Pa vasbeslote om oord te sluit ná seun sterf | Maroela Media
Wat veronderstel was om 'n heerlike uitstappie op 'n sonnige lentedag in Pretoria te wees, het in 'n nagmerrie ontaard toe die tienjarige Aiden du Toit by die ZambiBush-waterpark in die noorde van die Jakarandastad dood is. Nou doen Aiden se pa, Deon du Toit, alles in sy vermoë om dié oord gesluit te kry.
Aiden het in November 2017 gesterf nadat hy sy kop op een van die glybane by Zambibush gestamp het.
Die ondersoekende tydskrif, Noseweek, berig Du Toit sê nou hy het voldoende bewyse dat ZambiBush onwettig bedryf word en 'n gevaar inhou vir die honderde kinders wat weekliks die waterpark se glybane gebruik.
"Ek wil nie finansieel vergoed word vir my kind se dood nie, ek wil net voorkom dat ander kinders ook beseer word of sterf," sê hy.
'n Tweede kind, die sewejarige Bohlale Mokoena van Tembisa in Ekurhuleni, het twee maande voor Aiden se dood by ZambiBush vermis geraak terwyl hy saam met sy ma daar was. Sy lyk is eers die volgende dag in een van die swembaddens gevind.
Bohlale se ma, Maggie Makoena, sê haar seun se dood is steeds onverklaarbaar. "Die nadoodse verslag sê hy het verdrink, maar waar en wanneer? Ons het in al die swembaddens na hom gesoek en hy was nie daar nie."
Sy het aan Maroela Media gesê die polisie het tot vandag nie 'n verklaring by haar afgeneem nie. Dit is ook Elna du Toit, Aiden se ma se ondervinding. Nogtans is die polisiedossier al reeds aan die staatsaanklaer in Pretoria-Noord oorhandig.
In 'n desperate poging om antwoorde vir sy seun se dood te kry, het Deon egter verlede jaar met sy eie ondersoek na die park begin en beëdigde verklarings van verskeie mense verkry wat nou deel van die kriminele saak vorm.
Bohlale Mokoena se liggaam is in 2017 in 'n swembad by die ZambiBush-oord aangetref. (Foto: Best Care-ambulansdienste)
In een van die verklarings beweer iemand in die binnekring, wat nie geïdentifiseer wil word nie, dat daar nie kameras of 'n interkomstelsel op die terrein was nie en dat dit daartoe bygedra het dat Bohlale nie vinnig gevind kon word nie. Die oord het glo ook slegs twee noodpersoneellede in diens gehad en albei het slegs oor vlak 1-noodhulp beskik, maar op die dag van Aiden se dood was een met verlof en die ander een het nie vir diens aangemeld nie.
Twee vroue wat die dag van Aiden se dood saam met Elna du Toit by ZambiBush was, beaam dat daar nie opgeleide noodpersoneel aan diens was nie. Hulle sê dat die werknemers wat wel probeer help het nie oor die nodige kennis beskik het om selfs 'n stut om Aiden se nek te plaas nie. Hy is op die toneel dood verklaar deur private paramedici wat op 'n noodoproep gereageer het.
Bruwer Nel, eienaar van Zambibush, het telefonies aan Noseweek gesê die bewerings teen die oord is belaglik en dat daar nog altyd kameras by die oord was. Hy het selfs aangevoer dat die polisie ná die insidente deur die beeldmateriaal gegaan het. Oor die vlak van noodverlening wat beskikbaar was, het hy gesê dat 'n lid van die personeel wat oor 'n vlak 3 in noodhulp beskik teenwoordig was toe Aiden du Toit beseer is.
Munisipaliteit sleep Zambibush hof toe
Intussen sê 'n ma van Pretoria in haar verklaring aan Du Toit dat sy haar kleuterdogter met al haar krag uit 'n oop dreinpyp op die bodem van 'n vlak swembad by Zambibush moes trek om te keer dat die kind nie verdrink nie. Die suigaksie van die water in die pyp het die kind ernstig beseer en sy moes na 'n hospitaal gehaas word.
'n 14-jarige seun van Bronkhorstspruit sê dat hy sy kop baie hard gestamp het op dieselfde glybaan waar Aiden 'n dag later ernstig beseer is. Hy het later die dag begin sleg voel en het ook opgegooi.
'n Lugfoto van ZambiBush. Die blou-en-wit glybaan regs staan bekend as die "Toilet Bowl". (Foto: Google Earth)
Die gewraakte glybaan staan as die Toilet Bowl bekend en is kort voor die kinders beseer is voltooi en vir die publiek oopgestel. Du Toit het onlangs verneem dat bouwerk aan dié glybaan nie deur 'n spesialis bouer voltooi is nie. Die bewering is dat die maatskappy geweier het om veranderings aan die ontwerp aan te bring omdat dit die veiligheid van die glybaan kon beïnvloed.
"Ek is magteloos, ek weet nie wie die glybaan klaar gebou het en of dit ooit aan die veiligheidstandaarde van die ontwerper voldoen het nie," sê Du Toit.
