Projek uitslae Julie 2019 - INK - INK Projek uitslae Julie 2019 - INK
Titel: Projek uitslae Julie 2019
Datum gepubliseer: 4 Desember 2019 Aantal woorde: 7728 244 Kere gelees ♥2
WENNER: Nr. 26 – Seirdna (Andries Fourie) met My huis
2de : Nrs 21 en 1 (21) – Sierdna (Andries Fourie) met Sintuie & (1) Morne Du Preez met Vuur
3de : Nr 11 – Driekie Grobler met Verstilde eggo
WENNER: Nr. 7 – Marieta McGrath met Vergelegen
2 de : Nr. 24 – Caren Kearley met Retoriese Ruimtes
3 de : Nrs 15 en 23 – (15) Marieta McGrath met Die dui fen die doop & Caren Kearley met Ek wens ek kon skryf soos ek droom
WENNER: Nr. 27 – Carma Shaw met Toe ek ‘n kind was
2de : Nr. 28 – Carma Shaw met ‘n Oomblik se wonder
3de : Nr. 30 – Die somer sal weer kom – Anzé Bezuidenhout
WENNER: Nr. 2 – Driekie Grobler met Dankbaar vir my lewensreis
Die standard in die Prosa afdelings, oor die algemeen is baie swak. Selfs swakker as wat ek kan onthou. Dit is asof die deelnemers nie werklik hul beste lewer nie, en net enige sub-standaard skryfstuk inskryf vir ‘n teenwoordigheid. Enige skryfstuk wat onder 60% behaal word nie oorweeg vir ‘n toekenning nie, al is dit ook die enigste inskrywing. Ek weet nie hoe ons die standaard in hierdie afdelings gaan verbeter nie. Die digafdeling is geheel ‘n ander storie.
WENNER: Nr. 6 – Riaan Palmer met Lucy leer loop
2de : Nr. 7 – Riaan Palmer met In die begin
Baie geluk aan hierdie 8 lede
Persoonlik dink ek dat jy baie slim omgegaan het met die tema, deur eers die oorsprong van vuur in die eerste strofe, dan die erkenning en respek wat daarvoor ontwikkel is. Jou laaste strofe dui vir my nie nét op die bemeestering van die vuur nie, maar ook met die klem op tug, wat dan deur mense gebruik is deur die eeue om straf uit te deel. Jou vers is besonders skerpsinnig ontwikkel en baie slim gepen.
Ek sou tog gebruik gemaak het van ‘n paar leestekens, en veral in die eerste strofe, wat sterk sou kon bydrae om die liriese dimensie van die strofe te verhoog.
Blitse flits oor die hemelwydte – (Lang aandagstreep vir ‘n rus / afwagting)
die donker storm, (komma vir rus) brom en bars
‘n kraak deur die hemelsfeer (‘soos’ oorbodig)(hemelswese??)
Laat bos in vlam opvonk (‘laat’ ingevoeg)
só het die helder gloei, (‘só’ beklemtoon/’het’ ingevoeg/komma)
uit die donkerkoue (‘donkerkoue’ een woord)
aan ‘n rooi-groen vlam; (; vir ‘n dramatiese afwagting)
die grot en die man (herhaal die, dit help met die ritme)
Met ‘n paar leestekens, klem en herhaling op die regte plekke kan die toon van jou hele vers verander in ‘n uitdrukkende klimaks.
Jou vers bly egter, sou jy die veranderinge insluit of nie, vir my ‘n produk van goeie en slim skryfwerk.
Ek beoordeel die inskrywings naamloos, maar hierdie vers is so nou in ooreenstemming met die inskrywing “Vuur” dat ek sommer sonder behoorlike inligting aanneem dit is deur dieselfde persoon geskryf.
Ek vind dieselfde “tekortkominge” hier. Die gebruik van leestekens help werklik om die lees daarvan te vergemaklik. Dit is natuurlik nie die werk van die digter om voorsiening te maak vir die “maklik lees” nie, want dit mag dalk indruis teen die oorspronklike missie of intensie van die gedig, maar sonder om die indruk van die vers te verander, kan rusposes, wat deur leestekens bereik word, daartoe bydrae. Enjambiese verse is ook ‘n belangrike versvorm, en ek wil nie deur die klem op leestekens te sit enigiets wegneem daarvan nie. In sekere gevalle egter is dit belangrik.
Kriptiese versvorm is ook ‘n kuns opsigself, en kan geslaagd wees, maar in hierdie eval voel ek dat sekere lidwoorde en self selfstandige naamwoorde die vloei en die ritme sou kon aanhelp. Hoe sien ek die vers?
Vir eers brand die stok,
van vuur se lek;
die grot het ‘n skadu
om so geboorte te gee
die middeleeue, Ceasar,
of sou ek sê: Ozzy
het van staal ‘n snaar.
soos tuberkielose se spoeg…
google ons uit,
uit oor sosiale netwerk
gids en zits
ons om en om met ‘n muis terug na die grot
terug na napoleon
na die vuur wat
staal uit spoeg
Die gevaar met spelling is, indien dit verkeerd is, maak dit selfs die slimste en mooiste gedigte vaal.
Jy het gestruikel met die spelling van “Tuberkulose” en daarom is jou titel ook verkeerd. Jy kon natuurlik Kuber-kulose gebruik het, en dit sou jou aanbieding geensins benadeel het nie, inteendeel.
