Die fokusteks sê dat die rede vir en die betekenis van die vleeswording daarin geleë is dat Christus letterlik sy liggaam aanbied en offer as instrument in God se allesomvattende heilsplan vir die wêreld, daarom is Betlehem die prelude tot Golgota. Israel verlang vuriglik na hierdie heilsbedeling, daarom bid Psalm 80 die Adventsgebed: "Verskyn tog aan ons, red ons, hou U hand oor ons" – en Miga 5 beloof dat hierdie bede verhoor sal word as die Koning in Betlehem gebore word. In die lofsang van Maria (Luk. 1:56 e.v.) word die allesomwentelende en transformerende krag van hierdie Koning uitgejubel deur haar (en hulle) wat haar (en hulle) tot beskikking van God stel omdat sy (hulle) vas glo "dat in vervulling gaan wat die Here beloof het" (Luk. 1:45). Hiertoe moet die liturgie die gemeente beweeg: in gebed, lied, verkondiging tot by die tafel van die Here waar die gemeente Hom begroet wat gekom het, kom en weer sal kom.
Lied 345:1, 2, 4/NSG 81:1, 2, 4
Hy vra van jou dat jy reg sal laat geskied,
dat jy liefde en trou sal bewys,
dat jy bedagsaam sal lewe voor jou God.
Om die Here te dien, dit is wysheid (Miga 6:8-9).
Hy sal ons weer genade betoon,
Hy sal ons sondes tot niet maak,
Neem, eet, dink daaraan en glo dat sy liggaam gebreek is tot ’n volkome versoening van al ons sondes. Neem, drink en dink daaraan en glo dat sy kosbare bloed vergiet is tot ’n volkome versoening vir al ons sonde.
Die almagtige God, Hy wat tot ons redding verskyn het,
Is by en met u in hierdie dag ... en al die dae wat voorlê. Amen.
PREEKSTUDIE – HEBREëRS 10:5-10
Die leesrooster se fokusteks begin met die woord "daarom" (n.a.v. Gr. dio). In hul grammatikale analise van die Griekse Nuwe Testament vertaal Zerwick en Grosvenor dié woord binne die konteks van ons teks met: "so it is that." Louw en Nida bespreek dié woord onder die semantiese domein "verhoudinge", in die sub-domein "resultaat" of "gevolg". Hulle verduidelik die semantiese betekenis daarvan as: "relatively emphatic markers of result, usually denoting the fact that the inference is self-evident - `therefore, for this reason, for this very reason, so then’."
In die NAV word die tema van vers 1-4 met vier woorde aangedui: "Die wet van Moses" (Gr. slegs twee woorde: ho nomos). Die wet (Gr. nomos) word verbind aan die voorskrifte om offers (Gr. thusiais) te bring, maar vers 1 sê uitdruklik dat die wet beperkinge het met betrekking tot die verlossing van sonde vir dié wat offers bring – die aanbidders (Gr. latreuontas). Die offers het wel `n positiewe funksie, naamlik dat dit herinner (Gr. anamnesis) aan die mens se sonde (Gr. hamartión) wat voortduur. Dit het dus die simboliese betekenis dat die aanbidder behoefte het aan verlossing. Die jaarlikse offers het verder die funksie dat die bloed (Gr. haima) van bulle en bokke as simbool van reiniging, nie in staat is om sondes weg te neem nie (3&4). In dié sin beklemtoon die offers die simboliese leegheid daarvan. Dit kan nie die behoefte aan verlossing bevredig nie, maar beklemtoon eerder die noodsaaklikheid dat die behoefte bevredig moet word.
Die resultaat van Christus se koms na die wêreld in verhouding tot die offers wat deur die wet voorgeskryf is, word in vers 9 aangedui, naamlik dat God die wetlike voorskrif om offers van diere te bring, afgeskaf het. In die plek daarvan het Jesus Christus sy liggaam (Gr. sómatos) as offer gegee (10). Dit is `n eenmalige en finale offer (Gr. ephapax). In die volgende perikoop word die "bloed van Jesus" (19) beklemtoon (Bierman). Dié offer van Christus het `n deurslaggewende rol gespeel ten opsigte van die aanbidders se verhouding tot God. Daardeur is "ons" (Gr. esmen) voor God heilig verklaar (Eng. "been made holy" – NIV), vir Hom afgesonder (NAV – Gr. hégiasmenoi). Dit is die "werklike beeld (Gr. eikonia) van die weldade wat sou kom" (1). Dit vervang die wet met sy offers as "skadubeeld" (Gr. skian) daarvan (vgl. Johnson). Christene het deur Christus toegang tot die hemelse werklikheid verkry, sonder verdere bemiddeling van die gebruiklike offersisteem (Ascough).
Oliver vat die boodskap van ons perikoop in die volgende woorde saam: "Omdat Jesus die volk se hoëpriester is, verwys die outeur na die jaarlikse sond-offer wat namens die volk op die Dag van Versoening gebring is. Daardie diereoffers kon egter nie in die werklike behoeftes van die mens voorsien nie, want die Levitikus kultus kon nie die gewete van die mense skoonmaak nie. Jesus was egter die effektiewe priester wat selfs hierdie versperring tussen mens en God verwyder het, deurdat Hy as offer gegee is (9:26). Die outeur vind die wese van hierdie offer reeds in Psalm 40:6-8, waar die persoon besef het dat die diereoffer nie sy saak met God kan regstel nie, en besluit het om homself aan God toe te wy. Hierdie persoon se woorde word herhaal in Christus se woorde in 10:5, wanneer Hy na die wêreld kom. So is die volk geheilig deur die bloed van Jesus (10:10) en kan hulle die heiligdom van God betree op grond daarvan (10:19)."
