Oekraïne bevraagteken Bulgaarse president se 'Krim is Russies'-opmerking - EU-verslaggewer
'n Kombinasiefoto wys die huidige president Rumen Radev en presidensiële kandidaat Anastas Gerdzhikov wanneer hulle by die Bulgaarse Nasionale Televisie aankom vir 'n verkiesingsdebat voor die tweede ronde van die presidensiële verkiesing, in Sofia, Bulgarye, 18 November 2021. REUTERS/Stoyan Nenov
Bulgare het Sondag (21 November) gestem om die land se volgende president in 'n tweede verkiesing te kies, moeg vir wydverspreide korrupsie in die armste lidstaat van die Europese Unie te midde van stygende energiekoste en hoë dodetal weens die koronavirus, skryf Tsvetelia Tsolova.
Die sittende president Rumen Radev (58), 'n voorstander van verandering wat daarop gemik is om Bulgarye se beeld as die EU se mees korrupte lidstaat skoon te maak, blyk gereed te wees vir 'n nuwe termyn van 5 jaar nadat hy 49.5% van die stemme in die eerste ronde op 14 November gewen het.
Hy ding mee met Sofia Universiteitsrektor, Anastas Gerdzhikov (58), wat verlede week 22.8% van die stemme gekry het en gesteun word deur die land se toring politikus van die afgelope dekade, oudpremier Boyko Borissov wat in April uit die mag gedryf is.
Die presidensiële pos is grootliks seremonieel, maar kom tot prominensie in tye van politieke krisis, wanneer die staatshoof tussentydse kabinette kan aanstel. Die presidensie gee ook 'n hoë tribune om die openbare mening te beïnvloed.
Radev, 'n voormalige lugmagbevelvoerder, het gewild geword vir sy openlike ondersteuning van massiewe teen-entbetogings teen Borissov in 2020 en vir die aanstelling van tussentydse kabinette wat duistere openbare verkrygingsooreenkomste van sy laaste sentrum-regse kabinet aan die lig gebring het. Borissov het enige oortreding ontken.
'n Nuwe anti-entparty, We Continue The Change (PP), wat gestig is deur twee Harvard-opgeleide entrepreneurs wat Radev in Mei as tussentydse ministers aangestel het, het verlede week die parlementêre verkiesing gewen. Lees meer.
Radev word ondersteun deur Borissov se politieke teenstanders - PP, die Sosialiste en die anti-elite ITN-party wat saam met 'n ander anti-entfaksie samesprekings voer om 'n regering te vorm.
"Radev is 'n voorloper, maar baie sal daarvan afhang of sy ondersteuners werklik sal gaan stem," het die politieke ontleder Daniel Smilov by die Sofia-gebaseerde Sentrum vir Liberale Strategieë gesê.
Gerdzhikov, 'n gerespekteerde professor in antieke en middeleeuse letterkunde, het Radev daarvan beskuldig dat hy Bulgare teen mekaar gestel het en het belowe om die nasie te verenig, getref deur COVID-verwante sterftesyfers wat van die hoogste in die EU is en die stygende energiekoste.
Gerdzhikov is 'n sterk ondersteuner van NAVO-lid Bulgarye se Westerse alliansies, en het hom beywer om sakegeleenthede te verbeter en geregtelike hervormings te ondersteun om die oppergesag van die reg in die land van 7 miljoen mense te verbeter.
Radev, wat hom in 2016 beywer het vir die opheffing van Westerse sanksies teen Rusland, het gesê Bulgarye moet pragmatiese bande met Moskou behou en moet dit nie as 'n vyand beskou nie, nie die minste vanweë noue historiese en kulturele bande nie.
Sy opmerkings dat die Krim-skiereiland, wat in 2014 deur Rusland van die Oekraïne geannekseer is, "tans Russies" was, het tot betogings van Kiyv gelei. Lees meer.
Die verkose president neem sy amp in Januarie volgende jaar aan.
Bulgaarse ekonoom professor Boian Durankev het gesê dat die aansienlike begrotingstekort Bulgarye sal verhoed om in die nabye toekoms by die eurosone aan te sluit. Durankev het bygevoeg dat om die land gereed te maak, die hele Bulgaarse ekonomie en samelewing moet verander, skryf Cristian Gherasim, korrespondent in Boekarest.
Die Bulgaarse regering voorspel ekonomiese groei van 3.5% vanjaar en inflasie van 2.5%. "Die inflasiekoers is amptelik meer as 2%." Hy het bygevoeg dat "voorspellings dui daarop dat die ekonomie die potensiaal het vir 'n mate van verandering, maar die land stuur af op 'n aansienlike begrotingstekort, wat ons in die komende jare sal verhoed, ten minste tot 2025, om by die eurosone aan te sluit", het prof. Durankev verduidelik. Hy het opgemerk dat die eurosone onmiskenbare voordele het, insluitend sterker ondersteuning in die geval van krisisse soos die pandemie.
Aan die ander kant vaar Kroasië baie beter. Kroasië is op koers om die euro teen 2023 aan te neem, solank dit voldoen aan die kriteria wat deur die Europese Kommissie gestel is, het Valdis Dombrovskis, die Europese Kommissie se uitvoerende vise-president, gesê. "Die euro sal 'n groot voordeel vir Kroasië wees, soos dit nou vir Europa is. Hierdie ontwikkelings moet noukeurig gemonitor en bestuur word," het die Europese amptenaar gesê.
