Nuutskepping in musiek en poësie - Nederduitsch Hervormde Kerk van Afrika
Nuutskepping in musiek en poësie
geskryf deur Prof Elsabe Kloppers | Woensdag, 25 September, 2019 | Artikels, Uit die annale
Voor alle tye, voor elke begin
is ’n woord gespreek, is ’n lied gesing…
In Heidelberg, Duitsland, Julie 2014, praat ek oor die tema van die skepping in nuwe kerkliedere. Die derde Somerskool vir Musiek en Religie word aangebied deur die Hochschule für Kirchenmusik in samewerking met Teologie en Musiekwetenskap. Referate kom egter ook uit die natuurwetenskappe met besprekings oor die wyses waarop die skepping soos ons dit ken, ontstaan het.
In die Petruskerk ná die uitvoering van Die Skepping. Prof Silke Leopold, tot 2014 hoof van Musiekwetenskap, prof Bernd Stegmann, dirigent en rektor van die Hochschule für Kirchenmusik, prof Elsabé Kloppers en prof Helmut Schwier, professor vir Nuwe-Testamentiese en Praktiese Teologie, Universiteit Heidelberg.
Die temas sluit fyn by mekaar aan. My referaat kom aan die einde, waar ek aantoon hoe dit wat oor drie dae beredeneer is, deur teks en musiek tot klank gebring word. Ek wys op verskillende geloofsperspektiewe, die metafore vir God as Skepper, die rykdom aan beelde, die kreatiwiteit van die teksdigters wat God besing as kunstenaar wat met kleur op doek skilder en wat ons wêreld uit die ruimte aanmekaar weef… Ook meer natuurwetenskaplike beelde wat praat van die kosmiese klanke wat deur die skepping klink, van die geboortekrete van die sterre…
Musiek speel ’n belangrike rol tydens die konferensie: ’n improvisasiekonsert met “skeppingsmusiek” die eerste aand; orrelmusiek en motette van JS Bach in die erediens die Sondagoggend; en as afsluiting ’n grootse uitvoering van Die Skepping van Joseph Haydn in die historiese Peterskirche. Tesame met die skeppingsliedere en treffende preek, word die vier dae veel meer as ’n konferensie oor die skepping. Dit word as geheel ’n grootse kunswerk wat die kreatiwiteit van God as Skepper weerspieël. Dit word ’n lofsang op die skepping. Watter voorreg om só daarvan deel te kon wees!
Van Heidelberg gaan my reis verder in Duitsland en Switserland na verskillende instansies wat samewerking het met Unisa. Ek ontmoet dosente en studente, voer vele gesprekke – alles in Duits, alles baie intensief – die Duitsers is mos deeglike mense! In Berlyn ontmoet ek ook prof Gunter Kennel, oorhoofs verantwoordelik vir die bestuur en opleiding van kerkmusici in die uitgebreide gebied van Berlyn-Brandenburg. In die Nikolaikerk in Spandau kry ek eers ’n “privaat” uitvoering voor sy konsert op die nuwe orrel in die Katharine Kerk in Hamburg en die laaste aand ’n uitvoering tydens die Domvesper in die indrukwekkende katedraal in Berlyn. Tussenin ook eredienste en uitvoerings in verskillende kerke in Berlyn. Inderdaad God se skepping in klank!
Ek neem moeilik afskeid van die land met die ryk skat aan musiek, maar is dankbaar dat my reis nog nie eindig nie. Eers nog die jaarlikse konferensie van die Britse Hymn Society in Cirencester, naby Oxford. Die omgewing is asemrowend mooi, die konferensieplek die ou, ou geboue van ’n universiteit wat fokus op landbou. ’n Helder loodglasvenster agter die altaar in die atmosfeerryke kerk weerspieël God se skeppingsmag en werksaamheid in die landbou. In die eredienste en tydens die groot sangfees sing ons met dankbaarheid en bring die skepping opnuut tot lewe deur die lied. So word die siklus van my reis voltooi.
Of amper. Eers finaal op die lughawe. Ons wag om op die vliegtuig te gaan. ’n Gedrang tussen baie bagasie. Skielik fluit iemand: Kom dank nou almal God…
Kan dit wees? ’n Gesang op Heathrow?! Dit kan in enige taal wees – die lied word in soveel tale gesing. Ek luister fyn, maar dis stil. Het ek verkeerd gehoor?
Dan kom die slotreël: …en tot vandag toe nog, geseën en gespaar!
Watter manier om ’n reis te eindig. Watter manier om só ’n reis te eindig.
Loof Hom wat wonders doen, tot in die verste lande…
an uns und allen Enden.
(Hierdie artikel het verskyn in die September 2014-uitgawe van Konteks, in die rubriek Op reis met die kerklied)