Lugmag kan nie instandhouding van Gripens bekostigEen van die land se Gripen-vegvliegtuie. (Argieffoto: gripen.com) Suid-Afrika se vloot Gripen-vegvliegtuie gaar steeds stof op omdat Saab, die oorspronklike vervaardiger van die vliegtuie, se instandhoudingskontrak tans onbekostigbaar vir die lugmag is. Krygkor het in ŉ voorlegging aan die parlementêre portefeuljekomitee oor verdediging en militêre veterane die jongste stand van sake oor instandhouding van die lugmag se vloot gegee. En terwyl Krygkor onderhandel vir ŉ vermindering van die koste verbonde aan die kontrak, staan die Gripens op die grond. Maroela Media het vroeër berig nie ŉ enkele een van die 26 Gripen-vegvliegtuie, wat die staat tydens die omstrede wapentransaksie aangekoop het, vlieg meer nie. Altesaam 13 van die vliegtuie is ondiensbaar, twee van die vliegtuie kan nie meer ekonomies bekostigbaar herstel word nie en 11 van die vliegtuie word op lang termyn gestoor. Krygkor was die afgelope ruk gewikkel in onderhandelings met verskeie diensverskaffers en weens ŉ verandering in die lugmag se vereistes – om aan die begroting te voldoen – word die proses van voor af begin om te verseker toekomstige kontrakte lei wel tot operasionele vliegtuie, het DefenceWeb berig. Die lugmag se begroting is lank reeds ŉ bron van kommer, veral omdat die vliegtuie verouder en midtermyn-opgraderingswerk benodig. Hiervoor is daar egter nie geld beskikbaar nie. Die King Air-vloot se kontrak vir produkstelselsteun verval aan die einde van volgende maand en Krygkor is in die proses om ŉ kontrakteur hiervoor aan te stel. Die Lynx-vloot se huidige kontrak vir produksteun verval volgende jaar. Kobus Marais, die DA se woordvoerder oor verdediging, sê Suid-Afrika kan nie wil spog met byvoorbeeld vierdegenerasie-vegvliegtuie soos die Gripen – en dan nie die geld beskikbaar stel om dit in stand te hou nie. “As dit die prioriteit van die weermag is om die Gripens te behou, moet hy die geld daarvoor bewillig.” Die Gripens is egter net sommige van die wapentuie wat in die omstrede multimiljardrand-wapentransaksie aangekoop is, wat nou nie meer behoorlik werk nie of in ŉ swak toestand is. Dieselfde geld vir die land se fregatte, die Hawks en die duikbote. Tans is net een van die land se vier fregatte en geen van sy duikbote diensbaar nie. Van die vloot Hawk-vliegtuie, wat vir vegvliegopleiding gebruik word, is net drie diensbaar. Drie van die vliegtuie kan nie ekonomies bekostigbaar herstel word nie en 12 word op lang termyn gestoor. Marais sê Suid-Afrika maak homself weerloos en kwesbaar vir gevare, aangesien die land nie sy gevegsgereedheid en sy vermoë om dit deurlopend te verseker, onderhou nie. Lees meer hieroor Dinsdag op Maroela Media.