Dié taal van my hart – 2020 – Nieu Bethesda soutenpeper's blog deur Niël Stemmet
Posted byniël stemmet 2020-04-26 2020-05-06 Posted inUncategorized
My hande lig en gryp na bo – woorde wat ek saam:
Om met woord te skep is ‘n gawe:
om stilte in woorde te vorm,
om woorde te ruik,
te proe en meeste van als,
styf teen jou se vas,
In die tyd van Inperking, beteken my eie-woorde meer. Dit is asof ek in my soms-pyn-dae, in Afrikaans, werklik diep in my donker, kan ween.
Om te onthou hoe ek as kleinste kind nie die woorde gordyne kon klank nie – gerdyne het my mond gevorm, palalas vir paddas, pêde vir perde.
Vanaad in die stilte van die voorhuis, tewyl die vuur in die herd, my oë reis vat. Loop die reent buite dak, speel die lig-weer saam met die klank, van slag wat kaats-dans-trap teen die rante-se-kimme-se-rante.
As ek vanag my oë sluit, sal my laaste gedagte Afrikaans, in woord spel?
Ek onthou paar jaar terug het die beeld-tydskrif DE KAT, met hul dertigste verjaarsdag te Woordfees Stellenbosch, hul gunsteling dertig skywers van dien vervloë dertig jaar gekies. Ek het die eer gehad om deel te wees van die dertig.
Ek daag die aand op, ‘n sypaadjie-kuier onder die akkers wat groen bloei. Oral om my die skryf-elite, en ek, alleen in my eie se wees. Uiteinde, staan ek nader na die wynvroue wat wyn skink en begin gesels, tewyl ek onder my oë al my ikone jeen, in my stilte bewondering alleen, myself knyp vir dié grote eer.
Ons stap binne, ‘n mooie langtafel in vorm van ‘n elmboog, gedek met wit damask, en op tafel bosse blom en ‘n skader van kerskandelare wat laggend dak lek. Op die kante van die tafel, naby mekaar en teenoor mekaar, almal wat skryf-legendes is.
Ek middel: alleen. Die wynvroue kom sit langs my.
So ‘n baie mooi, onvergeetlike aand.
Na vele wyne stap ek na die kop van tafel en groet Ezilda. Sy verskoon haar om iemand te groet en los my in geselsskap van haar man, en een legende van die Afikaanse taal, wat in woord Afrikaans met mekaar dialoog, so, dat ek elke derde woord kan eien. Die res van die woorde vlieg swaeltjie bo my kop, alleen sonder begrip, uit gewoonte, noord-verby.
Ezilda kom terug en vra haar man: Papa weet jy wie hier lang jou sit. Nee sê hy. Sy sê: Dit is Niël Stemmet. Hy staan op, sy stoel skuif vinnig agteruit. Hy gryp my om die nek en druk my kop in sy skouer vas.
Hy kyk my stip oë: Weet jy Niël, toe ons verlede Kersfees deur Upington reis het ons by jou gastehuis tuisgegaan. Ons koop toe vir ons familie van jou boeke.
My ma was 94, die oggend toe ons haar kry, lê haar hande gevou, soos in bede, oor jou oop boek, wat haar bors vashou: sout+peper.
Ek was stom, hier is ek omring deur die room van Afikaanse Literatuur, en hier kry ek my grootste kompliment ooit.
In haar laaste se oë, in lees vasgevang, het die woorde van sout+peper haar vergesel – op haar eenmaal alleen, se eie-reis.
In Afrikaans bly ek liev, stil, luid en ig.
Ek droom in Afrikaans, die taal van my hart.
Ek skryf om woorde te vorm, nuut te skep, eie te maak, proe te maak, en jou te laat dink: Wat probeer hy hier pen?.
Weet jy hoekom is my woorde so braak van korrekte Afrikaanse Woordeskat?.
Omdat ek skryf soos ek droom, in Afrikaans, rou, kaal, sonder formele sinteks, net soos dit is, net soos my mond Afrikaans van geboorte ken: mÿ taal, mÿ mondval, mÿ woordvorm: die taal van my hart.