25 Desember 2018 Kersfees Dr Tinus vanZyl
Skriflesing: Titus 2:11-15; 3:1-8
Daar is baie dinge in ons geloof wat 'n mens verwonder, wat 'n mens sukkel om 'n greep op te kry in jou gedagtes. Die maagdelike geboorte van Jesus, Jesus se wonderwerke, Jesus se opstanding uit die dood.
Maar somtyds kan ons so vaskyk in hierdie onbegryplike wonderwerke van God, dat ons die grootste wonderwerk van almal miskyk: die wonder dat God 'n mens geword het.
Daar is sekerlik nie 'n groot wonderwerk as dit nie. En daar is sekerlik ook nie iets meer wonderlik as dit nie! Dat God gekies het om 'n mens te word en om tussen ons mense te kom leef. Immanuel: God by ons. Wat 'n geheimenis! Wat 'n misterie en 'n wonder!
Geen ander manier
En as 'n mens 'n oomblik verder daaroor nadink, dan besef jy ook dat daar geen ander manier is waarop God aan ons kán verskyn as in 'n materiële, fisiese, aardse vorm nie. Dink daaroor na.
Ons kan nie eers die woord "God" gebruik, sonder fisiese, materiële dinge nie. As ons die woord "God" sê, dan gebruik ons ons stembande om klankgolwe voort te bring wat ander mense kan hoor. As ons die woord "God" neerskryf, dan gebruik ons 'n fisiese pen of potlood en ons skryf dit op fisiese papier, sodat ander mense dit met hulle oë kan lees.
Daar is nie 'n ander manier waarop God aan ons mense kan verskyn as deur fisiese, materiële, aardse dinge nie, want ons is fisiese mense. Alles wat ons ken, ken ons deur ons sintuie, deur ons liggaam.
Kan nie liggaam omseil
Daar is geen toegang tot ons – niemand kan by ons uitkom op 'n manier wat ons liggame uitsluit of omseil nie. Selfs ons gedagtes, selfs ons gevoelens, selfs ons begeertes en drome, dit alles word gehuisves deur ons liggaam. Sonder ons liggame het ons geen gedagtes of gevoelens, begeertes of drome nie.
En daarom kom God na ons toe in 'n fisiese, materiële, liggaamlike vorm – in die mens, Jesus van Nasaret. Maar omdat Jesus 'n mens is, 'n mens soos ek en jy, sukkel die ander mense om te glo dat Hy waarlik die Verlosser is, die Messias, Immanuel – God by ons.
In die evangelies lees ons telkens hoe die mense sê: Maar is dit dan nie die seun van Maria en Josef nie? Kan Hy die Messias wees, die Christus? Is dit dan nie Jesus van Nasaret nie? Kan daar iets goeds uit Nasaret kom?
Mense naaste aan Jesus
Die mense wat amper die meeste sukkel om te glo in Jesus, is sy eie broers, want hulle het saam met Hom grootgeword. Hoe kan ons broer die Verlosser wees?
Wens ek kon Jesus sien
Mense vandag het dikwels die versugting: Ai, ek wens ek kon self vir Jesus gesien het. Ek wens ek het in daardie tyd geleef, sodat ek self vir Jesus kon ontmoet.
Sou jy glo?
Maar die moeilike vraag om te beantwoord, is of jy in Jesus sou geglo het as jy hom met jou eie oë gesien het. Want Jesus was 'n mens, soos ek en jy.
Baie sien en glo nie
Baie mense wat Jesus met hulle eie oë gesien het, het nie in Hom geglo nie. Ons lees dit oor en oor in die evangelies.
Eie volk, godsdienstig, wetsgetrou, skrifgeleerdes
En, wat nog erger is, dit was nie mense van ander volke wat nie in Jesus wou glo nie – dit was die leiers van sy eie volk. Dit was nie goddelose mense wat nie in Hom geglo het nie – dit was juis die uiters godsdienstiges. Dit was nie immorele mense wat nie in Jesus wou glo nie, dit was juis die wetsgetroues. Dit was nie die onverstandiges wat nie in Hom geglo het nie, dit was juis die skrifgeleerdes.
