Dr MJ du Plessis Gereformeerde Kerk Bellville Datum: 11 Julie 2004 (oggend)
Lofpsalm 25:1, 2
Psalm 99:4, 5
Psalm 100:2, 3, 4
Skriflesing: 1 Konings 2
Teks: 1 Konings 2:32
. . . en dat die HERE sy bloed op sy eie hoof laat neerkom.
Elke mens wat op die genade van Christus wil rondry en God tart met doelbewuste ongehoorsaamheid, gaan hom vasloop.
Dit is so dat ons nooit die Here se genade moet onderskat nie. Hy vergewe ons ons sondes. Dis waar.
Die Here vergewe ons geweldige growwe sondes ook. Maar dit beteken nou beslis nie dat ons die genade van die Here mag oorskat nie.
Wanneer 'n mens aanhoudend doelbewus ongehoorsaam is, dan reken die Here jou hierdie sondes toe, want mens mag nie agter die goedheid en liefde van God wegkruip om aan te hou sondes doen nie. Ons leer dit in hierdie stukkie geskiedenis.
Volgens die tradisies van Israel moes Adonia die nuwe koning word.
Dawid is al baie oud. Hy lê eintlik magteloos op sy bed.
Hy is so oud dat hy nie self meer sy liggaamstemperatuur kan behou nie, en die volk het vir hom 'n jongmeisie uit die volk uitgesoek wat hom verpleeg het, en wat ook snags by hom geslaap het sodat hy kan warm word.
Dis nou tyd dat die nuwe opvolger aangewys moet word.
Adonia is egter innerlik sleg. Hy is bang dat sy pa hom oor die hoof sal sien en een van sy ander broers koning maak. Miskien het hy geweet van die belofte wat Dawid aan Batseba gemaak het dat hulle seun Salomo hom as koning sou opvolg, wie weet?
Hy het toe 'n staatsgreep beplan. Om sy plan te laat slaag moet hy invloedryke persone aan sy kant hê.
Hy kry sulke invloedryke ondersteuners in die priester Abjatar, en Joab, Dawid se leërowerste.
Hulle beplan dat hulle staatsgreep by 'n maaltyd sal plaasvind.
Die hele beplanning was geweldig agterbaks, want Salomo is nie genooi nie. Ook nie die profeet Natan nie, en ook nie Dawid se helde nie. Hulle moes in die donker gehou word, en dan oorval en oorrompel word. Dis hoogverraad. Dit is strafbaar met die dood.
Die saak het dan ook uitgelek, en Dawid het Salomo as koning laat salf voordat die staatsgreep uitgevoer kon word. Terwyl Adonia se maaltyd aan die gang was, het die boodskappers die tyding kom vertel dat Salomo gesalf is as koning. Meteens was die posisie vir drie mense baie benard.
Hulle was Adonia en sy twee medesamesweerders, Abjatar en Joab. Hulle aldrie sou nou die doodstraf kry as daar nie begenadiging was nie. Dan sien ons hoe die Here sy genade bewys.
Adonia hardloop na die altaar toe en gryp die ramshorings vas. Dit is 'n simboliese daad. Ons lees in Exodus 21:14 dat die Here die altaar as 'n toevlugsoord aangewys het.
Om aan die altaar te vat, veral dan die horings, beteken dat daardie persoon hom onder die versoenende genade van God stel.
Nou hoef 'n mens nie 'n teoloog te wees om te verstaan dat hier in Ou-Testamentiese taal na Christus verwys word nie! In Hom is die versoenende genade van God geopenbaar.
Adonia word toe deur Salomo begenadig. In hom word Adonia en sy medepligtiges hierdie keer begenadig, want Salomo is hier tipe van Christus, en hy voer Christus se opdrag uit. Hy gee genade aan hom wat daarvoor smeek by die altaar.
Maar nou moet u ook daarop let dat genade nie sonder voorwaarde geskenk word nie.
Salomo verleen genade, maar dan moet Adonia hom voortaan as 'n betroubare man vertoon.
En saam met hom geld die genade en voorwaarde ook sy medepligtiges – soos wat ons met geloof moet antwoord en met gehoorsaamheid op die verlossing wat ons in Christus het.
Nou gaan dit nie hier oor werkheiligheid nie. Dit gaan suiwer oor genade.
Adonia en sy aanhangers het niks gedoen wat die genade wat hulle ontvang, bewerk nie.
