Varkbedryf 'n voorloper met kompartemente | Landbou
Altesame 70 000 sôe en hul nageslag word nou in geregistreerde kompartemente in Suid-Afrika aangehou.
Dr. Peter Evans, hoof van verbruikersversekering by die Suid-Afrikaanse Varkprodusente-organisasie (Savpo), sê in die organisasie se jongste jaarverslag dat 52 sog-eenhede op 23 Julie 2019 geregistreerde kompartemente was.
Van die eenhede is deel van multi-terreinstelsels en tesame met 47 speen- en/of groei-eenhede is daar nou 99 geregistreerde kompartemente. Sowat 61% van die totale getal sôe is deel van die kompartementstelsel.
Deelname aan die stelsel het die afgelope paar jaar geleidelik gegroei. In 2016 was daar byvoorbeeld op 31 Augustus 38 sog-eenhede en in totaal 77 eenhede geregistreer.
BEKAMPING VAN SIEKTES
Die internasionale organisasie vir dieregesondheid (OIE) keur die gebruik van 'n kompartementstelsel as 'n amptelike siektebekampingstelsel goed.Suid-Afrika se nasionale departement van landbou het die kompartementstelsel vir die varkbedryf in 2011 begin en volgens Evans bestuur die direktoraat van dieregesondheid dit doeltreffend, ondanks 'n gebrek aan personeel.
"Sover ons weet, is Suid-Afrika die eerste land wat 'n kompartementstelsel vir enige diersoort ingestel het. Die varkbedryf is hiermee ver voor ander veebedrywe," sê Evans.
"Die volstruisbedryf gebruik ook nou 'n kompartementstelsel om sy uitvoerpogings te ondersteun en daar is sprake dat die voerkraalbedryf dit oorweeg. "Die grootste voordeel is dat boere met kompartemente varkvleis aan uitvoer-abattoirs kan bemark, maar terselfdertyd beskerm hulle hul boerderye ook teen siektes, omdat hulle die voorgeskrewe vereistes nakom," sê Evans.
Slegs varkvleis van gekompartementaliseerde plase mag uitgevoer word en volgens Evans maak die staatsveearts wat uitvoerpermitte uitreik, hiervan seker.
As 'n siekte in Suid-Afrika uitbreek, kan uitvoer vanaf siektevrye kompartemente voortgaan mits die betrokke handelsvennoot hiertoe instem.
HEINING EN STORT
Vir 'n eenheid om as 'n kompartement geregistreer te kan word, moet dit 'n biosekerheidsomheining hê en die enigste toegang moet deur 'n stort wees. Die omheining en stort verg dus aanvangskoste, as dit nie reeds bestaan het nie.
'n Veearts moet die kompartement gereeld besoek, gewoonlik ses keer per jaar.Evans sê die private veearts onderneem met die kompartementaansoek dat hy 'n oog oor die siektesituasie op die plaas sal hou en die staatsveearts sal inlig as daar probleme is.
Die staatsveearts besoek die plaas dan een keer per jaar om te oudit dat die kompartementvereistes nagekom word, soos vereistes rakende toetsresultate, toegangsbeheer en siekte-ondersoeke.
Bloedmonsters word twee keer per jaar geneem en boere kan 'n gedeelte van die laboratoriumkoste van Savpo terugeis, sê Evans.