"Om te probeer verstaan hoe hulle die wêreld sien" – ’n onderhoud met Dineke van der Walt | LitNet
"Om te probeer verstaan hoe hulle die wêreld sien" – ’n onderhoud met Dineke van der Walt
Cliffordene Norton, Dineke van der Walt Onderhoude 2020-02-07
“Dit is altyd ’n hoogtepunt vir my om met kunstenaars te kan werk, om te probeer verstaan hoe hulle die wêreld sien en die impak van hul werk te kan beleef.”
Dineke van der Walt is die KKNK se nuwe visuelekunskurator. Sy gesels met Cliffordene Norton oor haar passie vir kuns en die tema van 2020 se visuele feesprogram.
Foto: JP Hanekom
Dineke, baie geluk met jou aanstelling as die KKNK se visuelekunskurator. Hoe voel jy oor dié nuwe hoofstuk in jou loopbaan?
Baie dankie. Ek is besonder opgewonde om betrokke te wees by die KKNK, asook die geleentheid om die visuele program uiteen te sit.
Vertel asseblief meer oor jouself. Wat is sommige van die hoogtepunte van jou loopbaan tot dusver?
Ek is ’n kurator en navorser tans woonagtig in Johannesburg.
Hoogtepunte vir my sluit in om deel te kon uitmaak van die art strip in Johannesburg, in ’n tyd waarin meer en meer galerye begin saamwerk het, veral ook met die aanvang van Art Week en First Thursdays, om soveel as moontlik van die talentvolle kunstenaars aan die publiek bekend te stel. Ek het hier besonderse kurators en exhibition makers ontmoet wat passievol is oor kontemporêre Suid-Afrikaanse kuns. Daarmee saam is dit altyd ’n hoogtepunt vir my om met kunstenaars te kan werk, om te probeer verstaan hoe hulle die wêreld sien en die impak van hul werk te kan beleef.
’n Verdere hoogtepunt wat uitstaan, was om saam met die Bag Factory Artists’ Studios, Fulcrum en Kalashnikovv Gallery te kon werk as deel van die Fulcrum Suzanne Shaw Creative Award. Dit is ’n besonderse belewenis wanneer verskillende instansies saamspan om geleenthede te skep vir kurators en kunstenaars.
’n Huidige hoogtepunt is om my PhD-navorsing, wat fokus op kuratoriale strategie as deel van die SARChI (NRF South African Research Chair) in South African Art and Visual Culture by die Universiteit van Johannesburg, te kan doen, en veral omdat ek saam met die vooraanstaande kunshistorikus in ons land, Brenda Schmahmann, kan werk.
Yehla Moya (2019) deur Manyaku Mashilo is deel van die The possibility of a title-uitstalling (Kurator: Lammy Langtry)
Van waar jou liefde vir die kuns?
My ma was ’n kunstenaar en ek het telkemale saam met haar gegaan as sy saam met vriende geskilder het. Ek onthou veral hoe ek haar fyn dopgehou het as sy met ink en waterverf gewerk het om sekere agtergrond-effekte te kry. Sy het ons ook aangemoedig om ons kreatiwiteit te gebruik en het ons spesiale kunswerke as meesterstukke geraam.
“Kunstenaars is telkens aan die voorpunt van aktuele kwessies en het die besondere vermoë om met visuele elemente die aanskouer se blik op realiteit te kan aanspreek en selfs te verander.”
Waarom het jy besluit om die rol as die KKNK se visuelekunskurator aan te pak? Sien jy uit na die uitdagings wat hierdie nuwe pos inhou?
Ek sien geweldig uit na die geleentheid. Die KKNK bied ’n buitengewone platform vir die visuele kunste waar kunstenaars, galerye, onafhanklike kurators en ander kunsinstansies bymekaar gebring kan word. Dit skep ruimte vir samewerking en ondersteuning van kurators wat nie altyd andersins moontlik is nie. As gevolg hiervan het besoekers die kans om ’n wye verskeidenheid benaderings tot kunsvorme en -uitstallings in een dag te kan aanskou. Dit is vir my ’n wonderlike geleentheid om so ’n verskeidenheid van sterk stemme in gesprek met mekaar te kan bring.
Kingsway Tree tops (2019) deur Roxy Kaczmarek is deel van die Another kind of blue-uitstalling (kurator: Lammy Langtry) te siene by die David Krut Projects.
Hierdie jaar se feestema vir visuele kunste is Plat op die aarde. Dit is gepas met die huidige tydsgees. Is daar ander spesifieke kwessies waarop jy wil fokus?
Die gekose tema, Plat op die aarde / Down to earth, se fokus rus op die mens se interaksie met die natuurlike omgewing, wat ons impak op, maar ook ons verantwoordelikheid vir, die natuurlike omgewing in ag neem.
My doel met die tema is om ’n diep fokus aan die visuele kunste te verleen, en die geleentheid vir ’n verskeidenheid kunstenaars en kurators om in dieselfde rigting te praat. Kunstenaars is telkens aan die voorpunt van aktuele kwessies en het die besondere vermoë om met visuele elemente die aanskouer se blik op realiteit te kan aanspreek en selfs te verander.