Hoekom kon hulle nie in Jesus glo nie? Want hier staan Hy nou voor hulle in vlees en bloed. Hy is nou nie meer 'n teorie in die boeke nie. Hy is nie 'n wet, 'n reël of beginsel nie. Hy is nie 'n godsdiens of 'n volksideaal nie. Hy is 'n mens. Hy is amper te gewoon, te werklik! Kan God aan ons verskyn in 'n mens?
Glo nie wat jy sien nie
Die probleem met ongeloof is nie dat jy graag eers met jou oë wil sien, voordat jy sal glo nie. Die probleem met ongeloof, is dat jy nie glo wat jy sien nie. Jesus kan nou in hierdie vertrek instap en met jou begin gesels, en jy sal by jouself dink: Maar dit kan mos nie Jesus wees nie? Dis dan 'n gewone mens, net soos ek.
Maar hoe anders kan ons vir God leer ken, as in 'n fisiese, materiële vorm? Hoe anders kan God aan ons geopenbaar word as op 'n liggaamlike, menslike manier?
Titus - lewenswyse
En dit bring ons by Paulus se brief aan Titus. Dit is die rede hoekom Paulus dit só benadruk dat Titus nie net die evangelie aan die mense moet verkondig nie, maar dat hy hulle moet aanmoedig en teregwys waar nodig, sodat hulle hele lewenswyse, die manier waarop hulle optree, sal getuig van Christus se verlossende genade.
Want hoe anders sal mense die evangelie van Jesus kan glo, as ons dit nie met ons liggame uitleef nie?
Jonathan Wilson-Hartgrove sê dat die inkarnasie – God wat mens word – ís evangelisasie. Daar is geen ander manier waarop mense die evangelie – die goeie nuus – kan hoor en kan sien as in die vorm van 'n ander mens nie. Daarom moet ons, die kerk, die evangelie inkarneer, ons moet dit beliggaam. Ons moet die goeie nuus uitleef.
Video: Incarnation & evangelism – Jonathan Wilson-Hartgrove
Dorothy Day sê dat ons, gelowiges, volgelinge van Jesus, moet op so 'n wyse leef, dat ons lewens nie sal sin maak, as dit nie was vir Jesus in ons lewe nie. Jesus moet die enigste verklaring wees, van hoekom ons leef soos wat ons leef.
Paulus verbind die geboorte van Jesus met ons wedergeboorte. In Titus 3 sê hy: "3 Ons was haatlik en het mekaar gehaat. 4 Maar toe het die goedheid van God ons Verlosser en sy liefde vir die mens verskyn. 5 Hy het ons verlos ... Dit het Hy gedoen deur die wedergeboorte wat die sonde afwas, en deur die Heilige Gees wat nuwe lewe gee."
Op Kersdag 1624 is 'n Duitser genaamd Johann Scheffler gebore. Hy was 'n digter, dokter, Katolieke priester en mistieke gelowige. Hy het 'n interessante ding gesê: "Christus kan 'n duisend maal gebore word in Betlehem, maar dit is alles tevergeefs totdat Hy gebore word in my."
Dit is nogal 'n omstrede, aanvegbare ding om te sê. Baie gereformeerde teoloë sal daarmee kan fout vind – ek ook. Maar selfs die gereformeerde kerkvader Calvyn het iets amper soortgelyks gesê.
Calvyn sê iets soortgelyk
Nadat hy in die eerste twee volumes van sy groot werk – Die Institusie – breedvoerig gepraat het oor wat God die Vader alles vir ons voorsien en wat Jesus Christus alles in genade vír ons gedoen het, sê hy aan die begin van sy derde volume, wat handel oor die Heilige Gees, dat dit alles van nul en gener waarde sal wees as die Heilige Gees nie ook hierdie dinge ín ons kom waar maak nie.