Die Revised Common Lectionary, Episcopal Book of Common Prayer en Roman Catholic Lectionary plaas die fokus vir dié laaste Sondag van Advent op voorbereiding vir Christus se menswording in die verlede. Die liturgiese lesings vir dié Sondag begin met Miga 5:2-5a se boodskap oor die koms van die herder-koning van Israel en sy geboorteplek’ Betlehem. Psalm 80:1-7 roep tot die Herder van Israel met `n drieledige pleit om herstel en redding. Hebreërs 10:5-10 fokus in meer besonderhede op die messiaanse verlossingsplan. Die evangelie lesing (Luk. 1:39-56) lig Maria se rol uit, die persoon deur wie die Messias in die wêreld gebore word. Verlossing (salvation) is `n belangrike tema in dié lesings, maar "we must be conscious that their focus is not simply spiritual salvation but also a new sociopolitical reality in which the poor and oppressed are brought liberation" (Ascough).
Die literêre konteks (7:1-10:18) van ons teks vorm volgens Goppelt (In Bierman) die hoogtepunt van die Hebreërbrief’ die leerstellige deel. Die inhoud van Hebreërs val in twee duidelik onderskeibare komponente uiteen, `n tetiese of leerstellige en `n parenetiese of vermanende, aanmoedigende deel. Die skrywer vleg die twee gedeeltes ineen (Robinson). Hy begrond sy raad, vermanings en bemoediging (parenetiese) in die belangrike waarhede (leerstellige) van die Christen se geloof (Bierman; vgl. Johnson). Die leerstellige gedeeltes dra `n Christologies-kultiese karakter (veral 7:1-10:18), terwyl die vermanende gedeeltes histories-ekklesiologies van aard is (veral 2:1-4; 3:7-19; 4:14-16; 5:11-6:20; 10:19-39 en 12:1-13:25) (Robinson). In die leerstellige deel waarin ons teks val, word Christus se verlossingswerk in terme van die Ou-Testamentiese kultus (met sy hoëpriester, heiligdom, offers) beskryf. Met `n duidelike prentjie van Jesus en sy verlossingswerk, wil die skrywer sy lesers in hul geloof versterk (Bierman).
Ascough wys op `n derde konteks waartoe ons teks die leser oproep’ dié van antieke Israel. Die kenmerkende Christosentriese fokus van ons teks staan nie teenoor die godsdienstige ervaring van antieke Israel nie. Die aansluiting by Psalm 40 beklemtoon juis `n belangrike gedagtelyn in die Hebreeuse Bybel, naamlik dat God nie `n behoefte het aan offerande sonder die totale mens se volkome toewyding nie. Vir baie van die vroeë Christene wat uit die Jodedom oorgekom het, was dit nie `n probleem om in Jesus as die Christus (Messias) te glo nie. Hulle het wel probleme ervaar met die gedagte dat sy dood verlossingswaarde het, en so in die niemandsland tussen tempeldiens en Christusdiens beland. Vir hulle was die liturgiese sentrum leeg. Die simbole het hulle nie aangespreek nie (Robinson). Die Hebreërskrywer sluit by die sentrale gedagte van geregtigheid in die Joodse godsdiens aan. Godsdienstige rituele en praktyke wat nie gestalte vind in dade van sosiale geregtigheid nie, is vir God verwerplik. Godsdiens behels veel meer as die bring van offers en die bloed van bulle en bokke. Diens aan God vra oorgawe en toewyding.
Vir die prediking van ons fokusteks is die Hebreërbrief se Christologie belangrik. Met die oog op `n nuwe geloofsvisie in moeilike omstandighede ontwikkel die skrywer `n unieke tweeledige Christologie en ekklesiologie. Johnson sê: "The Christology of Hebrews is extraordinarily full. It contains a clear statement of the Son’s pre-existence (1:2; 10:5), of his incarnation (2:14-18; 10:5-7), and of his sacrificial, atoning death (1:3; 2:9; 6:6; 7:27)." Hebreërs maak ook buitengewoon baie gebruik van Jesus se titels. Hy gee voorkeur aan sowel die enkelvoudige naam Jesus, met klem op die Messias se mensheid, as die naam Christus, wat die messiaanse werk reflekteer. Die saamgestelde naam Jesus Christus word volgens Johnson slegs drie keer gebruik, onder andere in 10:10.
In `n volgende fase van die prediking kan dan op mense se idees van Jesus gefokus word, asook hoe daardie opvatting in Advent en Kerstyd gestalte kry. Baie mense het `n sentimentele houding ten opsigte van die geboorte van Jesus Christus. Daar is `n soort nostalgiese gevoel oor die kindjie in die krip, met `n gepaardgaande verlange na ouerskap. Ascough herinner egter daaraan dat ons teks uit Hebreërs die "horrifying mission" van die kindjie in die krip beskryf. Hy het na die wêreld gekom om sy eie liggaam as `n eenmalige sonde-offer deur die dood heen, aan God te skenk. Daardeur het Hy die weg tot heiliging van die mensdom geopen. Christus het die skeiding tussen God en God se kinders kom ophef. Ascough sê: "God has come into our midst, and through Christ we can enter into God’s midst directly. Yet with this opportunity comes the responsibility to consider the plight of others."