Historiese benadering tot waansin - Nuut
Dokter Philippe Pinel breek die kettings van die waansinnige.
Philippe Pinel (1745-1826), gebore uit 'n gesin van chirurge, die bekendste van die Franse vreemdelinge, het in 1773 'n doktorsgraad aan die Fakulteit Geneeskunde in Toulouse ontvang. Hy sou eers moes wag op die rewolusie en die reorganisering van medisyne, baie laat, 'n briljante loopbaan.
Hy is 'n algemene praktisyn in Bicêtre en het die behandeling van geestelike vervreemding - wat psigiatrie sou word - geïmplementeer deur die gekke van Bicêtre en twee jaar later die mal vroue van La Salpêtrière uit hul kettings te bevry. In sy Medies-filosofiese verhandeling oor geestelike vervreemding, stel dit die konsep van morele behandeling bekend. Danksy hom word die dwaas 'n "onderdaan", in ooreenstemming met die republikeinse waardes wat in die Verklaring van die regte van die mens en die burger. Hierdie bevrydende Pinel sal gedurende die hele XIX weese eeu, 'n ware mite, ver van die historiese waarheid.
Die filosoof Michel Foucault wys inderdaad dat met die 'goeie' Philippe Pinel, die asiel van die XIXe die positivistiese eeu is deel van 'n konformistiese visie en word die plek van morele en sosiale standaardisering: dit is nie 'n plek van waarneming, diagnose en terapie nie; dit is 'n geregtelike ruimte waar u beskuldig, verhoor en veroordeel word ". Vir Hegel egter, "behoort dit bowenal aan Pinel om die res van die rede kranksinnig te ontdek, om dit daar te ontdek dat dit die beginsel van hul genesing bevat en dat hulle die behandeling volgens hierdie beginsel gerig het".
Op 25 Augustus 1793 word Philippe Pinel op hoof van die Nasionale Konvensie aangestel as hoofgeneesheer van Bicêtre. Met sy toesighouer Jean-Baptiste Pussin (1745-1811) besluit hy om die mans wat daar geïnterneer is vir geestelike vervreemding, uit hul kettings te bevry. Hierdie humanistiese en mitiese gebaar van Pinel is in die volgende eeu verewig deur die skilder Charles-Louis Müller (1815-1892). 'Vroulike' replika van Müller se doek, die skildery deur Tony Robert-Fleury (1838-1911) is die beroemde alienis wat die demente gevangenes in die Salpêtrière-hospitaal aflewer, waar hy sy pos op 24 floreel jaar III (13 Mei) beklee. 1795).
Links staan ​​die dokter geklee in 'n lang swart rokjas en 'n hoed. Hy hou 'n kierie in sy linkerhand. Knielend aan sy voete, soen 'n vrou sy regterhand met oorgawe. Pinel is getuie van die bevryding van 'n kranksinnige met afwesige blik, wat haarself in totale ongeërgdheid versaak teen die sorg van die bewaarder wat haar kettings uittrek. Op die agtergrond kronkel 'n maer vrou op die vloer, in die penarie van 'n aanval van demensie. Aan die regterkant wag 'n paar geknopte gekke op hul vrylating. Agter die dokter sien 'n klein aantal nuuskieriges hierdie buitengewone toneel. Net soos Charles-Louis Müller, het Tony Robert-Fleury besluit om die skrywer van hierdie humanitêre daad 'in glorie' te verteenwoordig.
Kranksinnigheid word nie altyd as 'n geestesongesteldheid beskou nie: die uitkyk daarop wissel volgens die kulturele konteks van die tyd. Aan die begin van die Renaissance was die gek dus 'n belangrike figuur, soos blyk uit die werke van Hieronymus Bosch (circa 1453-circa 1516) of Pieter Bruegel die Ouere (circa 1525-1569), maar ook die literêre tema. en beeldend van La Nave des Fous verbeeld deur die Straatsburgse skrywer Sébastien Brant (1458-1521) in 1494. Waansin fassineer dan omdat dit toegeskryf word aan ontstellende kragte en esoteriese kennis: beelde van die apokalips, van buffelagtige dierlikheid, verwantskap met die magte van die Bose ... In dieTer lof van waansin, Erasmus sien al daarin 'n fatale fout toe wat toegeskryf kan word aan die swakhede en illusies van mense: "Hierdie een, leliker as 'n aap, sien homself so mooi soos Nirée [...]; hierdie ander dink hy sing soos Hermogenes, as hy die donkie voor die lier is en sy stem so vals klink soos die van die haan wat sy hen byt. "
As die Renaissance 'n kosmiese dimensie aan waansin verleen wat diegene wat dit het, in staat stel om vreemde wêrelde te ontdek, sal die klassieke era die waansin stil maak deur 'n sosiale norm te definieer wat rede en onredelikheid onderskei. In 1656 het die totstandkoming van die Algemene Hospitaal in Parys die era van 'groot opsluiting' ingelui: die gek is geïnterneer saam met misdadigers, losbandiges, gemarginaliseerdes en bedelaars, dit wil sê almal wat 'n las op die samelewing uitmaak. Aan die einde van die XVIIIe eeu is mal mense geïsoleer en in asieles saamgevoeg: die medikalisering van waansin, wat as 'n geestesongesteldheid beskou word, was toe moontlik.
Bruegel die Ouere (Pieter Bruegel)
Michel CAIRE, "Philippe Pinel in 1784. 'n 'Buitelandse' dokter voor die Fakulteit Geneeskunde van Parys ', in Geskiedenis van mediese wetenskappe, XXIX, nr. 3, 1995. Michael FOUCAULT, Geskiedenis van waansin in die klassieke era, Parys, Plon, 1961 François LELORD, Vryheid vir dwase: die roman van Philippe Pinel, Parys, Odile Jacob, 2000. Philippe PINEL, Medies-filosofiese verhandeling oor waansin of manie, 1800. Claude SILVESTRE, Philippe Pinel se "medico-filosofiese verhandeling oor geestelike vervreemding" en die filosofie van die Verligting, Parys, n ° 884, 1968.