Pretoria-Noord Rekord het in Desember 2015 berig dat twee mans ernstige snywonde opgedoen het toe hulle by 'n waterglybaan by ZambiBush afgegly het. Luidens die berig is een man se arm en hakskeen oopgekloof, terwyl die ander 'n diep snywond aan sy bobeen opgedoen het.
Intussen toon munisipale rekords dat ZambiBush op landbougrond bedryf word en dat elk van die vier hoewes waarop die oord gebou is slegs een huis en 'n padstal mag op hê. Ander bedrywighede wat deur wetgewing op landbougrond verbied word sluit onder meer in 'n ontspanningsoord, 'n piekniekplek, 'n lodge en kampeergeriewe en dit is alles by ZambiBush beskikbaar.
Nel is reeds drie keer sedert 2013 deur inspekteurs van die Tshwane Metro gewaarsku dat hy die nasionale bouregulasies "blatant" oortree. Die DA raadslid vir die wyk, Arnold van Niekerk, sê brand-, gesondheids- en veiligheidsregulasies word ook nie nagekom nie en dat Nel nog altyd daarmee weggekom het.
Tog lyk dit of die Tshwane Metro nou ernstig probeer om teen die park op te tree. Daar is verlede jaar – onder druk van Du Toit se prokureur, Latham Dixon van die firma Macintosh, Cross & Farquharson – dagvaardings uitgereik teen Nel en die boedel van die ander eienaar. Dis 'n siviele geding en Nel het verdediging aangeteken.
Glybane by die ZambiBush-oord in Pretoria. (Foto: Verskaf)
Die saak is nou hangende in die hooggeregshof in Pretoria wat beteken dat die park steeds oop is en dat honderde kinders veral oor naweke daarheen stroom. Van hulle word selfs met busse aangery en is waarskynlik onbewus van die hangende hofsaak.
Nel sê egter dat hy nog altyd oop kaarte met die munisipaliteit gespeel het en steeds met verskeie departemente oor die hersonering van die grond onderhandel. Sy aansoek is voorheen afgekeur omdat een van die hoewes waarop die park gebou is nie wettig aan hom behoort nie. Dis deel van 'n onberedderde boedel wat sedert 2014 sloer.
Noseweek het ook sewe skriftelike vrae aan Nel gestuur waarop hy as volg geantwoord het (verbatim):
Ek plaas op rekord dat die eienaars van Zambibush aansienlike publieke aanspreeklikheid versekering dra en dat die eienaars van Zambibush ten alle tye die versekeraars moet betrek en op hoogte hou van aangeleenthede wat die polisse moontlik mag beïnvloed.
Ek plaas op rekord dat die ongegronde beweringe wat jy in paragraaf 1 tot 7 maak nie korrek is nie. Ek plaas verder op rekord dat aangesien jy my telefonies daarvan in kennis gestel het dat jy in besit van beëdigde verklarings is wat die beweringe ondersteun, ek vanselfspreeklik, nie sulke beweringe, eerstens sonder die versekeraars kan hanteer nie; verder kan ek ook nie beweringe hanteer indien jy nie die kopieȅ van hierdie beweerde beëdigde verklarings aan my beskikbaar stel nie.
Jy het ook telefonies bevestig dat jy bewus is van die hangende litigasie tussen Zambibush en Tshwane Munisipaliteit. Ek is dus ook nie bereid on aantuigings te hanteer sonder dat ek die beëdigde verklarings gesien het nie, aangesien dit Zambibush in die hangende litigasie mag benadeel [sic].
Lees meer by www.noseweek.co.za.
In die nuus Pretoria ZambiBush Resort
Uitstekend nagevorste en insigewende berigewing deur die joernalis.
Maar dan IS jy mos besig met 'n onwettige bedryf!! Jy kan mos nie op 'n ander mans se grons sommer staan en bou omdat hy nie meer daar is nie? How erk jou kop?
Ek stem saam Lolla, as daar daardie betrokke dag niks met die seun gebeur het nie, sou die ouers nog steeds die oord kwalik geneem het deurdat hulle nie n wettige bedryf was nie. Hoe kan die oord verantwoordelik wees as die kind sy kop gestamp het. As hulle wettig was, wat sou gekeer het dat hy sy kop gestamp het.
Ek verstaan die pappa se seer, maar nou wil hy ander onskuldige mense ook benadeel en seer maak. Hoeveel mense gaan, as die deure sluit, hulle werk verloor? waar gaan hulle in vandag se tyd weer vinnig 'n werk kry. Dit is baie hartseer maar niks gaan jou seun kan terugbring nie
Wraak gaan ongelukkig nie die kinders terugbring nie. Die ouers moet besef hulle is netso aandadig soos die oord. Waar was die ma toe die seun verdrink het? Meeste los hul kinders sonder toesig, en dis nie die oord se verantwoordelikheid om jou kind op te pas terwyl jy ontspan nie. Wat die ander kind aanbetref – as my kinders hul koppe hard teen 'n glybaan gestamp het, gaan ek nie dat hul weer so gou daarna daar afgly nie. Hoofbeserings moet gemonitor word. Hoeveel kinders voer allerhande toertjies uit by sulke plekke sonder dat die ouers hul dissiplineer en… Lees meer »