Maar as ons nou vergewing van sondes ontvang sonder dat ons dit ooit verdien, beteken dit nou nie dat ons maar onvoorwaardelik kan aangaan met sondig, en dan maar net elke keer staatmaak op vergifnis omdat ons dit sonder verdienste ontvang nie.
Adonia het egter genade anders verstaan. Hy het genade beskou as 'n middel om voort te gaan met die kwaad.
Daarom kom hy na Batseba toe. Salomo was maar so tussen 18 en 20 jaar oud op hierdie stadium, en Adonia het gedink dat Salomo dan beslis nog na sy moeder se aanbevelings sou luister.
Hy kom vra of hy Abisag as 'n vrou kan kry. Batseba sien geen kwaad in die versoek nie, en sy dra dit ook so oor aan Salomo.
Die Here maak egter Salomo se oë oop vir die gevaar.
Hy verstaan meteens dat daar 'n groot deel van die volk is wat Adonia eintlik as koning sal wil sien omdat die tradisie van die volk dit so wil hê.
Hy weet ook dat Adonia aanhang het onder die invloedryke mense, byvoorbeeld Joab en Abjatar. As Adonia nou vir Abisag as vrou kry, is dit vanselfsprekend dat die volk Salomo gaan verwerp, en Adonia as koning gaan aanvaar, want hy het dan die vorige koning se vrou geërf.
Hy sien hoe Adonia sy genade misbruik om hom van sy troon af te gooi.
Adonia sien dus genade as swakheid. Dis tipies van die sondige mens om genade as swakheid te sien, en dan 'n tree verder in die sonde in te gee.
Daarom sweer Salomo dat Adonia Abisag gevra het ten koste van sy eie lewe.
Sy genade vir sy broer het nou gedaan geraak. Want sy broer het nie gebly by hulle ooreenkoms van genade nie.
Hy het vroeër al die dood verdien vir sy verraad, en nou probeer hy weer verraad pleeg. Daarom word die doodsvonnis nou voltrek. Benaja stel Adonia tereg op Salomo se bevel.
Nou leer die Bybel ons meer. Met ons sondes sleep ons ander saam met ons in die verderf in.
Joab en Abjatar was wel die vorige keer saam met Adonia in die onwettige saak betrokke, maar hierdie keer het hulle beslis nie daarvan geweet nie. Daar staan in die Bybel:
Toe die gerug by Joab kom . . .
Letterlik staan daar dat die nuus Joab opgesoek het.
Abjatar, die priester, word as gevolg van Adonia se tweede oortreding onder huisarres geplaas. Joab het egter by die aanhoor van die nuus na die altaar toe gevlug – soos Adonia die eerste keer gedoen het. Die voorwaarde vir die behoud van sy lewe het nou verstryk.
Mens kan nou vra waarom Joab so vreemd optree.
Die antwoord is dat sy gewete sy skuld verklaar het. Dit staan ook hier geskryf dat hy Adonia aangehang het. Dit was sy man vir hierdie koningskap.
Al het hy nie aan hierdie laaste beplande verraad van Adonia deelgeneem nie, was die gesindheid in sy hart teenoor die koning wat deur God aangestel was, nie reg nie.
Hier staan dat die nuus as 't ware gekom het en Joab opgesoek het. Net so werk die Heilige Gees ook.
Die Evangelie van Jesus Christus kom soek 'n mens ook op.
Jy weet van al die kwaad in jou hart, al weet geen ander mens daarvan nie.
As die dood naby kom, is jou skuld die eerste wat voor jou kom staan. Daarom het Joab dadelik na die altaar toe gevlug.
Wat Joab vergeet het, is die feit dat die genade van die altaar nie vir moordenaars geld nie.
Hier is die groot geloof waarmee Joab aan die altaar vasklou, nie so opreg soos wat dit lyk nie. Hy skop maar net 'n groot vertoon op.
Hy wou die volk laat sien hoe 'n slegte en wrede koning hierdie Salomo is as hy hom hier teen die altaar laat doodsteek.
Hy wou aan die volk toon dat Salomo nie hou by die wette van die Here nie. Die Here se wet sê dat iemand teen die altaar asiel kry, en daar word nou nie aan hom asiel bewys nie.
As Salomo hom sou begenadig, sou hy dit as swakheid beskou, en van Salomo se goedheid misbruik maak teen hom.
Nou blyk die besondere insig van Salomo al daarin dat hy toe die wet en die geskiedenis van sy volk beter ken as Joab.
In die eerste plek geld hierdie genade van God nie vir moordenaars nie.
