Europese herkoms | minderheidsverslag - Part 2
Sleutelwoord: Europese herkoms
Vaarwel, die Nuwe Suid-Afrika
In 1966 is die dokumentêre rolprent Africa Addio (Vaarwel Afrika) vrygestel. Hierdie rolprent dokumenteer gebeure na die ontrekking van Europese lande uit hulle kolonies in Afrika. Dit is 'n skokkende film wat verskriklike gebeure in verskeie Afrikalande uitbeeld. Dit het drie jaar geneem om te verfilm en is die werk van gerespekteerde Italiaanse vervaardigers van dokumentêre films. Ondermeer bevat dit die enigste beelde wat bestaan van die massamoord in 1964 op Zanzibar (tussen 5,000 en 20,000 Arabiere en Asiërs is vermoor). Dit toon ook die heldhaftige redding van blankes in Leopoldville, Kongo, deur huursoldate. Daar is verskillende weergawes van hierdie film op die internet beskikbaar. Internet Archive se weergawe kan gratis afgelaai word en is in Italiaans met Engelse onderskrifte. Let daarop dat persone onder 18 liefs nie die film moet kyk nie.
Hoekom is dit belangrik om hierdie film te sien? Eerstens is dit gebeure wat werklik plaasgevind het, dit is 'n rekord van hoe moderne Afrika begin het. Ten tweede bevat dit ook beelde van Suid-Afrika in daardie jare en toon die groot kontras tussen Suid-Afrika en die res van Sub-Sahara Afrika. In daardie jare was Dr. Verwoerd aan bewind en het Suid-Afrika ongekende voorspoed beleef. Die Bosoorlog het in 1966 begin, dieselfde jaar as wat die film vrygestel is. Dr. Verwoerd is ook in 1966 vermoor. Derdens toon die film wat ons in die nabye toekoms te wagte kan wees. Ons kan baie daaruit leer.
In Africa Addio word die Ou Suid-Afrika beskryf as nie soos Europa nie, maar ook nie soos Afrika nie. In Kenia was die meeste blankes Kolonialiste wat nog dieselfde lewensstyl probeer volg het as in Brittanje (byvoorbeeld vosjagtery). In Suid-Afrika het die meerderheid blankes 'n eie inheemse kultuur gehad en word ons in die film beskryf as "Boers". Bantoes in Suid-Afrika het 'n hoër lewenstandaard as elders in Sub-Sahara Afrika gehad.
Die Ou Suid-Afrika het in 1910 ontstaan en is in 1994 vernietig, amper 30 jaar na die film vrygestel is. Nou behoort die Ou Suid-Afrika tot die geskiedenis. Dit kan en sal nie weer herleef nie. Die Nuwe Suid-Afrika bestaan sedert 1994 en is na 24 jaar besig om al meer te lyk na wat in Africa Addio gedokumenteer is. Dit wil voorkom of hierdie geskiedenis hom in Suid-Afrika gaan herhaal. Waar laat dit ons, die blankes in Suid-Afrika?
In hierdie dae wat amper almal op sosiale media (Facebook, WhatsApp, ensovoorts) bedrywig is, sou mens verwag dat almal ingelig sal wees oor wat om ons aangaan. En wat met sommiges van ons aan die gang is. Ek verwys na plaasmoorde, onteiening sonder vergoeding, die veldtog teen Afrikaans, swart bemagtiging, wit plakkerskampe en sulke dinge. Dinge wat ons direk, fisies en andersins, bedreig. Die wolf is besig om die deur af te breek.
Ons veronderstel dat almal behoort te weet, maar blykbaar is daar baie van ons mense wat nog nie weet nie. Hoekom hulle nie weet nie is 'n raaisel. Dalk kom die boodskap nie by hulle uit nie. Dalk kom die boodskap by hulle uit, maar hulle verstaan dit nie. Dalk kom die boodskap by hulle uit, maar hulle luister nie. Dalk wil hulle nie luister nie. Dan is daar die wat die boodskap gehoor het en dit nie glo nie. Sommige reaksies oor onteiening sonder vergoeding wat ek gesien het, lui: hulle sal dit nie doen nie want dit is net praatjies, hulle mag dit nie doen nie want dit is teen die wet of hulle kan dit nie doen nie want dit is nie moontlik nie. Die slegte nuus is dat hulle dit kan doen, hulle wil dit doen en hulle sal dit doen. Hulle is reeds besig daarmee. Hoe gaan jy dit verhoed? Dit is nog net die begin.
