emele ka kakaretšo batho ba Afrika-Borwa ka bophara, thwalo le ditirišo tša taolo ya badirišani tše di theilwego godimo ga bokgoni, tlhokatshekamo, toka, le nyako ya go lokiša ditlhokatekano tša mabakeng a fetilego.
Kamano le Theramelao le Khuduthamaga.
Dikamano magareng a Badiredi.
Phethagatšo ya mediro/ditshwanelo.
Boitshwaro le Kgahlego ya praebete.
Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba e laoletšwe go ya ka dipeelano tša Molaotheo, 1996, go hlatloša le go thekga maemo a godimo a maitshwaro a boprofešenale go akaretša tirelo ya setšhaba ka moka. Ka 1997 Molao wa Boitshwaro wa Tirelo ya Setšhaba o ile wa tsebagatšwa gomme morago ga moo o ile wa hlatlošwa ka diwekšopo ke bahlankedi, legatong la setšhaba le la profense ka bobedi. Go ile gwa nyakega gore go hlabollwe tšhupatsela ya tirišo ka ga Molao wa Boitshwaro go hlagiša kwešišo ye kaone ya diphetho le tšhomišo ya wona.
Legatong la Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba, ke bona ke hlomphilwe kudu go hlagiša go bahlankedi ka moka ba ba thwetšwego ka go tirelo ya setšhaba ya Afrika-Borwa. Mošupatselatlhalosi wokhwi ka ga Molao wa Boitshwaro wa Tirelo ya Setšhaba. Molao wa Boitshwaro ke tshegana ye bohlokwa mo tlhamong ya pušo ye botse le maitshwaro a setho a badiredi ba setšhaba. Gape o bile o tšweletša ditaba tša go swana le tlhompho ya ditokelo tša botho, pušo ya molao, maikarabelo, ponagatšo ka mmušong, maitshwaro le dikgahlego tša praebete.
Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba e dira boipiletšo go badiredi ka moka ba setšhaba go tloga go ba banyenyane go ya go ba bagolwane, go laetša kwešišo ya tirišo ya ditshepedišo, ditaetšo le ditaelo tše di lego ka gare ga Molao wa Boitshwaro. Sekhwi ga se kgonagale fela, eupša ke kgapeletšo ge phethagatšo ye e kgontšhago ya tirelo e swanetše go fihlelela baagi ka moka. Gape go bile go bohlokwa gore bahlankedi go ya ka molao, ba gane, ba lwantšhe le go gana dineo le dimpho, ka ge tšekhwi di ka hlaloswa bjalo ka dipipamolomo.
Re rata go lebogiša balaodi ka moka le bahlankedi ka moka bao ba swaranego le go hlatloša Molao wa Boitshwaro wa Tirelo ya Setšhaba. Ke le tutuetša gore le tšwele pele bjalo ka modiro wo mmotse wo gomme le se tlogele tlhohlo ya go hlatlosa setlwaedi sa boprofešenale ka go tirelo ya setšhaba.
Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba e hutša gore mošupatselatlhalosi wokhwi e tla ba tšhupatsela ye mohola mo go tlhatlošo ya potego le seriti lefelong la modiro gomme ya tsoša maitekelo a magolwane go tšwa go rena ka moka go fihlelela setlwaedi sa go ganana ka mešogofela le bomenetša ka Afrika-Borwa.
Go ruma, ke rata go hlohleletša badiredi ba setšhaba ka moka go kgonthiša gore boitshwaro bja bona bo sepelelana le dikelomotheo le metheo yeo e laolago pušo ya setšhaba le gore ba itlwaetša Molao wa Boitshwaro le Mošupatselatlhalosi wokhwi.
Tshepetšo ya go hlabolla Mošupatselatlhalosi wo wa Molao wa Boitshwaro wa Tirelo ya Setšhaba e be e tloga e ka se direge ka ntle le boikgafelo le thekgo ya batho ba mmalwa le mekgatlo yeo e swanetšego go balwa le go amogelwa:.
Go ruma, re leboga Kgoro ya Brithane ya Tlhabollo ya Ditšhabatšhaba ka go thuša ka tšhelete ya go gatiša Mošupatselatlhalosi wokhwi ka ga Molao wa Boitshwaro wa Tirelo ya Setšhaba.
Nepo ya mošupatsela wo ke go hlalosa dikagare tša Molao wa Boitshwaro ka botlalo. Kalo ya Molao wa semmušo e be e nyaka bokopana, nepagalo, le mareo a semmušo. Nepo ya Mošupatsela wo ke go dira gore Molao wa Boitshwaro o kwešišege le go feta go badiredi ka moka ba setšhaba.
Mošupatsela ga o tšweletše metheo ye mefsa gomme o latela sebopego sa go swana le dinomoro tša metheo go swana le ka go Molao, gore papetšo e be bonolo. Ge go dirišwa mošupatsela wo, dikgoro di swanetše go leka go oketša ka mehlala ya tšona, yeo e amanago le tikologo ya tšona.
Go swanetše go gatelelwa gore go hlabollwa ga mošupatsela wo ke tshepetšo ye e golago le gore go ka nyaka gore go be le tshekamollo nako le nako, bjalo ka Molao ka bowona.
Gore go tle go hatlošwe maemo a godimo a setlwaedi sa boprofešenale lefelong la modiro, badiredi ba setšhaba ba swanetše go hlohleletšwa go nagana le go itshwara setho. Ka fao mošupatsela wo o swanetše go šoma bjalo ka thušo go hlabolla le go hlagiša dithuto tše kopana tša tlhahlo ya badiredi ka moka. Gape mošupatsela wo o na le mehlala ye mentši yeo e bontšhago kgakgano ka go tikologo ya modiro, yeo e kago šoma bjalo ka motheo wa tlhahlo le go ithuta tšeo di kilego tša direga.
Bjalo ka Sethuši sa Molao, mošupatsela wo o ka thuša go thekga boitshepo bja setšhaba ka go seriti le tlhokatshekamelo ya tirelo ya setšhaba ka go aba ditetelo tša minimamo ka ga boitshwaro bjo bo amogelegago le maswao a ditirišo tša maitshwaro.
Ke taba ye e tsebjago ke mang le mang gore batho ba ithuta ka go ela hloko le ka boitsebelo. Ka fao boikarabelo bjo bo kgethegilego bo bewa godimo ga mongmodiro k.g.r. malaodi a a phethagatšago Ditona le maloko a khuduthamaga MEC'S legatong la dipolitiki le balaodi ba tirelo ya setšhaba magatong ka moka, go hlola tikologo ye e lebanego yeo ka go yona go hlongwago dikelo gomme dimotlolo tša tšhupetšo di beelwago badiredi ka moka.
Karolo 195 (a) ya Molaotheo e nyaka gore "maitshwaro a maleba a maemo a godimo a boprofešenale a tšwetšwa pele le go lotwa," ka go taolo ya setšhaba ka kakaretšo. Go ya ka dipeelanop tša kwano ya seboka (Sephetho 2 sa 1999 sa Khanseletomaganyo ya Dikwano ya Tirelo ya Setšhaba) badiredi ka moka ka go Tirelo ya Setšhaba ba na le boikarabelo bja go sekegela molao wo o beilwego wa boitshawaro. Ka ge sekhwi se bopa motheo woo tirelo ya boithaupo, tokišo gammogo le thupišo, mongmodiro o swanetše go leka ka mešogofela go kgonthiša gore dikagare tša Molao wa Boitshwaro di tsebja ke badiredi ka moka.
Go bohlokwa go gatelela gore nepokgolo ya Molao wo ke ye e tšwelelago, e lego go hlatloša boitshwaro bjo e tlogo ba mohlala. Godimo ga sekhwi, modiredi o tla bonwa molato wa bosenyi go ya ka dipeelano tša Molao wa ka godimo, gomme a ka sekišwa go ya ka dikarolo 18 go ya go 27 go ya ka mo di fetotšwego ka go Molao wa Phetošo ya Melao ya Tirelo ya Setšhaba wa 1997, ge a nyatša peakanyetšo efe le efe ya Molao wa Boitshwaro.
Modiredi o botegela Repabliki gomme a hlompha Molaotheo gomme a o obamela mo go phethagatšo ya gagwe ya mediro ya ka mehla.
Tšhupetšo go "Repabliki" ka dipeelano tša kakaretšo e swanetše go hlathollwa bjalo ka tšhupetšo go "naga" - e lego Afrika-Borwa. Ke nyakegomotheo gore badiredi ka moka ba setshaba ba tshepege le go botegela naga ya bona.
Molaotheo o šomana Le mahlakore a itšego a a amanago le ditokelo le dikgahlego tša baagi ka moka. Taolelo ya Molao sa pele e nyaka potego ya badiredi ba setšhaba go peakanyo ye e lego gona bjale ya temokrasi. Sa bobedi bogolo bja Molaotheo bo swanetše go amogelwa le go hlompšha ke bohle. Sa boraro modiredi yo mongwe le yo mongwe wa setšhaba o swanetše go ba le kwešišo ye e bonalago ya dikagare ya go lota le go laola peakanyo ye e lego gona.
Mohlala 1: Badiredi ba setšhaba magatong a a fapanego ba amegile kudu goba gannyane mo go tšweletšongdirweng ga ditšhišinyo malebana le morero. Ditšhišinyo dife le dife tše bjalo di swanetše go lekolwa ka šedi go kgonthiša gore di ka se thulane le moya le/goba ditaolelo tša Molaotheo. Metheo ya Molaotheo bjalo ka kgathotema ya setšhaba le ponagatšo ka go phethagatšo ya ditirelo le tšona di swanetše go latelwa ka moo go kgonagalago mo go tshepetšo ya go hlama morero.
Mohala 2: Karolo 33 ya Molaotheo e beakanyetša gore mang le mang yoo ditokelo tša gagwe di amilwego gampe ke ditiro tša taolo o na le tokelo ya go fiwa mabaka a a ngwadilwego. Sekhwi se šupa gore go obamela Molaotheo modiredi o swanetše go kgonthiša gore diphetho le ditiro tša taolo di theilwe godimo ga mabaka a a kwalago gore mabaka a mabjalo a kgone go fiwa mang le mang yo a amegilego ka kakaretšo. Sekhwi se šupa gore ditiro ka moka tša taolo di swanetše go emela toka ya ponagatšo.
Modiredi o bea pele dikgahlego tša setšhaba mo phethagatšong ya mediro ya gagwe.
Taolelo yekhwi e šupa gore moo go swanetšego go tšewa diphetho goba go swanetšego go dirišwa boikgopolelo go swanetše go elwa hloko go bewa ka pele ga dikgahlego tša setšhaba. Kgahlego ya modiredi wa setšhaba goba kgahlego efe le efe ya praebete ka mehla di swanetše go bewa ka fase ga kgahlego ya setšhaba.
Mohlala 1: Mošomi yo a šomago bookelong o tlamilwe ke kontraka ya tirelo ya gagwe go šoma go tloga go 8:00 go fihla go 16:30. Ga go na le thulaganyo ye e beilwego mabapi le maoba a a lefelwago. Ledimo le hlahlamoletše kabokgolo ya maatla ya bookelo gomme diteatere tša diopareišene di šomiša genereithara. Genereithara le yona e hlagiša mathata gomme mošomi o laelwa go dira modiro wa tokišo wa tšhoganetšo go genereithara ka 16:00. Go tla letelwa gore mošomi a fetše modiro wa go lokiša le ge se se ka šupa gore a šome ka morago ga diiri tša gagwe tša kontraka.
Mohlala 2: Bontši bja stafo se se šomago kantorong ya selete se laetša phišego ya sona ya go tšea llifi ya ngwaga ka Desemere. Ge llifi nka be e filwe, sekhwi se tla šupa gore kantoro e ka se kgone go phethagatša ditirelo ka tshwanelo setšhabeng. Go swanetše go fihlelwa kwano gare ga bolaodi le badiredi ba ba amegilego go gapeletšega gore ba bangwe ba bahlankedi ba šale modirong go kgonthiša go phethagatšwa ga tirelo ye e tšwelelago.
