PressReader - Weg!: 2018-10-01 - D­WE­SA-C­WE­BE-NA­TUUR­RE­SER­VAAT
Die D­we­sa-C­we­be (39 km²) is die groot­ste van die drie kus­re­ser­va­te en ook die mees­te af­ge­son­der. Dis net so­wat 80 km van die N2 af, maar dit neem tus­sen drie en vier uur oor ber­ge en deur da­le (reg­tig) om hier uit te kom. En moe­nie dat die naam jou mis­lei nie – die M­bas­he­r­i­vier deel die re­ser­vaat in twee en dis ’n sto­rie om tus­sen D­we­sa en C­we­be te reis (die naas­te brug oor die M­bas­he­r­i­vier is met ’n 65 km-om­pad bin­ne­land toe).
D­we­sa aan die suid­oe­wer is gro­ter en het ’n kamp­ter­rein en self­sor­g­cha­lets.
In C­we­be kan jy net in die pri­va­te Ha­ven Ho­tel bly. By hier­die net­jie­se ge­sins­ho­tel kan jy rus­tig ag­ter­oor sit – tot jou bed word vir jou op­ge­maak. Dít maak eg­ter dat D­we­sa aan die an­der kant van die ri­vier meer wild en on­ge­rep voel.
Die stran­de hier is dik­wels spoor­loos. Net die plek om een van daai klas­sie­ke fo­to’s te neem van die ngu­ni­bees op die strand.
“Hier’s ho­pe ak­ti­wi­tei­te in die park,” ver­tel Vuy­a­ni Jam­ce, een van D­we­sa se be­hulp­sa­me gid­se, toe ek kort ná mid­dag­e­te aan­meld.
“Gaan stap op die strand of in die woud, ry berg­fiets, vang vis, roei in ’n ka­no of kyk vo­ëls. Jy kan ook din­ge kom­bi­neer en van hier af oor die ri­vier C­we­be toe gaan. Praat net met my, dan re­ël ek!” be­loof hy.
“Hier’s e­lan­de, rooi­kat­te, bos­var­ke, se­bras, blou­a­pe, sa­man­go’s en ’n lui­perd of twee,” sê hy wan­neer ek hom oor die wild­le­we uit­vra. “Ons het ook ’n paar buf­fels, maar hul­le is ’n bie­tjie kwaai,” waar­sku hy. “Dis be­ter om saam met ’n gids te stap.”
In D­we­sa kan jy strand­langs of in die woud stap. Volg die paad­jie van die kamp­ter­rein strand toe en mik 4 km noord tot by die D­we­sa-punt, ’n gras­kop­pie, waar jy ’n 180°-uit­sig oor die kus­lyn het. So­wat 500 m ver­der is oor­blyf­sels van die O’Bell-skeeps­wrak wat in 1916 hier ge­strand het – dees­dae is nog net die en­jin hier. Jy kan aan­hou stap tot by die mond van die M­bas­he­r­i­vier, maar hou in ge­dag­te dat dit so­wat 10 km tot daar is en jy weer te­rug moet stap! En ont­hou jou swem­broek, want teen hoog­wa­ter moet jy half­lyf deur die N­go­ma-, Men­du- en Mend­wa­na­ri­vier waad.
Die woud­paad­jies is nie ge­merk nie, en ont­hou van die buf­fels... be­spreek liefs ’n gids as jy hier wil stap. Hier is drie op­sies: ’n kort sir­kel­roe­te van twee tot drie uur lank, ’n lan­ger half­dag­sir­kel­roe­te of ’n vol­dag­stap deur die woud na die M­bas­he­r­i­vier en te­rug langs die strand. Kos­te R45 p.p. en R20 per kind vir die be­ge­lei­de roe­tes in die woud.
Jy mag hen­gel tus­sen die Ko­lo­be­ri­vier­mond en die sui­de­li­ke grens van die park. Hoe lyk dit met ’n ka­bel­jou, kol­stert of mos­sel­kra­ker?
Die re­ser­vaat se kus­lyn is ’n ma­rie­ne be­wa­rea; dus word net een vis per per­soon per dag toe­ge­laat. Kry ’n per­mit by die pos­kan­toor op Wil­low­va­le.
Roei op die M­bas­he­r­i­vier in ’n ka­no en ver­ken die man­gliet­wou­de by die ri­vier­mond. Jy moet ’n dag voor­uit met Vuy­a­ni re­ël; kos­te hang af van hoe­veel jul­le in die groep is.
Ver­ken die re­ser­vaat met jou 4x4 op ’n net­werk van paad­jies deur die woud ( jy kan ook tot by die D­we­sa- en Men­du-punt ry), of bring jou berg­fiets saam en ry die­self­de paad­jies met twee wiele.