Die een groot probleem in Suid-Afrika waaroor niemand praat nie en wat waarskynlik nie opgelos kan word nie, is die aanwas van mense. Dit was die eintlike rede waarom Apartheid nie wou werk nie. Die Bantoes se getalle neem hand-oor-hand toe, terwyl Blankes se getalle afneem. Soos die Bantoes se getalle toeneem, so word hulle behoefte aan grond al hoe meer. Waar moet hulle woon, waar moet hulle werk kry? Daar is nie genoeg skole en hospitale nie. Alles word duurder en die bietjie inkomste word minder. Die woede van die massas word al hoe meer. Ons stuur af op 'n onafwendbare breekpunt.
Vergeet van die Ou Suid-Afrika, dit bestaan nie meer nie. Die Nuwe Suid-Afrika stuur af op chaos. 'n Ander politieke party is nie die antwoord nie, die huidige politieke stelsel is nie die antwoord nie. Daar is nie oplossings nie. Ons sal radikaal anders moet dink as voorheen.
Asof ons situasie nie haglik genoeg is nie, gun ons onsself die weelde van verdeeldheid. Eerstens is daar die groot aantal organisasies wat elkeen sy eie doelwitte en insigte het. Hoe kan ons verdeeldheid as gevolg van organisasies verminder? Ons benadering moet wees: is die organisasie aan ons kant of nie? Die wat aan ons kant is, kan ons ondersteun. Niks verhoed my en jou om meer as een organisasie te ondersteun nie. Ons kan mekaar se petisies en optogte ondersteun. Vergeet die twiste van die verlede, vergeet die etikette, vergeet die neusoptrekkery. Laat ons met mekaar praat, inligting uitruil, na mekaar se opinies luister.
Ek weet nie of daar leiers is wat verdeeldheid saai nie. 'n Goeie leier kan uitgeken word aan sy liefde vir sy eie mense en die opofferings wat hy maak in belang van sy mense. Elkeen van ons het 'n ander opinie oor wie leiers moet wees. Om daaroor te stry en argumenteer bring ons niks verder nie. Die houding dat ons nie sus-en-so as leier sal aanvaar nie is die grootste rede vir verdeeldheid. Ons sal van hierdie houding ontslae moet raak. Ons sal ook van mense wat hiermee volhard, ontslae moet raak want dit is dieselfde as muitery. Ons is almal in dieselfde bootjie. Kleinlike twiste en opinies en vooroordele gaan die bootjie sink. Ons sal moet leer om mekaar te verdra en te ondersteun.
Ons het wel 'n gesagsliggaam nodig wat ons verteenwoordig en namens ons kan optree. Ons het nie 'n koningshuis nie, ons het nog nooit in diktators geglo nie, ons voorvaders was republikeine en het altyd eerste 'n volksraad ingestel. By Bloedrivier het die Volksraad vir Andries Pretorius gewerf en aangestel. Sonder die Volksraad was daar nie 'n Andries Pretorius nie. Wie gaan vir ons vandag 'n Hoofkommandant aanstel? Of gaan almal maak soos hulle lus voel? Die een groepie doen een ding, die ander groepie doen iets anders. Nie een weet wat die ander doen nie en partykeer werk hulle teen mekaar. Sonder 'n volksraad sit ons met anargie.
Ons moet wel bedag wees op vyande tussen ons – die wat voorgee om van ons te wees maar wat in werklikheid ons vernietiging soek. Daar is ongelukkig baie van ons mense wat 'n soort breinspoeling ondergaan het. Die media het hulle bekeer tot vyandskap teen hulle eie mense. Die geskiedenis toon dat die wat hulle beroep op gematigheid of neutraliteit altyd die vyand se kant kies. Ons moet ook onthou dat ekonomiese stand 'n rol speel. Blykbaar was die meeste hensoppers in die Anglo-Boere Oorlog bywoners. Iemand wat reeds alles verloor het, sien dinge anders as die wat nog nie het nie.
Indien daar een of ander oorlogstoestand ontstaan waar ons onsself moet verdedig, gaan ons probleme hê. Ons het nie onder die jonger geslag ervare en opgeleide soldate nie. Die heel jonges het nie dissipline of respek vir hulle meerderes nie. Die meeste voormalige offisiere het oud geword. Ons het ook nie oorlogstuig nie.