Modiredi o phethagatša ka potego merero ya Mmušo wo o bušago ka go diragatša mediro ya gagwe ya semmušo go ya ka moo e beilwego ka go melao ka moka le melawana ye mengwe.
Molao wa Ditokelo ka go Molaotheo gare ga tše dingwe o šireletša ditokelo tša dipolitiki tša moagi yo mongwe le yo mongwe, tšeo di akaretšago tokelo ya go gwerana le go ba leloko la phathi ya dipolitiki ye a e kgethago. Tshepetšo ya kgetho e tla dira gore phathi ya dipolitiki yeo e hwetšago bontši e tšee marapo. Sekhwi se ka no ra gore dikgetho tša modiredi wa setšhaba yo a itšego di ka no se laetšwe ka go dipoelo tša kgetho. Gape se ka šupa gore ditlapele, lenaneotiro le merero ye e amogetšwego ke Mmušo woo o bušago di ka no fapana le ditlapele tša seng tša badiredi ba setšhaba ba itšego. Le ge go le bjalo, badiredi ba Tirelo ya Setšhaba ba tlamegile go šomela Mmušo wo o bušago ka tsela ya boikgafelo, makgoni le potego ge ba phethagatša merero ye bjalo.
Mohlala 1: Ka boyena modiredi wa setšhaba o kgolwa gore tlhokomelo ya motheo ya maphelo e swanetše go ba setlapele sa godimodimo sa morero mo nageng gomme o thekga phathi ya dipolitiki yeo e kwanago le kgopolo ye. Le ge go le bjalo, Mmušo wo o bušago o amogela bjalo ka setlapele morero wa wona wa kabo ya dintlo le twantšho ya bosenyi. Go letetšwe gore modiredi a amogele kgethopelefatšo ya Mmušo. Fela sekhwi ga se šupe kgatelelo ya dikgopolo goba boithomedi.
Mohlala 2: Ge Mmušo wo o bušago o akanya go diriša sekimi se itšego gomme e le boikarabelo bja modiredi go eletša ka moo sekimi se se ka šomišwago gabotse ka gona, modiredi le ge a sa kwane le sekimi, o tlamegile go beela ka thoko maikutlo a gagwe, gomme a tšee sephetho ntle le tshekamelo, ka go lebelela fela dikgetho tše di hwetšagalago, le mehola le dipoelamorago tša kgetho ye nngwe le ye nngwe, ka ga malebiša a makaonekaone a setšhaba se se amegilego.
Modiredi o leka go itlwaetša le go obamela melao ka moka le ditaelo tše dingwe tše di amago boitshwaro le mediro ya gagwe.
Gore ba tle ba kgone go direla ka potego le bokgoni Mmušo wo o bušago, gammogo le setšhaba, badiredi go nyakega gore ba tsebe dikagare tša mošomo wa bona, merero yeo go ya ka yona ba swanetšego go phetha mediro ya bona le ditshepedišo tšeo di swanetšego go latelwala.
Ke bopikarabelo bja bahlapetši go kgonthiša gore badiredi ba tseba dikagare tša modiro wa bona. Badiredi le bona ba na le boikarabelo bja go itekela go ba bašomi ba ba nago le tsebo, ba kgona go šoma ka bokgoni le go ya ka merero yeo e beilwego le ditshepedišo tše di šomago tikologong ya modiro wa bona; e le go ela hloko dikgahlego tša setšhaba le ditšhaba tšeo ba di šomelago.
Mohala 1: Go se tsebe melawana ya ditšhelete ya tirelo ya setšhaba mohlankedi o amogela theko ya ditlabakelo ka ntle le go hwetša tumelelo ya Sešegotlotlo. Kgato ye bjalo e tla šupa gore tsheneyegelo yeo ga se ya dumelelwa gomme a ka hlola kgato ye e bitšago ya tshenyo ya semolao le dikleimi tša ditshenyegelo.
Mohlala 2: Ka lebaka la go hloka tsebo ga gagwe, modiredi o fa motho yo mongwe yo a kgopelago phenšene ya botšofadi tshedimošo ye e fošagetšego ka ga dinyakwa tša go khwalifaya, tshepetšo ye e swanetšego go latelwa mo kgopelong, goba seroto seo a tlogo se khwalifaela. Sekhwi se ka hlolela leloko lekhwi la setšhaba ditlamorago tše šoro.
Modiredi o šomišana le dihlongwa tša setšhaba tšeo di theilwego ka tlase ga melao le Molaotheo mo tlhatlošong ya kgahlego ya setšhaba.
Go hlomilwe dihlongwa tše mmalwa ka tlase ga Molaotheo (Mošireletši wa Setšhaba, Mohlakišikakaretšo, Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba, Khomišene ya Tekano ya Bong, bj.bj.) gomme dihlongwa tše dingwe di hlotšwe ke melao, (boto ya tentere, dikhomišene tša nyakišišo, bj.bj.). Dihlongwa tšekhwi di šoma bjalo ka ditekolo le ditekantšho go kgonthiša gore go be le taolo ye botse. Ka fao badiredi ba setšhaba ba se ke ba lebelela dihlongwa tše ka moya wo mobe, eupša ba swanetše go di thuša go phethagatša ditema tša tšona, ka go, go fa mohlala, di fa tshedimošo le ditlhaloso tše di ka bago di nyakega.
Mohlala 1: Ge Kantoro ya Mošireletši wa Setšhaba e kgopetšwe go nyakišiša ngongorego go tšwa go leloko la setšhaba kgahlano le Kgoro ya Mmušo, e tla letela gore go be le tšhomišano ya badiredi ka kgorong yeo ka go fa tshedimošo efe le efe ye e nyakegago.
Mohlala 2: Ge Mohlakišikakaretšo a hwetša diphošo mo go taolo ya ditšhelete ya Kgoro, bahlankedi ba ba amegago ba Kgoro ba se ke ba tšea dikhwetšo ka moya wo mobe. Ba swanetše go kwešiša le go akela tema ya Mohlakišikakaretšo gomme ba šomišane ka botlalo le Kantoro ya Mohlakišikakaretšo go rarolla mathata.
Modiredi o hlatloša kopano le bophelo bja setšhaba sa Afrika-Borwa mo phethagatšong ya mediro ya gagwe ya semmušo.
kaonafatša khwalithi ya bophelo bja baagi ka moka le go lokolla bomakgoni bja motho yo mongwe le yo mongwe; le aga Afrika-Borwa ye e kopanego ya temokrasi, yeo e ka kgonago go tšea maemo a yona a maswanedi bjalo ka setšhaba se se ikemetšego ka noši ditšhabeng tša lefase ka bophara.
Gore go tle go fihlelelwe le go lota dikgopolo tša ka godimo tše di beilwegbo ke Molaotheo, maitapišo a mohola le phegelelo di a nyakega go baagi ka moka. Badiredi ba setšhaba le bona ka ntle le pelaelo ba bonwa bjalo ka karolo ya "Mmušo" ka fao se se tloga se le bohlokwa le go feta maemong a bona.
Mohala 1: Moya wo mobotse wa tšhomišano, dikamano tše botse tša gare ga batho gotee le moya wa lethabo, thušo le boprofešenale gare ga sehlopha sa badiredi, go tšwa go dihlopha tše di fapanego tša setšhaba tšeo di šomago thwii le setšhaba, di tla ba mohlala go setšhaba ka bophera. Mohlala wo mobotse o tla ba ka kantorong moo dingwalwa tša boitsebišo goba dipasporoto di ntšhiwago.
Mohlala 2: Modiredi o swanetše go leka go ingwadišetša thuto ya go ithuta le lengwe la maleme a semmušo a a dirišwago tikologong yeo.O swanetše go hlohleletša tlhathollo ka go maleme a mangwe a semmušo mo dikopanong mo sekhwi se nyakegago.
Modiredi o tla šomela setšhaba ka tsela ye e se nago bosodi le kgethollo gore go tle go bopše kholofelo ka go Tirelo ya Setšhaba.
Tirelo ya Setšhaba e direla setšhaba ka mphela, gomme setšhaba se letetše go swarwa ka tekano, ka kgontšho, ka boprofešenale le ka mokgwa wa segwera. Ka fao, badiredi ba lebeletšwe gore ba kgotsofatše ditetelo tšekhwi, ka go swara bao ba šomago nabo le bao ba ba šomelago ka tekano, ka tsela yeo e ka se bopego fela kholofelo ka go tirelo ya setšhaba, eupša e tla bego ya hola tlhatlogo ya boleng le bokgoni bja ditirelo tšeo di phethagatšwago.
Mohlala 1: Modiredi o maemong a a itšego ka go Kgoro moo dikgopelo tša go tšwa setšhabeneg tša ditirelo tše itšego di šongwago. Moagišani wa modiredi o a lemoga gore a ka kgona go huetša tshepetšo gomme o napile o ya go yena ka kgopelo ya gore a akgofiše kgopelo. Modiredi o tla tlamega go lekodišiša seemo ka šedi ye kgolo, ka ge kgato efe le efe ya go thuša moagišani e ka bonwa bjalo ka go swara moagišani bokaone go feta bakgopedi ba bangwe.
Mohlala 2: Modiredi o swanetše go kgopela badirelwa/badiriši ba gagwe gore ba eme mothalading, gore yo mongwe le yo mongwe a tle a thušwe ge sebaka sa gagwe se fihla, ka ntle le go kgetha goba go bonala a dira bjalo.
Modiredi o a ikokobetša, o a thuša gomme o bile o a tsenega ge a šoma le setšhaba, dinakong ka moka a swara maloko a setšhaba bjalo ka badirelwa bao ba nago le ditshwanelo tša go amogela tirelo ya maemo a godimo.
Go bohlokwa go badiredi go lemoga gore, ka go tsenela tirelo ya setšhaba, ba ikgafetše go šomela setšhaba ka bophara.
Setšhaba se lebeletše go direlwa, gomme se nyaka ge badiredi ba e ba gona le go ba thuša ka tsela ya segwera le bokgoni.
Mohlala 1: Modiredi o amogela mogala go tšwa go leloko la setšhaba, fela go kgakala gore nyakišišo ya motho yoo e swanetše go šongwa ke karolo goba kgoro ye nngwe. Modiredi o fo botša motho yoo gore a leke go gongwe. Sekhwi se ka laetša gore leloko la setšhaba le rometšwe go nomoro ya batho ba šele ka ntle le go thušwa. Modiredi o swanetše go thuša badirikayena le setšhaba ka go biletša batho khaonthareng ya gagwe, ge e le gore o na le tsebo ye e tletšego ya dikagare tša modiro tša tirelo yeo e lebanego.
Mohlala 2: Ge leloko la setšhaba le etla go mohlankedi go tlo bea peelano, go fa mohlala, go hwetša tshedimošo ka ga dinyakwa tša go khwalifaela gore a kgethelwe thušo ya Kagodintlo ya Mmušo, mohlankedi o swanetše go leka go amogela motho yoo mo go lenaneo la gagwe ka pela ka mo go kgonegago. Sekhwi se ka se laetše fela phihlelelo, eupša gape le boitokišetšo bja go thuša.
Modiredi o kwešiša mabaka le ditlhobaelo tša setšhaba ge a phethagatša mediro ya gagwe ya semmušo le ge a tšea diphetho tšeo di ba amago.
Mmušo wo o bušago o boletše phatlalatša maikemišetšo a wona a go nepiša mo tlhatlošong ya ditšhaba tšeo di bego di šaparegišitšwe lebakeng la go feta, go ya ka mo go beilwego ka gona ka go Lenaneo la Kagolefsa le Tlhabollo. Sekhwi se swanetše go tšwetšwa pele ke dikgoro ka moka go ya ka mehola ya tšona ya tatelano.