Die ellips in die derde sin is funksioneel maar in die 12de is dit oorbodig.
Eiename, soos hier, “Google” en “Napoleon” sal gewoonlik met hoofletters geskryf word. “Google” egter, in hierdie geval word as ‘n werkwoord aangewend en daarom kan ‘n kleinletter gebruik word. Napoleon moet egter ‘n hoofletter hê.
Indien jy ‘n woord uit ‘n ander taal gebruik, soos “zits” hier moet dit in kursief geskryf word. Indien die funksie nie beskikbaar is nie, soos op sekere webwerwe en met uitgeoekte sagteware, moet jy dit aan die einde van die sin aanteken, nl. [kursief], in hakies natuurlik.
Indien jy ‘n akuut klem op die “mét” in lyn 13 sit, sal jy merk dat die toon totaal verander. Jou vers is goed en slim ontwikkel.
4. Posbus? (Brons)
Hierdie adres was belangrik , die mense wat daar gewerk het , het ‘n belangrike funksie verrig;
Dat die brief, rekening, lekkerny pakkie na die korrekte adres gestuur word..
Verskillende koeverte met elkeen sy eie spesifieke seël.
Kan jy dit nie eerder e-pos nie?
Dit is makliker en vinniger!
Daar is ‘n effe nostalgie in jou vers. Hoe heerlik was dit nie om ‘n briefie in die pos te kry nie.
Ek wonder of ek moet voorstel dat die eerste strofe van jou vers in aanhalingstekens geskryf word? Ek is in twee kampe hieroor. Dit mag dalk die strofe meer orden. Dit laat ek egter in jou hande om self hieroor te besluit.
Ek verstaan die inhoud van jou vers en dat jy dit op ‘n storietrant wou aanbied, maar hier is die uitdaging: het jy bereik wat jy beplan het? Ek, persoonlik, die vers as kripties en meer as ‘n verslag eerder as ‘n gedig.
Indien sekere gedeeltes as dialoog aanegebied is dink ek tog dat dit ‘n verskil sou maak.
Ek hou egter van die idee wat jy probeer ontwikkel het, end at jy die tema goed omarm het.
Klein aanpasings sal die vers vir seker meer suksesvol maak.
wyn van lewe is pyn
ween daar skare
hael wat plof
in harde stof
essensie van lewe is pyn
uit gryskop breinstof
gedagtes wat ontplof
geformuleer oor jare
hande met blou are
Ek interpreteer ‘n ondersoek in die wêreld van Dimensie, waar jy die siekte van Alzheimers verwoord? Indien ek korrek is sluit dit mooi aan by die tema van “verloop van tyd”.
Ek lewer dus kommentaar asof my interpretasie korrek is. Indien dit nie is nie, maag die voorstelle steeds van waarde wees.
Omdat dit ‘n siekte van degenerasie is, is dit dus belangrik dat die digter die toon van agteruitgang moet beklemtoon. Hoe sou so iets in ‘n vers bereik word? Deur die metrum te manipuleer, die spoed te varieer en die ritme aan te pas. As eerste wenk, sou die gebruik van leestekens om pouses te skep, die aangewese leiding te wees. Kom ek interpreteer jou vers:
wyn van lewe is pýn; [akuut klem op pyn, dan rus met ‘n ;]
hael wat plof, ontplofplof [herhaling van “ontplof” kan bydrae]
gedagtes wat ontplof, plof – [herhaling en aandagstreep vir lang rus]
in hande met blou are [enige lidwoord sal hier help]
Alles is slegs voorstelle en die aanwending daarvan is geheel tot jou diskresie.
11.Verstilde eggo (Brons)
êrens tussen gister en nou
het die streel van die klankharp
se eggo verflou
die vermanings dof en stil geword
met ‘n onmag
om denke (vredevol)
in woorde uit te stort
die roep van ‘n pou
se trillings verslap
tot slegs ‘n beduidenis
van vae onthou
daar waar onreg paar
het valsheid geknal
die suiwer van môre se wil
in rou geskal
is verdorde, vergete drome
van ‘wat eens was’
wat stelselmatig fragmenteer
tot stof en as.
Die inhoud hiervan is besonders in die verwoording van die menslike kondisie.
Voor ek egter oor die skerpsinninge inhoud met jou praat, kom ons kyk na die tegniese.
Indien ‘n vers met ‘n kleinletter begin, soos joune doen, moet dit sonder ‘n punt afgesluit word. Jy bied ‘n enjambiese wers aan, maar ek dink die inhoud souk on baat met ‘n meer gestruktueerde vorm.
Die inhoud vra vir pouse, donker en ligter tone en nie ‘n ruslose lees daardeur nie. EK gebruik jou eerste strofe om so ‘n aanslag uit te wys:
se eggo verflou – [lang aandagstreep, ‘n ruspose]
die vermanings het dof én stil geword [het ingevoeg vir ritme/klem op én]
Kan jy sien, met ‘n paar veranderinge hoe die metrum aangepas word en die “ernstige” toon van die vers verskerp word?
In die tweede strofe sou ek “verslap” met ‘n ander woord vervang, enook “geknal” in die derde strofe. Dit word slegs gebruik om met “geskal” te rym. Vra jouself: hoe knal valsheid?
