Ons geloofgesprek: Afrika die reservaat?
Toe ek nou onlangs in Australië was vir my werk het ons gashere ons nogal baie vertel van hulle inboorlinge en die manier hoe hulle leef. Hulle leef in reservate waar hulle hulleself hoofsaaklik stukkend suip en min of geen sosiale verantwoordelikheid self neem nie. Ek het selfs van die stories op hulle nuus kanale gesien. Daar is wel 'n staatsafdeling vir "Aboriginal affairs", maar dit klink nie werklik of hulle werklik 'n verskil maak nie. Die feit van die saak is dat dinge nie goed lyk vir die Aboragene nie.Hierdie ervaring het my herinner aan my boetie wat in Kanada bly wat my vertel het van die Eskimo's en Indiane wat ook in reservate bly. Die probleme wat hy aangespreek het is baie dieselfde... Drank misbruik en 'n welsynsmentaliteit. Ek het in die fliek "Next" ook 'n uitbeelding van 'n Indiaanse gemeenskap wat binne die Grand Canyon bly gesien. Dit het hierdie saamgestelde prentjie van inboorlinge in Westerse State net vir my bevestig.Die vraag wat by my opgekom het is eenvoudig of die hele Afrika nie op dieselfde manier behandel word deur die ontwikkelde wêreld nie? Is Afrika nie maar net 'n groot inboorling reservaat in die globale wêreld nie? Die rede hoekom ek so dink is eenvoudig omdat ek nie sien dat enige Afrika staat, die nuwe Suid Afrika ingesluit, op 'n sinvolle vlak deelneem in die wêreld ekonomie, politiek, sosiale welstandsdoelwitte en magskringe nie. Daar is soveel organisasies van uit ontwikkelende lande wat hierdie verantwoordelikheid names die Afrika state wil uitvoer.My persepsie kan verduidelik word aan die hand van die feit dat ek dink dat Suid Afrika se posisie as die enigste G20 land uit Afrika, maar net so sinneloos is soos die ander Afrika lande wat soos jaloerse kleuters "demand" om ook verteenwoordig te word. In my gedagtes lag ek elke keer as ek dink dat SA is 'n nie-permanente lid van die VN Veiligheidsraad. My idee is dat al die Afrika lande maar net soos die "Council of Aboriginal Affairs" is, (impotent a.g.v 'n gebrek aan selfwerksaamheid en verantwoordelikheid).Dit is baie pessimistiese gedagtes, maar ek vra die vraag omdat ek glo ons (die burgers van Afrika) dalk kan goed doen met so 'n bietjie nugtere beskouing van onsself. Dalk sal dit ons help om meer as bloot maar net nog 'n sosiale letsel in die volkere gemeenskap te wees.
Interessante perspektief, Michael - ek het nog nooit so breed daaraan gedink nie. Wat ek en my man egter in hierdie week nog oor gesels het, is die feit dat gemeenskappe in SA, wêrelde uitmekaar is. Vir skrywers, veral Afrika-skrywers, is hierdie "vasgevang-tussen-wêrelde verskynsel" 'n gewilde tema vir verhale en kortverhale.Daar word graag oor en weer beskuldig, geblameer en vinger gewys oor WAAROM en OF bepaalde mense-groepe "agter" ander is...
Hallo Henrietta,Dit is presies die tipe gedrag wat ek sou verwag van mense wat in 'n "reservaat" bly. Dit is omdat hulle die heel tyd in aanraking is met ander gemeenskappe maar hulle is totaal ontmagtig om hulle eie lot te bepaal. Dit gaan werklik nie vir my oor wie "voor" en wie "agter" is nie. Dit gaan vir my oor wie leef 'n republikeinse idiaal uit en wie nie... en baie belangrik hoekom wel of hoekom nie.My definisie van die republikeinse idiaal is 'n universele verwysing na selfregering, niks anders of spesifiek tot die Westerse beskouing van die begrip - republiek - nie.Ek sal daarom nogal graag wil weet hoe vergelyk die denkers en skrywers uit die Kanadese, Amerikaanse en Australiaanse reservate se gedagtes met die uit Afrika.Vir my is die groot punt dat dit grootliks bepaal hoe mense na al die groepe binne Afrika kyk... selfs die Afrikaners en ander groepe van Europese oorsprong word nou se dae oor dieselfde kam geskeer.Daar is vir my 'n groot geleentheid wat hierdie posisie aan betref, maar ek dink dat 'n gesonde moreel georiënteerde republikeinse idiaal sal baie gesond wees vir Afrika om selfregerend te word.Groete,MichaelP.S. Ek dink dat Afrika uiters swak vaar as dit by selfregering kom. Wat dink julle?
