Geloftedag: Om anders te sienGeloftedag. Argieffoto. In Deuteronomium 1 ontmoet ons die bejaarde Moses en Israel in die woestynvlakte, oos van die Jordaan. Moses is 120 jaar oud. In Deuteronomium is hy besig met sy afskeidstoespraak. Hy blaai terug in die verlede om vir Israel te herinner aan die woestynpad wat God met hulle gestap het. Moses herinner hulle daaraan hoe hulle pa’s, ma’s, oupas en oumas 40 jaar gelede ook op die drumpel van Kanaän gekamp het. Hulle was onseker en bang. Op hulle aandrang het Moses 12 spioene gekies om die beloofde land te gaan verken. Die 12 spioene het teruggekom met wonderlike nuus. “Die Here ons God gee vir ons ’n goeie land.” Hulle het swaar gedra aan die vrugte van die land. Die enigste probleem was die Enakiete. Die reuse. Boonop woon hulle in groot stede en skuil agter sterk mure. Israel se moed was gebreek. Op moedverloor se vlakte wou hulle nie hulle laat oortuig toe Moses hulle verseker: “Moenie bang wees nie. Moenie skrik nie. Die Here gaan voor julle uit. Hy sal vir julle veg.” Toe die beslissende oomblik aanbreek waar hulle hul toekoms, hul lewe, hul kinders in die hande van die Here moet plaas, toe deins hulle terug … met katastrofiese gevolge. Laat ons nie te vinnig oordeel nie. Ek het tog simpatie met Israel. Ons voel dikwels ook maar klein en swak, weerloos en onvoorbereid om die toekoms in besit te neem. Ons kom ook te staan voor reuse uitdagings wat groter en sterker as ons is. Dit gebeur so maklik dat ons geloof op moedverloor se vlakte kan beland. Veertig jaar later staan Josua op dieselfde plek. Op die drumpel van Kanaän. Kan jy jou voorstel hoe onseker Josua op die woetynvlakte oos van die Jordaan moes voel? Geloftedag word regoor die land gevier. Argieffoto. Moses, die Godsman met sy vaste geloof, die persoonlike vriend van die Here, die ordeskepper, die bouer van ’n volk, is dood. Maar, Josua het gekies om die Here te glo. Hy het gekies om die Here op sy Woord te neem. Geloof beteken allermins dat Josua blind is vir die realiteite, die reusebedreigings, die feitlik onmoontlike taak op hande. Dit beteken ook nie dat Josua ’n geloofsaktivis is wat blindelings en onvoorbereid Kanaän gaan binnestorm nie. Geloof beteken om anders te sien. Om agter die sigbare realiteite wat ons bedreig, die onsigbare helder te kan sien. Om agter die reuse, God raak te sien. Daar kom tye wanneer ’n mens, ŉ gesin, ŉ gemeenskap, ŉ land voor ’n beslissende oomblik te staan kom. Geloof wat anders sien, gee ons die onderskeidingsvermoë om op hierdie beslissende oomblikke die regte geloofskeuse te maak. Vandag vier ons reg oor die land Geloftedag. Die Groot Trek is ook ’n woestyn- en intogverhaal. Dit is veral die verhaal van geloof wat anders sien. Met die verfilming van die Groot Trek 175-dokumentêr vir kykNET het ons die laaste aand in die Bloedrivier-walaer gekamp. Ons moes die aand die Gelofte verfilm. Teen sonsondergang het ons presies gedoen, wat ek my voorstel, die ou Voortrekkers ook gedoen het. Ons het geëet, skottelgoed gewas en daarna na die middel van die walaer gestap om die Gelofte te verfilm. Die aand was koud en donker. Die maan het agter die wolke verdwyn. Op daardie oomblik was dit so donker dat jy nie jou hand voor jou oë kon sien nie. Dit was so pikdonker dat dit selfs onmoontlik was om die wit 4×4-voertuie op die rand van die walaer te sien. Amper soos die aand van 15 Desember 1838. Uit historiese bronne weet ons die reuse-Zoeloeleër, die magtigste en effektiefste leër in Afrika, was besig om die walaer te omsingel. FA Venter beskryf dit treffend. Hoe daardie handjievol mans gedink het aan hulle gesinne wat iewers anderkant ’n duisend heuwels in die donker wag. Vasgekeer in laers. As hulle sou misluk in hulle reusetaak sou daar geen keer gewees het aan die tragedie wat sou volg nie. Die uitkoms van die Groot Trek was op die spel. Die lewe van hulle vroue en kinders was op die spel. Vrees het soos die digte, koue mis wat die walaer toevou, hulle harte omklem. Ek kan my voorstel hoe hulle op daardie donker aand van 15 Desember teruggedink het aan die bloedjaar van 1838. ’n Jaar wat met soveel toekomshoop en drome begin het en so tragies geëindig het. Teen Desember 1838 was die Voortrekkers ’n getraumatiseerde gemeenskap wat op die mespunt van ’n beslissende oomblik te staan gekom het. Sonstraal op die senotaaf in die Voortrekkermonument. Foto: Commons.wikimedia.org Die Gelofte gaan nie oor mag en krag, oorwinning of nederlaag, swart of wit nie, of om die Here vir jou saak in te span nie. Daardie donker, koue aand in die walaer by Bloedrivier terwyl ons die Gelofte moes verfilm het ek besef: kyk ’n gelowige op en bely jou afhanklikheid voor God. Die Gelofte is ’n belydenis van afhanklikheid van mense wat gekies het om deur geloof anders te sien. Die Gelofte is ’n keuse vir hoop op die Here alleen. Dit is ’n getuienis van mense wat klein geword het, voor ’n groot Here. Wat bely: “Hier staan ons voor die Heilige God van hemel en aarde.” Dit is geloofstaal wat die onsigbare sien. Dit is vertroue wat in ’n krisis vrees oorwin en rustigheid bring. Dit is afhanklikheid wat toekomshoop skep. Gelowiges het altyd ’n keuse. ’n Keuse om anders te kyk. Om God te sien. Om Hom op sy Woord te neem as hy sê: “Moenie bang wees nie. Ek is by jou.” Wanneer ons vanuit God se perspektief na ons reuse kyk, sal ons vind dat groot reuse klein word, dat sterk stede swak word, dat God vir ons en ons kinders met die oorvloed van hierdie land sal sorg. Dit het Hy beloof. Sy Woord is genoeg.