Afrika-Borwa ke naga yeo e hlabologago gomme karolo ye kgolo ya setšhaba sa yona, go ya ka mabaka a go fapana, ga se ya sedimošwa mabapi le ditokelo le ditlamego tša yona, ditirelo tšeo ba nago le tshwanelo ya tšona, ditshepedišo tšeo ba swanetšego go di latela, le gore ba bonane le mang mabapi le tšekhwi. Ka ge tirelo ya setšhaba e le tirelo ya batho ka moka, badiredi ba na le boikarabelo go maloko a setšhaba ao a sego a sedimošwa, go a fa tshedimošo ka moka, tlhahlo le thušo tšeo ba kago di nyaka. Sekhwi se swanetše go dirwa ka botho le ka makgoni, le ge sekhwi se ka ra gore o ba laeletše go sehlongwa se sengwe goba moagong wo mongwe.
Mohlala 1: Badiredi ba swanetše go kgatha tema mo mananeong a tlhabollo le tlhatlošo tšeo di hwetšagalago ka dikgorong tša bona. Ba swanetše go ba le boikgafelo medirong ya bona gomme ba kgonthiše gore mananeo a mabjalo a phethagatšwa ka tsela ye e kgontšhago le ka makgoni le gona ka gare ga ditlhakonako tše di beilwego.
Mohlala 2: Ge o šoma le maloko a setšhaba mo go seemo sa tlhokomelo ya tša maphelo, badiredi ba swanetše go diriša sebaka se go fa tirelo ye e tletšego ya keletšo, ge ba belaela gore tsebo ya bona ya tlhokomelo ya maphelo ya motheo ga se ya lekana. Moo badiredi ba ka se kgonego go fa thušo ye e nyakegago ka noši, bonnyane ba swanetše go fetišetša motho yoo go badirišanikabona ba maleba gore ba ba eletše goba ba ba hlahle ka tshwanelo.
Modiredi ga a kgethologanye kgahlano le leloko lefe goba lefe la setšhaba ka mo go sa swanelago ka lebaka la morafe, bong, mohlobo goba botšo bja leago, mmala, maemothobalano, bogolo, boseitekanelemmeleng, bodumedi, dikgopolo ka tša dipolitiki, letswalo, tumelo, setšo goba polelo.
Bjalo ka ge re boletše, tirelo ya setšhaba e direla motho mang le mang le ditšhaba, go sa lebelelwe gore bona ke bomang ka Afrika-Borwa. Leloko le lengwe le le lengwe la setšhaba le na le tokelo ya Molaotheo go swarwa ka tlhompho le seriti. Ka fao badiredi ba lebeletšwe gore ba sware maloko ka moka a setšhaba ka go lekana, ka botho le ka bokgoni. Gomme ba ba dire gore ba ikwe gore ba amogela mohuta wa tirelo woo ba nago le tshwanelo ya wona.
Mohlala 1: Modiredi a ka no belaela gore leloko la setšhaba leo le nyakago go thušwa, go fa mohlala, ke makgalamatona ("gay"). Le ge sekhwi se ka no se amogelege, go ya ka kgopolo ya modiredi, le ge go le bjalo o lebeletšwe gore a mo fe maemo a a swanago a tirelo ya profešenale yeo e kago fiwa leloko lefe le lefe la setšhaba.
Mohlala 2: Batho ba mmalwa ba eme mothalading gomme leloko la maemo la setšhaba le a fihla gomme le letetše gore le thušwe le semeetseng. Ge modiredi yoo a tšweletšago tirelo a ka dumelela motho yoo go tshela mothaladi, seo se šupa gore o kgetholla kgahlano le batho ba bangwe bao ba letetšego go thušwa.
Modiredi ga a šomiše maemo a gagwe gampe ka go tirelo ya setšhaba go hlatloša goba go nyatša kgahlego ya phathi efe le efe ya dipolitiki, goba sehlopha sa kgahlego.
Ka ge tirelo ya setšhaba e šomela setšhaba ka moka, seo se bopilwego ke dihlopha tše di fapanego tša dikgahlego, diphathi tša dipolitiki le batho ba ba nago le ditumelo tše di fapanego, bj.bj. ka fao go pepeneneng gore badiredi ba tirelo ya setšhaba ga se ba swanela go ikamanya le ditaba dife le dife tše di ka bontšhago nke ba rata sehlopha se itšego go feta se sengwe.
Go ya ka moo tirelo ya setšhaba e lego ka gona, badirelwa ba yona ka moka ba swanetše go direlwa ka tekano go ya ka merero ya mmušo wo o bušago. Ka fao modiredi o swanetše go kwešiša gabotse phapano gare ga maikarabelo a gagwe godimo ga Mmušo wo o bušago le go amega ka botlalo ka go ditaba tša diphathi tša dipolitiki.
Mohlala 1: Modiredi ke setho sa sehlopha se itšego sa setšo seo se swanetšego go phadišanetša dithušo tša Mmušo maemong a ngwaga ka ngwaga. Modiredi o šoma maemong a magolwane ka go kgoro yeo e swanetšego go sekaseka, ya šomana le go hlagiša ditšhišinyo tše di šitletšwego go Tona ye e amegago. Modiredi yo bjalo ga se a swanela go diriša maemo a gagwe go thekga kgopelo ya setšhaba seo a lego setho sa sona ka tsela efe goba efe, le ge e ka ba go nyatša dikgopelo tša go tšwa go ditšhaba tše dingwe. Modiredi yo mobjalo o swanetše go bega dikgahlego tša gagwe go mohlapetši wa gagwe go thibela kgonagalo goba ponagalo ya thulano ya dikgahlego.
Mohlala 2: Badiredi ba letetšwe gore ba thekge Ditona/Bakhuduthamaga ba bona mo tokišong ya dingwalwa, bj.bj. tšeo di tlogo dirišetšwa mehola ya semmušo, go swana le dingangišano ka ga melaokakanywa. Le ge go le bjalo, badiredi ba ka no se amege mo tokišetšong le go hlangweng ga dingwalwa tše di tlogo dirišwa ke Tona goba MEC mabapi le mehola ya diphathi tša dipolitiki.
Modiredi o a hlompha le go šireletša seriti sa motho yo mongwe le yo mongwe le ditokelo tša gagwe go ya ka moo di lego ka go Molaotheo.
Badiredi ba swanetše go itshwara ka tlhompho go badirikabona le go setšhaba, go sa lebelelwe gore ke bomang, ba lebelelega bjang, maemo a bona ke afe, bj.bj. Maitshwaro a badiredi godimo ga ba bangwe a swanetše go ba a segwera, a thušo le bokgoni ka mehla.
Mohlala 1: Ge badiredi bao ba abago tirelo ya khaonthareng ba tlelwa ke leloko la setšhaba leo le hupilego go feta tekano le gona le hlaba mašata, ba swanetše go swara motho yo bjalo ka ge ba tlo swara ba bangwe, ka go mo thuša ka boiketlo le ka nepagalo. Go bohlokwa go elelwa gore setšhaba se tla be se hlokometše seemo sekhwi ka šedi ye kgolo le gore badiredi ba ka kaonafatša seriti sa tirelo ya setšhaba ka go šomana le seemo se ka tsela ya boprofešenale. Ge seemo se ka befela pele gomme modiredi a hwetša go le bothata go se laola, ba se ke ba ikarabela ka maikutlo, eupša ba swanetše go no iša motho yoo go mohlapetši, yoo a kago šomana le yena ka boitshebong.
Mohlala 2: Batho ba laolwa ke dinyakwa tša ditšhelete ge ba kgopela dikholo tša pabalelo. Bahlankedi bao ba ikarabelago mo go tlhathollo ya diforomo tša kgopelo, ba swanetše go ba le kwelobohloko mabapi le maemo a bona gomme ba ba direle ka kwelano yeo e nyakegago.
Modiredi o lemoga tokelo ya setšhaba ya phihlelelo ya tshedimošo, go sa tsenywe gare tshedimošo yeo e šireleditšwego thwii ke molao.
Molaotheo o beakanyetša mahlakore a mabedi mabapi le phihlelelo ya tshedimošo. La mathomo ke kgodišo ya ponagatšo, yeo e tlogo dumelela moagi yo mongwe le yo mongwe phihlelelo ya tshedimošo ye e amanago le dikgahlego tša setšhaba ka mo go bonalago. Sekhwi se tla ba dumelela gore ba kgathe tema ka mafolofolo mo go hlangweng ga mohuta wa merero yeo ba tlogo thabela go e bona e šomišwa. Sa bobedi, dipeakanyetšo tšekhwi di nepišitšwe go kgontšha baagi go šireletša tše dingwe tša ditokelotheo go ya ka moo di beakanyeditšwego ke Molao wa Ditokelo. Ba ka kgopela mabaka a a ngwadilwego mabapi le tiro efe le efe ya taolo yeo e kago ba ama gampe. Go feta moo, ba ka no kgopela tshedimošo efe le efe mabapi le tšhomišo ya ditokelo tša bona.
Bjalo ka ge modiredi yo mongwe le yo mongwe wa setšhaba a lemoga, go kgetha gore ke tshedimošo efe yeo e swanetšego setšhaba ke modiro wo o raraganego. Tshedimošo ye nngwe e tšewa gore ke ye e šireleditšwego gomme e swanetše go laolwa ke dikgoro go ya ka dipeakanyo tša Ditšhupatsela ka ga Maemo a Minimamo a Tšhireletšo ya Tshedimošo, go ya ka moo e hlagišitšwego ke Mokgatlo wa Setšhaba wa Botseka (National Intelligence Agency). Molao wa Temokrasi ye e Lokologilego gape e ikemišeditše go hlama tlhako ye e lebanego yeo ka gare ga yona taba ye e tlogo laolwa ke dikgoro. Sekhwi se raragantšhitšwe gape ke lebaka la gore Molao wa Dikamano tša Modiro wa 1995, le wona o beakanyetša ditsela tše di kgethegilego go fa bahlanka phihlelelo ya tshedimošo yeo e swerwego ke Mmušo bjalo ka mongmodiro ka nepo ya go šireletša ditokelo tše itšego tša modiro tša badiredi.
Badiredi dinakong ka moka ba swanetše go amogela tokelo ya setšhaba ya go hwetša tshedimošo.
Kgoro ye nngwe le ye nngwe e swanetše go hlama morero wa maleba woo o sepelelanago le melao ya setšhaba ye e lebanego go laola taba ye ka gare ga mekgatlo ya tšona.
Badiredi ba swanetše go tseba melao le morero woo o laolago taba ye ka gare ga dikgoro.
Mabaka a, le tshepetšo yeo e latelwago di hlotše tiro ya taolo, di swanetše go rekotwa gabotse gore tshedimošo yeo e tla hwetšagala ge e kgopelwa.
Ge tshedimošo ye e kgopelwago ke leloko la setšhaba e sa hwetšagale, mabaka a a kwalago mabapi le sephetho sekhwi a swanetše go fiwa leloko leo la setšhaba.
Mohlala 1: Go fa setšhaba tshedimošo ka nako go bohlokwa kudu. Ge leloko la setšhaba leo le kgopetšego tshedimošo ka ga go hwetšagala ga dipasari le ka fiwa tshedimošo ye bjalo morago ga letšatši la mafelelo la go ngwadišetša ngwaga wo itšego wa dithuto, mohola wa go aba tshedimošo ye bjalo o tla be o se sa thuša selo.
Mohala 2: Phihlelelo ya tshedimošo gape e šupa gore tshedimošo yeo e swanetše go lotwa le go mpshafatšwa nako le nako. Ge leloko la Palamente le ka kgopela tshedimošo ye itšego mabapi le ngangišano ye e tlago ka Palamenteng, go šitwa ga kgoro go aba tshedimošo ye e nepagetšegop ka nako go ka kwetša tshepetšo ya temokrasi bohloko.
