September | 2012 | Wat op aarde?
Wat is die regering se plan met ons kosmandjie?
Danie du Plessis, streeksverteenwoordiger van TLU SA se oosstreek (Ermelo), het ná die Landbouvooruitskouingskonferensie wat verlede week in Pretoria gehou is met my in die foyer van die WNNR gesit en gesels. Hy is, soos baie ander boere in die land, bekommerd oor die toekoms van landbou en voedselsekerheid in Suid-Afrika.
Ek, soos seker baie Suid-Afrikaners, deel sy kommer. Die regering het nog net geluide gemaak dat hy Suid-Afrika in 'n industriële nodus wil omskep en dat kos dan van ons buurlande ingevoer moet word. Die regering het nog nooit prontuit gesê dat dit sy plan is nie, maar alle tekens is daar.
As dit waar is, is dit baie kortsigtig. 'n Mens hoef nie baie slim te wees om te besef as dit wel die geval is nie, ons buurlande ons kan gyselaar hou as ons vir ons kos só afhanklik is van hulle nie.
Du Plessis het vir my gesê die regering moet oop kaarte oor die toekoms van Mpumalanga met kommersiële boere speel.
"Boere kry die indruk dat mynbou voorkeur bo voedselsekuriteit kry omdat dit op korttermyn 'n groter bydrae tot die staatskas maak."
Hy beskou dié beskouing as kortsigtig omdat kos uit mense se monde gehaal word terwyl net 'n paar mense uit mynbou ryk word.
Die vestiging van meer myne in Mpumalanga gaan voedselsekerheid en kommersiële landbou ernstig benadeel en kan dit selfs op sy knieë dwing, het Du Plessis gesê.
"Dit is tyd dat die nasionale regering sy standpunt nou in die openbaar duidelik maak sodat boere weet as hulle hul heil elders moet gaan soek."
Dit is volgens hom nie net voedselsekerheid wat bedreig word nie, maar ook 'n groot deel van die land se waterbronne wat vernietig word.
Hy het daarop gewys dat boere wat hul gewasse uit die Loskopdam besproei, reeds internasionale waarskuwings gekry het dat hulle hul EuroGap-sertifisering gaan verloor omdat hulle uitvoerprodukte met besoedelde water uit die Olifantsrivier besproei.
"Dit hou 'n dreigende ramp vir landbou in."
Net boere wat EuroGap-sertifisering het, word toegelaat om groente en vrugte na Europa uit te voer.
Volgens Du Plessis vrees boere dat daar teen hulle gediskrimineer word wat watertoewysings betref en dat hulle voortaan met die myne in Mpumalanga daarom sal moet meeding.
"Daar is 'n lewenskragtige toekoms vir landbou in Suid-Afrika. As die regering egter nie die omgewingsfaktore gaan regstel nie, sal die burgerlike samelewing genoodsaak wees om internasionale bewusmakingsveldtogte te begin loods oor die wyse waarop die ANC-regering die Suid-Afrikaanse omgewing op die altaar plaas."
Hy het gewaarsku die regering slaan die bal mis as hy dink hy kan Suid-Afrika se mense met ingevoerde kos uit buurlande en Brasilië voed, omdat dié lande eerste na hul eie behoeftes gaan omsien.
Boere konsulteer gereeld met die regering, maar soos ek verstaan word baie van hul vrae nie beantwoord nie en praat hulle en die amptenare by mekaar verby. Ek het ook lankal agtergekom dat konsultasie (raadpleging) vir die regering iets heel anders beteken as vir ons gewone Suid-Afrikaners. My verstaan van raadpleging is dat jy as burger van 'n demokratiese land van die heel begin af deel is van 'n proses (soos met die besluit oor hidrobreking in die Karoo) en nie net later ingelig word oor besluite wat reeds geneem is nie.