KLIP INNI BOS:Dalk is dit die Weste se skuld dat Afrika vandag lyk soos wat hy lyk en nooit toegelaat is om tot sy volle potensiaal te kom nie...?Wie het Afrika leeg gesteel, mineraleregte geëien, maatskaplike chaos en ongelykheid veroorsaak en die sosiale strukture totaal en al vernietig en daarna puppet-regimes toegelaat (en aangemoedig) om te heers sodat hul belange beskerm kan word?Kolonialisme was die 'afdwinging' van verwestering in gebiede wat kultureel en maatskaplik anders gewortel was; dit was 'n stelsel wat oor honderde jare heen die selfbeeld en menswaardigheid van miljoene afgetakel het op grond van hul 'agterstand' mbt Westerse norme en waardes.En nou word miljarde in Afrika ingeploeg om hom op te hef...pleks ons begin besef dat die Afrikane nie soos Westerlinge wil of kan wees nie...Laurens van der Post skryf in sy boek "The Heart of the Hunter" só oor die San Boesman (nog 'n kultuurgroep wat danksy verwestering aan die uitsterf is):- "[...]no matter how grim the fate or circumstances, no matter how meagre the scrap of living allowed to him, life was always worth it and worth fighting for to the end. Such natural aristocracy of spirit alone, I would have thought, should command attention in an age which, despite its advantages and comforts, has seen such a lowering in the human being's sense of value of life that he is increasingly inclined to take his own".Vandag word hierdie mensies gereduseer tot toeriste-aantreklikhede en karakters in Leon Schuster flieks...terwyl ek glo hulle eerder sou verkies het om ongestoord iewers in die Kalahari hulle kultuur uit te leef.
Hallo Liza,My hele punt is dat dit die Weste se skuld is dat hulle Afrika soos "Wêreld Inboorlinge" behandel en dieselfde stel reëls op hulle toepas as wat daar op die Indiane, Eskimo's, Aboragene ens. toegepas word. Daar is 'n honderd en een dinge daarmee verkeerd en een daarvan WAS die empiriale oorname van Afrika stamme. Vir my is dit nie meer vandag 'n direkte probleem met Afrika nie. Ek sien glad nie 'n sinvolle verwantskap tussen empirialisme en vandag se Afrika nie. Op hierdie stadium sien ek net 'n klomp Afrika stamme wat hulleself soos 'n klom "Reservaar Imboorlinge" gedra.Om te wil praat oor hoe die Weste verantwoordelik vir hulle toestand van vandag is, sal nie baie sin maak nie. Dit is so goed soos om die afstammelinge van die Meders en Persiese ryk (dit is die Kurdiese stamme van die midde ooste) kwalik te neem vir die toestand van die huidige Westerse beskawing. My punt is dat die emperiale weste is net so ver in die verlede soos die Meders en Perse.My vraag is eenvoudig. Hoekom hanteer ons vandag nog mense soos die imboorlinge van die reservate van die wêreld? Is dit omdat ons skuldig voel en hulle aan die lewe wil hou terwyl hulle hulleself net wil dood suip? Is dit omdat ons voel ons moet hulle kultuur beskerm?Wat ek nie kan sien is hoe ons hulle kultuur kan beskerm, as hulle dit nie self wil doen nie. Julle moet asseblief nie dink dat ek nie omgee vir die stamme van Afrika nie. My hart is intens in gebed betrokke by hulle nood. Ek kan net nie sien hoe 'n filantropiese benadering hulle werklik bevry nie. Wat ek van 'n filantroop dink, uit ervaring, is 'n arrogante aristokratiese persoon wat mense wil onder hou deur verslawing aan 'n welsynsisteem.Groete,MichaelP.S. Die arme Britse massa word aan 'n soortgelyke welsynsverslawing blootgestel net sodat hulle kan aanhou om skuld te maak.
