Tweede slag geslaan vir ‘oop, demokratiese samelewing’ - Howe - Republikein
Thursday, April 18th, 15:02:14
Tweede slag geslaan vir ‘oop, demokratiese samelewing’
Spioenasiediens slaag nie met appèl
Ronelle Rademeyer - Namibië se spioenasiebaas en die regering se muilband-interdik teen die weekblad The Patriot waarmee hulle wou keer dat berigte oor eiendomstranksasies van nagenoeg N$65 miljoen nie gepubliseer word nie, het op appèl óók misluk.
Regter Harald Geier se uitspraak in dié belangrike mediavryheidsaak verlede jaar in die hoërhof, is wyd verwelkom. Hy het bevind vryheid van spraak “is die hartklop van ons demokrasie” en die aansoek van die hand gewys.
Die direkteur-generaal van Namibië se Sentrale Intelligensiediens (NCIS), mnr. Philemon Malima, en die regering het aangevoer dit is geheime inligting wat deur die Wet op die Beskerming van Inligting van 1982 en die Namibië Sentrale Intelligensiedienswet van 1997 beskerm word.
Geier het bevind hulle kan nie agter wetgewing skuil en hulle op die reg op geheimhouding beroep in ’n poging om te keer dat vermeende korrupte optrede op die lappe kom nie.
Die spioenasiediens het om ‘n dringende interdik aansoek gedoen toe dit aan die lig kom The Patriot wil inligting publiseer oor twee plase en ‘n huis in Windhoek-Wes wat met belastingbetalersgeld gekoop is om oudspioene te huisves.
Die een plaas (naby Otjiwarongo) is in 2015 vir N$40 miljoen gekoop en die ander een, die bekende olyfplaas Hartebeestteich-Süd by Hochfeld, is later vir N$17 miljoen van die bekende olyfprodusent, mnr. Rolf Heiser, gekoop.
Die derde eiendomstransaksie wat die Intelligensiediens geheim wou hou, is die aankoop van ’n huis vir N$8,2 miljoen in Windhoek-Wes.
Hartebeestteich-Süd was die eerste olyfplaas in Namibië en beskik oor nagenoeg 6 000 olyfbome. Heiser het dit tot ‘n spogplaas opgebou waar ook met Bonsmaras geteel is. Dit blyk uit die hofstukke die titelakte toon dit is deur die ministerie van grondhervorming, mnr. Utoni Nujoma, as deel van die grondhervormingsprogram gekoop.
Adjunkhoofregter Petrus Damaseb en appèlregters Dave Smuts en Sylvester Mainga het Vrydag in hul uitspraak in die hooggeregshof bevind die appellante kon nie “’n sweempie van getuienis” voor die hof bring wat aantoon dat die inligting wat dié dagblad wou publiseer, onwettige bekom is nie.
Verder is ook bevind hulle kon nie bewys dat dit op ‘n geheime plek betrekking het of dat dit nasionale sekuriteit bedreig nie.
Daarbenewens het hulle Geier se bevinding gehandhaaf dat die betrokke owerheid se beroep op geheimhouding en nasionale sekuriteit in dié geval strydig is met die waardes van ‘n oop en demokratiese samelewing. Geier het ook bevind dat sou die regering ‘n behoorlike saak kon uitmaak vir die beskerming van geheime inligting, die howe wel die plig sou hê om te verhoed dat berigte daaroor gepubliseer word.