In die begin – SKROP
In die beginadmin2020-04-02T08:18:16+00:00
Die nag ruik na spoed
deur Schalk Schoombie, Protea 2020
Die deurklokkie se pieng laat Jurie Schenken opskrik. Hy is skielik bewus van ’n nuwe teenwoordigheid in die winkel nadat hy oomblikke weggedroom het, sy beaarde hande en waterige grys oë dwalend oor voorwerpe wat hom herinner aan die einde van geskiedenis: sneeukoepels met stadjies en seilskepies in bottels, outydse tydhouers soos wekkers wat mekaar tikkend in die rede val, goue polshorlosies met dowwe gesigte, staanhorlosies met lang wysers, opwenbare speelgoed van geverfde blik soos hasies, paddas en soldate, die swart metronoom wat sy ouma gebruik het om hom te leer klavierspeel.
deur Deborah Steinmair, Lapa 2020
Ek weet nie regtig hoekom ek vir jou wil vertel hoe ons lewe toe verder verloop het nie, Bert. Na jou dood nie. Ons is so doodgewoon, daar is min om te verhaal.
deur Jaco Wolmarans, Tafelberg, 2020
Die nag word verlig deur ŉ verblindende flits wat die brug skud voor ŉ wit rookwok dit omvou. ŉ Presies berekende lading springstof, met aluminium aangevuur tot ŉ versengende hittegolf, ruk deur die dik staal, verwring dit soos klei en laat die struktuur sissend in die donker water van die Pungwerivier neersyg.
deur M.E.R., Tafelberg, 1961
Diepkloof was die naam van die plaas waar Gert en Mina gewoon het. Hulle was die jongste van al die kinders, en was ŉ tweeling; hulle het nie veel na mekaar gelyk nie, maar was ewe groot. Van kleins af was hulle altyd saam, en elkeen het gedink die een kan niks sonder die ander doen nie. Maar nou was hulle al twaalf jaar oud en moes soms apart werk: Mina moes in die huis help, en Gert moes soggens vroeg uit na kraal of veld of waar sy pa of sy ouboet hom gestuur het.
deur Annie Proulx, 4th Estate, 2016
In twilight they passed bloody Tadoussac, Kebec and Trois-Rivieres and near dawn moored at a remote riverbank settlement. Rene Sel, stiff black hair, slanted eyes, yeux brides – in ancient times invading Huns had been at his people – heard someone say “Wobik.” Mosquitoes covered their hands and necks like fur. A man with yellow eyebrows pointed them at a rain-dark house. Mud, rain, biting insects and the odor of willows made the first impression of New France. The second impression was of dark vast forest, inimical wilderness.
deur Elliot Hall, John Murray, 2009
For God so loved the world that He gave His one and only Son, that whoever believes in Him shall not perish but have eternal life,” said Brother Isaiah on TV to his dead body lying on the the bed below. The men leaning over his corpse didn’t hear, and they had they would have regarded the words as prophecy, not irony. I kept my distance and let them squint.
deur Anne Enright, Vintage, 2015
deur Samantha Hunt, Corsair, 2016
deur Kleinboer, Praag, 2003
(Dit begin in die jaar 1998 as ’n brief aan my tweelingbroer Sarel Sambok.) Jy het met ons geboorte die water voor my gebreek, later eerste van die hoë duikplank afgespring, eerste ’n meisie gesoen, voor my ’n sigaretpakkie se sellofaan afgeskeur.
deur Olivia M. Coetzee, Modjadji Books, 2019
Dis Dinsdagoggend, Veronique Plaatjies, of Nique soes almal haa ken, sit by die tafel wat voo haa kamervenster staan. Elke oggend vat sy tyd vi haa self, met ’n koppie koffie, pen en papier. Sy trek dan die gordyne wyd oep om die wêreld van buite te kan sien.
deur Emma Flint, Picador 2017
On the rare night that she sleeps, she is back in the skin of the woman from before.
deur Lou-Marié Kruger, UKZN Press, 2020
‘Feel my hand – they are always wet,’ Wendy Winters says and holds up her hands to me. In the blue blazer of her school uniform (the dress is mustard yellow), she carries a red facecloth, specifically for drying her hands. She seems to know what information I need; I don’t have to ask questions. She does not look me. in the eye, her head is slightly lowered, her shoulders seem tense.
deur Dalene Matthee, Filmweergawe, Tafelberg, 2020
In Oudebrandpad besef sy skielik daar is iewers ŉ olifant in die ruigtes. Naby. Sy weet dit aan die loerie wat hoog in ŉ boom begin sis en gorrel om die olifant te waarsku dat daar ŉ mens met die sleeppad langs kom en hy homself roerloos moet versteek.
