Perse - Wikipedia
Hierdie artikel handel oor die etniese groep. Vir die taal, sien Persies.
ca. 90 miljoen
Iran ~50 miljoen
Turkye 618 000
Irak 405 000
Verenigde State 331 000
Israel 250 000
Verenigde Arabiese Emirate 238 250
Duitsland 200 000
Kanada 173 760
Rusland 172 303
Bahrein 172 000
Katar 160 000
Swede 146 320
Maleisië 100 000
Verenigde Koninkryk 83 000
Australië 70 623
Nederland 35 561
Oostenryk 33 000–36 000
Japan 19 000
Frankryk 18 376
Noorweë 17 913
Spanje 12 344
Denemarke 8 977
Italië 7 444
Switserland 4 044
Libanon 4 000–5 000
Nieu-Seeland 2 895
Hoofsaaklik Sjiïtiese Islam, asook Soennitiese Islam, Soefisme, ongebonde, Christendom, Baha’i, Judaïsme, Zoroastrisme
Ander Irannese volke soos Beloetsje, Hasara, Jesiede, Koerde, Ossetiërs, Pasjtoene en Tadjike; Azerbeidjanners
Die Perse (Persies: پارسیان) is 'n Irannese etniese groep inheems aan Iran en hulle praat Persies, 'n Irannese taal. Hulle is die grootste etniese groep in Iran sowel as die grootste etniese groep onder die sprekers van Irannese tale. Perse vorm die titulêre nasie van Iran, tot 1935 Persië, waar hulle 65% van dié land se bevolking uitmaak. Etniese Persiese minderhede bestaan in die lande van die ou Persiese Ryk. Daarbenewens het 'n Persiese diaspora deur 'n moderne migrasie gevestig, veral in Wes-Europa.
Kostuums van 'n antieke Persiese edelman en soldate
Die benaming is afgelei van die streek Persis noord van die Persiese Golf in die hedendaagse Iran. Vanaf hier het Kores die Grote, die stigter van die Achaemenidiese Ryk, in die 5de eeu v.C. al die ander Irannese ryke (soos die Mede) verenig en met die uitbreiding van sy ryk begin. Die verspreiding van die Perse het met die ekspansie van die Persiese Ryk gepaard gegaan. Hulle het in die streke van die Kaukasus, die Midde-Ooste, Sentraal-Asië en Noord-Indië gevestig. In hierdie tydperk was die Perse veral aanhangers van die Zoroastrisme, die amptelike godsdiens van die Persiese Ryk.
Na die Arabiese verowering van Persië tussen 633 en 654 het die meeste Perse die Sjiïtiese Islam as nuwe godsdiens aanvaar en die Sassanidiese Ryk is by die Rasjidoen-kalifaat (632–661) ingelyf. Dit is opgevolg deur die Omajjadiese Kalifaat (661–750) en die Abbasidiese Kalifaat (750–1258). In 1259 is die gebied deur Möngke Khan verower en by die Mongoolse Ryk ingelyf wat in 1370 deur die Timoeriede-dinastie vervang is. Vanaf die gebied van die huidige lande Afghanistan en Oesbekistan het Babur, 'n nakomeling van die Timoeriede, die Sultanaat van Delhi verower en die Mogolryk in Indië gevestig. Die Mogolryk was 'n Persinisierde ryk wat oor groot dele van die Indiese subkontinent gestrek het.
As gevolg van die Irannese Rewolusie in 1979 en die daaropvolgende stigting van die Islamitiese Republiek van Iran het groot getalle Perse in lande van Asië, Europa, Noord-Amerika en Oseanië gevestig, waaronder aanhangers van religieuse minderhede soos Baha’i, Christendom, Judaïsme en Soennitiese Islam.
↑ (en) United States Central Intelligence Agency (CIA) (28 April 2011). “The World Fact Book – Iran”. Central Intelligence Agency. URL besoek op 15 Mei 2011.
↑ (en) Library of Congress. “Ethnic Groups and Languages of Iran”. Library of Congress – Federal Research Division. URL besoek op 2 Desember 2009.
↑ (en) “Persian in Turkey”. Joshua Project. URL besoek op 26 Augustus 2014.
↑ (en) “Iraq – People Groups”. Joshua Project. URL besoek op 21 September 2011.
↑ 5,0 5,1 (en) “The Persian Diaspora, List of Persians and Persian Speaking Peoples living outside of Iran, Worldwide Outreach to Persians, Outreach to Muslims around the Globe”. Farsinet.com. URL besoek op 10 Junie 2012.
↑ (en) “Iranian-American stats, Phyllis McIntosh”. The Iranian. URL besoek op 10 Junie 2012.
