Swede wiki | TheReaderWiki
Koninkryk van Swede
(Sweeds vir: "Vir Swede - met die tyd")
en grondwetlike monargie
449 964 km2 (57ste)
173 745 myl2
9 658 301
21,5 / km2 (195ste)
555,6 / myl2
$393,774 miljard (34ste)
$40 870 (14de)
$552,042 miljard (21ste)
$57 297 (7de)
MOI (2013) ▼ 0,898 (12de) – baie hoog
Gini (2012) 24,9 – laag
Swede (Sverige [ˈsværjɛ] luister (hulp·inligting)), amptelik die Koninkryk van Swede (Sweeds: Konungariket Sverige luister (hulp·inligting)), is met 'n oppervlakte van 449 964 vierkante kilometer en 'n bevolking van naastenby 9,7 miljoen die grootste van die Skandinawiese lande. Die hoofstad en grootste stad is Stockholm. Swede is 'n konstitusionele, erflike monargie met koning Carl XVI Gustaf as seremoniële staatshoof en 'n parlementêre demokratiese regeringstelsel met 'n eenkamerparlement, die Riksdag.
Variasies van die naam Swede word in die meeste tale gebruik, met uitsondering van die Deense en Noorse naam Sverige, Faroëse Svøríki en Yslandse Svíþjóð, asook uitsonderings in sommige Finse tale, soos Ruotsi (Fins) en Rootsi (Esties), verwysende na die mense van die kusgebiede Roslagen, Uppland, wat bekend staan ​​as die Rus' en daardeur etimologies verwant is aan die naam Rusland.
Wiking-tydperk en kerstening
Die handel met Arabië het dié met die Bisantynse Grieke nog oortref en net op die Sweedse eiland Gotland is tydens argeologiese opgrawings meer as 40 000 silwermunte opgegrawe. Die Wikings het veral pelse en slawe uit die Finse, Slawiese en Baltiese gebiede en juweliersware uit edelmetale na die Oosterse gebiede uitgevoer. Eers omstreeks 1050, toe die silwermyne in die Oostelike Kalifaat uitgeput was en deur die mynboubedrywighede in die Duitse Harz-bergreeks vervang is, het die Wiking-handel tot stilstand gekom. Die handel in die Oosseegebied is vervolgens deur Slawiese stamme oorheers.
Stigting van die Koninkryk Swede
Swede as 'n Noord-Europese groot moondheid
Nieu-Swede ( Nya Sverige) omstreeks 1650
Swede het nogtans nie oor die nodige ekonomiese en finansiële middele beskik om sy status as 'n groot moondheid te handhaaf nie. Veral die klein bevolking van slegs 1,1 miljoen mense (waarvan 800 000 in die Sweedse kerngebied) was 'n probleem - die land het gevolglik nie oor 'n voldoende demografiese basis vir sy belasting en sy leër beskik nie. Swede het dus geprobeer om met 'n merkantilistiese ekonomiese beleid (waaronder die bevordering van uitvoere soos smeeyster, kanonne, koper en houtprodukte, buitelandse beleggings uit Nederland en Duitsland en die immigrasie van opgeleide mannekrag) vir sy klein bevolkingsbasis te kompenseer.
Sy grootste teenstanders op die internasionale arena was Denemarke, Pole, Brandenburg en later ook Rusland. Die Sweedse staat het sy oorlogsvoering deur belastingvoordele en die afstaan van kroondomeine aan die Sweedse adel gefinansier wat sodoende oor 72 persent van die grondbesit beskik het.
Die Groot Nordiese Oorlog (1700–1721)
Die Vryheidstydperk (1719–1772)
Die Sweedse state het die politieke onsekerheid ten opsigte van die troonopvolging ná koning Karl XII gebruik om in die jare 1719 en 1720 'n nuwe grondwet af te kondig wat van die Ryksdag die enigste wetgewende gesag in die land gemaak het. Die Ryksdag was nog steeds volgens die vier state - adel, klerus, burgers en boere - saamgestel, en aangesien die meerderheidsbeginsel tydens besluitneming toegepas is, was die toestemming van drie state noodsaaklik om 'n wetsontwerp goed te keur. Die politieke aktiwiteite wat in die Ryksdag begin ontwikkel het, het baie op dié van moderne parlementarisme gelyk, alhoewel die moderne begrip van demokrasie nog redelik onbekend was in hierdie periode - politieke teenstanders het soms in die tronk beland of is selfs tereggestel.
