Mistisisme is die navolging van die bereiking van ’n bewuste vereniging met god deur ondervinding, intuisie of insig. Dit is veronderstel om ’n her-integrasie met die godheid te wees en om sodoende deel te word van ’n groter identiteit. In die proses word soms gebruik gemaak van gemoed-veranderende middels (drugs). Hierdie praktyk word nagevolg in baie van die gelowe van die wereld.
Daar word beweer dat daar ’n mistieke proses is om die toestand te bereik. Dit behels vyf stadia: 1) Ontwaking waar die persoon ’n begrip kry van die goddelike werklikheid 2)Reiniging waar die persoon bewus word van sy eie onvolmaaktheid en beperkings 3)Verligting waar die persoon ’n visie van die hoër orde kry 4) Die ‘donker nag van die siel’ van verwarring, hopeloosheid, wil-stagnasie en ’n gevoel van god se onttrekking. Dit is die finale proses van ontlediging van die self 5) Finale vereniging met die een werklikheid: god. Die self is dan finaal vrygemaak vir ’n nuwe doel, en kan dan gebruik word om die ewige in die tydelike te inkarneer. In die teistiese, panteistiese en panenteistiese geloofstrome word hierdie ervarings beskou as individuele gemeenskap met god en dat mens die uiters subjektiewe ondervindings soos drome, visies, wonderwerke, openbarings en profesiee in die lig moet sien. Dit word beskrywe as die proefondervindelike kennis van god. (experiential knowledge of god). In die katolisisme word dit beskou as die vervulling met die Heilige Gees wat aan die gelowige wonderwerkende, profetiese en ander bo-natuurlike kwaliteite gee. Sommige beweer dat dit ook in die charismatiese wereld neerslag gevind het.
Jesus sê aan Sy dissipels in (Joh 16:12) dat Hy nog baie het om aan hulle te sê, maar dat hulle dit nie kan dra nie, en dat die Heilige Gees sou kom om hulle in alles te leer. Die Heilige Gees het inderdaad gekom, op Pinksterdag en daarna, en het hulle geleer, en een van die uitvloeisels daarvan was die Nuwe Testamentiese geskrifte wat mettertyd die lig gesien het. Hierdie geskrifte, wat deur baie jare se studie en sifting deur die kerk as outentiek aanvaar is, het die Ou Testament in ’n ander lig gestel as wat dit tradisioneel deur die Jode gesien is, in die sin dat die vervulling van baie daarvan gekom het met die Messias, Jesus Christus. Baie van die simboliese dinge van die Ou Testament het toe vir hulle duidelik geword en hulle het dinge verstaan wat die profete deur die eeue oor geskrywe, maar nie verstaan het nie ( 1 Pet 1:10-12 ). Skrifgeleerdes met die nuwe insig kon nou die Skrif lees en daaruit ou en nuwe nuwe skatte te voorskyn haal ( Matt 13:52 ). Dit was asof daar ’n sluier oor die misterieuse dinge van die Bybel was wat nou verwyder is.(2 Kor 3:14-16) Die ware betekenis van die Geskrifte het bekend geword in die progressiewe openbaring van God aan die wereld toe God op ’n ongelooflike manier (deur Sy Seun) finaal met die wereld gepraat het. (Heb 1:1)
Nou wat is die goeie nuus wat aan die mensdom kom openbaar is deur Jesus Christus? Dit behels so baie dinge – kom ons noem ’n paar:
- Ons sondes word vergewe en dit verwyder ALLE skuld van ons af omdat Jesus se offer vir ons betaal het. Hy het daarmee al ons ‘baggasie’ weggeneem en het daarmee die basis gelê vir ons totale gesondheid: gees, siel en liggaam. Hy het ook daarmee die basis gelê waarmee ons alle ander mense kan vergewe vir onregte aan ons gedoen, wat ’n belangrike deel van ons totale gesondheid is.
- God het nou ’n nuwe wet op ons hart geskrywe (Eseg 36:26) en ons hoef nie nou meer (net) uiterlike voorskrifte te volg nie – innerlik sal Hy ons sê wat ons moet doen. (Met respek – ’n ingeboude geestelike GPS)
- God gee aan elke kind van Hom ’n altyddurende nuwe hoop vir die toekoms omdat hy weet dat God in alle dinge in beheer is (Rom 8:28). Daar is vir die toegewyde gelowige geen rede om swartgallig te wees oor die toekoms nie.
Hierdie waarhede word nie in die Judaisme verkondig nie. Dit vorm ook nie die fokus waar die mistieke belewenis van pseudo-Joodse praktyke nagestreef word nie.
Is daar dan plek vir mistieke ervarings in die christelike kerk? Natuurlik is daar plek daarvoor, want die Bybel praat tog daaroor. Dit is egter van die uiterste belang dat die oorsprong van sulke mistieke belewenisse bo verdenking moet wees, anders sal die kerk mislei word. Een ding is seker, en dit is dat die nastrewe van ’n mistieke benadering tot geloofsbelewing gebaseer op elemente van Joodse denke baie gevaarlik kan wees en warskynlik nie die toets van die Nuwe Testamentiese openbaring van Christus sal kan deurstaan nie.