PressReader - Huisgenoot: 2017-09-21 - Geld­sa­ke: As jy nie kan werk
Geld­sa­ke: As jy nie kan werk
Jy moet dié 10 din­ge weet oor on­ge­skikt­heids­dek­king
Huisgenoot - 2017-09-21 - Inhoud - Deur LETITIA WATSON S­tuur voor­stel­le en ver­soe­ke na geld­sa­ke@huis­ge­noot.com. E-pos­se sal so­ver moont­lik in die ru­briek be­ant­woord word en nie per­soon­lik nie.
DIE doel van on­ge­skikt­heids­dek­king is om jou te be­skerm teen die moont­li­ke ver­lies aan in­kom­ste weens ’n on­voor­sie­ne me­die­se toe­stand en om jou die kos­te ver­bon­de aan die toe­stand te help be­taal. Dis be­lang­rik om die voor­waar­des en voor­de­le te ver­staan voor jy ’n po­lis kies.
Daar is ba­sies drie soor­te po­lis­se: dié wat vir die duur van die on­ge­skikt­heid ’n maan­de­lik­se uit­be­ta­ling doen, dié wat net ’n en­kel­be­drag uit­be­taal en dié wat die vo­ri­ge twee op­sies kom­bi­neer (dus so­wel ’n maan­de­lik­se uit­be­ta­ling vir een toe­stand as ’n en­kel­be­drag vir ’n an­der toe­stand). Doen voor jy kies jou huis­werk oor wat­ter po­lis jou die bes­te sal pas. ’n Fi­nan­si­ë­le ad­vi­seur sal aan jou kan ver­dui­de­lik hoe die po­lis­se ver­skil, wat jy kan be­kos­tig en uit­werk hoe­veel dek­king jy be­no­dig. Maak se­ker jou po­lis­do­ku­ment be­skryf waar­voor jy al­les ge­dek is, wat die ver­eis­tes en uit­slui­tings is en hoe uit­be­ta­ling sal werk.
2 Ver­swak­king teen­oor on­ge­skikt­heid
Ver­se­ke­raars tref ’n on­der­skeid tus­sen ver­swak­king en on­ge­skikt­heid. Jy moet weet wat die ver­skil is om jou po­lis se voor­de­le te ver­staan.
As jy on­ge­skik is, kan jy nie jou werk doen en ’n in­kom­ste ver­dien nie, ter­wyl ver­swak­king ’n fi­sie­ke of funk­si­o­ne­le ge­brek is wat nie jou werk­ver­moë raak nie, ver­dui­de­lik Ry­an C­heg­wid­den van Hol­lard Li­fe. Ti­pe­se voor­beel­de van ver­swak­king is om ’n been te ver­loor of so te be­seer dat jy dit nie meer kan ge­bruik nie. On­ge­skikt­heids­voor­de­le se doel is om op te maak vir jou toe­koms­ti­ge ver­lies aan in­kom­ste, ter­wyl ver­swak­king­dek­king on­ver­wag­te uit­ga­wes dek wat met ver­swak­king ge­paard gaan.
Pre­mies ver­skil vol­gens el­ke ver­se­ker­de se ou­der­dom, be­roep, ge­sond­heid, ro­ker­sta­tus, die hoe­veel­heid dek­king en die uit­be­ta­ling wat jy graag wil kry. Hoe meer om­vat­tend die dek­king, hoe ho­ër is die pre­mie in die al­ge­meen, ver­dui­de­lik Ry­an.
Ge­stel ’n 30-ja­ri­ge, nie­ro­ken­de vrou wat ’n boek­hou­er is, neem dek­king uit vir ’n en­kel­be­drag­uit­be­ta­ling van R2 mil­joen. Haar maan­de­lik­se pre­mie vir ba­sie­se ver­swak­king sal R168,02 wees. As sy om­vat­ten­de on­ge­skikt­heids­dek­king uit­neem, sal die pre­mie R227,86 wees.*
4 Jou werk
As jy ’n vol­tyd­se werk­ne­mer is, vind uit of jy reeds deur jou werk­ge­wer on­ge­skikt­heids­dek­king het. In­dien wel, maak se­ker hoe­veel be­sker­ming dit jou bied; dit is dalk min­der as wat jy graag sou wou hê.
Be­staan­de toe­stan­de wat ’n groot ri­si­ko in­hou vir toe­koms­ti­ge on­ge­skikt­heid, soos psi­gi­a­trie­se, ge­wrigs­of rug­toe­stan­de, word ge­woon­lik uit­ge­sluit.
Maar as jy die toe­stand ont­wik­kel na­dat jy die po­lis uit­ge­neem het, moet jy steeds ge­dek word. Sou die on­ge­skikt­heid die ge­volg wees van deel­na­me aan ter­reur, doel­ge­rig­te on­wet­ti­ge op­tre­de en self­toe­ge­dien­de be­se­rings, sal die eis ver­werp word.
Ge­vaar­li­ke sport­soor­te of be­roe­pe is ook ge­woon­lik van dek­king uit­ge­sluit.
In die al­ge­meen be­taal po­lis­se net uit tot op die ou­der­dom van 65-70 jaar, maar daar is nu­we po­lis­se op die mark wat vir jou he­le le­wens­duur sal uit­be­taal, sê Ry­an.
Daar kan ’n wag­tyd­perk van drie tot ses maan­de wees voor die uit­be­ta­ling ge­doen word. Pre­mies moet steeds ty­dens die wag­tyd­perk be­taal word. Baie maat­skap­pye het eg­ter nie wag­tyd­per­ke nie en sal die voor­deel be­taal so­dra die on­ge­skikt­heid be­ves­tig word.
8 Al­ge­me­ne oor­sa­ke
Spier- en ske­let­toe­stan­de soos ar­tri­tis, rug­pyn, rug­graat- en ge­wrigs­pro­ble­me is van die groot­ste re­des vir on­ge­skikt­heid­sei­se. Heel­wat van dié ei­se is ook weens mo­tor­on­ge­luk­ke. Die groot­ste ri­si­ko­groep daar­voor is mans jon­ger as 30, ge­volg deur mans tus­sen 41 en 50, sê Ry­an.
Daar is be­las­ting­toe­ge­wings vir men­se met ’n ge­stremd­heid, by­voor­beeld uit­ga­wes soos aan­pas­sings aan ’n huis vir ’n rol­stoel. Gaan na www.sars.co.za, klik op In­di­vi­du­als, dan op Tax Du­ring All Li­fe S­ta­ges and E­vents en ein­de­lik op Tax and Di­sa­bi­li­ty om nog hier­oor uit te vind.
As jy weens ’n fi­sie­ke of gees­tes­pro­bleem lan­ger as ses maan­de nie kan werk nie, kan jy by die re­ge­ring vir ’n on­ge­skikt­heids­toe­lae aan­soek doen.
Daar is ver­eis­tes as jy steeds ’n in­kom­ste ver­dien. Gaan na www.gov.za, klik op Ser­vi­ces, kies Ser­vi­ces for Re­si­dents en dan So­ci­al Be­ne­fits.