Wildeman van die Kalahari
JY LEES NOU Wildeman van die Kalahari
Hans die Arabier se onuitwisbare merk in LBW...
Tuis / Eeufees / Groot geeste
Die Wildeman van die Kalahari het agter 'n swart masker vir hom naam gemaak. Daar was egter veel meer agter sy stoeiery - hy het sy stoeigeld in sy boerdery ingesteek.
Agter 'n swart masker het die Wildeman van die Kalahari Saterdagaande in die stoeikryt geld vir sy boerdery verdien. Drie jaar het die land gegis oor wie hy is. Toe haal hy nou die aand sy masker af . . . En Landbouweekblad kon na sy plaas gaan kyk.
Uit: Landbouweekblad, 10 Januarie 1961
Drie jaar en drie maande lank het ons boere Saterdagaande voor die radio stelling ingeneem om te luister hoe die gemaskerde Wildeman van die Kalahari grootpraat-stoeiers van oor die water met volstruisskoppe vasdruk. Niemand het geweet wie agter daardie swart masker skuil nie. Tot nou die Saterdagaand.
Nadat die Wildeman Johannes van der Walt (die tweede) in die ysskaatsbaan, Johannesburg, geklop het, het hy sy masker afgehaal. Die hele land het toe geweet sy regte naam is Mathinus Johannes Jacobs, 'n boer van Pretoria.
Landbouweekblad wou aan ons boere wys hoe hierdie sterk man se boerdery lyk. Op die plaas Swartkop, ongeveer agt myl van Pretoria, waar hy sowat 500 morg grond huur, het ons hom aangetref. Hy is vriendelik, gasvry en saggeaard. Mens kan nooit droom hy en die swart man wat vir Ski Hi Lee (280 pd.) so goedsmoeds oor die skouer slinger, is dieselfde mens nie!
Die Wildeman het hegtig teëgepraat toe ons hom vra om sy swart pak vir hierdie foto's aan te trek!
As daar een man in die land is met wie mens nie kan bekostig om hardekwas te raak nie, dan is dit hy. Kyk maar na bygaande foto's van hom. Sy krag kom hom sommer handig in op die plaas.
Mnr. Jacobs is nie eintlik 'n man wat baie van stelle gewigte hou om hom fiks te maak nie. Nee, hy wil liewer 'n konka kragparaffien op die sleepwa laai, 'n swaar klip uit die land dra, 'n sleepwa oplig en vashou onderwyl ou Jonas die wiel aanskroef, 'n sak of twee beesvoer op sy skouers laai . . . Hierdie dinge is baie interessanter.
En dit lyk of dié soort oefening goeie vrugte afwerp, want sedert mnr. Jacobs meer as drie jaar gelede tot die beroepstoeikryt toegetree het, is hy nog onoorwonne. Die "paar duisend pond" wat hy in die kryt verdien het, het hy alles in die boerdery gesteek, want hy hoop om eendag sy eie plaas te hê waarop hy met vleisbeeste kan boer.
Die konka kragparaffien is egter veel swaarder as die woeste Amerikaanse stoeier Skri Hi Lee (280 pd.) vir wie mnr. Jacobs (224 pd.) in die kryt so rondgegooi het.
As mens van vleisbeeste praat, klop die sterk man se hart vinniger. In 1956 het hy met vleisbeeste in Vryburg se wêreld gespekuleer. Hy het baie goed gedoen. Toe kom die bek-en-klouseer en pootjie hom.
"Ek moes 'n ander plan maak, maar ek sou enigiets anders aanvang as om in 'n kantoor te gaan sit," vertel hy. Van 1952 af tot 1954 was hy amateur swaargewig-stoeikampioen van Suid-Afrika en daarna was hy oorsee waar hy beroepstoei beoefen het. Hoekom nie weer gaan stoei nie? het hy homself afgevra. En so het dit gebeur dat bek-en-klouseer hom terug in die kryt gekry het.
Intussen het hy die grond naby Pretoria gehuur en vir hom melkbeeste aangeskaf. Hy het ook 'n pragtige ryperd gehad. Omdat hy niks anders gehad het om sy volstruisskoppe op te oefen nie, het hy sy perd daarvoor gebruik. Hy het die perd op die boud met volstruisskoppe gepeper waarmee die Dierebeskermingsvereniging glad nie tevrede was nie!
En die perd? "Hy't nie so baie dáárvan gehou nie!" Tog het hy die perd nooit regtig seer geskop nie.
Soos enige boer, het die Kalahari-man perde lief. Hier is hy by 'n jong vul. Omdat iemand sy ryperd gesteel het, leen hy nou maar sy buurman, mnr. J. Grove, se perd as hy vir perdry lus het.
'n Paar maande gelede is hierdie pragtige perd egter gesteel en mnr. Jacobs kon hom tot vandag toe nie opspoor nie. Ons bejammer die perdedief as hy van aangesig tot aangesig met die Wildeman moet kom!
Mnr. Jacobs hou sowat 75 Friese aan. Hy het 'n vasgestelde kwota van 80 gelling vars melk per dag in Pretoria, maar hoop om die produksie op te skuif. Hier sal sy stoeigeldjies moet help, want hoewel hy sy masker afgehaal het, gaan hy nog steeds as die Wildeman van die Kalahari in die kryt klim.
Die beeste kom dwarsdeur die jaar op veldweiding klaar, behalwe die melkkoeie wat in die winter kuilvoer, hooi en suiwelmeel kry. Hulle gee goed melk, sommige koeie tot 7 gelling per dag.
Mev. Doreen Jacobs het darem van haar man se stoeiery geweet. 'n Mens kan wel vir vriende verduidelik jy gaan beeste koop as hy die aand moet stoei, maar hoe maak jy dit aan jou vrou duidelik as jy nie die aand by haar kan slaap nie?
En die koeie kalf net so goed, want mnr. Jacobs gooi 'n koei wat nie gereeld vat nie, dadelik uit sy boerderykryt. Hoewel hy van die K.I.-stasie by Irene se dienste gebruik maak, het hy sy eie bul. Die bul word veral by swakker diere gebruik. Hy moet ook naweke instaan wanneer die K.I.-diens nie beskikbaar is nie. "Van my koeie is nogal lief om op 'n naweek bronstig te raak," sê mnr. Jacobs.
Intussen gaan hy maar so met sy melkbeeste en stoeiery aan. "As dit nie vir my gedoentes in die kryt was nie, sou die pad na 'n eie stukkie grond soveel langer gewees het," sê hy. Maar in die proses, voeg hy by, het hy ook nie sonder letsels daarvan afgekom nie! "Ek het 'n paar af-ribbes gehad, albei my skouerbene op een tydstip gebreek, geskeurde spiere opgedoen, snye aan my kop, kneusplekke . . ."
Ter will van die boerdery is die Wildeman egter bereid om nog meer van hierdie onwelkome behandeling te ontvang!
Rofstoeier net so tuis op plaas soos in kryt
Gary Player: SA se 'beroemdste boer'
Hengel-Springbok, model bou befaamde stoetery