Zoeloe-magsopbou[wysig | wysig bron]
Ander oorsake[wysig | wysig bron]
Oorloë[wysig | wysig bron]
Die aanvalle deur die Zoeloe-impi's lei tot 'n kettingreaksie van geweld en gedwonge migrasies. Stamme is ontwortel, vlug, hergroepeer en herversprei in die binneland van Suider-Afrika. Groepe saai dood en verwoesting soos hulle trek. Stamme vlug oor die Drakensberge na die weste en noorde en verwoes die stamme in hul pad. Vlugtelinge skuil in klowe en word mensvreters, want hele veekuddes en voedselvoorrade tussen die Limpopo en die Oranje is vernietig.
Die Matabele (“mense met die lang skilde”) onder Silkaats (“pad van vloed”) vlug na die Hoëveld in die omgewing van die huidige Groblersdal. In 1825 is hulle noord van die Magaliesberge. Hier val die Zulu hulle aan en wyk uit na Mosega en Kapain. Van hier beweeg die migrerende krygsmanstaat van Silkaats na hul uiteindelike bestemming Matabeleland en onderwerp die Sjona. Soshangana vlug met 'n deel van die Ndwandwe na Gaza in Mosambiek. Hulle vermeng daar met die Tsonga en die Tsonga-Sjangaan ontstaan. Die Zwangendaba, 'n deel van die Ndwandwe-groep, vlug na die suide van Tanzanië. Hul nasate in die dele is die Ngoni. Die Ngwani-stam vestig hulle onder Sobhuza in die huidige Swaziland. Vlugtelinge uit die binneland vestig hulle in Barotseland in die weste van die huidige Zambië en stig die Kololo-koninkryk onder Sebetwane. Sotho-stamme van die Hoëveld en die Vrystaat is deur Zulu-stamme opgejaag. Moshoeshoe het sy verspreide volksgenote byeengebring op Thaba Bosigo en die staat Lesotho gestig. Daklose en honger vlugtelinge van die Tswana, Sotho, Fingo en noordelike Nguni-groepe het suidwaarts gevlug na die Kaapkolonie. Die Fingo het onder die Temboes en die Xhosas gaan woon. 'n Zoeloeleër kon nie die Pondo verslaan nie. Die Ngwane is deur 'n gekombineerde mag van swartes en blankes teruggedryf.
Grootste gevegte[wysig | wysig bron]
1819 - Slag by Zwindiskraal
1818/1819 - Slag by die Mhlathuzerivier – die Zoeloes breek die Ndwandwe-mag
1820 - Slag by die Buffelsrivier
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Mfecane&oldid=1654432"
Die bladsy is laas op 13 Maart 2018 om 14:02 bygewerk.