Al sterker tekens van nuwe Russiese belang in SA kernkragGwede Mantashe. Argieffoto: Werner Beukes/SAPA Aanduidings is aan die toeneem dat Russiese spelers in die internasionale kernkragbedryf opnuut gereed staan om hul tentakels in Suid-Afrika in te slaan. Ingeligtes was baie verbaas toe die minister van energie, Gwede Mantashe, vroeër vanjaar onverwags aangekondig het dat kernkrag van 2 500 megawatt teen 2030 by die huidige kragnetwerk gevoeg sou word. Daar was twee redes vir die algemene verbasing. Eerstens is die aanvanklike kapitaalbelegging in nuwe kernkragsentrales enorm, en Suid-Afrika het nie nou kontant om rond te gooi nie. Tweedens is daar ŉ uitspraak in die Earthlife Africa-hofsaak in 2017 deur die huidige adjunk regterpresident van Wes-Kaapland, regter Patricia Goliath, wat baie streng vereistes en beperkings stel vir ŉ kernkragbelegging om wettig hanteer te kan plaasvind. Die hofsaak het juis gewortel in pogings van die destydse Zuma-regime om ongesiens ŉ ooreenkoms wat Suid-Afrika miljarde uit die sak sou jaag, aan te gaan met die Russiese kernagentskap Rossatom. Die hofuitspraak het dit verhoed. In Mantashe se aankondiging oor die voorgenome kernkrag was daar egter geen verwysing na die voorwaardes van die Earthlife Africa-uitspraak nie, so asof die regering nie daarvan kennis geneem het nie, of hulle alternatiewelik gewoon nie daaraan steur nie. Nou het dit danksy ondersoekende joernalistiek deur Daily Maverick aan die lig gekom dat ŉ Russiese maatskappy ŉ uitnodiging aan verskeie leidende Suid-Afrikaanse openbare skakelingsagentskappe gestuur het om te tender vir ŉ kontrak vir Russiese kernkrag-rolspelers om met die Suid-Afrikaanse media te skakel met die oog daarop om die Russiese kernkragprodukte aan die Suid-Afrikaanse publiek bekend te stel. Die tender sluit onder meer gratis besoeke vir Suid-Afrikaanse joernaliste aan Rusland in, en is nog nie toegeken nie.