Skrywers se eksperimente gryp lesers aan | Netwerk24
Skrywers se eksperimente gryp lesers aan
Gerda Taljaard is benoem vir 'n kykNET-Rapportboekprys vir haar boek, Die laksman se dogter. Foto: Joanne Olivier
Die 2018-benoemdes vir die kykNET-Rapportpryse, die grootste en rykste jaarlikse boekpryse in Afrikaans en wat die Jan Rabie-Rapportprys vir nuwe werk insluit, is pas bekend gemaak.
Die skrywer SJ Naudé bevind hom met sy tweede roman, Die derde spoel, op die kortlys vir twee pryse – die kykNET-Rapportprys vir romans sowel as die Jan Rabie-Rapportprys vir 'n debuut- of tweede fiksiewerk (romans, novelles en kortverhale).
Die prysgeld is vanjaar verhoog en beloop R250 000 elk vir die kykNET-Rapportprys vir romans en niefiksie, R125 000 vir die kykNET-Rapport-filmprys, en R125 000 vir die Jan Rabie-Rapportprys.
Inskrywings vir die kykNET-Rapportprys vir romans het getuig van waagmoed, beleë vakmanskap en besondere kreatiwiteit, sê Scholtz.
"Die genre van misdaadfiksie groei eksponensieel en is in menige geval met groot flair geskryf, soos Chris Karsten se Koms van die motman, Die laksman se dogter en Rooi haring, en 'n aansienlike mate van tekstuur.
"Twee eksperimente met genre het opgeval – Carina Stander se fantasiewêreld in Die bergengel, wat raakpunte met die kontemporêre werklikheid vertoon, en Francois Loots se roman Die diepblou see waarin die realistiese verhaal van die geniale Jan Hofmeyr met mitologiese elemente vermeng word."
Die niefiksie-inskrywings bevat oorwegend die name van gevestigde skrywers met die uitsondering van Hemelbesem (Simon Witbooi), wat verras met die toevoeging van " 'n heerlike proesel Afrikaaps" in sy debuut, God praat Afrikaans, sê Scholtz.
"Wat tendense betref, is dit opvallend dat reis sentraal staan met die fisieke reis wat dikwels die aanloop tot 'n reis na binne vorm. 'n Beduidende aantal skrywers loop die stroewe onderwerp van ouderdom en dood trompop. Elsa Joubert doen dit delikaat in Spertyd, Karel Schoeman ontstellend in Die slot van die dag, Kobus Anthonissen Christelik in Dansend met die lewe, Anton van Niekerk filosofies in Die dood en die sin van die lewe, en Cas Wepener na aanleiding van Karel Schoeman se kreatiewe werk in Die reis gaan inwaarts."
Die besonder uiteenlopende aard van dié inskrywings het die keurders te staan gebring voor die uitdaging om 'n balans te vind tussen leesbaarheid en indringendheid, aktualiteit en durendheid, vakmanskap en kreatiewe vindingrykheid, sê Scholtz.
"Dit was geen maklike taak nie!"
Die inskrywings vir die Jan Rabie-Rapportprys vir debuut- en tweede fiksiewerke was ewe wydlopend en uitdagend, sê die keurder Kerneels Breytenbach.
"Benewens die titels op die kortlys het die inskrywings 'n werk ingesluit wat Frans Marx al in 1993 by Wits se Winterforum belowe het: Spieëlbeeld. Aan die uitdagende kant was daar Naomi Meyer se indrukwekkende spanningsroman Web oor 'n egpaar met huweliksprobleme en wat dan voor die probleem van 'n kind wat wegraak, te staan kom."