by Kate Atkinson, Doubleday, 2004
deur Patrick McGrath, Bloomsbury, 2008
My mother’s first depressive illness occurred when I was seven years old, and I felt it was my fault. I felt I should have prevented it. This was about a year before my father left us. His name was Fred Weir. In those days he could be generous, amusing, an expansive man – my brother, Walt, plays the role at times – but there were signs, perceptible to me if not to others, when an explosion was imminent. Then the sudden loss of temper, the storming from the room, the slamming door at the end of the hall and the appalled silence afterward. But I could deflect all this, I would play the fool, or be the baby, distract him from the mounting wave of boredom and frustration he must have felt at being trapped within the suffocating domestic atmosphere my mother liked to foster. Later, when she began writing books, she fostered no atmosphere at all other than genteel squalor and heavy drinking and gloom. But by then my father was long gone.
deur Lionel Shriver
“Don’t use clean water to wash your hands!” Intended as a gentle reminder, the admonishment came out shrill. Florence didn’t want to seem like what her son would call a boomerpoop, but still – the rules of the household were simple. Esteban consistently flouted them. There were ways of establishing that you weren’t under any (somehwat) older woman’s thumb without wasting water. He was such a cripplingly handsome young man that she’d let him get away with almost anything else.
by Belinda Bauer, Bantam Press 2018
by Haruki Murakami, Penguin Random House 2017
by Isabel Allende,Scribner, 2015
When Irinia Bazili began working at Lark House in 2010, she was twenty-three years old but already had few illusions about life. Since the age off fifteen she had drifted from one job, one town, to another. She could not have imagined she would find a perfect niche for herself in that senior residence, or that over the next three years she would come to be as happy as in her childhood, before fate took a hand.
deur Piet van Rooyen, Penguin, 2016
Professor Attie Vermaak druk met sy hand op die lessenaarblad en leun vorentoe in die rigting van sy sekretaresse. Hy is ’n lang man, met ’n fier en forse houding. Hy dra vandag ’n netjiese grys pak, met ’n effekleurige das. ’n Geelgevlekte pypsteel steek uit sy bosak, dikker, maar byna so grillerig soos die stert van ’n verdwynende muis.
Die laaste jagtog
deur Dot Serfontein, Protea, 2012
Jeanne lê onrustig en luister na die gesprek by die agterdeur. “Moet ek kom koffie maak, Kosie?” Maar dan is Kosie al by haar in die kamer, voor die geweerkas. Dis helder lig in die vertrek, want buite hang ’n goudgeel maan oor die duine. Die geweerloop blink soos ’n vuurstreep toe hy dit uit die kas haal. Sy spring beangs uit die bed, struikel oor die lakens en gooi haar teen hom vas: “Kosie, jy gaan nie. Jy gaan nié! Jy het belowe jy gaan nie weer op hierdie mal ritte nie.”
deur Steve Hofmeyr, Zebra Press, 2017
Die fris nek van die voormalige bokser, Nkosi Kani, was ’n game changer. Die lus se gapende mond het glinsterend oor sy kop geglip. Wat hy te laat besef het, het hy nie sien kom nie, net gevoel. Op sy slimfoon was hy halfpad deur ’n sin oor hoeveel geld hy gemaak het met Louis The King in die Triple Crown, toe daar ’n fyn vonk voor sy bril verbyflits. Onbedag het hy dit aan ’n weerkaatsing toegeskryf. Dinge wat blink het hom gestimuleer. Die glans van sy iPhone, sy Rolex, sy skoenpunte en die ys in die Old Monk Rum in sy hand.
deur Etienne van Heerden, Tafelberg, 2019
Aan die einde van die storie wat jy nou begin lees, druk die gety wat van die Oos-Chinese See instoot, Thuli stadig suidwaarts. Sy dryf op die swart water van die Huangpu-rivier wat teen die Bund in Shangai verbyvloei. Haar ledemate is swart en stokkerig uitgesprei.
deur Eleanor Baker, uit Eleanor Baker as Christine le Roux, Keur 5, Human & Rousseau, 2019
Dit sneeu hard. Die stormwind waai die groot vlokke teen die ruite en laat Etienne Joubert kort-kort opkyk. Hy sit en lees aan verslae en is dankbaar vir die warm kamer en die feit dat hy nie vanaand hoef uit te gaan nie. Die weerburo saai al van vroeg af waarskuwings uit: bly van die paaie af; ry net as dit nie anders kan nie. Vroeër, op pad terug van die kantoor af, het dit reeds swaar gesneeu en sy kragtige motor moes sukkel om op die pad te bly. Gelukkig is dit Vrydagaand en is die naweek – die eerste in maande – sonder sosiale verpligtinge. Hybeplan om die luike te grendel, die kaggelvuur hoog te stook en agterstallige werk in te haal. Olivier, die faktotum wat sorg dat die huishouding glad verloop, het reeds sy aandete bedien en is daarna na sy eie woonkwartier, en Etienne geniet die rustigheid, die gevoel van rustigheid terwyl die storm buite woed.
