Moreel siek of erg verward? | SkalkSkryf
« Fryedae Funnays
Never to have been »
Moreel siek of erg verward?
Oktober 21, 2010 deur Louwie
Die vreemde gedagtes van Umberto Eco.
In Amerika word `n vrou ter dood veroordeel weens die moord op haar man en stiefseun. Sy word na jare met narkotika en `n naald die ewigheid ingehelp.
In Iran word `n vrou van owerspel aangekla en ter dood veroordeel. Sy moet met klippe dood gegooi word in die openbaar.
Nou vra Umberto hoekom is ons geskok, en protesteer ons teen die doodstraf (deur verbrysel te word met klippe) van die owerspelige vrou, maar keur dit swyend goed dat die vrou wat twee mense vermoor het, pynloos tereggestel word. Hy beweer ons Westerlinge is afgestomp, ons is oneerlik en so effe siek. Hoe durf ons `n onderskeid tref tussen die twee gevalle!
Beweer Umberto dalk dat daar geen verskil is tussen om iemand `n snot klap te gee, of om sy kop met `n swaar voorwerp tot `n pappery te reduseer nie? Daar is tog sekerlik `n verskil in die geestes gesondheid onderliggend aan die twee aksies?
Hy gaan dan verder en sê ons is irrasioneel. Ons keur die doodmaak van `n vark goed, maar kla oor mense honde eet. Ons trap `n ruspe dood sonder om `n oog te knip, maar skel iemand uit as hy of sy `n skoenlapper sou doodmaak.
Ons pas dus dubbele standaarde toe, sê hy, en dit is so. (Ek ken iemand wat loop en muskiete doodslaan met sy hande, en elke keer wat hy een doodmaak sê hy ‘skuus, ‘skuus, asof dit nou sal help!) Maar kan hy spring van mensemoord tot om `n gogga dood te maak en die twee gelyk te stel?
Ene Johan Swarts ruk sommer die dam onder die eend uit en maak die woeste stelling dat ons hier te lande dan nou kwansuis nie so emosioneel opgewonde sou geraak het indien die mynramp van Chilli een van ons myne getref het nie. Dit is vir hom in die eerste plek vreemd dat die wêreld so “geswymel” het oor `n spul myners wat in nood was!
Maar hy glo dat ons (wittes) hier nie vir een oomblik ontsteld sou wees as (swart) myners vasgekeer sou word nie.
Dit is `n gruwelike veralgemening en erg rassisties daarby. Is dit miskien sy eie gebrek aan medelye wat hy op sy volksgenote projekteer?
Beide Umberto en meneer Swarts het vreemde idees, dink ek. Een blinde sê die ander blindes hoe aaklig die wêreld regtig lyk.
Gelukkig is die ouens van “Die Antwoord” nog daar om vir ons te wys dat die mensdom nog nie heeltemal van sy verstand af geraak het nie. Of misgis ek my?
Posted in Uncategorized | Tagged doodstraf, moraliteit, Umberto Eco | 13 Kommentaar
op Oktober 21, 2010 at 9:18 nm Joh
Umberto is sekerlik biekie meer verward as die normale mens op straat. Sy verwarring spruit voort daaruit dat hy persoonlik skynbaar nie in staat is om ‘n onnerskyd tussen klasse te tref nie, en gevolglik ‘n posisie van fatalistiese uiterstes inneem. As hy nie die verkil in graad tussen owerspel en moord kan sien nie, is hy sekerlik die beste voorbeeld van hoe siek ‘n mens moreel kan wees.
