ABAHLALI bemizi emisha eGamalakhe bathi sekufike lapho bekhathala khona ngenxa yokuvuza kwamapayipi amanzi.
Omunye wabahlali uthe useze waqasha umuntu uzomba umsele agqibe ipayiphi eliletha amanzi emzini wakhe. “Le ngxoxo yokuhlolelwa umsebenzi ihamba kahle kakhulu! Kumelwe ukuba nomphathi wami wakusasa uyazibonela nje ukuthi anginalo uvalo, selokhu ngingenile ngimbiza ngegama. La, ngiqashiwe nakanjani!”
“Uthi kuseyiyo nje le nsizwa ethumele incwadi enhle yokucela umsebenzi? Anginakulokotha ngiyiqashe! Uma yenza kanje isafuna umsebenzi, izobanjani uma isiwutholile?”
Bheka isithombe, bese ufunda umbhalo ongenhla. Uyazibona izindlela ezi-ntathu ezingenza umuntu ofuna umsebenzi ashiye isithombe esingesihle?
1. Indlela le nsizwa egqoke ngayo ayifaneleki uma uya engxoxweni yokuhlolelwa umsebenzi. 2. Indlela ekhuluma ngayo (ukubiza umqashi wayo ngegama) kuwukumjwayela kabi. 3. Indlela eyenza ngayo ibonisa ukungabi nanhlonipho.
ZIBONE ngeso lengqondo unambitha uhlobo oluthile lokudla okokuqala ngqa. Kukuthatha isikhathi esingakanani ukunquma ukuthi uyakuthanda yini noma cha? Kungase kudingeke ukuba unambithe kanye nje kuphela ukuze unqume ukuthi uyophinde ukudle yini lokho kudla—noma ukuthi uzokuqeda yini kwakhona lokho okuphambi kwakho.
Kwenzeka okufanayo nalapho uhlangana nomuntu okokuqala ngqa. Ngesikhashana nje, uzakhela isithombe salokho lowo muntu ayikho. Nakhu okunye okusangulukisayo: Ngaso leso sikhathi, lowo muntu wakha isithombe ngawe.
Ingabe ufuna umsebenzi? umngane? umuntu ozoshada naye? Ukuphumelela kwakho kuncike kakhulu ekutheni umshiya nasiphi isithombe umuntu lapho eqala ukukubona. Ake sihlole izindawo ezintathu okungase kudingeke ukuba uthuthukise kuzo ngokuphathelene namakhono akho okusebenzelana nabantu ukuze isithombe osishiyayo kwabanye sibe sihle.
1. Indlela Obukeka Ngayo
“Ukuzakhela abangane akunqunywa yindlela omuhle ngayo noma imali onayo—izinto cishe ongenakuzilawula—kodwa izimfanelo onazo. Lokho, ungakulawula!”
Kuyiqiniso ukuthi lokho okugqokayo kufanele kuhambisane nesenzakalo oya kuso. Ngokwesibonelo, indlela ogqoka ngayo lapho uya engxoxweni yokuhlolelwa umsebenzi ngeke ifane nendlela ongagqoka ngayo uma uya olwandle! Kodwa kuthiwani uma ungaqiniseki ukuthi iyiphi indlela yokugqoka efanelekayo? Isihluthulelo siwukubonisa ukuba nengqondo ngokugwema ukweqisa. Uma ungabaza, kungcono ukugqoka ngendlela evamile.
KHUMBULA LOKHU! Indlela ogqoka futhi uzilungise ngayo yembula lokho oyikho ngaphakathi, njengesithombe se-X-ray.
“Lapho ngibona abantu embuthanweni othile futhi begqoke ngendlela ethusayo, ngiyakugwema ukubingelelana nabo. Ngaleso sikhathi, into engiyaziyo ngabo yindlela ababukeka ngayo, futhi indlela abagqoke ngayo ishiya isithombe esibi ngabo kimi.”—UDiane.
Ukusikisela: Thola iseluleko kothile omhloniphayo ngenxa yendlela enhle agqoka ngayo.
Indlela okhuluma ngayo ibonisa ukuthi uthobekile noma uyazazisa, ukhululekile noma awukhululekile. Kukhumbule lokho uma uzama ukushiya isithombe esihle kothile wobulili obuhlukile. Intombazane okuthiwa uValerie, ithi: “Ngicasuka ngempela lapho ngikhuluma nensizwa bese yona ilokhu ikhuluma ngayo siqu.” Uyanezela: “Ngakolunye uhlangothi, abanye abafana bafuna ukwazi konke ngawe zisuka nje. Lokho kuyisidina futhi kwenza intombazane ifune ukuhamba.”
KHUMBULA LOKHU! Amazwi akho enza abanye babone ukuthi ungumuntu onjani ngempela—ngakho qiniseka ukuthi babona okuhle!
“Uma ngiqala ukubonana nomfana, ngiyajabula uma eziphatha ngendlela evamile. Ukubonana kokuqala kubaluleke kakhulu. Uma umfana ecabanga kakhulu ngalokho afuna ukukusho, kungcono avele angabe esakusho.”—USelena.
Zibuze: ‘Ngingalinganisela kanjani phakathi kokukhulumela futhi nokukhuluma amazwi ambalwa nje? Ngokuphathelene nendlela engikhuluma ngayo, ingabe ikhona into engabashaqisa noma ibacasule abanye?’
Ukusikisela: Baphawule labo ababonakala benekhono lokuxoxa nabanye. Yiziphi izindlela abazisebenzisayo ukuze ingxoxo iqhubeke? Ungazisebenzisa yini nawe?
Njengoba isisho sibonisa, izenzo zikhuluma kakhulu kunamazwi. Ngokwesibonelo, uma uhlonipha, izenzo zakho “zibonisa” ukuthi uyabahlonipha abanye. Leli elinye icebiso okufanele ulikhumbule lapho usukulungele ukufuna umuntu ozoshada naye. Intombazane okuthiwa nguCarrie, ithi: “Ukwenza izinto ezincane njengokuvula umnyango, kubonisa inhlonipho. Eziningi zazo ziwumusa nje ovamile.”
KHUMBULA LOKHU! Izenzo zakho zifana nebhodi lokukhangisa elibonisa izimfanelo zakho zangaphakathi. (IzAga 20:11) Izenzo zakho “zembulani” ngawe?
IBhayibheli lithi: “Phatha abanye ngendlela ofuna ukuphathwa ngayo.”—Luka 6:31, CEV.
Zibuze: ‘Ingabe ngiyahlonipha? Ingabe ngibonisa isithakazelo esiqotho kwabanye? Bangangethemba yini abanye? Ingabe izinto ngizenza ngesikhathi esifanele?’
Isixwayiso: Ukushiya isithombe esihle akusho ukufihla lokho oyikho, okungasho ukuthi uyakhohlisa. (IHubo 26:4) Kunalokho, nquma ukuthi yiziphi izimfanelo ongathanda ukwaziwa ngazo bese uzibonisa kukho konke okwenzayo. (Kolose 3:9, 10) Njengoba wenza lokhu, khumbula ukuthi nguwe ozakhela idumela. Ngokunaka indlela obukeka ngayo, okhuluma ngayo nowenza ngayo, uyokwazi ukushiya isithombe esihle lapho uqala ukubonana nomuntu—isithombe esiyohlala njalo!
^ isig. 15 Amanye amagama akulesi sihloko ashintshiwe.
Nikelela Umsebenzi Wethu Womhlaba Wonke