Op reis met ’n hond
deur Anna Kemp, Human & Rousseau, 2010
Net ná agt op ’n Maandagaand in Junie het ek na ’n deurnagwinkel by die Shell-garage gery om sigarette vir myself en roomyse vir my twee kinders te koop. Die garage is minder as ’n kilometer van ons huis af en ek is gewoonlik binne ses minute terug. Ek het geparkeer en in die winkel ingeloop, agtertoe waar die roomyse is. Ek kon nie die Magnum Coffee Break kry wat my seun wou hê nie en het gestaan en wonder wat anders hy sou eet. Uit die hoek van my oog het ek ’n man na my kant toe sien loop van die voorkant van die winkel af. Ek het vlugtig na hom gekyk en toe weer na die roomyse voor my. Hy het steeds doelgerig op my afgeloop en ek het weer opgekyk en gemerk hoe rooi sy oë is. Hy was feitlik teenaan my toe hy sy hand onder sy trui indruk en iets uit sy belt trek. Tot my verbasing sien ek dat dit ’n pistool is en hy druk dit teen my voorkop vas. Ek hoor hoe hy dit oorhaal en hy sê, madam, you must lie down, you are going to sleep tonight.
deur Elbie Lötter, Tafelberg, 2004
Ek was agt jaar oud toe my ma oom Danie huis toe gebring het. Agt jaar. Vandat ek agt was, tot met sestien jaar, was my lewe … anders. Dis al woord waaraan ek kan dink om my lewe te beskryf. Anders. Daarom sit ek vandag, nou, in my motor, op die pad vir agt uur, sodat ek agt jaar van onreg, van hel kan uitwis. As alles goed gaan, staan ek môreoggend drie-uur voor hulle deur. Drie-uur op ’n weeksoggend in Bloemfontein. Dis goed. Hulle sal nog vas aan die slaap wees. Is dit nie so dat die meeste misdaad in hierdie dooie uur plaasvind nie? Maar voor ek daar kom, voor ek iets kan doen, moet ek dít wat ek so lank onderdruk en uit my geheue gewil het, voor my sien. Dan, wanneer ek die pyn onthou, dit vóél, sal ek die moed hê om te doen wat ek moet. Ek moet dit weer kan sien, ek moet dit kan voel. Soos ek hom gaan sien, soos ek sy vrees gaan ruik.
deur Petra Müller, Tafelberg, 2007
Sover ek weet, het ek nog nooit by die waarheid gehou in enigiets wat ek geskryf het nie. Ek is ’n verteller van verhale: iewers neem ’n verhaal sy eie loop en glip onder jou uit, op sy eie koerse. Hy maak sy draaie en miskien kom hy, soos ’n hond wat op jag gegaan het, na jou terug en bring sy prooi saam: die nóg warm liggaam van ’n wese wat jy glad nie herken nie.
Aan die einde van die storie wat jy nou begin lees, druk die gety wat van die Oos-Chinese See instoot, Thuli stadig suidwaarts. Sy dryf op die swart water van die Huangpu-rivier wat teen die Bund in Shanghai verbyvloei. Haar ledemate is swart en stokkerig uitgesprei.
deur MS Burger, Human & Rousseau, 2012
Ek hou in die oprit voor ons huis stil en wag dat die veiligheidshek oopgaan. Ná al die jare kan ek steeds nie die kode onthou nie. Langs die voordeur sien ek hoe yl die asaleas groei. Hulle kry te veel son, het ek destyds gewaarsku en werk ’n paar teesakkies in die grond in. Maar my pa weet mos altyd van beter. Verwoerdburg, noem hy die voorstad waar hy en my stiefma bly.
deur Barbara Kingsolver, faber and faber, 1998
Imagine a ruin so strange it must never have happened. First, picture the forest. I want you to be its conscience, the eyes in the trees. The trees are columns of slick, brindled bark like muscular animals overgrown beyond all reason. Every space is filled with life: delicate, poisonous frogs war-painted like skeletons, clutched in copulation, secreting their precious eggs onto dripping leaves. Vines strangling their own kin in the everlasting wrestle for sunlight. The breathing of monkeys. A glide of snake belly on branch. A single-file army of ants biting a mammoth tree into uniform grains and hauling it down to the dark for their ravenous queen. And, in reply, a choir of seedlings arching their necks out of rotted tree stumps, sucking life out of death. This forest eats itself and lives forever.
