Graad 8, Plantaanpassings, By OpenStax | Jobilize.com
Soos die diere, het plante ook aangepas om in bepaalde omgewingstoestande te kan oorleef.
Aangesien water vir plante baie belangrik is om te kan oorleef, het hulle ten opsigte van die beskikbaarheid daarvan, aangepas. Plante kan in terme van hierdie aanpassings in drie groepe verdeel word:
XEROFIETE – lae waterbeskikbaarheid
MESOFIETE – matige waterbeskikbaarheid – soos meeste landplante
HIDROFIETE – hoë waterbeskikbaarheid
Aktiwiteit: OM PLANTE UIT TE KEN
Bestudeer die volgende sketse en klassifiseer die plante op grond van hul bou as hidro-, meso- of xerofiete. Probeer om telkens minstens een rede te gee.
Om te verklaar hoe sommige plante aanpas
HIDROFIET AANPASSING VERKLARING
Wortels Swak ontwikkel, slegs vir ankering
Blare Groot oppervlakteDrywendKutikula (waslagie) bo-opLugruimtes in blaarHuidmondjies (openinkies) aan bokant
Stingels Min versterkings­weefsel Slymlaag Risoom (berg kos)
XEROFIET AANPASSING VERKLARING
Wortels Vlak wortelstelselKurklaag
Blare Min huidmondjies, hoofsaaklik aan onderkantKlein of omvorm tot dorings
Stingels Dik en vlesigWaslaag
Assessering vir opdrag:
Kon jy die regte verklarings gee vir elke aanpassing?
Die San was na alle waarskynlikheid die eerste mense wat in Suider-Afrika ge­woon het en tot vandag toe is ons gefassineer oor hoe hulle in die droogte­toe­stande kon oorleef het. Water was ’n beperkte hulpbron.
’n Mens sal nie ver hoef te soek om in die natuur en veral in die plante (xerofiete) van die oplossings te kry wat die San al eeue gelede ontdek het.
Lees op oor die natuurlike plantegroei van die woestynagtige dele van ons land.
Skryf ’n storie oor die oorlewing van ’n plant in die Kalahariwoestyn. Skryf uit die oogpunt van die plant. Laat die plant dus praat oor sy omstandighede, hoe hy daarin slaag om te oorleef, en hoe hy ander plante en diere help om te kan oorleef (sy rol in die voedsel­ketting).
Kon jy ’n feitlik korrekte storie skryf oor die kultuur van die San en die Kalahari ekosisteem?
Klasaktiwiteit: XEROFITIESE PLANTE – AANPASSINGS
As jy die sketse van sommige van die ongewone xerofiete beskou – watter aanpassings vertoon hulle?
Pas die items van die volgende kolomme bymekaar deur die letters in KOLOM C op die toepaslike plek in KOLOM B te skryf. – daar is meer as een pasmaat.
1. Welwitchia A Vlak wortelstelsel om oppervlakkige klammigheid en dou op te vang
2. Lithops B Stoor groot hoeveelhede vog
3. Kaktus C Dik wasagtige laag (kutikula)
4. Kokerboom D Twee lang blare met groewe wat water na binne laat inloop.
5. Aalwyn E Droë blare of skilferagtige afdopsels wat plantstingel bedek
Aktiwiteit: OM ‘N NAVORSINGSPROJEK AAN TE PAK
Meeste xerofiete word deur verskeie kultuurgroepe as medisyne en ’n verskeidenheid van ander gebruike aangewend. Selfs die primitiewe kultuurgroepe het duisende jare gelede reeds wetenskap beoefen deurdat hulle die waarde van plante bepaal het en wyses gevind het om dit te benut.
Doen navorsing op die internet, in boeke en biblioteke.
Skryf ’n navorsingsverslag met die volgende opskrifte:
Beplanning van die ondersoek (dit moet navorsing op die Internet, in boeke en gesprekke met homeopate en sangomas of inyangas en een of twee oumense insluit).
Voorbeelde van die benutting van plante deur kultuurgroepe in Suid-Afrika.
Bespreking van drie spesifieke plante, waaronder die aalwyn ( Aloe verox) (eienskappe van die plante en medisinale, ekonomiese en ander waarde).
Opsomming (opsomming van bevindinge)
Lys van bronne: boeke, webruimtes, mense.
Assessering van NAVORSINGSPROJEK:
Aktiwiteit: UITKENNING - PLANTE
Aktiwiteit: VERKLAAR DIE VOLGENDE AANPASSINGS
Lees op oor die natuurlike plantegroei van die woestynagtige deel van ons land .
Skryf 'n storie van oorlewing van 'n dier in die Kalahari woestyn. Skryf uit die oogpunt van die dier en waar hy in die voedselketting is.
Klasaktiwiteit: XEROFITIESE PLANTE - AANPASSINGS
Meeste xerofiete word in verskeie kulturele groepe as medisyne en 'n verkeidenheid van ander gebruike aangewend.
Die aalwyn ( Aloe verox) veral het wye gebruike – vind uit by homeopate, sangomas of 'n inyanga.
Doen navorsing op die internet, in boeke en biblioteke
Skryf navorsingsverslag met die volgende opskrifte:
Streke waar dit groei
Spesiale eienskappe van die plant en veral sy blare
Medisinale en ekonomiese waarde van die plant
Sluit in 'n lys van al jou bronne en webruimtes wat jy gebruik het.
Volhoubaarheid Online Chapter