Die vraag word gevra: Wanneer gaan dit stop? Die antwoord is: Nie gou nie. Daar word gereeld gesê: Genoeg is genoeg! Ons kan net so praat as ons iets aan die saak kan doen – en ons kan nie. Al die tekens dui daarop dat ons grootskaalse geweld teen ons moet verwag. Soortgelyk aan hoe dit in Africa Addio gedokumenteer is. Ons beurt is ons beurt. Om onder die bed weg te kruip gaan nie help nie. Ons het dit nie gevra nie, maar ons kry dit in elk geval.
Dit is elkeen van ons se verantwoordelikheid om ingelig te wees. As iemand nou nog nie weet nie en nie voorbereid is nie, gaan hy en sy geliefdes daaronder lei. Daar gaan nie iemand anders wees wat hom kan kom red nie.
Author Wilco LabuschagnePosted on 1 Junie 2018 Categories GeskiedenisTags Afrikaner, Boerevolk, Europese herkoms, Geskiedenis, VolkskundeLeave a comment on Vaarwel, die Nuwe Suid-Afrika
Author Wilco LabuschagnePosted on 14 April 2018 Categories VolkskundeTags Boerevolk, Bybel, Etnologie, Europese herkoms, Geskiedenis, VolkskundeLeave a comment on Waar kom witmense vandaan?
Author Wilco LabuschagnePosted on 23 Maart 2018 Categories GenealogieTags Afrikaner, Boerevolk, Europese herkoms, Familiegeskiedenis, Gelofte, GeskiedenisLeave a comment on Engelse in die Laer
Ons en die Dag van Moeilikheid
Wie weet nog nie dat ons in ernstige moeilikheid is nie? Indien daar sulkes is, sal niks en niemand hulle meer kan help nie. Hulle is op hul eie. Onder die van ons wat weet, is daar die versugting dat daar 'n manier gevind kan word om eenheid tussen ons te bewerkstellig. Want ons is min en verdeeldheid is duur.
Wie is die "ons" waarvan ons praat? Dit is 'n vraag oor identiteit. Om dit te weet mag polities nuttig wees, maar ons praat nie oor politiek nie. Ons praat oor volkskunde want daarin is daar 'n meer nugter benadering. Dit is nodig om te weet wie ons mense is en waaraan ons uitgeken kan word. Dit is ook nodig om te weet wie nie ons mense is nie en waarom nie. Dit is ook van belang in ons betrekkinge met vreemdelinge – hulle wil weet met wie hulle te doen het. Veral vandag in die Dag van Moeilikheid.
Ons is burgers van Suid-Afrika en gevolglik Suid-Afrikaners. Maar nie alle Suid-Afrikaners is deel van ons nie, die oorweldigende meerderheid is vir ons vreemde volke en groepe. Ons is maar 'n klein en onbenullige minderheidsgroepie in Suid-Afrika. Maar nie almal van ons is Suid-Afrikaners nie, daar is van ons wat burgers van ander lande is – soos Namibië. In elk geval is Suid-Afrika, streng gesproke, 'n staat en nie 'n land nie. Daar is 'n verskil en verskillende lojaliteite. Die staat Suid-Afrika het in 1910 ontstaan as 'n Britse kolonie en het in 1961 'n republiek geword. Vir ons om te sê ons is Suid-Afrikaners is maar 'n dun draadjie om aan vas te hou. Indien jy hiervan verskil, is jy welkom om vir ons te vertel wat die Suid-Afrikaners se geskiedenis en kultuur is. Want daar is nie so-iets nie.
Ons velle is wit, oftewel ons is blankes. Word die "ons" van wie ons praat Wit Suid-Afrikaners genoem? Het al die blankes in Suid-Afrika dieselfde geskiedenis en kultuur? Nie waarvan ek weet nie. Daar is dus blankes en blankes. Al hierdie blankes verskil boonop op ander maniere ook. Van hierdie blankes is nie in dieselfde moeilikheid as ons nie, tewens hulle is medewerkers aan ons moeilikheid. Die "ons" is dus net sommige van die blankes in Suid-Afrika. Om 'n wit vel te hê is nie voldoende om ons mee te identifiseer nie. Die Whiteys as 'n gemeenskaplike groep is 'n hersenskim. En 'n hersenskim kan beskryf word as: 'n bedenksel wat lank gelede versin is, wat nou aanvaar word as waarheid, terwyl dit so ver van die werklikheid verwyderd is dat dit nie waar kan wees nie.
