Nuuskommentaar: Vrouedag – deur die glasplafonVrouemonument in Bloemfontein So onlangs soos 2014 het die Wêreld-ekonomiese Forum (WEF) beraam dat mans en vroue in die wêreld eers teen 2095 volle gelykheid sal bereik. Skaars ’n jaar later is beraam dat daar soveel remmende faktore is dat hierdie doelwit eers teen 2133 behaal sal word. Vanjaar se tema vir Internasionale Vrouedag is #PledgeForParity. Suid-Afrika se Vrouedag word vandag gevier en val nie met Internasionale Vrouedag saam nie. Dit is die gevolg van ’n eiesoortige verloop waar vroue in Suid-Afrika die stang vasgebyt het en verandering tot gevolg gehad het – dikwels nie soseer sektoraal in vrouebelang nie, maar ’n wyer doel soos volksopheffing. Vrouedag in Suid-Afrika se datum is uit die struggle-geskiedenis gekies, maar dit sou minstens net so gepas gewees het as Emily Hobhouse se geboortedatum, die stigtingsdatum van die destydse Oranje-Vrouevereniging en nou Vrystaatse Vroue in Aksie en ’n groot verskeidenheid ander organisasies gekies gewees het. Tot vandag speel die vrouebeweging in die Nederduitsch Hervormde Kerk ’n enorme rol in opheffing en bemagtiging deur onder meer beurse (nie net vir vroue nie) beskikbaar te stel. Ongelooflike neseiers is dikwels opgebou deur die maak en verkoop van koeksisters, pannekoek en vele meer keurgebak. Waar vroue, veral in die politiek die ys breek en die hoogste sport bereik, word dit “deur die glasplafon breek” genoem. Terwyl talle lande reeds vrouepresidente en -premiers opgelewer het, was dit in talle lande soos die VSA nog nie die geval nie. Hillary Clinton, die Demokrate se presidentskandidaat vir vanjaar se presidentsverkiesing, loop op die oomblik voor in die meeste peilings en kan die eerste wees om in die wêreld se sterkste land deur die glasplafon te breek. Wikepedia lys sowat 70 vroue wat reeds presidente of regeringsleiers geword het. Terwyl sommiges soos Angela Merkel, Margaret Thatcher, Golda Meir en Indhira Ghandi bekend is of was, en hulle deeglik in die geselskap van mansregeringshoofde laat geld het, is daar talle minder bekend omdat hulle as premiers in die skadu van uitvoerende manspresidente staan of gestaan het. Wie weet byvoorbeeld dat Namibië nou ’n vrouepremier, Saara Kuugongelwa, het? Selfs Moslemlande soos Pakistan, Bangladesj, Turkye en Mali het al vroue-regeringshoofde gehad. Sommige vroue se bewind was van korte duur, ander het as’t ware instellings geword. In Suid-Afrika is dit duidelik dat dr. Nkosazana Dlamini-Zuma besig is om haar kaarte te speel om haar gewese man, Jacob, as president van die land op te volg. Slegs enkele jare gelede het die Zuma-administrasie alles in sy vermoë gedoen om haar na die hoof-uitvoerende pos van die Afrika Unie te rangeer om haar uit sirkulasie te plaas wat die Suid-Afrikaanse politiek betref. Hoewel sommige partye in Suid-Afrika, waaronder die ANC, kwotas vir 50-50-verteenwoordiging in byvoorbeeld die parlement stel, was die vier vroue se stille “onthou Kwezi”-betoging (totdat hulle hardhandig deur die presidensiële wag verwilder is) tydens Zuma se toespraak by die verkiesingsuitslae, ’n tydige herinnering oor die verskriklike lot waaraan baie vroue in die land onderwerp is. Suid-Afrika word steeds in sekere kringe as die verkragtings-hoofsetel van die wêreld beskryf. Dit staan soos ’n klad oor die viering van Vrouedag in hierdie land. Wat dit moeilik maak is dat dit uit soveel verskillende hoeke gevoed word – van bloedskande tot die verkragting van babameisies nadat ’n tradisionele geneser gesê het seks met ’n maagd kan iemand van vigs genees. Verkragtings op kampusse word so stil-stil hanteer dat dit na onder die mat ingevee ruik omdat dit so dikwels politiek sensitief is, en daar sprake van “verkragtingskultuur” is waar verskillende kulture in kontak met mekaar tot “misverstande” lei. Zuma is wel aan verkragting onskuldig bevind, maar hoewel sy verweer dat dit nie verkragting was nie, maar owerspel, hom regstegnies vryspreek, is dit laat in die dag as gemeenskapsnorme so verwater het dat owerspel as minder as ’n nietigheid gereken word. Is dit gepas dat so ’n persoon president kon word, en boonop die hoofspreker wees by die 60ste herdenking van die gebeure wees wat tot die instelling van Vrouedag gelei het? Nog ’n klippie in die skoen is as ’n hele rits vroue wat as ministers in Suid-Afrika aangestel is, niks anders is as wandelende verleenthede nie. Dit troos darem om te weet daar is veel knapper vroue beskikbaar, maar dat Zuma in sy keuse van vroue in sleutelposte dikwels heel ander norme as knapheid toepas (van die mansministers is ook maar nulle op die kontrak). Suid-Afrika het nog ’n steil paadjie voor voordat vroue werklik gelykheid sal ervaar.