Jy mag die Here jou God nie versoek nieFoto: Pixabay.com Deur Schalk Strauss Dit is al weer sulke tyd: Suid-Afrika se geestelike honger massas het ’n behoefte na die volgende opkikker vir die siel – ’n massa-gebedsgeleentheid. Hierdie keer word dit vir 24 Maart by Mitchells Plain in Kaapstad beplan. Verlede maand het koerantopskrifte die geleentheid aangekondig met: God is kwaad vir Kaapstad. In ’n video word gelowiges van oor die hele land opgeroep om hierdie geleentheid by te woon en selfs aangemoedig om sommer ook hul sambrele saam te bring. Die sondes van Kaapstad moet bely word, dan sal God dit laat reën. Die droogte word dus as die oordeel van God beleef. Wanneer die teologiese onderstrominge van oproepe soos hier ontleed word, is dit duidelik dat die voorveronderstelling van God wat volgens die reëls van die vergeldingsteologie optree, as vertrekpunt geneem word. Soos in die geval van Job se vriende word daar dan geredeneer dat daar noodwendig ’n direkte verband is tussen iets soos rampe/teëspoed en die mens se optrede hier op aarde. As die mens goed leef en aan God gehoorsaam is, kan seën verwag word, maar ongehoorsaamheid lei tot God se straf en sy oordeel wat Hy soms ook in die vorm van natuurrampe soos groot droogtes in sy grimmigheid uitgiet. Wie hierdie argument konsekwent deurvoer, moet uiteindelik erken dat God se soewereiniteit in gedrang kom, aangesien sy optrede ten diepste gesien word as ’n direkte gevolg van of reaksie op die mens se optrede. Só ’n teologie laat egter geweldig baie vrae. Dat sonde dikwels hoogty vier in ’n stad soos Kaapstad, kan nie ontken word nie, maar is die omvang van Kaapstad se inwoners se sondes dan groter as byvoorbeeld dié van Pretoria of Johannesburg se inwoners? Of daardie agttien op wie die toring van Silóam geval en hulle gedood het — dink julle dat hulle meer skuldig was as al die mense wat in Jerusalem woon? (Lk. 13:4) Waarom tref God se straf/oordeel dan nie ook ander goddelose wêreldstede/lande/volke nie? Dalk is die gedagte dat Kaapstad met stede soos Ninevé of Sodom en Gomorra vergelyk moet word. Die vraag is dan: Moet ons nou tot die gevolgtrekking kom dat ál die inwoners van Kaapstad goddeloos is en dus onder die oordeel van God staan soos dit die geval met Ninevé was? Of vergelyk ons Kaapstad met Sodom en Gomorra? Wanneer Abraham vir God vra of Hy steeds sy oordeel oor die stad sal voltrek selfs as daar net tien regverdiges in die stad gevind word, antwoord God: Ek sal dit ter wille van die tien nie verwoes nie (Gén. 18:32). Hieruit is dit duidelik dat God sy kinders anders as die goddeloses hanteer. Wanneer ons konsekwent met hierdie toepassing is, dan moet ons op grond van die koerantopskrifte tot die gevolgtrekking kom dat daar blykbaar nie eens tien regverdiges in die Kaapstad is nie, óf ons moet tot die gevolgtrekking kom dat God Hom in die geval van Kaapstad nie eens steur aan die regverdiges wat daar wel in die stad mag wees wanneer Hy sy oordeel loslaat nie. Indien laasgenoemde waar is, moet ons aanvaar dat God sommige van sy kinders ’n deel van die straf op hulle sondes laat dra? Is die straf van God se kinders dan nie volledig deur Jesus Christus aan die kruis op Gólgota gedra nie? Wanneer ons toelaat dat ons nadenke oor God deur ’n onderliggende vergeldingsteologie beheers word, het dit ook ’n invloed op hoe ons oor dinge soos verootmoediging dink. Verootmoediging was nog altyd ’n integrale deel van die Christelike erediens. Gelowiges kry weekliks geleentheid om hulle voor God te verootmoedig ná die aanhoor van sy wet. Hierop volg God se genadewoord van vryspraak waarin Hy gelowiges wat deur Jesus Christus hulle toevlug tot Hom neem, van sondevergifnis verseker. Wie egter sy geestelike lewe volgens die beginsels van die vergeldingsteologie inrig, vind nie berusting in God se vryspraak tydens die erediens nie, maar eerder in sy eie optrede. Vandaar die behoefte na meer – amper soos ’n kind wat voel hy moet ekstra klasse neem omdat hy van mening is dat die onderwyser se vermoë onvoldoende is. Terselfdertyd moet ons ook vra of liturgiese voorgangers in hulle hantering van die liturgie, in besonder die element van verootmoediging, genoeg doen om die belangrikheid en noodsaaklikheid daarvan te beklemtoon? Rammel ons nie te maklik die liturgiese momente af sodat die impak daarvan verlore gaan nie? Erger nog, is ons mense se behoefte na verootmoediging nie dalk ’n gevolg daarvan dat verootmoediging in baie kerke nie meer deel van die liturgie uitmaak nie? Uiteindelik is ’n duidelike verstaan van die erediens en die soenverdienste van Jesus Christus noodsaaklik. Daarsonder loop ons die gevaar om God deur ons massa-verootmoedigingsaksies te versoek. Toe Satan die Here Jesus uitgedaag het om van die tempel se dak af te spring om uit te vind of God inderdaad sy engele aangaande Hom opdrag sal gee, was dit ten diepste ’n versoeking om die betroubaarheid van God se beloftes in twyfel te trek. Satan se voorveronderstelling was dat God nie betroubaar is nie en daarom getoets moes word. Tydens die erediens ontvang gelowiges hierdie Goddelike belofte in antwoord op hul verootmoediging: Hy handel met ons nie na ons sondes en vergeld ons nie na ons ongeregtighede nie, en: So ver as die ooste verwyderd is van die weste, so ver verwyder Hy ons oortredinge van ons (Ps. 103:10,12). Wie dit hoor, maar steeds insinueer dat massa-verootmoediging die enigste manier tot ware vryspraak is, spreek nie net twyfel uit in die egtheid van God se beloftes tydens die erediens nie, maar erken ten diepste dat God met sy kinders na húlle dade en nie na Christus se dade nie, handel. Wanneer egter vanuit ’n teologie van genade oor hierdie dinge geredeneer word, m.a.w. dat God nie met sy kinders na húlle dade handel nie, maar na Christus se dade, sal verootmoediging tydens die erediens baie meer prominent wees as enige verootmoediging op Mitchells Plain of selfs by die Voortrekkermonument. Dit sal nie ’n aksie wees wat as soenoffer aangebied word nie, maar eerder een wat opnuut aan die Soenoffer vasgryp!