Cats is as die vierde kind van die gesin gebore. Sy familie was 'n klein bekende regent-gesin uit Zeeland. Sy familie het egter geen verbintenis met dié van die Heeren van Cats op Noord-Beveland nie. Jacob Cats het eers die Latynse skool in Zierikzee bygewoon en daarna die Universiteit van Leiden in Leiden besoek, hoewel sy naam in die studentealbum ontbreek. Hy het sy doktorsgraad in Orléans verwerf en sy eed afgelê as advokaat in Den Haag. Nadat hy in 1603 sy eed afgelê het, vestig hy hom in Middelburg, waar hy 'n aktiewe praktyk gehad het. Simon van Beaumont word egter in Desember 1603 as stadsadvokaat aangestel. Op 31 Mei 1605  trou hy in die Nieuwe Kerk in Amsterdam met die 26-jarige Antwerpse Elisabeth van Valckenburg. Elisabeth se moeder het in Antwerpen gewoon en was verwant aan die welgestelde Vogelaer-familie. Hy het teen die einde van 1612 gelukkig die nodige tyd en geld beskikbaar gehad om opsetlike oorstromings (bekend as Inundatie) in Zeeland-Vlaandere te deurstaan. Ondanks baie teenspoed en regsgedinge het hy na 'n paar jaar 'n groot grondeienaar geword. Van 30 Oktober 1621 tot 31 Maart 1623 was hy Pensioenaris van Middelburg. Hy word daarna 'n Pensioenaris van Dordrecht van 1623 tot 1636. Op 3 Julie 1636 word hy aangestel as raadslid van Holland, nege jaar later dien hy as Groot Seëlbewaarder (van 1629 tot 1631 was Cats ook 'n kort tydjie raadgewer). Hy beklee die pos tot 1651. Aan die einde van die Groot Vergadering op 27 September 1651 het hy bedank. Sy Munnikenhof op Grijpskerke, die Cats-hoewe op Groede en veral Sorghvliet het getuig van sy gevoel van die buitelewe. Hy beswyk in Zorgvliet in Den Haag, in die huis wat nou gebruik word as die premier se ampswoning en bekendstaan as die Catshuis. Hy is begrawe in die Kloosterkerk in Den Haag, waar daar 'n gedenkteken op die plek van sy graf aangebring is. In 1829 is 'n standbeeld van Jacob Cats in Brouwershaven opgerif wat deur Philippe Parmentier gemaak is.