Mohlala 3: Go dira gore tshedimošo ye e fošagetšego e hwetšagale, le gona go ka hlola mathata. Go fa mohlala, Maloko a setšhaba a ka botšiša ka ga tšhomišo ya sekimi se sefsa seo tše dingwe tša dintlha tša sona di sego tša amogelwa ke bolaodi bjo bo amegago. Modiredi yo a sa tsebego sekhwi, eupša a lemoga dintlha tša mathomo tša sekimi, a ka no fa setšhaba tshedimošo yeo e sego ya semmušo. Tirelo ya setšhaba e ka no gakanega ge go dirwa diphetogo go sekimi gomme mafelelong se dirišwa ka tsela ye e fapanego le yeo setšhaba se bego se e letetše.
Modiredi o šomišana ka botlalo le badiredi ba bangwe go hlatloša kgahlego ya setšhaba.
Go bohlokwa go badiredi go lemoga gore ka moka ba šoma ba lebišitše go nepokakaretšo e tee, e lego go direla mmušo wo o bušago le setšhaba, ka bokgoni le ka potego ka moo go kgonegago. Ka fao badiredi ba swanetše go leka ka mešogofela go šomišana. Ka go thušana le go thekgana le go abelana tsebo, dikgopolo gotee le methopo (moo go lebanego) badiredi ba tla kgontšhwa go šoma le go feta ka kgontšho le gona ka go hola mmušo le setšhaba bokaonekaone.
Mohlala 1: Go bohlokwa go lemoga maikemišetšomoka goba nepo ya tirelo ya setšhaba le go kwešiša gore karolwana ye nngwe le ye nngwe ye e kgathilwego ka kgontšho, e thuša go tliša toka ye e akaretšago. Ka fao modiredi o swanetše go ba le kamano ya dikgopolo le ditšhišinyo tša badiredikayena go tšwa go dikarolo tše dingwe. Ga go na le sebaka sa lehufa goba sa moya wa "tlogela lefelo la ka" ka go tirelo ya setšhaba.
Mohlala 2: Ge modiredi a lemoga gore nyako ye e itšego ya setšhaba e ka kgotsofatšwa ka kgontšho ge fela kantoro ya gagwe e šomišana le kantoro ye nngwe, modiredi o swanetše go leka ka mešogofela go botšišiša ka ga tšhomišano ye bjalo, le ge bahlankedi ba ba šomago ka kantorong ye nngwe ba ka se be le tšhomišano mathomong.
Mohlala 3: Mohlankedi o kgopelwa ke kgoro ye nngwe go thuša mo go panele ya kgetho. Modiredi o swanetše go phetha modiro woo bjalo ka ge a kgopetšwe ge e le gore go a kgonega. Le ge go le bjalo, o swanetše go ela šedi dinyakwa tše di lego ka go kgoro ya gagwe gomme a hwetše tumelelo go mohlapetši wa gagwe.
Modiredi o phethagatša ditaelo tše di kwalago go tšwa go batho bao ba filwego maatla semmušo go di fa, ge fela di sa thulane le dipeakanyetšo tša Molaotheo le/goba molao ofe le ofe.
Go bohlokwa gore badiredi ba phethagatše ditaelo ka moka tše di kwalago, gore go tle go kgonthišwe gore ditirelo di a phethagatšwa setšhabeng ka sebopego se se hlakilego le gona ka tatelano ye botse. Mekgatlo ye megolo bjalo ka dikgoro tša tirelo ya setšhaba di ka šoma ka kgontšho, ge fela go na le ditsela tše maleba tša bolaodi tšeo di hlomphiwago ke bahlanka. Ge ditaelo ka moka tša semmušo di phethagatšwa ka nako le ka bokgoni, gona mokgatlo ka bowona o tla šoma gabotse.
Mohlala 1: Modiredi o amogela taelo go tšwa go mogolwane wa taolo goba wa dipolitiki go dira se sengwe seo se sa dumelelwago ke melawana yeo e laolago tirelo ya setšhaba. Modiredi o swanetše go tseba gore melao ke efe gomme lebakeng le le bjalo o swanetše go laetša go se be molaong ga tiro yeo e šišintšwego go mogolwane wa gagwe. Ge yokhwi a gapeletša, modiredi o swanetše go kgopela gore taelo yeo e ngwalwe, a hlagiše kgano ya gagwe gomme a bege taba yeo go bolaodi bjo bo lebanego.
Mohlala 2: Ge modiredi a laetšwe ke mogolwane wa gagwe go orotela setlabelo moo ditshepedišo tše maleba tša tentere di sego tša latelwa, modiredi a ka no kgopela gore taba ye e fetišetšwe go mohlankedimohlakiši gore a tšee sephetho.
Modiredi o efoga go hlaola metswalle le bagwera mo go ditiro tše di amanago le modiro gomme ga a diriše bolaodi bja gagwe gampe goba a huetša modiredi yo mongwe gore a diriše bolaodi bja gagwe gampe.
Go lebeletšwe gore tirelo ya setšhaba e bee, hlatloše le go putsa badirišani bao, go sa lebelelwe dikgopolo tša bona tša dipolitiki goba boleloko, ditlemagano tša lapa goba maemo setšhabeng, ba nago le makgoni a go phetha tirelo.
a Tlhaolo - Sekhwi se šupa gore badiredi ba bangwe ba ba hlaotšwego ba fiwa modiro, hlatlošwa, šutišwa, goba ba fiwa tshwaro ye borutho ye e theilwego godimo ga ditebelelo tša tshekamelo bjalo ka bogwera, go buša thušo yeo e kilego ya dirwa, bj.bj.
b Tlhaolelabagenonepotism - Sekhwi se šupa gore modiredi o a bewa, hlatlošwa, šutišwa goba a fiwa dikholo tše itšego ka lebaka la gore o na le dikgokagano tša lapa goba dikgokagano tše dingwe le motho yoo a lego maemong a go laolela ditiro tše bjalo goba go swaraswara/huetša peakanyo.
Mohlala 1: Badiredi ba babedi (A le B) ba tsenela tirelo ya setšhaba. Ba fiwa maemo a go lekana, ke bagwera ba potego gomme ba diriša kantoro e tee. Moredi B o a hlatlošwa go ba mohlapetši wa Mna A. Ka fao o ba maemong a go abela Mna A mediro ye e "kgethegilego" gore a tle a kgone go laetša ditiragalo tše di bohlokwa mo go kelo ya makgoni go feta badirišanikayena. Ge nako e fihla ya kelo ya bokgoni ya Mna A, yeo e hlagišwago ke Mna B ka mafolofolo le tlhaolo, o amogela neo ya bokgoni, le ge therešong e se ya mo lebana.
Mohlala 2: Modiredi o kgatha tema mo tshepetšong ya kgetho ya motho go bewa mo posong ka go tirelo ya setšhaba. Modiredi o hlaola motho yo ka gobane ke mogwera, leloko la phathi ya dipolitiki yeo modiredi a lego go yona goba leloko la sehlopha se itšego sa setšo. Sekhwi ke tlhaolelabageno, e lego seo se thulanago le maikemišetšo a Molaotheo le dikgahlego tša Mmušo.
Mohlala 3: Go na le ditsela tše dintši tšeo modiredi yo a lego maemong a godingwana a ka dirišago maemo a gagwe gampe. Go le fa mohlala, badiredi bao ba laolago matseno ka go lefelo la go phaka, ba na le ditaelo tše di kwalago tša gore sekgoba sa go phaka ke sa bahlankedibagolwane le baeng ba semmušo fela. Le ge go le bjalo, hlogo ya kantoro e gafela ditaelo tšekhwi ka thoko gomme ya dumelela mogatšagwe go phaka mo lefelong lekhwi nako le nako. Kgato ye bjalo e hlola gore badiredi ba nyatše melao le bahlankedibagolwane gomme e na le khuetšokhuetšo ye mpe mo go šomeng ka kgontšho ga mokgatlo.
Modiredi o diriša ditsela tše maleba go hlagiša dingongorego tša gagwe goba go sepediša dipelaelo.
Le ge go amogelwa gore dingongorego le diphapano, nako le nako di ka tsoga gare ga tirelo ya setšhaba, tikologong ya modiro, ke go hola bobedi mohlokofatšwa le mongmodiro (le setšhaba) gore dipelaelo le diphapano tše bjalo di fedišwe ka mo go kgonegago. Ka lona lebaka lekhwi ditshepedišo tša tharollo ya dipelaelo le diphapano tše itšego di a hwetšagala gore di dirišwe ke badiredi ka moka.
a Pelaelo goba phapano e ka rarollwa ka kgontšho ge mahlakore go pelalelo/phapano a swara poledišano/poelanyo ka mafolofolo ka bowona.
i Tshepedišo ya dingongorego lebelela karolo 35 ya Molao wa Tirelo ya Setšhaba wa 1994, bala le Melao ya go šomana le dipelaelo le dingongorego tša bahlankedi ka go Tirelo ya Setšhaba, Molawana wa 6575 wo o tšatšikgwedifaditšwego la 1 Julae 1999 woo go ya ka dipeelano tša wona modiredi ofe le ofe a kago hlagiša ngongorego/phapano pele ga mohlapetši wa gagwe wa kgauswi yoo a swanetšego go e fetišetša magatong a ka godingwana a bolaodi ge e le gore mohlapetši ga a kgone go atlega mo tharollong ya ngongorego/phapano.
Mohlala 1: Mohlapetši o fa pego ye e fokolago ka ga phethagatšo ya modiredi nakong ya kelo ya badirišani ka ntle le go fa motho yo sebaka se se botse go hlagiša lehlakore la gagwe la molato. Sekhwi se tloga se thulana le metheo ye e šomišwago ka kakaretšo ya dikamano tša modiro. Mohlapetši wa tirelo ya setšhaba o swanetše go lemoga gore tirelong ya setšhaba o swanetše go bea mohlala mabapi le kobamelo ya moya le dikagare tša melao ya naga, gomme a kgonthiše ka mehla gore o šoma ka tsela ye e swanetšego ya go loka.
Tshepedišo ya Boto ya Poelanyo go ya ka temana 151 ya Šetulo 7 ya Molao wa Dikamano tša Modiro, 1995 tšeo go ya ka tšona modiredi ofe le ofe a ka hlagišago phapano/tirišompe ya modirong pele ga hlogo ya Kgoro yoo a swanetšego go hlama boto ya poelanyo gomme a fetišetše phapano ye go boto yekhwi ge hlogo ya kgoro e sa kgone go atlega tharollong ya phapano ye.
Mohlala 2: Moromiwa yoo a tshwentšwego ke taba ya gore go bonala a lešitšwe modiro ka tsela ye e sa lokago, a ka no iša taba ye go hlogo ya kgoro, yoo a swanetšego go lebelediša taba ye gomme a bone gore phapano ye e fedišitšwe. Ge hlogo ya kgoro e sa kgone go rarolla phapano ye matšatšing a 20, moromiwa yo a kwešitšwego bohloko a ka no kgopela hlogo ya kgoro go hlama boto ya poelanyo mo matšatšing a 10, yeo e tlogo leka go rarolla phapano yekhwi. Moromiwa yo a kwešitšwego bohloko a ka ya go Kgorotsheko ya Modiro go hwetša kimollo.
Ge ngongorego/phapano e amana le taolompe le ditiro tša lehufa ke Mmušo bjalo ka mongmodiro, ngongorego/phapano le yona e ka fetišetšwa go Mošireletši wa Setšhaba.
Mohlala 3: Moromiwa yoo a lemogago ditirišo tše di belaetšago tše di šomišwago ka go tikologo ya modiro wa gagwe, a ka iša sekhwi go mohlapetši wa gagwe goba hlogo ya kgoro. Ge a sa kgotsofatšwe ke karabo ya mohlapetši goba hlogo ya kgoro, moromiwa yo a kwešitšwego bohloko a ka fetišetša taba ye go Mošireletši wa Setšhaba. Ka tlase ga mabaka a itšego, moromiwa a ka kgetha go ya go Mošireletši wa Setšhaba ka nama.
