PressReader - George Herald: 2017-09-14 - H5N8 brei ver­der uit, knou vol­struis­be­dryf
H5N8 brei ver­der uit, knou vol­struis­be­dryf
George Herald - 2017-09-14 - NEWS - Tisha S­teyn
Al­te­saam 17 voor­val­le van die hoog­spa­to­ge­ne H5N8-A­vi­an In­flu­en­za (AI) vi­rus­stam is tot dus­ver in die Wes-Kaap aan­ge­te­ken.
Ver­skeie pluim­vee- en vol­struis­pla­se en wil­de vo­ëls in Suid-A­fri­ka word be­ïn­vloed deur dié vi­rus, wat die af­ge­lo­pe twee jaar tot ge­wel­di­ge in­kom­ste­ver­lie­se in die pluim­vee­be­dryf in Noord-A­me­ri­ka en Eu­ro­pa ge­lei het.
Se­we voor­val­le van die H5N8-vi­rus is op kom­mer­si­ë­le vol­struis­pla­se by Hei­del­berg, en op een plaas in die om­ge­wing van Oudts­hoorn ge­vind. Al­te­saam 19 pla­se by Hei­del­berg en 27 pla­se by Oudts­hoorn, wat bin­ne ‘n 10 km ra­di­us van die be­smet­te plaas is, is on­der k­wa­ran­tyn ge­plaas.
“Weens die ver­bod op die uit­voer van rou vleis, kry vol­struis­pro­du­sen­te reeds
R500 min­der per vol­struis,” sê dr. A­dri­aan O­li­vier van die SA Vol­struis-be­sig­heids­ka­mer (SAVBK).
Die vol­struis­be­dryf ver­skaf werk aan so­wat 15 000 men­se, wat in­di­rek 100 000 men­se se voort­be­staan be­ïn­vloed. “Dit is ook in die lan­de­li­ke ge­bie­de waar werks­ge­leent­he­de en voed­sel­se­ku­ri­teit ‘n uit­da­ging is, want die lan­de­li­ke e­ko­no­mie steun swaar op land­bou,” sê O­li­vier.
Se­dert 2008 moet al­le vol­strui­se ge­reel­de stan­daard roe­ti­ne-toet­se on­der­gaan. Dit is ty­dens so ‘n roe­ti­ne-toets dat die H5N8vi­rus in Au­gus­tus op twee vol­struis­pla­se in die Hei­del­berg­dis­trik ge­vind is. Geen vol­struis­vrek­tes weens die vi­rus is tot dus­ver daar aan­ge­meld nie.
Vol­gens O­li­vier is die vi­rus ty­dens ‘n roe­ti­ne- na­dood­se on­der­soek ge­vind by ‘n vol­struis wat op ‘n plaas tus­sen Oudts­hoorn en Ca­litz­dorp ge­vrek het.
Nie nood­wen­dig van vi­rus ge­vrek
Vyf broei­vol­strui­se het oor die tyd­perk van ‘n week op dié plaas ge­vrek. Dit is die eer­ste keer dat die H5N8-vi­rus­stam by ‘n vol­struis in die K­lein-Ka­roo ge­vind is. “Dit be­te­ken eg­ter nie dat die vol­strui­se weens die vi­rus ge­vrek het nie,” be­klem­toon O­li­vier.
Daar is ver­skeie an­der re­des waar­om vol­strui­se in ‘n vry­loop­stel­sel vrek, naam­lik wan­neer hul­le in hei­ning­dra­de vas­hard­loop en hul be­ne breek, of hul­le vreet gif­ti­ge plan­te wan­neer daar ty­dens ‘n droog­te, soos nou, min an­der voe­ding in die veld is.
“Geen ver­de­re vrek­tes het se­dert­dien op die plaas by Oudts­hoorn voor­ge­kom nie en die res van die vol­strui­se op die plaas is o­ën­skyn­lik ge­sond. feit­lik on­moont­lik om al­le kon­tak te ver­my,” sê O­li­vier. “El­ke vol­struis­plaas is ty­dens die voort­sle­pen­de droog­te in die Wes-Kaap ‘n k­lein o­a­se vir wil­de vo­ëls om­dat daar kos en wa­ter voor­sien word.”
Vol­gens die Die­re­siek­te­wet, Wet 35 van 1984, is A­vi­an In­fu­en­za (AI) ‘n aan­meld­ba­re siek­te. Al­le af­wy­ken­de ge­drag, siek­te­toe­stan­de en vrek­tes moet on­mid­del­lik by ‘n staats- of pri­vaat vee­arts aan­ge­meld word.
Die vi­rus word ver­moe­de­lik deur mi­gre­ren­de wa­ter­vo­ëls ver­sprei.
An­der wil­de vo­ëls waar­by die vi­rus se­dert die uit­bre­king by Hei­del­berg voor­ge­kom het, sluit in wil­de ta­ren­ta­le by S­wel­len­dam, Ca­le­don en Hei­del­berg, en by laas­ge­noem­de ook ‘n krans­duif, wil­de­ma­kou, en kraan­vo­ël, en by Wor­ces­ter ‘n lag­dui­fie. Vol­gens O­li­vier is daar tot dus­ver geen voor­val­le van die vi­rus wat van vol­strui­se na pluim­vee oor­ge­dra word nie.
Daar is ook geen voor­val­le aan­ge­meld wat die vi­rus na die mens oor­ge­dra is nie.
Vei­lig vir mens­li­ke ge­bruik
O­li­vier gee die ver­se­ke­ring dat vol­struis­pro­duk­te op win­kel­rak­ke vei­lig is vir mens­li­ke ge­bruik.
Vol­strui­se on­der­gaan toet­se voor slag­ting en al­le vol­struis­vleis wat te koop is, is vei­lig vir mens­li­ke ge­bruik.
Die be­we­ging van vol­struis­ei­ers en -kui­kens in die kwar­tan­tyn­ge­bied word be­heer en vol­strui­se van pla­se bui­te die kwa­ran­tyn­ge­bied mag s­legs ge­slag word in­dien hul­le ne­ga­tief vir die H5N8-vi­rus toets.
Bi­o­se­ku­ri­teit is die be­lang­rik­ste me­to­de om die ver­sprei­ding van die vi­rus te keer en vol­struis­pro­du­sen­te word ge­maan om toe­gangs­be­heer tot die plaas streng te be­heer, voer­tuie en kle­ding te ont­smet, van voet­bad­dens ge­bruik te maak, en e­ni­ge wil­de vo­ëls of ge­mors­te kos te ver­wy­der.
Rig e­ni­ge na­vrae aan die SAVBK by
044 272 3336.
‘n Broei­vol­struis in ‘n kamp.