Vir Thomas oor die definisie van Afrikaner - Jan Rap | LitNet
Vir Thomas oor die definisie van Afrikaner
Ek verwys na jou opmerking onderaan my brief aan Heiden, 1 Oktober, waar jy aangedui het dat jy graag die kwessie oor wie en wat 'n Afrikaner is wil debatteer.
Dit is baie interessant vir my dat almal presies weet wat 'n Afrikaner is maar dat daar dan gedurig met die definisie gespook word en dan dikwels word die gevolgtrekking bereik dat daar eintlik nie so 'n ding soos die Afrikaner is nie.
Piet Croukamp, so paar weke gelede, het dringend versoek dat mense hulle nie as 'Afrikaner' moet verpak nie. Wat sy redes daarvoor was is nie nou ter sprake nie maar die implikasie is tog duidelik dat die Afrikaner hom nie moet verpak as Afrikaner nie. So Piet weet darem daar is so-iets. In koerantkolomme het ek al gesien dat vooraanstaande bruinmense een en ander te sê het oor Afrikaners, so hulle weet dat daar so-iets is. Jaco in sy jongste brief, en Johannes Comestor, in sy kommentaar onderaan Jaco se brief, praat van Afrikaners. Daar is selfs 'n paar boeke met 'Afrikaner' in die titel.
Ek dink dit is 'n fout as mens die Afrikaner definieer as daardie persoon van Suid-Afrika wat Afrikaans praat. Om dit te regverdig deur dit 'inklusief' te noem is eintlik sinneloos want wie word nou eintlik benadeel as die definisie NIE inklusief is nie? Niemand nie; om die waarheid te sê, daar is bruinmense (99.999% van hulle sou ek sê) wat ernstig eksepsie gaan neem. Die persepsie is daar dat dit soort van 'n toegewing is, al is dit in alle eerlikheid nie so bedoel nie. Ek, byvoorbeeld, sal my bloedig vererg as, sê 'n Hollander, my met 'n breë glimlag inlig dat hy besluit het om my in sy definisie van Hollander in te sluit. Buitendien, sou jy sê die 'inklusiewe' definisie van 'n Duitser sluit 'n Oostenryker in, of selfde van 'n Engelsman sluit 'n Skot in? Nooit as te nimmer nie.
Vir 'n vreemdeling wat Suid-Afrika besoek sal 'n goeie definisie van 'n Afrikaner wees daardie persoon wat Afrikaans praat maar waarop regstellende aksie nie van toepassing is nie. Die maklikste egter, soos ek al vele male tevore gesê het, om uit te vind of iemand 'n Afrikaner is, is om hom te vra. As hy sê 'nee' is hy nie 'n Afrikaner nie, as hy sê 'ja' dan is hy een, ongeag kleur, geloof, credo, politieke verbintenis, oriëntasie, domicilium (daar is byvoorbeeld baie op die oomblik in Australië) of wat ookal.
8 Reaksies | 8 Comments
2012-10-09 @12:52 Jan Rap, jy het dinge nogal raak saamgevat. Ek dink veral jou laaste sin is ’n uitstekende "definisie" van wie en wat ’n Afrikaner is. En ek dink daar sal dan gevind word dat daar ’n aansienlike wanbalans is tussen getalle in die suide en in die noorde wat hulself as Afrikaners sien en trots is om so gesien te word. Dit is selfs besig om duidelik in die NGK uit te slaan. Bly om ’n slag saam met jou te kan stem!
2012-10-10 @07:44 Daar bestaan ’n universele metode om vas te stel of ’n persoon deel van enige groepering is. As ’n persoon (a) Homself deel van die groep ag en (b) Ander lede van die groep daardie persoon as deel van hulle groep ag, dan is daardie persoon deel van daardie groep. Hierdie metode word wêreldwyd deur sielkundiges en statistici gebruik en is ook op toepassing van "Afrikaner".
2012-10-10 @07:58 Beste Jan,
Dankie vir jou intellektuele inspanning om op te kom vir n nuwe, en rewolusionêre, definisie van "Afrikaner" vir die derde millenium. Dit is darem wonderlik om te sien hoe definisies evolueer met die verloop van tyd. Jy onthou tog seker hoe in die verlede die definisie van "Afrikaner" aan die volgende voorvereistes moes voldoen: n wit persoon van die middel klas wat Afrikaans praat, en aan een van die drie susterkerke behoort, en een wat beslis stem vir die Nasionaliste. Ek dink dat jou groot held Dr. Verwoerd hierdie definisie sou onderskryf en seën as die grondbeginsel van die Afrikaner se geloofsbelydenis en wêreldsiening.
