Tesourie ontken kernkraggerugteMalusi Gigaba, minister van finansies. (Maart 2017) (Foto: GCIS) Die nasionale tesourie het Sondag gerugte dat kontrakte vir Eskom se kernkragbouprogram onderteken is ten sterkste ontken. Die gerugte volg nadat Sibusisiwe Mngadi, ’n ANC-lid, Sondag op Facebook geskryf het die ooreenkoms is Saterdagaand onderteken. “Raai wie se handtekening is op die dokument? Die nuwe minister van finansies, Malusi Gigaba, s’n. Kernkragmissie afgehandel,” het sy gesê. Sy beweer verder die maatskappy van pres. Jacob Zuma se neef, Khulubuse Zuma, sal die beheermaatskappy vir die kernkragstasies wees. “Oor die volgende 20 jaar sal Khulubuse Zuma meer as R50 miljard maak. Baie geluk, missie voltooi.” Mngadi het nie op versoeke op haar inskrywing vir bewyse of die bron van haar bewerings gereageer nie. Vytjie Mentor, ŉ voormalige ANC-LP, het ook die gerug op haar Facebook-profiel geplaas. “Gigaba het gisteraand [Saterdag] die kernkragooreenkoms onderteken. Dit sal R6 000 miljard wees met ekstra betalings. Alle Suid-Afrikaners is nou amptelik slawe van die Russe en dit sal die geval vir die volgende 100 jaar wees,” het Mentor geskryf. Die tesourie het Sondagaand op Twitter die gerugte ontken en gesê daar is geen ooreenkomste wat reg is om onderteken te word in verband met die regering se kernkragplanne nie. “[Gigaba] het Vrydag opgedaag en het nog nie uit die raadsale beweeg waar hy met bestuur vergader en later ’n telefoonkonferensie met graderingsagentskappe gehad het nie. Hy sal [van Maandag af] amptelik sy kantoor betrek en ŉ inligtingsvergadering met die uitgaande minister, Pravin Gordhan, voer,” het die tesourie getwiet. Gerugte doen al ŉ geruime tyd die ronde dat Gordhan verlede week tydens pres. Zuma se middernagtelike kabinetskommeling afgedank is omdat hy ŉ hindernis in die pad van die regering se kernkragplanne is. Gigaba het ná sy aanstelling gesê hy is verbind tot die kernkragprojek, maar dat dit nie op ŉ roekelose wyse ingestel sal word nie. Tydens sy eerste toespraak as minister van finansies het Gigaba die fokus sterk geplaas op transformasie en beklemtoon dat die staat se koopkrag “nie-apologeties” aangewend sal word om swart ondernemings te laat groei. “My aandag sal nie deur buitekwessies afgelei word nie. Ek sal fokus op die taak om die beleidstellings van die ANC in werking te stel om die lewe van die meerderheid Suid-Afrikaners te verbeter,” het hy gesê. Die inskrywing wat Sibusisiwe Mngadi op Facebook geplaas het. Daniel Silke, ŉ politieke ontleder, sê hoewel Gigaba beweer hy sal nie die kernkragprogram op roekelose wyse in werking stel nie, sal daar eers gesien moet word wat die aard van die program se verkrygingsproses gaan wees, of alle aspekte van die ooreenkoms op ŉ verantwoordbare en deursigtige manier hanteer sal word en of daar enige waarheid in die gerugte van bande met Rusland of die omstrede Gupta-familie steek. “Ek dink beslis Gordhan wou nie homself verbind aan ŉ kernkragooreenkoms waarvan die kapitaalbesteding oor die volgende tien jaar iets sou wees wat Suid-Afrika se ekonomie in gedrang sal bring nie. Dit kan dan ook wees hoekom Gordhan die kernkragplanne byna nie eens in sy begrotingsredetoespraak genoem het nie,” het Silke gesê. “Oor of die gerugte dat die kernkragooreenkoms onderteken is waar is, kan ek nie kommentaar lewer nie. Maar dit verg beslis nou verhoogde waaksaamheid van die burgerlike samelewing, opposisiepartye en die media oor die kwessie.” Intussen het die graderingsagentskap Fitch Ratings gesê fiskale konsolidasie sal onder Gigaba se beheer laer op die prioriteitslys wees en die poging om die bestuur en deursigtigheid van staatsondernemings te verbeter sal stopgesit word. “Staatsinstansies se bedryfslaste, en daarom ook die voorwaardelike aanspreeklikheid van die regering, sal waarskynlik toenemend vermeerder, veral as ŉ plan om die ingebruikneming van nuwe kernkragstasies na 2037 uit te stel, omgekeer word.”