‘Afrikaanse onderrig sneuwel voor transformasiegode’Dr. Theuns Eloff is die oudvisekanselier van die Noordwes-Universiteit, uitvoerende direkteur van die FW de Klerkstigting en voorsitter van onder meer die Trust vir Afrikaanse Onderwys. Foto: www.ethlife.ethz.ch Suid-Afrika staan tans nie net by ŉ politieke en ekonomiese kruispad nie, maar ook ŉ kruispad vir minderheidsregte. Dit is die mening van dr. Theuns Eloff, wat die gasspreker by Akademia se 2018-gradeplegtigheid was. Die geleentheid het Vrydag in die Atterbury-teater in die ooste van Pretoria plaasgevind. Eloff het die studente wat grade, diplomas en hoër sertifikate ontvang het, aangemoedig om hul kennis, insig en vaardighede in diens van hul gemeenskap te gebruik sodat hulle nie net kan oorleef nie, maar ook in welvaart kan oorleef. Eloff, die oudvisekanselier van die Noordwes-Universiteit, uitvoerende direkteur van die FW de Klerkstigting en voorsitter van onder meer die Trust vir Afrikaanse Onderwys, het gesê met die taalgevegte wat tans by openbare universiteite woed, is en moet daar ŉ plek vir private onafhanklike universiteite soos Akademia wees. Hy glo alle openbare universiteite sal binne die volgende drie jaar heeltemal verengels. “Die Universiteit Stellenbosch het gesê hy sal nog Afrikaanse klasse vir studente aanbied mits hulle daarop aandring, maar ons is ongelukkig van grootskaalse intimidasie hieroor bewus. Selfs die bestuurder het dit nou erken. “Die NWU is nou met ŉ proses besig om die universiteit se taalbeleid te hersien en die bestuur van die universiteit is ook gesentraliseer. Wat verder kommerwekkend is, is dat die NWU nou wil hê die dekane moet self besluit watter taalbeleid hulle fakulteit moet volg.” Hy meen dit sal ŉ doodskoot vir Afrikaanse onderrig wees. Eloff het verder aangevoer die konsultasieproses wat die NWU nou oor die universiteit se taalbeleid wil volg is maar net oëverblindery en daar is reeds besluit die universiteit moet Engels word. “Die laaste universiteit wat uitstekende gehalte onderrig en ŉ studentelewe gebied het sal dan voor die transformasiegode van die regering sneuwel. Dit is eintlik ŉ oortreding van die artikel 29(a) van die grondwet en bruin en wit studente is die persone wat hierdeur benadeel word.” Hy het gesê die Universiteit van Pretoria (UP) en die Universiteit van die Vrystaat (Kovsies) het besluit om te verengels omdat die howe bevind het Afrikaans as onderrigmedium is diskriminerend en rassisties. “Die hof se bevindinge het in werklik ook parallelmediumonderrig ongrondwetlik gemaak terwyl die beslissing rondom die UP se taalbeleid bevind het daar moet eerder gelyk teen alle studente gediskrimineer word as om Afrikaanse onderrig te verskaf,” het hy gesê. Eloff meen dit is waarom dit so belangrik is dat Akademia nou al meer ŉ simbool van gehalte Afrikaanse hoër onderwys word. “Ons het ŉ tweeledige strategie as dit by Afrikaanse onderrig kom ons sal openbare onderwys so ver moontlik steeds ondersteun met ŉ Afrikaanse onderwysnetwerk wat sal sorg dat ŉ pyplyn van Afrikaanse leerders van kleuterskool tot op tersiêre onderrigvlak geskep word. “Verder moet ŉ model vir onafhanklike Afrikaanse skole gekry word, selfs al beteken dit ŉ maatskappy moet gestig word om die soort private skole te bou en die skole te vestig landswyd, nie net in die ooste van Pretoria nie. Afrikaans skole, veral in die noorde van Suid-Afrika, is toenemend onder druk.” Eloff het gesê Akademia het talle eienskappe wat daartoe meewerk om dié hoëronderwysinstelling spesiaal te maak en vir die toekoms goed te posisioneer. “Die Christelike karakter van die instelling, asook die dissipline, werksetiek en toewyding van die dosente sowel as die studente maak die instelling uniek. Bowendien bied Akademia studente gehalte bekostigbare onderrig in Afrikaans.” Eloff het verder gesê Akademia se gebruik van tegnologie en sy reikwydte, met sy 13 studiesentrums, maak die instelling ook besonders. Die feit dat daar beplan word om ŉ residensiële kampus in 2020 te open en dat daar reeds hard gewerk word om internasionale erkenning te kry is nog ŉ pluspunt vir Akademia, het Eloff bygevoeg.