In 2002 het min. Jeff Radebe ontken dat die regering voete sleep met die privatisering van staatsinstellings. Sedertdien het baie gebeur – onder meer het die regering ’n buitelandse maatskappy met ’n goeie rekord in die poswese wat ŉ beduidende aantal aandele in die Suid-Afrikaanse Poskantoor wou aanskaf, met ’n kluitjie in die wind weggestuur.
Die SAL, wat eens gespog het dat hy nou wel nie die vliegkuns uitgevind het nie, nét vervolmaak het, sou sonder belastingbetalersbydraes lank reeds nie meer in die lug gewees het nie. Die Poskantoor was vanjaar vir ’n hele paar maande “buite werking” met ’n staking wat ‘n groot rol gespeel het.
Nou het die regering ’n regrukplan aangekondig. ’n Deel van die plan is ’n 30 dae volskaalse ingryping, met ’n beheerkamer. Kundigheid uit die private sektor word wel betrek, maar nou is daar nie ’n piep oor privatisering nie. Cosatu het hieroor die laaste woord gespreek. Die SAL word van Openbare Ondernemings na die Tesourie verskuif – ’n duidelike aanduiding dat steeds gedink word die belastingbetalers moet pa staan vir ander se brouwerk, én dat daar die nodige kundigheid in Tesourie is om die SAL winsgewend in die lug te hou.
Nou kom Ramaphosa voor die grootste toets van sy lewe te staan, insluitend sy verduidelikings oor sy vermeende rol in die Marikana-skietery.
Dit lyk of ’n belangrike deel van die regrukplan nou sal wees om toe te sien dat die turbines die gas kry wat hulle verdien, waarskynlik uit Mosambiek. Hierdie kragstasies is egter ontwerp om in spitstye krag te voorsien, nie om dag en nag te loop nie. Daar kan verwag word dat die regering sy planne vir skaliegas-ontwikkeling in die Karoo sal probeer versnel.
Dit sal wonderlik wees as die staat nou uiteindelik kopgee, en privatesektordeelname in die opwekking van krag op ’n behoorlike skaal toelaat. Op die oomblik sleep die regering erg voete met die proses. Dit sal al baie help as myne krag vir hul eie behoeftes kan opwek, wat ’n hele aantal graag wil doen.
Dit beteken waarskynlik dat Ramaphosa enige vakansieplanne dié Kersyd op sy maag moet skryf, terwyl hy maar moet hoop en bid die ministers hou by hul vakansieplanne.
Die ANC het in ’n sekere sin sy eie grootste vyand geword (soos met die Cosatu/Numsa-uitval ook blyk), en beloftes wil nie meer genoeg paai nie.
“Ons is baie bekommerd oor die rigting waarin Afrikaans op universiteite gedwing word. Ons sal aan die een kant alles in ons vermoë doen om Afrikaans by openbare universiteite te beskerm. Ons kan egter nie wag nie; die tendens is duidelik en daarom moet ons aan die ander kant Akademia baie vinniger uitbou tot ’n Afrikaanse privaat gemeenskapsuniversiteit van wêreldgehalte,” het Buys gesê.