2012-10-10 @16:16 Pieter, as jy so taamlik snedig na Verwoerd verwys as iemand anders se "held" is hy klaarblyklik nie joune nie en is jy duidelik nie ’n Afrikaner nie. Jy het natuurlik die volste reg om nie een te wil wees nie, maar sal jy dan net jou Afrikanerhater bek van ons helde – en ons – afhou. Johannes Comestor
2012-10-10 @17:46 Beste Jan
Ek het dadelik positief op jou skrywe gereageer en is nie bewus van enigiets in my teks wat dit onpubliseerbaar kon maak nie. Jy verskaf ’n uitstekende en vindingryke definisie: ’n Afrikaner is iemand wat Afrikaans praat en nie deur regstellende aksie bevoordeel word nie. Sterker gestel: ... en deur regstellende aksie benadeel word. Hiermee word die rede vir die nie-inklusiwiteit na die ander party afgewentel.
Ek het nie toegang tot die teks van my vorige reaksie nie, maar ek onthou dat ek verfynings van jou definisie voorgestel het, bv dat die Afrikaans verkieslik Standaardafrikaans moet wees en dat daar die bereidwilligheid moet wees om Afrikaans te gebruik waar en wanneer enigsins doenlik.
’n Verdere aangewese verfyning is dat bv regte Afrikaners (in die tradisie van die Genootskap van Regte Afrikaners) en hansswartes (na aanleiding van hanskakies) onderskei kan word.
Johannes Comestor Brianvds
2012-10-12 @17:53 Werner se definisie van 'n groep lyk of hy sin maak. Maar in die geval van die Afrikaner is hy intern teenstrydig, lyk dit my.
Ek sou byvoorbeeld myself 'n Afrikaner noem, maar omdat ek 'n heiden is sluit 'n heel beduidende deel van ander Afrikaners my uit van Afrikanerskap. Ek het so vermoede Thys bevind hom in dieselfde situasie. Mens sou dalk nou dink ek en hy vorm dan 'n kerngroep van "ander Afrikaners," maar nee, want hy sluit weer enigiemand uit wat nie vir Verwoerd as held beskou nie. Dus het ons nou al reeds 'n hele paar subgroepe hier: Gelowige Afrikaners wat Verwoerd vereer, gelowige Afrikaners met 'n afkeer in Verwoerd, ongelowige Afrikaners wat Verwoerd vereer, ongelowige Afrikaners met 'n afkeer in Verwoerd, ongelowige Afrikaners wat, soos ek, nou nie juis enigiets vir of teen Verwoerd voel nie, ens ens ens ad infinitum, ad nauseum. Daar is etlike miljoen Afrikaners, elke enkele een waarvan skynbaar elke enkele ander een uitsluit van Afrikanerskap. Dit laat die potloodtoets soos kinderspeletjies lyk.
Nou kan ek sien hoekom party van ons soos Koos Kombuis uit die Afrikanerdom bedank het, en soveel andere besluit het om maar liewer in lande soos Australië in 'n ander kultuur te integreer, waar hulle rus en vrede het van die voortdurende kleinlike bakleiery oor wie nou eintlik "regte" Afrikaners is. Ek is nie lus vir Australië nie, maar ek raak ook skoon lam as ek van die debatte hier volg. Hulle is eintlik tekenend van net hoe blerrie hardkoppig ons almal is. Sit twee Amerikaners in 'n kamer en hulle stig 'n maatskappy. Sit twee Australiërs in 'n kamer en hulle stig 'n sportspan. Sit twee Afrikaners in 'n kamer en hulle stig af. Met drie verskillende kerke en vyf verskillende Volkstate. Ek gaan nie woon in 'n staat waar al die winkels toe is op Oom Hendrik Frensch se verjaardag nie. Of waar ek voor die hof gesleep gaan word as ek my wetenskapklas van evolusie leer nie. Of waar my gay buurman en sy Nederlandse eggenoot nie welkom gaan wees nie. So daar het ek myself nou gediskwalifiseer van 'n hele paar duisend (of miljoen?) van ons se definisie van Afrikanerskap. Ek is nie so eksklusief nie: ek ken ouens wat dink die aarde is sesduisend jaar oud en swart Suid-Afrikaners stam van die duiwel af, en ek sluit hulle nie uit van Afrikanerskap nie. Aan die ander kant raak ek vies as diesulkes hulle aanmatig om namens my te praat. Ek sou graag Pretoria se naam wou behou, maar wil dit nie hardop sê nie omdat ouens wat ek nie in my huis sou toelaat nie my dan as ondersteuner wil gaan opskryf. Ek is nie gekant teen die idee van 'n Volkstaat nie en sou dit selfs ondersteun, maar daar is nie 'n manier wat ek gaan woon in 'n agterlike teokrasie waar omies met Bybels en gewere "teo" speel nie. So waar laat dit ons? Afrikaners kan nie gedefinieer word as "daardie groepie Afrikaanssprekendes waarvan ek persoonlik hou" nie. As ons dit so wil doen is daar eenvoudig nie so ding soos 'n Afrikaner nie; daar is dan ten beste 'n deels oorvleuelende stel Afrikaanssprekende bendes. Ons is dan dalk in 'n soortgelyke posisie as waar die Zoeloes was in die dae voor Shaka. Wie is ons Shaka? Het ons enigsins een nodig?
