03 | Februarie | 2015 | Tweetalige Tuisskolers
Ons kurrikulum-storie (deel 1)
Destyds toe ons besluit het dat tuisskool in ons pad vorentoe wag, was die kinders onderskeidelik 1 en 4 jare oud. Kort daarna was daar 'n tuisskool-ekspo naby ons, dus het ons gaan kyk na die verskillende opsies. Die lesings oor tuisskool was interessant, en verskeie van die lesse wat ander uit ondervinding geleer het, het ons gehelp om makliker deur die tuisskoollewe te kom.
Die ander hoogtepunt van die dag was al die kurrikulumverskaffers en ander bronne van opvoedkundige materiaal wat elk 'n stalletjie gehad het om te wys wat hulle bied. Dáár het ek byna die hele Saterdag deurgebring. Al was die kinders nog ver van verpligte skoolouderdom, is dit nooit te vroeg (of te laat) om te begin navors en planne te beraam oor wát ons nou presies gaan doen nie. Van stalletjie tot stalletjie het ek beweeg om die oorwegend Suid-Afrikaanse opsies te bestudeer.
Een van ons redes om te tuisskool is dat ons as ouers wou toesien dat ons kinders hulle taalerfenis (Duits en Afrikaans) behou. Dus wou ons graag oorwegend Afrikaans en Duits as taalmedium gebruik, ten minste vir die eerste paar jaar, totdat die grondslag goed gelê is. Natuurlik het ons nie verwag om maklik Duitse materiaal te kry nie – dis immers Suid-Afrika hierdie, en tuisskool is onwettig in Duitsland. Maar 'n tuisskoolekspo in Suid-Afrika is mos die ideale geleentheid om Afrikaanse bronne te soek!
Die idealis in my was totaal teleurgestel. Sommige dinge was net in Engels beskikbaar. Sommige van die beskikbare onderrigmateriaal in Afrikaans was werklik baie duur, veral dié gerig op kleuterskoolouderdom (wat mens dan ook nie vir lank kan gebruik nie). Meeste van die verskaffers wat op hoërskool fokus, het streng die nasionale kurrikulum gevolg, wat nie eintlik veel vryheid toelaat nie.
Die enkele laerskool-kurrikulum-verskaffers wat daar was, het 'n geslote-boks stelsel gevolg: Koop hierdie boks vir soveel Rand, en daarin is alles wat jy nodig het vir so-en-so graad. "Ek wil graag sien presies watter boeke in hierdie graad gelees gaan word, watter geskiedenis / kuns / wetenskap hulle behandel, hoeveel skryfwerk daar per dag is, asseblief?" Nee, jy kan hier (by die ekspo) na 'n paar van ons werkboeke kyk om te sien hoe dit lyk, maar wat in die boks is vir elke graad, is ons geheim (my parafrasering). Hoe weet mens dan of dit goeie kwaliteit is? Wel, daarvoor lees jy die getuigskrifte van ander wat dit reeds gebruik het. Maar hoe weet mens dan of die materiaal of onderwerpe by jou kinders gaan aard? Alle kinders is tog nie dieselfde nie – dis seker die grootste verskil tussen 'n skool en tuisskool. Aanpasbaarheid. Verder koop mens tog nie 'n motor sonder om alle aspekte daarvan te bestudeer nie? Of gee 'n paar duisend rand uit op 'n voedselverwerker of draaibank sonder om te weet presies wat dit alles kan en nie kan doen nie?
Voeg daarby die hartseer feit dat in die vlugtige kykie wat ek gehad het, elke een van hierdie verskaffers êrens 'n spelfout verkoop het! Soms in 'n werkboek, soms op hul advertensiemateriaal, soms in hul eksklusiewe leesboeke. Hoe kan ek regverdig om baie van my man se swaarverdiende geld uit te gee op 'n meestal onbekende produk, as die klein bietjie wat ek wel kon sien, foute bevat? Hoe kan mens 'n kurrikulumverskaffer vertrou om die regte inligting aan jou kinders te gee, as van hulle Afrikaanse leesboeke vir graad een spelfoute in het? (In 'n ander skrywe het ek reeds genoem dat ek in my jonger jare 'n akademies-georiënteerde idealis was… dalk het dit verander?)
Nou moet ek byvoeg dat hierdie 'n hele paar jaar gelede was en dat dinge intussen baie verander het soos wat tuisskool meer wortel geskiet het in ons land. Maar dis hoe dit toe was. Baie teleurstellend.
Kort daarna is ons land-uit agter werk aan (vir my man), sonder enige Suid-Afrikaanse kurrikulum. Nadat ons 'n aantal tuisskolers en voormalige tuisskolers van verskillende lande ontmoet het, het ons besluit om Sonlight te probeer – mens weet boonop presies wat is in die boks! Al is dit dan nou ook Engels. Ons het die 'Kindergarden'-boks gekoop, en 'n paar ekstras: Ouboet het reeds begin om te leer lees (in Afrikaans) met kaartjies en boekies wat ek self gemaak het, en hy wou baie graag ook begin somme maak en skryf. Daar was groot opgewondenheid toe die boks uitgepak word, en ek moet erken, dit was seker een van die beste tuisskool-kopies wat ons nog ooit gemaak het. Al was dit dan nou ook Engels, en nie-Suid-Afrikaans. Dit was alles van uitstekende gehalte, interessant en van hoë standaard in elke opsig.