Modiredi o ikgafetše go tlhabollo ye e tletšego, tlhohleletšo le tšhomišo ya Stafo sa gagwe le tlhatlošo ya dikamano tše botse tša gare ga bona.
Gore go tle go fihlelelwe nepokakaretšo ya tirelo ya setšhaba, e lego go phethagatša ditirelo tše botse go setšhaba, bahlapetši/balaodi ka go tirelo ya setšhaba ba gapeletšega go bona gore badirišani ba ba lego ka fase ga taolo ya bona, ba na le tsebo le makgoni a go phethagatša mediro ya bona legatong le le nyakegago ba hlohleleditšwe go phetha ditirelo tše bjalo gomme ba ikemišeditše le go kgona go hlatloša dikamano tše botse.
bona gore leano le a latelwa; gomme v a hlapetše ka mehla tšwelopele ya leano le le bjalo.
Mohlala 1: Mohlapetši ka therišano le modiredi yo a sa tšwago thwalwa, o swanetše go hlaola dinyakwa tša gagwe tša tlhahlo modirong. Dinyakwa tše di hlaotšwego tša tlhabollo di swanetše go tsenywa ka go lenaneo la gagwe la tlhahlo leo le nyalelanago le lephephe la gagwe la modiro le mešupatsela ya tshepedišo. Gape go swanetše go hlangwa šetulo ya tlhahlo gore go tle go kgonwe go lekolwa tšwelopele ya tlhabollo ya modiredi yoo a sa tšogo thwalwa.
tšweletša dikgato tša go hlatloša legato la tlhohleletšo ya badirišani ge go nyakega; gomme iv a hlapetše kgafetšakgafetša legato la tlhohleletšo ya badirišani.
tšweletša dikgato tša go beakanyetša tšhomišo ye e tletšego ya badirišani; gomme iv a hlapetše kgafetšakgafetša tšhomišo ya badirišani.
Mohlala 2: Bahlapetši/balaodi ba swanetše go hlapetša kgafetšakgafetša bogolo bja modiro le legato la go šoma la badirišani ba bona gore ba kgonthiše gore badirišani ka moka ba šomišwa ka botlalo. Sekhwi se tla efoga seemo seo go sona badiredi ba bangwe ba šomago kudu mola ba bangwe ba šoma gannyane. Badirišani gape ba swanetše go hlohleletšwa go itlwaetša mediro yeo ka tlwaelo e sego karolo ya mediro ya bona gammogo le mediro ye e phagamego gore ba tle ba kgone go gola bjalo ka bašomi gore ba tle ba lokele kgonagalo ya go dirišwa magatong a godingwana ge nako e fihla.
tšweletša dikgato, ge go nyakega, go kaonafatša dikamano tša modiro le tša gare ga batho; gomme iv a hlapetše kgafetšakgafetša go tia ga dikamano tša modiro le tša gare ga badirišani.
Mohlala 3: Bahlapetši/balaodi ba swanetše go hlapetša moya wa tšhomišano ya sehlopha ka go dikarolo tša bona gomme ba tsene gare ge badirišani ba bona go bonala nke ga ba kwane goba ba dulela go ngangišana magareng a bona.
Modiredi o šoma ka toka le ka boprofešenale le ka tekatekano le badiredi ba bangwe go sa lebelelwe, morafe, bong, botšo bja serafe goba leago, mmala, boemothobalano, dikgopolo tša dipolitiki, letswalo, tumelo setšo goba polelo.
Molaotheo, thwalo le melao ya modiro, gammogo le Molao wa Setlwaedi, di fa badiredi ka go tirelo ya setšhaba tokelomotheo ya gore ba swarwe gabotse ka tekatekano. Ge tokelo ye e ka amega ka tsela ye nngwe, badiredi ba ka no diriša ditsela tša go rarolla diphapano tšeo di beakanyeditšwego ka go Molao wa Tirelo ya Setšhaba, 1994, Melawana ya Tirelo ya Setšhaba le Molao wa Dikamano tša Modiro, 1995, goba ba ka ya go Kgorotsheko ya Molaotheo, Kgorokgolo ya Tsheko goba Mošireletši wa Setšhaba go imollwa, go ya ka mabaka. Ka fao go bohlokwa gore bahlapetši/balaodi ka go tirelo ya setšhaba ba tsebe gore tshwaro ye botse le tekatekano di ra eng.
ka mehla a dumelele badiredi ba bangwe kemelo ge e kgopelwa; gomme iv ka mehla a itokišetše go bolela/rerišana/boledišana ka tokologo.
Mohlala 1: Go fa mohlala, ge modiredi a latofaleditšwe bosenyi, o swanetše go swarwa ka tshepedišo gammogo le ka botho bjo bogolo.
go ba le tokelo ya go botšišiša dihlatse; le go ba le tokelo ya boipiletšo.
Tokakgolwane e šupa gore dintlha ka moka tše di beilwego pele di swanetše go lekolwa ka ntle le tshekamo ka mo go kgonegago pele go tšewa sephetho.
v go hlompha ditokelo tša badiredi ba bangwe; le vi go hlokomela dikgahlego tša ba bangwe ba amegilego.
a hloke tlhao gomme a diriše dikelo tše di swanago ge a tšea diphetho tše di amago ba bangwe.
Mohlala 2: Mohlapetši o fa nako ya go se šome go maloko a sehlopha sa gagwe sa bodumedi eupša o gana go fa maloko a bodumedi a dihlopha tše dingwe. Sekhwi ke kgethollo. Dihlopha ka moka tša bodumedi di swanetše go swarwa ka go lekana.
Modiredi o ikgaogantšha le ditiro tša dipolitiki tša dihlopha lefelong la modiro.
Go ya ka dipeelano tša Molaotheo tirelo ya setšhaba e swanetše go hloka kamano ya dipolitiki mo go tirelo yeo e e direlago setšhaba. Sekhwi se šupa gore badiredi ba tirelo ya setšhaba ba lebeletšwe gore ba fe baagi ka moka ba naga ditirelo gomme ba se hlaole. Tirelo ya setšhaba le badiredi ba yona ba emela tirelo ya naga ka moka gomme ga ba a swanela go tšwetša pele dikgahlego tša phathi ye e itšego tšhomong ya bona.
Mohlala 1: Motho yoo a aparago sekhipha se se nago le moeno wa phathi ya dipolitiki mola a le gare a šomela setšhaba ka go ntšha mangwalo a boitsebišo a ka latofaletšwa ditirišo tša kgethollo tše di hlotšwego ke dipolitiki ge a sa kgone go tšweletša tokumente ya boitsebišo ka nako ye e beilwego, le ge lebaka la titelo e ka ba leo a ka se le laolego. Go feta fao, leloko la setšhaba le ka ikwa le rumolegile ge le thušwa ke leloko le le hlatlošago phathi ye e itšego ya dipolitiki ka go sehlongwa sa setšhaba.
Mohlala 2: Modiredi yo a dumelelago maloko a diphathi tše itšego phihlelelo ya tshedimošo yeo setšhaba se nago le tshwanelo ya yona, eupša a ganetšago maloko a phathi ya dipolitiki ye e itšego phihlelelo ya yona tshedimošo yeo, o šitilwe ke go phethagatša ditirelo go batho bohle ba Afrika-Borwa, go sa šetšwe tswalano ya dipolitiki.
Modiredi o leka go fihlelela dinepo tša sehlongwa sa gagwe ka tsheketšo le ka go hola setšhaba.
Mo modirong wa bona wa tšatšikatšatši, badiredi ba swanetše go ipotšiša leboelela ge e le gore seo ba se dirago ka nnete se thuša mo phethagatšong ya ditirelo goba se tliša dipoelo tšeo karolo ye ya mokgatlo e ikarabelago go tšona. Nnete ke gore sekhwi se nyaka gore badiredi ka moka ba be le tsebo ye e tletšego ya maikemišetšo le dinepo tša dikarolo tša bona le sehlongwa, gomme se bohlokwa le go feta moo, le mediro ye e kgethegilego ka gare ga karolo yeo. Bahlapetši/balaodi magatong ka moka ba swanetše go ipotšiša leboelela ge e le gore mehola yeo dikarolo tša bona di e phethagatšago ka nnete e thuša mo phethagatšong ya ditirelo tšeo sehlongwa sa bona se ikarabelago. Bobedi badiredi le bahlapetši/balaodi ba swanetše gape le go hlokomela pedifatšo ya modiro woo nneteng o swanetšego go dirwa ke sehlongwa se sengwe.
Mohlala 1: Modiredi o bapala dipapadi tša khomphutha mo go khomphutha ya kantoro nakong ya diiri tša modiro. Sekhwi se nyatša moya wa boikgafelo gomme se utswa nako (ka fao le tšhelete) ya mongmodiro. Ge motho a se na le modiro wo o lekanego wo a ka o dirago, gona o swanetše go botša mohlapetši wa gagwe gore a tle a kgone go šomišwa ka kgontšho mo phihlelelong ya dinepo tša mokgatlo.
Mohlala 2: Molaodi wa lenaneo la tekanetšo goba molaodi wa boikarabelo o swanetše go hlokomela tirišo ya tšhelete ya setšhaba yeo a e filwego go fihlelela nepo ya lenaneo. Sekhwi se nyaka peakanyo ye e nepagetšego le go efoga diphetho tša lebakana goba tša semeetseng.
Modiredi o na le boithomedi kgopolong le ka go phethagatšo ya mediro ya gagwe, o tsoma ditsela tše difsa tša go rarolla mathata gomme a hlatloša kgontšho le bokgoni ka gare ga kamano ya molao.
Badiredi ba swanetše go amega ka botlalo mo phethagatšong ya mediro ya bona. Ba swanetše go diriša menagano leboelela gomme ba phegelele go dira modiro wa bona ka pejana le bokaone gore ba tle ba kgone go hwetša dipoelo tše kaone goba ditirelo. Gareng ga letšatši la mehleng la modiro, go fela go tšwelela mathata a mantši ka go seemo sa modiro. Badiredi ba swanetše go phegelela ntle le kgaotšo go rarolla mathata akhwi ka tsela ya ka pejana le gona ye kaonekaone ka moo go kgonegago; gomme go feta moo ba swanetše go nyaka ka tsela ya boithomedi le boikakanyetši, tsela ya go thibela gore mathata a se tšwelele gape.
Mohlala 1: Ge modiredi yo a šomago ka karolong yeo e swanetšego go ntšha disetifikeiti a ka lemoga gore setšhaba ga se sa kgotsofala ka ditshepedišo tše di latelwago le nako yeo e tšewago go ntšha disetifikeiti, gona o swanetše go lekola ditsela tšeo ka tšona tirelo ye e ka phethagatšwago ka pejana le ka kgontšho, gomme a eletše mohlapetši wa gagwe ka mo go swanetšego.
Mohlala 2: Ge modiredi yoo a šomago ka kantorong yeo e direlago batho, a lemoga gore batho ba hwetša bothata bja go hwetša lefelo la go phaka, goba ba swanetše go ema methalading nako ye telele, o swanetše go akanya ka ga ditsela tša go rarolla bothata bjokhwi. Lefelo la tirelo ge go kgonega le ka no šutišetšwa lefelong le le kaone la go fihlelelega setšhabeng goba go hlongwe mafelo a tirelo a go feta le tee.
Modiredi o ba nakong mo phethagatšong ya mediro ya gagwe.
Badiredi ba swanetše go lemoga gore maikarabelo a bona a semmušo a bohlokwa kudu, le gore phethagatšo ya mediro ya bona e swanetše go fiwa tlhokomelo ya bona ye e tletšego, nako le maatla. Badiredi ba swanetše go itsotsoropa go bona gore mediro ya bona e fetšwa ka nako/magomo a a nyakegago.
