Om te dink kontant in transitorooftogte is maar net ’n misdaad wat eskaleer weens polisiëringsuitdagings, is ’n drastiese wanvoorstelling van die werklike oorsprong van die krisis. Ek lees onlangs in Anneliese Burgess se boek, Heist, dat uit die tien insidente wat sy oor ŉ tyd van 21 jaar nagevors het, daar sowat R465 miljoen gesteel is, maar net R33 miljoen weer teruggekry kon word. Sy vertel, en dit is waarna ek kortliks gaan verwys, dat die meerderheid kontant in transitorooftogsake nie eers die hof haal nie. Dit is ’n massiewe kontras met die idee wat by die publiek geskep word oor die 88% wat die nasionale vervolgingsgesag voorhou as die suksesvolle vervolgingsyfer, of die polisieminister, Bheki Cele se trots waarmee hy onlangs aangekondig het dat meer as 20 bendelede in hegtenis geneem is en verbind word met sake van dieselfde aard.
Inligting kan nie meer so vinnig verwerk word om betyds pro-aktiewe vermoëns te skep om sulke misdade totaal te keer nie. Dit pas eintlik baie goed by die gesprek van die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG).
Die NVG se vermoë word nie dikwels genoeg bevraagteken nie. Die NVG verduidelik dat die suksesvolle vervolging van misdadigers ’n 88%-suksesgradering het. Die publiek moet verstaan dat dit slegs gemeet word volgens die hoeveelheid sake wat hulle self oor besluit het of hulle dit wil aanpak of nie. Die sluit geensins die duisende sake, wat dit van die polisie af nie tot in die hof maak nie, in. Dit behoort te kan verbeter indien die polisie en aanklaers, sonder korrupte bedoelings, meer saamwerk soos insidente plaasvind. Dit is byna onmoontlik vir ’n onervare aanklaer wat nog nooit op ’n transitotoneel was, om sy/haar werk doeltreffend in die hof af te handel nie.
Ons moet verder vra, waarheen gaan die geld? Wil die staat die aanslag werklik stop, of is hulle op ’n meer senior vlak deel daarvan?
Die feit dat daar nie reeds in die verlede’n plan was nie beteken nie dat ‘n plan opgetrek kan word nie. Baie groepe het al hulle lande gekry regdeur die geskiedenis, dit is nie iets ongewoon nie.