Vito ra Nghunghunyana ri nga ka ri nga rivariwi eka matimu ya Vatsonga-Machangana lava nga balekela haleno Transvaal. Vo tala va hina loko hi kula a hi ehleketa leswaku Nghunghunyana u fumile haleno Transvaal, kasi u fumile eNchangana (Putukezi), laha namuntlha ku tivekaka hi vito ra Mozambique. Nghunghunyana hi yin'wana ya tinhenha ta tihosi leti pimanisiwaka na vaSekhukhune, Moshoeshoe, Dingaan ni tin'wana tihosi. Presidente Nelson Mandela loko a vulavula hi tinhenha ta tihosi, u tala ku katsa ni vito ra Hosi Nghunghunyana. Muphati wo tiveka, Mzwakhe Mbuli, na yena u katsa vito ra Nghunghunyana. U vula leswaku Nghunghunyana a a ri un'wana wa tinhenha ta tihosi. Mali hinkwayo leyi hakeriwaka hi muthori handle ka leyi ya khomixini yi vitaniwa muholo hikwalaho ku fanele ku susiwa mali yo karhi ya ndzindza-khombo eka yona. Mali hinkwayo yo engetela/yo tatisa leyi munhu a yi kumaka na yona yi vitaniwa muholo hikwalaho na le ka yona munhu u fanele ku susa mali yo karhi ya ndzindza-khombo. Xikombiso xa mali yo engetela hi leyi munhu a yi kumaka loko a famba hi rendzo ra ntirho, swihungasi, swakudya ni yo hakela ko tshama. Vuxokoxoko bya miholo yo hambana-hambana byi kumeka eka xedulu ya 4 na ya 7 ta Nawu wa Xibalo.