Wat Johan Swart se gegriffel aanbetref, dink ek jy maak self ‘n groot sprong om hom van rassisme te beskuldig. Nêrens praat hy van wit en swart nie. Die onnerskyd wat hy wel maak is tussen klasse vannie samelewing: die haves en have-nots, die werkersklas en die middel gegoede klas, ONS en HULLE. Daar is wit en swart myners, wit en swart staatsamptenare, wit en swart dokters, wit en swart onnerwysers. Die “werkersklas” waarna hy verwys is nie ras gedefinieer nie. Wat ek wel met jou saamstem is dat hy waarskynlik sy eie gebrek aan medelye op die res van sy landsgenote projekteer. Dis basies dieselle ding wat Umberto doen: sy eie persoonlike posisie voorhou as verteenwoordigend van alle mense. Dis ‘n weerkaatsing van ‘n persoonlike tekortkoming – ‘n ongevraagde Antwoord.
op Oktober 22, 2010 at 7:47 vm demoerin
Ek dink dit is veralgemenings in beide gevalle… daar is darem onder die mensdom verdraagsames en ander wat genoeg simpatie en empatie met vasgekeerdes sal toon.
Sover die doodstraf aangaan, elke land het hul eie wette. As burger van daardie land, stel jy jouself onderworpe daaraan, en weet waarvoor jy jouself inlaat as jy skuldig bevind word, of dit nou vir moord of owerspel is.
My gedagtes oor die owerspel issues is egter die onregverdigheid, eintlik seksistiese gebeurtenis, dat slegs die vrou altyd deurloop. Maar ja, persoonlike siening… maar dan kom dit weer terug na die landswette toe, regverdig of nie.
op Oktober 22, 2010 at 10:17 vm Johan Swarts
@Louwie – Soos Joh noem, dink ek jy ruk nogal die hoender wanneer jy rassisme ophaal. Dit was nie die onderliggende idee toe ek die rubriek geskryf het nie. Sou jy kon uitbrei oor hoekom jy dit as sodanig interpreteer?
@Joh – Jou opmerking oor my eie projektering is ‘n baie geldige een. Wat myself aanbetref, sou ek egter nie sê dis ‘n afwesigheid van medelye nie, maar eerder ‘n dikwelse onvermoë om oor te gaan in aksie om iets aan ander se lyding te doen. Wat ek dink jy egter moet besef, is dat ek in daardie geval by verre deel van die meerderheid is. Ek dink nie Suid-Afrika se “haves” het regtig ‘n benul wat om met die “have nots” om hulle te maak nie. Wanneer ek daaroor skryf, is dit deel van my manier om met die probleem te stoei.
Wat hierdie inskrywing self aanbetref, oortuig dit my nie lekker oor Eco nie. Ek dink nie hy stel mensemoorde gelyk aan ‘n gogga nie – dit is tog eerder twee verskillende moorde wat aanmekaar gelykgestel word?
op Oktober 22, 2010 at 6:34 nm toortsie
miskien maak ons maar almal so op een of ander manier – daar is goed waaroor ek meer sensitief is as ander. Maar ek is seker daar is ook goed waarop die persoon wat hier lees, meer sensitief is as ander. Ons almal verskil immers, en dit is hoekom mense dan soms oorreageer – omdat hulle waardesisteem dalk anders werk as myne. En nie een s’n is 100% reg nie, maar het te doen met hulle omstandighede, ervarings, opvoeding, geloof, of wat ook al. Dis vir my BAIE meer belangrik dat ons mekaar se gevoelens sal respekteer, dalk sal luister wat die ander persoon sê. Ek kry regtig die indruk dat ‘n blogger 600 woorde oor iets skryf, en dan kom iemand en ruk net 1 sinnetjie heeltemal uit verband uit, en dan is die redenasie glad nie meer wat die blogger in gedagte gehad het nie. Km ons respekteer mekaar!!
op Oktober 22, 2010 at 8:43 nm Joh
@ Johan Swarts: Ek waardeer jou eerlikheid en ook dat jy bereid is om met hierie goed in die publiek te te stoei. Baie van jou lesers sal egter die aanname maak dat jy dit wat jy sê as “waarheid” wil voorhou – wat duidelik volgens jou opmerking hierbo nie die geval issie. Ek vereenselwig my totaal met jou ervaring van ‘n onvermoë om te handel om anner se lyding te verlig: soveel keer kyk ek in oë gevul met wanhoop en voel magteloos om iets te doen.
