Verwondering uit verwonding – Vuurvliegie se lekkervurigeaffêre
#NaNoWriMo2109, Lesse, Selfkennis, trauma
Date: December 5, 2019Author: Vuurvliegie se lekkervurigeaffêre 30 Comments
Trauma het ŉ aardskuddende effek op ons familie gehad. Die mense wie ek die liefste in die hele wêreld gehad het, het in ŉ oomblik vreemdelinge geword. My ma ŉ skadu van haarself. My swartkop sussie het so dofheid in haar oë gekry, wat ek vandag nog soms sien. My pa met die hees laggie was nie te bespeur in die doodsbleek liggaam op die mat nie. Ek het iewers agter in my kop gaan skuil, die situasie van ver beleef.
Die dae wat gevolg het is amper soos ŉ skyndood ervaring. Ek was toeskouer van myself wat die tee gemaak, troos ontvang en skottelgoed gewas het. Soos ŉ marionet. Onwerklik.
Gevoelens wat ek ervaar het was vreeslik. Ek was lam van skrik, dan beangs oor more en die dag daarna. Verlatenheid en alleenheid het kom leeubrul. ŉ Vreeslike desperaatheid kom kloofdiep voor jou staan. Die bitter woede, dan weer die skok in die besef dat doodgaan rêrig is.
As onsekere sewentienjarige is ek in ŉ tuimeldroër met ŉ onbepaalde en onbekende siklus gesmyt. Ek sou eers na my 26ste verjaardag dit kon ontsnap. Die ergste was die paniekbevange verlorenheid. My pa is weg, weg. Nooit weer sou hy my terg, raad gee, of net liefhê nie, ook nie vir my ma of sussie nie.
Paniek en woede is wat my ma meestal in die dae na pa se dood ontketen het. Die kere wat ek haar in sy klerekas kry, huilende en histeries. Fok ma, ek is nie die grootmens hier nie. Dan weer vang ek haar waar sy haar aandete opgooi. Dan maak my baba sus Pronutro aan en ek dwing haar, vasgedruk op die toilet om te eet. Fok ma, ons het jou nodig. Is jy nie lief vir ons nie? Dis nie lekker om aan jou ma te moet klap nie.
Maar uit die skrik het moed gekom om tree vir tree vorentoe en aan te beweeg. Die hartseer het my meegevoel geleer. My angs het tot aksie gelei, my geleer besluite neem, om op my voete dink. Ek het geleer dat as jy in ŉ hoek ingeverf is, is daar steeds uitkom plek. Grou die muur agter jou oop!
ŉ Slim man by name Kirk Schneider het ŉ puik essay geskrywe oor leef met vrees, verwondering en ontsag. Hyself vertel dat hy ook sy gesin na ŉ trauma skaars herken het. Hy spreek dankbaarheid uit dat hy die proses kon deurleef sonder om “drugged and plugged’ te wees. Hy reken hy sou nie by die volgende besef uitgekom het nie:
Dat alleenwees kreatiwiteit stimuleer,
Wat smart werklik behels,
Die moedswilligheid wat woede meebring,
Die nederigheid wat jy in jou seer broosheid ontdek,
Die moontlikhede wat openbaar word deur onsekerheid,
Die reis na self-ontdekking deur die trauma.
Hy meen ook dat, hoewel vrees ŉ mens in ŉ bondeltjie intrek en mens inperk, dit ook tot ŉ mate dit wat oor ons toring, beklemtoon. Navorsing het bewys dat al verneder vrees ŉ mens, kan dit ŉ mens ook met nugterheid laat besef wat moontlik of onmoontlik is. Schneider sê vrees is die stelkleding vir moed. Sonder vrees beteken moed nie veel nie. Sou ons sonder vrees op ons hakke ooit die volgende tree gee?
