Die gesig wat in die motorfietspieël terugkaats, is vol lagplooie en lewenslyne. Lyne wat die uitgestrekte kankerroete, wat sy die afgelope vyftien jaar kafgedraf het, uitkerf. Haar lippe blerts pienk. ’n Pienk blommetjie versier haar wang. Sy haal haar sonbril af en vat onbewustelik aan haar regterbors. Nou, ná vyf rekonstruktiewe operasies, opgebou tot 34 C-perfeksie.
“Ek het ook opgehou om my hare te kleur,” sê sy en klink net soos Griet, die uitbundige, fiktiewe karakter wat die skrywer, Marita van der Vyver geskep het.
“Nadat my bors verwyder is, was ek skaam. Skaam vir my man. Ek wou nie kaal voor hom verskyn nie. Die letsel het lelik en dik oor my borskas gelê. Hy het my lief en het my ondersteun. Ek wou rekonstruktiewe chirurgie ondergaan – en dit het niks met ydelheid te doen nie. My borste is deel van my vrouwees.”
“Want jy het nie pyn nie. Die kanker word dikwels eers gediagnoseer as dit die vierde fase bereik het,” sê Ray.
“Dit het met my gebeur. Ek het gehoor ek het net ’n paar maande om te leef. Die kanker het eers na my bors versprei. Die gewas is verwyder – ek hoef gelukkig nie ’n mastektomie ondergaan het nie. Toe dog ek daarna ek is skoon. Ek is kankerloos. Maar kort daarna het die kanker na my borsbeen versprei. Wéér ’n doodsertifikaat.
“Kort nadat my kanker gediagnoseer is, het ek eers in ’n gat van depressie verval. ’n Mens dink vreeslik aan jou eie nietigheid en die onafwendbare: die dood. Ek het egter besluit om te leef. Ek het nog so baie dinge gehad om te doen en ek het besluit om teen die kanker te baklei,” vertel Frieda.