Die "ons" is dus net 'n gedeelte van die Wit Suid-Afrikaners (en Wit-Namibiërs en andere). Dit help ons net mooi niks as ons onsself wil identifiseer nie. Ons het iets meer spesifiek nodig. Dit bring ons by die benaming Afrikaners.
Die meerderheid Wit Suid-Afrikaners is Afrikaanssprekend – of as eerste taal of as tweede taal. Maar die naam Afrikaners verwys nie net na taal nie, dit word ook as 'n volksnaam gebruik. Die gebruik van die naam Afrikaners word dikwels gebruik as 'n sinoniem vir Boere. Die naam Afrikaners het veral prominent geword in die twintigste eeu met die ontwikkeling van die ideologie van Afrikaner-Nasionalisme. Hierdie ideologie het sekere kenmerke aan Afrikaners toegeskryf: wit, Afrikaanssprekend, Calvinisties. Daar is 'n paar probleme met die gebruik van hierdie naam. Die "ons" wat in die moeilikheid is, is nie slegs Afrikaanssprekendes nie. Die wat nie is nie, voel hulleself uitgesluit as hierdie benaming gebruik word. Nogtans is daar 'n gedeeltelike gesamentlike geskiedenis en kultuur wat 'n groot aantal Wit Suid-Afrikaners deel. Verder is die "onsˮ lankal ook nie meer Calvinisties nie en weereens voel mense hulle uitgesluit deur die besluitnemers.
Is daar een groep Afrikaners of is daar twee? Na die Britse besetting van die Kaap, het van die Afrikaanssprekendes Britsgesind geword en die Britse kultuur en gewoontes begin navolg. Die res van die Afrikaanssprekendes, woonagtig in die binneland en grensgebiede, het hul eie kultuur en gewoontes behou. Die verwydering tussen die twee groepe het met die Groot Trek sigbaar geword en in die Anglo-Boereoorlog het dit vyandig geword. Die Britsgesindes het die Britte se kant in die oorlog gesteun. Afrikaner-Nasionalisme wou hierdie verwydering beëindig. Aanvanklik was Afrikaner-Nasionalisme se magsbasis in die Transvaal en Vrystaat, maar sedert die laat 1960's het die Britsgesindes (vanuit die Weskaap) 'n aanslag daarteen uitgevoer en mettertyd die mag van binne af oorgeneem. Dit blyk dus dat die verwydering en vyandigheid tussen Britsgesindes en Boeregesindes toe nog lewend was. Die Britsgesindes is dus Afrikaners met 'n Anglo-Amerikaanse kultuur en lojaliteit. Die Boeregesindes is Afrikaners met 'n eie inheemse kultuur en lojaliteit. Kan ons dus aanvaar dat daar hedendaagse Britsgesinde Afrikaners is wat nie deel van die "ons" is nie?
Behalwe die benaming Afrikaner word die benaming Boer gebruik vir 'n sekere deel van die Wit Suid-Afrikaners. Die benaming Boer word ook gekoppel aan meeste eie kultuurgoed soos Boerekos en Boeremusiek. Die mense wat hulleself identifiseer as Boere, assosieer hulleself met geskiedkundige gebeurtenisse soos die Groot Trek, die Bloedrivier-gelofte en die Anglo-Boereoorlog. Daar is nie 'n kopiereg op die naam Boer nie, gevolglik is daar mense wat hulleself Boere noem maar dit nie is nie. Verder het baie van die Boere sedert die 1960's gewaarsku dat die Dag van Moeilikheid gaan kom, maar die meerderheid blankes het nie belanggestel om te luister nie. Inteendeel het veral die Britsgesindes moeite gedoen om die Boere te diskrediteer en verguis. Hierdie aanslag vind vandag nog plaas. Sou ons kan sê dat die Boere definitief deel van die "ons" is? Miskien selfs die hele "ons"?
Die Dag van Moeilikheid is op ons en ons verkeer in groot gevaar. Ons is 'n piepklein minderheid teen 'n massale meerderheid. Dit sal help as ons kan verenig, maar in werklikheid word die verdeeldheid net meer. Behalwe die ouer en bekender organisasies en groepe, lyk dit of daar daagliks nuwe groepe gestig word. Party slegs op sosiale media as 'n organisasielose groepering. Eenheid tussen organisasies en groepe sal slegs haalbaar wees as almal ontbind en een nuwe organisasie stig. Wat na alle waarskynlikheid nie sal gebeur nie.
