Regering “nie verleë” oor gebaretaaltolkThamsanqa (Thami) Jantjie Foto: Alon Skuy, SAPA Hendrietta Bogopane-Zulu, adjunkminister vir mense met gestremdhede, het Donderdag gesê dit was ŉ fout om van Thamsanqa (Thami) Jantjie se dienste gebruik te maak vir die gedenkdiens van oud-president Nelson Mandela, maar dit is nie iets waaroor Suid-Afrika verleë hoef te voel nie. “Ons kan nie aangesê word dat ons verleë moet wees nie. Was dit ŉ fout? Ja,” het Bogopane-Zulu gesê. “Ek dink nie dit sal die waarheid wees as ek hier moet staan en sê ons voel verleë nie. ŉ Fout het gebeur terwyl ons probeer het. Ons probeer verbeter.” Sy sê die tolk was ook oorweldig en het gesukkel om uit Xhosa na Engels na gebaretaal te tolk. Xhosa Jantjies se eerste taal, en daar moes ŉ tweede gebaretaaltolk op die verhoog gewees het, soos regulasies bepaal. Sy sê hulle het uitgevind die maatskappy vir wie hy werk, SA Tolke, het al vir ŉ geruime tyd swak gehalte tolkdienste gelewer. “Dit lyk of hulle nog al die tyd kul,” het Bogopane-Zulu bygevoeg. Die maatskappy het R800 per dag vir die tolk geëis, terwyl gebaretaaltolke gewoonlik tussen R1 300 en R1 700 per uur vra. Intussen het die ANC Donderdag gesê die gedenkdiens by die ENB-stadion is deur die regering en nie die party nie, gereël. “Die ANC word sedert Woensdag oorval met navrae deur plaaslike en internasionale media oor die gebaretaaltolk,” het Jackson Mthembu, woordvoerder vir die ANC, in ŉ verklaring gesê. “Die ANC bevestig dat die organisasie oor die afgelope paar jaar van Thamsanqa Jantjie se dienste gebruik gemaak het. Die amptelike gedenkdiens is egter deur die staat gereël, en nie die ANC nie.” Die ANC het die besluit verwelkom dat die regering die voorval sal ondersoek en maan alle belanghebbendes om vir die uitslag van die ondersoek te wag. Organisasies vir die dowe gemeenskap voer aan hulle het al ŉ geruime tyd gelede kommer uitgespreek oor Jantjies se bekwaamheid. Jantjies het vroeër in ŉ onderhoud met EWN aangedui dat hy behandeling ontvang vir skisofrenie en dat hy ŉ episode gehad het tydens die gedenkdiens. Klik hier om meer te lees. Twee organisasies het Donderdag gesê die tolk het die huldeblyke by die gedenkdiens bederf. “Die dowe gemeenskap in Suid-Afrika en regoor die wêreld is ontstoke oor die bedrieër,” het die Suid-Afrikaanse Nasionale Vereniging vir Dowes (Sanda) en die Gestremde Mense van Suid-Afrika (DPSA) gesê. “Hierdie voorval werp lig op die realiteit van die situasie van dowe mense en die kloof tussen beleid en praktyk in Suid-Afrika,” het die organisasies in ŉ verklaring gesê. “Die voorval het die behoefte aan ŉ meganisme om die akkreditasieproses vir die bedryf ontbloot. Die organiseerders moet om verskoning vra aan die dowe gemeenskap en die mense van Suid-Afrika.”