Sout van die aarde | Slaai Sonder Blare
Verhale en staaltjies oor mense en hul dinge
"Daar is nie klein en groot sonde nie."
Dit was die eerste keer wat 'n sinnetjie my ongemaklik laat voel het. Ek was in die Sondagskool en die tannie was eintlik baie gaaf. Alhoewel ek gedink het daar was te veel groen en goud op haar ooglede geverf en dat haar kuif nie wou beweeg nie as gevolg van 'n oordadige hoeveelheid hairspray. Toegegee, dit was die vroeë tagtigs en haar pienk bloes met skouerkussings was hoogmode, al herinner dit my in 2017 aan Game of Thrones in neon. Ek vermoed uit keuse, het sy dit laat paar met 'n geblomde romp wat so halfmas tussen knie en enkel gewapper het. Ek is nou nog onseker of sy té lank was vir 'n lang romp of te kort vir 'n knielengte skepping. Al wat ek onthou is dat die vuilpienk kant wat sy onderaan die romp vasgehekel het, begin torring het en dat ek gewonder het oor die wit hofskoene se wettige aspekte. Maar so is die kalf in die put… en is menige jongmens, wat se brein soos 'n droë spons in die binne-oor lê en wag, onderwerp aan die wreedheid van 'n Sondagskooljuffrou.
Ek het daardie Sondagaand al die groente op my bord geëet, al het die groen goed soos voete geproe en wou die rys nie met een happie op my vurk bly nie. Ek het grootoog in die donker lê en bid… toe opgespring en langs my bed gekniel en bid… want ek was nie seker of dit sonde was om te lê en bid nie. Hoe lank sou die lysie vol kruisies agter my naam wees? Is Liewe Jesus dan kwaad vir my oor ek gister ongehoorsaam was? En ek het 'n ekstra koekie uit die blik gevat toe Ouma nie gekyk het nie. Is dit hoekom ek nie verlede Kersfees daardie gimnastiek-Barbie gekry het nie? Het Liewe Jesus my naam by Kersvader as "sondige kind" opgegee?
My maatjie se ma en pa is geskei. Blykbaar het haar pa so baie gedrink en toe een aand haar ma geslaan dat sy hospitaal toe moes gaan. Ek het al baie by hulle gaan kuier. Smeer sonde af aan 'n mens? En die oom wat oorkant die pad bly sny elke Saterdag hulle grasperk met 'n kaal bolyf. My ma sê dis sonde om kaal rond te loop… maar wat van half-kaal? As daar nie klein en groot sonde is nie, is daar tog seker nie heel en halwe sondes nie?
"Sonde is sonde."
As grootmens sien ek natuurlik die woorde in 'n groter konteks raak, maar die skade is berokken. Nie onherstelbaar nie, maar genoeg dat ek nie meer wakker lê oor sonde nie. Ek verstaan die kritiek wat my kant toe kom oor hoe ek my kinders grootmaak: ek weier om hulle te leer van sonde. Ons glo nie in die hel nie. Ons soek nie die duiwel nie. Sien, ek is oortuig dat ek ons soveel fokus op sonde… dat ons soveel klem lê op alles wat sleg en verkeerd is…. dat ons so graag wil onderskei tussen reg en verkeerd… dat ons te maklik vergeet van die vergifnis.
Vergifnis is groter as enige sonde, klein of groot. Vergifnis is meer kragtig as enige dreigement van 'n kruisie agter jou naam. Vergifnis maak jou vry van alle aardse boeie.
Sonde is net sonde, as jy nie kan vergewe nie.
Vanaand dink ek aan 'n persoon wat duisende kilometers ver weg haar eie oorlog veg. Oor bottels wyn, saam met patee en pizza en poeding, deur trauma en vreugde is ons vriendskap gevorm, soveel meer as 'n blote bloedband of oppervlakkige kennisname.
Ek huil oor haar, want ek verlang. Toe maak ek boonop die fout om Grey's Anatomy se nuutste episode te kyk. Ek weet dit is nou nie so opwindend soos die afgelope week se 7de Laan nie, maar nietemin, is ek vanaand emosioneel broos gelaat deur die gebeure op 'n televisieskerm.
Een tongtippie-toets, wat moontlik 'n mangelwassery kon wees, het Suid-Afrika aan die oor beet. Oor sosiale media van alle vorme word daar gegis en gegons oor die effek en nagevolg van een kus. Was dit die soen van Judas? Was dit bloot normaal? En wie se normaal sal dit dan wees? Hoe durf een standaard manlike spesie 'n ander se bek uit lek? Die Bybel verdoem dit dan. Hier in die Midde Ooste sal jy óf gestenig óf in die tronk opgesluit word as jy sou besluit om iemand van dieselfde geslag openlik te liefkoos. Die woord "tongknoper" kry sommer nuwe betekenis. 7de Laan verskuif grense. Nou dààr is 'n sin wat ek nie gedink het ek sal ooit uiter nie. Nodeloos om te sê, is almal nie ewe ingenome met hierdie liplek-lekkerte nie, maar immers praat mense nou oor iets anders as politiek.
Ek is nie een vir oordeel nie. Ek leef en laat leef. Noem my maar selfsugtig, maar ek bemoei my liefs met die sake van my eie sielsrus. Perfek is ek nie. Foutloos beslis nie. 'n Glashuis is my woning nie, Totius sou verstaan. So ek giggel in my binnemou oor die herrie van die Laan en ek grinnik as ek die konserwatiewe, Calvinistiese, veroordelende opinies lees van die sogenaamde alomwetendes.
My hart huil egter vanaand. Die hopie snotsnesies en rooi, verhewe oë getuig van my weemoed. Ek begeer, groter as enige materiële hebsug, meer as enige vrede op aarde, om vanaand daardie persoon 'n drukkie te kan gee. Ek sal wyn opgee as ek net saam met jou kan huil. Ek sal vir veertig dae vas van sjokolade en roomys, as ek net jou kan oortuig van my omgee. Ek sal vloek afsweer en my bankrekening leegmaak, om net vanaand vir JOU… net vir JOU te kan vashou, want ek weet jy het dit nodig. Jy veg jou oorlog teen die aggressors wat nie gesien kan word nie: die dood, die werksdruk, die finansiële angs, vrees vir die onbekende en die glimlag wat nie vanself wil kom nie… en dan raak die volk ongeskik oor 'n soen. Dit laat my effe histeries. Ek kyk eerder Grey's as 7de Laan. In Grey's veg hulle vir asems en leef hulle nie net vir 'n snak daarna nie. My punt? In plaas van leef om vinger te swaai, leef ek eerder na aan trane.