@Toortsie: Dankie virrie ligstraal van redelikheid wat jy hier kom uitsprei. Een vannie nadele van die bloggery is dat dit so vinnig en vlietend is. Mens trap maklik innie strik om vinnig uit die heup uit te skiet en dan onoordenkte woorde kwyt te raak, sonner om die oorspronklike skrywer se gevoelens in ag te neem. Is soos jy sê: dit is beter om eers mooi te luister na wat ‘n blogger sê voorlat mens ‘n dwars klap uitdeel. Die feit dat blogger gesprekke nie van aangesig tot aangesig issie maak die saak egter moeilik en daarom moet mens tog meer versigtig wees met mens se woorde.
op Oktober 24, 2010 at 8:06 nm Louwie
“Ons broers en susters in die townships is daai Chileense myners. Ons mede Suid-Afrikaners wat die laaste tyd ons lewens omvergewerp het met hul stakings …… dat ons ontstoke briewe vir dagblaaie gekskryf het en op die internet gekla het oor hulle en hulle unies …. ”
I rest my case Johan!
Ondergrondse myners in SA is meer as 90% swart (Solidariteit veg al jare dat regstellende aksie in myne toegepas moet word om”die bevolkings getalle te weerspieël … sonder sukses)
Die stakers wat ons lewens omgekrap het was 99% swart. Die klagtes in koerante en op die internet kan ons seker wees was 90% wit.
Hier by ons het `n swartman se huis nou eendag afgebrand. Sy wit bure het hom gaan wakker maak en hom gehelp om soveel huisraad as moontlik uit sy brandende huis te dra. Sy wit bure het vir hom sy duur nuwe kar uit die garage gestoot.
In die koerant was nou eendag die storie van die swartmense wat swart ouens wat `n wit ou se kar wou kaap, aangeval het en hulle vol knoppe gedonder het voordat hulle hulle aan die Polisie oorhandig het.
`n Swart Polisievrou stel haar eie lewe in gevaar en sleep `n wit ou uit sy bakkie wat op sy dak in `n dam water beland het en red so sy lewe.
My ondervinding is, die gewone ou daar buite gee om. As daar nood is maak velkleur, geslag, geloof of taal geen verskil nie, hulle help. Gaan vra maar die mense van Laingsburg van destyds (en toe was daar nog apartheid)
Kan jy dus uitbrei en motiveer oor waarom jy aanneem dat “ons” nie sou omgee as “Ons broers en susters” in die verknorsing beland nie?
Demoerin ja, elke land het sy wette en sy kultuur. Sou ons dan maar sê OK vir kannibalisme as iemand se kultuur en wette dit toelaat?
Ek stem saam dat dit onregverdig is dat net die vrou gestraf word vir owerspel. As hulle hande kan afkap vir steel kan hulle sekerlik tottertjies afkap vir steel van die verbode vrug?
op Oktober 25, 2010 at 8:54 vm Johan Swarts
@Louwie – Hmm…al wat ek sien, is brokkies cherrypicked inligting wat jou eie vooroordeel (wat jy op jou beurt op my rubriek projekteer) bevestig.
Hoekom ons nie sou omgee nie? Kyk om jouself. Sien jy ‘n oorvloed mense wat omgee – en in daarde omgaan met daardie deernis?
op Oktober 25, 2010 at 7:13 nm Andrew
Om net te praat en bewus te wees van godsdienstige geweld is nie genoeg nie. KYK DAARNA!
En moenie enige iemand vir my daai tos gee van godsdiens is skadeloos pret nie.
op Oktober 28, 2010 at 9:46 nm Louwie
JS, ek het tog vir jou voorbeelde gegee? ons lees ook maar soos dit ons pas?
Koerante het daagliks voorbeelde van mense wat omgee en DOEN. Daar is individue en veral kerklike organisasies daar buite wat in stilte hulle ding doen, maar daar is nie seks en skandaal en bloed by betrokke nie en daarom is dit nie op die voorblaaie nie en lees ons nie eers die ou klein beriggies nie.
