gelisensieer was.
Hierdie syfers is ’n blote bevestiging van wat al baie lankal vermoed is deur SA Jagters. Ons het geen twyfel nie dat by verre die meerderheid van hierdie lisensies wat nie betyds hernu is nie, bloot aan vergeetagtigheid toegeskryf kan word. Ons kan geensins dink dat enige een van hierdie individue met opset of moedswillig toegelaat het dat die lisensie verval het nie.
Om die onsekerheid oor wat om te doen te probeer opklaar, sal SA Jagters doelbewus die model van ’n klompie vrae en antwoorde wil gebruik:
Kan ek aansoek doen om herlisensiëring van my vuurwapen onder die Amnestie?
Antwoord: Nee, jy sal die vuurwapen moet inhandig by die Polisie onder die Amnestie, ’n verklaring teken dat jy die vuurwapen vrywillig inhandig en ’n tweede verklaring teken waarin jy afstand doen van die vuurwapen. Hierna kan jy binne 14 dae na die inhandiging aansoek doen om ’n nuwe lisensie vir die vuurwapen onder die voorwaardes soos hierbo uitgespel.
Is daar enige waarborg dat ek dan die lisensie sal kry?
Antwoord: Ongelukkig is daar geen waarborge nie. Die Minister het aangedui dat lisensies uitgereik sal word, maar niemand kan met sekerheid beloftes maak dat dit wel sal gebeur nie.
Kan ek aansoek doen vir Amnestie sonder om die wapen in te handig?
Antwoord: Nee, jy sal die wapen moet inhandig, soos hierbo aangedui word.
Kan ek my wapen waarvan die lisensie verval het, verkoop of by ’n handelaar inhandig?
Antwoord: Nee, die wapen kan slegs by die Polisie ingehandig word onder die Amnestie.
Kan ek iemand anders se vuurwapen inhandig onder die Amnestie?
Antwoord: Ja jy kan dit doen, maar ’n kopie van die erkenning van ontvangs van die vuurwapen sal aan die oorspronklike eienaar in wie se naam die vuurwapen gelisensieer was, oorhandig moet word.
Kan ek dan aansoek doen om ’n lisensie vir so ’n wapen (van iemand anders) wat ek ingehandig het?
Antwoord: Volgens die Polisie sal hulle wel ’n aansoek vir ’n lisensie aanvaar deur die persoon wat die wapen ingehandig het. Jy behoort daarom wel te kan aansoek doen om ’n lisensie vir so ’n wapen wat jy ingehandig het.
As ek ’n goeie rede het waarom my vuurwapen se lisensie verval het (bv. dat die lisensie verval het terwyl ek in die buiteland woonagtig was) sal ek kan aansoek doen vir herlisensiëring?
Antwoord: Nee, wanneer die lisensie verval het, is die wapen volgens die Polisie onwettig in jou besit. Dit is belangrik om hier kennis te neem dat die wet wel voorsiening maak dat die geldigheidsduur van ’n lisensie met goeie rede verleng mag word deur die Registrateur, maar die Polisie weier bloot om dit te doen.
Sal my wapen veilig bewaar word deur die Polisie nadat dit ingehandig is totdat ek ’n nuwe lisensie kry?
Antwoord: Die Polisie beweer dat hulle sodanige wapens veilig sal bewaar in gepaste bewaarplekke, maar die praktyk by twee vorige geleenthede waar Amnestie verleen is, het gewys dat letterlik duisende van die wapens wat ingehandig is, verlore geraak het uit die sorg van die Polisie.
Is my ou groen lisensie nog geldig?
Antwoord: Indien jy nooit aansoek gedoen het om hernuwing na ’n nuwe wit lisensie nie, dan is die ou groen lisensie steeds geldig. Indien jy egter aansoek gedoen het om hernuwing en nooit ’n nuwe lisensie gekry het nie, is die kans baie goed dat die Polisie se stelsel kan aandui dat jy wel geherlisensieer het en dat die nuwe lisensie reeds verval het. Jy kan die Distriksvuurwapenbeampte by jou plaaslike Polisiekantoor vra om op die stelsel na te gaan watter tipe lisensie van jou op rekord is by die Polisie.