Verder het hy geweet dat Joab twee onskuldige moorde gepleeg het. Hy het vir Abner en Amasa onskuldig en agterbaks vermoor sodat hy hulle posisies kon kry. Dawid was nie eers bewus van die feit dat Joab hulle sou vermoor het nie. Hy het maar ná die tyd eers uitgevind wat gebeur het. So sê Salomo dit ook hier.
Daarom stuur hy Benaja om Joab teen die altaar dood te steek waar hy aan die horings van die altaar vasgehou het.
Hy is ook begrawe, sodat die smet van die moorde en sy ander kwaad verwyder is, weg van die koning en sy huis af.
Hy is ook begrawe – weg van die koning en sy huis af – sodat die smet van die moorde en sy ander kwaad verwyder is.
Laat sy bloed op sy eie hoof neerkom. Ons ken hierdie woorde byna net so in die Nuwe Testament.
Jesus word verhoor. Hy word onskuldig bevind.
Maar dan eis die volk sy dood. Hulle is bereid om die verantwoordelikheid te dra vir die moord op God se Seun – al is Hy onskuldig bevind. Toe skreeu hulle:
Laat sy bloed op ons en op ons kinders kom! (Matt. 27:25 AFR53)
Die sondaars se sondes kom op hulle eie hoof neer. Dis ook 'n deel van die werk wat Jesus volbring het. Hy het genade bewerk vir die wie se sondes hulle sal vernietig maar wat Hom as hulle Verlosser aanbid.
Hy bewerk genade vir dié wat glo. Vir dié wat berou het. Vir dié wat werklik stry teen sonde en oortredinge.
Hy bewerk genade vir hulle wat met alle kragte aan God gehoorsaam wil wees, wat nie genade as 'n geleentheid sien om weer te sondig nie.
Maar Jesus bewerk ook oordeel vir die mense wat aanhoudend in die sondes volhard.
Hulle word verantwoordelik gehou vir wat hulle gedoen het. Dis wat dit beteken as die Here hulle hulle eie bloed op hulle hoofde laat neerkom.
Dit sluit ook aan by die wederkoms. Dan kom Jesus op die wolke om te oordeel oor die lewende en die dode. As al sy werk net genade was, waarom moet Hy dan oordeel? Dan moet almal mos hemel toe gaan!
Kom ons pas nou die beginsel van Adonia en Joab se sondes toe in ons eie lewens. Dit is duidelik dat hierdie stuk geskiedenis iets openbaar oor mense wat altyd lieg.
Daar is mense wat baie moeite het om suiwer die waarheid te praat. Daar moet altyd 'n element van onwaarheid iewers wees. Waarom?
God gaan sulke mense straf, want met voortdurende oneerlikheid kan hulle nie aanspraak maak op genade nie, want hulle waardeer nie die Here se genade nie.
Dieselfde geld dié mense wat gedurig kwaad soek in ander mense se woorde en optrede.
Mense wat so optree, is maar net 'n Adonia wat kwaad wil bewerk waar daar nie kwaad is nie!
Moenie altyd jou naaste beskinder en van sy eer besteel nie. Sulke mense sal soos Adonia en Joab met hulle lewe daarvoor betaal. As 'n kwaadsteker eers in die geweld van die hel is, sal dit te laat wees om berou te hê oor die kere wat hy God en sy naaste te na gekom het.
Wat moet ons dan doen? Ons moet liefhê – soos Salomo.
Hy het eers hulle lewens gespaar – maar eers toe dit duidelik word dat daar geen ander pad was nie, het hy opgetree.
Daarom moet ons onderskei tussen waarheid en leuen. 'n Christen kan nie net aanhou liefhê en vergewe nie.
Jesus het vir sy dissipels gesê dat hulle die stof van hulle voete moet afskud as die stede nie wil luister nie.
Salomo het Adonia en Joab doodgemaak omdat hulle duidelik bewys het dat hulle die waarheid nie kon dien nie.
Ons moet dus onderskei – soos dit ook in Filippense 1 staan. Onderskei die dinge waarop dit aankom.
Vergewe die kwaad en betoon liefde in die Naam van die Here.
Maar breek ook met die kwaad – in die Naam van die Here.
Dié wat God geweld aandoen, se bloed moet op hulle eie hoofde neerkom.
Ons slaan ons oë op na U alleen wat in die hoogtes woon, en ons bid deur die ure tot ons verlossing kom! Here, U alleen is ons hulp! U is oor ons bewoë! Seën ons hierdie week, en elke oomblik in al ons kragte! Ons smeek dit alleen uit genade.