OE apartheid beëindig is en die African National Congress in 1994 in Suid-Afrika aan die bewind gekom het, is die openbare vakansiedae verander na gedenkdae wat betekenisvoller vir die meeste Suid-Afrikaners sou wees.
SUID-AFRIKA vier Nuwejaar op 1 Januarie soos dit gebruiklik is in die Weste met sy Christelike jaartelling—en veral in die Kaap is dit natuurlik ’n groot geleentheid met vrolike musiek en optogte.
Nadat die Gregoriaanse kalender in 1582 ingestel was, het Rooms-Katolieke lande Nuwejaarsdag op 1 Januarie begin vier en dié dag het hom toe mettertyd as die eintlike Nuwejaar gevestig. Dit was tradisioneel ’n godsdienstige feesdag, maar in die moderne tyd het dit ’n dag van groot jolyt geword—waarop mense speels hul persoonlike "Nuwejaarsvoornemens" aankondig wat hulle dan konsuis die hele jaar deur sal nakom!
Die Sharpeville-slagting is in hoofberigte regdeur die wêreld uitgebasuin en die hete verset teen die blanke regering het daarna hand oor hand toegeneem. Die regering het op die bedreiging gereageer deur ’n noodtoestand in 122 van die land se 265 distrikte af te kondig (30 Maart—11 April). Sowat 11.500 swartmense is ook in hegtenis te neem.
Die Maandag daarna is ook tradisioneel ’n vakansiedag, hoewel dit nie ’n godsdienstige vakansiedag is soos Goeie Vrydag nie. Vir die nuwe Suid-Afrika is tot die naam Gesinsdag besluit, om die belangrike rol van die gesin in ons samelewing uit te sonder.
Daar was enersyds die gevoel by baie blankes dat "afsonderlike ontwikkeling die enigste manier is om die Christelike beskawing in die land te bestendig", maar die beleid het in die praktyk tot soveel gevalle van hoogs onregverdige rassediskriminasie gelei dat dit op die ou end kwalik nog geregverdig kon word. Boonop is Suid-Afrika as gevolg daarvan deur die hele wêreld verguis en uiteindelik het sanksies die land ekonomies feitlik tot op sy knieë gedwing. ’n Nuwe bestel waarin ook die groot swart meerderheid verteenwoordiging in die landbestuur sou kry, was onafwendbaar.
BAIE lande gedenk op dié dag—wat Meidag genoem word—die bydrae van werkers tot die gemeenskap. Amerika het egter nie só ’n vakansiedag nie, omdat dit in wese ’n Kommunistiese oorsprong het.
Elders was dit ook tradisioneel ’n dag van betogings vir beter lone en werkstoestande. Vanweê die rol wat vakbonde in die Suid-Afrikaanse vryheidstryd gespeel het—en stellig omdat die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party ’n koalisievennoot in die ANC-regering is—is nie verbasend dat ons regeerders 1 Mei as Werkersdag gekies het nie.
Maar in 1975 het Suid-Afrika ’n tydperk van ekonomiese depressie betree. Skole kon nie meer al die nodige geld ontvang nie. Op die koop toe het regering R644 per jaar aan die onderwys van ’n blanke kind bestee, maar slegs R42 aan die onderwys van ’n swart kind.
Maar die skoliere het weer die strate binnegestroom. Ouers, wat nie betrokke was nie, het van die werk af weggebly om oor hul gesinne te waak. Teen die einde van die derde dag van die onluste het die minister van Batoe-onderwys alle skole in Soweto gesluit.
SOWAT 20.000 vroue het op 9 Augustus 1956 na die Uniegebou in Pretoria gemarsjeer om beswaar te maak teen die wet dat alle swart vroue identiteitsdokumente ("passe") met hulle moes saamdra. Hierdie dag word jaarliks in die nuwe Suid-Afrika gevier ter herinnering aan die bydrae van vroue tot die gemeenskap en dit wat hulle vir vroueregte vermag het. Daarmee word ook erkenning gegee aan die moeilikhede en vooroordele waarmee baie vroue steeds te kampe het.
MET die oorgang na ’n nuwe Suid-Afrika het die kabinet besluit dat daar ’n dag (24 September) moes weet waarop Suid-Afrikaners, van watter bevolkingsgroepe ook al, hul eie erfenis moes gedenk. Dit het beteken dat niemand moes vergeet wie en wat hy is en waar hy vandaan gekom het nie. Elkeen moes op dié dag sy eie kultuur, geskiedenis en kultuurgeskiedenis in ere hou. Dit is toe Erfenisdag genoem.
Dit is aan die Department van Kuns, Kultuur, Wetenskap en Tegnologie, as beskermer van Suid-Afrika se kultuur, opgedra om jaarliks byeenkomste op ’n nasionale vlak vir Erfenisdag te reël en te bestuur.
In die nuwe Suid-Afrika is hierdie dag toe hernoem tot Versoeningsdag—’n dag waarop die klem daarop moet val om die konflikte van die verlede te bowe te kom en ’n nuwe nasie te bou.
In ’n land soos Suid-Afrika, waar 79,77% persent van die bevolking volgens die senus van 2001 tot Christelike kerke behoort, is dit eintlik vanselfsprekend dat Kersdag as feesdag sal bestaan—al word dit lank nie altyd deur almal eerbiedig soos dit moet nie.