You are here: Home » Content » Afrikaans Huistaal Graad 5 » Ma, ek wil 'n selfoon he!
Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.This content is ...In these lensesGETIntPhaseLang Tags5th Afrikaans Assignment This module and collection are included inLens: Siyavula: Languages (Gr. 4-6)By: SiyavulaModule Review Status: In ReviewCollection Review Status: In Review
MA, EK WIL 'N SELFOON HÊ!AKTIWITEIT 1OM DIE ALGEMENE IDEE UIT 'N LEESSTUK TE VERKRY[LU 3.1.1]Lees die onderstaande gedeelte minstens twee keer aandagtig deur. Jy gaan gevra word om jou eie mening oor die saak te lug.Bykans elke ouer het al die volgende van sy kind gehoor: "Ek wil 'n selfoon hê."En wanneer jy vra: "Maar hoekom het jy 'n selfoon nodig?" is die antwoord: "Maar al die kinders het een." Of: ''Dis cool om een te hê." Of: "Weet Pa en Ma nie dis nodig in 'n krisis nie?"Moet jy regtig 'n selfoon hê? Het jy regtig 'n selfoon nodig? Is dit nie sommer net 'n lawwe gier nie? Is dit 'n soort statussimbool onder julle – om te kyk wie het die nuutste, mooiste selfoon?Ons weet daar is gevare verbonde aan die verkeerde gebruik van selfone. Met sommige selfone kan 'n mens toegang tot die internet verkry, en daarmee saam blootstelling aan slegte dinge soos pornografie. Kinders kan vir mekaar vuil prentjies en vulgêre grappe stuur. Verder het ouers ook nie beheer oor met wie hulle kind kommunikeer nie. Selfone is ook gewilde items vir diewe om te steel en dit raak dus maklik weg.Om 'n selfoon te besit het natuurlik ook voordele. Vir veiligheidsredes is 'n selfoon 'n groot pluspunt, soos in 'n noodgeval – veral met die hoë misdaadvlakke in ons land. 'n Selfoon is ook nuttig vir skakeling tussen ouer en kind om reëlings te tref. Dis tydbesparend en vergemaklik kontak in die besige program van 'n gesin.Daar is natuurlik 'n hele paar dinge wat jou ouers in gedagte sal moet hou voordat hulle besluit om vir jou 'n selfoon te gee. Hulle sal byvoorbeeld moet besluit of jy oud genoeg is om dit op te pas, of jy verantwoordelik genoeg is om dit reg te gebruik, of hulle dit kan bekostig, en natuurlik of jy werklik 'n selfoon nodig het.Jy moet dus nie 'n selfoon sien as 'n lekker duur speelding nie. Dit moet vir almal – vir volwassenes ook – dien as 'n praktiese kommunikasiemiddel wat spaarsaam benut word.Ouers behoort vir hulle kinders riglyne neer te lê oor die gebruik van 'n selfoon. Julle behoort nie onbeperkte tyd op 'n foon toegelaat te word nie. Julle ouers moet perke stel sodat julle ook daaruit kan leer. Só kan vooruitbetaalde lugtyd gekoop word, sodat julle kan leer om met julle lugtyd en geld te werk. Hiermee saam kom ook die beginsel van verantwoordelikheid: Leer om jou selfoon op te pas, want daar is gevolge wanneer dit wegraak. Jy moet ook deur jou ouers geleer word wanneer jy jou selfoon nie behoort te gebruik nie.(Artikel deur S.T. Potgieter in Tygerburger, 12 Oktober 2005 – Aangepas)Wat sê jy daarvan? Wat is volgens jou mening die hoofgedagte in die leesstuk? Skryf dit neer.AKTIWITEIT 2OM EIE MENING OOR 'N VRAAGSTUK TE LUG EN REDES DAARVOOR TE GEE [LU 2.1.6; 3.5.3]OM BEURTE TE NEEM OM TE PRAAT EN ANDER SE MENING TE RESPEKTEER [2.2.1]OM TUSSEN VOOR- EN NADELE TE ONDERSKEI [LU 5.1.3] Julle opvoeder gaan nou vir julle geleentheid gee om oor die onderwerp te praat. Wat is jou mening daaroor? Jy moet ook sê waarom jy so dink.Onthou om mekaar kans te gee om te praat en na mekaar te luister. (Dit beteken dat jy ook respek moet hê vir iemand anders se mening wat van joune verskil).AKTIWITEIT 3OM OOR ADVERTENSIES TE PRAAT[LU 3.2.1] Op die volgende bladsy is voorbeelde van advertensies van selfone.(i) Indien jy een van die selfone kan kies, watter een sal jy graag wil hê : nommer 1, nommer 2 of nommer 3? (ii) Waarom sal dit jou keuse wees? (iii) As jy egter daarvoor moet betaal, watter een sal jy dan kies en waarom? Onthou wat jy in die leesstuk gelees het!
