Spioenasiebande-uitspraak: Wat gebeur nou?Pres. Zuma tydens gister se Vryheidsdagvieringe in Giyani. Foto: Elmond Jiyane Die hooggeregshof in Pretoria het Vrydag beslis die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG) se besluit om die korrupsieaanklagte teen pres. Jacob Zuma te laat vaar, was irrasioneel en moet hersien word. Maroela Media het met kenners gesels oor die pad vorentoe. Volgens dr. Llewelyn Curlewis, ŉ regskenner, het die NVG twee weke om eerstens te besluit of hulle teen die uitspraak gaan appelleer. Indien die NVG besluit om te appelleer, moet hy ŉ aansoek om verlof tot appèl indien. Die regters wat Vrydag se uitspraak voorberei het, moet dan besluit of die verlof tot appèl toegestaan word. “Indien die verlof tot appèl toegestaan word, gaan die saak na die appèlhof in Bloemfontein. Indien die appèlaansoek egter van die hand gewys word, kan die NVG direk na die appèlhof petisioneer.” Curlewis het gesê indien die appèlhof die regstreekse petisie aanvaar, gaan die appèlprosedure voort. “Indien die petisie van die hand gewys word, is dit die einde van die pad. Dit beteken dan die besluit om Zuma nie te vervolg nie word ter syde gestel en daar kan voortgegaan word met die klagtes teen hom.” Volgens Curlewis is dit onwaarskynlik dat die saak in die konstitusionele hof sal draai, aangesien dit bloot strafregtelike klagtes is, terwyl die Nkandla-saak byvoorbeeld in nasionale belang was en die grondwet uitsluitsel moes gee. Hy het gesê indien die klagtes heringestel word, sal dit die eerste keer in die land se geskiedenis sal wees dat ŉ sittende president van korrupsie aangekla word. “Dit sal moontlik die eerste keer in die wêreld wees. Daar is geen riglyne van die verlede om aan te dui wat nou sal gebeur nie.” Prof. Dirk Kotzé, politieke ontleder aan Unisa, het gesê adv. Shaun Abrahams, hoof van die NVG, sal uiteindelik die besluit moet neem of Zuma vervolg moet word. “Dit sal baie moeilik wees om te regverdig waarom Zuma nie vervolg moet word nie. Daar kan nie beweer word daar is ŉ politieke veldtog teen hom nie, aangesien dié opsie deur die nuutste uitspraak uitgeskakel is.” Volgens Kotzé is bestaan die moontlikheid ook dat die NVG moeiliker verlof gaan kry om teen die uitspraak te appelleer. “Dit gaan moeiliker wees, aangesien ŉ volbank regters die uitspraak gelewer het. Dit is gewoonlik makliker met een regter, want die regter sal makliker toegee dat sy of haar oordeel dalk verkeerd was en ŉ ander regter tot ŉ ander gevolgtrekking kan kom.” Kotzé meen Zuma is intussen al hoe meer onder druk. “Hy verloor die een hofsaak na die ander.” Kotzé het gesê indien Zuma wel later vervolg en skuldig bevind word sonder die opsie van ŉ boete, hy outomaties sy voorwaardes om lid van die parlement te wees verloor en dit sal hom onmiddellik diskwalifiseer om president te wees. Volgens Kotzé is die ander opsie om die saak vir so lank as moontlik te laat sloer. “Zuma is na Desember 2017 nie meer president van die ANC en dan dalk ook nie meer van die land nie. Hulle sal dit waarskynlik minstens tot na die verkiesing later vanjaar probeer uitstel.”