SPEECH BY PRESIDENT NELSON MANDELA AT THE LAUNCH OF THE BRAM FISCHER MEMORIAL TRUST (GREY COLLEGE), Bloemfontein, 28 November 1997
Ons weet egter dat dit nie altyd die geval was nie. In sy lewe het hy voor die moeilikste keuses te staan gekom. En sy uiteindelike keuses, het hom 'n uitgeworpene gelaat in sy eie gemeenskap en in die geledere van sy beroepslui.
'n Man so hartstogtelik verbind tot die wet en die gereg het gesterwe as 'n gevonnisde prisonier. 'n Afrikaner in murg en been, sonder verskoning of voorbehoud, was soos 'n melaatse behandel deur sy eie mense.
Dit mag klink na 'n verhaal van teenstrydighede. Daardie teenstrydighede was egter nie soseer in die man Bram Fisher nie; dit was die teenstrydighede van die samelewing waarin hy, en talle Suid-Afrikaners, moes leef.
Dit was die gedwonge skeiding van mense en die ontsegging van basiese politieke regte op grond van ras en kleur, wat daartoe gelei het dat 'n mens se respek vir sy medemens in stryd kon kom met sy sy trou aan eie gemeenskap.
Bram Fisher se durf en moed in die wyse waarop hy hierdie moeilike keuses aangepak het, het dit makliker gemaak vir andere om op daardie pad te volg. Sy beeld, toegewydheid tot die stryd vir vryheid en menswaardigheid, aktiewe bevordering van nie-rassigheid - daarin le die fondamente van ons huidige pogings tot versoening.
We have a constitution, as the fundamental law of our land, which entrenches our people's democratic ideals, and we have institutions to ensure that our legal system does not deviate from the principles of justice.
Oor die afgelope drie jaar het ons die grondslae gele vir daardie verbetering in lewensgehalte; om nou suksesvol daarop voort te bou, sal 'n volgehoue poging van - en vennootskap tussen - die sektore van ons samelewing vereis. En dit sal oor baie jare volgehou moet word.
In daardie gesamentlike nasionale poging, sal die jeug van vandag, en die wat nog op skool is, 'n kritieke rol moet speel. In teenstelling met vorige geslagte, het alle Suid-Afrikaanse kinders vandag die geleentheid tot ordentlike en behoorlike onderwys. Dit is nou julle plig en verantwoordelikheid om daardie geleenthede aan te gryp en die vaardighede te bekom wat ons land so dringend benodig.