21. Kensketse van karakters
Hoeveel van julle doen karaktersketse of kensketse van julle karakters voordat julle begin skryf - of gedurende die skryfproses? Wanneer jy die karaktersketse doen - watter besonderhede, buiten die normale fisiese karaktertrekke van die karakter, sluit jy hierby in?
Dialoog-aanhangsel (die een sê "ja", die ander een sê "miskien" en 'n ander gebruik 'n "l" in die plek van 'n "r".)
Motivering en dryfveer om doelwitte te bereik.
Streep in die karakter, (sy kan nie kook nie, hy is bang vir die donkerte, hy kan nie swem nie, ens)
Agtergrond (interessante en ongewone kinderdae, sy het weggeloop van die huis af, hy het sy geleerdheid so of daar ontvang, werke, vorige gebeurtenisse, vorige verhoudings…)
Een van die belangrikste redes hoekom lesers bly lees is hoofsaaklik oor hoe jy jou karakter kenmerk en kenskets. Die leser wil sien, deel wees, van die karakters se lewens en van die uiteindelike oorwinning van al die konflikte in die verhaal.
Jy wil dus jou karakter skep om te handel soos 'n mens, klink soos 'n mens, dink soos 'n mens en om al die menslike emosies te ondervind.
Hoe moet 'n skrywer maak om dit reg te kry?
Een manier is om jou verhaal op werklike mense te vestig. Dit beteken dat jy nie nodig het om oor die mens as sulks te skryf nie - jy gebruik net sekere karaktertrekke van daardie persoon.
Gebruik jouself as basis
Die effektiefste karakters is die wat so beskryf kan word dat die skrywer aangetrokke voel tot daardie karakter en sodoende kan identifiseer, simpatiseer, omgee vir die karakter, besorgd voel oor die karakter en die karakter se geselskap kan geniet. Met ander woorde, jou karakters moet vir jou werklik wees en word. (Dit beteken dat jou karakters ook soms 'n wil van hulle eie openbaar.)
Die beste manier om hierdie doelwit te bereik is om onder jou karakter se vel te kom.
Verbeel jou dat jy 'n akteur is en dat die karakter se rol jou rol is. Dramatiseer nou hoe die karakters sal praat en reageer in elke situasie en toneel. Werk vanaf binne na buite…speel elke rol jouself. Jy sal baie beter werk lewer met die karakters met wie jy meer geredelik kan identifiseer as die ander karakters met wie jy nie so geredelik kan identifiseer nie. Belangrikste van alles: Ken jou karakters. Indien jou karakters ware beelde vir jou is, sal hulle ook ware beelde vir jou lesers wees.
Dink oor jou karakters…wat laat hulle funksioneer? Maak hulle presies soos die persoon wat jy wil wees indien jy hulle was en hulle lewe moes leef. Jy het geen keuse as om 'n gedeelte van jouself in jou karakter te laat nie. Inteendeel, daar sal 'n fout wees indien jy dit nie doen nie! Hoe wil jy jou karakters deel van jou lesers se lewens maak indien jy nie bereid is om deel van jou karakters te vorm nie?
Vir die van julle wat probleme ondervind met kenmerke of karaktertekening - probeer 'n lang brief aan jouself skryf met die onderwerp: jou karakters.
Beskryf die karakter/s tot in die fynste besonderhede.
Deur jou karakters te wees beteken ook dat jy bes moontlik die soort van mens (denkbeeldig) word wat jy wil wees. Moenie jou hele self, jou hele wese, in jou karakters voeg nie…slegs 'n klein deel van jou.
Deel van die prikkeling en aansporing van enige fiksie is wanneer die karakter struikelblokke oorkom. Indien hierdie karakter/hoofkarakter besluitloos is in 'n situasie of toneel waar dit van uiterste belang is dat hy/sy hierdie situasie oorbrug of uitsorteer, sal dit nie net die storie vertraag nie, maar ook die groei van die karakter self.
Dit is voordelig om insidente en kwinkslae uit die kinderdae by te voeg. Dit laat die karakter "mens" word vir die leser.
Gebruik ander mense as basis
Lewenservaring en ondervinding van mense gaan hand aan hand met skryf. 'n Skrywer moet 'n goeie waarnemer wees. Jy weet nooit wanneer iemand iets gaan doen of vertel wat jy op 'n baie handige manier in 'n storie kan gebruik nie.
