Boere verloor geld met ‘papperypad’ŉ Trok met ŉ vol vrag mielies het vier dae lank op die pad tussen Dealesville en Bultfontein vasgesit. (Foto: Bul Badenhorst) Boere aan die S234 ly ernstige verliese weens reënwater en die beweerde onbevoegdheid van die Vrystaatse paaiedepartement. Op dié pad, wat Dealesville en Bultfontein verbind, het daar na vermoede ŉ fontein ontstaan wat ŉ modderpappery veroorsaak wat nie wil uitdroog nie. Dit is plek plek-plek tot ŉ halfmeter diep. ŉ Groot vragmotor, wat 35 ton se mielies na ŉ meule op Bultfontein vervoer het, het onlangs vier dae lank daar vasgesit. Volgens Bul Badenhorst, wat 40 km buite Bultfontein boer, het die pad twee maande gelede, met die groot reën, onbegaanbaar geword. “Om in Bultfontein te kom moet ek nou met die Boshof-pad, ŉ ompad van 82 km, ry en dan op ŉ serwituutpad met tien hekke wat ek moet oop- en toemaak,” het hy aan Maroela Media gesê. “Dit het my altyd 40 minute geneem en nou duur dit twee uur om op die dorp te kom,” sê hy. Benewens die ekstra tyd en brandstof ly sy boerdery ook skade. “Nou die dag het ŉ koper ŉ transaksie gekanselleer omdat hy nie op my plaas kon kom om van my speenkalwers te koop nie. Ek het ŉ voerkraal en kan ook nie voer op my plaas kry nie en kan ook nie beeste slagpale toe stuur nie. Dié S234 is heeltemal onbegaanbaar. (Foto: Bul Badenhorst) Hy sê hy het al menigmaal die paaiedepartement gebel en e-posse gestuur, maar word net heen en weer gestuur – die slag as iemand wel antwoord. “Op een slag het die departement laat weet dat hy ŉ enjin vir sy tru-grawer gekry het, maar net voor hulle dit kon stuur het die logboek weggeraak en nou wag ons nog. ŉ Man van die paaiedepartement het juis vanoggend met sy bakkie daar vasgesit. “Hier is nou ŉ stootskraper op die pad besig, maar hy vee net die grond heen en weer. Hy maak nie die diep gate toe nie. Die paaiedepartement het ons laat weet dat hulle ŉ swaarder skraper sal moet kry. “As ons môre net 10 mm kry, begin die gemors van vooraf. “Ek het ook al ŉ beroep op die DA en VF Plus gedoen, maar daar is ook nie reaksie nie.” Meer verkeer, meer probleme Voertuie het begin om die S1037 as ŉ ompad te gebruik, maar daar het ook ŉ diep moddergat gevorm, ook weens ŉ moontlike fontein wat ontstaan het. Witkop van der Westhuizen, wie se plaas aan die S1037 grens, het einde ten laaste hekke in sy heinings gemaak sodat die voertuie op sy plaaspad na sy opstal kan inry om ŉ ompad verby die gat te kry. “Die voertuie ry nou letterlik teen my huis verby, soms soveel as tien per dag. As hier ŉ vragmotor verbykom moet ons die heinings laat lê, want hulle is te groot om deur die hek te kom. Daar ry ten minstens tien voertuie reg teen Witkop van der Westhuizen se opstal verby om die pappery op die S1037 te mis. (Foto: Witkop van der Westhuizen) Hy sê hy het geen ander keuse nie, want hy het al ŉ trok vol sonneblom en meer as 15 voertuie, sommige van hulle 4 x 4’s en Land Cruisers wat met hulle pense op die middelman gaan lê het, uitgesleep. Hy het self al met ŉ trok vol speenkalwers op die pad vasgeval. “Ek kan ook nie ŉ pad deur my veld maak nie, want alles is nat. “Ek wil die mense help, maar hierdie raak nou ŉ groot sekerheidsrisiko. Dit was eers net ŉ reëling wat ek met die boere getref het, maar nou kom hier vreemde voertuie ook verby en daar het nou al een vir ŉ rukkie by my skuur stilgehou.” Van der Westhuizen sê daar is ŉ gruisgroef op sy plaas wat destyds gebruik is toe die pad gebou is, skaars ŉ kilometer van die gat in die pad. Die boere het egter nie die toerusting om die klip uit te haal en te vervoer nie. “Jy kan ook nie net gruis op die modder gooi nie. Dit sal ŉ groter gemors veroorsaak. Mense durf ook nie aan weerskante van die gat verbyry nie, want die veld is nat en die kans is net so groot dat jy daar sal vassit. Witkop van der Westhuizen het reeds meer as 15 voertuie voor sy plaas uit die moddergat getrek. (Foto: Witkop van der Westhuizen) Badenhorst sê hulle is ook skrikkerig om net in te spring en die pad te herstel, want as iemand dan verongeluk, kan hulle aanspreeklik gehou word. Van der Westhuizen sê sy seun is ŉ prokureur en hy gaan nou ŉ 14 dae-ultimatum aan die departement stuur. As daar nie reaksie is nie, gaan hulle maar die risiko loop en inspring om die pad self te herstel. Daar bestaan ŉ vermoede dat die paaie slegs permanent herstel kan word deur pype onder die pad deur te sit, of selfs ŉ laagwaterbruggie te bou. Kyk: Op dieselfde dag wat die padskraper ingestuur is om iets aan die pad te doen, het dit vasgeval. (Video: Witkop van der Westhuizen)