Eenheid en saamstaan is nie dieselfde ding nie. Is dit moontlik dat "ons" wat in die moeilikheid is, kan saamstaan en saamwerk? Elke groep bly op sy eie voortbestaan maar is in 'n verbond met die ander groepe om 'n gemeenskaplike doel na te streef. Elke deelnemer moet bereid wees om sy eie aktiwiteite tydelik af te skaal. Elkeen sal gewillig moet wees om die mindere te wees ter bereiking van die gemeenskaplike doel: om uit die moeilikheid uit te kom. Al die groepe kommunikeer met mekaar en ondersteun mekaar se individuele aksies. Ter wille van oorlewing. Dalk gebeur dit, wie weet?
Wie is dit wat moet verenig of saamwerk? Net die wat deel is van die "ons". Sekerlik nie die wat ons wil vernietig nie. Wat sal ons onsself noem? Met watter kultuur en geskiedenis wil ons assosieer?
Is jy 'n Wit Suid-Afrikaner? Of 'n Afrikaner? Dalk 'n Boer? Miskien 'n Boere-Afrikaner? Die tyd om te besluit is min. Is jy van "ons", of nie.
Author Wilco LabuschagnePosted on 3 Maart 2018 Categories VolkskundeTags Afrikaner, Anglo-Boere Oorlog, Boerevolk, Etnologie, Europese herkoms, Gelofte, Geskiedenis, VolkskundeLeave a comment on Ons en die Dag van Moeilikheid
Author Wilco LabuschagnePosted on 27 November 2017 Categories GeskiedenisTags Boerevolk, Etnologie, Europese herkoms, Familiegeskiedenis, Gelofte, Geskiedenis, VolkskundeLeave a comment on 'n Boererepubliek op wiele
Het die Boerevolk 'n eie vlag?
Daar is 'n verskil tussen 'n landsvlag en 'n volksvlag. In die ou dae toe Europa nog uit volkstate bestaan het, was die volk se vlag en die land se vlag dieselfde. Hier by ons was dit nie so nie. Al die Boererepublieke het hul eie vlae gehad, maar nie een was die volk se vlag nie. Het die Boerevolk 'n eie volksvlag? Is daar 'n vlag uit ons geskiedenis wat ons volksvlag is of kan wees? Waar pas die Bloedvlag in?
Is die Prinsevlag die eerste vlag wat in Afrika gehys is? Op grond van 'n seinbrief van Jan van Riebeeck, is vasgestel dat hy die Prinsevlag gehys het met sy aankoms aan die Kaap. Die Prinsevlag, ook bekend as die Oranje-Blanje-Blou, is die eerste vlag in die wêreld met drie ewewydige kleurstroke. Hierdie vlag was so mooi dat dit as inspirasie vir ander vlae gedien het. Die eerste verwysing na hierdie vlag was in 1572 toe die Watergeuse die stad Den Briel ingeneem het. Vermoedelik het hulle die Hollandvlag se rooi vervang met oranje ter ere van Willem die Swyer, Prins van Oranje. Gedurende die Tagtigjarige Oorlog was dit die Protestante se vlag.
In Nederland was nie almal gelukkig met die oranje nie. Teen 1796, toe die VOC op sy laaste bene was, het die rooi, wit en blou die stryd gewen en word dit die Nederlandse vlag. Toe die Koninkryk in 1806 tot stand kom, word die rooi, wit en blou behou as Nederlandse vlag. Die Huis van Oranje, die Nederlandse koningshuis, is van dieselfde familie as Willem die Swyer, maar is nie direkte afstammelinge van hom nie. Die naam "Oranje" verwys nie na die kleur nie, dit is van Franse herkoms. Die Nederlandse rooi, wit en blou het nie oor die Kaap gewapper nie, wel die Oranje-Blanje-Blou.
Na 1806 het die Kaap 'n Britse kolonie geword en het die Union Jack die Prinsevlag vervang. Die Union Jack is saamgestel uit die volksvlae van die Engelse, die Skotte en die Iere. Die Walliese volksvlag is nie ingesluit nie.
Die Voortrekkervlag van A.H. Potgieter was moontlik die eerste ander vlag wat deur ons voorgeslagte gebruik was. Dit was die Kruisvlag van die Hertog van Boergondië en het 'n rooi oorhoekse St. Andrews kruis op 'n blou agtergrond.