Dombrovskis het Kroasië gewaarsku dat hy versigtig moet wees oor die uitwerking van die pandemie op die ekonomie, veral die lae vlak van inenting, wat daartoe kan lei dat owerhede nuwe beperkings aanneem, hoewel die tempo van herstel in die Kroatiese ekonomie goed is.
Kroasië sal eers die euro kan instel sodra aan al die konvergensiekriteria voldoen is. As dit in 2022 vergader word, sal die EU-raad besluit of die staat op 1 Januarie 2023 by die euro sal aansluit, het die Europese Kommissie se uitvoerende vise-president gesê.
Die goewerneur van die Sentrale Bank van Kroasië, Boris Vujcic, het ook onlangs gesê dat Zagreb gouer as verwag aan al die kriteria kan voldoen om by die eurosone aan te sluit. Die tydelike opskorting van die tekortlimiet vir EU-lidlande weens die koronaviruspandemie behoort Kroasië te help om, gouer as wat verwag is, 'n sleutelvoorwaarde te vervul om 'n lid van die eurosone te word, het Boris Vujcic gesê.
Kroasië, 'n land wat meer as enige ander EU-lidstaat op toerisme staatmaak, is geraak deur reisbeperkings wat ingestel is in die nasleep van die koronaviruspandemie. "Ons het vanjaar 'n situasie waarin die Europese Kommissie buitensporige tekortprosedures vir alle lidlande opgeskort het. In hierdie konteks moet ons dink aan die datum van Kroasië se toetreding tot die eurogebied," het Boris Vujcic op 'n vergadering van sentrale bankbestuurders. Kandidaatlande vir toetreding tot die eurogebied moet die gesonde staatsfinansies bewys, dat inflasie onder beheer is en die wisselkoers stabiel is voordat hulle na die enkele geldeenheid kan oorskakel.
Euro gunstigheid en gereedheid in die streek
Roemeniërs boaan die grafiek van die gunstigheid van die euro-geldeenheid, met 75% van hulle wat die euro-omskakeling wil hê, teenoor 63% verlede jaar.
Volgens die Flash Eurobarometer, Roemeniërs word gevolg deur ander Oos- en Sentraal-Europese nasies, met 69% van Hongare, 61% van Kroate en 54% van Bulgare wat die enkele geldeenheid bevoordeel.
Die opname is uitgevoer in die sewe lidlande wat nie die enkele geldeenheid aangeneem het nie: Bulgarye, die Tsjeggiese Republiek, Kroasië, Hongarye, Pole, Roemenië en Swede.
"Oor die sewe lande is 57% ten gunste van die invoering van die euro, terwyl 40% daarteen is. Daar is wye variasie op landvlak: driekwart is ten gunste van die invoering van die euro in Roemenië, maar in Tsjeggië en Swede is 'n meerderheid van die respondente gekant teen die idee om die euro in te stel," wys die opname.
In alle lande, behalwe die Tsjeggiese Republiek, was daar 'n toename in die proporsie van diegene wat ten gunste was van die invoering van die euro vergeleke met 2020.
Tog dink die meeste respondente in elke land dat die bekendstelling van die euro pryse sal verhoog en is hulle bekommerd oor beledigende prysbepaling tydens die oorskakeling.
Terwyl Roemeniërs voorloop in terme van gunstigheid teenoor die euro, is hulle ook baie bewus van hul fiskale ongereedheid, met 69% van die bevolking wat sê dat hul land nie bereid is om by die eurosone aan te sluit nie.
Om deel te word van die Eurosone moet 'n land aan 'n stel kriteria voldoen, met Roemenië wat nie meer aan die vereistes voldoen volgens verlede jaar se verslag van die Europese Kommissie oor euro-konvergensie nie.
Roemenië het heen en weer beweeg oor verskeie fases van die toetredingsproses oor die afgelope 14 jaar sedert dit deel van die EU geword het, en het planne uiteengesit en talle sperdatums gestel om by die eurosone aan te sluit. Die land bly agter in sy gereedheid om die enkele geldeenheid aan te neem. Roemenië het voorheen 2024 as 'n sperdatum gestel om by die Eurosone aan te sluit, maar die kans is skraal dat dit sal gebeur.
Bulgarye en Kroasië is in die Wisselkoersmeganisme (ERM II) toegelaat, die eerste stap om by die euro aan te sluit, hoewel Bulgarye nou sy vordering terugtrek.
Swede bly een van die lande wat die meeste voorbereid is om na die euro oor te skakel. Tog verg om by die wisselkoersmeganisme aan te sluit openbare goedkeuring. Op 14 September 2003 het 56% van die Swede in 'n referendum teen die aanvaarding van die euro gestem, met politieke partye wat belowe het om by die uitslag van die referendum te hou.
Alle lidlande van die Europese Unie, behalwe Denemarke wat opt-outs van die bepalings onderhandel het, is verplig om die euro as hul enigste geldeenheid aan te neem sodra hulle aan die kriteria voldoen.