Wapendrukgroep Stel Saak vir Appèl [Die Burger, 2004-06-25]
Publication: Die Burger Issued: Date: 2004-06-25 Reporter: Philip de Bruin
Wapendrukgroep Stel Saak vir Appèl
Johannesburg - Die sluier van geheimhouding oor kabinetsvergaderings en -besluite maak dit onmoontlik vir die publiek om hul grondwetlike reg uit te oefen om sulke besluite in die howe te betwis.
Kabinetsbesluite is buite bereik van die howe, betoog mnr. Terry Crawford-Browne, oud-bankbaas en voorsitter van Economists Allied for Arms Reduction SA (Ecaar SA), in stukke voor die appèlhof.
Hy en Ecaar SA vra verlof tot appèl teen die beslissing van twee regters in die Kaapse hooggeregshof wat hul aansoek teen die minister van finansies, mnr. Trevor Manuel, oor die regering se multimiljardrand-wapenaankoopkontrakte van die hand gewys het. As die aansoek en die appèl slaag, kan dit dié kontrakte met verskeie lande in duie laat stort.
Crawford-Browne en Ecaar SA wil hê die lenings van Manuel "namens die regering en dus die kabinet" moet nietig verklaar word. Hulle het tóé gesê en sê nou weer in die appèlhof die regering kon dié miljarde geleen het om die lewenspeil van miljoene Suid-Afrikaners te verhoog, pleks van vir "onnodige" wapens.
Die hooggeregshof het beslis Manuel is verkeerdelik gedagvaar omdat dit die kabinet is wat die besluit oor die wapenkontrakte en lenings geneem het.
Nou betoog die aansoekers in die appèlhof dat die geheimhouding van kabinetsbesluite en die feit dat sulke besluite nie in die howe betwis kan word nie, tot die ongrondwetlike situasie lei dat mense nie hul verskanste reg op toevlug tot die howe kan uitoefen nie.
Al uitweg is om die minister wat in die kabinet dien en uitvoering aan die besluite moet gee, hof toe te sleep, word betoog. Die besluit oor die wapenkontrakte en Manuel se aangaan van lenings daarvoor kan bowendien nie geskei word nie.
Om die kroon te span, so word betoog, kan gevra word of Manuel tydens die ondertekening van die leningkontrakte onbewus was van die sosiaal-ekonomiese behoeftes van die meeste in Suid-Afrika.
Die president van die appèlhof, regter Craig Howie, sal later beslis of die appèlaansoek toegestaan word.