Gaeliese barbaarsheid en Skotse identiteit in die latere middeleeue - Artikels - 2022
Deur Martin MacGregor
Mìorun Mór nan Gall, 'The Great Ill-Will of the Lowlander'? Laeveldpersepsies van die Hooglande, Middeleeuse en Moderne, geredigeer deur Dauvit Broun en Martin MacGregor (Universiteit van Glasgow, 2009)
Inleiding: Een punt van redelike duidelike konsensus onder Skotse historici gedurende die twintigste eeu was dat 'n 'Hoogland / Laagland-skeiding' in die tweede helfte van die veertiende eeu ontstaan ​​het. Die eindpunt post quem en lynchpin van hul getuienis was die volgende gedeelte uit die begin van boek II hoofstuk 9 in Johannes van Fordun se Chronica Gentis Scotorum, wat hulle verskillende dateer uit die 1360's tot die 1390s:
Die karakter van die Skotte wissel egter na gelang van die verskil in taal. Want hulle het twee tale, naamlik die Skotse taal (lingua Scotica) en die Teutoniese taal (lingua Theutonica). Die mense wat die Teutoniese taal praat, beset die kus- en laaglandstreke, terwyl diegene wat die Skotse taal praat in die bergagtige streke en buite-eilande woon. Die mense aan die kus (maritima gens) is gemaklik en beskaafd, betroubaar, lankmoedig en hoflik, ordentlik in hul kleredrag, beleefd en vredeliewend, toegewyd in hul aanbidding, maar altyd gereed om beserings te weerstaan ​​wat deur hul vyande bedreig word. Die eiland- of bergmense (insulana sive montana gens) is egter fel en ontembaar, ongemanierd en onaangenaam, baie gegee aan diefstal, is lief vir niks doen nie, maar hulle verstand is vinnig om te leer en slinks. Hulle is opvallend aantreklik in voorkoms, maar hul kleredrag is onooglik. Hulle is altyd vyandig en wreed teenoor die mense en die taal van Engeland, maar ook teenoor hul mede-Skotte (proprie nacioni) as gevolg van die verskil in taal. Hulle is egter lojaal en gehoorsaam aan die koning en die koninkryk, en hulle kan maklik die wette onderwerp as daar heerskappy oor hulle uitgeoefen word.
Fordun se getuienis is op sigwaarde aanvaar en geregverdig deur middel van 'n menigte argumente waarvan die mees uitgesproke saamtrek 'die opkoms van die Highlander' was. Aangesien Fordun die bron van 'n geslag van kommentators was wat sy refrein vir 200 jaar basies weerspieël, het dit gevolg dat die kloof tussen Hoogland en Laagland 'n steeds teenwoordige en onvermydelike werklikheid in Skotland gedurende die latere Middeleeue gebly het. Hierdie denkwyse het sy toppunt bereik - of nadir - in 'n gedeelte in Gordon Donaldson Skotland: James V – James VII. Hier was die Forduniaanse getuienis verstrengel met ander elemente - 'n rassistiese lees van die Skotse verlede wat behoorlik tot die negentiende eerder as die latere twintigste eeu behoort het; die ingesteldheid en empirisme van die institusionele historikus; en miskien 'n skeut persoonlike vooroordeel - om 'n laat-Middeleeuse Skotland aan te bied wat deur apartheid gebreek is. Die Highland Line het twee rasse, en 'een manier van lewe van 'n ander' geskei; die instellings (en vermoedelik, wat hulle verteenwoordig het) van die Laeveld was byna heeltemal afwesig in die Hoogland; monargie en kerk alleen kon die kloof oorsteek.