Jesus: Seun van die Mens en Seun van God? -
Jesus: Seun van die Mens en Seun van God?
Deur Gert Janse van Rensburg op 1 September 2015
Ons vestig ons aandag vandag op 2 name of frases wat in die Evangelies deur Jesus self en ander gebruik word. Baie waarde is deur die geskiedenis aan hierdie frases gegee:
"Seun van die Mens"
"Seun van God"
Baie geleerdes voel dat hierdie frases latere invoegsels in die tekste was, gewoonlik deur die oorvertel van die verhale en om dan meer betekenis en krag aan die verhaal te verleen. Tog het ons dit in die geskrifte en moet ons sin maak van hierdie frases veral dan aan die hand van die Hebreeuse en Aramese tale. In Grieks kom hierdie frases nie voor nie en die Griekse Nuwe Testament doen net 'n direkte vertaling van die Aramese woorde. Jesus het Aramees gepraat, die taal wat vertroud was met die twee frases.
Omdat byna al die vertalings die frase: 'Seun van die mens' in Westerse tale met hoofletters vertaal het, het ons begin glo dat ons hier te doen het met 'n heilige titel van Jesus. Hoewel daar geen bewyse gedurende en na die tyd van Jesus was dat dit wel so titel was nie, en dit is ook nie eens as aanspreekvorm gebruik nie, dog het die vroeë Kerk dit verhoog tot heilige titels.
Die enigste ander verwysing na die titel in die OT kom voor in Daniël 7:13, "Ek het gesien in die naggesigte, en kyk, met die wolke van die hemel het Een gekom soos die Seun van 'n mens, en Hy het gekom tot by die Oue van dae, en hulle het Hom nader gebring voor Hom."
Ons is egter nie eens seker of die boek Daniël wel ouer is as die Evangelies nie en tweedens is dit duidelik dat die frase nie as 'n titel gebruik word nie maar as 'n sinoniem vir die woord 'mens,' wat gewoonlik in Hebreeus gebruik word saam met die titel 'Seun van Adam' – Adam dan verwysend na die mistiese betekenis van 'lewe kom woon in bloed.'
Slegs Jesus gebruik die titel 'Seun van die mens' deurdat hy na homself verwys op so 'n wyse dat hy dit eintlik gebruik het as 'n sinoniem vir 'ek.' Ander persone het nooit in die Evangelies na Jesus verwys as 'Seun van die mens' nie.
Dit in ag genome is dit dus duidelik dat 'Seun van die mens' nooit 'n heilige titel was nie maar net Jesus se manier om van homself te praat in die eerste persoon, "Ek die Seun van die Mens" of "Ek die mens."
Jesus gebruik dit eintlik as 'n anti-titel om die teendeel te bewys, waar sy volgelinge hom wou verheerlik en verafgod het hy eintlik gesê "Nee dis net ek die gewone mens."
Die Aramees bevestig hierdie verduideliking omdat bar nasha wat ons vertaal as bar: 'seun van' en nasha: 'die mens', wat enige mens, beide manlik en vroulik beteken en nie noodwendig een besondere persoon nie.
Verder is dit interessant dat die Aramese nasha nie net 'n kombinasie woord is wat manlik en vroulik kombineer nie maar in die mistiek ook die hemelse en aardse kombineer.
As Jesus dus die Aramese titel gebruik verwys hy nie net na sy gewone mensheid nie maar Hy trek ook die hemelse by hierdie aardse aspek van sy menswees in. Net soos die woord Adam ook doen in die Hebreeuse titel 'Seun van Adam.'
Ons kan nie anders nie as om terselfdertyd ook te kyk na die ander frase of titel nl. "Seun van God."
Dit is slegs die Evangelie van Johannes wat hierdie titel gebruik. Matteus, Markus en Lukas gebruik dit nie. Soos reeds verwys en verduidelik deur Elaine Pagels kon die Johannes Evangelie eerder deur Maria Magdalena se volgelinge geskryf gewees het as deur Johannes se volgelinge, maar a.g.v. die patriargale sisteem in oud-Israel is die naam Johannes, 'n manlike naam, gebruik om legitimiteit aan die Evangelie te verleen.