Wat jy trek van die mense in die werklike lewe is 'n bietjie dialoog hier…'n houding of kenmerk daar…'n eienaardige gebeurtenis elders…'n buitengewone manier van praat.
Gee die karakter "geleende maniertjies" en kenmerke van iemand wat jy ken of gesien het. Moontlik wil jy 'n gebeurtenis in die lewe van 'n bekende gebruik as agtergrondbesonderhede in die lewe van een van jou karakters.
Om 'n notaboekie en potlood gereed te hou en vinnige notas te maak wanneer jy kwinkslae hoor of iets of iemand wat jou aandag trek en gebruik kan word vir skryfdoeleindes is 'n uitstekende idee.
Ken jou karakters. Hoe klink jou karakters?
Om effektiewe en menslike karakters te kan skep, moet jy weet wie die karakter is, hoe hy/sy sal gesels (hoe die stem behoort te klink) en hoe die karakter sal reageer in verskillende situasies. As jy hierdie dinge eerlik weet en kan antwoord, dan is jy reg om daardie karakter te gebruik.
Jy moet deel wees van jou karakter, in die karakter se kop woel. Jy moet weet hoe jou karakter is en voel…die karakter se reaksies kan verwag. Wanneer jy jou karaktersketse doen, kan jy neerpen wat ook al in jou gedagtes is. Jou fisiese waarneming van mense om jou, die stukkies wat jy kan gebruik om karakters te kenmerk…enigiets wat hierdie denkbeeldige karakter van jou 'n asem, 'n stem, 'n lewe kan gee - jou karakter 'n werklike "mens" kan maak.
Dit is hoekom jy ten alle tye mense met 'n fyn oog moet dophou, bestudeer. Notas maak van al hulle streke, gewoontes, houdings, spraakgewoontes, enige fisiese kenmerk. Dit alles kan en sal jy op een of ander tyd kan gebruik om jou karakters lewe te gee.
Op hierdie manier sal jy 'n lywige katalogus opbou wat jy in 'n aparte lêer kan hou en sodoende elke keer die gepaste gedeeltes kan uitkies om te gebruik vir welke karakter jy dit ook al benodig.
Dialoog ontwikkel my karakters beter en vinniger. Dit is meer "hier en nou". (Was al behoorlik aangestaar terwyl ek op die bus gesit het en met myself gepraat het in verskillende stemtone en die stemtone met mekaar gekommunikeer het. Het eenvoudig probeer om karakter te skep deur stemtoon. Die werk het gegaan oor 'n groep boemelaars. Dit was baie belangrik om die waarheid oor te dra - die werklikheid. Vanaf 'n distansie kon dit nie gedoen word nie. Om deel te word van die karakters het toe gewerk, al het die mense gedink ek is "van die pad af"! Ek het daarna nooit weer in 'n bus gery nie. Stap daar waar ek wil wees, of ry as die distansie meer as 'n uur se stap is en gesels nog steeds as my karakters - veral wanneer ek 'n blokkasie ondervind. Dit werk keer op keer - die karakters sorteer hulself op hierdie manier uit en die werk gaan voort.)
Nog 'n manier om karakters te onderskei en te laat uitstaan is om spesifieke kenmerke aan hulle te verbind: gunsteling uitdrukkings, gewoontes, geringe aanwensels en maniertjies.
Die kenmerke wat jy gebruik vir elke karakter sal afhang van die soort van karakter wat jy wil skep.
Hoe skep jy jou karakters…hoe bou jy hulle… Maak jy karaktersketse…of werk jy hulle uit in jou kop?
Nou het jy 'n paar karakters wat in die rol pas in jou gedagte. Gaan sit nou en skryf alles neer. Dink weer aan die buitelyne van jou storie. Kies die sterkste karakters en skryf hulle op 'n aparte blad neer. Gooi die ander weg.
Die nuwe karaktersketsblad: Beskryf elke karakter. Die oë- en haarkleur, spesifieke gesigsvorm, groot neus, reguit neus, groot oë, nougesette oë, klein mond. Alles. Dit sal verhoed dat jou karakter se beskrywing sal verander voordat jy halfpad is met die boek.