ŉ Skool onderwyser wat groter as die lewe self, geleef het, en vir my ŉ inspirasie was, het my geleer “fear is an acronym. It stands for False Evidence Appearing Real.” Sy het my in my matriekjaar, my pa pas dood, so deur die eksamen gekry. Sy het my seer en angs in energie omskep en ek het my studies gebruik as ŉ buffer tussen my en die skrik van my pa se skielike dood.
Dit het my gehelp toe die inspekteur reken my voorbereide Engelse mondeling is te goed. Ek was nog altyd goed tweetalig. Die man het net tyd gehad om twee van ons tien matrieks te toets vir die eindeksamen en ons twee se gemiddeld sou aan ons almal toegeken word.
My praat was bykans perfek, en ou Wimpie het die taal mooi gegooi met ‘n Afrikaanse aksent. Die gemiddeld is baie hoog. Te hoog reken die inspekteur. Die draaibal wat hy na my gooi was erg. “Unprepared, two minutes. Tell me about your father.”
Pa was skaars drie weke dood. Ek onthou hoe woedend ek oor die onregverdigheid was dat wat ons voorberei het, nou verder getoets sou word. Ek onthou ook hoe ek binne gebeef het want wat moet ek nou van my pa vertel?
Aangespoor deur seer, kwaad, vrees en vertel ek in my beste Engels vir die man dat my Pa op die oomblik nie veel doen nie, hy is huis toe, vir altyd!
Die inspekteur se bek het oopgehang. Ek stop nie. Ek vertel hom dat my pa ŉ fantastiese mens was. My vertroueling, mentor, vriend en held. Ek vertel hom van pa se werk prestasies. Dat hy aan hoof van die saagmeule gestaan het wat gevoed is deur die grootste mens aangeplante plantasie in die suidelike halfrond. Ek vertel dat die Transkei se eerste minister, Hoofman Buthelezi, my pa kom ontmoet het, omdat hy so trots op die grootse saagmeule in sy tuisland was.
Ek vertel hoe my pa my leer skaak speel het, hoe hy my leer lees het en die boekwurm in my, tot wasdom laat kom het. Na ŉ paar minute, onderbreek die man my. Want sien, terwyl ek vertel het, het trane oor my wange geloop. Ons het die 70% wat hy as te hoog beskou het, gekry! Ek dink nie ek sou die kon deurleef het, as vrees en seer nie my aangevuur het nie!
Schneider beskryf vir my so mooi wat die waarde van woede is. “Without anger, tenderness might be thin, the poignancy of kindness unnoticed.”
So ook met skuldgevoelens en skaamte. Die twee noop mens om te verbeter, te verander en selfs ook ander se seer te genees. Soms is verandering is moeilik as daar nie skuld beken word nie. Vra maar die verslaafde. So is dit ook met seergemaaktes.
Die eina-emosies kan ons help om die lewenspad met vuur en verwondering en ontsag verder te loop.
Maar, dis werk en dit is soms hard en vreesaanjaend. Om vandag terug te kyk en te besef dat ek baie ervaar en deurgemaak het, dat ek geweldig gegroei het. Dat ek binne die bestek van sewe jaar vier van die grootste traumas ervaar en oorleef het, dat ek baie foute gemaak het, dat ek hard aan myself moes werk om die mens wat aan die ander kant uitgekom het te leer ken en te aanvaar.
Ek lees iewers dat trauma vergelyk word met ŉ 1000 Watt skok se impak. Wel, jy kan nie anders as om ŉ ander mens anderkant uit te stap nie. My sewe trauma jare, het my geheel en al omvorm. Ek is nie wie my familie onthou nie. Dis vreeslik, maar waar.
Om aaneenlopende en onvoltooide rou te beleef kan ŉ mens breek. Onherroeplik aan jou psige beitel.
Ek het reageer hierop met aggressie en hardgebakte emosies. Niks nonsens van niemand gevat nie. Ek moes die beste wees, ek moes wen. Dis al wat saak gemaak het. As ek beste, eerste, slimste is, sal mense by my bly, het ek gereken. Hoe simpel! Ek het my ware seer en bang self vir niemand gewys nie. Nie eens my geliefdes nie.
