Thomas Charles John Bain (29 September 1830 – 29 September 1893) was 'n Suid-Afrikaanse ingenieur en geoloog wat 'n aansienlike bydrae gelewer het tot die padvervoer in Suid-Afrika deur die verbindingsweë in die Kaapland oop te stel. Hy is bekend vir die bou van altesaam 24 belangrike bergpasse en -paaie in die tweede helfte van die negentiende eeu, onder meer die Prins Alfredpas tussen Knysna en Uniondale, die Robinsonpas tussen Mosselbaai en Oudtshoorn, die Swartbergpas tussen Oudtshoorn en Prins Albert, en die Tradouwpas by Barrydale. Sy reputasie as Suid-Afrika se ywerigste padingenieur is vandag meesal vergete, maar moderne reisigers gebruik steeds die passe en paaie wat hy laat bou het.
Bain het reeds op ouderdom 19 die wêreld van padingenieur betree deur sy vader te help met die Bainskloof-projek. Dié projek is in 1849 begin en in 1853 voltooi. Ná die projek het Bain sy siviele-ingenieurseksamen geskryf en uitstekend geslaag, wat gelei het tot sy aanstelling as padinspekteur vir Wes-Kaapland.
In 1857 het Bain sy eerste eie projek begin: die 11 km Greypas oor die Olifantberge. Hy het die projek in 1858 voltooi, waarna hy na die kusgebied rondom Knysna verhuis het om daar die dorp se paaie te verbeter. Daar het hy in 1860 die Phantom-pas langs die westelike oewer van die Knysnarivier gebou. Die pas is vandag die beginpunt van die "Sewe passe"-uitsigrit wat deur Knysna se toeristeraad aanbeveel word. Adam de Smidt, Bain se swaer, was ook 'n padingenieur en die twee het 'n aantal projekte saam behartig, totdat 'n meningsverskil veroorsaak het dat die twee nooit weer met mekaar gepraat het nie.
In die 1860's het Bain hom ook besig gehou met twee ander passe: die Robinsonpas (1867–1870) van Mosselbaai na Oudtshoorn, en die Tradouwpas (1869–1873), tussen Swellendam en Barrydale. Die twee passe het vir die inwoners van en reisigers deur die afgesonderde Klein Karoo 'n weg na die kusstreek gebaan. Bain het Tradouwpas in 1879 herbou, nadat dit deur vloedwater verspoel is.
Hy het die 1880's ingelui met die Tsitsikamma-pad, wat uiteindelik 'n aantal bergpasse sou insluit, die Bloukrans-, Grootrivier- en Stormsrivierpas. Die pad sou deur 'n groot, onherbergsame gebied vol berge, oerwoude en riviere moes kronkel en groot dele van hierdie gebied was in dié tyd nog onbekend. Bain het saam met 'n bosbewaarder, C. Harrison, die gebied vir die eerste keer in 1868 verken. Dit sou uiteindelik ses jaar duur om die Bloukrans-, Grootrivier- en Stormsrivierpasse te voltooi.
Terwyl hy met die Tsitsikamma-pad doenig was, was Bain ook besig met die De Jagerspas, die Homtini-pas (naby Knysna), die Klein Swartbergpas (suid van Laingsburg), die Moltenopas en die Van Rhynspas.
Thomas Bain was ook een van die eerste Suid-Afrikaanse padingenieurs wat doeltreffend gebruik gemaak het van die hulp van bandietarbeid. Hy het daarin geslaag om die ongeskoolde bandiete só te leer, dat hulle 'n week of langer selfstandig met die padbouwerk kon voortgaan.
Robinsonpas (genoem na die inspekteur van openbare werke, Murrell Robinson) van Oudtshoorn na Mosselbaai, 1867-'69
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Thomas_Bain&oldid=1799469"