Michael,Baie dankie vir jou briljante plasing. Ek moet met jou saamstem. Totdat Afrika verantwoordelikheid vir sy eie gebreke aanvaar, sal hy die reservaat van die wêreld bly.My siening is egter dat Afrika moet wegbeweeg van die wannabee nasiestate model waarvan die landsgrense deur die westerse moondhede in die 1980's getrek is. Hulle moet liewer oorgaan na 'n federale staatkundige model waarvan elke volk -- en daar is minstens 400 van hulle -- sy outonomie sal hê en wat met die oorhoofse sentrale staat gefedereer is.Die moondhede het geglo dat 'n kolonie 'n politieke en ekonomiese lewensvatbare kans het as hulle onafhanklik sou wees, maar daardie state is doodgebore.johnny
Hallo Johnny,Ek stem volkome met jou saam oor die federale stelsel. Ek sien dit ook baie goed werk op 'n monetêre vlak. Wat jy moet toelaat is dat elke volk/stam die reg het om met sy eie geld eenheid onderling handel te dryf en dan kan daar selfs streeks geld wees waarmee streke met mekaar kan handel dryf en dan natuurlik die Afrika geld eenheid. Die geld word gemaak vir die plek waar die transaksie plaas vind. Dit is natuurlik baie nader aan geld wat bloot ruilhandel fasiliteer.Die idee is om handel te bevorder vanaf 'n baie lokale vlak en dan stapsgewys al hoe groter tot dit deel van die wye wêreld is.Dit lyk of ons deel die frustrasie van die gemors wat die westerse moondhede gemaak het. Hulle sal moet wakker word en agterkom dat magsug het 'n nuwe kleur gekry in die moderne wêreld.Groete,Michael
Jy is heeltemal reg, Michael, Ek stem egter nie saam met die gefedereerde geldstelsel nie. Swartes verstaan gewoon nie hoe dit moet werk nie en druk geld soos hulle dit benodig. Ek glo hulle moet almal die VSA dollar gebruik, met onderlinge ruilhandel. DWS een artikel wat in VS dollar bereken is word geruil vir 'n ander wat ook in VSA dollare bereken is. johnny
Michael,Miskien was ek onvolledig in my vorige plasing met my ruilhandel voorbeeld. Wat ek wil sê is dat 'n skaap, ter waarde van $70 word verruil vir 'n half ton mielies ter waarde van $70, of, 'n motor wat $5,000 sou kos, word verruil vir vyf vragte harde hout van $1000 per vrag.'n Ton Kunsmis ter waarde van $2,500 kan aangekoop word teen 'n toekomstige lewering van twee ton mielies of 'n ton sojabone.Dit is natuurlik as jy bereid is om skuld toe te staan, iets waaraan ek nie glo nie.johnny
Hallo Johnny,Ek het al baie daaroor gedink dat 'n universele geldstelsel dalk goed sal werk, maar die probleem is dat dit outonomiteit gaan weg neem en die kleinste markte blootstel aan monitêre gemors wat nie nodig is nie.In 1998 was daar mos 'n VN beraad op volhoubare ontwikkeling. Ek het van die voorleggings gelees en die een het spesifiek oor streeksgeldeenhede gegaan. Daar is baie positief daaroor te sê. As 'n streek suiwer ruilhandel nodig het dan kan dit so werk, andersins kan hulle self op 'n ruilmiddel besluit. Die oomblik as 'n kommoditeit of diens oor 'n streek se grens gaan moet daar 'n eenheid daarvoor wees.Jy kan my gerus oortuig van die voordele van 'n universele geld eenheid.Groete,Michael
Die VN beraad was in 2004. Ek is jammer, my tye is deurmekaar.
