Die hele dag son; die hele dag sand,
die hele dag blou lug oor die duine
langs die strand.
In die aand begin die wind
reeds van ver - van buite sig
om die skuim van die kruine
van die branders te lig.
Silwer - die rand van die horisonlyn
as die maan in die nag
op die swart water skyn.
Die Stad -Theodor Storm
Langs die grys strand, langs die grys see,
half eenkant lê die stad;
waar newels oor die dakke vee
en deur die stilte druis die see
aaneen, al óm die stad.
Geen woud ruis hier, geen voël roep ooit
die maat wat by hom pas;
net in die herfs die kras gekrys
wanneer die trekgans deurnag reis
en strandlangs swiep die gras.
Tog klou my hele hart aan jou,
grys stad daar langs die see;
die tower van my jeug sal bly
en soos ŉ glimlag rus op jou, my
grys stad langs die see.
Afrikaanse vertaling deur Harald Thiede
Die Stadt -Theodor Storm
Es rauscht kein Wald, es ruft im Mai
du graue Stradt am Meer;
Eensklaps sou dit rondom stil word:
die water van die kuile in die vlei spieëlglad en tot daar diep onder
die veld asof dit luister
(net die gras se fynste pluime sou afwagtend roer).
Dalk sou ‘n kriek vraend, onseker, ‘n halwe frase van ‘n tjirp nog noueliks laat hoor
terwyl die grond rondom
skielik sy sonligkleur verloor.
Die wolke sou aanstorm met ‘n wilde vaart
en tot ‘n toring stapel, maal,
uiteindelik stroom tot reuse flarde
veel verder boontoe in die hoë wind
(en alles byna sonder ‘n geluid).
Maar skielik vind
die storm sy stem
en jaag ‘n vlaag deur veld en bos
en laat die weerlig flitsend slag ná blinde sweepslag
oor die krom rûe van die heuwels los.
Oomblikke later skeur ‘n reep
deur daardie donker lugte
en dit reën
met ‘n geluid soos van ‘n sluis wat oopgedraai word
Herfsdag -Rainer Maria Rilke
Here: dis tyd. Die somer was só groot.
Laat val U skadu’s oor die sonnewysers,
en lê die vlaktes aan die winde bloot.
Beveel die laaste vrugte om nou vol te wees;
gee hulle nog twee sondeurdrenkte dae,
dring hulle tot voleinding dan en jae
die laaste soetigheid in die swaar druif.
Wie nou geen huis het, sal nou nie meer bou nie.
Wie nou alleen is, sal dit lank nog bly,
sal waak en lees, lang briewe sit en skryf
en sal onrustig in die lanings heen en weer
bly wandel, as die blare dryf.
(Afrikaanse vertaling deur Harald Thiede)
Herbsttag -Rainer Maria Rilke
Die middag was onrustig
met voëls wat styg en draai,
en in die stilte het die spanning opgelaai,
totdat die luggie wat bly stoot het
en uit die noorde waai.
Die brand het brullend opgespring
en vlamme teen die bulte uitgejaag
om alles in ‘n woedende verwoestingsvlaag
te vreet en te verteer.
Maar toe die spanne slaners
laatskemer huis toe strompel,
het die uitgespaarde weiding
in die reën wat wyd, genadig uitsak
na lenteveld geruik.
Die see het ver teruggetrek.
‘n Groot stuk sand lê bloot:
die bodem onder die oop hemel glinsterend,
vol vreemde vondste wat nog baie later
in plastieksakke in die binneland
in war versamelings, na see sal ruik.
Maar nou is hierdie ebgety se riffelvlakte
vol huppelende kinders, hoor jy hulle
opgewonde babbel: Mamma, Pappa, kyk!
En wanneer wiere, skulpe en ander see-aandenkings
al lank vermurwe en versplinter het,
sal helder beelde flits in harte wat
dekades later sal onthou:
die mans se opgerolde broekspype,
die wapperende bloese van die vrouens,
die bries wat rukke landwaarts waai en
elke opgespatte druppel lig en dra …
die helder son wyd oor die donker kus van Afrika.
