Daar is nogal baie teorieë wat sulke dramatiese gebeure beskryf. Die Abelse sandhoop is so ’n voorbeeld.
In die Abelse sandhoop word sandkorrels een vir een en onreëlmatig op ’n hoop gegooi. Die sandhoop word geleidelik al hoe groter, tot op ’n sekere punt wanneer ’n gedeelte van die sandhoop ineenstort. Hierdie ineenstorting kan “oorspoel” na ’n aangrensende kritieke gedeelte van die sandhoop waar ’n tweede en verdere ineenstortings kan plaasvind.
’n Kritieke toestand is ’n stand van ewewig wat onstabiel is. Byvoorbeeld, teen 100 °C is water in ’n kritieke stand en kan dit deur ’n geringe versteuring in stoom verander. Die punt van die sandhoop-teorie is dat ’n dinamiese omgewing geleidelik al hoe meer kritiek raak namate meer sandkorrels tot die hoop toegevoeg word.
Die afgelope tien jaar het die wêreld se finansiële markte ongekende voorspoed beleef. Ons is tans steeds deel van die grootste bulmark in die geskiedenis. In hierdie tyd was daar min werklike krisisse terwyl ons onverpoosd aangehou het om sandkorrels op die sandhoop te strooi. Ons het dus ’n lang tydperk van stabiliteit wat volgens Minsky uiteindelik tot ’n onstabiele toestand sal lei.
Intussen het die sandhoop so hoog opgehoop dat daar al hoe meer tekens is dat dit in ’n kritieke stand is. Dit beteken selfs ’n klein sandkorreltjie op die verkeerde plek kan ’n gedeelte van die sandhoop ineen laat stort terwyl dit ook die aangrensende gedeeltes van die sandhoop kan raak.
En daar is baie moontlike sandkorreltjies wat die spulletjie ineen kan laat stort: ’n kredietkrisis in China, studentelenings in die VSA, rentekoersverhogings deur die Amerikaanse Federale Reserweraad, ’n politieke krisis in die Europese Unie – die lys is lank.
Daar is nog ander ewewigte wat versteur word wat veral aan Nash-ewewigte herinner. Die vryhandelsooreenkomste tussen die VSA en baie ander lande is miskien nie volmaak nie, maar dit is tog ewewigte.
· Onthou dat die gebeurtenis wat tot onstabiliteit lei is nie noodwendig iets is wat jy verwag nie. Dit kan uit ’n totaal onverwagte oord kom.