Vir 33 vasgekkerde myners is daar meegevoel, dis meer persoonlik en mense kan iets aan die situasie doen. Maar 3 miljoen plakkers daar buite is `n verlammende gedagte. Om iets vir almal te wil doen is om te probeer om die Vaaldam met `n teelepel leeg te skep.
Daar is meegevoel, daar is deernis, ek sien en hoor dit elke dag. Daar is ook `n magteloosheid en vrees dat die donkerte ons almal gaan insuig.
Politici hou daarvan, en moedig ons aan om nie van mekaar te hou of vir mekaar om te gee nie. Die dag as ons hulle begin glo, is die dag wat die bloed in die strate sal loop.
Kom ons begin dus eerder kyk na die “goed” wat mense aan mekaar doen, eerder as om, sonder goeie rede, te spekuleer oor wat mense moontlik sal doen of nie sal doen in `n niebestaande situasie.
Do random acts of kindness elke dag, eerder as heroic acts of goodness wat die ego streel. Smile vir die meisie agter die toonbank, groet die tuinjong en vra na die welstand van sy kinders.
En skryf dan vir ons van jou werklike ervarings van medemenslikheid daar buite.
op Oktober 28, 2010 at 9:59 nm Louwie
Ons kyk en ons is skaam Andrew. Dit is nie skadelose pret nie. Dit is nooit skadelose pret as ekstremiste en perverte by enige saak betrokke raak nie, nie in godsdiens nie, nie in politiek nie, nie in seks nie, nie in wetenskap nie, nie eers in rolbal nie 😀
Probleem is, mense is al so gatvol vir misdaad dat hulle ekstreme maatreëls sal begin ondersteun om dit te onderdruk. En voor jy weet het die ou spul kopdoek en kruisdraers die hef in die hand en kap hulle koppe af links en regs in die naam van een of ander vreeslik goeie god en is ons terug in die donker eeue. En dan vat dit baie lank voor ons weer uit daai diep gat uit kan kom.
Moderasie in alles, selfs in ons ongeloof, is altyd beter as die oog vir `n oog beginsel.
Kom laat ons bid vir beter dae.
op Oktober 31, 2010 at 11:23 vm Johan Swarts
Ek kan nie meer met jou saamstem oor random acts of kindness nie. Akkoord.
op Oktober 31, 2010 at 2:09 nm rosalindreloaded
Baie swaar etiese vrae wat jy vra, maar wat my pla van die Iranse vrou: Hoekom is net sy ter dood veroordeel en nie die man wat betrokke is nie? (as mens dit dat op die keper wil beskou).
Ek persoonlik dink nie owerspel is ‘n SONDE nie, omdat ek nie glo aan/in sonde nie, maar dit is ‘n optrede wat ek eties afkeur. Ek hou nie daarvan nie.
Ek hou nie van die doodstraf nie.
op Oktober 31, 2010 at 10:10 nm Louwie
Rosalind ja, hoekom net die vrou? Is tog immers twee wat tango!
Maar die antwoord is heel eenvoudig, Islam is `n erg paternalistiese instelling. Die vrou is besitting, die man is besitter en daarom mag hy.
Dit is die wêreldgemeenskap se plig om te bly beswaar maak teen die barbaarsheid van klippe gooi, hande, neuse, ore en wat nog wat afgekap word.
Jy is reg, owerspel is nie sonde nie, maar dit is verkeerd, selfs immoreel as jy `n belofte gemaak het om getrou te bly aan een mens (of meer as een as jou tradisie dit toelaat om met meer as een mens te trou) tensy volwassennes instem tot `n “oop” verhouding met alles wat dit impliseer.
Ek hou ook nie van die doodstraf nie, maar ek hou nog minder daarvan dat `n onrehabiliteerbare psigopaat vir die res van sy lewe op my onkoste `n rustige lewe in `n tronk deurbring na hy brutaal gemoor en verkrag het.
As daar `n onherstelbare defek in die produk is … return to sender. Wis die gene uit, ons het genoeg k*k om mee te worstel sonder diesulkes dankie.