PressReader - Beeld: 2017-08-10 - Het Porsche pas die doods­klok vir Le Mans ge­lui?
Het Porsche pas die doods­klok vir Le Mans ge­lui?
Beeld - 2017-08-10 - Motors - Braam Peens
Op 18 Ju­nie 2016 het die A­me­ri­kaan­se ak­teur Brad Pitt die Fran­se T­ri­co­lo­re in die noord­wes­te van Frank­ryk by die Ci­r­cuit de la Sart­he ge­swaai om die 84ste Le Mans-uit­hou­ren af te skop.
Deur die ver­loop van die vol­gen­de 24 uur het die Toyo­ta TS050’s hul op­po­nen­te in die LMP1-klas vir hi­brie­de motors – die Porsche 919’s en Audi R18’s – stel­sel­ma­tig oor­heers tot­dat die voor­lo­per-Toyo­ta vier mi­nu­te voor die ein­de van die ren met en­jin­pro­ble­me gaan staan en die se­ge aan Porsche oor­han­dig het.
Van­jaar het Porsche wéér ’n Le Mans-wen van Toyo­ta ge­ërf. Dit was die S­tutt­gar­ters se 19de al­ge­he­le se­ge van die wê­reld se be­kend­ste uit­hou­ren – se­ker­lik ’n on­oor­tref­ba­re re­kord.
As Pitt en An­ge­li­na Jo­lie Hol­ly­wood-a­del is, dan het Porsche die on­be­twis­ba­re god van Le Mans ge­word. Spoed se eie spro­kies­ver­haal.
Te goed om waar te wees? Ge­wis.
Soos ’n slui­me­ren­de ka­rak­ter­fout het die ta­toe­ëer­merk op Jo­lie se maag – quod me nu­trit me de­struit (dít wat my voed sal my ook ver­nie­tig) – kor­rek voor­spel dat Porsche hom aan die Wê­reld-Uit­hou­reeks (WEC) gaan ont­trek. Vanaf 2019 gaan hy aan die For­mu­le E-reeks vir e­lek­trie­se motors deel­neem.
Hoe het goud sy glans ver­loor?
Porsche se klem­ver­skui­wing spruit uit ’n pro­duk­ge­rig­te toe­koms­vi­sie eer­der as die skui­men­de nos­tal­gie van mo­tor­sport­gees­drif­ti­ges wat te­rug­hun­ker na die le­gen­da­rie­se 917, 956 en 962.
Met Porsche se her­toe­tre­de tot die WEC-reeks in 2014 was die uit­sluit­li­ke doel om Audi te klop. Dít het Porsche in 2015 en 2016 reg­ge­kry. Niks bly oor om te be­wys nie.
Ver­der was hy ge­frus­treerd met die be­heer­lig­gaam se on­ver­moë om nu­we toe­tre­ders na die sport te lok, wat af­ge­skrik is deur die hoë kos­te van deel­na­me.
Na­dat Audi die WEC-reeks in 2016 vaar­wel toe­ge­roep het (’n weer­lig­af­lei­er vir die druk waar­on­der die VW-groep ver­keer het ná die die­selskan­daal), het nog net Toyo­ta oor­ge­bly.
In 2015 was daar 11 deel­ne­mers in die LMP1-klas; van­jaar was daar vyf.
Ter­wyl Porsche aan­vank­lik die erg­ste ne­ga­ti­wi­teit rond­om die d-woord kon vry­spring, is hy on­langs wel be­trek om­dat die Cayen­ne-sport­nuts Audi se drie­li­ter­tur­bo­die­sel be­nut.
Dit het dus on­af­wend­baar ge­raak dat al hoe meer le­de van die Volkswagen-fa­mi­lie (Porsche in­kluis) die beur­sie sal moet skud om die moe­der­maat­skap­py se boe­te­doe­ningslas rond­om die die­selskan­daal te help ver­lig – tans ge­raam op e­nig­iets tus­sen R635 mil­jard en R795 mil­jard.
Nood­ge­dwon­ge is Porsche se deel­na­me aan LMP1 ook pe­per­duur. In die breë be­skou, was waar­de vir geld – ’n re­la­tie­we be­grip in mo­tor­sport – ’n ver­de­re oor­we­ging vir die lo­nend­ste mo­tor­han­dels­merk ter wê­reld om hom aan uit­hou­ren­ne te ont­trek.
Die Porsche 919 se twee­li­terV4-tur­bo ont­wik­kel 372 kW, ter­wyl t­wee e­lek­trie­se motors ’n by­ko­men­de 300 kW aan die voor­wie­le le­wer. Ken­ne­lik word be­denk­li­ke be­drae ont­wik­ke­lings­geld ver­eis as jy ren­mo­tors wil bou wat meer ge­so­fis­ti­keerd as hul F1-e­we­knieë is en 24 uur lank teen ’n ge­mid­del­de spoed van 250 km/h moet kan jaag. Ver­der moet hy ’n voor­ge­skre­we mak­si­mum hoe­veel­heid li­ter brand­stof per rond­te ge­bruik.