Die Gustaviaanse tydperk (1772–1809)
Die 19de eeu
Die 19de eeu is gekenmerk deur 'n vinnige bevolkingsgroei: die land se inwonertal het tussen 1800 en 1900 van 2,3 tot 5,1 miljoen meer as verdubbel.
Tydens die Napoleontiese Oorloë het die buitelandse handel sterk afgeneem - die vroeë 19de eeu was sodoende deur stagnasie en 'n ekonomiese krisis gekenmerk. In 1809 is koning Gustav IV Adolf, wat sedert 1792 geregeer het, ná 'n staatsgreep afgeset. Die nuwe regeringsvorm, wat op die beginsel van magsdeling volgens die Franse filosoof Montesquieu berus het, het van Swede in politieke opsig 'n stabiele land gemaak.
Swede was in die tweede helfte van die 19de eeu nog steeds 'n relatief arm land. Ten spyte van die uitbou van die spoorwegstelsel en die groei van die houtbedryf was negentig persent van die bevolking in die landbousektor werksaam. In die laat 19de eeu is proteksionistiese maatreëls soos invoerbelasting op graan (1888) en nywerheidsprodukte (1892) ingestel.
Alhoewel die land in 1850 net 3,5 en in 1930 ses miljoen inwoners gehad het, het in hierdie periode meer as 1,5 miljoen Swede veral na Noord-Amerika geëmigreer - sowat 'n kwart van die totale bevolking. Baie van die emigrante het uit die benadeelde landboustreke van Småland, Bohuslän of Värmland gekom en in die VSA klein Sweedssprekende landelike gemeenskappe in deelstate soos Minnesota en Wisconsin gestig. Een van die hoofredes vir emigrasie was die omwenteling in die Sweedse landbousektor - die voorheen gemeenskaplike landbou is in enkelplase opgedeel en sodoende is ook die tradisionele dorpsgemeenskappe ontbind. Talle bewoners van die platteland het regstreeks na oorsese lande geëmigreer, terwyl ander eers probeer het om 'n nuwe heenkome in stedelike gebiede te vind.
Baie van die demokratiese hervormings van die 20ste eeu het min of meer uit die ervarings met die groot emigrasiegolf en die regeringsverslag oor die redes vir emigrasie, wat in 1908 vrygestel is, voortgespruit.
'n Ander tipiese kenmerk van die destydse Sweedse samelewing was die opkoms van groot volksbewegings soos die geheelonthouers, vrye kerk- of opwekkingsbeweging, vrouebeweging en veral die arbeidersbeweging wat saam met die nywerheidsomwenteling in die 19de eeu sterk gegroei het. Die gildestelsel, wat sy oorsprong in die Middeleeue gehad het, is vanaf 1846 deur nuwe arbeidersverenigings, die voorlopers van moderne vakbonde, vervang. Nadat die eienaars van 'n saagmeule in Sundsvall lone in 1879 met tussen 5 en 20 persent verminder het, het werkers gestaak en koning Oscar II het selfs troepe in Sundsvall ontplooi. Niemand is in die insidente gewond nie, tog het die kroon met sy optrede skerp reaksie uitgelok en militante Sosialistiese vakbondleiers het steeds meer invloed gewen. Die ledetal van Swede se Sosiaal-Demokratiese Party wat in 1889 gestig is, het in die periode tussen 1895 en 1905 versesdubbel tot 67 000, en die party het in die parlement oor dertien afgevaardigdes beskik.
Frederika Bremer en Ellen Key was beduidende 19de eeuse skrywers. Terwyl Bremer met haar werke die stryd om gelyke regte vir vroue begin het, het Key met haar pleidooi vir groter ekonomiese onafhanklikheid van vroue en moeders 'n taboe oortree. Juis op die platteland, waar vroue ná die ontvangenis of geboorte van 'n kind dikwels moes trou, het hierdie nuwe siening baie aandag getrek.
Die vroeë 20ste eeu
In 1901 het Swede die algemene diensplig ingevoer. Die ontbinding van die politieke unie met Noorweë in 1905 - Oskar II was nie bereid om 'n Noorse wet ten opsigte van die opening van Noorse konsulate in die buiteland goed te keur nie en het sodoende die aanleiding tot Noorweë se onafhanklikheidsverklaring gegee - het tot groot veranderings in die Sweedse partystelsel gelei, en onder koning Gustav V het die parlementêre stelsel teen die monargie geseëvier.
