PressReader - Rooi Rose: 2018-10-01 - Rooi­warm­man: Grant S­wan­by
Rooi­warm­man: Grant S­wan­by
Ont­moet Grant S­wan­by, een van die be­dry­wig­ste en veel­sy­dig­ste ak­teurs in die land. En een wat net so ge­luk­kig is om ag­ter die skerms as ( be­kroon­de) ver­vaar­di­ger te werk
Rooi Rose - 2018-10-01 - INHOUD - Deur IL­SE SAL­Z­WE­DEL. Fo­to deur JO­HAN WILKE
Grant S­wan­by (51) is eers­daags op die sil­wer­doek te sien in Recce, ’n fliek wat hom in die G­rens­oor­log af­speel. Maar hier­die En­gels­man, wat in I­si­din­go be­kend­heid ver­werf het as Ryno Broek­hui­sen, is geen on­be­ken­de vir A­fri­kaan­se TV-ky­kers nie. Le­sers sal hom waar­skyn­lik ont­hou vir sy ver­tol­kings in Die Bo­land Moor­de, Mod­der en Bloed en Sa­ra se Ge­heim. Grant, die jong­ste van vyf kin­ders, het in Dur­ban groot­ge­word. “My pa was in die druk­kers­be­dryf en my oor­le­de ma ’n se­kre­ta­res­se,” ver­tel hy uit Kaap­stad waar hy en sy be­ken­de ak­tri­se-vrou, Ni­co­la Ha­ne­kom, woon. Ná sy dra­ma­stu­die aan die Na­tal Tech­ni­kon (dees­dae DUT) het Grant die ver­hoog aan­ge­durf. “My eer­ste pro­fes­si­o­ne­le rol was as moor­de­naar no.1 in ’n stuk in Dur­ban se Play­hou­se-te­a­ter.” Daar­na het ver­skeie te­a­ter­rol­le ge­volg – hy het in 39 to­neel­stuk­ke ge­speel, om pre­sies te wees. Sy groot te­le­vi­sie-deur­braak was in I­si­din­go. Se­dert­dien was hy te sien in 45 rol­pren­te en 24 te­le­vi­sie­reek­se, plaas­lik so­wel as in­ter­na­si­o­naal. Grant is al vir ver­skeie pry­se be­noem, in­slui­ten­de ’n F­leur du Cap- en drie SAF­TA-toe­ken­nings. Hy is al be­kroon met ’n NT­VA-prys (vir sy spel in I­si­din­go) en meer on­langs met die Si­mon Sa­be­la-toe­ken­ning vir sy spel in Beyond the Ri­ver. Hy en Ni­co­la het ’n pro­duk­sie­huis, en hy is ook be­kroon met Fies­ta- en Kan­na-pry­se vir sy ver­vaar­di­ging van haar be­kroon­de to­neel­stuk­ke Land van S­ke­dels, Lot, Bab­bel en In Glas. Hy en Ni­co­la gee ook klas by ACT in Kaap­stad.
Waar kom jou lief­de vir dra­ma van­daan? En wou jy al­tyd ’n ak­teur word? Ek het geen i­dee nie! Maar ek ont­hou wel dat ek klein­tyd al­tyd ge­sê het “kyk vir my, kyk vir my”.
My eer­ste op­tre­des was maar in Son­dag­skool- en skool­kon­ser­te, en ek het dit nooit as ’n loop­baan oor­weeg nie. Tot ’n dra­ma­stu­dent een aand ná af­loop van een van die skool­kon­ser­te vir my kom sê het dat ek reg­tig ta­lent het. Maar ek het dit eint­lik eers erns­tig oor­weeg na­dat ’n aan­leg­toets ook ge­wys het ek moet ’n ak­teur word. Ek het nie reg­tig’n i­dee ge­had wat ek wil word nie.” Wat­ter van jou rol­le sal jy nooit ver­geet nie? Twee baie uit­een­lo­pen­des: S­te­ve Andrews in Beyond the Ri­ver en ko­lo­nel S­wan­nell in Mod­der en Bloed. En wat­ter rol wil jy nog graag ver­tolk? Waar­skyn­lik dié van ko­ning Ri­chard III. Is daar ie­mand spe­si­fiek teen­oor wie jy graag sou wou speel? Nie reg­tig nie. Ek was ge­luk­kig ge­noeg om teen­oor ver­skeie groot ak­teurs te speel, in­slui­ten­de Suid-A­fri­kaan­se le­gen­des soos Ma­ri­us Wey­ers, Go­li­ath Da­vids, Lou­is van Nie­kerk en Wil­na Sny­man. In in­ter­na­si­o­na­le flieks het ek al teen­oor sir De­rek Ja­co­bi, Lau­ren­ce Fishbur­ne, I­dris El­ba, Ro­sa­mund Pi­ke en Ju­liet­te Bi­no­che ge­speel. Jy is ook ’n dra­ma­do­sent. Wat is die be­lang­rik­ste ding wat jy jou stu­den­te leer? En leer jy soms iets by hul­le? Die be­lang­rik­ste ding wat ek my stu­den­te leer, is om hul­self te ver­staan. In­ner­lik én ui­ter­lik. Eers as jy jou­self ken, kan jy ’n an­der ka­rak­ter word. En ek leer daag­liks iets by hul­le. Jou guns­te­ling rol­prent? A Pla­ce in the Sun (1951). En dra­ma? Ni­co­la se In Glas. Jy en Ni­co­la is pas klaar met die na­pro­duk­sie van jul eer­ste rol­prent, Cut-Out Gi­rls. Dit gaan oor af­spraak ver­krag­ting. Ver­tel ons daar­van?
