PressReader - Beeld: 2017-05-18 - Mark­te­a­ter: Op­win­ding op plan­ke
Mark­te­a­ter: Op­win­ding op plan­ke
Don­na E­li­sa­beth M­cLag­gan het op 15 Mei in haar nu­we pos as as­sis­tent­ver­vaar­di­ger by die Mark­te­a­ter be­gin. Sy het voor­heen in ra­dio en te­le­vi­sie ge­werk en haar mees on­lang­se pos was as kuns­ko­ör­di­neer­der van die Play­hou­se in Dur­ban. AJ Op­per­man het met haar
Hoe gaan jy die trot­se tra­di­sie van die Mark­te­a­ter hand­haaf, voort­sit en nu­we ge­ho­re lok?
Een van die groot­ste voor­reg­te van by die Mark­te­a­ter werk, is die ge­leent­heid om in die voet­spo­re van merk­waar­di­ge men­se te loop wat nie net ge­help het om te­a­ter te ont­wik­kel soos ons dit van­dag in Suid-A­fri­ka ken nie, maar wat deur mid­del van kuns ons ge­meen­skap en land be­ïn­vloed het in die stryd om vry­heid. Deur hier­die waar­des te hand­haaf as die grond­slag van die in­stel­ling, glo ek dit sal na­tuur­lik kom om die trot­se tra­di­sie van die Mark­te­a­ter voort te sit en aan te hou om nu­we ge­ho­re te ont­wik­kel en die spreek­buis te wees van men­se wat die uit­voe­ren­de kuns­te be­oe­fen.
Is daar nu­we En­gel­se dra­ma­tur­ge of neig jong skry­wers dees­dae meer na die skerm?
Daar is ’n toe­ne­men­de be­lang­stel­ling in teks­skryf om­dat jong men­se ont­dek dat hul­le iets be­lang­riks het om te sê. Daar is na­tuur­lik baie skry­wers vir die skerm wat te voor­skyn kom, maar ek vind dat dit nie te kort doen aan die jong skry­wers van te­a­ter nie. Daar is ’n se­ke­re aan­trek­kings­krag in die blad­sye van ’n to­neel­stuk wat nê­rens an­ders ge­vind kan word nie.
Fo­kus die Mark­te­a­ter­la­bo­ra­to­ri­um ook op teks­skryf?
Ja. Ek glo dat teks­skryf ’n in­te­gra­le deel van e­ni­ge on­der­rig ra­ken­de die uit­voe­ren­de kuns­te is. Selfs al be­plan ’n ak­teur nie om self ’n skry­wer te word nie, is dit be­lang­rik om die per­spek­tief van die skry­wer te be­gryp so­dat ’n teks kan le­we kry. En na­tuur­lik word nu­we skry­wers al­tyd aan­ge­moe­dig, want nu­we sto­ries word al­tyd be­no­dig.
Gaan die te­a­ter­sei­soen steeds pro­duk­sies van an­der ta­le in­sluit? Ab­so­luut! ’n Werk­li­ke diep­te ont­staan in ’n teks wat in ’n dra­ma­turg se moe­der­taal ge­skryf is. Taal is so ’n groot uit­druk­king van wie ons is en die al­ge­me­ne e­ner­gie wat ons met ons saam­dra. Wan­neer skep­pen­de men­se in voe­ling is met hier­die e­ner­gie en sto­ries toe­laat om uit hier­die plek te vloei, kan dit ’n be­to­we­ren­de teks op­le­wer en die ge­hoor Don­na E­li­sa­beth M­cLag­gan, nu­we as­sis­tent­ver­vaar­di­ger by die Mark­te­a­ter.
voel dan ’n sterk ver­bin­ding met die sto­rie. Ek vind soos die tyd aan­stap, om­arm meer en meer dra­ma­tur­ge dit en er­vaar ’n nu­we vry­heid in hul taal.
Die ge­bruik van mul­ti­me­dia in pro­duk­sies neem toe. Wat is die een as­pek van te­a­ter wat geen an­der me­di­um be­vat nie?
Te­a­ter is le­wend. Dit is ’n le­wen­de ruim­te wat a­sem­haal, waar daar geen twee­de kans is nie, geen re­di­ge­ring of oor­ska­ke­ling na iets an­ders nie. Dit is net daar­die oom­blik waar­in jy leef. Dis ’n u­nie­ke er­va­ring wat net die ge­hoor, spe­lers en teg­nie­se span in die te­a­ter daar en dan er­vaar. Dit kan nooit her­haal word nie, nie eens in die­self­de pro­duk­sie nie. Dit is ’n kos­ba­re ruim­te om in te be­weeg.
Wat re­ken jy kan an­der me­dia tot te­a­ter by­voeg?
Ek is ’n voor­stan­der van sa­me­smel­ting, het­sy in die vorm van kuns soos dans, dra­ma en mu­siek of ver­skil­len­de tra­di­si­o­ne­le kul­tu­re­le sty­le. Daar is ’n aan­trek­kings­krag in krag­te saam­snoer. Die­self­de geld an­der me­dia se in­vloed in die te­a­ter. Soos jy ge­noem het, is daar ’n groei­en­de ge­bruik van mul­ti­me­dia op die ver­hoog en dit bied aan baie skep­pen­des die ge­leent­heid om sub­teks en a­na­lo­gieë aan ’n pro­duk­sie te ver­leen wat an­der­sins nie op­ge­let sou word nie. Die in­vloed van te­a­ter, skerm en ra­dio op me­kaar is nog nie uit­ge­put nie. Die moont­lik­he­de is ein­de­loos en ek sien uit na wat nog gaan ver­skyn.