Steun vir linkse regerings en organisasies
Alhoewel sy optrede in diplomatieke kringe soms bevraagteken is, was die Sweedse regering vanaf die 1960's dikwels 'n hoorbare stem vir onderdruktes in ander wêrelddele. Swede het tydens die Viëtnamoorlog politieke asiel aan Amerikaanse diensweieraars en drosters asook finansiële steun aan die Kommunistiese bewind in Noord-Viëtnam gebied (en selfs diplomatieke betrekkinge met Hanoi aangeknoop) - 'n optrede wat tot politieke geskille met die VSA gelei het. Die Sweedse premier Olof Palme het ook nie geskroom om die Spaanse diktator Francisco Franco openlik as "moordenaar" te beskryf nie. Daarnaas was Swede ook simpatiek gesind teenoor bevrydingsbewegings in Latyns-Amerika en Afrika (waaronder die Suid-Afrikaanse ANC). Die Sweedse beleid in hierdie opsig was nie uitsluitlik gegrond op linkse politieke stromings wat die land destyds oorheers het nie, maar het ook uit Swede se tradisionele beleid van onsydigheid voortgespruit.
Die laat 20ste en vroeë 21ste eeu
'n Klein straatjie in Gamla stan ( Die ou dorp), die historiese stadskern van Stockholm
Ten opsigte van sy etniese verdeling was Swede eeue lank 'n baie homogene land en Sweeds - 'n Noord-Germaanse taal - was steeds die moedertaal van die oorwegende meerderheid van die bevolking. Sowat 90 persent van etniese Swede is lede van die Lutherse Kerk van Swede wat al byna 500 jaar as staatskerk gedien het. Daar is twee inheemse etniese minderhede in die land - Finssprekendes langs die grens met Finland in die noorde en sowat 17 000 Sami. Naas die Noord-Sweedse binneland beskou die Sami ook gebiede in die aangrensende lande as hul tuisland en die totale Samiese bevolking word vandag op tussen 50 000 en 60 000 mense beraam. Hulle was in historiese tye veral 'n volk van jagters en vissers, maar het later op die teelt van rendiere gekonsentreer. Die meeste huidige Sami is egter in ander ekonomiese sektore werksaam.
Die werkloosheid tydens die Groot Depressie van die dertigerjare het met laer geboortesyfers gepaardgegaan en die jaarlikse bevolkingsgroei het afgeneem tot 0,3 persent. Die demografiese ontwikkeling het destyds die aanleiding gegee tot 'n nasionale gesinsbeleid wat daarop gemik was om die situasie van vroue te verbeter en beroeps- en gesinslewe met mekaar te versoen. Gunnar Myrdal se werk oor die Sweedse demografiese krisis, Kris i befolkningsfrågan, wat in 1935 verskyn het, het 'n belangrike rol by die formulering van die nuwe beleid gespeel.
In 2008 het sowel die aantal immigrante (101 071) asook die aantal emigrante (meer as 45 000) 'n nuwe rekordvlak bereik. Die grootste groepe immigrante was Sweedse burgers wat voorheen in die buiteland werksaam was, naas Irakis, burgers van Nordiese buurlande en Pole. Die emigrasiesyfers was in 2007 en 2008 die hoogstes sedert die groot emigrasiegolwe na Noord-Amerika in die vroeë 20ste eeu. 54 persent van alle emigrante in 2007 was buitelanders wat hulle vroeër in Swede gevestig het. Die ander 46 persent was merendeels Sweedse burgers wat hulle in die buurlande Noorweë, Denemarke en Finland gevestig het.
Die eerste minister (statsminister) word deur die Ryksdag benoem. Hy benoem op sy beurt die ministers (stadsråden) van sy regering. Sedert Oktober 2014 word die land deur 'n minderheidsregering met twee koalisiepartye (Sosiaaldemokrate en Groen Party) geregeer. Die amp van eerste minister word beklee deur Stefan Löfven (S).
Kenmerkend is die groot rol wat die Sweedse staat in die ekonomie speel - staatsuitgawes vir goedere en dienste beloop meer as dertig persent van die bruto binnelandse produk (BNP). Die grootste deel hiervan word aan onderwys, opvoeding en die gesondheidssektor bestee. In die verlede is meer as 'n vyfde van die BNP herverdeel en regstreeks aan ontvangers van uitkerings onder die Sweedse welvaartstelsel uitbetaal.
