Vraagtekengebeure in die Bybel 2: Bere maak 42 seuntjies dood - Tafelberg Gemeente (Dolerend)
VRAAGTEKENGEBEURE IN DIE BYBEL NO 2
Bere maak 42 seuntjies dood
2 Kon 2:23-25
Wat 'n vreemde gebeurtenis!
Seuntjies van Bet-El spot die profeet Elisa omdat hy bles is, hy vervloek hulle in die Here se Naam en twee bere kom verskeur hulle!
Sjoe! Ja, dis duidelik dat die Godvyandige omgewing moes kennis neem dat 'n ware profeet in hulle midde is, maar waarom so 'n wrede oordeel oor 'n onskuldige gespot? Of was Elisa net oor-sensitief oor sy min hare? Hoe kan 'n mens in 'n God glo wat toelaat dat bere seuntjies verskeur? Die antwoord lê in die historiese agtergrond, maar ook 'n noukeurige lees van die teks.
Eerstens word die Hebreeus beter vertaal met "jong manne" as "seuntjies". Manne in hul twintigs. Dieselfde woord word in Gen 22:12 en Gen 37:2 van Isak en Josef gebruik terwyl beide rondom 20 jaar oud was. Elisa self kon nie jonger as 25 ten tye van die voorval gewees het nie omdat hy daarná nog 62 jaar geleef het. Hy was dus nie 'n ou man nie. Elisa was dus min of meer dieselfde ouderdom as die "seuntjies"!
Net voor die voorval het Elisa 'n wonderteken verrig wat die karakter van sy bediening beklemtoon, naamlik hulpverlening – deur Jerigo se swak watergehalte te herstel en sodoende die vloek sedert Joshua se tyd te verbreek (Jos 6:26). Elisa se wondertekens het seën gebring en nie vloek nie. Maar net die volgende oomblik: die bere-insident! Waarom die kontras?
Ons moet let wáár dit gebeur het: Bet-El. Dit was die sentrum van afgodsdiens en vervalsing van die ware godsdiens – wat jare tevore deur Jerobeam begin is as Goue Kalf-aanbidding! Bet-El was 'n kultus-stad en toonbeeld van anti-die-ware-God wees. Die jongmanne van Bet-El (as 42 gedood is, moes daar baie meer aan die betoging teen Elisa deelgeneem het – dalk 80) het met opset teen Elisa opgeruk omdat Elisa 'n ware profeet van die ware God was. Deur hom aan te val, val hulle dus die Here self en die waarheid van Sy Woord aan. Dit is dus 'n geestelike konflik tussen lig en duisternis wat hier afspeel. Dit was belangrik dat Elisa se bediening onmiddelik in die reine gestel moes word en dat die Here moes toon watter gevolge dit vir die mens het wat Sy Woord laster en Sy genade minag.
Die Bet-El-bende het dus nie onskuldiglik vir Elisa gespot oor sy min hare nie. Dit was 'n opsetlike konfrontasie tussen die afgodediens (onder andere Baäl) en die profeet van die ware God – wat net pas Jerigo se watertoevloei herstel het. Iets wat op Baäl se terrein lê – volgens sy aanbidders. Baäl was die god van die natuur. En die Bet-El kultus het 'n sinkretisme behels waar Baälverering vermeng is met ander godsdienste.
Elisa se wonderteken in Jerigo het dus ingemeng met dit wat eintlik op Baäl se terrein lê! Dat die betogers vir Elisa toeroep "Gaan op, gaan op" beteken waarskynlik dat hulle wou sê: "As jy kamstig 'n ware profeet is, gaan dan op hemel toe soos jou voorganger Elia gedoen het!" Hulle het hom dus openlik geminag. Omdat dit die destydse gebruik was dat mans hulle hoofde bedek het, kon die jongmanne nie regtig sien of Elisa se kop kaal was nie. Dalk was dit nie. Maar dit was hulle manier van om hom te minag, want eintlik was dit die melaatses wie se hare geskeer was en wie uit die samelewing verban was. Hulle het die Here se profeet geminag asof hy 'n melaatse was. En sodoende het hulle die Here en die Waarheid geminag.
Opvallend dat Elisa se vervloeking verband hou met die verbondsvloek soos in Levitikus 26:21-22 verwoord. Hy het eintlik die Mosaïese verbondsvloek oor hulle uitgespreek. Dit was dus 'n waarskuwing tot die hele volk Israel van die oordeel wat oor die verbondsvolk sou kom indien hulle voortgaan in ongehoorsaamheid en afvalligheid van die waarheid en minagting van die ware God.
Elisa se wondertekens asook sy oordeel oor die afvalliges is dus sprekende van die verbondsseën oor diegene wat na die ware Here opsien en die verbondsvloek oor diegene wat Hom minag soos dit deur Moses in Levitikus 26 uitgespel is.
Elisa het nie bepaal dat bere sou verskyn wat 42 jongmanne vernietig nie. Dit was die Here God wat die bere gebruik het – presies soos Lev 26:22 dit voorsê het. Sodoende het die Here Sy krag en die realiteit van Sy bestaan voor die hele volk bevestig asook die feit dat Sy seën op Elisa rus en nie op die Bet-El kultus nie. Daarmee is die Baäl-aanbidding 'n goeie knou toegedien. Die wreedheid van die bere se aanval op die jongmanne was nie naastenby so erg soos die wreedheid van die Assiriese Ballingskap wat sou volg op Israel se volharding in ongeloof nie! Hét hulle maar gehoor gegee aan die Here se handeling in Elisa se tyd, het die Assiriese ballingskap nooit plaasgevind nie! Maar in stede daarvan, het hulle aangehou om die Here se profete te verwerp (sien 2 Kron 36:16).