Babaverkragting in skooltaak: ‘Ons het leerders gewaarsku; wil hulle voorberei’‘n Toneel uit die Washington College se opvoering van Tshepang in 2011. Foto: Washcoll.edu Hoërskool Monument aan die Wes-Rand sê die vraag in ŉ matriekdrama-vraestel wat in 2013 landwyd ŉ herrie veroorsaak het, kan moontlik vanjaar weer in die vraestel ingesluit word en hulle wil hulle leerders op dié soort vrae voorberei. Leerders by die betrokke skool het in Augustus ŉ taak ontvang wat handel oor ŉ uittreksel uit die toneelstuk Tshepang deur Lara Foot Newton. Die toneelstuk is geïnspireer deur die wrede verkragting van die nege maande oue Baba Tshepang. Daar is onder meer van leerders verwag om te beskryf hoe hulle die akteur ŉ daad van verkragting sal laat opvoer om die aakligheid van die verkragting vir die gehoor te vergroot. In die toneelstuk word die toneel deur middel van ŉ besemstok en ŉ brood uitgebeeld. Pierre Coulson, ŉ ouer van een van die leerders by skool, het in ŉ onderhoud met Maroela Media sy totale skok en ongeloof oor die opdrag uitgespreek. Hy het geëis dat die uittreksel en vrae daaroor uit die opdrag vir gr.12-leerders verwyder word omdat dit nie ŉ gepaste toneelstuk op skoolvlak is nie. Onderwysers en leerders het die betrokke vraag en uittreksel ook as “onvanpas”, “onsensitief” en “ontstellend” beskryf nadat dit in 2013 as ŉ onvoorbereide vraag in die dramavraestel vir matrikulante verskyn het. Volgens Constance Strydom, ŉ woordvoerder van die skool, is net ŉ gedeelte van die omstrede vraag in 2013 onttrek, nadat talle onderwysers en leerders daaroor gekla het. “Die res van die vraag het steeds getel en dus bestaan die moontlikheid dat daar weer so ŉ vraag gevra kan word. “Leerders moet voorberei word op enige vraag wat gevra kan word. Ons wil verhoed dat die leerders in die eksamen onkant betrap word en self deur so iets getraumatiseer word.” Strydom het Maroela Media verseker daar was ŉ deeglike bespreking met die leerders oor die toneelstuk in die klas. “Hulle is gewaarsku oor die inhoud wat sensitief is en daar is ook aan hulle verduidelik waarom hierdie taak aan hulle gegee word. Hulle is ŉ veilige omgewing daaroor ingelig sodat hulle nie in die eksamenlokaal onnodige trauma moet beleef en nie verder kan skryf en dan die kans staan om 40 punte te verloor nie.” Sy het verder bevestig die toneelstuk is nie ŉ voorgeskrewe werk in die leerplan vir gr. 12-leerders wat drama as vak neem nie, maar dit beteken nie dat daar nie vrae oor Tshepang in die komende eindeksamen gevra kan word nie. “Ons rig ŉ ope uitnodig aan alle leerders om enige ongemak en trauma oor die toneelstuk en vrae met die opvoeder te bespreek. Ons waarborg dat die bespreking vertroulik gehanteer sal word en indien nodig, sal ons ook berading verskaf. “Ons beveel ook aan dat ouers direk by die onderwysdepartement kapsie moet maak indien hulle ongelukkig is oor hierdie soort vrae,” het Strydom bygevoeg. Maroela Media het die Gautengse onderwysdepartement herhaaldelik gekontak vir kommentaar, maar het tot dusver geen terugvoer ontvang nie.