Waar begin Afrika-realisme en waar word dit Afrika –pessimisme? wonder ek kort-kort as ek lees oor Afrika . Een ding is seker: Afrika het meer potensiaal as al die state in Ou Europa saam... en die meeste daarvan is nog onontgin... Mens dink nie baie daaraan nie, maar Duitsland is omtrent so groot soos die Vrystaat, en Nederland bietjie groter as die Krugerwildtuin. Die hele Suid-Afrika, so groot soos Ou Europa! Een van die beste artikels die afgelope tyd, na my mening, geskryf deur André le Roux oor Afrika en wat haar makeer, het in Beeld van 24 November verskyn onder die opskrif " 'Wêreld verstaan my nie,' kla Afrika" (hier: http://www.news24.com/Beeld/In-Diepte/0,,3-67_2431876,00.html). Prof. Patric Chabal, van Kings' College in Londen, noem die siekte waaraan Afrika net nie kan ontkom nie, "neo-patrimonialisme". Ek het hierdie term ook 'n ruk terug in 'n skitterende boek oor Afrika gelees : Martin Meredith se "The state of Africa- A history of fifty years of independence" (dikker as my Bybel- ek is nog lank nie daardeur nie!!!). Meredith noem die woorde "patronage" en "patrimonialism" sommer in een asem. Die staatshoof beskou homself as "beskermheer" van sy onderdane, en versamel dan 'n kliek, 'n piepklein elite, wat hul posisies vir persoonlike verryking gebruik deur mekaar op alle moontlike en onmoontlike (lees: wettige en onwettige) maniere verryk. Het julle die artikel gelees, en wat dink julle daarvan?
Michael, ek sien iewers skryf jy "dis die Weste se skuld"... en Liza sê dit ook. Ek dink nie dit is so simplisties nie - tot watter mate is 'n mens 'n slagoffer? Tot dié mate wat jy 'n ander toelaat om van jou 'n slagoffer te maak, wil ek sê.Die "Weste" en die "Ooste" (Arabiere) kry dikwels die skuld vir slawehandel byvoorbeeld. Maar as daar nie Afrika-leiers was wat hul EIE MENSE vir EIE GEWIN verkoop het nie, sou daar 'n lewendige slawehandel gewees het (en nog steeds wees) nie?
Hallo Henrietta,Van my kant af beskuldig ek net die Weste dat hulle die volke wat hulle weer hulle "vryheid" gegee het nog steeds behandel soos wat die Indiane en Aboragene behandel word.Jy het dit reg dat die onderdrukking kom van twee kante af.My gebed bly dat Afrika self verantwoordelikheid gaan begin neem en dat die Weste gaan ophou om hulle in welsynsverslawing te dompel.Groete,Michael
Wat dink julle is die nuwe bewegings ten opsigte van Afrika se toekoms en onafhanklikheid?Dit is duidelik dat Sjina al hoe meer in Afrika belang stel. Die vraag is gaan Afrika vir nog 'n honderd jaar geplunder word? (Soos Henrietta dit genoem het, moet ek vra... Gaan Afrika deur sy eie mense geplunder word?)Groete,Michael
Michael, ek sien jou laaste vrae hang nou al 'n rukkie in die lug rond - lyk my nie een van ons het die moed om te antwoord nie...Jy het seker al uit my bydraes afgelei dat ek 'n "Afrika-pessimis" is (eintlik beskou ek myself as 'n realis). Soos ek al 'n hele paar keer gesê het: my werk die afgelope 19 jaar het my baie naby aan die Afrika-mense gebring. Ons familie het boonop 'n geslagte-lange sending-geskiedenis. Een van die raak-ste beskrywings wat ek nog gehoor het, het ek eenmaal gelees van Albert Schweizer, 'n sending-dokter wat sy lewe onder die Afrikane geslyt het. Hy het oor die Afrikaan gesê: "Hy is my broer, maar hy is 400 jaar jonger as ek..."Bo en behalwe Meredith se boek, lees ek ook, op 'n ligter noot, Riaan Manser se "Around Africa on my bicycle" . Soos jy kan sien , stel ek op my manier nogal baie belang in Afrika....Ek is bevrees die Sjinese gaan ook maar woer-woer speel met die Afrikane, soos die Westerse lande gedoen het... vir al wat ons weet, behoort die grootste deel van Zim al aan Sjina!
