Canolafokus 65 - Voordelige insekte by canola	Toggle navigation
Canolafokus 73Canola kultivarevaluasie en -keuseOilseeds FocusVol 2 No 5 Out NowSojaflits 4Besoek die sojaboonland gereeld om probleme betyds te identifiseerSubscribePreviousNext	Newsletters / Canolafokus / 2015 Canolafokus No 65 2015 Canolafokus No 67 2015 Canolafokus No 66 2015 CANOLAFOKUS NO 65 2015 Canolafokus No 64 2015 Canolafokus No 63 Canolafokus 65 Julie 2015
Voordelige Insekte by Canola
Aanbevelings vir die produsent
Wat is die "Cabbage Webworm"?
Wes-Kaapse Departement van Landbou, Direktoraat Plantwetenskappe
Voordelige insekte, bestuiwers sowel as predatore en parasiete, maak 'n groot bydrae tot suksesvolle canolaproduksie (Canola Council of Canada, 2013). Dit is egter belangrik dat ons besef dat die meeste van die voordelige insekte en/of organismes reeds hier voorkom. Chemiese beheer van insekte het in baie gevalle tot gevolg dat voordelige insekte ook gedood word. Hierdie artikel gee 'n kort oorsig van watter insekte en organismes voordelig kan wees vir canola produksie.
Voordelige organismes kan in verskillende groepe verdeel word nl:
Predatore (die leeu en bok voorbeeld)
Parasiete (bv. 'n bosluis op 'n bees)
Patogene (bv. siekte wat veroorsaak word deur swamme, virusse, bakterieë, nematodes ens.)
Bestuiwers (heuningby, foto 1)
Heuningby bestuif canolablom
Die bekendste predatoor in die Wes-Kaap is die skilpadkewers oftewel "ladybirds" (Foto 2). Hulle voed op luise en ander sagtewand-insekte soos die bagrada besie. Dis belangrik om te besef dat die larwe en volwasse skilpadkewers as predatoor optree (Visser, 2004 en Hatting², 2014).
Ander moontlike predatore is sweef-vlieë. Hierdie vlieë kan soos bye of perdebye lyk en word ook "Hoverflies" genoem. Die volwasse vlieë hang in 'n stil posisie tussen plante. Volwasse vlieë voed op nektar, heuningdou en stuifmeel, terwyl hul larwes op luise voed (Visser, 2004 en Hatting², 2014).
Parasiete is insekte wat hul eiers binne of naby ander insekte lê en sodoende die prooi-insek as voedsel vir hul nageslag gebruik (Visser, 2004). In hierdie groep val die verskillende wespe en vlieë. Wespe lyk soos klein perdebye en parasiteer op plantluise en ook ruitrugmotlarwes (Hatting³, 2015, Smith & Villet 2001) en Canola Council of Canada, 2013). Wespe lê hul eiers binne-in plantluise, wat dan deur die larwe van binne af gevreet word (parasiteer op gasheer) (Foto 3). Sommige vlieë van die familie Tachinidae parasiteer soms op die Amerikaanse bolwurmlarwe.
Papiestadium (Hatting², 2014)
Wyfie lê eiers deur haar lêboor binne in die plantluis te druk
Mummies (dooie plantluis van binne af opgevreet) waaruitvolwasse wesp ontsnap
Insekte word, net soos mense, deur verskeie siektes aangeval (Foto 4). Die organisme (mikrobe) wat die siekte by die insek veroorsaak word 'n insekpatogeen genoem. Hierdie patogene sluit swamme, bakterieë, virusse, protosoa en nematodes in. Dit is 'n navorsingsveld wat baie potensiaal toon. Dit resorteer onder biologiese beheermetodes wat kan help om insek-probleme aan te spreek binne 'n geïntegreerde beheerprogram saam met chemiese middels (Hatting¹, 2014).
Foto 4: Insekte besmet met Swamme en Virus (Hatting¹, 2014)
Aanbevelings vir die produsent:
Gebruik chemiese middels oordeelkundig.
Pas slegs chemiese beheer toe as drempelwaardes bereik word.
Pas slegs beheer toe in areas waar insekte 'n probleem is.
Bestuur die omgewing so dat die populasie van gunstige organismes toeneem, soos om stoppel op die land te laat om oorlewing te bevorder.
Lusern in 'n wisselbou, of aangrensend kamp kan 'n omgewing skep vir gunstige organismes om te vermeerder en te oorleef.
Tref voorsorg dat so min as moontlik bestuiwers (bye) gedood word met chemiese insekbeheer.
Beneficial Insects. Canola Council of Canada, 2013.
www.canolacouncil.org: Beneficial Insects
Ken jou (vriendelike) vyand! Hatting J¹, September 2014, Graan SA
www.grainsa.co.za: Ken jou (vriendelike) vyand
Ken jou (vriendelike) vyand! Deel 2. Hatting J², Desember 2014, Graan SA
www.grainsa.co.za: Ken jou (vriendelike) vyand - deel 2
Ken jou (vriendelike) vyand! Deel 3. Hatting J³, Januarie 2015, Graan SA.
www.grainsa.co.za: Ken jou (vriendelike) vyand - deel 3
Parasitoids associated with the diamondback moth, Plutella xylostella (L.), in the Eastern Cape, South Africa. Smith TJ en Villet MH, November 2001. Melbourne, Australia
www.regional.org.au: Parasitoids associated with the diamondback moth
Natuurlike vyande van plantluise. Visser D, LNR, Roodeplaat, 2004
www.potatoes.co.za: Natuurlike vyande van plantluise PDF dokument
Wat is die "Cabbage Webworm" en hoe lyk dit?
Die "cabbage webworm" (Hellula undalis) kom algemeen is die Wes-Kaap voor. Dis hoofsaaklik 'n probleem by koolgewasse. Dit het in die verlede sporadies op canola voorgekom en word weer in 2015 waargeneem. Dit het in die verlede nie chemiese beheer vereis nie. Die "cabbage webworm" verkies warmer temperature soos wat in die herfs voorkom (Kerr, 2015).
Die larwe is gestreep met swart kop en geel tot bruin hare (foto 1). Larwes spin drade in die kroon van die canolaplant waar hulle voed. Hulle kan die groeipunt van die plant beskadig maar die plant vorm nuwe groeipunte.
"Cabbage webworm" larwes (Pieter Blom, SSK)
"Cabbage webworm" larwe op 'n blaar (Kerr, 2015)
Chemiese beheer van die "cabbage webworm" is problematies aangesien die larwe in die groepunt voorkom wat hy toespin (foto 2). Beter beheer word verkry indien larwes chemies beheer word as larwes nog klein is.
More sporadic cabbage pests. Kerr B, February 13, 2015, Farmers Weekly.