Die sonlig vind sy pad
en vlek die ou bruin stamme met 'n nuwe geel,
flits deur die donker blare wat
wiegend en ritselend die ligspel speel
en met hul sagte skadu's oor
die barste in die growwe bas bly streel.
en wildepiesangs teen die rant.
oor die suikerrietland.
Stranding weens papwiel
Die wind wat
in donker piesangblare kolk
en deur die hoë drade suis.
‘n Hadeda wat skree.
Klein stofvaal kindertjies
Frühherbst -N.P. van Wyk Louw
Das Jahr wird reif im goldenen Laub der Eichen,
im Weinberg der erbraunt - der neue Wind,
das klare Sonnenlicht durchfluten, bleichen
die weisse Luft; zur Frucht schon sind
sogar die trägsten Blumen bald geworden, fast
unbemerkbar fällt das Laub in den Alleen,
und an den hohen Pappeln ist so mancher Ast
frühmorgens weisser, deutlicher zu sehen.
Lass diese Tage heilig werden, Herr:
lass fallen, was mir Prunk und Zierde war
und spröder Wuchs, und weit von aller Pein;
lass reifen, Deinen Wind mir weh'n, dass er
mir streife meinen Wahn, und offenbar'
zuletzt was treu aus zarter Jugend dann erschein'.
(Deutsche Übersetzung von Harald Thiede)
Vroegherfs -N.P. van Wyk Louw
Die Panter -Rainer Maria Rilke
In die Jardin des Plantes, Parys. 6.11.1902
Sy heen-en-weergaan langs die heiningstawe
het hom só afgestomp dat hy onsiende staar.
‘n Duisend stawe is in sy bewussyn ingegrawe
-niks as dít weet hy nie- sy wêreld eindig daar.
Die soepel vloei van ligte treë wat kragtig
in immer kleiner sirkels tot ‘n dans oplaai
tol eindelik hipnoties om ‘n middelpunt, ontmagtig
die sterker wil daarbinne vasgedraai.
Net soms ontspan die sluiter agter die pupil
en sal daar dan 'n beeld na binne gaan.
Dit dring deur ledemate wat gespanne ril,
bereik die hart - en hou op bestaan.
Der Panther -Rainer Maria Rilke
Im Jardin des Plantes, Paris. 6.11.1902
geht durch der Glieder angespannte Stille - und hört im Herzen auf zu sein.
laat ráák smaak:
laat, as die nag
op sy donkerste raak.
as die rook om die sterre draai.
laat, in die donker nag.
Kind, 4 jaar oud
Nuwe dagBlou lugWarmte, ligHelder lag
Durch träggewordene Stundenscheint spätes Licht.Der Tag, morgens auf stolzem Ross,gibt ihm nun keine Sporen mehr.Rauchgrau geht erim Mantel nebenher.Er geht, er reitet nicht.
Al die dae is vol helder sonskynen die lug lomerig, lou.Groen, geurige, gesnyde graslê welig soos tapyte uitgerol.En cumuluswolke stapel tot torings:glimmend wit en ongelooflik hoog.Reëndruppels, helder soos glasstrooi wyd uit oor die landskap.Krieke tjirp en perskes hangswaar aan ‘n tak.
Die son is witbleekwarmen die son is groot.Vervlugtig meedoenloos die sapin halms en blareen skroei alles dood.Die lug sonder ‘n wolk: ‘n koepelvan ‘n duisend blaaie lood.
Herfs -Rainer Maria Rilke
Die blare val, val soos van ver,
asof daar in die heem’le afgeleë tuine welk;
hul val met ‘n ontkennende gebaar.
En in die nagte val die sware aarde
vanuit die sterre na die eensaamheid.
Ons almal val. So val dié hand daar, nou.
En kyk na ander: sien, dit is in almal.
Tog is daar Een, wat al wat val
met eindelose teerheid in Sy hande hou.
