Life Esidimeni: Dokter weet steeds nie waar vermiste pasiënte isDr. Makgabo Manamela (Foto: ANA) Die geskorste dokter wat geïmpliseer word in die mislukte oorplasing van byna 2 000 Life Esidimeni-pasiënte na ongelisensieerde NRO’s, is steeds onbewus oor waar die 59 pasiënte is wat vermis geraak het nadat hulle uit Life Esidimeni ontslaan is om by hul families te wees. Dr. Makgabo Manamela, die geskorste Gautengse direkteur van geestelike gesondheid, is Maandag deur adv. Lilla Crouse ondervra oor die pasiënte wat steeds soek is. “Wat het met die 59 mense gebeur wat vermis is?” het Crouse gevra. “Wat ek gesê het, is wat ek gedoen het,” het Manamela geantwoord. “Wat het jy gedoen?” het Crouse gevra. “Moet ek dit weer verduidelik? Wat ek gedoen het, is wat ek gesê het,” het Manamela gesê. Dikgang Moseneke, die afgetrede hoofregter wat die arbitrasieverhoor lei, het ingetree en vir Manamela gevra hoe daar vasgestel kon word waar die mense hulself bevind as hul name nie op rekord is nie. Manamela het uiteengesit hoe die distrikskoördineerder hul rekords gehou het, maar het volgehou dat sy nie weet hoe die 59 pasiënte vermis geraak het nie. “Jy is ŉ staatsamptenaar, jy kan nie net enige antwoord wat in jou kop kom gee nie. Hierdie was mense, hulle het vermis geraak. Jy is betaal om die werk te doen, jy doen niemand ŉ guns nie,” het Moseneke gesê. Die arbitrasieverhoor het ook gehoor dat die National Health and Allied Workers Union (Nehawu) wil hê dat Manamela verwyder word as uitvoerende hoof van die Natalspruit-hospitaal. Sy het egter volgehou dit was omdat hulle nie gelukkig was met die menslike hulpbronne- proses nie. “Die unies sal altyd kla,” het Manamela gesê. Manamela was tydens die Life Esidimeni-projek daarvoor verantwoordelik om lisensies aan NRO’s uit te reik. Volgens haar het slegs een NRO nie ŉ lisensie gehad nie. ŉ Ondersoek het egter onthul dat verskeie van die NRO’s nie lisensies gehad het nie. Van haar ander verpligtinge was om die fasiliteite te besoek en te bepaal of die NRO gepas was om na psigiatriese pasiënte om te sien. Sy het slegs vier van die 27 NRO’s besoek. Ten minste 143 mense is dood nádat hulle van Life Esidimeni na ander NRO’s geskuif is. Manamela het egter aangehou om haarself te verdedig en gesê sy kan nie blameer word vir die sterftes nie. Sy het gesê sy aanvaar dat die families kwaad is vir haar omdat sy lisensies geteken het vir NRO’s waar hul geliefdes dood is. Sy het egter gesê sy stem nie saam dat sou sy nié die lisensies uitgereik het nie mense nie sou gesterf het nie. Manamela het die gehoor geskok toe sy gesê het sy het eers terwyl sy getuig besef dat die uitreik van die lisensies verkeerd was, want volgens haar was alles binne die raamwerk van die wet gedoen. Adv. Dirk Groenewald, die regsverteenwoordiger vir van die families, het Manamela gepols oor die feit dat verskeie van die NRO’s nie voldoen het aan die wetlike vereistes nie. Manamela het Groenewald se argument ontken en gesê sy het nie die lisensiëringsproses manipuleer nie. Maandag was Manamela se vierde dag as getuie. Verskeie familielede het hul misnoeë uitgespreek dat Manamela net alles ontken. Die verhoor duur voort.