Die e­nig­ste kor­po­ra­tie­we reg­ver­di­ging van sul­ke skyn­baar sin­ne­lo­se ja­en­de span­da­bel­ry is die uit­gangs­punt dat ’n maat­skap­py se mo­tor­sport­stra­te­gie moet strook met, maar on­der­ge­skik moet wees aan sy pro­duk­stra­te­gie.
Dít, en die feit dat al hoe meer Eu­ro­pe­se lan­de 2040 tei­ken as die af­sny­jaar vir die ver­koop van motors met ’n bin­ne­brand­en­jin, noop ver­vaar­di­gers toe­ne­mend om op sui­wer e­lek­trie­se aan­dry­wing te fo­kus.
Hi­brie­de­teg­no­lo­gie is, of was, ten bes­te ’n tus­sen­gan­ger tus­sen bin­ne­brand­en­jin- en e­lek­tries ge­dre­we motors, maar he­laas het wet­ge­wing dit tot be­perk­te waar­de ge­re­du­seer – op die ren­baan én op die pad.
Melk­kar­re­tjies uit die ou dae
For­mu­le E is tans die e­nig­ste FIA-ge­ak­kre­di­teer­de e­lek­trie­se ren­reeks. Dis nog re­de­lik goed­koop (min­der as ’n tien­de van ’n WEC-sei­soen); sy is hon­ger, sy is bloed­jonk en sy het oor­nag baie sexy ge­word vir ver­vaar­di­gers wat haar wil ge­bruik om hul bat­te­ry- en e­lek­trie­se dryf­teg­no­lo­gie te ont­wik­kel.
In die­self­de week waar­in die Porsche-bom ge­bars het, het Mercedes-Benz ewe on­ver­wags aan­ge­kon­dig dat hy aan die ein­de van 2018 sy be­trok­ken­heid in die Duit­se Toer­mo­tor-reeks (DTM) gaan be­ëin­dig. Hy gaan ook voort­aan op For­mu­le E kon­sen­treer (sy F1-pro­gram oor­leef da­rem nog).
Dié t­wee S­tutt­gart­se bu­re sluit hul­le aan by Audi, BMW, Ja­guar, Ma­hin­dra, Citro­ën, Re­nault en ’n paar an­der.
For­mu­le E is ’n reeks met be­perk­te aan­hang on­der tra­di­si­o­ne­le gees­drif­ti­ges. Dis volks­vreemd en on­ge­loof­waar­dig om­dat die motors soos daar­die melk­kar­re­tjies uit die ou dae klink, el­ke ja­er ge­du­ren­de die ren in ’n twee­de mo­tor moet spring om­dat sy eer­ste een se bat­te­ry pap is, en TV-ge­ho­re so­si­a­le me­dia kan ge­bruik om meer en­jin­krag aan hul guns­te­ling­be­stuur­der se mo­tor te “stuur”.
Bi­s­ar, maar in die af­we­sig­heid van al­ter­na­tie­we blyk dit die toe­koms te wees. En ’n waar­sku­wing oor die ge­vol­ge van be­heer­lig­ga­me se voort­du­ren­de aan­drang dat die teg­no­lo­gie daar­in ver­vat re­le­vant tot ge­sins­mo­tors moet wees. Die on­be­doel­de na­draai van die Porsche-sa­ge is dat die LMP1klas in sy hui­di­ge vorm tot niet is om­dat net Toyo­ta, wat hom tot 2019 ver­bind het, oor­bly. Se­ë­vier Toyo­ta op­laas in 2018, is dit die leeg­ste van oor­win­nings; fou­teer hy, sal die ver­leent­heid on­be­skryf­lik wees: Dis ’n ver­loor­stryd in e­ni­ge rig­ting.
Porsche het die on­denk­ba­re van ’n nie­be­staan­de pre­mier­klas by Le Mans oor­nag ’n werk­lik­heid ge­maak – min­stens tot­dat ’n meer le­wens­vat­ba­re en aan­trek­li­ke al­ter­na­tief vir ver­vaar­di­gers in sy plek her­in­ge­stel word.
Die e­nig­ste ge­luk by die on­ge­luk is dat ons kin­ders die vrug­te van doel­tref­fen­de bat­te­ry­teg­no­lo­gie in toe­koms­mo­tors gaan pluk. En ons een­dag daar­voor gaan be­dank.
Soms moet jy een tree ag­ter­uit gee om t­wee vo­ren­toe te kan gee. Dat An­gie nou sul­ke wys­he­de moet kan rond­dra.
‘‘ Se­ë­vier Toyo­ta op­laas in 2018, is dit die leeg­ste van oor­win­nings; fou­teer hy, sal die ver­leent­heid on­be­skryf­lik wees.
Porsche, wen­ner van van­jaar se LMP1­klas in die Le Mans­uit­hou­ren, het pas sy uit­tre­de uit dié reeks aan­ge­kon­dig. Die groep gaan voort­aan aan die nu­we For­mu­le E­reeks deel­neem. Luis­ter e­nig­ie­mand?