As strukturele sterktes van die Sweedse ekonomie word veral die hoogs ontwikkelde infrastruktuur, die betreklik hoë persentasie ekonomies aktiewe vroue, die groot persentasie Sweedse werknemers wat hoër opleiding voltooi het, aansienlike beleggings in menslike kapitaal, navorsing en ontwikkeling asook die relatief lae belasting op bedryfsinkomste uitgewys. Daarenteen word die uitgebreide werkloosheidskoers (onder meer onder jeugdiges - 17,8 persent in 2017), die groot getal vroeg afgetredenes en langtermynsiekes en hoë prysvlakke as gevolg van die markmag wat 'n relatief klein aantal groot ondernemings in bepaalde sektore soos die bou- en voedselbedryf en staatsmonopolies soos dié op drank.
Die huidige ekonomiese welvaart van Swede is 'n fenomeen wat eers ná die Tweede Wêreldoorlog ontwikkel het. In vergelyking met ander Europese gebiede was die land ten opsigte van sy topografie, geologie en klimaat eeue lank benadeel en het net danksy verbeterde verbouingsmetodes in die landbousektor, tegniese vooruitgang en die invoering van tegniese kommunikasie- en vervoermiddels sedert die middel van die 19de eeu 'n vinnige modernisering en industrialisering beleef.
Nogtans het die Sweedse ystererts- en kopervoorrade al in die Middeleeue 'n belangrike rol vir die inheemse en Europese ekonomie gespeel. Die kopermyn in Falun was vanaf die jaar 1280 die beduidendste in Europa wat van Swede 'n belangrike moondheid gemaak het. Die ysterertsontginning het in die 14de eeu in Sentraal-Swede begin; later is ystertertsmyne ook in die noorde van die land geopen. Omstreeks 1750 het Swede sowat 40 persent van die wêreldproduksie opgelewer. Hierdie aandeel het intussen tot sowat twee persent gedaal, tog bly Swede steeds een van die belangrikste uitvoerders van ystererts. Die land beskik oor 90 persent van alle Europese voorrade van ystererts van gehalte. Die baie hoë kwaliteit van die plaaslike ystererts het ook van Sweedse staal 'n gewilde uitvoerproduk gemaak.
In die eerste helfte van die 19de eeu was Swede nog steeds deur 'n agrariese ekonomie gekenmerk - sowat 90 persent van die bevolking was in die landbousektor werksaam wat met sy tradisionele strukture nie oor die geskikte basis vir 'n modernisering beskik het nie. Die bevolkingsontploffing in die 19de eeu het sodoende ernstige probleme vir die land geskep. Haglike lewensomstandighede het honderdduisende mense genoodsaak om 'n nuwe heenkome in Noord-Amerika te vind.
Die vinnige industrialisering wat in die tweede helfte van die 19de eeu begin het, het van Swede tot die Groot Depressie in 1929 'n moderne nywerheidsland gemaak. In die periode tussen 1850 en 1970 was die Sweedse ekonomie - naas dié van Japan - die snelste groeiende ter wêreld en danksy die invoering van die volksskool in 1842 het Swede naas die VSA ook oor die gevorderdste onderwysstelsel van alle lande beskik. Met die herorganisering van die Ryksbank, wat oorspronklik in 1688 gestig is en tot die oudstes ter wêreld behoort, het Swede in 1834 ook die finansiële grondslag vir sy vinnige ontwikkeling gelê.
Die grootskaalse uitvoer van ystererts, hout en pulp het 'n gesonde basis vir die verdere ekonomiese ontwikkeling van die land geskep. Swede het genoeg buitelandse valuta verdien om gevorderde tegnologieë en gesofistikeerde nywerheidsgoedere in te voer en geleidelik begin om ook self nuwe nywerheidsprodukte te ontwikkel. Die eerste tafeltelefoon is deur Lars-Magnus Ericsson gebou; Sven Wingquist het die ontwerp en gehalte van moderne koeëllaers verbeter; Alexander Lagerman het 'n nuwe masjien vir die massavervaardiging van vuurhoutjies ontwikkel; Alfred Nobel het 'n patent vir dinamiet ontvang; Baltzar von Platen het die eerste gasaangederwe koelmasjien gebou en Gustaf de Laval het bekendheid as die uitvinder van die moderne melkskeier verwerf.
Die industriële ontwikkeling het sy hoogtepunt teen die middel van die 1960's bereik, terwyl die aantal werknemers in die nywerheidsektor sedert die 1970's ten gunste van die dienssektor afgeneem het. In 2003 was 2,1 persent van die werknemers in die landbou werksaam, 22,6 persent in die nywerheid- en 75,1 persent in die dienssektor.
