EFF dreig Unisa oor gratis onderrigOfentse Fanon Moema, voorsitter van die EFF se studentevereniging by Unisa (Foto: ANA) Lede van die Ekonomiese Vryheidsvegters (EFF) by die Universiteit van Suid-Afrika (Unisa) het Vrydag gedreig dat die instelling sy deure sal moet sluit as gratis onderrig, “wat lukraak deur pres. Jacob Zuma aangekondig is”, nie ingestel word nie. “Ons is hier om gratis onderrig te kry soos hulle beloof het. Selfs die Grondwet van Suid-Afrika en die Vryheidsmanifes verwys na onderwys. Ons sê ons is hier, ons is swart, en selfs net op daardie meriete alleen verdien ons gratis, gehalte en dekoloniseerde onderrig,” het Ofentse Fanon Moema, voorsitter van die EFF se studentevereniging by Unisa, gesê. Hy het buite die geslote Sunnyside-kampus met verslaggewers gesels. “Ons is in gesprek met die waarnemende visekansellier en die registrateur [prof. Michael] Temane. Hulle is ook hier. Die studente sê hierdie persone moet aanspreeklik gehou word. Ons wil gratis onderrig hê.” Honderde voornemende Unisa-studente het Vrydag buite die kampus saamgedrom. Verskeie polisiebeamptes het die besige Justice Mahomed (Walker/Charles)-straat voor die gesluit terwyl die groep jongmense al hoe meer ongeduldig geword het en frustrasie toegeneem het. “Die gratis onderrig wat genoem word, is vir ons net ŉ storie wat deur die media en so aan bevorder word. In praktyk is ons hier. Op die eerste dag van registrasies verlede week Woensdag, het die universiteit reeds uitsmyters ontplooi om ons te kom hanteer en ons te takel, omdat hulle eenvoudig weet dat hulle nie gratis onderrig by Unisa kan instel nie,” het Moema gesê. Hy het gesê kommer oor studente wat ŉ stormloop sal hou tydens instap-registrasies is nie ŉ bekommernis by een van die grootste hoër instansies in die wêreld nie, omdat die saak al vorige jare goed hanteer is. “Studente staan jaarliks in rye om aansoek te doen en te registreer. Miskien is ŉ stormloop ŉ krisis by ander voltydse universiteite. Dieselfde studente was verlede semester ook hier in die ry. Wat hulle nou doen, is nie ŉ nuwigheid nie. Die stelsels werk só dat, selfs al doen jy by die huis aansoek, moet jy nog steeds hierheen kom en in ŉ ry kom staan. Jy moet die aanbod in persoon kom aanvaar, hier by die universiteit,” het Moema verduidelik. Zuma het in Desember aangekondig dat die Suid-Afrikaanse regering van 2018 ten volle gesubsidieerde gratis hoër onderwys aan “arm en werkersklasstudente” sal bied. Die regering sal oor die volgende vyf jaar sy subsidies aan universiteite van 0.68% na 1% van die BBP verhoog, soos aanbeveel deur die Heher-kommissie van Ondersoek oor hoër onderwys en opleiding, het die presidensie in ŉ verklaring gesê. Wat betref openbare universiteite, “as ŉ gevolg van die beduidende verhoging in subsidie aan universiteite, sal daar geen klasgeldverhogings wees vir studente uit huishoudings wat tydens die 2018 akademiese jaar minder as R600 000 per jaar verdien nie”, het die presidensie in daardie stadium gesê.