‘wat eens was’ het nie die aanhalings nodig nie, en indien dit sou, sou jy van die [“ “] gebruik gemaak het.
Dit is ‘n sterk gedig, wat baie goed verwoord is. Kyk gerus of jy met die krit saamstem.
Ek ervaar die gedig enigmaties. Dit voel asof die enjambiese styl die gedig ontneem eerder as om by te dra.
Die ontbreking van lidwoorde, waar dit werklik nodig is, kan steurend wees vir die uitgesoekte leser.
Onthou dat selfstandige naamwoorde soos “modder” en “trap”, waar trapsels ook ‘n selfstandige naamwoord is, indien die een die ander een beskryf, dit ‘n byvoeglike naamwoord word, en dus saamgevoeg moet word, nl. “moddertrapsels”. Dieselfde gaan vir “troebelwater”, “kleilat-oorloë”, “ontbyttafel” en “winterlug”. Jy het dit reggedoen met “druppeltraan”.
Kom ons krap bietjie aan jou gedig se begin en sien watter voorstelle, al dan nie, kan bydrae tot ‘n sterker gedig.
waar moddertrapsels tussen tone, en
troebelwater uit fonteine borrel,
kleilat-oorloë wat gewen moet word
Met ‘n paar nodige bywoorde, lidwoorde en leestekens kan jou gedig versterk word. Onthou, jou gedig is ‘n “storie” en nie ‘n kriptiese verslag wat in telegramformaat aangebied behoort te word nie. In hierdie geval sou ek wegdoen met kripsie.
“Vermurwe” behoort “vermuwwe” te lees. Muf (selfstandige naamwoord), muwwer *, muwwerste* (*byvoeglike naamwoorde / bywoorde).
Soos die horlosie pols, tik, tak, tik, tak, so lees jou vers en alhoewel dit mooi inpas by die tema, sou ‘n sagter, volronde en ritmiese vers die emosies sterker kon verwoord.
oor my duin waai daar baie wolke
wolke van verandering, en wolke wat reën
wolke van verdagmaking en goedkoop sensasie
wolke van sand in die droogte wat oogseermaak tref
wolke van gedagtes wat sweef soos meeue wat kos soek
wolke van mense wat naweek kom hou in die somer
wolke van rook uit kaggels in die winter maande
wolke wat afgryslike koue dae saambring
wolke wat mens laat dink en wonder
wolke wat jou hart verlam laat
wolke wat jou liggaam vries
wolke wat maar net wolke is
wolke wat jou lewe verbeeld
wat verby vlieg voor jou oë
en voor jy weet wanneer
is dit vergane gedagtes
en slegs geheue
Daar is baie potensiaal in hierdie gedig. Herhaling (refrein) in poësie is ‘n heerlike gereedskapstuk om klem te plaas, maar, dit moet funksioneel wees. In jou vers is dit geheel onnodig want, sonder die herhaling maak die gedig totaal sin en verloor jy geen klem nie. Inteendeel dink ek dat die vers sterker oorkom daarsonder. Sien my voorbeeld hieronder.
oor my duin waai daar wolke,
wolke van verandering, van reën,
verdagmaking en goedkoop sensasie –
wolke van droësand wat oogseermaak tref,
van gedagtes wat sweef
(soos meeue wat kos soek)
van mense wat naweek kom hou in die somer,
van rook uit kaggels in die wintermaande;
wolke wat afgryslike koue dae saambring,
wat mens laat dink en wonder,
wat jou hart verlam laat,
jou liggaam vries;
wolke wat maar net wolke is,
wat jou lewe verbeeld,
en voor jy weet wanneer,
Die laaste twee sinne sou ek ook verander, maar ek gaan hiermee volstaan. In die huidige vorm eindig die vers stomp.
16. Tyd (Brons)
Die vers ontsluit ‘n menigte moontlikhede en potensiaal, maar die woordkeuse en aanbieding is nie bo verdenking nie.
Het jy gepoog om van inversie gebruik te maak, of ‘n blote kriptiese aanbieding? Wat is die doel van poësie? Dit, en ander mag dalk sterk van my verskil, is ‘n beperkte paletspasie waarop die skrywer die meeste sê met die minste woorde, MAAR, die vloeibaarheid in digkuns is belangriker as ‘n meet en pas genre om streng woordekonomies te wees. Lid- en voegwoorde is belangrik, want so bewerk jy die regte metrum en voldoen jy aan selfopgelegde ritmiese voorskrifte. Kom ons bekyk slegs jou eerste strofe ter ondersteuning van my kommentaar:
My hand beweeg geluidloos
(Inversie is slegs funksioneel as dit help met effek en rym//
‘n hand sweef nie, maar beweeg eerder)
net bokant grashalmente,
(twv ritme en vloei)
in die Westewind dans.
