PressReader - Beeld: 2018-10-13 - Ti­to het dalk net die gra­vi­tas om Cy­ril te help
Ti­to het dalk net die gra­vi­tas om Cy­ril te help
Beeld - 2018-10-13 - KOMMENTAAR -
Geen po­li­ti­kus wil ’n ver­kie­sing in­gaan met ’n suk­ke­len­de e­ko­no­mie nie. Dit be­gin dui­de­lik word dat pres. Cy­ril Ra­map­ho­sa die Mei 2019-ver­kie­sing te­ge­moet­gaan teen die ag­ter­grond van ’n pap e­ko­no­mie met werk­loos­heid en kos­te­druk op ver­brui­kers op on­ge­mak­li­ke re­kord­vlak­ke.
Een van Ra­map­ho­sa se ver­kie­sings­be­lof­tes as ANC-pre­si­dents­kan­di­daat was sy on­der­ne­ming om dié par­ty se steun te­rug en na­der na 60% te bou en die 3 mil­joen kie­sers wat voor­heen bloot weg­ge­bly het by die stem­bus te­rug te kry.
Dit bring my by die aan­stel­ling van Ti­to M­bo­we­ni as mi­nis­ter van fi­nan­sies – ter­loops, die vyf­de keer dat dié pos in net meer as vier jaar van han­de ver­wis­sel.
Die mi­nis­ter van fi­nan­sies is die naas­te wat ons aan ’n pre­mier het, met die aan­na­me dat hier­die mi­nis­ter gra­vi­tas binne die ANC en die ka­bi­net moet hê en die ver­troue van plaas­li­ke en bui­te­land­se sa­ke­lui en be­leg­gers moet ge­niet. Die vo­ri­ge fi­nans­mi­nis­ter wat hier­die gra­vi­tas ge­had het, was T­re­vor Ma­nu­el in die M­be­ki-ka­bi­net.
Al die mi­nis­ters daar­na het dit moei­lik ge­vind om staats­uit­ga­wes en ons skuld­vlak­ke on­der be­heer te hou, juis om­dat hul gra­vi­tas binne die ANC en die ka­bi­net ont­breek het. In­teen­deel, die mees­te van die tyd het die pre­si­dent en se­ni­or bin­ne­kring­mi­nis­ters juis teen die te­sou­rie en die mi­nis­ter van fi­nan­sies ge­werk.
Ons ver­geet, maar daar was ’n tyd toe die d­rie “TM’s” in be­heer was (T­re­vor Ma­nu­el, pres. T­ha­bo M­be­ki en die pre­si­dent van die Re­ser­we­bank, Ti­to M­bo­we­ni) dat Suid-A­fri­ka ’n be­gro­tings­oor­skot ge­had het en ons e­ko­no­mie teen meer as 5% per jaar ge­groei het. In ag ge­no­me M­bo­we­ni se ag­ter­grond en ge­skie­de­nis binne die ANC, meen ek hy het dalk net daar­die ver­eis­te gra­vi­tas en die vol­le on­der­steu­ning van die pre­si­dent.
As ek weer deur Ra­map­ho­sa se sti­mu­lustoe­spraak lees, is daar ’n paar op­val­len­de e­le­men­te. Hy is reg as hy die ge­brek aan in­ves­te­ring as ’n kernknel­punt uit­lig, maar voeg dan by dat die pri­va­te
Daar was ’n tyd toe die d­rie ‘TM’s’ in be­heer was dat SuidA­fri­ka ’n be­gro­tings­oor­skot ge­had het en ons e­ko­no­mie teen meer as 5% per jaar ge­groei het.
sek­tor uit­ge­nooi gaan word om deel te neem aan die re­ge­ring se in­fra­struk­tuur­be­leg­gings­be­gro­ting van R400 mil­jard en dat dié be­leg­ging deur ’n fonds binne die pre­si­den­sie be­stuur gaan word.
In die toe­spraak het Ra­map­ho­sa ge­reeld na Suid-A­fri­ka se er­va­ring in die aan­loop tot die Wê­reld­be­ker-sok­ker­toer­nooi in 2010 ver­wys as die blou­druk vir ka­pi­taal­in­ves­te­ring.
Vol­gens my het hier­die ka­pi­taal­pro­jek­te juis glad ver­loop om­dat Sepp Blat­ter vir al­le prak­tie­se doel­ein­des die laas­te 18 maan­de voor die toer­nooi SuidA­fri­ka se pre­si­dent was en geen ver­sko­nings of af­wy­kings van on­der­ne­mings en tyd­raam­wer­ke ge­duld het nie. ’n Rol wat die Gautrein se Jack van der Mer­we van­dag met suk­ses sal kan ver­vul!
M­bo­we­ni sal ’n deur­slag­ge­wen­de rol moet speel om pri­va­te­sek­tor­kun­dig­heid en ka­pi­taal na die ta­fel te bring soos deur die pre­si­dent in die voor­uit­sig ge­stel word. Net soos Ra­map­ho­sa het M­bo­we­ni ’n draai in die pri­va­te sek­tor ge­maak en al­bei ver­staan die waar­de van ka­pi­taal, risiko, op­brengs, be­leg­gings­ver­troue en die nood­saak van doel­tref­fen­de pro­jek­be­stuur.
Ek meen M­bo­we­ni is die i­de­a­le per­soon om die pri­va­te sek­tor te oor­tuig om by­ko­men­de ka­pi­taal by te dra so­dat die to­ta­le ka­pi­taal­in­ves­te­ring uit­ein­de­lik be­dui­dend meer as net die re­ge­ring se R400 mil­jard be­loop – natuurlik net krag­tens voor­waar­des wat die pri­va­te sek­tor gaan ver­goed vir die risiko ge­neem en op voor­waar­de dat die pro­jek­te reg be­stuur gaan word!
Vor­ster is uit­voe­ren­de hoof van Ga­li­leo Ca­pi­tal.