Ter wille van hul openbarebetrekkinge-strategie ignoreer die raad die 12% en voer aan dat Amcu ’n 58%-verhoging eis, deur slegs op die R12 500 te fokus.
Die ander mynbouvakbond, die NUM, eis weer ’n 15%-verhoging, maar het sommer met die intrapslag aangedui dat as die raad hulle ’n 12%-verhoging aanbied, hulle talle ander eise sal laat vaar.
Vakbonde se aanvangseise moet verstaan word in die lig van die posisionele onderhandelingsmodel wat die norm in Suid-Afrika is – maar kunsmatig is.
Die jongste PwC-verslag oor die vergoeding van uitvoerende hoofde het nie op ’n geleë tyd vir mynhuise gekom nie, want die salarisse wat daarin vermeld word, toon geen teken van ’n kwynende mynbedryf nie. Vir doeleindes van openbare betrekkinge het die raad ná die openingsaanbiedings op die 6,5%-aanbod aan sommige intreevlakwerkers gefokus om die indruk van ’n bo-inflasie-verhoging te skep.
Onderhandelinge is dus ’n spel totdat ’n dooie punt bereik en vakbonde se openingseise irrelevant word, waarna die fokus na die werkgewer se posisie skuif. Hierdie posisionele onderhandelingsmodel het ’n “fopnuus-model” geword en dit is hoog tyd dat Nedlac die leiding neem om ’n produktiewer, deursigtiger en geloofwaardiger model te help vestig.
Hy het in ’n ekonomiese oorsig gesê boere bevind hulle in ’n gunstige groeisektor. “Elke jaar neem die wêreldbevolking met 88 miljoen mense toe. Dit is meer as die bevolking van Duitsland (23 miljoen).”
Oor Suid-Afrika se jongste gedeeltelike kredietafgradering deur Standard & Poor (S&P) en Moody’s se waarskuwing dat hy sy posisie ten opsigte van Suid-Afrika wil hersien, het Lemmer gesê as dit ’n volle afgradering was, sou die rand met 50c tot 70c verswak het. Meer as R10 miljard sou ook uit Suid-Afrika geneem word. “Soos sake nou staan, het die rand verswak van R13,85 tot R14,10. Vir elk sent wat die rand swakker is, maak dit R3/ton verskil aan die mielieprys en dit skep geleenthede waarvan ’n boer bewus moet wees.”
As Suid-Afrika se ekonomiese groei nie verbeter nie, sal die waarskynlikheid van verdere afgradering toeneem, wat die rand teen ander geldeenhede sal laat verswak. “Die Suid-Afrikaanse landbou is egter hoofsaaklik uitvoergedrewe en sodoende in ’n mate verskans teen die nadelige impak van ’n krediet-afgradering. Om dié rede moet verdere beleggings in die landbou in sulke onstuimige tye nie oor die hoof gesien word nie.”
“Dit lyk of die somerreëngebied ’n natter fase betree, met die sonvleksiklus wat nou baie naby aan ’n onderste draaipunt is. Daar is ook nou ’n groot waarskynlikheid dat ’n La Nina kan ontwikkel. Dit kan lei tot bogemiddelde reënval in die sentrale en westelike dele van Suid-Afrika, insluitend die westelike dele van die Noord- en Wes-Kaap. Minder reën kan oor die oostelike produksiegebied voorkom.”