"Ek het gedink mans móét stil en donker en diep wees. Nooit praat nie. 'n Spiertjie hê wat teen die slape spring. 'n Geheimsinnige verlede." Roelof Serfontein het haar die knak van haar lewe gegee, sê die joernalis Annemarie Marais.
Sedert die eerste boek in die Maasdorp-reeks in 1932 verskyn het, het vier geslagte Afrikaanse lesers Blakemore se karakters intiem leer ken en liefkry. Só gewild het die twee reekse oor die jare gebly dat die jongste heruitgawes (as omnibusse van 'n seleksie van die verhale) so onlangs as 1997 verskyn het.
Of hulle steeds die boeke lees of nie, 'n gesprek tussen Maasdorp- en Keurboslaanverslaafdes loop altyd dieselfde draai: "Onthou jy hoe ons voor die spieël geoefen het om soos Dr. Serfontein een wenkbrou op te lig? Het jy ook gewonder waar Maasdorp en Keurboslaan is? Wou jy ook so graag kosskool toe gaan? Het jy jouself ook verbeel dat jy Kobie of Breggie is? Dink jy nie die wonderlike Dr. Serfontein moes 'n absolute pyn gewees het as 'n eggenoot nie?"
Vir Irma du Plessis, wat tans besig is met 'n meestersgraad oor Afrikaanse jeugreekse, het Blakemore se boeke " 'n wêreld van filosofie, groot skrywers, opera, wêreldliteratuur, navorsing en doktorate" aan haar voorgestel.
Baie lesers is vandag nog nuuskierig oor die skrywer wat hulle soveel ure geboei het. Was sy self 'n onderwyser? Dalk by 'n kosskool? Ander was teleurgesteld om vas te stel dat Blakemore onder die skuilnaam Theunis Krogh ook die Keurboslaan-reeks geskryf het. Sommige vind dit fassinerend dat 'n vrou so geloofwaardig oor 'n seunswêreld kon skryf.
Stella Blakemore was 'n wêreldburger by uitstek en haar lewe was interessant genoeg om self 'n boek of twee vol te skryf. Dit is betekenisvol dat 'n vrou wat só 'n impak op Afrikaanse lesers gehad het, die grootste deel van haar lewe in die buiteland gewoon het.
Sy was van jongs af op kosskool in Natal, maar tog het sy nie positiewe herinnerings daaraan nie, al laat sy die kosskoollewe in haar boeke idillies klink. In 'n brief aan Van Schaik sê sy dat haar kinderjare "dreary" was.
"Ek hou altyd daarvan om oor lekker kinderjare te skryf, waarskynlik omdat my eie so mistroostig was. My ma het alles op aarde vir my gedoen, behalwe om 'n tuiste vir my te gee. Sy het 'n ding gehad oor kosskole en 'n meer skrikwekkende bestaan vir 'n kind is daar nie."
Ná haar skoolopleiding verwerf sy 'n klavier- en sanglisensiaat aan die London Royal Academy of Music, sy studeer opera in Duitsland en gee 'n tyd lank onderrig in Johannesburg en Pretoria. In 1933 trou sy in Londen met die Wallieser David Owen, 'n siviele ingenieur, en saam reis hulle die wêreld deur. Hulle woon onder meer in Ghana, Ivoorkus, Italië, Engeland, Swaziland, Nigerië, Duitsland en Ierland. Sy het in die jare twintig in Duitsland begin skryf en haar eerste werk was 'n toneelstukkie, Die Goue Sleutel.
Omtrent al die korrespondensie tussen haar en die Van Schaiks is in Engels gevoer. Sy was egter onversetlik daaroor dat daar nie getorring moet word aan die manier hoe sy die karakters laat praat nie. In 'n brief in 1958 skryf sy: "In beide die Maasdorp- en Keurboslaan-reekse het ek probeer om mense te skep - dikwels het hulle hulself geskep - wat elkeen op 'n unieke manier praat en optree."
Dit is ironies dat Blakemore volgens haar nooit werklik waardering van haar uitgewers gekry het nie. Dit was juis die voortdurende kritiek (spesifiek 'n negatiewe vergelyking met die Van der Byl-reeks) wat haar aangespoor het om die Keurboslaan-reeks te begin, skryf sy in 'n brief van 1958. "Dit is tragies om te erken dat die reeks wat my soveel plesier gee, uit só 'n onwaardige motief gebore is." (Die Keurboslaan-reeks het oorspronklik uit 20 titels bestaan, wat van 1973 af heruitgegee is as die Nuwe Keurboslaan-reeks in 11 boeke.)
Blakemore het haar skryfwerk baie ernstig opgeneem. "Ek skaam my nie om my werk aan die ernstige kant te beskou nie. Vir my is dit nie 'slegs' jeuglektuur nie; dit is, nieteenstaande my swakhede en tekortkominge, die beste waartoe, ek persoonlik, in staat is. Dit beteken vir my lesers ook iets." Blakemore het op 'n laat ouderdom twee kinders aangeneem nadat sy twee miskrame gehad het. Peter en Salene het by hul ouma in Engeland gebly wanneer Stella en David in eksotiese plekke gebly het, maar as volwassenes het al twee tye in Suid-Afrika deurgebring. Wanneer sy op 'n slag haar lot by Van Schaik bekla oor hulle "koppigheid", sê sy ook "Dis jammer hulle kon nie almal ou mev. Malan in die Maasdorp-boeke vir Ma hê nie!"
Blakemore was 'n vrou van sterk menings en beginsels, maar met 'n sin vir humor wat ook in haar korrespondensie deurgeskemer het. Briewe aan Van Schaik sluit sy altyd af met 'n gemoedelikheid soos "Alles van die beste, ou siel!" Toe sy lank nie van haar seun in Suid-Afrika gehoor het nie, merk sy droog op: "Maybe a zebra ate him. He is always hunting them."
Cora de Swardt, peetkind van Blakemore, onthou haar as 'n "innemende, dinamiese" mens met wat baie lief was vir kinders. "Sy was avontuurlik en onverskrokke. Op 'n goeie dag sou sy besluit die kinders moet 'n musiekspel opvoer en dan het sy sommer Hansie en Grietjie uit Duits vertaal en ons dit laat opvoer." As musiekonderwyser was Blakemore streng en sy het geglo in dissipline, "maar sy was nooit onvriendelik nie".
Tog kan 'n mens Blakemore nie van groter rassisme as haar wit tydgenote beskuldig nie. In 1974 sê sy van haar verblyf in Afrika: "As swart en wit moet saamwoon, kom hulle gewoonlik in die algemeen goed klaar. Ek het in Ghana (toe nog die Goudkus) onder 'n swart skoolhoof gewerk. Hy was baie goed vir my as personeellid. In Swaziland en Nigerië het ek presies dieselfde ondervinding gehad."
En natuurlik loop die "lig van die Europese beskawing" soos 'n goue draad deur die Keurboslaan- én Maasdorp-reeks, merk Irma du Plessis op.
Prof. Louise Viljoen was ook erg verlief op dr. Serfontein. "Nadat ek hom moes afstaan aan daardie vrou met die groen oë en die geel hare en die wit rokke was sy seun Richard 'n tweede beste." Die toneel waarin die weinig spraaksame dr. Serfontein sy liefde verklaar aan die vrou met wie hy sou trou, beskou sy steeds as een van die groot erotiese tonele in die Afrikaanse literatuur.