Go feta moo badiredi ba swanetše go katanela go itlhotleletša le go itebantšha, ba dira modiro wa bona ka potego go ya ka morero le ditshepedišo tše di beilwego go se na le yoo a swanetšego go ba kgopela go dira bjalo.
Mohlala 1: Modiredi o fihla modirong morago ga nako gomme o lapile ka lebaka la go itiša go fihla bošegogare a le phathing bošegong bja go feta gomme ga a kgone go dira modiro wa gagwe ka tshwanelo. O bonwa molato wa go hloka šedi le go senya tšhelete ya setšhaba.
Mohlala 2: Ge modiredi a swanetše go fetša modiro wa gagwe ka nako ye e beilwego, o swanetše go šoma ka tsela ye e lego gore a se ke a šitwa ke nako ye e beilwego. Sekhwi se ka dira gore a šome le nakong ya teye le ya letena le ka morago ga diiri tša modiro, goba a tlamega go kgopela thušo ya badiredikayena ge e le gore modiro woo ke wo mogolo go ka šongwa ke motho o tee ka nako ye e nyakegago.
Modiredi o phethagatša mediro ya gagwe ka tsela ya profešenale le ka bokgoni.
Badiredi ba swanetše go dula ba ipotšiša ge e le gore ka nnete ba kgotsofatšwa ke modiro wa bona, le gore ba ka kgotsofala ge nka be ba le maemong a batho bao ba amogelago setšweletšwa goba tirelo ya bona. Gape badiredi ba swanetše go ipotšiša leboelela ge e le gore a na ba laetša maikutlo a tsebo, thušo botho le bokgoni. Bokgoni bja bona bja go phethagatša ditirelo ka mokgwa wa boprofešenale le bokgoni, le bjona bo tla laolwa ke legato la tsebo ya mediro ye ba swanetšego go e phethagatša, e lego seo gape se gatelelago boikarabelo bja bobedi, mongmodiro le badiredi go tsenela tlhahlo.
Mohlala 1: Lebakeng le lengwe modiredi yo a šomago khaonthareng o swanetše go šomana le motho yoo a bonalago a na le mathata a go kwešiša gore ke ka lebaka lang ge dilo tše dingwe di swanetše go dirwa ka tsela ye itšego. Modiredi ga se a swanela go tširoga ka maikutlo, eupša o swanetše go hlalosa mabaka ka boiketlo. Ge motho yo a ka fela a sa thaba, modiredi a ka šišinya gore motho yoo a tšweletše pelaelo ye e ngwadilwego gomme a mo fa atrese yeo a swanetšego go romela pelaelo gona.
Mohlala 2: Ge modiredi a ikarabela mo phetolong ya dinyakišišo tše di ngwadilwego go tšwa setšhabeng, o swanetše go kgonthiša gore dinyakišišo ka moka di fetolwa ka bjako le gore dikarabo di na le ditaba tše di nepagetšego gomme di hlamilwe ka boleta le ka nepagalo. Mo mabakeng ao go sa kgonagalego go ka fetola ka bjako, modiredi o swanetše bonnyane, a tsebiše ka bjako kamogelo ya pelaelo yeo.
Mohlala 3: Modiredi yo a sa tšogo thwalwa o beilwe mo tirelong ya khaonthareng ka ntle le tlhapetšo ya sekgauswi, le pele ga ge a hlahliwa ka tshwanelo. Le ge go ka thwe, modiredi yoo a amegago o swanetše go ithuta mediro yeo "a le modirong", go se tshedišwe mahlo kotsi yeo tirišo ye bjalo e ka e hlolago seriting sa mongmodiro ge modiredi a šoma ka bošaedi goba badirelwa ba fahlogela dititelo tša nako tše di sa amogelegego.
Modiredi ga a tsenele papatšišano goba tiro yeo e thulanago le, goba e tshwenyanago le phethagatšo ya gagwe ya mediro ya semmušo.
Gore go tle go tšweletšwe le go lota kholofelo ka go tirelo ya setšhaba, badiredi ka moka ba lebeletšwe gore ba dire ka mokgwa wa potego le boikgafelo.
Boitshwaro bja badiredi modirong le ge ba se modirong bo swanetše go ba ka tsela yeo e lego gore Mmušo wo o bušago le maloko a setšhaba a tla hutša gore ba tla dira modiro wa bona ka potego, ka nepo e tee fela, e lego dikgahlego tše kaonekaone tša setšhaba.
Mohlala 1: Modiredi yoo a šomago ka dikelo tša metšhelo ga a swanela go thuša, morago ga nako goba nakong ya diiri tša semmušo go hwetša moputso, goba e le thušo fela, maloko a setšhaba go efoga motšhelo.
Mohlala 2: Modiredi ga a swanela go šomela boto ya mokgatlo/kgwebo yeo kgoro ya gagwe e gwebišanago nayo.
Modiredi o tla itokolla mo go tiro ya semmušo goba tshepetšong ya go tšea sephetho yeo e ka go felela ka kholo ye e sa lebanago, gomme sekhwi se swanetše go begwa ka tshwanelo ke modiredi.
Neng le neng ge badiredi ba ikwa gore ba ka se kgone go hloka tlhao ge ba phethagatša modiro wa bona goba ba tšea sephetho, goba ge batho ba bangwe ba ka ba le lebaka la go kgolwa gore ga ba kgone go hloka tlhao ka gobane ba na le kamano ya ka ntle, ba swanetše go ikgogela morago ka bjako go šireletša seriti se sebotse sa nnete sa go botega sa tirelo ya setšhaba.
Mohlala 2: Ge modiredi a amegile mo thekong ya naga ya protšeke ya Mmušo gomme karolo ye nngwe ya naga e le ya meloko ya gabo, modiredi o swanetše go laetša bagolo ba gagwe taba ye gomme a itokolle go somaneng le papatšišanong yekhwi.
Modiredi o amogela boikarabelo bja go tšweletša mo go tlhahlotšweledi le boitlhabollo boiphedišong bja gagwe ka moka.
Ke boikarabelo bjo kgethegilego bja balaodi le bahlapetši go bona gore bahlanka ba bona ba fiwa tlhahlotšweledi go kgonthiša gore ba ka kgona go phethagatša mediro ya bona ka boikemelo le go ba hlamela kgatelopele ya boiphedišo bja bona bja ka moso.
b na le tsebo ye e tletšego le kwešišo ya ka moo a swanetšego go dira mediro ya gagwe ka gona; le c go hlatloša tsebo le makgoni a gagwe ka nepo ya kgonagalo ya go a diriša maemong a godingwana.
Mohlala 1: Ge modiredi wa setlabofsana a se na le nnete ya gore a phethe ofe le ofe wa mediro ya gagwe, gona o swanetše go lekodišiša melawana yeo e laolago mediro ye e amegago gomme o swanetše go kgopela badiredikayena goba mohlapetši goba bobedi ga bona gore ba mo thuše.
Mohlala 2: Badiredi bao ba šometšego tirelo ya setšhaba mengwaga ye mentši ba ka laetša go se itokišetše gabotse mahlakoreng a mangwe a modiro wa bona. Ba tla holega kudu go diriša sebaka sekhwi go tšwetša tlhahlo ya bona pele; go fa mohlala. Ka go feleletša motšule wo o amanago le dinyakwa tša modiro wa bona, goba ba ingwadišetša dithuto tša godingwana tša akademiki.
Modiredi o a botega gomme o na le boikarabelo, ge a šomana le ditšhelete tša setšhaba gomme o diriša dithoto tša tirelo ya setšhaba le methopo ye mengwe ka kgontšho le bokgoni, le gona ka go mehola ye e dumeletšwego ya semmušo.
Setšhaba ka bophara se fa badiredi ba setšhaba boikarabelo bja matlotlo, dithoto le ditšhelete tša Mmušo, ba letetše gore badiredi ba di sware ka mokgwa wa boikarabelo le potego.
Go feta moo badiredi ba letetšwe gore ba tliše tsheketšo ya motšhedi ka tsela yeo ba swarago dithoto le ditšhelete tša setšhaba ka yona. Go bohlokwa gore badiredi ba lemoge gore go swara ditshenyegelo tša Mmušo di le fasana, gona go ra gore go tla ba le tirelo ye kaone ya khwalithi go naga ka gare ga ditekanyo tša methopo ye e lego gona.
Mohlala 1: Ge modiredi a na le phihlelelo ya fekse, a se ke a romela goba a amogela difekse tša praebete ka bofora bja gore ke tša semmušo. Ge modiredi a rata go romela fekse ya praebete o swanetše go hwetša tumelelo go dira bjalo gomme o swanetše go lefela tšhomišo ya motšhene.
Mohlala 2: Modiredi o diriša thoto ya Mmušo (dikoloi, metšhene, fenitšhara, bj.bj.) ka bošaedi goba bohlaswa gomme a hlola tshenyego. Se se šupa gore tšhelete ya setšhaba e a senyega le gore ditirelo tša maemo a fasana di ka phethagatšwa, e lego seo se sego kgahlegong ya setšhaba.
Mohlala 3: Modiredi o dirišetša thoto ya Mmušo (se sengwe le se sengwe go tloga go pampiri le phentshele go fihla go dikoloi) mehola ya gagwe ya praebete. Sekhwi ga se sa go hola setšhaba ka gobane motho yoo ga a utswe fela mmušong le go motšhedi, eupša o bile o dira gore setšhaba se lahlegelwe ke tlhompho ya tirelo ya setšhaba.
Modiredi o hlatloša taolo ye e tiilego, ya bokgoni, kgontšho, ponagatšo le maikarabelo.
Tlhatlošo ya taolo ye e tiilego ya bokgoni, ponagatšo le maikarabelo e šupa gore moagi yo mongwe le yo mongwe o swanetše go ba le phihlelelo ye e lekanego ya tirelo ya bokgoni, thušo le segwera, go sa lebelelwe maemo, bong, morafe bj.bj.
Mo phethagatšong ya ditirelo tša taolo tše di tiilego, bokgoni le maikarabelo; dikelomotheo le metheo ya Molaotheo di swanetše go elwa hloko ka mehla. Dinakong ka moka badiredi ba swanetše go phegelela go dira modiro wa boleng, go sa šetšwe gore modiro woo ga o bohlokwa gakaakang.
Mohlala 1: Ge modiredi a filwe taelo ya go dira difotokopi tša ditokumente tšeo di swanetšegeo go kgomagantšhwa mangwalong ao a romelwago dihlongwa tše di fapanego. Dikopi tše bjalo di swanetše go thakgega le go bonala ka ge tšekhwi di tla oketša seriti sa sehlongwa.
Mohlala 2: Modiredi yo a ikarabelago go taolo ya dinamelwa tša Mmušo o swanetše go kgonthiša gore dipuku tša maeto tša dinamelwa ka moka tše di abetšwego karolo ya gagwe di hlagišitšwe ka nako gomme dikilometara ka moka tše di sepetšwego di rekotilwe ka tshwanelo.
Mohlala 3: Dipapatšišano ka moka tša semmušo di swanetše go rekotwa ka tshwanelo gore tshepedišo ye e latelwago le ditekolo tše di etšwego hloko di tle di be kgakala ge nyakišišo goba phapano e rotoga. Sekhwi se tla hlatloša ponagatšo.
Modiredi mo phethagatšong ya mediro ya gagwe ya semmušo o tla bega go bolaodi bjo bo lebanego, bomenemene, seatlakobong, tlhaolelabageno, taolompe le tiro efe le efe yeo e hlolago bosenyi, goba yeo e nyatšago dikgahlego tša setšhaba.
