PressReader - Landbou Vee: 2015-10-12 - Wild be­no­dig aan­vul­len­de voe­ding in vroeg­so­mer
Wild be­no­dig aan­vul­len­de voe­ding in vroeg­so­mer
Met die ves­ti­ging van wild­pla­se en -re­ser­va­te en die span van grens­dra­de kan die­re nie lan­ger na ge­bie­de be­weeg waar hul­le voed­sel van be­ter ge­hal­te kan kry so­dat hul­le hul­self op­ti­maal kan on­der­hou nie. Daar­om is aan­vul­len­de voe­ding no­dig.
Landbou Vee - 2015-10-12 - Inhoud - NA­VRAE: Mnr. Graig S­heps­to­ne, sel 083 305 1380.
Met die toe­na­me in die waar­de van al­le wild, nie net skaars wild en kleur­va­ri­a­sies nie, is ál meer boe­re be­reid om ho­ë­ge­hal­te-aanvullings aan hul die­re te gee. Die doel is om op­ti­ma­le pro­duk­sie, groei en ho­ring­groei te ver­se­ker en die al­ge­me­ne ge­sond­heid van die die­re te ver­be­ter. Die be­lang­rik­ste as­pek om die voort­be­staan en suk­ses van ’n wild­plaas te ver­se­ker, is waar­skyn­lik om el­ke jaar ’n kalf of ’n lam van die pro­duk­tie­we vrou­li­ke die­re te kry.
AANVULLING OP VELD
Wan­neer voe­dings­aan­vul­lings oor­weeg word, is dit be­lang­rik om te weet wat­ter voe­ding­stof­te­kor­te na­tuur­lik op be­paal­de tye in jou ge­bied voor­kom. Sui­der-A­fri­ka word ge­ken­merk deur nat so­mers, droë win­ters en pe­ri­o­die­ke droog­tes.
El­ke dier se voe­dings­be­hoef­tes ver­skil ook soos haar fi­si­o­lo­gie­se sta­tus ver­an­der van droog na drag­tig na lak­te­rend. As el­ke pro­duk­tie­we vrou­li­ke dier dus el­ke jaar moet voort­plant, is dit ui­ters be­lang­rik om die no­di­ge voe­ding­stow­we te ver­skaf.
Wan­neer ’n mens na ’n in­di­vi­du­e­le dier se re­pro­duk­tie­we pres­ta­sie kyk, is dit be­lang­rik om te ont­hou dat wil­de die­re wat in na­tuur­li­ke stel­sels voor­kom, nie el­ke jaar drag­tig raak nie. Die­re in hier­die stel­sels kry geen aanvullings nie, met an­der woor­de hul­le moet klaar­kom met wat die na­tuur voor­sien. Soos die die­re van een ge­bied na ’n an­der be­weeg, gaar hul­le voe­ding­stow­we om hul­le aan die gang te hou – vir groei, pro­duk­sie en voort­plan­ting. As die ge­bied waar hul­le hul­self be­vind, min voe­ding­stow­we be­vat of ’n droog­te be­leef het, kan dit tot drie jaar duur tot die vrou­li­ke dier ge­noeg re­ser­wes op­ge­bou het om drag­tig te raak.
Wan­neer die­re in kam­pe en re­ser­va­te aan­ge­hou word en die ei­e­naar el­ke jaar ’n kalf, lam of vul ver­wag, is dit sy of haar ver­ant­woor­de­lik­heid om die die­re van die no­di­ge voe­ding­stow­we te voor­sien.
Dit is ui­ters be­lang­rik om te ver­se­ker dat al­le vrou­li­ke die­re in ’n goeie kon­di­sie is wan­neer hul­le droog, drag­tig of lak­te­rend is, maar dat hul­le nie te vet is nie. Die­re wat te vet is, suk­kel om ge­boor­te te skenk en raak dik­wels nie drag­tig nie.
Wan­neer jy aanvullings aan droë, drag­ti­ge die­re gee, moet die dier se on­der­houds­ver­eis­tes ten op­sig­te van pro­te­ïe­ne en e­ner­gie na­ge­kom word, maar moet jy ook se­ker maak dat ma­kro- en spoor­mi­ne­ra­le in die kor­rek­te ba­lans en hoe­veel­heid ge­gee word. In die al­ge­meen is die mees­te vrou­li­ke die­re lak­te­rend in die re­ën­sei- soen. Groenvoer wat in die re­ën­sei­soen groei, be­vat in die al­ge­meen meer pro­te­ïe­ne, e­ner­gie en an­der voe­ding­stow­we as wan­neer dit in die droë sei­soen groei. Die voe­ding­stof­ry­ker groenvoer gee aan die vrou­li­ke dier die no­di­ge voe­ding­stow­we om haar­self te on­der­hou en melk te pro­du­seer, maar is be­perk wat be­tref die hoe­veel­he­de mi­ne­ra­le en spoor­e­le­men­te wat no­dig is om jaar­liks drag­tig te raak.
Daar­om is dit no­dig om in die re­ën­sei­soen vir die­re sout-mi­ne­raal­lek­ke te gee.
In die be­gin van die re­ën­sei­soen ver­loor die­re kon­di­sie om­dat hul­le die vars, groen wei­ding bo be­skik­ba­re ru­voer ver­kies. Dit is nor­maal. Die e­nig­ste ma­nier om dit teen te werk, is om in dié tyd smaak­li­ke ru­voer te ver­skaf of die die­re in ’n kamp te hou.
Hier­die s­kie­li­ke ver­an­de­rin­ge in na­tuur­li­ke wei­ding kan lei tot ge­val­le van rooi­derm, bloed­nier en an­der in­ge­wand­siek­tes. Dit is raad­saam om duur wild hier­voor te be­han­del voor die sei­soen ver­an­der.
Sout-mi­ne­raal­lek­ke met die kor­rek­te hoe­veel­he­de en vlak­ke van ma­kro- en spoor­mi­ne­ra­le is vry­lik be­skik­baar. Dit is be­lang­rik dat die fos­faat daar­in hoogs bi­o­be­skik­baar is. Die kal­si­um-fos­faat-ver­hou­ding be­hoort 2:1 te wees. In ge­bie­de met har­de wa­ter word ’n Ca-P-ver­hou­ding van 1,6:1 aan­be­veel.
Wan­neer jy ’n sout-mi­ne­raal­lek kies, maak se­ker dat die wild dit vreet. Koop dalk eers een of twee blok­ke en toets dit.
Plaas lek­ke in bak­ke, ver­kies­lik van se­ment of rub­ber.
Daar is ook pro­duk­te wat mi­ne­ra­le, ver­al spoor­mi­ne­ra­le, voor­sien in die vorm van ’n jel wat in die wa­ter ge­plaas kan word (by­voor­beeld A­fri­vet se Ga­meMin Hoof and Horn, reg.nr. V24773).
Met selfs ge­wo­ne wild wat in waar­de toe­neem, is al hoe meer boe­re be­reid om aan­vul­lings van goeie ge­hal­te aan hul die­re te gee.
Mnr. Craig S­heps­to­ne is die ei­e­naar van Wild­li­fe Nutri­ti­on Ser­vi­ces. Die on­der­ne­ming lê klem op die­re­ge­sond­heid, met voe­ding as hoof­fo­kus.