Moenie druk op jou kind uitoefen om op ’n meer gevorderde vlak te lees as waarmee hulle gemaklik is nie.
Dis dalk ’n skrale troos, maar dit was nie net jou bloedjie wat sleg gevaar het nie – ongelukkig het ’n groot klomp van die land se leerders, onderwysers en onderrigmetodes nie die mas opgekom nie. Of dit is altans wat in ’n nuwe verslag aangevoer word.
’n Volle 78% van die gr. 4-leerders in Suid-Afrika kan nie behoorlik lees nie, wys die uitslag van die Progress in International Reading Literacy Study (Pirls) oor kinders se geletterdheidsvlakke wêreldwyd. En om sout in die wonde te vryf het ons kinders die heel swakste gevaar van die 50 lande waar leerders se leesvermoë gemeet is.
Die kommerwekkende uitslag het ’n vurige debat onder plaaslike onderwyskenners ontketen oor die redes vir ons land se swak prestasie, maar oor een ding is almal dit eens: Dit is verpletterende nuus.
“Daar is baie papegaaileerwerk, waar van die hele klas verwag word om dieselfde goed saam agter die onderwyser aan te herhaal, maar hulle kan nie onafhanklik lees nie.”
Aan die einde van die jaar moet jou kind die basiese kleure ken, die alfabet kan opsê, die name en klanke van letters ken, hul eie naam in skrif herken, weet hoe om ’n boek reg vas te hou, weet dat ’n mens van links na regs lees en ’n belangstelling in boeke toon.
Volg aan die begin die woorde met jou vinger sodat hulle verstaan hoe ’n mens lees en dat wat jy sê verband hou met die letters op die blad.
Hulle moet ’n uur lank op hul eie kan lees en skryf. Hulle moet ook al self ’n woordeboek, ’n ensiklopedie, die biblioteek en die internet kan raadpleeg.
Hulle moet die teks verstaan en ook die hoofpunte kan uitlig om dit vir ’n opstel of mondeling te gebruik.
Skryf jou kind vir ’n professionele leesprogram in soos wat landwyd by die Tina Cowley-sentrum aangebied word, sê die leesterapeut Erine Botha. Leesprogramme is ook in Afrikaans beskikbaar.
Gratis op Android Die app leer kinders nie net op ’n interessante manier lees nie; dit toets ook hoeveel hulle onthou van wat hulle gesien en of hulle verstaan wat hulle gelees het. Nadat hulle ’n stukkie op die app gelees het, moet hulle drie vrae daaroor beantwoord om na die volgende vlak te vorder. S
Eers verskyn byvoorbeeld ’n prentjie van ’n kalf en dan kry die kind leidrade oor hoe om dit te spel. Ná elke groep woorde is ’n verslag beskikbaar.
Vroeë tekens van disleksie kan al in gr. R bespeur word, sê Melanie, maar ’n formele diagnose kan van gr. 2 af gemaak word as die kind nie op enige ingrypings goed gereageer het nie.