Teoloë neem in ons tyd die kerkraad en nie die ouderling nie as uitgangspunt vir die kerkregering, omdat hulle die vertikale band van die ouderling met die Hoof Christus (art 3) verplaas met ’n band tussen die ouderling en die kerk as organisasie. Die kerk word vandag oorwegend as instituut met eie personeel beskou. So sê Kleynhans: “Elke plaaslike kerk is ’n selfstandige en komplete kerk met sy eie ampte en bediening” (1982:34). ’n Breë kerkraad regeer die kerk of gemeente aan wie die ampte hulle bevoegdheid ontleen (Kleynhans 1985:38).
Vir Rome moet kerkregering gehoorsaamheid aan die pous as verteenwoordiger van Christus en vir die kollegialisme gehoorsaamheid aan die besture van die kerk as organisasie verseker. Die heerskappy van Christus deur sy Woord en Gees wil egter gehoorsaamheid in die gemeente aan Christus verseker (Heid Kat S 21), sodat ’n ware kerk in ’n plaaslike geloofsgemeenskap sigbaar word.
(2) Wie die besondere Skrifgegewens roeping van die ouderlinge wat op opsienerswerk gerig is, in ag neem, moet soos Calvyn die bediening van die sleutelmag aan die herder-ouderlinge toewys, terwyl die diakens ’n ander diens vervul (vgl Pont 1981:30v).
In ’n biskoplike stelsel presideer die biskop met die hoogste rang in die konsilie. In kongregasionalistiese opset kan ’n voorsitter uit kerkraadslede gekies word. In die kollegialisme bepaal die konstitusie wie presideer. Gedurende die Reformasie was daar in die stede en dorpe gewoonlik meer as een predikant in ’n kerk. Dit is logies dat die leerdiens die kerkraad lei (kyk art 35) en dienaars om die beurt optree waar meer as een is.
Omdat Christus die enigste Hoof in sy kerk behoort te wees, mag een dienaar of ’n paar (kliek) nie oor ander gesag soos in ’n biskoplike of kollegialistiese stelsel voer nie. Die predikante is as dienaars gelyk (art 17). Kerkraad moet gevolglik uit genoeg ouderlinge bestaan om oorheersing deur 'n paar te voorkom. Die diakens moet op gelyke voet in die kerkraad dien wanneer die aantal ouderlinge klein is (kyk artt 17,84).
Notules en agendas van die “breë kerkraad” (kerkraad en diakens) kan in die reël vooraf versprei word om ’n vergadering voor te berei. Wanneer sensitiewe of persoonlike aangeleenthede egter ter tafel is, mag dit nie versprei word nie.
Die agenda behoort net na die notule gelees en vasgestel te word voor die vergadering sake begin afhandel. Aan die einde moet die agenda nie onder ’n punt “algemeen” oopgestel word nie. Daar kan egter dan ’n punt op die agenda vir ’n volgende vergadering geplaas word.
Iemand wat die vertroulike aard van ’n kerkraad skend, sondig teen die 9de gebod en kan selfs vir laster in die openbare hof gedaag word.
Die kerkraad stel ’n kworum vas. In die reël vorm die helfte plus een die kworum. Hoe kleiner ’n kerkraad, hoe groter behoort die kworum gestel te word. Wanneer ’n kerkraad net-net ’n kworum uitmaak, behoort besluite feitlik eenstemmig geneem of anders uitgestel te word vir volle vergadering.
’n Kerkraad bedien net soos ’n ouderling die heerskappy van die Here Christus. Besluite moet daarom met oorleg, versigtig en in volle oortuiging geneem word. Onbesonne, oorhaastige, kleinlike, verkeerde, dom of gestoomrollerde besluite strek tot oneer van die Hoof van die kerk en skade van sy kerk.
Wanneer ’n vorige besluit verander moet word, behoort in die gees van artikel 46 eers op ’n vergadering kennis gegee te word dat op ’n volgende vergadering voorgestel sal word om die bepaalde besluit te herroep of te verander.
’n Kerkraad moet altyd oop wees vir probleme wat mense met kerkraads- of sinodebesluite mag opper. Dit is immers die kerkraad wat besluit van sinodes bedien (artt 33,46). Die sinodes het al verdwyn. Dit gebeur dat ’n kerkraad oordeel dat dit nie kundige genoeg is om oor sinodebesluite aangespreek te word nie. Dit is reeds ’n twyfelagtige argument op mense gebou (Ps 146: 3). In daardie geval mag die kerkraad ook nie ’n besluit wat hy nie kan verdedig nie, toepas nie. ’n Kerkraad moet self sy bedieningstaak vervul en dit nie verwys nie. Dit kan egter van oral advies en inligting inwin om tot ’n oordeel te geraak (vgl artt 33,41).
Die kerkraad en gemeente moet nie van mekaar geskei en teenoor mekaar gestel word asof ’n kerkraad ’n afsonderlike liggaam is wat oor die gemeente troon nie of wat langs die gemeente staan nie. Die kerkraad moet nooit ’n oligargie (kliek) op sigself of rondom die predikant word nie. Die kerkraad moet nie huiwer om saam met die gemeente te vergader in belang van die rus, vrede, opbou en bloei van die kerk nie (Spoelstra 1966:237).
In sommige kerke eis kerkrade dat iemand wat ’n Bybelstudiekring, sending, barmhartigheidsaksie, fondsinsameling vir behoeftige kerke, uitstappe vir medegelowiges ens, wil loods eers “toestemming” van die kerkraad moet verkry. Agter die opvatting skuil die valse idee dat die kerk ’n vereniging is wat die kerkraad bestuur. Gevolglik wil die kerkraad soos ’n bestuur alle aktiwiteite inisieer, kontroleer en beheer. Dit kom op hiërargie neer en lê die kerk lam.