Jaco 2012-10-13 @17:51 Brianvds
2012-10-18 @10:14 Ja, Brian, daar is diegene wat wil beweer dat jy slegs ’n Afrikaner kan wees as jy ’n Christen is, maar hulle is of aan die afneem of hulle invloed in gesprekke wat op die oomblik aan die gang is, is besig om te kwyn.
En ja, daar is van daardiegene wat my nie as Afrikaner wil erken nie oor my godsdiensidees (of dan gebrek daaraaan!), maar daar is toenemend andere wat daardie mense kritiseer omdat hulle so bekrompe is.
Feit van die saak, Brian (en Jaco) is dat die meeste, verreweg die meeste Afrikaners IS godsdienstig en sterk so. Baie van hulle dink steeds evolusie en die oerknal is werkinge van die duiwel. Maar daar is vordering, al is dit soms stadig en pynlik. So het die NGK al gevorder om ’n besluit by sy 2009-sinode te neem dat die Bybel sê "God het geskep", maar dit se nie HOE God geskep het nie. Dit laat die deur oop vir teïstiese evolusie wat ekself nie kan aanvaar en steun nie, maar tog erkenning wil gee as ’n manier om die gaping oor die kwessie te vernou en uit te wis. Ek is bereid om te erken dat teïstiese evolusie net soveel ’n teorie is as Darwinisme en neo-darwinisme. Ek probeer nie die gewone gelowige Afrikaner se geloof van hom wegneem nie – ek stel myself net op teen die ekstremiste en fundamentaliste wat die Afrikanervolk so wil verskrasal. En dit lyk of dit werk. So is ek genooi en het ek saam met mense wat nou verbonde is aan die VVK gesprek gevoer, planne probeer maak om groter eenheid onder die verskillende organisasies te kry. As jy bv gaan kyk na my antwoord gister op Jaco (dit sal seker nog vandag gelaai word, sal dit?) sal jy sien wat ek bedoel. Maar die ATKV wat homself graag as so ’n sterk Christelike organisasie voorhou was nie daar nie en Afriforum wil nie eens met ons vredemakende afvaardiging gesprek voer nie!
Beteken dit ons moet ophou om met mekaar te praat en te probeer eenstemmigheid kry dat iets gedoen sal moet word of die Afrikaner gaan totaal verdwyn – met godsdiens en skewe wetenskapsieninge en al? Natuurlik nie – en dit is die verskil tussen mense soos ek en Jan Rap (en dalk enkele ander) aan die een kant en Thomas, Jaco en so effens jy wat Brian is. Jaco wil ’n "Nuwe Afrikaner"-groepering stig en Thomas sal dit verwelkom as dit die "Afrikanerhaters" soos Jansen en ’n spul ander insluit. Maar dis nie ’n nuwe "volk" soos ek die term verstaan in die politieke wetenskap en die volkekunde nie. En hulle het nie die reg om die Afrikanervolk se naam op te eis – nee, te steel – nie. Stig ’n nuwe groepering as julle wil – maar kry ’n ander naam. Skei af – en skei dan uit om ons af te kraak.
Nee Angus, nee …
Jan Rap, Vir Williams oor sy eierdans en vir...
Jan Rap, Swak Afrikaans op RSG
Jan Rap, Kommentaar vir Angus oor sy kommen...
Jan Rap, Verdere kommentaar vir Jaco
Jan Rap, Hoekom doen ons Afrikaners dit?
Jan Rap, Vir Tiens nav sy 'Omdat dit mooi is...
Jan Rap, Ian Wessels en Dan Roodt
Jan Rap, Geheuekiekie 23
Jan Rap, Ek is jammer Angus …
Jan Rap, Menings | Opinions
Afrikaans rock in Amsterdam én in ...
In gesprek met ... Sjef van Erp
Elf bakens na kennis – boeke wat ...