Die Sweedse staat speel nog steeds 'n beduidende rol in die ekonomiese lewe - regstreekse en indirekte belastings verteenwoordig sowat 50 persent van die BGP, terwyl die staatsuitgawes vir goedere en dienste meer as 30 persent van die BGP beloop. Die Sweedse staat belê veral in die onderwys- en gesondheidstelsel. Meer as 20 persent van die BGP is vir regstreekse sosiale toelae met die oog op herverdeling van inkomste bestee.
Die Sweedse welvaartstaat
Die eerste fase, wat omstreeks 1870 begin en tot die 1960's geduur het, was gekenmerk deur 'n liberale ekonomiese beleid waarby die staat die vryemark net soos die gesondheids- en onderwysstelsel en die land se infrastruktuur met sy vooruitstrewende wetgewing ondersteun en ontwikkel het. Die totale staatsuitgawes - gemeet as aandeel aan die bruto binnelandse produk (BBP) - was in 1960 nog so hoog soos dié van die Verenigde State. Tydens hierdie fase het Swede, gemeet aan die bruto binnelandse produk per capita, van een van die armste lande in Wes-Europa tot die derde welvarendste ontwikkel.
'n Belangrike kenmerk van die Sweedse model was die noue samewerking tussen die regering, werkgewers en werknemers. Die Sosiaal-Demokratiese Party het hierdie samewerking as die enigste konstruktiewe manier beskou waarop die ontwikkeling tot 'n welvaartstaat moontlik sou wees. Die Sosiaal-Demokrate het hierby voordeel getrek uit die feit dat die land se nywerheidsektor deur 'n klein aantal welvarende gesinne oorheers is (waaronder die Wallenbergs wat nog steeds 'n leidende dinastie van nyweraars is) wat bereid was om Swede se ekonomiese en maatskaplike model saam met die regering te beplan. Daarnaas het die Sosiaal-Demokrate die land vanaf 1932 dekades lank geregeer - met die uitsondering van twee periodes tussen 1976 en 1982, en tussen 1991 en 1994 - en sodoende vir politieke stabiliteit gesorg.
Die Sweedse welvaartsmodelstaat het sowel die posisie van vakbonde asook dié van werkgewers versterk. Nadat die eerste derde van die 20ste eeu deur 'n groot aantal stakings gekenmerk was, het vakbondleiers en nyweraars in 1938 in Saltsjöbaden naby Stockholm byeengekom om 'n historiese ooreenkoms te sluit. Die vakbonde het hulself daartoe verplig om stakings en ander maatreëls vroegtydig aan te kondig, terwyl die werkgewers ingestem het om meer regte aan werknemers te gee. Die ooreenkoms is in 1940 onderteken en die Sweedse nywerheidsektor het oor die volgende dekades vinnig ontwikkel sonder om deur stakings of nasionaliserings ontwrig te word. Ná die Tweede Wêreldoorlog was werkloosheidsyfers uiters laag, die privaatsektor was mededingend en winsgewend, terwyl korporatiewe belasting met sowat 28 persent een van die laagstes in Europa was.
Die tweede fase het van 1960 tot 1985 geduur. In hierdie periode het Swede steeds aan sy vryemarkbeleid vasgehou, die hoofimpuls van die destydse beleid was egter die bou van 'n omvattende welvaartstelsel. Die staatsuitgawes as aandeel van die BBP het gevolglik skerp gestyg van 30 persent in 1960 tot 'n rekordsyfer van byna 65 persent in die laat 1980's. In dieselfde tydperk is die maksimale persoonlike inkomstebelasting vir die meeste voltydse werknemers van 40 tot tussen 65 en 75 persent verhoog.
Swede se ekonomiese prestasie was in hierdie tydperk middelmatig - die BBP per capita was tussen 1970 en 1995 18 persent laer as dié van die welvarendste OESO-lidstate en Swede is net as die 17de rykste land in die OESO gelys.
Die Sweedse Minister vir Volhoubare Ontwikkeling, Mona Sahlin, het op 7 Februarie 2006 'n regeringsplan aan die publiek bekend gestel waarvolgens Swede teen 2020 die eerste "olievrye ekonomie ter wêreld" sal wees. Die toekomstige energiebeleid sal op die uitbou van hernubare energiebronne, veral die gebruik van bioenergie deur middel van houtverwerking, windkrag, golfkrag (branderkrag) en biogas, konsentreer. Die ontwikkeling van effisiënte tegnologieë ter vermindering van die energieverbruik is 'n tweede hoofdoelwit.
