Die toekoms van elektriese motors in SADie Jaguar I-PACE. Foto: Verskaf Ondanks die land se uitdagings met Eskom is daar ŉ wêreldwye neiging om oor te skuif na elektriese voertuie. In 2018 is daar 1,6 miljoen elektriese voertuie wêreldwyd verkoop teenoor die net meer as 1 miljoen in 2017. Elektriese of battery-aangedrewe motors het ook vir die eerste keer nou inprop-hibried-voertuie verbygesteek. Daar is nou meer as 20 handelsmerke wat in die elektriese ruimte meeding. Binne die volgende vier tot vyf jaar sal daar moontlik nóg ŉ honderd modelreekse bekendgestel word. Bloomberg berig dat tot 11% van die voertuie in 2025 elektries sal wees en teen 2040 ŉ verstommende 55%. Kenners in die mark meen dat Suid-Afrika binne vyf jaar “volwasse” in die elektriese voertuigmark kan wees. Elke Jaguar en Land Rover-reeks sal teen 2020 ŉ elektriese voertuig in die reeks hê. Dis volgende jaar. Daar is drie verskillende elektriese motors, naamlik battery-aangedrewe elektriese motors (BEV), inprop-hibried elektriese motors (PHEV) en matige-hibried elektriese motors (MHEV). ‘n Jaguar-laaier by die Drostdy-hotel in Graaff-Reinet. Foto: Brendon Staniforth ŉ BEV het slegs ŉ battery wat die elektrisiteit aan die motor verskaf. Hy moet herlaai word. ŉ PHEV het wel ŉ binnebrandenjin en die binnebrandenjin en die elektriese motor werk saam om die voertuig aan te dryf. Hy word ingeprop om te herlaai, en herwin krag deur sy remme. ŉ MHEV kan nie ingeprop word nie. Die voertuig bestuur self sy battery en herwin krag van die remme en gebruik die binnebrandenjin onder laer lading-situasies om die batterye te laai. Elkeen van dié hibriede voertuie het ŉ spesifieke omgewing waar hulle beter sal werk. JLR Suid-Afrika het ŉ vennootskap met GridCars gesluit om 82 openbare laaistasies in Suid-Afrika te skep. Dit is ŉ belegging van R30 miljoen vir die installering van vinnige laaiers van 30 kW en meer. GridCars was al met verskeie vulstasies in gesprek om te sien of daar belangstelling is vir die installering van laaiers by groot vulstasies op nasionale roetes. Ooreenkomste sal binnekort met die groot vulstasie-franchise’e gesluit word. Daar is verskeie redes hoekom EV’s soveel sin maak. Een daarvan is dat elektriese motors die doeltreffendste is met die kleinste verliese wanneer dit met binnebrandenjins vergelyk word. Vir ŉ groot gedeelte van die bevolking wat op die platorand bly, word EV’s nie beïnvloed deur kragverliese weens die dunner atmosfeer nie. Elektriese motors is ook makliker om in te voer en te homologeer. Die hele gedeelte oor brandstofregulasies kan geïgnoreer word. Die doemprofete wat kerm oor die batterye. Toetse wys dat ŉ gemiddelde battery 70% kapasiteit behou nadat die agt jaar waarborg verby is. Dus is die battery nie onbruikbaar nie, jou reikafstand is net 30% minder. GridCars sê dat daar reeds maatskappye reg oor die wêreld is wat ou batterye herwin en al die elemente weer gebruik om nuwe batterye te maak. Jaguar het reeds soos op die kaart aangedui laaiers by punte regoor Suid-Afrika opgerig. Jaguar Land Rover het ŉ reusebelegging gemaak om die toekoms van hul EV’s te verseker. Elke werkswinkel is nou toegerus met spesialistoerusting. Elke werkswinkel het reeds ŉ EVAP (Electric Vehicle Authorized Person) opgelei. Daar sal by elke handelaar twee EVAP’s moet wees. Die betroubaarheid van ŉ elektriese motor is vir my uiters opwindend. Daar is soveel minder elemente wat kan breek. ŉ Elektriese motor het slegs een bewegende onderdeel – die skag. Remme word drasties minder gebruik want die remkrag word herwin deur die elektriese motors, nie remskywe nie. Een nadeel van elektriese voertuie in Suid-Afrika is dat daar ŉ 7% hoër invoerkoste is op EV’s. Indien jy ŉ Jaguar i-PACE koop ná sy bekendstelling, koop ŉ mens ŉ vinnige laaier wat in jou motorhuis geïnstalleer word. Dis ŉ intelligente laaier wat die kragverbruik in jou huis analiseer en seker maak dat die motor gelaai word as die aanvraag in die huis op sy laagste is. Daar is ook nooit beurtkrag in die middernagtelike ure nie – so ŉ mens sal altyd verseker wees dat jou voertuig in die oggend herlaai is. GridCars sê hulle kan ŉ sonpaneel-motorafdak vir kliënte installeer wat die voertuig in die dag kan herlaai – dan ry mens heeltemal gratis. Met die vordering wat gemaak word met batterytegnologie, sien ek geen rede dat daar nie binnekort EV’s sal wees met reikafstande van tot 750 km nie. Dié tegnologie maak my regtig opgewonde.