Bomenemene bo šupa phokolo ya boitshwaro ye e akaretšago, kudu seatlakobong goba bomenetša. Gantši e patagana le ditirišo tša bosenyi, go fa mohlala, thekišo ya khuetšo, thekišo ya ditagi, badiredi ba diriti/dipoko, bomenetša le bosenyi bjo rulagantšwego bjoo bo kago ba kotsi go ekonomi ya semolao. Sa pele ke ntlha ya tšitlano ya leago gomme e kotsi kudu go setšhaba. Ka mehla e thekgwa ke setlwaedi sa leago sa "huma ka pela". Sa bobedi e nyatša bomolao bja peakanyo ya dipolitiki ka go senya tshepo le kholofelo, gobane ge bolaodi bo lahlegelwa ke potego, go hlolwa seemo sa tekemo le tlhokamolao. Sa boraro, e phekaganya peakanyo ya ekonomi. E dira sekhwi bjalo ka tlhokakgwaletšo go polokelo, e ka ba ya go tšwa ntle goba ya borakgwebo ba tikologo. Bomenetša bo kokona modu wa kholofelo ya setšhaba le kholofelo ka go temokrasi ya rena. Re swanetše go emiša sekhwi se sa khukhuša.
Ke boikarabelo bja badiredi ka moka go bega tiro efe le efe ye e sego ya semolao. Maitshwaro a sa botegego goba ditirišo tša bomenetša go bahlapetši ba bona goba bolaodi bjo lebanego ge ba se no thoma go di lemoga. Ditirišo tša bomenetša gantši di hlolwa ke go hloka boitshwaro modirong, tlhokego ya maitshwaro a setšhaba le boikarabelo, gammogo le tlhaolelabageno.
Mohlala 1 : Modiredi yoo a ikarabelago go thwalo ya badiredi ka mehla ka minipese ya Mmušo a ka no dumelelwa, ka mabaka a tirišo, go ikiša gae gomme a phaka minipese legaeng la gagwe. Badirikayena ba lemoga gore modiredi o diriša minipese bjalo ka taxi gore a tle a hwetše tšhelete ye nngwe. Ba swanetše go bega sekhwi go mohlapetši wa modiredi. Ge dikgato tše di swanetšego di sa tšewe gona taba ye e ka begwa go Mošireletši wa Setšhaba.
Mohlala 2: Ge modiredi ka go kgoro ya dinamelwa yo a ikarabelago go go ntšhiwa ga difaene tša therafiki go basenyi ba tseleng a fiwa pipamolomo ke mootledi, o swanetše go bega motho yo a fago pipamolomno gore a otlwe. Ge modiredi a amogela pipamolomo efe le efe gona o molatong wa bomenetša.
Mohlala 3: Modiredi ga a amege go ditirišo tša bomenetša, eupša o lemoga badirikayena bao ba dirago bjalo. Ge modiredi a ka homola gomme a se bege ditirompe, gona o efoga boikarabelo bja seboka mabapi le tirelo ya setšhaba. Lebakeng le le bjalo gona o fetoga mosentšhi go bomenetša.
Modiredi o fa keletšo ya nnete ye e se nago tlhao yeo e theilwego godimo ga tshedimošo ya maleba, go bolaodi bja godingwana ge a kgopela thušo ya mohuta wo.
Neng le neng ge badiredi ba kgopelwa go fa keletšo go bolaodi bja godingwana tabeng ye e itšego, e swanetše go fiwa maemo a seriti sa boprofešenale go ya ka maitshwaro a modirong. Keletšo ga se ya swanela go huetšwa ke dikgopolo tša seng, kganano goba dikgahlego.
Mohlala : Modiredi yo a šomanago le pelaelo ya modirikayena yoo a mo thekgago ga se a swanela go uta ditaba go bolaodi ka nepo ya go bea pelaelo ya modirikayena seemong se sebotse. Go uta tshedimošo ye e lekanego mo lebakeng lekhwi e ka ba kotsi go kgoro/bolaodi.
Modiredi o hlompha bosephiri bja ditaba, ditokumente le dipoledišano tše di hlophilwego bjalo ka go ba tša thopa goba tša sephiri.
Gare ga tše dingwe, ponagatšo e šupa gore yo mongwe le yo mongwe o na le tokelo ya phihlelelo ya tshedimošo ye e swerwego ke Mmušo ge tshedimošo ye bjalo e nyakega go šireletša ditokelo tše itšego tša batho. Le ge go le bjalo, go ka ba le tshedimošo yeo e hlophilwego bjalo ka ya sephiri. Lebakeng le le bjalo ke boikarabelo bja modiredi go hlompha thopa, ka ge kutollo e ka ba kotsi go Mmušo.
Mohlala 1: E tla ba phoso go modiredi go fa media tshedimošo ya sephiri bjalo ka memorantamo wa kabinete le/goba morero wo o thalathadilwego wa Mmušo wo o bušago.
Mohlala 2: Tshedimošo yeo e bolokilwego mo direkotong tša seng tša modiredi e tšewa gore ke ya thopa gomme e swanetše go swarwa bjalo dinakong ka moka bjalo ka mo e lego gona. Tshedimošo yekhwi, go fa mohlala, ga se ya swanela go fiwa dikhamphani tša inšorense goba phathi efe le efe ka ntle le ge lebaka le le amogelegago le le gona la go dira bjalo gomme le dumeletšwe ka tshwanelo.
Tshedimošo ye bohlokwa ya sephiri e swanetše go feksiwa ge go se na le dikgonagalo tša kgokagano ye e bolokegilego. Fekse ye bjalo e swanetše go dumelelwa ke mothopo le moamogedi pele ga nako. Tshedimošo yeo e hlophilwego bjalo ka thopa ye kgolo ya sephiri se bohlokwa ga se ya swanela go romelwa ka dikgokagano tša setšhaba ka ntle le ge go tšerwe dikgato tša tšhireletšo. Mabakeng ka moka tshedimošo e swanetše go šireletšwa ka mešogofela go sa šetšwe gore e tšwelela ka sebopego sefe.
TAOLO YA PHIHLELELO: Magorwana a a fapanego a tshedimošo a swanetše go fihlelelega go badiriši ba ba kgethilwego le badiriši ba ukangwago. Lenaneo la tekolo la taolo ya phihlelelo le swanetše go lotwa. Ditokelo tša phihlelelo di swanetše go ela hloko tšwelelo ya kgwebo. Mantšu a puladifate a se hlakanelwe le motho ofe goba ofe go sa šetšwe lebaka. Phihlelelo ya kgakala e swanetše go laolwa ka dišireletši tše maleba ka tšhupo ye e tiilego, netefatšo le dithekniki tša sephiri. Phihlelelo go batho ba boraro e dumelelwa fela mo mabakeng ao go nago le kotsi ye nnyane goba go se na le kotsi.
E-MAIL LE WWW : Di swanetše go dirišetšwa mabaka a kgwebo e sego a tshenyo le ao a sego molaong. Phetišo ya tshedimošo ye bohlokwa e swanetše go pataganywa le tšhireletšo ye e lebanego le tshaeno ye e phagamego ya elektroniki. Tikologo ye e se nago le vaerase e swanetše go lotwa, dingwalo tše di belaetšago di se ke tša bulwa. Hlokomela tlolo ya tokelo ya ngwalollo. Netefatša tshedimošo gomme o amogele methopo. Didirišwa tše di sa lokago di swanetše go senkwa.
TŠHIRELETŠO YA DIFIWA: Tshedimošo ya thopa ka mehla e swanetše go fetišetšwa ka sebopego sa sephiri. Dikgato tša tiišetšo ya meratho ya tšhireletšo e swanetše go beakanywa pele ga nako gomme e tsebišwe badirišani ka moka. Thopa le sephiri di swanetše go lotwa dinakong ka moka. Seriti seo batho ba boraro ba swanetšego go swara difiwa tše di amogetšwego se swanetše go hlongwa pele ga phatlalatšo ya tshedimošo. Tšhireletšo ya tshedimošo e se lebantšhwe fela le mantšu a puladiafte, tirišo ye nngwe ya tlaleletšo, mohlala, dipaometriksi di swanetše go tsitsinkelwa. Ke batho ba ba dumeletšwego fela ba ba swanetšego go bolela le media. Dipoledišano tše bjalo di swanetše go beakanywa ka tshwanelo gomme di sepelelane le tlhako ka kakaretšo, gomme dinomoro tša fekse di swanetše go tiišetšwa pele ga thomelo.
TWANTŠHO YA BOSENYI BJA METŠHENE: Magato a godimo a tšhireletšo a swanetše go lotwa ka go ditogagano. Kelo ya kotsi e swanetše go swarwa nako le nako go sedimoša gore ditlhaselo di ka fokotšwa bjang. Makgoni a pušetšo a ka pejana a swanetše go kgonthišwa. Bohlatse bo se gafelwe ka thoko ka lebaka la fomate ya elektroniki. Bosenyi bja metšhene bo otlwa ke molao go ya ka Molao wa Dikgokagano tša Eletroniki le Dikgwebišano, Molao wa Kgaoletšo le Tlhapetšo le methopo ye mengwe ya molao wa bosenyi. Temogo le šedi di swanetše go lotwa.
Modiredi gareng ga mediro ya semmušo, o apara le go itshwara ka tsela ye e hlatlošago tumo ya tirelo ya setšhaba.
Mmušo le setšhaba di letetše maemo a godimo a boprofešenale go bahlankedi ba setšhaba. Boprofešenale mokhwi bo šupa, bonako, boithomedi, boikgafelo, makgoni le boleng mo kabong ya tirelo. Ka mehla moaparo o swanetše go natha, thakgafala le go hlomphega. Badiredi, kudu bao ba šomago thwii le setšhaba, ba swanetše go hlokomela gore ba se apare ka setlwaedi goba bošaedi.
Mohlala 1: Badiredi, kudu bao ba šomago thwii le setšhaba ga se ba swanela, go fa mohlala, go šoma ka gempe ye e kgeigilego le ka dijini tše di nago le mašoba.
Mohlala 2: Ga go mohlankedi wa setšhaba yo a swanetšego go tla modirong a se a hlweka. Go fa mohlala, ge modiredi yo a šomago lefelong la matseno ka nageng la ditšhabatšhaba a etla modirong a se a kota maledu gomme a nkga bjala, gona o tla be a bopa seriti se sempe sa Afrika-Borwa, e lego seo se tlogo kweša naga bohloko.
Modiredi o itshwara ka boikarabelo malebana le tšhomišo ya dino tša alkaholo goba didirišwa tše dingwe tše di nago le sephetho sa go taga.
Badiredi ga se ba swanela go ba modirong ba sorile bjala goba ditagi dife le dife. Ka ntle le kgobošo yeo di ka e hlolago, sekhwi se ka huetša phethagatšo ya tirelo ya bona gampe le tšhomišano le badiredi ba bangwe le setšhaba.
Maemo a badiredi le moya wo mobotse wa sehlopha di bohlokwa mo go tšhomo ya mokgatlo. Badiredi ga ba swanela go ikgoboša pele ga badirikabona ka go diriša ditagi gampe nakong ya meletlo ya semmušo.
Le ge modiredi a se modirong o sa no fela e le mohlankedi wa setšhaba gomme o swanetše go itshwara ka boikarabelo gore a se tlo goboša tirelo ya setšhaba.
Mohlala 1: Mohlapetši yo a sorago go feta tekano nakong ya phathi ya ka kantorong gomme a tagwa, o tla ikgoboša pele ga bagolwane ba gagwe, badirišani le bahlanka.
Mohlala 2: Ge modiredi, kudu yo a swanetšego go direla setšhaba, a fihla modirong a nkga bjala (goba go feta moo a sa tagilwe) bonnyane, o šetše a le molatong wa mekgwa ye mebe ya boitshwaro, gomme boitshwaro bja gagwe bo tla senya seritikakaretšo le bokgoni bja tirelo ya setšhaba. Gape go bile go bohlokwa go kwešiša gore boitshwaro bja mohuta wo bo tšewa gore ke bosenyi le gore modiredi o lebanwe ke go latofatšwa mabakeng a mabjalo.