AKTIWITEIT 4OM GRAFIESE TEGNIEKE IN 'N ADVERTENSIE TE BESPREEK [3.2.2]OM 'N ADVERTENSIE TE ONTWERP [LU 4.1.3] Vorm groepe van ongeveer vier of vyf lede. Gebruik die advertensies op die vorige bladsy of enige ander advertensie wat julle kan kry en ontwerp 'n selfoonadvertensie wat veral 'n graad 5-leerder se aandag sal trek. Gee veral aandag aan die gebruik van kleur en verskillende soorte en groottes van skrif. Julle finale ontwerp moet voorberei word vir uitstalling in die klas.AKTIWITEIT 5OM 'N KORT BOODSKAP VIR SPEELSE DOELEINDES TE SKRYF[LU 4.1.1] Wanneer mens 'n selfoonnommer skakel en die oproep word nie beantwoord nie, hoor jy die eienaar se persoonlike boodskap wat sê dat jy 'n stemposboodskap kan laat. Die persoonlike boodskap sê gewoonlik iets soos die volgende:"Dit is Petro se nommer. Ek is nie nou beskikbaar nie, maar laat 'n boodskap, dan skakel ek jou terug."Dink nou eers baie mooi en skryf dan die persoonlike boodskap neer wat jy op jou eie selfoon sal plaas. Onthou om jou eie naam te gebruik. Die boodskap moet duidelik wees en tussen 15 en 25 woorde lank.Taalstruktuur en -Gebruikaktiwiteit 6om die direkte en indirekte rede te gebruik[lu 4.4.2; 6.2.9]Lees eers weer Aktiwiteit 2.6 se aantekeninge op bladsy 23 van hierdie module. Kyk ook na die leesstuk op bladsy 41. In die eerste en die tweede paragraaf is daar 'n hele paar sinne wat in die direkte rede geskryf is. Skryf nou die volgende sinne oor in die direkte rede:(i) Lizel sê sy wil 'n selfoon hê. (ii) Mnr. Dreyer sê hy wil môre vir hom 'n nuwe selfoon koop. (iii) Mamma vra vir Pierre waar haar selfoon is. (iv) Pierre het geantwoord dat dit seker in haar handsak is. (v) Die skare skree dat hulle span gaan wen.AKTIWITEIT 7OM TE LEER DAT KORREKTE WOORDORDE BELANGRIK IS[LU 6.2.5]As jy wil hê ander mense moet verstaan wat jy sê of skryf, moet jy jou woorde in die regte volgorde inspan. Soms kan jy die woorde op meer as een manier rangskik sonder dat die betekenis verander. Ander kere verander die betekenis as jy die woordorde verander.a) Skryf die volgende sinne oor, maar begin met die onderstreepte woord(e). Dui in die tabel aan of die betekenis nog dieselfde is.
JA NEE(i) Ons gaan daagliks skool toe. (ii) Die hoed het in die water geval. (iii) Die mense het die skape gesien. (iv) So 'n lawaai kan mens nie verduur nie. (v) 'n Jakkalswyfie is 'n goeie moeder.b) Herrangskik die volgende woordgroepe sodat elke groep 'n betekenisvolle sin vorm:(i) instrument telefoon is baie nuttige 'n die (ii) broer Engeland my werk oudste in (iii) gespeel ons 'n gister het wedstrydAKTIWITEIT 8OM DIE DRIE HOOFTYE TE VERSTAAN[LU 6.2.6]Wanneer ons praat of skryf, doen ons dit op so 'n manier dat ons aandui of iets gebeur, gebeur het of sal gebeur. Iets wat nou gebeur, word in die Teenwoordige tyd gesê of geskryf.Iets wat reeds gebeur het, word in die Verlede tyd gesê of geskryf.Iets wat nog sal gebeur, word in die Toekomende tyd gesê of geskryf.Voorbeeld:Pappa het 'n selfoon (Teenwoordige tyd).Pappa het 'n selfoon gehad (Verlede tyd).Pappa sal 'n selfoon hê(Toekomende tyd). Skryf nou die volgende sinne oor soos aangedui:(i) Hy koop 'n splinternuwe Blackberry.Verlede tyd:(i) Die kaptein het die brief in 'n ou skoen gepos.Teenwoordige tyd:(i) Niemand is so slim soos Tobias nie.Toekomende tyd:(i) Ek kan hom nie wen nie.Verlede tyd:(i) Nikki het die meeste punte gekry.Toekomende tyd:
MemorandumAktiwiteit 1 Eie opsomming van hoofgedagte.Aktiwiteit 2KlasbesprekingAktiwiteit 3 (i) – (iii) Eie antwoorde – sal verskil.Aktiwiteit 4 Groepwerk: advertensie.Aktiwiteit 5 Eie stemposboodskapAktiwiteit 6 (i) Lizzie sê: "Ek wil 'n selfoon hê." (ii) Mnr. Dreyer sê: "Ek wil môre vir my 'n nuwe selfoon koop." (iii) Mamma vra: "Pierre, waar is my selfoon?" of Mamma vra vir Pierre: "Waar is my selfoon?" (iv) Pierre het geantwoord: "Dit is seker in Ma se handsak." (v) Die skare skree: "Ons span gaan wen!"Aktiwiteit 7
(a) (i) Daagliks gaan ons skool toe √ (ii) Die water het in die hoed geval. √(iii) Die skape het die mense gesien. √(iv) Mens kan so 'n lawaai nie verduur nie. √(v) 'n Goeie moeder is 'n jakkalswyfie. √ (b) (i) Die telefoon is 'n baie nuttige instrument.(ii) My oudste broer werk in Engeland.(iii) Ons het gister 'n wedstryd gespeel.Aktiwiteit 8 (i) Hy het 'n splinternuwe Blackberry gekoop.(i) Die kaptein pos die brief in 'n ou skoen. (ii) Niemand sal so slim soos Tobias wees nie. (iii) Ek kon hom nie wen nie. (iv) Nikki sal die meeste punte kry.BLOKKIESRAAISELDwars AFposkode 2. dr.3. kers 4. ens.5. stokoud 6. bladsy7. skoen 8. kraakvars9. sms 10. matrose 11. TV 12. yskoud Collection Navigation
This work is licensed by Siyavula Uploaders under a Creative Commons Attribution License (CC-BY 3.0), and is an Open Educational Resource. Last edited by Siyavula Uploaders on Jun 30, 2009 12:48 am -0500. Add to a lens