deur Griet op de Beeck, Prometheus Amsterdam, 2017
Ze zeggen dat je ogen wennen aan het donker, maar hier, in dit kleine kamertje in de hoek van de kelder, is de lucht pikzwart. Vorige keer heb ik hardop geteld en toen was ik al inde zoveel-honderd en mocht ik en nog altijd niet uit, dus dat ik nu niet meer.
deur Jodi Picoult, Hodder & Stoughton, 2017
The miracle happened on West 74th Street, in the home where Mama worked. It was a big brownstone encircled by wrought-iron fence, and overlooking either side of the ornate door were gargoyles, their granite faces carved from my nightmares. They terrified me, so I didn’t mind the fact that we always entered through the less-impressive side door, whose keys Mama kept on a ribbon in her purse.
deur Adriaan Basson, Jonathan Ball Publishers, 2019
When the Italian chef-turned-fixer Angelo Agrizzi started spilling the beans on Bosasa in January 2019, I’d been investigating the company for 13 years. What had started out in 2006 as just another story about prison-tender irregularities had grown into the biggest threat to President Cyril Ramaphosa’s ‘new dawn’, which was built on promises of clean governance and anti-corruption arrests.
deur Michelle Sacks
If you saw us you’d probably hate us. We look like the cast of an insurance commercial: shiny, happy us. The perfect little family, living the perfect little life. Wasn’t that another perfect day? is what we always say at the end of days like these. A confirmation. A promise. A warding-off of any days that might be anything less. But most are perfect here in Sweden, many more than I can count.
Pruimtwak en skaduboksers
deur Danie Marais, Tafelberg, 2015
Hoe gaan my kinders dit ooit eendag regkry om my te skok? het ek nou en dan gewonder toe ek as vyftienjarige Vrydagmiddae in Pretoria bus gery het na die skemerdonker platebiblioteek in Sunnyside se Nedbank-plaza.
deur Nadine Gordimer, Ravan Press, 1984
You can only count the days if you are waiting to have a baby or you are in prison. I’ve had my child but I’m counting the days since he’s been in this house.
deur Schalk Schoombie, Human & Rousseau, 2015
Die navorser blaai stadig deur sy koerant. Vandat hy afgetree het: ’n oggendritueel saam met sy tweede espressobekertjie filterkoffie (te veel koffie gee hom gal). Met geoefende oog spoedlees hy opskrifte en onderskrifte, eerste en laaste paragrawe, hier en daar ’n greep, feit, uitlating of brokkie statistiek om ’n taamlik volledige beeld van belangrike stories saam te flans. Dis ’n gekonsentreerde, onderbewustelike dog luilekker siftingsproses wat sy brein daagliks uitdaag, oefen, wakker skok. Laslappienuus. Hy weet nie waarvoor hy soek nie, dis lukraak, amper ’n speletjie, maar hy weet wanneer hy dit vind.
deur Adriaan van Dis, Protea 2014
Ons staan teenoor mekaar, ek en my ma. Sy aan die een kant van die kis, ek aan die ander kant. Ons ruk aan die handvatsels. Sy het pantoffel aan en ek skoene. Sy gly en ek gryp haar vas. Gewen.
deur Willem Anker, Kwêla, 2014
Kom en zie! Die koggelman op die rots, rysmier in die bek. Sy kake begin maal. Hy bespied die gewes, al langs die kloof af. Sy byt val stil, sy oogballe rol. Die kleur van sy kop en voorpote wys hy is gereed vir paar. Hy toon sy rooibruin rug en kraag. Hy kyk op, draai sy kop na regs. Sy blou nekvel span.
deur Irma Venter, Human & Rousseau, 2019
Die klank draf deur my onderbewussyn. Dring deur die swart wolk van slaap. Kom staan voor my en skree, skril en aanhoudend, soos daai kaalvoet natneuskinders in Checkers wie se ma’s nie vir hulle lekkergoed wil koop nie.
look at me, recollections of a childhood
deur Nataniël, Human & Rousseau, 2019
What should your earliest memory be? What do you remember as your very first scene? Is it you in the chicken run in Wellington? You are sitting on the ground among the chickens, your mouth is wide open, Grandfather is holding something out to you, a pebble or an earthworm, and you are planning on eating it – you eat everything. No, that’s the photo in Mother’s album, the family still laughs about it. Is it you swinging on the garden gate, a floppy hat on your head? That was during a visit to the Langkloof, at your cousin Magdel’s home. No, that’s another black-and-white photo from the album. Is it you and your blow-up dog, with all the boys from the children’s home in Riebeeck East? No, another photo, examined a thousand times.