Pleochroïsme is 'n optiese verskynsel waarin 'n stof verskillende kleure vertoon wanneer dit van verskillende hoeke waargeneem word, veral in gepolariseerde lig.
2 Mineralogie en gemologie
3 Lys van pleochroiese minerale
3.1 Pers en violet
3.5 Bruin en oranje
Foto van 'n dunseksie onder 'n petroskopiese mikroskoop wat pleochroïsme teen verskillende hoeke ten toonstel.
Anisotropiese kristalle sal optiese eienskappe hê wat wissel met die rigting van die lig. Die polarisasie van lig bepaal die rigting van die elektriese veld, en kristalle sal op verskillende maniere reageer as hierdie hoek verander word. Hierdie soort kristalle het een of twee optiese asse. As die absorbering van lig met die hoek relatief tot die optiese as in 'n kristal wissel, het dit pleochroïsme tot gevolg.
Anisotropiese kristalle het dubbelbreking van lig waar lig van verskillende polarisasies verskillende gebuig word deur die kristal, en gevolglik verskillende paaie deur die kristal volg. Die komponente van 'n verdeelde ligstraal volg verskillende paaie binne die minerale en reis teen verskillende snelhede.
Wanneer die mineraal teen 'n sekere hoek waargeneem word, sal lig 'n sekere kombinasie van roetes en polarisasies volg, en by elk sal verskillende kleure lig geabsorbeer word. Teen 'n ander hoek sal die lig wat deur die kristal beweeg, saamgestel word uit ander kombinasies van ligpaaie en polarisasies, elk met hul eie kleur. Die lig wat deur die mineraal beweeg, sal dus verskillende kleure hê as dit vanuit verskillende hoeke beskou word, wat die mineraal laat lyk of dit verskillende kleure het.
Tetragonale, trigonale en heksagonale minerale kan slegs twee kleure vertoon, en word dichroïs genoem. Ortorombiese, monokliniese en trikliniese kristalle kan drie kleure vertoon, en is trichroïes. Hipersteen met sy twee wee optiese asse, kan 'n rooi, geel of blou voorkoms hê wanneer dit op drie verskillende maniere in driedimensionele ruimte georiënteer word. Isometriese minerale kan nie pleochroïsme vertoon nie.] Toermalyn stel 'n sterk mate van pleochroïsme ten toon. Juwele word soms gesny en geset om hul pleochroïsme of te vertoon of weg te steek, afhangende van die kleure en hul aantreklikheid.
Die pleochroiese kleure is op hul maksimum wanneer die lig parallel met 'n kristallografiese as gepolariseer word. Die asse word X, Y en Z aangedui. Hierdie asse kan bepaal word uit die voorkoms van 'n kristal in 'n konoskopiese interferensiepatroon. Waar daar twee optiese asse is, gee die skerphoek van die asse Z vir positiewe minerale en X vir negatiewe minerale en die stomphoek gee die alternatiewe as (X of Z). Loodreg op hierdie is die Y-as. Die kleur word gemeet met die polarisasie parallel aan elke rigting. 'n Absorpsieformula meet die hoeveelheid absorpsie parallel aan elke as in die vorm van X <Y <Z, met die linkerste wat die minste absorpsie en die regs die meeste het. .
Mineralogie en gemologieWysig
Pleochroïsme is 'n uiters nuttige hulpmiddel in mineralogie en gemologie vir mineraal en juweel identifikasie, aangesien die aantal kleure wat vanuit verskillende hoeke sigbaar is, die moontlike kristallyne struktuur van 'n edelsteen of minerale kan identifiseer en dus help om dit te klassifiseer. Minerale wat andersins baie soortgelyk is, het dikwels baie verskillende pleochroiese kleurskemas. In sulke gevalle word 'n dun seksie (ongeveer 35mikron) van die mineraal gebruik en onder gepolariseerde lig ondersoek met 'n petroskopiese mikroskoop. 'n Digroskoop gebruik ook hierdie eienskap om minerale te identifiseer.
Lys van pleochroiese mineraleWysig
Pers en violetWysig
Ametis (baie laag): pers / pers
Andalusiet (sterk): groen bruin / donkerrooi / pers
Beril (medium): pers / kleurloos
Korund (hoog): pers / oranje
Hipersteen (sterk): pers / oranje
Spodumeen (Kunziet) (sterk): pers / pers / helder / pienk
Toermalyn (sterk): ligte pers / pers
Putnisiet: ligte pers / blou-grys
Aquamaryn (medium): kleurloos-ligblou / ligblou, donkerblou
Alexandriet (sterk): Donker rooi-pers / oranje / groen
Apatiet (sterk): blou-geel / blou-kleurloos
Benitoïet (sterk): kleurloos / donkerblou
Cordieriet (aka Ioliet) (baie sterk): orthorhombies blou-bruin / geel / groen-bruin / grys-blou / blou tot pers
Korund (sterk): violet-donkerblou / ligblou-groen
Topaas (baie laag): kleurloos / ligblou / pienk
Toermalyn (sterk): donkerblou / ligblou
Zoisiet (sterk): blou / rooi-pers / geel-groen
Zirkoon (sterk): blou / helder / grys
Alexandriet (sterk): donkerrooi / oranje / groen
Andalusiet (sterk): bruin-groen / donkerrooi
Korund (sterk): groen / geel-groen
Smarag (sterk): Groen / Blou-groen
Peridoot (laag): geel-groen / groen / kleurloos
Titaniet (medium): bruin-groen / blou-groen
Toermalyn (sterk): blou-groen / bruin-groen / geel-groen
Zirkoon (laag): groenbruin / groen
Sitrien (baie swak): liggeel / liggeel
Chrysoberil (baie swak): rooi-geel / geel-groen / groen
Korund (swak): geel / liggeel
Danburiet (swak): baie liggeel / liggeel
Orthoklaas (swak): liggeel / liggeel
Fenasiet (medium): kleurloos / geel-oranje Spodumene (medium): liggeel / liggeel
Topaas (medium): bruin / geel / geel-oranje
Toermalyn (medium): liggeel / donkergeel
Zirkoon (swak): bruin / geel
Horingblende (sterk) liggroen / donkergroen / geel / bruin
Bruin en oranjeWysig
Korund (sterk): geel-bruin / oranje
Topaas (medium): bruingeel / bruin geel dof
Toermalyn (baie laag): donkerbruin / ligbruin
Zirkoon (baie swak): bruin-rooi / bruin-geel
Biotiet (medium): bruin Rooi en pienk
Andalusiet (sterk): donkerrooi / bruin rooi Korund (sterk): violet-rooi / oranje-rooi
Morganiet (medium): ligrooi / rooi violet
Toermalyn (sterk): donkerrooi / ligrooi
Zirkoon (medium): pers / rooi-bruin
↑ 1,0 1,1 "Webmineral: Pleochroism in minerals" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 5 Mei 2020.
↑ Bloss, F. Donald (1961). An Introduction to the Methods of Optical Crystallography. New York: Holt, Rinehart and Winston. pp. 147–149.
↑ Bloss, F. Donald (1961). An Introduction to the Methods of Optical Crystallography. New York: Holt, Rinehart and Winston. pp. 212–213.
↑ "The Pleochroic Minerals" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 4 Oktober 2019.
↑ Rogers, Austin F.; Kerr, Paul F. (1942). Optical Mineralogy (2 uitg.). McGraw Hill Book Company. pp. 113–114.
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Pleochroïsme&oldid=2212838"
Last edited on 21 Junie 2020, at 21:51
Die bladsy is laas op 21 Junie 2020 om 21:51 bygewerk.