Prozac het van my ŉ robot mens gemaak. Ek het gefunksioneer, maar nes met masjinerie, as daar nie gereeld versiening en verstellings is nie, begin dinge makeer. Ek het twee keer geheel en al ineengestort. Een keer het ek in die kar geklim en weggery. Ek het eers 24 later tot my sinne gekom. My arme man. Ek is drie maande in Denmar opgeneem. Steeds het die angs en onrus nie gewyk nie.
Die medikasie maak my net sieker en slegter. Uit desperaatheid toets my huisdokter my bloed. Ek het ŉ ernstige magnesium tekort. Tien dae se Magnesit poeier elke oggend verander my donkerte na lig. My lyf wys tekorte as gevolg van my onvoltooide rouprosesse, dit het my gered.
Genade sekerlik ook. Richard Rohr se woorde resoneer met my: “I believe that even when we or someone we love does die, life has not ended; it is merely transformed. It takes great humility to admit we have suffered through this kind of darkness, because it often sounds like a loss of faith to those who have not endured it. But when everything we thought we knew has turned to “nada,” in the language of John of the Cross, we actually become more loving and compassionate human beings, for we no longer rely on our own light but upon the Light of the world living within us.”
Ek lees vanmôre op ŉ universiteitsvriendin se Vuisboekmuur van ŉ Chinese spreuk: Perfekte bome word in planke gesny, die krommes kan in vrede groei.
Dink toe so in my enigheid, die perfektes wis nie wat se pyn skeef en krom groei behels nie, ook maar goed die beloning is om in jou krom uniekheid gelos word om te groei, weg van die massa. ‘Far from the maddening crowd’ kan ek leef in verwondering uit my verwonding. En wie wil nou ‘n plank wees, vra ek jou!
Dankie tog Serdep het Prozac vervang. Dit stomp nie mens se sinne af nie. En vir genade soos Frederick Beuchner dit hieronder so mooi omskrywe 😉
Laat mens dink nè.
Kirk SchneiderRichard RohrRouprosesseSelfkennistrauma
Previous Previous post: Kersfees woordsnoer
Next Next post: My se asems en omtes
30 thoughts on “Verwondering uit verwonding”
Liewe Vuurtjie, el is so jammer vir al die trauma wat jy beleef het. Ek is dankbaar dat jy dieper gegroei het en dat genesing jou beloof is. Dis baie goed jy het dit so uitgeskryf. Mense het nodig om dit te lees. Dankie hiervoor. Drukkies en liefde
Ons moet ons stories vertel, dit word handleiding vir die wat na ons die pad moet stap. Mwah!
Dankie vir die vertel tannie sjoe
Ek is dankbaar en hoopvol as my ervarings vir jonger mense ‘n lig sal wees op die paaie wat nog geloop moet word. Dankie dat jy kom inloer,Stephanie.
Joh Erna, huil ek nou so saam met die reën. Jy weet dat dit seker een van die redes is wat ons klompie so goed klaarkom, ons het elkeen op ‘n unieke wyse seergekry, maar tog ons koppe opgetel en skeef-skeef aangehou groei.
Skuus vir jou seerkry en dankie vir jou seerkry, want daarsonder sou jy nie die spesiale mens gewees het, wat jy vandag is nie
Dis ‘n aangrypende skrywe Vuurvliegie 💖
Hoe sing Valiant:”Al paaie moet jy loop, hierdie skoene moet jy dra….”of soiets. Dankie Hester.
Jou skrywe staaf weereens wat ek glo, dat die”revelation knowledge” van iemand anders se woorde en lewe, hoop bring. Nie preke nie. Nie voorsê nie, maar dit wat iemand deel van hul eie lewe en die wysheid wat daarmee gepaard gaan. Ek wil sê, well done, Vliegie. Jou lewenspad het van jou die besondere mens gemaak wat ons mag ken.
