Geanimeerde illustrasies in die openbare domein, synde beskikbaar gestel deur die federale regering van die Verenigde State van Amerika. Dit geld wêreldwyd.
ALK het jy al gehoor dat iemand sê: "Ek was nie behoorlik gerat om dié of daardie ding aan te pak nie." Wat die persoon bedoel, is dat hy of sy nie die nodige toerusting, vaardigheid of voorbereiding gehad om behoorlik by ’n bepaalde taak in te skakel nie. Want ’n rat sorg mos juis vir skakeling in die heel letterlikste sin van die woord.
’n Rat is ’n toestel wat gebruik word om in ’n masjien beweging of krag oor te dra deur by ’n ander rat of ratte in te skakel. Tipiese ratte is wiele of wieletjies met tande, of sogenaamde kamme, ál met die vellings langs. (Die velling is die sirkelvormige buitekantste rand van die wiel.)
’n Rat is vas aan ’n as, wat in die reël ’n silindriese staaf van wisselende lengte is. Die tande van die rat pas net mooi in die tandopeninge van ’n ander rat, wat ook aan ’n as vas is. Wanneer een van die asse dus gedraai word, druk die tande van die een rat teen dié van die ander, wat die tweede as ook laat draai.
Die meeste ratte is van ’n metaal of metaalmengsel, soos staal of brons, maar soms word byvoorbeeld plastiek of ’n ander sterk sintetiese stof gebruik om geraas te verminder.
Ratte word gewoonlik gebruik in masjiene wat asse het wat naby aan mekaar geleë is. Asse wat meters ver van mekaar is, word gewoonlik met band-en-katrol-stelsels aaneengeskakel. In die geval van ’n fiets word die trap- en wielrat met ’n ketting verbind.
Ratte word gebruik om snelheid of krag te vermeerder of te verminder, om die rigting van die rotasie om te keer of te verander, of om ’n rotasie-beweging in ’n reguitlyn-beweging om te skakel.
Twee of meer ratte wat saamwerk, word ’n rattestel (Engels: gear train) genoem. Wanneer slegs twee ratte gebruik word, draai die dryfrat in een rigting en die gedrewe rat in die teenoorgestelde koers. Indien ’n derde rat bygevoeg word, draai dit in dieselfde rigting as die dryfrat.
In elke vorm van ratwerk hang die snelheid van die gedrewe rat af van die getal tande in elke rat. ’n Rat met tien tande wat ’n rat met twintig tande aandryf, sal twee keer so vinnig as die aangedrewe rat beweeg. Daarteenoor sal ’n twintigtand-rat wat ’n tientand-rat aandryf, teen die helfte van die snelheid beweeg.
’n Variasie van planeetratte is ook ontwikkel vir die James Webb-ruimteteleskoop, wat volgens beplanning eers in 2011 in ’n wentelbaan om die aarde geplaas sal word. Die betrokke tegnologie is egter so belowend dat dit nou reeds gebruik kan word om die betroubaarheid van allerhande ander dinge soos pompe, kompressors en ratkaste te verhoog.