‘Gevolge sal oor wêreld weerklink, nie net Oekraïne’ – Dirco’n Residensiële gebou in Chuguev is ook vernietig nadat dit deur Russiese magte gebombardeer is (Foto: Aris Messinis, AFP) Die Suid-Afrikaanse departement van internasionale betrekkinge en samewerking (Dirco) het Donderdag ’n beroep op ’n vreedsame oplossing vir die toenemende konflik tussen die Russiese Federasie en Oekraïne gedoen. Dirco sê die konflik sal “ongetwyfeld menslike lyding en vernietiging tot gevolg hê”, wat nie net Oekraïne sal raak nie, maar “oor die hele wêreld sal weerklink”. Maroela Media het vroeër berig dat Russiese troepe Oekraïne nou ook vanuit Belarus in die noorde, Krimea in die suide en in die oostelike streek van Kharkhiv en Luhansk aanval. Talle mense is reeds dood nadat Rusland Oekraïne Donderdagoggend ingeval het. “Geen land is immuun teen die gevolge van hierdie konflik nie. Soos die Verenigde Nasies (VN) se sekretaris-generaal aangedui het, sal die konflik ’n groot invloed op die wêreldwye ekonomie hê, net wanneer ons uit die Covid-19-pandemie beweeg. So baie ontwikkelende lande moet ruimte hê vir herstel.” Die regering doen ’n beroep op Rusland om sy magte onmiddellik uit Oekraïne te onttrek in ooreenstemming met die VN se handves. Dié handves beveel alle lidlande om hul internasionale geskille op vreedsame wyses te besleg sodat internasionale vrede en geregtigheid nie in die gedrang gebring word nie. “Suid-Afrika beklemtoon respek vir die soewereiniteit en territoriale integriteit van state. As ’n nasie wat deur onderhandeling tot stand gekom het, waardeer Suid-Afrika altyd die potensiële dialoog om ’n krisis te voorkom en konflik te ontwrig. “In ooreenstemming met ons sterk verbintenis tot die vreedsame oplossing van konflik, doen Suid-Afrika ’n beroep op alle partye om groter pogings aan diplomasie te wy en om ’n oplossing te vind wat sal help om verdere geweldstoename te voorkom.” Dirco meen die deur van diplomasie moet nooit gesluit word nie, selfs al het konflik nou uitgebreek. “Ons doen ook ’n beroep op alle partye om die situasie in ’n strewe na skikking te benader, met alle kante wat internasionale reg respekteer. “In die lig van die toenemende konflik doen ons ’n beroep op alle partye om diplomatieke pogings te hervat om ’n oplossing te vind vir die knelpunte wat deur Rusland uitgespreek is. Suid-Afrika doen verder ’n beroep op alle partye om menseregte te handhaaf en te beskerm en by hul verpligtinge in terme van internasionale reg en internasionale humanitêre reg te hou.” Rusland het Donderdagoggend Oekraïne ingeval (Foto: Aris Messinis, AFP) Die Suid-Afrikaanse regering sê hy gaan voort om streeksinisiatiewe soos die Minsk-ooreenkomste te ondersteun en aan te moedig, en dat hy die werk van die Normandië-formaat, die Trilaterale Kontakgroep en die Organisasie vir Veiligheid en Samewerking in Europa (OVSE) verwelkom. “Suid-Afrika doen ’n beroep op die VN se veiligheidsraad om sy rol in die soeke na vrede te speel. Die veiligheidsraad bly die primêre liggaam wat belas is met die mandaat om internasionale vrede en veiligheid te handhaaf en hy moet sy verantwoordelikheid ten volle in hierdie verband uitoefen.” Dirco sê sy ambassade in Kiëf hou die verwikkelinge fyn dop en dat Suid-Afrikaanse burgers in Oekraïne bygestaan word. “ANC moet Brics-lidmaatskap gebruik” Die DA het ’n beroep op die ANC gedoen om sy Brics-lidmaatskap te gebruik om Rusland se inval in Oekraïne te veroordeel en onmiddellike onttrekking te versoek. Suid-Afrika is ’n lid van die Brics-groep van lande, wat bestaan uit Brasilië, Rusland, Indië, China en Suid-Afrika. “Suid-Afrika is ’n ondertekenaar van die VN se handves wat alle lande daartoe verbind om internasionale vrede en veiligheid te handhaaf. “Rusland het hierdie bepaling oortree en Suid-Afrika se gebrek aan optrede sal neerkom op ’n stilswyende goedkeuring van Rusland se optrede,” sê Darren Bergman, die DA se woordvoerder vir internasionale betrekkinge. Ontploffings en geweervuur is sedert Donderdagoggend oor die hele Oekraïne gehoor ná Rusland Oekraïne ingeval het (Foto: Anatolii Stepanov, AFP) Die party sê voorts dat Naledi Pandor, die minister van internasionale betrekkinge, vir Ilya Igorevich Rogachev, die Russiese ambassadeur in Suid-Afrika, moet ontbied en eis dat Rusland onmiddellik sy militêre veldtog in Oekraïne staak en sy troepe onttrek. “Poetin se inval in Oekraïne het wydverspreide veroordeling oor die hele wêreld ontvang en die Suid-Afrikaanse regering se stilswye is uiters kommerwekkend. Die Russiese president se droom van ’n ‘ryk’ hou nie net ’n bedreiging vir Oekraïne in nie, maar ook vir die hele Oos-Europa. Versuim om Poetin nou te keer, sal nadelig wees vir wêreldvrede.” Bergman sê Suid-Afrika moet sy rol speel om te verseker dat Poetin “na die onderhandelingstafel” gebring word. “Sy skending van Oekraïense territoriale integriteit en soewereiniteit is ’n direkte skending van internasionale reg en mag nie toegelaat word nie. “Deur Poetin toe te laat om met moord weg te kom, maak min. Pandor ’n bespotting van haar eie regering se buitelandsebeleidsleer om ubuntu-diplomasie en beskerming van menseregte na te streef.”