Kort na die slag van Bloedrivier, is die Republiek van Natalia gestig. Hierdie republiek het van 1839 tot 1843 bestaan. Die Nataliavlag was die Nederlandse rooi, wit en blou, maar in die vorm van drie driehoeke. Die republieke van Goosen en Stellaland het ook 'n kortstondige bestaan gehad. Die Goosenvlag se vlag het soos die Transvaalvlag gelyk, behalwe dat die blou met swart vervang is. Die swart was afkomstig van die Duitse vlag want daar was 'n ideaal om Duits-Wes-Afrika en die ZAR nader aan mekaar te bring. Die Stellalandvlag was 'n wit ster op 'n groen agtergrond.
Die Republiek van die Oranje Vrystaat se vlag (die Vrystaatvlag) is ontwerp deur die Nederlandse Koning Willem III. Die Nederlandse vlag was in die inkwartier en verder was daar drie oranje en vier wit horisontale strepe aan die buitekant. Die republiek het bestaan van 1857 tot 1902.
Die Nederlands gebore Ds. Dirk van der Hoff het die Transvaalvlag (ook bekend as die Vierkleur), die amptelike vlag van die Zuid-Afrikaansche Republiek, ontwerp. Hierdie vlag het van 1858 tot 1902 oor die republiek gewapper. Die vlag bestaan uit die Nederlandse vlag met 'n vertikale groen streep aan die linkerkant. Die rede vir die groen streep is nie bekend nie.
Na die Anglo-Boere Oorlog word die Unie van Suid-Afrika in 1910 gestig as 'n Britse Kolonie. Die Unie het bestaan uit die twee Boererepublieke, die Kaapkolonie en swart gebiede wat deur Brittanje verower is. Van 1910 tot 1928 was die Britse vlag, bekend as die Union Jack, die Unie van Suid-Afrika se enigste vlag.
Die Boerevolk was bitter ongelukkig met hierdie vlag, dit was die vyand se vlag en 'n simbool van hulle vernedering. In 1925 is daar begin, deur veral Afrikaanssprekende blankes, om aanvoering te doen vir 'n eie Suid-Afrikaanse vlag. Dit het groot teenstand uitgelok by Engelssprekende blankes. Vir drie jaar het kommissies en organisasies gesoek na 'n vlag wat albei groepe sou tevrede stel. As 'n kompromie is die Prinsevlag as basis aanvaar. Dit was die oranje, wit en blou vlag wat die eerste vlag in Suidelike Afrika was. Dit was ook 'n politiek neutrale vlag. Op die wit baan is drie klein vlaggies aangebring: die Union Jack, die Vrystaatvlag en die Transvaalvlag. In 1928 is hierdie vlag (die Unievlag) as landsvlag saam met die Union Jack aanvaar. Suid-Afrika was die enigste land met twee nasionale vlae. Eers in 1957 het die Union Jack sy status verloor en het die Unievlag die enigste vlag geword. Met die totstandkoming van die Republiek van Suid-Afrika in 1961 is slegs die een vlag behou as nasionale vlag. Die naam is toe verander na Republiekvlag.
Die Ou Suid Afrikaanse vlag is in 1994 vervang met die huidige vlag. Die nuwe vlag was 'n politieke kompromie tussen die destydse Nasionale Party en die African National Congress. Hierdie nuwe vlag het geen verbintenis met die Boerevolk se kultuur en geskiedenis nie. Die Ou Suid-Afrikaanse vlag was in gebruik tydens die Tweede Wêreldoorlog en die Bosoorlog en baie blankes beskou dit nog steeds as hulle vlag.
In Nederlands beteken bloedvlag 'n rooi aanvalsvlag wat gehys word voor 'n sekere taktiese handeling. Dit is rooi met 'n arm met swaard embleem. By ons word bloedvlag gebruik in die visioene van Siener van Rensburg. Hierdie visione is opgeteken voor die ontwerp van die Ou Suid-Afrikaanse vlag. Siener het die volgende gesê: Die volk sal dinge in sy eie hande neem, en die wat nie wil padgee nie, trap hulle dood. Dan sal daar 'n groot stilte heers net voor die storm wat geweldig maar kort van duur sal wees. Daar sal een emmer bloed omval en daarin sal ons vlag gedoop word en die bloedvlag sal dan wapper oor 'n vrye volk. Hier beteken bloedvlag dus 'n vlag wat in die toekoms die volksvlag gaan wees.