Modiredi a ka se kgone, ka ntle le tumelelo ye e ngwadilwego ya Hlogo ya Kgoro go hwetša goba go amogela dineo tša praebete goba dikholo goba selo sa kelo ya tšhelete (tlhaloso le kelo le mothopo wa mpho ya kelo ya go feta R350) go tšwa go motho ofe le ofe nakong ya phethagatšo ya mediro ya gagwe ka ge tšekhwi di ka tšewa gore ke dipipamolomo.
Ge motho a thwetšwe bjalo ka Mohlankedi wa Setšhaba, thwalo ye bjalo e na le tlhathollo ye e kgethegilego. E šupa gabotse gore modiredi yo bjalo o rekišetša Mmušo modiro wa gagwe gomme o tla lefša go tšwa go metšhelo ye e kgobokeditšwego go tšwa setšhabeng ka bophara le gore modiredi yoo o tla fa setšhaba tirelo ye kaonekaone ka mo go kgonegago ka tsela ya boprofešenale le boikgafelo.
Bobedi Bahlankedi ba Setšhaba le Setšhaba ka bophara ba swanetše go kwešiša gabotse gore ka ntle le ge go nyakega semmušo gore leloko la setšhaba le swanetše go lefa seroto sa tlalaletšo sa tirelo ye e itšego, mohl. Lebakeng la seroto se itšego, go se be le tefo ye nngwe gape, e ka ba kheše goba mpho. Motheo wokhwi o swanetše go akaretšwa ka go ditšhatha ka moka tša tirelo gomme o laetše ka botlalo meagong ya setšhašba go hola setšhaba. Moo go nyakegago, ditefo tša tlaleletšo tirelong ye e kgethegilego, le yona e swanetše go laetšwa go dingwalwa tše di lebanego.
Ka yona tsela yeo, baabi ba kgonagalago ba tirelo ka go karolo ya praebete ba swanetše go lemošwa gore tirelo ya setšhaba, ka go hwetša ditirelo/dithoto, di tlamilwe ke metheo ye e lego ka go Molaotheo ya go laola pušo ya setšhaba yeo e nyakago boitshwaro bjo kgonegago bja godimodimo bja boprofešenale. Dikabelo tša dimpho, dithušo, didirišwa tša kwalakwatšo, ditaletšo tša matena, bj.bj. Ka fao ga se tša swanela go bopa karolo ya ditiro tša bona tša tlhatlošo malebana le Tirelo ya Setšhaba ka ge sekhwi se hlola ntle le pelaelo ya ponagalo ya khuetšo ye mpe ya betšeadiphetho gomme e bile e hlola phadišano ye e sa lokago moo baabi ba banyenyane ba ka se kgonego go ka phetha ditiro tše bjalo.
Ka ge sekhwi ka mehla e le taba ye e belaetšago, tše di latelago di nepišitšwe go šoma bjalo ka ditšhupatsela tša go hlahla ditiro tša kgoro malebana le sekhwi. Ga go kgonege go fa dikgoro ditšhupatsela tše di tletšego gomme dikgoro di swanetše go bonana le Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba go hwetša keletšo ge ba ka ba le pelaelo mabapi le tshwaro ya maemo a itšego ao a ka rotogago.
Kamogelo ya dimpho dife le dife goba dilo tše dingwe tša kelo ya tšhelete go tšwa go motho ofe le ofe goba mokgatlo o nyaka tiro ya semmušo, gwebišana le, goba tshepedišo ya ditiro tšeo di laolwago ke phethagatšo ya mediro ya badiredi di ka amogelwa fela ka gare ga tumelelo ye e ngwadilwego go tšwa go Hlogo ya Kgoro.
Go bohlokwa go lemoga gore dimpho le kamogelo go tšwa go motho, ka ntle le go leloko la lapa, di swanetše go begwa. Dimpho/dikholo tše di swanetšego go begwa di swanetše go feta R350. Badiredi le bona ba ka no bonana le Khomišene ya Tirelo ya Setšhaba mo go nago le dipelaelo mabapi le kamogelo ya dimpho.
Modiredi ga a diriše goba a utolla tshedimošo efe le efe ya semmušo gore a holege goba go hola ba bangwe.
Badiredi bao, mo medirong ya bona ya semmušo ba kopanago le tshedimošo ye bohlokwa ya thopa le ge e ka ba ya sephiri nako le nako, ga ba swanela go utolla tshedimošo ye ka ntle le maatla a a nyakegago a go dira bjalo. Tshedimošo ga ya swanela go tšweletšwa goba go dirišetšwa seng goba kgolo ya ba bangwe goba go thekga boipušeletšo kgahlano le ba bangwe. Go bohlokwa gore badiredi ba hlokomele ge e le gore kutollo ya tshedimošo yeo e tla ba go hola tirelo ya setšhaba. Badiredi ba swanetše go kwešiša gore ponagatšo ga e šupe kabo ya goba kutollo ya tshedimošo ka ntle le šedi. Ka ge go sa kgonege go fa ditšhupatsela ka botlalo mabapi le gore ke tshedimošo efe ye e ka dirwago gore e hwetšagale, go mang, badiredi ba hlohleletšwa gore ka mehla ba nyake tumelelo go bolaodi bjo bogolwane ge ba se na le nnete.
Mohlala 1: Kutollo ya dikelo tša kgetho goba dipotšišo tša therišano go ba bangwe ba banyaki ba poso e ka se hlaole ka phoso maemo a ba bangwe ba banyaki, eupša e ka no ama gampe ditokelo tša baphadišani ba bangwe gore ba be le sebaka se se lekanego sa go lwela poso.
Mohlala 2: Ge modiredi, ka lebaka la mohuta wa modiro wa gagwe, a na le tsebo ya protšeke ya Mmušo yeo e tlogo godiša dikelo tša dithoto lefelong le le itšego, modiredi a ka se kgone le gatee go diriša tshedimošo yeo go ikhumiša goba meloko goba bagwera ba gagwe.
Modiredi ga a tšee modiro wa go lefa wa ka ntle ga mediro ya gagwe ya semmušo goba a dirišetša ditlabelo tša kantoro modiro wo mobjalo, ka ntle le tumelelo.
Badiredi ba lebeletšwe gore ba bee tlhokomelo ya bona ye e tletšego, nako le makgoni, ka diatleng tša tirelo ya setšhaba bjalo ka mongmodiro. Mohuta le dinyakwa tša modiro ka go tirelo ya setšhaba di ka tsela ye e lego gore dikgahlego tša bobedi tirelo ya setšhaba le setšhaba di ka nyatšwa ke mohlankedi wa setšhaba ka go tšea modiro wo o lefago ka ntle ga mediro ya gagwe ya semmušo. Ka fao go a gapeletšega gore a hwetše tumelelo pele ya go dira modiro woo o lefago ka ntle ga diiri tša semmušo.
Mohlala 1: Modiredi o ba modirišani kgwebong. Go na le thulaganyo ya gore a be modirong lefelong la kgwebo morago ga diiri tša modiro fela. Ka mo go sa letelwago seemo sa modiro sehlongweng sa tirelo ya setšhaba se nyaka gore a šome maoba. Ditlamorago tša sekhwi di ka dira gore go rotoge thulano ya dikgahlego, tšharelo le tlhokomelo ye e arogantšwego.
Mohlala 2: Ngaka yeo e thwetšwego ka go bookelo bja Mmušo, e ka se kgone, ka ntle le tumelelo ya hlogo ya kgoro, go dira modiro wa ka thoko woo a hwetšago tefo go boalefelo bja mogwera gomme/goba a diriša ditlabelo tša Mmušo le/goba dihlare mošomong wo.
Mohlala 3: Modiredi o šoma modirong wa bobedi morago ga diiri tša modiro, e lego seo se šupago gore o robala bošego. Poelo ke gore modiredi yoo o lapile mosegare gomme ga a kgone go dira modiro legatong leo a letetšwego go o dira goba a kgonago go o dira, Sekhwi ga se hole setšhaba gomme se senya tšhelete ya balefamotšhelo ka tharedi.
A.1 Gore go tle go fiwe sephetho sa tirišego go dipeakanyetšo tša molaotheo tše di amanago le Tirelo ya Setšhaba, badiredi ka moka ba letetšwe gore ba obamele Molao wa Boitshwaro wo o filwego mo Kgaolong yekhwi.
A.2 Molao wokhwi o swanetše go šoma bjalo ka tšhupatsela go badiredi malebana le seo se letetšwego go bona ka lehlakoreng la maitshwaro, bobedi ka go maitshwaro a motho ka noši le ka go kamano ya bona le ba bangwe. Kobamelo ya Molao go ka hutšwa gore e tla hlatloša boprofešenale gomme ya thuša go kgonthiša kholofelo ka go Tirelo ya Setšhaba.
B.1 Go na le nyakego ye kgolo ya go fa badiredi tlhahlo mabapi le dikamano tša bona le theramelao, bahlankedi ba dipolitiki le ba khuduthamaga, badiredi ba bangwe le setšhaba, le go laetša moya woo badiredi ba swanetšego go dira modiro wa bona ka go wona, go dirwe eng go efoga dithulano tša dikgahlego le gore go lebeletšwe eng go bona go ya ka dipeelano tša boitshwaro bja bona bja seng mo bophelong bja setšhaba le bja praebete.
B.2 Le ge Molao wokhwi wa Boitshwaro o thalathadilwe ka botlalo ka mo go kgonegago, ga se sete ya melao ye e feleletšego ya go laola maitshwaro. Le ge go le bjalo, Dihlogo tša Dikgoro, ka baka la boikarabelo bja bona go ya ka dipeelano tša karolo ya 7 (b) ya Molao wa tshepedišo le taolo ye botse ya dikgoro tša bona le go lota thupišo, gare ga tše dingwe, ba rwele boikarabelo bja go kgonthiša gore boitshwaro bja badiredi ba bona bo sepelelana le dikelomotheo le metheo yeo e laolago taolo ya setšhaba le dikelo le maemo tše di beilwego ke Molao. Dihlogo tša Dikgoro gape ba swanetše go kgonthiša gore stafo sa bona se lemoga dikgato tšekhwi le gore se a di amogela le go di obamela.
Boikemišetšobogolo bja Molao wo ke bjo bo holago, e lego, go hlatloša boitshwaro bjo bo botse. Le ge go le bjalo, modiredi o tla bonwa molato wa go hloka maitshwaro gomme a ka swarwa go ya ka kwano ya seboka ge a ka tshela peakanyetšo efe le efe ya Molao wa Boitshwaro goba a šitwa ke go obamela peakanyetšo efe le efe ya wona.
C.1.5 o šomišana le dihlongwa tša setšhaba tšeo di theilwego ka tlase ga molao le Molaotheo mo tlhatlošong ya kgahlego ya setšhaba.
C.2.6 ga a kgetholle mo go se nago lebaka kgahlano le leloko lefe le lefe la setšhaba ka lebaka la morafe, bong, botšo bja serafe goba leago, mmala, boemothobalano, bogolo, boseitekanelemmeleng, bodumedi, dikgopolo tša dipolitiki, letswalo, tumelo, setšo goba polelo.
C.2.9 o amogela tokelo ya setšhaba ya go fihlelela tshedimošo, ka ntle le tshedimošo yeo e šireleditšwego phatlalatša ke molao.
C.3.7 o efoga ditiro tša dipolitiki lefelong la modiro.
C.4.1 o leka go fihlelela maikemišetšo a sehlongwa sa gagwe ka tsheketšo le ka go hola setšhaba.
C.4.12 o hlompha bosephiri bja ditaba, ditokumente le dipoledišano tše di hlophilwego bjalo ka go ba tša thopa goba sephiri.
C.5.5 ga a tšee modiro wa go lefa wa ka ntle ga mediro ya gagwe ya semmušo goba a dirišetša ditlabelo tša kantoro modiro wo mobjalo, ka ntle le tumelelo.