Vir die verdediging het majoor Wooler getuig dat die beskuldigde na hom toe gekom het ná die herbesetting van Barkly-Oos en gesê het dat hy ’n lojalis is en versoek het dat hy sy wapens mag behou. As bewys van sy lojaliteit het Naudé ’n mediese sertifikaat van dr. Foules getoon waarvolgens hy aan diabetes mellitus ly. Wooler het die saak ondersoek, maar het bevind dat Naudé bevriend was met die landdros. Daarop het hy die beskuldigde versoek om sy wapens in te lewer (Anon. 1901f).
’n Besonder interessant stukkie getuienis in die lig van die wyse waarop koffie byna ritualisties geskink word in “Oom Gert vertel”, was dié van Claude Wright Chaband, die (Kaaplandse) magistraat van Barkly-Oos. Hy het getuig dat Naudé by was toe hy in Januarie 1900 sekere sake met (die Vrystaatse) landdros Zylstra in die Barklypas bespreek het. Naudé het hom gevra om voorrade na die lojaliste te laat deurkom, waarop hy gesê het hulle moet ’n petisie opstel wat hy aan sy regering sal voorlê. Die landdros het hom gevra of hy ’n sak koffie sal laat deurkom, wat hy beslis geweier het, wat die landdros as onbillik beskou het, omdat hy die lojaliste moet kos gee en ’n sak koffie nie die oorlog sal verleng nie, maar net ’n ou Hollander wakker sal hou (Anon. 1901f:3).
Naudé se algemene verweer was dat hy ’n siek man is en dat hy net ná die inval in Barkly-Oos ’n mediese sertifikaat gekry en vir die landdros gewys het sodat hy nie opgeroep word nie. Die landdros het dit so aanvaar, maar hy is nogtans ’n paar keer opgekommandeer. Naudé het in kruisondervraging deur advokaat Hutton, die aanklaer, erken dat hy op baie vriendskaplike voet met die landdros was, maar verklaar dat dit was om te keer dat hy front toe gestuur en sy eiendom gekonfiskeer word (Anon. 1901e).
In die saak teen J.D. Naudé kry ons dus ’n stuk of agt punte van ooreenkoms met “Oom Gert vertel”. Naudé pas baie goed in die profiel van die vooraanstaande ryk ou oom; die pleknaam Witkransspruit kom daarin voor; die dogter; die dubbelsinnige houding teenoor die Boere en die Britse regering; die perd; die beskuit; ook die koffie en die suiker (oom Gert drink sy koffie soet, wat ’n verwysing kan wees na suikersiekte). Selfs Piet, die persoon wat neef Klaas in die gedig nie ken nie, verskyn in die getuienis, want in Stompvinger se getuienis by die voorondersoek word die naam genoem van Piet van Pletzen, wat toe ook reeds dood was. Hierdie unieke kombinasie van elemente (in geen ander verslag oor die rebelleverhore word byvoorbeeld ’n dogter genoem nie) maak dit dus heel waarskynlik dat die figuur van oom Gert gebaseer is op gegewens uit die verhoor van Johannes Daniel (Hans) Naudé.