Daar is ’n hofaansoek gebring teen die Amnestie teen einde Desember 2019, wat het hiervan geword?
Antwoord: Die NHSA wat die aansoek gebring het, het op 14 Januarie 2020 hulle aansoek teen die Polisie geskik deur ’n ooreenkoms te bereik dat ’n aansoek om bevoegdheid saam met die aansoek vir ’n nuwe lisensie deur die Polisie aanvaar sal word vir wapens wat onder die Amnestie ingehandig word.
Hoeveel wapens is reeds onder die Amnestie ingehandig?
Antwoord: Die jongste beskikbare syfer teen ongeveer middel Januarie 2020 was dat naastenby 2 600 wapens reeds ingehandig is. Indien die Polisie se teiken van net meer as 400 000 wapens wat ingehandig moet word in ag geneem word, behoort daar naastenby 60 000 wapens per maand ingehandig te word.
Sal ek vervolg word as ek nie my wapen waarvan die lisensie verval het onder die Amnestie inhandig nie?
Hierdie is ’n baie moeilike vraag om te beantwoord. Op die oomblik is daar ’n Hofbevel uitgereik as interdik in die hofaansoek van GOSA teen die Polisie in Julie 2019 wat die Polisie verbied om enige wapens waarvan die lisensie verval het, van lede van die publiek weg te neem. Daar is ongelukkig geen sekerheid dat hierdie bevel noodwendig vir altyd sal bly staan nie. Die Polisie het reeds aansoek gedoen vir die kondonering van ’n laat aansoek om appél teen hierdie interdik. Sou hulle appél suksesvol wees, sal hierdie beskerming verval. Wanneer dit gebeur, sal die individu in besit van ’n wapen waarvan die lisensie verval het, wel wettig vervolg kan word deur die Polisie.
SA Jagters kan teen die agtergrond van die inligting wat hierbo verskaf word, nie vir of namens enige individu ’n besluit neem of u die wapen waarvan die lisensie verval het, moet inhandig, of nie. Dit is ’n besluit wat elke individue op sy/haar eie sal moet neem. Ons kan uiteraard niemand aanmoedig om enige wapen onwettig in besit te hou nie. Sou ons ’n individu adviseer om nie die wapen in te handig nie en sou ’n individu dan na afloop van die Amnestie krimineel vervolg word, kan SA Jagters aanspreeklik gehou word. Sou SA Jagters ’n individu adviseer om wel ’n wapen in te handig en aansoek te doen om ’n nuwe lisensie en die lisensie word nie uitgereik deur die Polisie nie, kan SA Jagters ook hiervoor verkwalik word. Dit is eksplisiet die rede waarom die standpunt is dat elke individu liewer sy/haar eie besluit moet neem.
SA Jagters se siening is dat ons in hierdie saak nie die bedoelings van die Polisie vertrou nie en verwag dat enige moontlike rede om nie ’n lisensie uit te reik vir ’n wapen wat ingehandig word nie, gebruik sal word deur die Polisie.
Om hierdie artikel af te sluit, word lesers ingelig dat die Portefeuljekomitee op Polisie aangedui het dat daar op 18 Maart ’n sogenaamde “Firearms Summit” aangebied sal word deur die Portefeuljekomitee by die Parlement. Die bedoeling van hierdie “summit” (of samesprekings) is om te poog om die bestaande “wapenstilstand” oor lisensies wat verval het en die probleme wat ervaar word met die swak kwaliteit werk van die Sentrale Vuurwapenregister, aan te spreek. Of dit wel sal gebeur en of daar enige positiewe uitkoms sal wees, is by die skryf van die artikel ’n ope vraag. Net die tyd sal leer.