Lungisa moet bewerings terugtrek, eis regtersAndile Lungisa (Foto: Raahil Sain/ANA) Mandisa Maya, die president van die hoogste hof van appèl, en verskeie ander appèlhofregters het gesê hy neem met kommer kennis van uitlatings deur Andile Lungisa dat sy saak nie regverdig aangehoor is nie, glo weens politieke en familiêre verbintenisse van die regters en onregverdige inmenging by die betrokke howe. Maya het gesê die betrokke regters is Nambitha Dambuza, Caroline Nicholls, Sharise Weiner en Nolwazi Mabindla-Boqwana en die regterpresident van die Oos-Kaapse afdeling van die hooggeregshof, regterpresident Selby Mbenenge, “Hierdie valse opmerkings, wat die integriteit van die regbank en regtelike onafhanklikheid ondermyn en neerkom op minagting van die hof en crimen injuria-oortredings, is gemaak toe mnr. Lungisa hom aan die owerhede by die Noordeinde-tronk in Port Elizabeth oorgegee het om met sy tweejaartronkstraf te begin ná hy skuldig bevind is op aanklag van aanranding met die doel om ernstig te beseer,” het Nathi Mncube, woordvoerder van die regbank, in ŉ verklaring gesê. Lungisa, ANC-raadslid in die Nelson Mandelabaai-metro, is twee jaar gelede in die Port Elizabeth-landdroshof skuldig bevind op ŉ aanklag van aanranding nadat hy Rayno Kayser, DA-raadslid, met ŉ glasbeker oor die kop geslaan het. Die voorval het tydens ŉ chaotiese Nelson Mandelabaai-raadsvergadering in Oktober 2016 plaasgevind. “Die bestuur van regtelike funksies van elke hof is die verantwoordelikheid van die hoof van daardie hof. Dit sluit die toeken van regtelike beamptes by sittings in en die toeken van sake aan regtelike beamptes. Sodra dié funksie deur die hoof van die hof uitgeoefen is, hoor die betrokke regter die saak aan en neem ŉ besluit gebaseer op die wet en die feite wat voor hom of haar geplaas is,” het Mncube verduidelik. “Dit is die verantwoordelikheid van elke regter, deur ŉ ampseed of ampsbevestiging, om hom of haar in staat te stel om eerlik en onpartydig sake aan te hoor gebaseer op die wet en getuienis, sonder eksterne druk of invloed en sonder vrees of inmenging deur enigiemand. Die kern van die beginsel van geregtelike onafhanklikheid is die algehele vryheid van die regter om die sake aan te hoor en ŉ uitspraak te lewer.” Mncube het gesê enige kritiek teen die regbank moet regverdig wees en te goeder trou gedoen word. “Die belangrikste van alles, is dat die kritiek spesifiek en duidelik moet wees. Pogings om die regbank te diskrediteer deur bewerings van korrupsie teen die regbank of individuele regters te maak, sonder bewyse, of om te insinueer daar is samewerking tussen individuele regters en politieke figure of rolspelers sonder enige getuienis, moet veroordeel word.” Mncube het bygevoeg in gevalle waar regters vermoedelik oneties of onwettig opgetree het, moet entiteite of lede van die publiek gebruik maak van die strukture wat ingestel is om dié besware te takel en dit dan aan die geregtelike gedragskomitee of die geregtelike dienskommissie en betrokke wetstoepassingsagentskappe aan te meld. “Net so moet klagtes teen ŉ landdros by die landdroskommissie en wetstoepassers aangemeld word.” Maya, die betrokke regters en regterpresident Mbenenge benadruk dat enige persoon, wat geloofwaardige getuienis het van korrupsie of onregmatige invloed binne die regbank, moet na vore kom, die bewyse indien en bereid wees om in die hof of voor enige kommissie van ondersoek daaroor te getuig. “Sonder bewyse, kan sulke bewerings nie ondersoek word nie.” Die regte van pres. Maya, die betrokke appèlhofregters en regterpresident Mbenenge bly voorbehou en hulle eis dat Lungisa die aanstootlike aanmerkings terugtrek.