In 2008 het Swede nog sowat 'n derde van sy energie uit fossielbrandstowwe opgewek - veral die vervoersektor is sterk afhanklik van ru-olieinvoere. Kernkrag- en waterkragsentrales lewer respektiewelik die helfte van alle krag op wat in die land opgewek word. Die Sweedse energieverskaffer Vattenfall het in Mei 2006 aangekondig dat hy groot bedrae aan die uitbou van windkrag sal bestee. Die vermoë van sy windkragaanlegtes sal van 7 terawattuur in 2006 tot 17 terawattuur in 2016 uitgebou word.
Smörgåsbord - 'n tipiese Sweedse buffet-ete
Moderne Sweedse sjefs sluit by die ou tradisie aan om geregte steeds by die jaargetye aan te pas. Elkeen van die vier seisoene het in Swede sy eie besondere spesialiteite soos sagte groente in die lente; vrugte, bessies en vis in die somer; skulpvis, wildvleis en sampioene in die najaar en die bekende Julbord in Desember - 'n buffet-ete met ingemaakte haring, gemarineerde salm, vleisballetjies (köttbullar), paling met eierroom en ander geregte. Tradisionele kulinêre feesdae is Pase, die Midsomerfees, Augustus met sy kreef-ete en Kersfees.
↑ "Population Statistics" (in Sweeds). Statistics Sweden. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 5 Mei 2017. Besoek op 3 Oktober 2014.
↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 (en) "Swede". Internasionale Monetêre Fonds. Besoek op 8 Desember 2013.
↑ "2014 Human Development Report" (PDF) (in Engels). 14 Maart 2013. pp. 21–25. Geargiveer (PDF) vanaf die oorspronklike op 1 November 2019. Besoek op 3 Oktober 2014.
↑ "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)" (in Engels). Eurostat Data Explorer. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 29 Mei 2020. Besoek op 3 Oktober 2014.
↑ Kinder, Hermann en Werner Hilgemann: dtv-Atlas zur Weltgeschichte. Karten und chronologischer Abriss. Boekdeel 1: Von den Anfängen bis zur Französischen Revolution. München: Deutscher Taschenbuch Verlag 1980, bl. 131
↑ Kinder/Hilgemann (1980), boekdeel 1, bl. 271
↑ Kinder, Hermann en Werner Hilgemann: dtv-Atlas zur Weltgeschichte. Karten und chronologischer Abriss. Boekdeel 2: Von der Französischen Revolution bis zur Gegenwart. München: Deutscher Taschenbuch Verlag 1980, bl. 84
↑ Kinder/Hilgemann (1980), boekdeel 2, bl. 84
↑ Polyglott APA Guide Schweden. Berlyn en München: Langenscheidt Verlag 2006, bl. 46
↑ 10,0 10,1 Polyglott APA Guide Schweden (2006), bl. 48
↑ www.schwedentor.de: Bevolking
↑ Bundeszentrale für politische Bildung: Länderbericht Schweden - Migration: Aktuelle Trends
↑ Duitse Departement van Buitelandse Sake: Swede. Besoek op 24 April 2017
↑ "Duitse Departement van Buitelandse Sake: Swede - Ekonomie. Besoek op 11 Desember 2018". Geargiveer vanaf die oorspronklike op 27 Maart 2019. Besoek op 11 Desember 2018.
↑ Henningsen, Bernd en Lothar Schneider: Skandinavien - Norwegen, Schweden, Dänemark. Augsburg: Weltbild 2008, bl. 214
↑ Henningsen/Schneider (2008), bl. 215
↑ John Reader: Cities. Kindle-eboek. New York: Grove Press 2004, pos. 6077
↑ Der Fischer Weltalmanach 2007. Frankfurt am Main: Fischer Taschenbuch Verlag 2006, bl. 416
↑ Lindbeck, Assar: Nordisch neoliberal. In: Financial Times Deutschland, 7 September 2007, bl. 30
↑ 20,0 20,1 Polyglott APA Guide Schweden (2006), bl. 66
↑ 21,0 21,1 21,2 Lindbeck (2007)
↑ 22,0 22,1 Der Fischer Weltalmanach 2007, bl. 417
This page is based on the Wikipedia article Swede; it is used under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 Unported License (CC-BY-SA). You may redistribute it, verbatim or modified, providing that you comply with the terms of the CC-BY-SA.