Nog 'n visioen van Siener word soos volg verhaal: Toe sien oom Niklaas weer die vark hang in Engeland aan die haak – klaar afgeskraap met 'n vlek aan hom. Ek vra toe aan oom Niklaas wat die vlek dan sou beteken. Toe sê hy dit is nou die Engelse vlek in ons Suid-Afrikaanse vlag. Toe sien oom Niklaas weer die vark hang in Bloemfontein sonder die vlek aan die haak. Dit beteken dat ons vlag weer skoon sal hang oor die Unie van Suid-Afrika. Hy sê toe aan my: "Of ek en jy nog sal leef weet ek nie, want dit sal nog lank wees, want ek sien nog moeilikheid hier in ons land ook met die swartes en wittes hier en daar, maar ons eintlike doel sal bereik word, dat ons vlag weer skoon sal hang oor ons land met 'n republiek in Suid-Afrika." (Die Republiek van 1961 het die Unievlag sonder verandering behou.)
Vir my klink dit of Siener gepraat het van die Ou Suid-Afrikaanse vlag (voordat dit nog bestaan het) en dat die verwydering van die vlaggies op die wit baan dit die volksvlag sal maak. Met ander woorde, die Prinsevlag gaan die volksvlag word. Interresant dat die eintlike doel met 'n eie vlag 'n "skoon" vlag was sonder die klein vlaggies en veral sonder die Union Jack.
Author Wilco LabuschagnePosted on 10 November 2017 Categories VolkskundeTags Boerevolk, Etnologie, Europese herkoms, Geskiedenis, VolkskundeLeave a comment on Het die Boerevolk 'n eie vlag?
Die soektog na 'n eerbare lewe
Word mense nog skaam? Rooi in die gesig, verleë. Is daar vandag nog iets om oor skaam te word? Is daar nog skaam mense? Wat beteken die woord "skaam"? Iemand kan 'n skaam persoon wees, dit wil sê iemand is bedees of skugter. Om skaam te kry beteken jy voel verleë of verneder omdat jy iets verkeerd gedoen het. Of jy kry skaam omdat jy in 'n situasie van oneer verkeer. Om skaam te wees is nie noodwendig 'n skande nie.
As daar nie skaamte is nie, is daar nie oneer nie. As daar nie oneer is nie, is daar nie eer nie. As daar nie skaamte is nie, is daar nie 'n besef dat daar verkeerd gedoen is nie. As niemand iets verkeerd doen nie, is daar nie skuld en onskuld nie. As niemand skuldig is nie, het niemand vergifnis nodig nie.
Skaamte is nie presies die teenoorgestelde van eer nie, maar is naby verwant daaraan. Skaamte is nou verwant aan skande en blootstelling. Skande is wanneer goedkeuring, status en respek verloor word. Sommige dinge is nie bedoel om in die openbaar vertoon te word nie, en blootstelling daarvan lei tot skaamte. Skaamte kan verwoestend wees en lei tot gevoelens van waardeloosheid. Daar moet onderskei word tussen skaamte en skuld. Iemand mag onskuldig wees en nogtans onder skaamte ly.
Die moderne Westerse wêreld verstaan nie meer die konsep van eer nie. Ook nie van skaamte nie. Hoofsaaklik omdat hulle nie meer die tradisionele christelike moraliteit erken nie. Verder erken hulle ook nie meer verskillende groepe en kulture nie. Elkeen van ons behoort aan een of meer groepe en elke groep maak aanspraak op 'n goeie naam en reputasie. Daar is ook individue wat hulle eie persoonlike kode van eer het en nastreef. By so 'n persoon is die verkryging van eer en skaamte 'n privaat saak.
Eer gaan oor respek en ordentlikheid. Iets of iemand is eerbaar en kan aangeprys word. Eer verwys na 'n groep se gedeelde moraliteit. Dit moedig die nakoming van algemeen aanvaarde gedragstandaarde aan. Eer is 'n manier waarmee 'n groep sy goeie naam handhaaf. Dit is ook, deur middel van skaamte en skande, 'n manier hoe 'n groep dissipline toepas.