(Die lidwoord help met ritme hier//
Eiename altyd met hoofletters)
20.Die wind kind (Brons)
Sy was die wind kind
uit die kamer van die boom
sonder aarsel sonder skroom
draf sy weer werk toe
hierdie keer vir oulaas weer
met ‘n nuutgevonde hoop
om kos vir haar kind te koop
haastig om te help
selfoon gereed om te laat weet
in haar hand…
maar aan die ander kant
van die swart pad
wil sy wees; nou wees
maar sy kyk nie
hoe dit bo lyk nie
sy gee weer die eerste tree
asof sy wasgoed was
of die vloer blink vryf
ken sy nie stadig nie
dis finaal; sy is kom haal
die groen ambulans se sirene
roerlose gebreekte bene
haar wasem op die ruite
vanuit stof, lewe in stof
het sy ons gewys
hoe die mens sy skepper moet prys
wat diens waarlik was
die gewemel in die hemel
is vir die eregas
uit die boomkamer se as
as sy in haar rusplekkie indraf
met haar voete op n nuwe roete
vry van koue en vrees
sagkens en knoes in Sy gees
Kom ons kyk na ‘n paar funksionele aanpassings wat jy hieraan kan maak.
Laat ek eerstens sê, die inhoud van die vers is baie interessant. Die beelde is “anders” en nie oombliklik, op die oog-af duidelik nie. Ek interpreteer die windkind as iemand wat energiek en besig was. Met daardie beeld kan ek vereenselwig en maak die gedig vir my persoonlik sin. Dit is natuurlik nie die werk van die digter om elke beeld duidelik as lepelvoer aan te bied nie, en dat die lese rook ‘n plig het om dit self te interpreteer.
“Windkind” kan heel funksioneel saamgevoeg word. Die reël aangaande:
Indien twee selfstandige naamwoorde, soos in die geval van “wind” en “kind”, waar die twee mekaar beskryf, is die raadsaam om dit eerder te kopppel. Byvoeglike naamwoorde en selfstandige naamwoorde verwar nie. Slaan dit bietjie na. Dit sal help.
Kom ons gesels bietjie oor ritme en metrum in ‘n aanbieding. Metrum (die donker en lig, harde en sagte klanke) en ritme (die vloei) word ‘n belangrike deel van ‘bn gedig omdat dit die leser lei op die “voorgestelde” pad van die gedig, soos die skrywer dit bedoel. Verbeel jou altyd jy skryf ‘n gedig in opdrag vir iemand om dit hardop voor te lees. Jy het geen gesprek met die leser nie, en hy/sy kry geen leiding van jou nie. Al die leestekens, rusposes, aksente ens. is dan die enigste gereedskap wat die voordraer het om jou gedig korrek en suksesvol aan ‘n gehoor voor te dra.
Dit kan jy bewerkstellig deur op belangrike en nodige plekke leestekens te gebruik.
Ek dink die idee agter jou gedig is goed end at dit baie oor baie potensiaal beskik.
Gebruik van my voorstelle indien jy dit goeddink.
21. SINTUIE (Brons)
weet jy voer ‘n duisend
Met die eerste oogopslag, lees die gedig lig en aards. Ek vind die inhoud egter diep en leersaam.
Die inhoud is keurig aangebied en die volgehoue gebroke rympatroon in die kwatryne is werklik funksioneel en treffend.
Jou gedig is keurig versorg en ek kan nie met al die kennis in die wêreld enige kritiek hierop gelewer kry nie.
Ek het nét een voorstel en d it is dat jy “digkokon” as ‘n koppelwoord aanbied.
26.My huis (Brons)
Die Alliterasie in jou vers is treffend, opwindend en heerlik ritmies.
Jy het ‘n besonderse aanleg vir poësie as hierdie die maatstaf is waaraan jou werk gemeet kan word.
Daar is ‘n sterk karakter van enumerasie in jou vers met opmerkbare en interessante metafore .
Ek hou in besonder van die herhaling aan die einde van jou kwintette. Daar is ook ‘n besonders en opmerklike wending in die laaste kwintet.
Jou vers spreek seker elk en ander aan, want dit is nie net bloot emosioneel nie maar neem ook die “menslike toestand (kondisie)” onder die loep.
Die toon en tempo is sagkens en raak.
Die uiterlike konstruksie van jou vers is deurdag en netjies. Die algemene aanbieding is boeiend.
Baie geluk met ‘n besonderse vers.
31.Kook en geniet (Brons)
Sin 1: Ek neem aan dit moet lees: “regte egte”?
Kwatryn 1, reël 4: “Karringmelkskons” moet een woord wees. Die maklikste manier om die reël te onthou is: indien twee selfstandige naamwoorde as een konsep gebruik word, maw, indien hulle mekaar beskryf, word dit altyd ‘n koppelwoord. Lees bietjie op oor die verskil van selfstandige- en byvoeglike naamwoorde.
Dieselfde geld vir Kwatryn 2, reël 1: “Piesangmuffins”
Ek wonder of die enjambiese aanbieding van jou vers funksioneel bydra tot ‘n sterker gedig en of ‘n paar leestekens nie konstruktief steun kon bied nie? Ek kan nie namens jou besluit nie, maar ek lees die vers lomp daarsonder.
Dit is ‘n heerlike nostalgiese vers wat meeste Afrikaanse leser terug sal neem na hul kindertyd.
32.Verlore drome (Brons)
Al die opdraandes en afdraandes
Daar is enumerasie in die vers, enjambies aangebied met 3 kwatryne en een tersiene.
Die gedig maak my nie in besonder opgewonde nie, want dit voel effe geyk te wees. Die laaste kwatryn het egter baie potensiaal, en kan maklik ontwikkel word tot ‘n sterk gedig.
