Humans – SAY NO TO GLOVES
Ek draf gewoonlik altyd dieselfde roete. 'n 5km roete, deur sering-, witstinkhout-, en jakarandalanings. By 'n styl bult op en darem ook weer af. Die roete gaan verby 'n groot park, en 'n laerskool en eindig weer by ons huis.
Een Woensdagoggend draf ek wéér dié ou bekende roete. Ek draf verby 'n man in sy kar wat, met 'n sigaret in sy mond, besig is om sy kinders skool toe te neem. Die venster is 'n skrefie oop sodat hy die as kan afskud. "Is dit reg?" dink ek. "Is dit reg om te rook terwyl jou kinders in die kar sit?". Ek skud my kop en draf verder.
Ek draf verby die O.R Tambo gebou of die Departement van Internasionale Betrekkinge.Ek sien die weeldige gebou wat uittoring bo die huise soos Nkandla. Ek sien die oordadige pilare, die tuine. "Is dit reg?" dink ek. "Is dit reg om miljoene rande te spandeer aan 'n gebou terwyl ander kripeer van die honger?". Ek skud my kop en draf verder.
Ek draf verby 'n 'ondergrondse' bordeel wat tans 'n groot probleem in ons buurt is. 'n Vrou staan in 'n kort rokkie buite die hek en rook. Sy lyk moeg. "Is dit reg?" dink ek. "Is dit reg vir 'n vrou om haar lewe so weg te gooi? Het sy geen skaamte nie?". Weer skud ek my kop, sodat sy dit sien, en draf verder.
Ek draf verby 'n babakliniek waar babas hul inentings kan ontvang. Ek dink aan die hele pro- en anti-inenting debat. "Is dit reg?" dink ek. "Is dit reg om nie jou kinders in te ent nie, en dan die sameleweing in gevaar te stel?".
So draf ek verder. Verby mense se huise, mense sonder huise. Swart mense, wit mense, bruin mense. Mense met babas, met stootwaentjies, met dra-sakke. Mense met babas met bottels, mense wat hul babas borsvoed. Mense op pad werk toe, mense op pad van die werk af. Verby laggende mense, fronsende mense, uitdrukkinglose mense. Mense in karre, mense op fietse, mense op voete. Ek draf en draf met my 'is-dit-reg-gedagtes'. Is dit reg om jou rommel net daar te strooi? Is dit reg vir jou hond om net daar te poef, en dit nie op te tel nie? Is dit reg vir daai twee mans om so hand-aan-hand in die openbaar te loop? Is dit reg? Is dit reg? Is dit reg? Tot ek naderhand so moeg gehardloop en 'ge-is-dit-reg' is dat ek voor die Laerksool moét stop om asem te skep.
Daar kry ek twee jillende seuntjies op hul fietse voor die skool. Hul wil resies jaag voor die klok lui, en stel 'n ander seun, met iets wat lyk soos 'n handboek in sy hand, aan as skeidsregter. Hy word aangesê om by die denkbeeldige wenstreep te gaan staan sodat hy die wenner kan aanwys. Hy begin rustig stap om sy posisie in te neem, wat omtrent 'n 100m verder by die sypaadjie af is. "Vinniger, hardloop!" skree die opgewonde fietsruiters vir hom. Hy neem 'n effe meer doelgerigte stappie aan, maar skree dan terug: "Ek kan nie hardloop nie, ek het 'n woordeboek in my hand!".
Ek gaan staan uitasem stil en besef ewe skielik waarom ek so moeg is. Ek hardloop al heel oggend met 'n woordeboek in my hand. Ek is so gatvol vir hierdie 'is-dit-reg-gedagtes' wat al ewig 'n ysterbal om my enkel is en skeiding bring tussen my en die mense om my. Ek wil eerder vra: "het dit iets met my te doen?", "wat kan ek doen om dit te verander?", "wat kan ek leer?", "is dit liefde?", "bring dit lewe?", "is dit goed?", "is dit God?".
Ek draf die laaste kilometer vinniger as ooit huis toe, my voete voel lig en ek is skaars uitasem. Toe ek by die huis aankom is my woordeboek se blaaie al nat, stink, en geel geblyk deur die vrot appels wat onder in die asblik gelê het voor die laerskool.
Tags Humanity, judgement, love, Religion, spirituality
Die vrou drink haar swart koffie
Die suiker op die rak
'n Alwyn in haar agterplaas
'n Pomelo in 'n bak
Die gouwsblomme is almal dood,
hul is droog en hul koppe hang
Al water wat daar nou nog is,
is die trane oor haar wang
Die aandblomme leef egter nog
Oop as die maan verskyn
In die donker nag en droë grond
Spierwit in die vrou se tuin
Sy drink weer haar swart koffie
Die suiker op die kas
Die gouwsblomme skiet buite saad
Daar's 'n aandblom in 'n glas
Tags grief, hope, Humanity, loss, miscarriage
Daar is 'n vrou. Ek skat sy is in haar laat veertigs. Sy dra 'n blykgeel bloes oor 'n grougrys romp met swart kouse en swart skoene. Een is stukkend. 'n Blou paplap hoedjie op haar kop. Sy is 'n ma. Haar seun, 'n tiener, dra 'n rooi hemp en 'n blou kortbroek. Hy het 'n turquoise rugsak by hom. Hy is maer, soos tienerseuns maar is.