Recapitulation Theory III (2016) deur Barbara Wildenboer is deel van die Barbara Wildenboer – ’n Retrospektief-uitstalling
Alhoewel omgewingskwessies op almal se lippe is, is daar steeds baie wat moet verander. Ons kan almal streef na ’n groter persoonlike bewustheid van ons daaglikse impak op die omgewing en stappe wat gedoen kan word om bewaarders eerder as verbruikers van die natuur te word.
Die uitstallings sal daarom hoofsaaklik op die verskillende nuanses van die interaksie tussen kuns en die natuurlike omgewing vir hierdie jaar fokus.
Jy het tydens die bekendstelling van die KKNK-program bekendgemaak dat Barbara Wildenboer die hoofkunstenaar van die fees is. Vertel asseblief meer oor Barbara se loopbaan.
As feeskunstenaar sal Barbara se retrospektief die hooffokus van die visuele program vorm. Hierdie retrospektiewe uitstalling bied ’n formele en tematiese oorsig van Barbara se laaste 10 solo-uitstallings.
Die kunswerke bestaan hoofsaaklik uit collage, foto-en-papier-konstruksie en digitale animasie. Sy gebruik ’n kombinasie van analoë en digitale prosesse om werk te skep wat ondersoek instel na verskynsels soos temporaliteit, fraktale geometrie en die interkonneksie van alle lewende organismes.
The Blind Leading the Blind (2019) deur Barbara Wildenboer is deel van die Barbara Wildenboer – ’n Retrospektief-uitstalling
Wildenboer ontbloot die verwantskap tussen verskeie lewensvorme – vanaf mikroskopies tot massief. Haar hooffokus is op omgewingsestetika. Sy beskou dit as iets wat nie slegs ons natuurlike omgewings behels nie, maar wat ook betrekking het op ons menslike interaksie met die natuurlike wêreld.
Voorbeelde van boekwerke uit Wildenboer se aaneenlopende projek getiteld Library of the Infinitesimally Small and Unimaginably Large vorm ook deel van die uitstalling.
Hierdie grootskaalse projek het ’n aanvang geneem in 2011 en behels die gebruik van die biblioteek as ’n metafoor vir die heelal. Die reeks is geïnspireer deur ’n metafisiese kortverhaal van die Argentynse skrywer Jorge Luis Borges met die titel “The Library of Babel”. Deur hierdie boekwerke maak Wildenboer ook verwysing na die verwantskap tussen tegnologie en die natuurlike omgewing en skep visuele metafore wat spreek van ’n sin van verwondering ten opsigte van die gekompliseerde skoonheid van patrone in die natuur.
Holy Smoke I (2019) deur Barbara Wildenboer is deel van die Barbara Wildenboer – ’n Retrospektief-uitstalling
Sy vind haar boeke en kaarte in tweedehandse boekwinkels en vlooimarkte regoor die wêreld. Haar keuse van eksemplare word nie slegs deur fisiese eienskappe soos tipografiese uitleg, grootte en papierkwaliteit bepaal nie, maar ook meer spesifiek deur die inhoud en temas van die boeke. Soms maak sy gebruik van tegnologie, maar meestal word die werk heeltemal met die hand geskep.
Sy werk op ’n interdissiplinêre wyse, en gebruik gevonde boeke as beide verwysing en rou materiaal vir beeldhouwerke, papierinstallasies en digitale animasie. Die boeke, sinne, woorde en letters word omskep in elemente van ’n nuwe visuele teks waarin die ou en nuwe narratief saam bestaan.
Daar is ’n speelse aspek van een verwysing wat binne ’n ander verwysing opgesluit word in die papierwerke en collages.
Deur mediabeelde en informasie vanaf verskeie bronne te selekteer skep Wildenboer alternatiewe realiteite. Die driedimensionele papierwerke reflekteer hoe die mensdom affekteer word deur globalisering, ekonomiese opswaaiings, politiek, korrupsie, oorloë, epidemies en natuurrampe. Die collages bied ’n bespiegeling oor die moderne menslike lewe en die kwesbaarheid van die simbiotiese verwantskap tussen die mens en sy ekologie. ’n Verhouding wat gekenmerk word deur verbruik, vermorsing en ’n sin van diskonneksie met die natuurlike wêreld.
On this eve the souls will dream (2019) deur Jenna Burchell en Jaco van Schalkwyk is deel van die A land I name Yesterday-uitstalling te siene by die Barnard-galery.
Hoe het Barbara by vanjaar se KKNK betrokke geraak?
Barbara se uitstalling vorm die kern en tree as sulks in gesprek met al die ander uitstallings dié jaar. Haar oeuvre is die visuele verwerkliking van die menslike wisselwerking met die natuur, wat haar die gepaste kunstenaar maak om die tema van Plat op die aarde / Down to earth te lei.
Wat kan feesgangers van hierdie jaar se fees verwag?
Die res van die program bied ’n verskeidenheid van stemme en visuele benaderings tot die tema. Daar is ’n opwindende kombinasie van uitstallings, bymekaargebring deur ’n ongelooflik talentvolle groep kurators en kunstenaars. Dit sluit in indrukwekkende skilderkuns, fotografie, installasie, beeldhouwerke en multimediawerke wat van die gehoor verlang om deel te neem.
Laai die KKNK-minigids hier af.