Terwyl jou vers enjambies aangebied word kan jy oorweeg om nie nuwe strofes met hoofletters te begin nie. Dan verder, indien ‘n gedig met ‘n hoofletter begin, MOET dit sluit met ‘n leesteken wat gewoonlik en mees funksioneel,‘n punt is. Dit is ‘n digreël wat nie verbreek mag word nie.
Jou gedig maak nie ooglopende foute nie, maar die onderwerp en inhoud is holrug.
Onder bouvalle van verlore tyd
lê goue geleenthede weggesmyt;
verbeurde kanse afgelag –
môre is mos nog ŉ dag
En wanneer tyd kom skertsend lag
omdat jy dit so nietig ag
dan wonder jy vol selfverwyt;
“hoe maak ek op, hoe wen ek tyd?”
Tikkel-tokkel het ‘n onderliggende boodskap van nie omgee nie. Dit is eintlik slim aangewend. “Ure” in die 3 reël in die 1ste kwatryn kan nie met ‘n hoofletter geskryf word nie, enook “En” in die laaste paragraaf.
In kwatryn 1, 3 en 4 maak jy gebruik van paarrym en in kwatryn 2 van gebroke rym. Het dit deurgeglip of het jy dit so beplan? Daar is nie vasgestelde ryminstruksies in hierdie projek nie, maar dit mag slordig lyk indien jy sonder funksie en rede van jou rympatroon afwyk.
Die herhaling van “hael” in reël 1 en 2 van die 2de paragraaf is vir my effe hinderlik. As jy dit moes gebruik om aan jou rymbeplanning te voldoen kan ek dit lat glip, maar daar is geen werkbare rede hoekom jy op die woordkeuses besluit het nie.
In die laaste paragraaf kan jy die [;] vervang met ‘n [:] aangesien dialoog volg.
Let op idees soos “bouvalle” wat maklik in digkuns geyk kan wees aangesien dit al soveel keer voorheen gebruik is. Soek, ter wille van jou eie ontwikkeling en varsheid na nuwe en opwindende nuwe woorde om ou geykte sentimente te beskryf.
sorgvuldig, mildelik voorsien deur die VOC –
maar later verwaarloos, selfs onteer
deur die kitsch van ‘n Ier, gelukkig
dat Lady Phillips haar twee eeue later restoureer
tot volle glorie langs die kamfers.
Die slawelosie, daarenteen,
(vierhonderd-en-tagtig vierkante meter
vir meer as tweehonderd mense)
het lankal verdwyn.
Op ‘n warm middag is hier net kinders wat in die bosse lag.
Terloops, Nelson Mandela het hier geslaap
in een van die kothuise
en langs die oeroue kamfers gestaan,
asof geen kamfers ooit hier gegroei het nie.
Die innerlike bou van die gedig is onoortroffe. Die stemming is nostalgies en geskiedkundig. Ek beny altyd die skrywer wat ‘n storievers met sorg en keur kan skryf en en boonop histories korrek is.
Ek hou baie van die kort en bondige sinne aan die einde en begin van die eerste en tweede strofe. Dit trek dadelik die aandag en boei die leser. Dit is baie slim beplan en suksesvol uitgevoer.
Ek is totaal in lof vir hierdie werk van jou en het werklik nie ‘n enkele voorstel vir verandering nie.
Baie geluk met ‘n besonderse en onoortroffe vers.
8. ex re et ex tempore (Silwer)
daar onder die vloer,
as jy nie jou litte roer
en oor die boonste
gryp-gryp tandjies hop
om speelgoed te gaan kry!
Nou klou ek met die opgaan al
die rubberreëling so styf vas
dat my armpotjie uitruk
soos ek daar vassteek,
bang om die eerste wikkeltree
te mis en trek my voete mee
of laat my skandelik val –
dan kom ek dalkies nie betyds
by my bestemming … die apteek.
Dit is slim om tyd wat verloop, en dus ouderdom met ‘n roltrap te verbeeld. Ek dink die inhoud van jou vers is sorgvuldig.
Ek kan voorstel dat jy nie die uitroep gebruik aan die einde van die tweede strofe nie, enook dat jy die slot so effe aanpas om die klimaks te vergroot.
My voorstel aangaande:
“dan kom ek dalkies nie betyds
by my nuwe bestemming,
die apteek, uit nie.”
Die dubbelontkenning in Afrikaans is ‘n moet, en daarom sou ek voorstel, of jy nou my voorstel aanvaar al dan nie, dat jy wel hieraan gehoor sal gee.
Ek hou van die manier waarop jy die verloop van tyd in jou gedig aanpsreek en dit gemaklik onder die knie kry.
Jou tema hinder egter. Verwys dit nie na ‘n oomblikke uitspraak van ‘n regter nie? Miskien kan jy my leiding gee hoekom jy hierop besluit het. Kommunikeer gerus via direkte boodskap.
Jou gedig is suksesvol en voldoen aan die voorgeskrewe kriteria.
9. Die nes is leeg (Silwer)
is in my hart geëts
nou’s sy nie meer drie nie,
maar meer as dertig
en tussen drie en dertig
is daar ‘n derde van ‘n leeftyd
sy is nou groot
ek kan haar nie vashou
in my veiligheid,
bly bowendien faal
kan nie meer my eie vreug
en vandag se brood
uit haar lewenshitte haal	Dit is ‘n heerlike, nostalgiese gedig.
