Janusz Walus-paroolaansoek aangehoorTydens ‘n vroeëre betoging teen Janusz Walus se vrylating. Foto: ANA Regter Nicolene Janse van Nieuwenhuizen het gesê sy het gehoop om vandag nog haar uitspraak te lewer, maar ná afloop van die argumente wat sy aangehoor het, wil sy graag behoorlik oor die uitspraak nadink. “My posisie is dat ek tans in die Palm Ridge-strafreghof sit. Ek sal ŉ uitspraak skryf wat aan een van my [kollegas] in Pretoria oorhandig sal word,” het sy gesê. Voordat Janse van Nieuwenhuizen die hof verdaag het, het sy Gcina Malindi, SC vir die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party (SAKP), aangesê om sy kliënt te vermaan. “As ŉ beampte van hierdie hof begryp jy die belang daarvan om die wet te respekteer as ŉ hoeksteen van enige opgevoede en demokratiese samelewing. Sal jy hierdie beginsels aan jou kliënte oordra?” het sy gesê voordat sy by die hof uitgestap het. Die SAKP en Hani se weduwee, Limpho, het vroeër hul kritiek teenoor Janse van Nieuwenhuizen uitgespreek vir haar hantering van Walus se aansoek om parool. Walus het versoek om onmiddellik op parool vrygelaat te word, hangende die uitslag van die aansoek om appèl deur Michael Masutha, die minister van justisie. Adv. Roelof du Plessis, Walus se regsverteenwoordiger, het gesê sy kliënt word “onherstelbare skade” aangedoen deur sy voortgesette aanhouding. “As dit ŉ jaar later aan die lig kom dat jy reg was en dat [Walus] veronderstel was om op parool vrygelaat te geword het, gaan hulle hom ŉ jaar van sy lewe teruggee? Hoe gaan hulle ŉ jaar by sy lewe voeg?” het Du Plessis gedurende die hofverrigtinge aan Janse van Nieuwenhuizen gevra. Hy het gesê geen bedrag geld kan vergoed vir die “onherstelbare skade” wat aan sy kliënt gedoen is nie. “Die enigste rede waarom die minister [Masutha] hierdie aansoek voor die hoogste hof van appèl bring, is weens vooroordeel en politieke druk. Dit is ons siening dat politieke druk daartoe gelei het dat hy alles in hierdie saak teenstaan,” het Du Plessis gesê. “Dit moet nie op die regte van [Walus] indring nie. Hulle neem sy reg om sy vonnis op parool uit te dien weg. Dit is die kern van hierdie saak. Parool is die voortsetting van ŉ vonnis, daarom sal daar geen vooroordeel wees as die applikant toegelaat word om sy vonnis op parool uit te dien nie.” Die appèl is ingedien nadat Janse van Nieuwenhuizen verlede week Masutha se aansoek om verlof tot appèl van die hand gewys het. Masutha het hom tot ŉ hoër hof gewend en daarom moet Walus intussen agter tralies bly. Du Plessis het Woensdag gesê die appèlproses kan moontlik nog ŉ jaar neem waartydens sy kliënt in die tronk moet bly. “Hy is al reeds vir 23 jaar in die tronk,” het Du Plessis gesê. Malindi het in sy teenargumente gesê dit sal nie regverdig wees om Walus met ander gevangenes te vergelyk nie aangesien Walus ŉ sluipmoord op ŉ prominente leier “op die vooraand van ons demokratiese bedeling” uitgevoer het. Janse van Nieuwenhuizen het saamgestem dat Hani se moord ŉ burgeroorlog kon veroorsaak het. Malindi het gesê die hof moet nie vir Walus vrylaat totdat die hoogste hof van appèl uitspraak gelewer het oor die saak nie. Walus, ŉ Poolse immigrant, het Hani in April 1993 doodgeskiet. Hy is oorspronklik die doodstraf opgelê, maar dit is later na lewenslange tronkstraf omgeskakel nadat die doodstraf afgeskaf is. Clive Derby-Lewis, wat ook lewenslange tronkstraf uitgedien het vir sy aandeel in die moord op Hani, is verlede jaar ná herhaalde pogings op mediese parool vrygelaat.