Ek staan op 'n balkon in my gunsteling 'cocktailrokkie', waar ek wag vir 'n deftige partytjie, waarheen ek my man vergesel, om te begin. 'n Groot, indrukwekkende koek staan by die ingang en pronk. Die kos is blykbaar deur twee beroemde kokke voorberei, en sal gepaard gaan met baie rooiwyn. Almal sal met oorversadigde pense en effe dronk koppe huiswaarts keer, terwyl die kombuispersoneel halwe borde kos in asblikke uitkrap.
Die blykgeelbloesvrou is egter nie na die partytjie genooi nie, sy is nie bewus van die partytjie nie, sy is nie eers bewus dat ek haar vanaf die balkon dophou nie. Dit was 'n warm dag, blykbaar 'n hittegolf oor die hele Gauteng. 'n Skare donderwolke begin in die horison vergader. Die son is moeg. Sy, die vrou met die geel bloes, staan in 'n besige straat, tussen heen-en-weer-verkeer, en verkoop koejawelysies (teen dié tyd seker al koejawelsappies). Dit is dieselfde koejawelysies wat ek in die laerskool by die snoepie gekoop het, daai met die baie preserveermiddels wat jou so laat hoes.
Karre ry heen en weer huis toe. Sy hou hou die ysies op wanneer hul stilhou, maar hul neem geen notisie van haar nie. Die rooilig word groen. Die karre ry. So herhaal dit:
Heen, weer, stop.
Hou die ysies op.
'n Vroue verkeersbeampte, in 'n groen Outsurance pak, stap na haar. Die verkeersbeampte haal iets uit haar broeksak uit en gee dit vir die ysieverkoopster. Die verkoopster haal 'n ysie uit die sak en gee dit vir die verkeersbeampte. Uiteindelik! Een punt vir die geelbloesvrou! Dis asof ek 'n tenniswedstryd kyk, en soos gewoonlik is ek aan die 'underdog' se kant. Sy kan nog wen, ek skat sy't nou so vier ysies in haar sak oor.
Mense stap kort-kort verby haar en lig maar net 'n 'nee-dankie-hand'. 'n Lang, jong man met 'n hoed en 'n sonbril stap na haar. Hy haal 'n noot uit, koop 'n ysie en wag vir sy kleingeld. Nog 'n punt vir die geelbloesvrou! Nog net drie ysies oor. Ek's opgewonde. My span gaan dié een wen. Ek kyk verder op in die straat en tot my groot teleurstelling kom haar seun, die maer een in die rooi en blou, nader gestap. Hy dra drie sakke, vol koejawelysies. Hy gee een sak vir sy ma. Sy kyk op na die grou lug asof sy bepaal hoeveel speeltyd oor is voor dié wedstryd gaan uitreën. Maar sy't klaar verloor. Game, set, match vir die heen-en-weer-verkeer.
Sy haal haar geldsakkie uit, tel haar geld. Ek maak 'n paar hoofrekeninge en werk uit dat sy en haar seun saam seker darem so R45 gemaak het vir die dag. Sy wil seker so graag melk koop, of bietjie vis, of ten minste 'n sak mieliemeel, maar taxi's is deesdae duur en sy en haar seun moet voor die storm, wat nou vinnig opsteek, by die huis kom. Sy sê vir haar seun iets, en hy knik terwyl hy sy voorkop afvee en sy oë vryf. Hy neem die sakke met die ysies by haar en pak dit in sy turquoise rugsak, sit die sak op sy rug, en daar begin hul by die besige straat af stap. Stadig, want sy loop moeilik.
Soos hul loop dink ek: Hulle sal seker laterig by die huis aankom. Sy sal moet kos maak vir haar gesin. Dalk sommer dieselfde kos as elke ander aand dié week. Ja, sy sal seker wéér pap maak. Die geluid van water wat in kanne drip omdat die dak alweer lek. 'n Geel bloes en rooi hempie wat oor 'n stoel hang om droog te word. Die koejawel ysies moet weer gevries word, want more oggend vroeg begin dit alles weer van voor.
Nou is hulle twee miertjies in die verte. Twee hardwerkende miertjies dink ek, terwyl ek nou opkyk na hulle vanaf hierdie hoë balkon.
Ek draai om, en keer terug na die gonsende mense in hul mooi aandrokke wat binne staan en klets terwyl hul 'n paar vingerhappies geniet. Ek wonder wat is op die spyskaart. Ek hoop nie dis vis nie, ek haat vis.
Die wag by die sekuriteitskompleks kom staan langs my kar. 'n Groot, swart man in sy vroeë veertigs.
"Hallo suster", groet hy my.
Gereeld word ek gegroet deur vreemdelinge: soms as "my friend", soms as "mevrou" en deesdae, tot my verafskuwing, as "tannie". Maar nie dié keer nie. Dié keer word ek gegroet as "suster".
Ek glimlag. Hy sê "suster" maar hy sê eintlik soveel meer.
Hy sê: "Ons kan mekaar nie kies nie, maar ons moet mekaar verdra, probeer liefhê, al verskil ons gereeld".