Herbst -Rainer Maria Rilke
Nou hang die son reeds vroeërlaer oor die gryser berg.Die weelderige somer het‘n ryk nalatenskap laat blyin geel en oker velde ruie grasen in die rypende rooi doringpeule,gebrandskilderen om en om geraam in porseleinblou lug.Die sonstand kantel met die maandeen dit wat suidelik geleë isdwing na die ruim se dieper koue.Deur skadu’s van die skraler middagrafel rook oor koesterende kraleen oor die uitgestrekte vlakte flikker ditwaar wintervure later in die kouer nagte brand:‘n yl weerkaatsing van die melkwegse wye yskoolgloedever uitgestrooioor die nag se swart, swart werf.
Klam blink die boom se stam.Reënwater biggelteen die growwe bas,plasop die dik mat dooie blareen tussen yl, gemufte gras.Geelsoos ‘n helder vlamwoeker die waaiervormsvan ‘n swamteen die bisarre wortels:die suiwer kleurgebrandpuntteen die halflig van die bos.‘n Duisendpoot loop haastig,die enigste beweging in die stil toneel.Die rye pote soos ‘n sagte golf:klein sneltrein deur die miniatuurterrein.Dan hou hy skielik stilom met sy voelersin die lug te tas.Net vir ‘n oomblikstaan hy so:met al die inligting verwerk,hervat hy weer sy pas.
Die ewigheid, het ek gedinksal sterre wees wat altyd blinkbokant ons, die slapendesonder ‘n grys rondaweldak.En stilte wat spiraalen uitblom tot ‘n paraboolbokant die vlaktesvan ‘n windoorstroomde,ysbedekte pool.
Rivier, circa 1972
Om my - ek sit op droë klippe -en onder my - hier maak ‘n rots ‘n growwe brug -maal en kolk, snel, gorrel, skuim en spatdie donker water van die Maritsane.Biesies beef gespanne, pluime van die riete wuif langs en binne hierdie water,elk met ‘n eie ossilasiespoed:onbeïnvloed deur die baie jaresoos lank reeds voor my wonderlike somermiddag hier en nou,toe hierdie fluisterende witstinkhoutgewelf bo mynog spikkelkodes was in pas ontkiemde saad.Hier is rus.Hier is die tyd in datumlosegroot herhalingvir die enkelingslegs sigbaar in die wisselingvandie subtropiese seisoenedie opkoms en die ondergaan van sterrebeeldedie son se talle sagte tinteendie tydlose beligtingvan die onbeskryflikediep asemendeblou, blou volmaannag.(Die tydspanvan my oorstelpte troos en vreugdein hierdie mens-ononderbroke plekis in die geskiedenis van stroomen klippe en beboste oewervlietend soos ‘n blaar wat val)maar in my gemoedbly dit vir altyd.Hierheen kom ek alleen in my gedagtesoor die sandwal van die tydterug.
Die wêreld was so blou en groenen elke somer welig en vol son;die veld die ene ryk verrassingvan peule, vrugte, klip en wilde blom.En herfs hou ‘n soort weemoed vasgemeng met troos- dis vreemd as jy dit skryf of sê -tussen die heuwels, donghas, grasvan hierdie plek wat altyd vaste baken was.Die berge lê steeds uitgestrekin blou, blou vertes van die helder wintersonlig.Soos altyd ruis die water van die Maritsaneen dra die wind die kruiegeurevan musudzungwane.‘n Plek soos dié bly lewenslank ‘n deel van jouas jy eers daar gehoort het.Sy landskappe, sy wye maanligbly jou by.En na jy al op baie ander plekke wassal steeds ‘n pad jou stil-stil soontoe lei.
Oranjerooi.Die bosveldson het goud gestrooioor digte, donker doringsen oor verlate veld.Die sekelmaanhet oor die wye land gegaan:Mooinooi, Marikana, Maanhaarrand ...
Bladsye - Seiten
Tuisblad - Startseite
Sketse en gedigte van
My liefde vir taal laat my sketse, gedigte en lirieke skryf. Die eenvoud en suiwerheid van Afrikaans maak dit vir my die instrument wat my gedagtes die helderste laat klink.
My ander werk
liriek met eie toonsetting
Besoekers sedert Maart 2012