Eer kan toegeskryf of verwerf word. Eer word toegeskryf aan persone wat tot 'n sekere stand of status behoort, op grond van die posisie wat hulle in die samelewing beklee. Dit is waarom ouer mense en meerderes geëer word. Sommige mense streef na 'n hoër status want dan kan hulle aanspraak maak daarop dat ander mense hulle moet eer. Ander persone verwerf eer op grond van sy gedrag in uitdagende omstandighede. So word iemand dan geëer vir byvoorbeeld dapperheid. Eer word verwerf by minderes, gelykes en meerderes.
Die ridders in die middeleeue het 'n kode van eer gehad. Ondermeer moes 'n ridder die swakkes en weerloses beskerm, weduwees en wese help, nie moedswillig aanstoot gee nie, nie hulp verleen teen betaling nie, gehoorsaam wees aan diegene wat in gesag geplaas is, onbillikheid en bedrog vermy, altyd die waarheid te praat, volhard tot die einde toe. Om dapper te wees het groot eer ingehou, maar om nie dapper te wees nie was nie 'n skande nie. Lafhartigheid was wel 'n groot skande.
'n Ware heer (gentleman) tree ridderlik op. Hy behandel vroue en ouer persone met respek ongeag hoe hulle hulself gedra. Hy is altyd beleefd en geduldig. Hy praat nie heeltyd oor homself nie, en kan in 'n gesprek gemene grond met ander vind en iets opbouend bydra. Hy vind nie fout met ander nie want hy onderskryf die standpunt van "niemand kwaad aandoen nie". Hy sal aan ander die voordeel van twyfel gee. Hy skinder nie en hou intieme sake privaat. Hy is betroubaar en kom sy verpligtinge na. Hy bied, sonder om gevra te word, aan om te help.
Sommige akademiese instellings het 'n kode waarmee studente onderneem om nie te lieg, kul, steel of te bedrieg nie.
Die christelike konsep van die bewys van eer is dat dit nie 'n plig is nie, maar 'n keuse is om ander persone goed te behandel. Om mense selfs met meer respek te behandel as wat hulle verdien. Indien nederigheid die manier is hoe ons ons eie reputasie moet benader, dan is eer die manier hoe ons ander mense se reputasie moet benader. Ons eer ook ander persone deur diskreet te wees. Eerstens omdat die ander persoon ook na die beeld van God geskape is. Tweedens omdat dit 'n liefdesdaad is om iemand anders te beskerm teen die wat liefdeloos teenoor hom of haar optree.
Ou verhale vertel hoe die hoofkarakter op 'n soektog vertrek om iets te vind. Iets soos die Heilige Graal of sy fortuin of homself. Daar is avonture om te beleef, vyande om te verslaan, 'n mooi meisie om te ontmoet. Voor hy kon vertrek, moes hy twee vrae kon beantwoord: Waarna soek hy? Wat is sy Kode van Eer? Die Kode van Eer is die padkaart wat hy volg. In werklikheid is sy soektog eintlik na homself en na die doel waarvoor hy lewe. 'n Kode van Eer is daardie morele of etiese beginsels wat 'n individu sy lewe mee inrig. Dit is daardie persoon se vrywillige keuse of hy 'n eerbare of eerlose mens wil wees.
Hierdie persoonlike beginsels neem hy met hom saam op sy reis deur die lewe. As hy daarin slaag om getrou aan sy beginsels te wees, is sy lewe in sy eie oë 'n sukses. As hy nie daarin slaag nie, is hy in sy eie oë 'n mislukking, sy persoonlike skande. Die vraag is of hy getrou aan homself kan wees. Kan hy die tipe mens wees wat hy graag wil wees?
Dit mag wees dat 'n indiwidu se Kode van Eer, wat vir hom onbreekbaar en ononderhandelbaar is, verskil van die norme van die samelewing waarbinne hy leef. Daar is 'n botsing tussen die eer wat hy nastreef en die leefwyse van ander mense met wie hy te doen kry. Hy sal dan die innerlike krag moet hê om nie net sy eie kode na te kom nie, maar ook om dit wat daarmee bots teen te staan. Dit is waar sy karakter getoets word, waar hy gemeet en geweeg word.
Uiteindelik is die soektog om 'n mens van eer te wees, 'n eensame pad. Jy sal mense op die pad ontmoet wat jou goedgesind is en wil help. Maar jy sal ook vyande ontmoet wat jou ondergang wil bewerk. Jou sukses of mislukking is in jou hande.
Author Wilco LabuschagnePosted on 22 Oktober 2017 Categories LewenswyseTags Boerevolk, Europese herkoms, LewenswyseLeave a comment on Die soektog na 'n eerbare lewe