Hallo Henrietta,Ek het ook altyd gedink dat die Afrika mense is presies waar ons voorouers was toe hulle die Romeinse beskawing tot 'n val gebring het, maar ek dink nie meer so nie. So 'n vergelyking val eintlik baie gou uit mekaar. Met baie min verduidelikingswaarde. Daarom sien ek hulle nie as my "400jaar jonger boetjies nie".Dit is vir my verseker 'n historiese werklikheid dat meeste Afrika stamme se voor ouers op een of ander wyse beïnvloed is deur die Ou Egiptiese beskawing. Dit sal interessant wees om te kan uitvind tot hoe 'n mate hulle deel van die Ou Egipte was. Die probleem is net dat sonder geskrewe geskiedenis kan ons maar net raai wat in hulle verlede gebeur het.Daarom moet ons maar net reageer op wat ons nou van hulle weet. Om jou eie en ander mense se geskiedenis te ken help ongelooflik baie om sin te maak van jou wêreld vandag.Groete,Michael
Henrietta en Michael,Dit is tyd dat Afrika van homself bevry moet word. Hy is gevange in 'n staat van limbo wat in Afrika denke vasgevang is.Die moondhede probeer die begrip van demokrasie op 'n vasteland se mense afdwing wat nie vryemark gedrewe is nie. Vrye mark en demokrasie gaan hand aan hand, die een voed die ander. Maar in 'n vasteland waar daar geen onafhanklike besluite geneem mag word nie, waar kollektivisme en die begrip van "evolving concensus" alle beplanning en besluitneming voorafgaan, kan die vrye mark nie suksesvol wees nie en kan demokrasie nie werk nie. In so 'n staat kan die leierskap nooit betyds op enige geleentheid of vraagstuk reageer nie.Laat ek dit maar prontuit uitspel: daardie vorm van leierskap diskwalifiseer Afrika leiers om 'n land te regeer.johnny
Hallo Johnny en Henrietta,Ek stem saam dat Afrika moet toegelaat word om 'n eie politieke bestel te ontwikkel. Die vraag is of dit wat in Zim gebeur nie presies Afrika op sy eie pad is nie.Die feit van die saak is dat dit wat ons nou vir Afrika voorstel is lynreg teen die globale wêreld idees. Die inmenging van globaliseerders sal eers moet ophou.Daar is 'n wesenlike konflik tussen Afrika soewereiniteit en globaliseering. Afrika se soewereiniteit moet geëer word tot die mate waar hulle hulleself kan vernietig as hulle sou wou. Hulle moet toegelaat word om grense te skep en te vernietig. Internasionale transaksies te eer of te verontagsaam. Die gevolge van hulle besluite moet volkome op hulle eie skouers neerkom, goed of sleg.Die enigste belang wat teen hierdie soewereine Afrika staan is globalisering. Neem dit uit die pad en dinge sal sy eie balans ontdek. As die balans beteken dat Afrika hulleself verkneg aan "Warlords", gaan dit ten minste hulle eie keuse wees.Al belang wat ek as 'n vrye keuse in hulle midde sal wil los is Christus en dit kan gedoen word met radios en evangeliese uitsendings in hulle tale. Op hierdie stadium sien ek enige humanitêre inmenging ook as "westerse verknegting" wat gestaak moet word.In al hierdie gedagtes sien ek die Afrikaners ook as deel van hierdie soeke na soewereiniteit. Ons het ons inboorling status al lankal verdien en moet daarom deelneem aan hierdie "nuwe bestel" vir Afrika. Ek weet dat niks van hierdie gedagtes op hierdie stadium eer oorweeg word nie, maar al hierdie gedagtes is maar net my droom vir Afrika. Dit is dalk belaglik maar dit help om insig oor ons probleme te ontwikkel.Groete,Michael