Jy het in paar strike getrap. Kom ons kyk daarna:
1.	Die dubbelontkenning in Afrikaans is ‘n moet. Jy mag nie né teen “nie” in ‘n sin gebruik nie. Een volg altyd die ander. As voorbeeld: “kan nie meer my eie vreug
uit haar lewenshitte haal nie.”
Jy het die korrek gedoen in die derde strofe.
2.	Die gebruik van leestekens is so belangrik in poësie dat dit vir my soms grens aan die enigste evangelie. Tog, bly dit natuurlik belangrik dat ons dit funksioneel aanwend, en dan verder, die regte teken op die regte plek. Punktuasie het ‘n spesifieke belangrike funksie binne die konteks van die gedig. Kom ons kyk spesifiek na die aandagstreep. Dit word gewoonlik gebruik om die gedagte wat volg te beklemtoon, maar die reël is ook dat dit gewoonlik kontras aandui. DJ Opperman gebruik dit so:
“maar die tarentaal sit stom
op haar nes vol eiers – my hart broei
oor die stad: glas, sink, beton.”
Ek dink jy het dit geslaagd gebruik.
Ek hou van jou gedig, maar stel voor dat jy so effe hieraan skaaf.
10. Rondte vir rondte (Silwer)
tot amper onder in die see –
gedaan en moeg gestry.
Tot bo is dit tien tree
en dan weer twintig terug.
Só lank geoefen hierin
en die sand bly glibberig.
Interessante inhoud. Die gebruik van die aandagstrepe is vir my nie gepas nie. Ek herhaal weer, soos in ‘n vorige kommentaar: Punktuasie het ‘n spesifieke belangrike funksie binne die konteks van die gedig. Kom ons kyk spesifiek na die aandagstreep. Dit word gewoonlik gebruik om die gedagte wat volg te beklemtoon, maar die reël is ook dat dit gewoonlik kontras aandui. Ek stel die volgende voor:
en die ander spoor was klein;
hul strompel hygend langs mekaar
swaar op teen die duin.
tot amper onder in die see,
Tot bo is dit tien treë
Die laaste sin, op sy eie maak nie meer impak as wanneer jy dit insluit by die laaste paragraaf om nog ‘n kwatryn te vorm nie. Dit maak jou tipografie ook eenvormig. Ek het klein veranderinge voorgestel, waarna jy kan kyk.
15.Die duif en die doop (silwer)
Jy neem die leser na ‘n spesifieke periode (‘n gebeurtenis) in tyd. Jou gedig is vir my interessant alhoewel jou punktuasie keuses ‘n paar uitdagings bied. Kom ons kyk saam daarna.
Die eerste drie sinne word gesluit met punte. Ek vra myself, waarom sou jy op dit besluit het? Is die tweede sin nie beskrywend van die eerste nie?
Kyk my voorstel aangaande:
Die duif stryk neer,
fladderstrompelend maak sy haar vere glad.
Hierdie klein verandering maak ‘n groot verskil.
Dan verder wil ek een voorstel maak:
wat ‘n vlag word
op dié Man van rots, se kop.
Jou gedig is vars, en bring die gebeurlikhede van die verlede in lyn met jou “allerdaagse” bestaan. Dit is nie ‘n maklike gedig om te verstaan nie, maar dan weer, is dit nie jou plig om te skryf sodat almal moet nie.
Ek dink jy het baie talent, en gaan met toewyding nét beter word.
17. Die Sirkel is Voltooi (Silwer)
ek by Hom en Hy bý my
lángs my – Hy leer my loop
Hy gaan die pad vooruit
so veeg Sy Grootsheid oor my
ek by Hom en Hy lángs my
soos ek die bakens omloop
vrou word – ma word – groot word – oud word
so veeg Sy Wysheid oor my
ek by Hom en Hy ín my
tik-tik, tik-tik, so ritmies
genade wyster bloedrooi
soos die hartklop binne my
so veeg Sy Gees oor my
ek by Hom, Hy reik na my
die laaste opdraand – die laaste uur
ek lig my arms op na Hom
na waar my Maker vir my wag
en Hy dra my in Sy arms huis toe
Ek vind dit altyd moeilik om gedigte met ‘n godsdienstige tema behoorlik te krit, vir net een spesifieke rede: die skrywer ervaar dit as ‘n aanval op sy/haar geloof.
Ek gaan dus oppervlakkig hierop reageer en net die akademiese uitwys om so ‘n situasie te vermy.
Die aandagstrepe in die 2 de strofe is nie funksioneel nie. Ek sou ander punktuasie oorweeg.
3 van die 4 strofes is kwintette en dan is die ander een ‘n sestet? Ek dink vir netjieser tipografie kan jy oorweeg om dit ook na ‘n vyf reëlige strofe te verander.
Ek kan die inhoud nie krit nie soos ek hierbo genoem het. Dit is jou hartsaak en ek weerhou my.
Die vers voldoen egter aan die voorskrifte vir ‘n deurdagte en keurige aanbieding.