↑ (en) United States Census Bureau. “US demographic census”. URL besoek op 23 Januarie 2008. Robson, Barbara and Lipson, Juliene (2002) "Chapter 5(B)- The People: The Tajiks and Other Dari-Speaking Groups" The Afghans – their history and culture Cultural Orientation Resource Center, Center for Applied Linguistics, Washington, D.C., OCLC 56081073.
↑ (en) “Why are people going to Iran?”. The Jerusalem Post. URL besoek op 19 Augustus 2013.
↑ (en) “United Arab Emirates: Demography”. Encyclopædia Britannica World Data. Encyclopædia Britannica Online. URL besoek op 15 Maart 2008.
↑ (en) “Persian World Outreach – ''Persian-speaking people outside of Iran''”. Persianwo.org. URL besoek op 10 Junie 2012.
↑ (en) GTZ: Migration and development – Afghans in Germany
↑ (en) “''2006 Canadian Census''”. 2.statcan.ca. URL besoek op 10 Junie 2012.
↑ (en) Ethnic origins, 2006 counts, for Canada.
↑ (en) “2002 Russian census”. Perepis2002.ru. URL besoek op 10 Junie 2012.
↑ (en) “Bahrain – People Groups”. Joshua Project. URL besoek op 21 September 2011.
↑ (en) “Ethnologue report for language code:pes”. Ethnologue.com. URL besoek op 10 Junie 2012.
↑ 17,0 17,1 (en) “Migration Information Source – Iran: A Vast Diaspora Abroad and Millions of Refugees at Home”. Migrationinformation.org. URL besoek op 10 Desember 2012.
↑ (se) http://www.scb.se/Statistik/BE/BE0101/2011A01B/be0101_Fodelseland_och_ursprungsland.xls
↑ (en) Christoph Marcinkowski (15 Julie 2013). “The Iranian Shi`i Diaspora in Malaysia”. Middle East Institute. URL besoek op 19 Augustus 2015.
↑ (en) Vijenthi Nair (11 Junie 2011). “Iranians feeling at home in Malaysia”. The Star. URL besoek op 19 Augustus 2015.
↑ (en) “Estimated population resident in the United Kingdom, by foreign country of birth (Table 1.3)”. Office for National Statistics: September 2009. URL besoek op 8 Julie 2010.
↑ (en) “Expanded Community Profile – Australia”. Australian 2011 Census data. Australian Bureau of Statistics. URL besoek op 11 Januarie 2013.
↑ (en) “CBS StatLine – Population; sex, age, origin and generation, 1 January”. URL besoek op 8 Februarie 2015.
↑ (de) Statistik Austria. “STATISTIK AUSTRIA – Bevölkerung nach Staatsangehörigkeit und Geburtsland”. URL besoek op 8 Februarie 2015.
↑ (de) “Bis zu 20.000 Menschen mit iranischen Wurzeln”. URL besoek op 8 Februarie 2015.
↑ 27,0 27,1 27,2 27,3 (en) http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dybcensus/V3_table4.xls
↑ (no) “Innvandrarbefolkninga og personar med annan innvandringsbakgrunn, etter innvandringskategori, kjønn og landbakgrunn. 1. januar 2001”. Statistics Norway.
↑ (es) "Población extranjera por sexo, país de nacionalidad y edad (hasta 85 y más).", Avance del Padrón a 1 de enero de 2009. Datos provisionales, Instituto Nacional de Estadística, 2009, http://www.ine.es/jaxi/tabla.do?path=/t20/e245/p04/provi/l0/&file=00000010.PX&type=pcaxis&L=0, besoek op 13 Junie 2009
↑ (en) “Little Iran in Lebanon?”. 5 Januarie 2010. URL besoek op 8 Februarie 2015.
↑ (en) “Iranians in Lebanon: Between History and Politics”. ASHARQ AL-AWSAT. URL besoek op 8 Februarie 2015.
↑ (en) “5. Facts and figures – Middle Eastern peoples”. Te Ara Encyclopedia of New Zealand: 4 Maart 2009. URL besoek op 10 Desember 2012.
↑ (pt) “The Serviço de Estrangeiros e Fronteiras”. sef.pt. URL besoek op 1 April 2013.
↑ (en) Federation Internationale des Ligues des Droits de L'Homme (Augustus 2003). “Discrimination against religious minorities in IRAN”. (PDF) fidh.org. URL besoek op 4 Oktober 2006.
↑ (en) BBC News – Afghan poll's ethnic battleground
↑ (en) Library of Congress, Library of Congress – Federal Research Division. “Ethnic Groups and Languages of Iran”. URL besoek op 2 Desember 2009.
Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Perse.
(en) “Persian”. Encyclopædia Britannica. URL besoek op 5 Oktober 2018.
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Perse&oldid=1842964"
Etniese groepe in Europa
Etniese groepe in Iran
Etniese groepe in Noord-Amerika
Etniese groepe in Oseanië
Die bladsy is laas op 19 Oktober 2018 om 08:00 bygewerk.