PressReader - Beeld: 2016-05-11 - Veel­sy­di­ge S­pears in boek be­kyk
Veel­sy­di­ge S­pears in boek be­kyk
Bied ge­heel­beeld van sy oeu­vre
Beeld - 2016-05-11 - Kuns - A­man­da Bo­tha Frank S­pears: The Pain­ter deur Me­lis­sa Sut­her­land, uit­ge­gee deur Mi­cha­el John S­pears en Ro­sa­lind Ma­ry S­pears, Hout­baai. Be­soek die web­werf frank­spearst­he­pain­ter.com.
Kaap­stad. – Frank S­pears het hom van­af die 1950’s op ver­skil­len­de ter­rei­ne in die Suid-A­fri­kaan­se kul­tu­re­le le­we on­der­skei.
Hy word ont­hou as mu­si­kus, san­ger, ont­wer­per, ra­dio-om­roe­per, ak­teur, maar ver­al as skil­der.
Nou, 25 jaar ná sy dood in 1991, het ’n uit­ge­brei­de en wel­ko­me mo­no­gra­fie oor sy kuns on­der die ti­tel Frank S­pears: The Pain­ter ver­skyn.
As B­rit­se im­mi­grant het S­pears in 1928 na Kaap­stad ge­kom, aan­vank­lik as te­ke­naar en win­kel­in­rig­ter.
Die Art De­co-fa­sa­de van die Mul­lers Op­to­me­tris­ts-ge­bou in die mid­de­stad is die be­kend­ste voor­beeld van sy werk as win­kel­ont­wer­per wat nog be­staan.
Be­ken­de an­der ont­wer­pe is die ge­brand­skil­der­de ven­sters van die H.B. T­hom-te­a­ter in S­tel­len­bosch en van die NG Kerk se si­no­da­le sen­trum in Kaap­stad, wat nie meer be­staan nie.
In 1970 was daar groot om­stre­den­heid rond­om die al­taar­stuk wat S­pears vir die Ang­li­kaan­se kerk van die Op­stan­ding in Bon­te­heu­wel ont­werp het.
In ’n in­druk­wek­ken­de stu­die, The Ri­sen Christ, het hy Chris­tus naak en as ’n bruin man uit­ge­beeld. Met die ont­hul­ling was kerk­gan­gers ont­sto­ke oor wat hul­le toe die “Boes­man-Je­sus” ge­noem het.
S­pears was ge­nood­saak om sy fi­guur se naakt­heid met ’n len­de­kleed te be­dek.
Die werk word steeds in die kerk be­waar en dit is la­ter as ’n sim­bool van hoop in die a­part­heids­ja­re aan die ge­meen­te voor­ge­hou. Dit is in­te­res­sant dat sy ont­wer­per­s­er­va­ring veel la­ter te­ma­ties in sy skil­der­kuns neer­slag sou vind in ver­al sy po­ë­tie­se stu­dies, wat hy los­weg “ste­de van ver­beel­ding” ge­noem het.
Op die­self­de wy­se is daar ook ’n ver­band tus­sen sy kon­sert­le­we as mu­si­kus en san­ger en skil­der­stu­dies met mu­siek as te­ma.
In laas­ge­noem­de wer­ke het hy met sy verf­kwas ge­poog om in ab­strak­te vorm mu­siek as luis­te­r­er­va­ring te ver­beeld.
S­pears kon ’n eie stem­pel op Suid-A­fri­kaan­se kuns af­druk juis oor sy oop­heid om ver­nu­wend met skil­der­teg­niek om te gaan – van re­a­lis­me via ku­bis­me na ab­strak­te en nie­fi­gu­ra­tie­we werk.
Sy la­te­re werk kan in hier­die ver­band ver­ge­lyk word met dié van Je­an Welz en selfs Mau­ri­ce van Essche.
Die net­jie­se mo­no­gra­fie, ge­skryf deur Me­lis­sa Sut­her­land en met ’n voor­woord deur Hay- den Proud, maak dit mak­lik om ’n ge­heel­in­druk van S­pears se oeu­vre te be­kom.
Die han­te­ring van ver­skil­len­de te­mas en hoe dit be­na­der is, bied ’n in­te­res­san­te in­sig in sy le­we en werk.
Te­ma­ties is die werk in ne­ge af­de­lings ver­deel, wat die twee­de deel van die mo­no­gra­fie be­slaan.
S­pears was ’n be­dre­we por­tret­skil­der, soms ook met ’n kop­knik, wat styl be­tref, na die I­ta­li­aan­se mees­ter Mo­dig­li­a­ni.
An­der te­mas sluit in naak­stu­dies, blom­me en stil­le­wes, land­skap­pe, ste­de, nar­re wat in­te­res­san­te ver­ban­de lê met S­pears se me­de­kuns­te­naar Carl B­ü­ch­ner, re­li­gi­eu­se beel­de, ge­brand­skil­der­de glas­ont­wer­pe en ver­al dan mu­siek as guns­te­ling­te­ma. )
’n Mo­no­gra­fie van die kuns­te­naar Frank S­pears het pas ver­skyn.