Die stap­roe­tes, 4x4-paad­jies en ka­no­rit­te is uit­ste­ken­de ge­leent­he­de vir vo­ëls soek. Hier is so­wat 290 spe­sies – hou jou oë oop vir die skug­ter bos­loe­rie in die wou­de en die kleur­ry­ke man­gliet­vis­van­ger by die ri­vier.
Re­ël ’n dag­uit­stap­pie na C­we­be (R60 p.p., met ’n gids in jou eie 4x4-voer­tuig) en maak ’n draai by die M­ba­ny­a­na-wa­ter­val en die Bans­hee-vuur­to­ring voor jy mid­dag­e­te by die Ha­ven Ho­tel ge­niet.
Kamp op een van 40 staan­plek­ke (tot 6 men­se elk). Die kamp­ter­rein (son­der e­lek­tri­si­teit) is ba­sies; in die stil sei­soen sal jy dalk moet tent op­slaan in die lang gras, en al is die a­blu­sies skoon, kan dit doen met ’n op­knap. Of slaap in ’n self­sor­g­hout­hui­sie met ’n toe­ge­rus­te kom­buis met ’n gas­stoof en ’n ys­kas – hier is son­krag. Kos­te Kamp: Van­af R244 per staan­plek. Self­sor­ghuis: Van­af R339 p.n. vir 2 men­se en R656 p.n. vir 4 men­se.
Hier is ver­skeie roe­tes wat wis­sel van ’n mak­li­ke 3 km­stap­pie strand­langs suid na die M­bas­he-ri­vier­mond tot ’n 18 km lan­ge dag­stap (heen en weer) na die X­ho­ra-ri­vier­mond an­der­kant die noordelike grens van die park. Kry ’n kaart en aan­wy­sings by die ho­tel. Hul­le kan ook vir jou ’n gids re­ël.
Dié plaas­li­ke gid­se werk on­af­hank­lik van die ho­tel en jy on­der­han­del self ’n prys. In die park kan jy na die M­ba­ny­a­na-wa­ter­val (8 km, 4 uur) of B­ree­zy-punt (9 km, 5 uur) en te­rug stap. Of huur ’n ka­no en roei oor die M­bas­he-ri­vier en stap na Men­du-punt aan die D­we­sa-kant (8 km, 5 uur).
In C­we­be re­ël die ho­tel ak­ti­wi­tei­te. Die ho­tel het ’n ten­nis­baan en mashie- gholf­baan (ra­ket­te en stok­ke is be­skik­baar). Roei met ’n ka­no op die M­pen­zu-strand­meer (van­af R45 per ka­no vir 2) of op die M­bas­he- en M­ba­ny­a­na­ri­vier (van­af R80 per ka­no vir 2 men­se).
Jy kan hen­gel tus­sen die ho­tel en die M­ba­ny­a­na­ri­vier­mond en by die B­ree­zy-punt mag jy vis­vang. Hier is ’n net­werk van paad­jies vir berg­fiet­se (bring jou eie fiets) en jy kan perd­ry (van­af R250 p.p.) op ver­skil­len­de be­ge­lei­de roe­tes deur die woud, ri­vier­langs en op die strand.
The Ha­ven Ho­tel het 7 kot­hui­se met ’n see­uit­sig, tus­sen 30 m en 80 m van die ho­tel se hoof­ge­bou af (6 met twee ka­mers, 4 men­se). Agter hul­le is 6 kot­hui­se (2 ka­mers elk, 4 men­se) en 5 ron­da­wels (2 men­se) en heel agter is daar 4 ron­da­wels (2 men­se) en ’n aan­een­lo­pen­de kot­huis met 5 af­son­der­li­ke ka­mers (2 men­se elk). Die ho­tel het ’n re­stau­rant, kroeg en swem­bad. Kos­te Van­af R625 p.p. (ont­byt en aand­e­te in­ge­sluit).
Kos­te Park­ta­rie­we is R11 p.p. en R6 per kind per dag. Hoe kom ek daar? Ry oor Wil­low­va­le, El­li­ot­da­le of Kof­fie­baai. Gaan na ha­ven ho­tel.co.za/di­recti­ons vir aan­wy­sings na C­we­be. Wat pla? Hier is nie baie wil­de die­re nie. Die grens­dra­de word nie on­der­hou nie en stro­ping bly ’n pro­bleem. Kon­tak D­we­sa: 043 492 0883; 063 941 6162 (Vuy­a­ni);
vi­si­te­as­ter­n­ca­pe.co.za C­we­be: 047 576 8904;