Ja, dit was werk­lik ’n lief­destaak en een van ons bes­te ge­sa­ment­li­ke pro­jek­te tot nog toe. Soos ge­woon­lik het Ni­co­la ge­skryf en re­gie ge­doen en ek was die ver­vaar­di­ger.
Dis ’n baie teer ver­haal oor hoe ses jong vroue se le­we deur af­spraak ver­krag­ting ge­raak word. Dis’ n jong rol­ver­de­ling, en ons het be­sluit om dit self te ver­vaar­dig. Ons het die pro­duk­sie­kos­te met be­hulp van ska­re­be­fond­sing be­taal so­dat ons ten vol­le kre­a­tie­we be­heer kon hê. Na­dat ons dit klaar ver­film het, het ’n paar be­leg­gers aan boord ge­kom om ons te help om dit klaar te maak. Ons is baie trots daar­op en hoop die fliek sal ’n ver­skil maak. Dit word la­ter van­jaar by in­ter­na­si­o­na­le rol­prent­fees­te be­kend ge­stel.
Be­skryf jou­self in tien woor­de…
Be­dag­saam, vrien­de­lik, gaaf, hulp­vaar­dig, ge­luk­kig, warm, vol glim­lag­te, ne­de­rig, slim ... En laf.
Wat be­won­der jy in an­der men­se? En wat ir­ri­teer jou die mees­te?
Ek be­won­der ne­de­rig­heid, en ver­pes ar­ro­gan­sie.
Waar­oor – be­hal­we jou werk – voel jy nog sterk?
Die om­ge­wing. Of eint­lik oor hoe vin­nig ons be­sig is om dit te ver­nie­tig. Van plas­tiek tot fos­siel brand­stow­we–ons is skyn­baar vas­be­slo­te om niks vir toe­koms­ti­ge ge­ne­ra­sies te los nie. Dis reg­tig baie hart­seer. Kan jy kook? En wat is jou guns­te­ling­kos?
Ek kook al van jongs af, en is mal oor ’n kom­buis. My guns­te­ling­kos is beslis ’n een­vou­di­ge Son­dag ro­ast.
Ver­tel ons van jou an­der pas­sies en be­lang­stel­lings?
Dis vir my lek­ker om tuin te maak, fiets te ry en stap­tog­te aan te durf, en ek het ook ’n le­wen­di­ge be­lang­stel­ling in ’n vol­hou­ba­re leef­wy­se. En in e­nig­iets wat met die Eer­ste en Twee­de Wê­reld­oor­log te doen het.
Is jy ’n le­ser? En wat lees jy op die oom­blik?
Ek is mal oor lees – e­ni­ge iets, van po­pu­lê­re fik­sie tot bi­o­gra­fieë. Op die oom­blik lees ek An Emp­ty De­ath deur Lau­ra Wil­son. Dis ’n speur­ver­haal wat hom in die Twee­de Wê­reld­oor­log af­speel.
Jy is baie lief vir die Ka­roo ...
Ek en Ni­co­la is al­bei baie lief vir die Klein-Ka­roo. Dis ons spi­ri­tu­e­le tuis­te, en sal ho­pe­lik la­ter in ons le­we ook ons werkl ike tuis­te word. Ons is be­sig om ’n om­ge­win gs­vrien­de­li­ke huis op ’n stuk­kie grond na­by La­di­smith te bou. Ons bou self, en pro­beer ook om ons af­tye daar deur te bring. Maar ons was die af­ge­lo­pe ruk nog­al be­sig.
Wat weet nie­mand van jou nie? (Tot nou, na­tuur­lik)
Ek is ’n ge­kwa­li­fi­seer­de re­flek­so­loog.
Jy is eers­daags in Recce te sien. Ver­tel meer ...
Recce ver­tel die ver­haal van ’n sol­daat wat in die G­rens­oor­log van die ja­re tag­tig op ’n sen­ding gaan, en ek ver­tolk die rol van ’n mi­li­tê­re of­fi­sier, kap­tein Le Roux. Dis ’n krag­ti­ge fliek wat ook han­del oor die fu­ti­li­teit van oor­log. Ek dink die tei­ken­mark is taam­lik wyd, en dis ’n fliek waar­van mans en vroue sal hou.
Wat ek my stu­den­te wil leer, is om hul­self te ver­staan. In­ner­lik én ui­ter­lik. Eers dán kan jy ’n an­der ka­rak­ter word