Ek het nooit gedink die dag sou kom dat dit my soveel ongeloof en pyn sou veroorsaak om die Weg!-tydskrif te lees nie. Maar dit is hierdie maand se geval.
Vir die meerderheid van my hoërskoolloopbaan was ek deel van Hoërskool Punt se hoogs aktiewe Natuurleweklub, wat onder andere bestaan het uit ten minste een keer ’n kwartaal se staptog in die Outenikwa-roete, Knysnabos… Die einste roete wat ek herken as ek na die dubbelblad kaart op bl. 32 van die Weg! kyk. Die bos waarvoor Dalene Matthee en menigte ander skrywers so lief was, en waarin ek altyd vir Oupoot en die Knysna-loeries geluister het, en my ‘Kringe in ’n Bos’ kon verbeel…Tot op hede kon ek nog nie uit die nuusberigte agterkom wat die skade aan hierdie bos was nie. Maar gelukkig weet ons die natuur verloor nooit ’n geveg nie – met die eerste reën sal die groen weer deurskemer.
Al hierdie is niks in vergelyking met wat werklik verlore is nie: die huise, 439 van hulle, alles wat hulle eienaars besit, alles wat hulle gehad het om aan die lewe te bly, alles wat hulle oor jare heen opgebou het en aan waarde geheg het, sentiment en essensie – alles weg. Die 7 mense wat hulle lewens verloor het… Hoe herstel ’n dorp, die mense wat hulle geken het, na so iets?
Hulle verwys daarna as die Knysna-brande, maar dis eintlik ’n baie groot area rondom Knysna wat ook geraak is – Buffelsbaai, Plettenbergbaai, Sedgefield – hulle kon dit, meer prakties, die Suid-Kaap brande genoem het.
’n Mens soek nooit blaam in ’n natuurramp nie, maar dit kan ’n frustrasie raak wanneer daar die kleinste moontlikheid opduik dat dit dalk verhoed kon word. Maroela Media het op 9 Junie berig die oorsprong van die brand kon moontlik ’n gedeelte onderbos gewees het wat blykbaar vir weke reeds gelê en smeul het. Netwerk24 het ook hieroor geskryf, die oggend van 11 Junie, en blykbaar is hierdie onderliggende brande weke vantevore veroorsaak deur ’n weerligstraal. Die onverwagse sterk winde ná die erge Kaapse storms is dalk al wat nodig was om daardie smeulende kole te laat vlam vat, en hoewel ’n mens steeds nie behoort te bespiegel sonder die staafbare feite nie, wonder ’n mens in elk geval hoekom hierdie smeulende onderbos nie lankal geblus is nie?
Maar, terwyl alles aan die afgelope week heeltemal hopeloos en sonder ’n greintjie mooiheid vertoon, is daar dinge wat mense soms miskyk wat vir my, persoonlik, hoop gee vir die mensdom en Suid-Afrika. Helfte van die video’s van die Suid-Kaap brande het beeldmateriaal van die vlamme en die brandende huise, geboue en bosse bevat wat mense en nuusagentskappe geneem het. Die ander helfte, wat ek tussendeur hierdie eerstes gesien het, was oor mense uit die omliggende dorpe en kerke wat hope en hope skenkings – kos, klere en baie ander goed – in pakkamers en parkeerterreine sorteer, terwyl trokke in die agtergrond met nog skenkings aangery kom. Sakke en sakke vol goed… Van mense wat die eerste helfte van die video’s gesien het, en nie eers noodwendig in die omgewing bly nie, maar op die kleinste manier wat hulle kan die mense van Knysna wil help.
En dit was vir my die hoogtepunt van die hele storie – die trane hou aan kom, maar van verligting en blydskap.
Dit is maar net enkele voorbeelde… Weereens sit ek te ver van die huis af om van al die aktiwiteite wat in die Knysna-omgewing plaasvind, te weet. Ek sit maar net magteloos en kyk vanuit my veilige koshuiskamer in Potchefstroom, en dink aan maniere om ’n bydrae te maak. En ek probeer meer berigte kry wat sê dat die brande nou weer grootliks onder beheer is, maar gelukkig is daar ’n hele paar van hulle. My hart en gebede gaan uit aan die mense wat deur hierdie vreeslike ding geraak is, op watter manier ookal. En ek juig oor die mense in ons land wat van oral – letterlik – hulp aan die mense in Knysna stuur, wat hoop en medemenslike liefde toon te midde van die trane en hartseer.
Hierdie maand se Weg!-tydskrif sal ’n ereplekkie op my rak kry, en wanneer ek die komende naweek huis toe gaan, sal ek vir myself kan sien hoe lyk Dalene Matthee en Oupoot se bos, die pragtige dorp en alles rondom dit… Maar ek sal ook weet dat God sy kinders nie in die steek laat nie, en tyd genees nie alles nie, maar Hy kan, deur liefde – soos ons dit kon sien in die dade van soveel mense in die afgelope week.