18. Onoorwonne – Die dag toe apartheid gesterf het (Silwer)
in drie en sestig duisend harte
het die Shosholoza epies refrein
oorverdowend deur die atmosfeer
ŉ Jumbo Jet, voor stolpunt in vlug –
“Go Bokke” op sy pens gegrif
En later onoorwonne
sou die reënboogvolk seëvier;
verenig om apartheid
– verpulwerd –
op ŉ hellevaart te stuur
‘n Paar voorstelle:
In die eerste kwatryn sou ek die “die” voor Shosholoza weglaat.
In die 2de strofe (kwintet) sal ek “Jumbo Jet” met “Boieng” vervang. In dieselfde strofe is die aandagstreep nie funksioneel nie en sal die strofe beter vloei sonder punktuasie.
Ek sou persoonlik strofe 2 deur 4 met kleinletters begin, end an die vers sluit met ‘n punt. Dit is ‘n spelreël dat indien ‘n vers met ‘n hoofletter begin dit met ‘n punt sluit.
Ek hou van die tipografie met die afwisseling van kwintet en kwatryne.
Ek hou van jou vers.
19.Tyd in ‘n bottel (Silwer)
Dan, “canned fruit” sou die korrekte gebruik wees.
Die herhaling van soet aan die einde vn die gedig is onnodig en kan maklik genoeg met ‘n pragtige sinoniem vervang word.
Ek hou van die tipografie van jou gedig, en wil my effe verstout deur ‘n moederbors daarin te sien. Is dit dan nie die eerste soet wat ‘n pasgeborene ervaar nie. Indien dit so beplan is, is dit baie slim en skerpsinnig.
Die inhoud van die gedig is soet en nostalgies. Let asseblief op die klein jakkalsies want dit maak op breek ‘n gedig.
23. Ek wens ek kon skryf soos ek droom (Silwer)
met ‘n malse honger wat waansinnig
soek na sinvolle sentimente
iewers tussen lewe en dood
ek het gewens dat ek myself in ‘n koma kon skryf
dat tyd kon stilstaan, soos dit soms in drome doen
en dat woorde ewig uit my kon bloei
dat ek minder sou droom oor oordeelsdae
en meer kon skryf oor dinge
wat diep in my ontwaak	Kyk na my voorstel aangaande jou gedig:
‘n draak in my droom
gisteraand na die dertiende uur,
‘wyl die nag sy donker begin oprol
hy het vuur oor my gespoeg,
ek: in angs roerloos in my bed gelê
en gewens dat ek kon skryf soos ek droom –
vreesvol, sielloos, geesvoos en gebroke
wens dat ek myself in ‘n koma kon skryf,
tyd stil kon staan, soos dit soms in drome doen;
en dat woorde ewig uit my kon bloei –
dat ek meer kon skryf oor dinge
wat diep in my ontwaak
Ek verstaan dat jy die vers enjambies wou aanbied seker om die gevoel van vloei, soos in ‘n droom te illustreer. Ek dink tog dat daar epiese oomblikke in die gedig is wat geaksentueer moet word deur van gepaste punktuasie gebruik te maak.
Ek hou werklik baie van jou gedig. Die titel is treffend en het my van meet opgewonde gehad. Oorweeg die vernaderinge indien jy wil.
24. Retoriese Ruimtes (Silwer)
Ek hou veral van hierdie gedeelte in jou vers:
“soos daardie keer
maar noudat dinge skielik dimensioneel dragtig raak,
alhoewel die hele gedig stof tot nadenke is.
Ek hou van die introspektiewe toon waarin die skrywer (narrator)met ‘n sielsgenoot praat sonder dat die leser met opset weet dat dit werklike dialoog is al dan nie. Die laaste sin in die tweede strofe
“veral as tonge goud spin in hul eie strale”
maak vir my minder sin en is amper lomp oorbodig. Jy as skrywer sal natuurlik die sentiment daarvan beter begryp.
Ek het een klein voorstel ten opsigte van die slot van jou gedig:
“maar noudat dinge skielik dimensioneel dragtig raak
én oor die laaste sielsnaam
Dit voel so vir my beitjie sterker.
Jou gedig is werklik mooi met besonders vars beelde.
die abrupte verdelig van tyd
en brue bou na ‘n vreemde toekoms
dit was pikduister toe jy my laatnag bel
my kop was nog in lallaland;
ek het eers gedink ek droom
toe ek jou stem in my oor neerlê
en ek was dankbaar
dat geen môre of gister
daardie oomblik ooit sal kan vervang nie,
want nou weet ek die slotsom van alles
is in jou hart uitgekerf.
Moet dit nie eerder so lees
“die absurde verdeling van tyd” nie?
Abrupte en verdelig??
‘n Woordorde voorstel in jou laaste strofe soos volg:
“dit was pikduister toe jy my laatnag bel
[was ek dankbaar]**
is in jou hart uitgekerf.”
Ek sou ook dalk “uitgekerf” verander na net “gekerf”.
Jou gediginhoud is vars en lees heerlik.
wat nie al die afdraaipaaie wys
soos mens uit jou foute leer
word jou spore telkens omgekeer
nes jy gekom het koers jy terug
terug tot by die eerste uur
terug tot by
Die enkambiese aanbieding met slegs een kaomma in die ele gedig maak dit vir my baie moeilik om te lees. Die herhaling van “nou” is ook aie steurend.
