Op die 50ste herdenking van haar dood, waarom Janis Joplin steeds aan die brand steek - InnerSelf.com
Janis Joplin het 'n kragtige en gebiedende stem gehad. AP Foto
Ons reageer op sangers wat emosies soos pyn, angs en vrylating kan uitdruk. Joplin het ons almal in 'n graaf gegee, gelewer met 'n kragtige, ongeremde raspende stem.
Beïnvloed deur kunstenaars soos Bessie Smith, Otis Redding, Billie Holiday, Ray Charles, Tina Turner en Aretha Franklin, beskik sy oor 'n bevel oor blues-styl, fraseologie en melodie. Sy is opgeneem in die Rock en Roll Hall of Fame in 1995 en stem nommer 28 in Rolling Stone's grootste sangers van alle tye in 2008.
Maar as ons 'n sanger soos Joplin hoor wat iets diep in ons roer, wat gebeur daar nou eintlik?
In opdrag van haar stem
Die oorsprong van musiek is gewortel in die emosionele uitdrukking van die menslike stem. Daar is aan ekspressiewe musiekuitvoerings gewys aktiveer die emosionele sentrums van ons brein.
Joplin het 'n kragtige en gebiedende stem gehad. In haar live optredes was sy gefokus en onbelemmerd, met 'n breë palet van kenmerkende vokale klanke, tesame met 'n vinnige vibrato. Met haar drie-oktaafreeks het sy raspende gegrom, gehuil en gille gebruik om rou emosie uit te druk.
Rotssang gebruik dikwels 'n ryk borsstem, wat baie liggaamlikheid en energie verg. Blues en rock sangers kan ook 'n beperkte kwaliteit in hul stemme opneem: die strottehoof strenger maak en die lugdruk waarmee hulle sing, manipuleer.
Joplin se stem was beskryf soos die gebruik van 'n vervorming en rand, 'n mengsel van geraas en toon.
Dit word miskien die beste gedemonstreer in haar liedjie uit 1968 Stuk van my hart. Hierdie vernoude klank dra direk intensiteit oor - dit is baie opwindend, maar skep ook spanning. Hierdie vernouing kom tot 'n hoogtepunt op die lyn "jy weet dat jy dit gekry het": sy improviseer op die melodie, verander die frasering om blues-lekke in te sluit en skree dan voor die laaste koor.
Hierdie gebruik van vernouing in sang hou verskeie uitdagings en aansienlike risiko's mee wat die sangers se beheer beïnvloed. Maar die gehoor is verheug oor die neem van risikodragende kunstenaars. Hier is Joplin se tegniek in diens van die kommunikasie van emosie, terselfdetyd opwindend en verwoestend.
Die diepste emosies
In die uitvoering was Joplin tegelykertyd kwesbaar en vreesloos, en het daarna gesmag om vry te kom, grense verskuif en bereid om haar outentieke self te openbaar. Sy was unapologeties.
Terwyl Joplin nie die protesliedjies van haar tydgenote gesing het soos Bob Dylan en Phil Ochs, 'n gevoel van protes kom deur in haar uitdrukking, haar keuse van repertorium en die manier waarop sy weier om te sing in 'n 'mooi' stem wat destyds deur vroue aanvaar is.
As haar biograaf Alice Echols gesê:
Janis was in 'n sekere sin die groot onherkenbare protestsanger van die 1960's. Nee, Janis het nie eksplisiete protesliedjies gesing nie. Maar volgens haar stem was dit iemand wat die status quo weier.
Joplin se laaste opgetekende werk, postuum vrygestel as Pearl, demonstreer die voortdurende evolusie in haar vokale gebruik. Haar stem het 'n verfyning ondergaan, met steeds moedige en rou oomblikke, hier is dit meer beheersd, sonder enige verlies aan uitdrukking.
Die opening van Tjank balie bevat Joplin wat twee note gelyktydig op 'n vernoude toon sing, en dan die koor luidrugtig uitspook. Sy verminder dan die volume en verduidelik haar verraad in die verse saggies.
Daar is duidelike invloede in haar gebruik van oproep en reaksie van gospelmusiek, en veral die oorspronklike opname en vokale stilering van Granaat Mimms.
Hierdie verfyning is ook sigbaar in een van haar laaste verfilmde optredes. Aan Dit is Tom Jones in 1969 het sy die aangrypende jazzstandaard Little Girl Blue in 'n ritme- en bluesepos omskep.
Dit is opbouend om haar uitvoering te vergelyk met uitvoerings van dieselfde lied deur sommige van haar invloede, Nina Simone en Nancy Wilson. Simone se aflewering op klavier en stem is uitdruklik delikaat en beklemtoon 'n verfynde musikantskap met subtiele versierings van die melodie. Wilson se weergawe bevat ritmiese presisie tesame met welige orkestrasie.
In teenstelling hiermee bevat die benadering van Joplin 'n verandering in ritme en tempo deur die hele liedjie, wat frases gereeld uitbrei en langnote sing wat baie versier is met grillerige smagtinge en vokale draaie, draaie en toonkleure.
Joplin staan ​​uit as 'n sanger van groot invloed. Sy was bereid om die diepste menslike emosies uit te druk - emosies wat nie maklik in die Westerse samelewing toegelaat word nie. Sy het haar gehoor 'n plaasvervangende begrip van haar emosies gegee, wat vandag nog weerklink.