Psalm 18:1 en 7 "Ek het U baie lief, o Heer"
Lied 154:1-3 "Kom nou tesaam, laat ons vergader"
Bewuswording van ons smaad
Voorganger:	God het ons gelukkig gemaak. Hy het ons deur Christus met Homself versoen.
Nou kan ons lewe sonder skaamte! Lees 2 Korintiërs 5:16-21.
Gemeente:	Sing Lied 390:1-4 "Ons kniel hier aan u voete neer"/NSG 107.
Lied 358:1 en 2 "Welkom, o stille nag van vrede".
Die perikoop stel `n hele aantal sake aan die orde. Die tradisie-historiese verbondsonderbou vorm die raamwerk van die perikoop. Die besnydenis ritueel en Paasfees word binne die perspektief van die verbond van God met sy volk, geplaas. Die gedeelte verwys terug na die verbondsluiting (Gen. 17 en Eks. 12). As deel van die Deuternomistiese geskiedeniswerk (Josua, Rigters, Konings, ens.) word die verhaal van Israel se besetting van die beloofde land deur die bril van die verbondsteologie vertel.
Die boek Josua volg direk op Deuteronomium waar Moses op die vooraand van die intog `n laaste toespraak hou. Die boek Josua vertel van die verowering van die land en die verdeling daarvan onder die 12 stamme. Olivier se ontleding in Woord teen die Lig 111/2 is so deeglik, dat ek baie swaar daarop geleun het in my uiteensetting van die konteks. Die uitleg van Olivier moet beslis gelees word. Die verbond speel `n belangrike rol om die teks te verstaan. Olivier wys daarop dat die verwysing na die Verbondsark (4:11), die fokus op die priesters se take(4:18), tesame met die viering van die massafeeste (die massabesnydenis en die Pasgafees by Gilgal), almal verbondshandelinge is.
Nog `n saak wat in die gedeelte aan die orde kom, is die kwessie van leierskap. Moses word as `t ware hier teenoor Josua gestel. Moses het nagelaat om sekere verbondsrituele na te kom, terwyl Josua as leier besef dat hulle nie die land kan binnegaan voordat hierdie handelinge in plek is nie.
Die boek Josua bestaan uit drie dele: 1-12 die verowering; 13-21 die verdeling; 22-24 die afsluiting. Die veroweringsverhaal word in drie dele weergegee, naamlik: 1-2 Voorbereidings om land binne te gaan; 3-5 die deurtog deur die Jordaan; 6-12 die verowering van die verskillende stede en streke. Hoofstuk 5 vorm die skakel tussen die berig oor die wonderbaarlike deurtog deur die Jordaan, wat gelykgestel word met die deurtog deur die Rooisee en die berig oor die verowering van Jerigo. Die doel van die gedeelte is sodat "volke kan besef dat die mag van die Here groot is, en julle die Here julle God altyd sal dien" (4:24).
Vers 1. Baie kommentators sien die vers as deel van die vorige perikoop. Dit vorm tog `n inleidende deel van oofstuk 5. Die eerste vers beskryf die rede waarom dit op daardie stadium die regte en veilige tyd was om die mans te besny en die implikasies wat dit gehad het.
Vers 2-9, beskryf die besnydenisritueel. Die vergelyking tussen Moses en Josua se leierskap word op die spits gedryf. Hier word genoem dat Moses versuim het om die besnydenis toe te pas. Josua doen die besnydenis en daarmee word hy as die onbetwiste leier erken. Dit word voltrek op `n heuwel naby Jerigo en kry ook daarvolgens sy naam. Die besnydenis word uitgevoer met klipmesse. Dit word gedoen sodat die mens se betrokkenheid by die gebeure tot die minimum beperk word. Hierdie besnydenis is `n bevestiging van God se beloftes van `n groot nageslag en vaderland. Met die besnydenis verklaar die Here dat die houvas wat Egipte op Israel gehad het, finaal verby is. Hy bevestig sy eienaarskap oor die volk!
Is dit nie merkwaardig nie dat in tye wanneer jy die minste moed het om jou sonde, asook geloof en verbintenis met Jesus te bely, jy dit juis in daardie tye die nodigste het. Kom ek stel dit anders. Die tye wanneer die lewe jou uitput, wanneer jy moeg baklei is teen sonde, moeg baklei is teen die aftakeling van jou liggaam vanweë siekte, die tye wanneer jy nie lus het om selfondersoek te doen nie, is juis die tye dat jy `n nuwe verbintenis aan die Here die nodigste het!
Israel was in so `n situasie. Die vermoeiende pelgrimstog deur die woestyn is vir goed agter die rug. Die slawerny in Egipte is verby! Hulle het weer hoop! Hulle is bly en opgewonde dat hulle uiteindelik weer `n goeie lewe sal kan lei. Manne en vroue het weer vergesigte begin sien. Die grens van Kanaän na die beloofde land is oorgesteek. Dink vir `n oomblik na oor die hoë verwagtinge wat daar geheers het. Dan sal jy die verskriklike teleurstelling besef wat deur hulle moes gaan toe hulle die muur van Jerigo sien! Die grote stad Jerigo staan tussen hulle en hulle drome. Kan dit wees? Was alles dan verniet? Het die 40 jaar van offer, lyding en swaarkry dan geen nut gehad nie?
Toe trek Israel by Gilgal laer; letterlik en figuurlik op moedverloor se vlakte. Al hulle bravade het meteens daar op die kaal vlakte verdwyn. Hulle is moeg, en nou nog `n verdere struikelblok! Die muur van Jerigo! Ek dink nie dis moeilik om jou in Israel se situasie in te dink nie. Die meeste mense van wie ek persoonlik weet, het al die moedverloor se vlakte beleef!
Onthou toe jy jou lewe aan die Here gegee het? Hoe het jou hart nie van blydskap gejubel nie? Maar toe jy onlangs voorraadopname van jou dissipelskap vir die Here moes maak, hoe ontnugter was jy nie? Want jy kon nie by die mure van die sonde verbykyk nie! Wat help dit dan alles om die Here te volg, as jy dit nie regkry om voluit te leef nie? Jy dink dalk vandag terug aan die dag toe jy saam met jou nuwe huweliksmaat voor die kansel gestaan het. Jy kan dalk nie glo dat jou huwelik wat so rooskleurig was, so suur geraak het nie.
Die belydenis van die doop en nagmaal laat jou wegkyk van die vlakte van moedverloor! Dit laat jou opstaan en aangaan, omdat die opgestane Christus `n nuwe perspektief gebring het.
Beek, M A Prediking van het Ou Testament; Kroeze JH Commentaar op het Ou Testament; Woudstra MH (ICOT); Burger C W, Woord teen Lig III/2; Vriezen, C & Van der Woude, AS, Literatuur van Oud-Israel; Von Rad G, Old Testament Theology 1.