Sjoe, dankie Una. “Revelation knowledge”, aka harde kyk in spieël. As dit die pad vir iemand gelyk of minder seer maak, dan is dit goed so. Dankie liewe Una.
Ek en Bertus luister deesdae net na mense wat uit direkte ondervinding wysheid en kennis met ons deel. Ek is moeg vir kursusse en programme wat glo help. Jou skrywe beteken baie, Vliegie, want jy praat waarheid wat in jou siel lê.
Dankie vir hierdie persoonlike deel van jou lewe en waardeur jy gegaan het. 😢 Dit opsig self vat baie moed en eerlikheid en pynlike nabetragting. Maar dit gee ander ook baie insig, hoop en moed.
Dankie dat jy kom lees. Ons is maar almal saam op die pad huistoe.
Eers – ek voel vir jou my ou mater! Dankie vir die deel en die uitbring van jou diepe gevoel. Ek was self besig om bietjie in my dieptes te grawe met November se krywery. Op die oomblik voel ek skoon naar en ongemaklik met die lees van jou ondervindings. Die dood, ineenstorting en dan die opstaan en tog voortgaan en verander. Alles so bekend aan my kant. My “file”oor my huwelik en dan die selfmoord is nog redelik toegesluit. Ek het wel begin besef dat ek moet erken dat ek deur daardie traumas gegaan het. Oopmaak is belangrik, neerskryf netso. Medikasie help gelukkig maar krag en deursetting is uiters belangrik. Weereens dankie vir die oopmaak.
Ons stap die pad al lank so saam. Liefdegroete.
So besonders! So eerlik. Wat kan ons sê van seer? Ek troos myself met die hoop dat ek dalk gegroei het deur die seer.
Ek glo vas in die donker is die Lig daar, en dis daar waar ons groei in genade.
Baie waar. Werd om te onthou. Wat is ons sonder die Lig? En wat is ons as ons nooit groei nie?
Jou skrywe laat my net weer besef hoe verlang ek na daardie plek sonder trane. Die trane sit vlak en ek wil gil van frustrasie oor die baie seer in hierdie wêreld. Diep skrywe ❤
Ons groei maar uit die seer, dat ons daarmee saam kan leef. Dankie dat jy saam huiswaarts reis liewe Kameel.
Nou tjank ek lekker
Na ‘n lelike twee weke, sit ek vanoggend en lees my e-posse. Jou blog is die tweede een van die oggend wat my ophef na ‘n ander dimensie. Wat my ryker maak, die aftakeling van my lyf in perspektief laat sien en my soveel hoop gee vir ‘n mooier môre. Ek wens ek kan eendag met soveel diepte en insig terugkyk na gister. Baie dankie en baie blog-liefde.
Dis nou so lekker om so op ‘n reën Maandag te lees dat ek deur aan eie bas ervaar en oordink, vir jou sonstrale kon gee! Ek is dankbaar dat my griffels en warrels en onthou en groei iets vir iemand beteken. Daai blog-liefde stuur ek met rooi strikke van hoop, vrolikheid en seën terug na jou.
DAnkie vir hierdie sielsoopruk blog….want onwetend bring jy hiermee vir baie van ons hoop…..sien ek kans om aan te gaan. Ek stam saam met Una, dis revelation knowledge…daai waarheid wat niemand kan wegvat van jou nie. DAnkie, dankie!
Woordnoot, jy en Bitterbossie maak my dag. Die ou wêreld en sy sorge is laste wat ons nie een alleen moet dra nie, so as mens kan ervaar, deel en hoop gee, dan is die pad huistoe minder swaar. Saam, saam! Liefdegroete.
Steeds staan ek in verwondering oor die merkwaardige manier waarop jy die teenslae te bowe gekom het. Lekker om te lees hoe jy daai ou inspekteur ore aangesit het, al was dit vir jou so pynlik!
Frannie, daai is in my siel ge- ets. Bly jy kom kuier.