Kyk na my voorstel:
word ‘n doodloopstraat;
agter is voor, en voor
‘n holderstebolder agterstevoor,
groot meteens onbenullig niks
kennis word nonsens
nes jy gekom het koers jy terug,
terug tot by die eerste uur –
terug tot by die wegspringplek”
Myne is slegs voorstelle, maar om hierdie gedig verstaanbaar aan te bied sal jy van selektiewe punktuasie gebruik moet maak. Orde in digkuns is nie ontneming van vryheid nie. Jy kan jou eie stem behou en méér so as jy by die basiese beginsels van digkuns hou. Jy skryf vir ‘n gehoor en daarom moet jy die lesers tegemoet kom deur die leesbaarheid van jou kuns te vergemaklik.
22. My honger (Goud)
sou my gedagtes maar obsessief
kon spartel en baklei
verby die Swart hond
wat in my woed en stry
die vrese wat my onderkry
kon ek maar skryf
soos ek voel en dink
sou my woorde spirale draai
in die oseaan se eb en vloed
sodat ek hierdie honger binne my
tot versadiging kon laat gedy
Die gedig is duidelik en sluit sterk.
Die idee van “swart hond” is geyk, en miskien nie in poësie nie, maar tog in die algemene skrywersgilde.
Ek dink die meeste lesers sal mooi verstaan waaroor die gedig handel.
Die kwintet en dan ‘n sestet, wat aanvanklik lyk soos ‘n beplande rympatroon en dan weer nie.
Die gedig is egter verstaanbaar. En dit lees lekker.
27.Toe ek ‘n kind was (Goud)
stuur vir my ’n dagbreek uit die Vrystaat
en stuur die eerste goue strale
wat grasvelde verroes tot byna rooi
ek sit hier in ’n kamer, ek kry chemo;
Simonsberg (soos altyd) in my sig
maar soms verlang ek net
na Vrystate en vlaktes –
die bloekoms, die murasies langs die pad;
windpompe en koppies in die verte
en skape agter grensdraad
in dik woljasse toegeknoop
wat gedienstig deur die
daeraad se vroegste sonskyn loop
stuur vir my ’n sonop uit die Vrystaat
want ek hunker na die dae toe ek kind was –
toe oggendstonde kon verroes tot byna rooi
Dit is beeldende kuns sonder ‘n tasbare, harde stuk graniet. Die innerlike bou, die tipografie, die woordkeuses, die emosie, die kunssinnigheid en die produk as geheel is doodeenvoudig net superb.
Dit is ‘n onoortroffe stuk Afrikaanse skoonheid.
Ek kan maklik lieries raak hieroor.
Die raakbare verlange en verbeeldende “vyfuur-in-die-oggend se breek-my-hart-so-mooi’ breek my as leser se hart langs dieselfde lyne, net so epies en nét so mooi.
Jou kuns staan uit en jou talent skree in fanfare.
28. ’n Oomblik se wonder (Goud)
Die gedig is aangrypend. Die manier waarop jy ‘n weg voorberei vir die leser om end-uit, tot by ‘n uitdruklike klimaks, te wandel in en om en deur jou eie kop met behulp van die beelde wat so voelbaar is, is omvangryk.
Jou punktuasie is foutloos. Die struktuur van jou gedig is magies en die inhoud draal in die leser lank na die laaste klank weggesterf het.
Jou talent is besonders.
Dankie vir ‘n pragtige vers, en, dat ek daarin kon deel.
30. Die somer sal weer kom (Goud)
My ink het swart modderspore gelaat terwyl my smeking gewag het op beloftes van ñ nuwe dag.
Die Sabbat het geruisloos
ñ loflied versteen in sout
en die son –
die son het skuiling gaan soek teen die aanslag van die wind
tóg, iewers deur die nag
het die aarde se as
tien grade teruggeskuif,
reg onder die glimlag van die maan
want daar, dáár het die vyekoek genesing van Bo gebring –
nou jubel my wese opreg
as ek by die tempelpilare vertoef
en ek wéét –
die somer sal weer kom.
*2 Konings 20
Die sagte verwysing na Hiskia se verhaal in jou vers is slim.
Die gedig is pragtig. Die beelde is ryk, lieflik en mooi.
‘n Opvallende en pragtige gedig. Ek het geen kritiek of voorstelle hier nie.
1.My kattekinders (882 woorde) –	Dankie vir jou deelname.
2,Watter ons is in jou pond? –	Ek dink jy het ‘n belangrike onderwerp, geheel sensitief aangeroer. Ek het jou skrywe lieflik en komies gevind.
Loop saam, loop saam deur die lewe
(51)	Spelling: Hanover Straat
Snelskrif en “Shorthand” is een en dieselfde ding.
Let op punktuasie.
Dankbaar oor my lewensreis –	Dankie vir jou deelname
Markdag –	Dankie vir jou deelname
Die mis – Die storie is verwarrend. Die leser sal nooit weet waaroor die effere gaan sonder nodige leiding en bekendmaking en behoorlike karakter ontwikkeling nie.
Draakplaag –	Dankie vir jou deelname
Die een wat weggekom het	Dankie vir jou deelname
Genesis II	Dankie vir jou deelname
Lucy leer loop – Interessante storie. Jy kan dit gerus ontwikkel in ‘n volwaardige kortverhaal
In die begin –	Interessant
Lees soortgelyke Algemeen/Gorrel, Julie 2019 projek - 'n reis in tyd
Kommentaar telling: 2770