Voor die komplekse drie-eenheidsleer geformuleer is deur die kerk, het die vroeë Christene Jesus gevier op hoofsaaklik 4 verskillende maniere:
God se lydende dienskneg; die laaste profeet; die interpreteerder van die wet van Moses en die vergestalting of manifestasie van die Hokhmah of Geestelike Wysheid.
In hierdie sogenaamde 'lae' of 'eenvoudige' Christologie is die titel "Seun van God" eintlik gesien as aangenome seun van Alaha, maar dan Alaha as Eenheid en nie Alaha as 'n snaakse God iewers op 'n troon in die hemel nie.
Om in Aramees gesien te word as kind van God of dan Seun van God sou kon beteken om in die mistiek leeg gemaak te word en 'n kanaal te word vir die groter Eenheid of Alaha.
Om leeg gemaak te word is om spasie te skep sodat die manifestering van die Eenheid in jou kan plek kry om te manifesteer.
Wat beteken hierdie siening vir ons vandag?
Ons kan in 'n besige bestaan en moderne wêreld elkeen as 'n doodgewone mens, 'n seun of dogter van die mens en die wêreld, ruimte skep, tyd en plek maak vir die mistiese Eenheid of die Geestelike Hokmah (Wysheid / Insig / Verstaan) sodat dit dan in ons manifesteer en sigbaar word in hierdie besige fisiese wêreld.
Dis wat Jesus gedoen het: Matt 9:6 "Jesus genees 'n verlamde man nadat die geleerdes hom beskuldig dat hy 'n godslasteraar was. Dat hy met ander woorde homself as God beskou en dus die Godheid van Jahwe aantas."
Dis dan wat Jesus hulle antwoord en byvoeg dat hy 'as die Seun van die mens,' as gewone outjie, as gewone man op straat sondes kan vergewe hier op aarde. Hy voeg by hulle aantuiging (dat hy homself as God sou sien) dat hy eintlik 'n gewone mens is en dat Hy nie hoef God te wees om sondes te vergewe nie:
Dis baie interessant. Hierby voeg hy ook die wonderwerk om die lam man dan weer te laat loop, net om sy standpunt duidelik te stel. Wat gebeur hier eintlik? Was dit 'n fisiese wonderwerk of kon dit heel iets anders gewees het?
Jesus maak dit duidelik dat sonde nie sonde is soos hulle as Skrifgeleerdes en Oudstes in Israel dit verstaan nie, maar dat sonde eintlik net is om 'die punt te mis.' Soos hulle ook duidelik doen as hulle hom as godslasteraar uitkryt. Komende van die sport boogskut beteken die woord amartia wat ons vertaal met 'sonde,' om die kol mis te skiet en daar dus weer gemik en oorgeskiet moet word.
Deur 'sonde' as seun van die Mens (of gewone mens) te vergewe, is om te erken dat sonde ons mislukkings is, in ons pogings om kanaal van Eenheid of Wysheid te word. Dis ons mislukkings om die godheid in ons te ervaar en te manifesteer. As Seun van die mens vergewe Jesus nie net die lam man nie maar elke mens wat misluk in hierdie pogings tot manifestasie van Wysheid. Hy roep die man, en ons, op om ons lamheid te oorkom en met erns ons taak op te neem in ons ontdekking van die godheid of ongelooflike vermoëns binne ons.
As ons dit besef kan die godheid manifesteer in ons en leef ons eers werklik.
Ons kan dit alleen ontdek as ons 'oor ons sonde' kom. As ons onsself as gewone mense vergewe vir ons mislukkings en iets aan die lamheid in ons doen. In my as gewone mense. Dis Jesus se boodskap as hy die lam man laat loop: "Ek is Seun van die mens, net soos jy, maar ek het die vermoë om ook die Seun van God te wees – net soos jy."