Waterdiewe en Middernagwaterskofte In Prins Albert – DouTrapper
Sparkle	Julie 29, 2015	Artikelnavigasie
Gedurende die afgelope 253 jaar het Prins Albert se leiwaterstroompie het al baie dinge gesien. Van waterdiewe se skelmstreke tot dorpenaars wie gaap-gaap in hul nagkabaai’s aan sluishekkies woel. Dan praat ons nie eers van spense wat trommeldik gepak is met vars vrugte en groente nie!
In “The Water Wheel November/Decemer203” nuusbrief deel Sas de Kock die staaltjie van twee boere wie in die 1960’s haaks was omdat hul mekaar daarvan verdink het dat die een inbraak maak op die ander se waterleibeurt. Die groot rede hiervoor is dat die manne se horlosietye glo verskil het. Van toe af moes dorpenaars leiwaterbeurte volgens die kerkhorlosie se tyd eerbieding.
Vir sommige is die versoeking groot om ekstra water uit die leivoorstelsel te gaps. Onnutsige dorpenaars het al by verskeie geleenthede inbreuk op ander se leiwaterbeurte gemaak deur ‘n klippie onder hul sluishekkie in te skuif. Dis nogals ‘n slinkse manier om ekstra water te laat deursyfer na jou eiendom! Nog iets wat van die inwonders se wange kan laat bol is as ‘n buurman versuim om sy leibeurt te neem, want dit kan verspoelings en skade aan ‘n buurman se eindom veroorsaak wie verder stroomaf woon.
Die oudste storie wat Prins Albert se leiwaterstroompie kan vertel is sekerlik die een van Sachareus de Beer. Hy het in 1762 sak en pak vanaf Stellenbosch hierheen getrek om ‘n boerdery op ‘n leenplaas te begin. Wat dalk eers soos ‘n dorre Karooplaas gelyk het, het Sachareus in ‘n lushof van landerye omskep danksy ‘n stroompie water wat uit die Swartberge vloei. Daardie eindste stroompie vloei vandag nog! (Volgens Prins Albert se plaaslike voetslaantoergids Ailsa, het die leiwaterstroompie slegs een maal in die dorp se geskiedenis tydens die sestiger jare opgedroog)
Daar is verskeie weergawes van hoe Sachareurs se Kweekvallei plaas, (Queekvalleiy) geblom het tot die mooie Prins Albert. Sommige sê die de Beer kinders het getrou en huisgesinne op die plaas begin. Ander bespiegel Kweekvallei het die rol van halfwegstasie tussen Kaapstad en Graaf Reinet gespeel. Nadat Zacharias se seun Sameul die leisels by sy pa oorneem het in 1843, is die plaas in plotte verdeel. Van die NG Kerkie se gemeentelede (daar was een op die landgoed hoor!) wou die dorpie in wording Albertsburg doop. Dit is egter in 1845 amptelik na Koningin Victoria se man, Prins Albert vernoem.
Vandag is dit die “Water Users Association” se werk om Prins Albert se leivore te onderhou sodat dorpenaars die meeste voordeel kan trek uit die weeklike leivoortye wat deur die musipaliteit aan inwoners toegestaan word. (Net vir ingeval jy wonder; erwe se groottes bepaal hoe lank elke huishouding se leibeurt mag duur.)
Sou Prins Albert dieselfde bekoring gehad het as daar geen leivore was? Verseker nie! Om bergwater uitbundig in waterkanaaltjies te hoor kibbel terwyl jy deur die dorp se strate stap, verleen ‘n tydlose atmosfeer aan diè dorpie.
Deur die jare het Prins Albert se oorspronklike waterbron vooruitgang soos die bou van die Swarbergpas gesien. Dit is ook in die verte die Anglo Boereoorlog se geweerskote gehoor. Al is die lewe taai bly hierdie Swartbergse Fonteinstroompie moedig voortvloei. Vir my is dit ‘n tydlose simbool dat daar altyd hoop sal wees.
Dankie dat jy hier kom inloer het!
Volgende keer vertel ek van ons spooktoer.
Een Van Prins Albert Se Sluishekkies
‘n Dam Vol Leiwater Op ‘n Dorpenaar Se Werf
This entry was posted in Geskiedenis and tagged Geskiedenis van Prins Albert, Kweekvallei, Leiwater, Prins Albert, Prins Albert se Oorspronklike Waterbron, Waterdiewe, Waterleivore. Bookmark the permalink.	11 thoughts on “Waterdiewe en Middernagwaterskofte In Prins Albert”	Toortsie sê:	Julie 29, 2015 at 12:35 nm	Hoe lekker het ek nou gelees! My skoonouers het op De Rust gewoon en as dit Waterleidag is, kom die HELE dorp tot stilstand, almal lei water en loop die vore na… 🙂
Antwoord	Sparkle sê:	Augustus 4, 2015 at 1:56 nm	Wat praat jy nou Toortsie! De Rust is darm maar ‘n pragtige plekkie. Dit moet nogals lekker wees om te sien hoe mens se dam vol leiwater loop. As ek ooit ‘n plekkie in die platteland kan koop sal die leiwaterdorpe verseker voorkeer kry.
Antwoord	HesterLeyNel sê:	Julie 29, 2015 at 2:16 nm	Lekker. Ons het nie die voorreg van water gehad nie – Namakwaland was te droog. Ons het behoorlik in die strate gedans as daar net ‘n paar druppels reën geval het.
Antwoord	Sparkle sê:	Augustus 4, 2015 at 1:59 nm	Van waar in die Namakwaland is jy Hester? Ek was nog nooit daar nie maar ek hoor dat die mense van die vriendelikste is. 🙂
Antwoord	HesterLeyNel sê:	Augustus 4, 2015 at 2:31 nm	Ek sou nou nie sê hulle is almal altyd ewe vriendelik nie 😀 hehe, maar hulle is “geniune” en as jy eers hulle vertroue gewen het, leef jy lekker saam. My pa het vir die destydse O’kiep Copper Company – OCC – gewerk. Ek het in Springbok skoolgegaan en daar gematrikuleer.
rondomtaliedraai sê:	Julie 29, 2015 at 5:52 nm	Ai water word al skaarser
Antwoord	Sparkle sê:	Augustus 4, 2015 at 1:58 nm	Ek raak so bietjie bekommerd oor die “fracking” wat die ouens beplan. Soos wat ek verstaan is een of twee dorpe afhanklik van ondergrondse water en dit kan groot komplikasie tot gevolg he.
Antwoord	rondomtaliedraai sê:	Augustus 4, 2015 at 4:34 nm	Ja en dis asof die regering net nie omgee vir die water nie
de Wets Wild sê:	Julie 30, 2015 at 1:40 vm	Dankie vir die interessante agtergrond, Sparkle! Ons sal volgende keer beslis met ander oe Prins Albert bewonder.
Antwoord	Sparkle sê:	Augustus 4, 2015 at 2:01 nm	Dankie vir die inloer de Wets! Ek wil vreeslik graag weer Prins Albert toe gaan. Om net vir een aand daar oor te slaap is gans te min!
Antwoord	Kameel sê:	Augustus 4, 2015 at 3:22 nm	Alles moet seker maar vooruitgaan…. maar ek wonder tog oor daardie spogplaas wat opgedeel is 😦 Sou nie omgee om dit te kon sien nie. 🙂