Haarverlies in diere | Landbou
Alopesie of haarverlies kan beskryf word as die gedeeltelike of algehele afwesigheid van hare in areas waar hare normaalweg sou voorkom. Indien ‘n dier sou jeuk, moet hierdie probleem eerste ondersoek word.
Daar is baie oorsake van haarverlies, enige siekte wat die haarfollikels kan aantas, sal tot haarverlies lei.
Oorsake van haarverlies word hoofsaaklik in twee verdeel nl. oorerflik en verworwe.
Verworwe kan weer verdeel word in inflammatoriese en nie-inflammatoriese oorsake.
Oorerflike haarverlies word gevind in beeste, perde, honde, katte en varke. Aangebore haarverlies mag of mag nie oorerflik wees nie. Dit word veroorsaak deur ‘n gebrek aan haarfollikels en is sigbaar tydens geboorte of kort na geboorte.
Diere kan ook gebore word met vertraagde haarverlies d.w.s. hulle word gebore met ‘n normale haarkleed en gedeeltelike of algemene haarverlies vind plaas wanneer diere hul jongdier haarkleed afgooi of wanneer hul jong volwassenes word.
Kongenitale hipotiroïedisme (kropgeswel ) a.g.v. jodiumtekort in die moederdier lei tot diere met haarverlies.
Verworwe haarverlies kan weens hormonale versteurings plaasvind asook a.g.v. immuunverwante reaksies.
Siektes kan ook beskadiging van die haarskag of haarfollikel veroorsaak. Voorbeelde van siektes is bakteriële infeksies, demodekose, swaminfeksies, brandwonde, bestraling en vergiftigings (bv. thallium, kwik, jodium).
Toestande wat haarfollikelgroei vertraag, is bv. voedingsverwant (veral proteïen- en sinktekorte), hipotiroïedisme, hiperadrenalism, te veel estrogeenproduksie. Tydelike haar- en wolverlies kan plaasvind na ‘n erge siekte of hoë koors.
Na virusontsteking (BVD) van die koei en ooi (Bordersiekte) kan die kalf en lam sonder hare en wol gebore word.
Haarverlies kom ook voor waar diere met ektoparasiete (myte, luise,vlooie) besmet is en hulself skuur. Ander oorsake is allergieë en velkanker.
Die inname van bitterbos (Chrysocoma tenuifolia) deur die ooi veroorsaak kaalsiekte by lammers wanneer hulle melk van die ooi drink. Van die derde tot die 14 de dag begin hul hare uitval. Die toestand word kaalsiekte genoem.
Radostis, O. M., Gay, C.C., Hinchcliff, K.W. and Constable, P.D. 2007. Veterinary Medicine. Saunders, Elsevier.
De Wet, J. en Bath,G.1964. Kleinveesiektes. Tafelberg.
Geskryf deur: dr.Faffa Malan, Veeartskonsultant (dokfaffa@nashuaisp.co.za)
Kommentaar (3) “Haarverlies in diere”
Ek soek raad . Ons het ‘n hanslam sy wol val uit eers by sy kop nou die lyf. Is dit die honde pille of wat? By ons is daar sovat 100 veldplante en hy loop saam met hond en storm saam hul. Ons plaas is op Delmas -area
10 Januarie 2015 at 10:59
Dawie, kontak asb. die NWKV-kantoor op Ermelo om te help om vas te stel wat met die hanslam fout is.
Jacques Janse van Vuuren, Production Advisor
Mobile: +27 83 2355467 Email: wolskaap@mweb.co.za
14 Januarie 2015 at 13:43
Ek soek asb raad. Ek het n wit bulterrier. Eers was daar n knop in sy lies. Daar was 2 stukkende plekkies op die knop. Dit het gebloei. Ek het dit skoongemaak en salf opgesit. Dit het gelyk of dit beter word. Nou is daar 2 knoppe. Sy vel is droog en rooi. Sy hare begin uitval. Help asb . Ek is baie bekommerd oor my kind