Kerk beliggaam genade
God se genade word nie net beliggaam in die baba gebore in Betlehem, Jesus van Nasaret, nie, maar God se genade word ook beliggaam in ons, die kerk, wat deur die Heilige Gees wedergebore is.
Kerk is liggaam
Omdat ons deur ons doop en deur die nagmaal deelgemaak is van Jesus se liggaam, daarom beliggaam óns nou die genade van God, die verlossing van die wêreld.
Ons is inkarnasie
So vreemd as wat dit ook mag klink: Ons is nou die inkarnasie. Ons is nou die goeie nuus van Kersfees. Ons is nou die baba in die krip. Want ons is die liggaam van Christus! Ons is Jesus se hande en voete in die wêreld.
Wedergeboorte van wêreld
En ons moet hierdie gedagte eintlik nóg verder neem. Paulus verbind nie net die geboorte van Jesus met ons wedergeboorte nie. Hy verbind ook ons wedegeboorte met die wedergeboorte van die hele skepping, deur die krag van die Heilige Gees.
2:11 Die genade van God wat verlossing bring, het immers aan alle mense verskyn.
3:4 Maar toe het die goedheid van God ons Verlosser en sy liefde vir die mens verskyn.
3:8 ... hulle op goeie werk kan toelê, werk wat goed en nuttig is vir die mense.
Nie doel in sigself nie
Ons wedergeboorte is nie 'n doel in sigself nie. Ons is wedergebore, sodat ons lewens kan getuig van die geboorte van Jesus, die Verlosser, deur Wie die hele skepping wedergebore sal word.
Gedooptes – nuwe wêreld
Dit is wat ons doop ook beteken. Deur die doop word ons wedergebore, sodat ons lewens getuig van die wedergeboorte van die wêreld, van die nuwe wêreld wat Christus bring.
Ons wedergeboorte is nie 'n eenmalige, eensklaps gebeurtenis nie. Paulus sê die genade van God voed ons op. Die skool ons, dit leer ons, dit ontwikkel ons, om op 'n nuwe manier te leef. Dit is 'n aanhoudende wedergeboorte.
Ons doen selfs méér
Dit klink baie voorbarig om te sê dat ons Jesus se liggaam in die wêreld is. Maar Jesus het dit selfs nóg verder gevat. In Johannes 14:12 sê Jesus: "Dít verseker Ek julle: Wie in My glo, sal ook die dinge doen wat Ek doen; en hy sal nog groter dinge as dit doen, omdat Ek na die Vader toe gaan."
Nou vat jy dit te ver
Nou kan 'n mens maklik sê: Hôkaai! Nou vat jy dit te ver. Ons kan beslis nie doen wat Jesus gedoen het, en nog meer as Jesus doen nie. Dis onmoontlik!
Maar is dit nie juis die wonder van die inkarnasie nie? Dat gewone, sondige mense soos ek en jy, deur die werking van die Heilige Gees in ons, die genade van God kan beliggaam.
Natuurlik is dit onmoontlik. Natuurlik kan ek en jy nie doen wat Jesus gedoen het nie. Natuurlik kan ons nie Jesus se liggaam in hierdie wêreld wees nie. Ons kan nie Jesus se hande en voete in hierdie wêreld wees nie.
En tog, is dit juis die wonderwerk van Kersfees. Dat God se genade, God se verlossing, mens word. Dat God in 'n weerlose, swak babatjie verskyn. Dat God se verlossende genade in swak, sondige mense soos ek en jy, beliggaam word.
Kan daar 'n groter wonderwerk as dit wees? Kan daar iets meer wonderlik as dit wees? Nee daar kan nie. Dit is die goeie nuus – die beste nuus – daar is nie beter nuus as dit nie.
God word mens
Dat God 'n mens geword en tussen ons kom woon het. Dat God 'n vlees en bloed liggaam geword het en mense kom aanraak het met liefde en vergifnis.
2000 jaar terug en nou
God het dit 2000 jaar terug gedoen in die mens, Jesus van Nasaret. En God doen dit weer op hierdie Kersoggend, in my en in jou. Amen.