Zuma: Wat gebeur nou?Argieffoto Suid-Afrika gaan waarskynlik môre, of op die laaste Vrydagoggend, ŉ nuwe president kry, maar die groot baklei in die ANC het nou eers begin. Gerugte loop in hierdie stadium die hele parlement vol en net een ding is doodseker: Môre gaan ŉ dag van politieke drama en hoogspanning wees soos wat Suid-Afrika lanklaas gesien het. Die grootste chaos is in die ANC, met die regerende party van bo tot onder verdeeld, en pres. Jacob Zuma wat duidelik soveel skade aan die ANC gaan aanrig as wat hy moontlik kan. Om te wys hoe verdeeld en in die war die ANC is, kan die volgende chronologie help: * Gistermiddag hou Ace Magashule, wat dalk nog dieper as Zuma in die moeilikheid is oor staatskaping, ŉ mediakonferensie waarin hy verskeie pro-Zuma onwaarhede verkondig, waarvan die belangrikste is dat geen spertyd om te bedank aan Zuma gestel is nie. Magashule lyk omtrent so lus om op die mediakonferensie te wees soos iemand wat in die tandartsstoel sit. Hy lyk trouens net gemaklik wanneer hy Zuma se lof besing. Ace Magashule. Foto; ANC/Twitter * Enkele ure later sê Malusi Gigaba, minister van finansies, op CNN dat daar wel ŉ spertyd van 10:00 vanoggend vir Zuma gestel is om te bedank. * Nog ŉ paar uur later sê Paul Mashatile, die ANC se tesourier-generaal, en Jackson Mthembu, die ANC-hoofsweep, die spertyd vir die Zuma-bedanking is eintlik middernag. Wat hierdie drie teenstrydige verklarings wys, is dat iemand (of twee van die drie) gejok het, of dat die ANC beheer oor die proses verloor het, of albei. Voort dan na vandag, en die uiters vreemde situasie dat die ANC-koukus nie soos altyd sy opdragte van die sekretaris-generaal ontvang nie, maar van die tesourier-generaal, Paul Mashatile. Dit is baie moeilik om die moontlikheid uit te sluit dat Magashule, veral na sy onbeholpe pro-Zuma vertoning van gister, gewoon nie vertrou word om die koukus korrek in te lig nie. Om ANC-LP’s hier by die parlement vandag dop te hou was ook ŉ les in twee wêrelde. Lindiwe Zulu, minister van kleinsake-ontwikkeling en ŉ Zuma-lojalis, het hard en ongepoets in haar selfoon geskree met woordkeuses wat nie op Maroela Media tuishoort nie. Vir haar is die lewe kennelik nie ŉ lied nie. Maar oudminister Derek Hanekom, een van Zuma se felste kritici, lyk soos ŉ kat wat room gekry het. As hy nie ore gehad het nie, het hy reg rondom sy gesig geglimlag. Die parlementsgebou in Kaapstad. Foto: Wikimedia.org Mashatile en Mthembu het ŉ netjiese uiteensetting gegee van hoe hulle beplan volgende week gaan verloop. Dit lyk so: * As Zuma nie voor die tyd bedank nie (en dit lyk nie asof hy gaan nie), sal die EFF se mosie van wantroue môre 14:00 voor die Nasionale Vergadering dien. ŉ Debat sal plaasvind en dan sal tot stemming oorgegaan word. Maar die ANC sal nie toelaat dat die EFF die eer kry nie, so ná die debat sal die ANC wysigings aan die EFF-mosie voorstel. Omdat daar altyd eers oor wysigings gestem word en die ANC die meerderheid het, sal die ANC-wysigings aanvaar word, en die EFF se mosie sal wegval. * Die Nasionale Vergadering sal of direk daarna, of Vrydagoggend, ŉ nuwe president kies, met die ANC-kandidaat wat behoort te wen. In hierdie stadium behoort Cyril Ramaphosa die ANC-kandidaat te wees. * Vrydagaand sal die staatsrede dan gelewer word deur die nuwe president. Maandag en Dinsdag sal die debat oor die staatsrede volg. * Woensdag sal die begroting gelewer word. Zuma tydens Woensdag se onderhoud. Foto: Skermskoot/SAUK Maar pas nadat Mashatile en Mthembu hul pragtige planne bekend gemaak het, het Zuma ŉ langdradige onderhoud met die SABC gevoer. Hy was uiters onsamehangend, maar het basies vyf punte gemaak: Hy gaan nie bedank nie; hy het niks verkeerd gedoen nie; hy is die onskuldige slagoffer van ŉ komplot deur sy vyande; hy het aanvoorwerk vir ŉ hofgeding gedoen en geweld kan uitbreek as hy so sleg behandel word. Niemand weet dus wat môre gaan gebeur nie, maar daar is twee vertragingstaktieke wat Zuma kan probeer. Hy kan die Wes-Kaapse hooggeregshof om ŉ interdik teen die mosie nader – wat hy sal verloor, maar die hof sal dit eers moet aanhoor, en so wen hy tyd. Tweedens is die grondwet vaag oor ŉ mosie van wantroue. Die grondwet bepaal “die president moet sy bedanking inhandig” nadat so ŉ mosie aanvaar is, maar geen tydraamwerk word gegee nie, wat Zuma dalk met nog ŉ jakkalsdraai laat. Hoe dit ook al sy, hou môre maar dop. Dit gaan ŉ dag van geskiedkundige drama wees.