Die Pad na die Lewe II – Die Voertuig – Matteus 6 Preek – NGK Somerstrand
Die Pad na die Lewe II – Die Voertuig – Matteus 6 Preek
Written by Rethie van Niekerk on 24/03/2019 . Posted in Preke, Rethie van Niekerk.
Die feite is, dis nie maklik om op die pad te bly nie. Beslis nie in ons eie krag nie.
Die truuk is nie om harder te probeer nie, maar om innerlik vernuwe te word, sodat ook ons uiterlike – ons gedrag, die manier waarop ons die pad loop – kan verander.
En die sleutel wat Jesus vir ons gee om ons te help om verder op hierdie pad te gaan, is om in die geheim met God te konnekteer. Wanneer ons in die geheim groei in ons konneksie met God, sal die resultate daarvan in die openbaar sigbaar wees.
Jesus gee 3 spesifieke voorbeelde van hoe hierdie innerlike konneksie werk: gee in die geheim; bid in die geheim; vas in die geheim.
Psalm 42 v 1 en 5
Koos van der Merwe – Optelwoorde
Lied 217 Verlosser, Redder, Heer en Hoof
Loved deur Sally Lloyd-Jones
Ons het verlede week geëindig met Jesus wat sê dat die pad na die lewe gaan verder gaan as die oorgelewerde tradisie, verder as die wet en profete. Toe het ons gevra: hoe gaan ons dit doen? Hoe gaan ons dit regkry om op hierdie pad te gaan? En ek het gesê Jesus sê vir ons hoe.
Die feite is, dis nie maklik om op die pad te bly nie. Beslis nie in ons eie krag nie. Die druk van die wêreld is eenvoudig net te groot. As ons in ons eie krag probeer, het dit dikwels die teenoorgestelde effek. Word ons juis ingeslurp deur die wêreld en die wêreld se waardes, word ons wat ons teenstaan. Of ons staan die wêreld teë met soveel woede en venyn, dat ons bitter, sinies en kwaad word – en dan ook nie verder op die pad is wat Jesus ons gewys het nie, maar eintlik 'n paar treë agteruit gegee het.
'n Mens noem dit geestelike dissiplines of gewoontes. Dis goed wat ons kán doen – goed wat binne ons vermoë is. Deur te doen wat ons kan doen, raak dit mettertyd vir ons moontlik om die goed te doen wat tans buite ons vermoë is.
Gestel bv. ek wil die Ironman doen. Dalk is dit 'n bietjie te ekstreem… ek weet sommige van julle oefen tans vir die Comrades, so gestel ek wil die Comrades harloop. Ek kan nie net op dag een 89 km hardloop nie, maak nie saak hoe goed my bedoelings is en hoe goed ek gemotiveerd is nie. Ek gaan 'n bewende hoop jellie eindig – of 'n hoop beserings.
So 'n mens begin oefen. En jou eerste oefening is nie 'n openbare, publieke maraton nie! Jy begin privaat oefen. Stukkie vir stukkie. Geleidelik hardloop jy verder. Totdat jy oor 'n paar maande, voor almal, oor die eindstreep hardloop.
Dis deur te oefen dat jy kom van 0 km na 89 km.
Dis deur geestelik te oefen dat ons groei van ongeduldige, self-gesentreerde, liefdelose egoïste na sagte, vrygewige, volwasse mense.
Die oefening skep die gewoonte.
Vrygewigheid, gebed, vas – in die geheim
En die drie oefening wat Jesus hier noem, is gebed, vrygewigheid en vas – in die geheim (wat eintlik ook 'n gewoonte is, geheimhouding).
Dis ironies dat mense lelike goed gewoonlik in die geheim doen – steel ,jok, kroek, ens. Maar Jesus keer dit om: dat ons juis die goeie, lieflike goed in die geheim moet doen, sodat die fokus is op ons verhouding met God, nie op ons beeld na buite – en dus op ons nie. Hierdie dissiplines gaan oor wat tussen my en God gebeur, daarom is dit geheim. Sodat daar fokus kan wees, sodat my aandag nie afgetrek word deur die landskap langs die pad nie.
Jesus sê: moenie in die openbaar gee, soos die skynheiliges nie. Jou linkerhand moenie weet wat jou regterhand doen nie. Dis wanneer ons dit privaat doen, wat ons die ware beloning ontvang. Dis dan wat ons gevorm word, wat ons groei in ons verhouding met God, effens fikser raak, sodat ons verder kan vorder op die pad.
Nou is hierdie een natuurlik altyd effens moeilik. Want ons moet tog ook bekend maak wat ons doen – bv as gemeente – sodat meer mense daarby betrokke kan raak. As ons vir niemand sê dat en hoe ons gemeente mense help nie, dan gaan ons gemeente nie mense help nie! So daar is balans nodig, maar dit gaan daaroor dat ons dit nie doen vir menslike applous nie, maar in gehoorsaamheid aan God.
Een manier om hierdie dissipline volhoubaar te beoefen, is deur elke maand 'n persentasie van jou inkomste weg te gee. En soos wat jou inkomste verhoog, so verhoog jy daardie persentasie. Maar dis belangrik dat dit iets tussen jou en God bly. Goed soos aftrekorders is gerieflik, maar dis juis maklik omdat 'n mens daarvan kan vergeet. Jy wil juis elke maand biddend daaroor besin, dit 'n saak van gebed maak, iets tussen jou en God.
Net so beklemtoon Jesus 'n persoonlike gebedslewe. Julle het my al dikwels hoor sê dat geloof nie 'n private aangeleentheid is nie. Dis persoonlik, maar dis definitief nie privaat nie. Dis gemeenskaplik: ons aanbid God saam. Maar geloof is óók privaat. Jy kan nie net hier in die kerk bid nie. Jy kan nie net dat ander namens jou bid nie. Jy moet ook persoonlik met God praat. 'n Gebedslewe hê wat net tussen jou en God is.
En Jesus gee 'n eenvoudige model vir gebed, met 4 bewegings:
Eerstens sê hy, begin ons deur te draai na God. In gebed oriënteer ons onsself na God. Ons onthou wie God is: die geliefde ouer, wie se ewige omarming ons in 'n persoonlike verhouding met hom plaas. Terselfdertyd onthou ons dat God die glorieryke heilige misterie is wat nooit vasgevang kan word in ons woorde en konsepte nie.
Tweedens belyn ons ons grootste begeerte met God se grootste begeerte. Ons wil hê die wêreld moet lyk soos wat God wil hê dit moet lyk. Dat dit 'n plek moet wees waar God se geregtigheid en liefde en medelye regeer.
Derdens bring ons al ons behoeftes en bekommernisse na God toe. Fisieke behoeftes soos kos en skuiling, maar ook sosiale en geestelike behoeftes soos vergifnis en versoening.
En uiteindelik berei ons onsself voor vir die publieke wêreld waarvan ons deel is. Ons vra dat God ons sal lei, weg van die beproewinge en versoekings, dat ons bevry sal word van die bose.
Hierdie gebed van Jesus is nie nog 'n formule wat ons klakkeloos moet navolg nie. Onthou, gebed is 'n gesprek. Waarmee hierdie gebed ons help, is om ons weg te neem van ons ewige geneigdheid om gebed te hanteer as 'n inkopielys of 'n wenslys vir Kersvader.
Wat my help, is om 'n geestelike joernaal te hou. 'n Dagboek waarin ek my gebede neerskryf, maar ook wat ek by God hoor wanneer ek in my stiltetyd Bybel lees, of by ander gelowiges, of in die fluisteringe in my hart terwyl ek bid.
Dis interessant dat Jesus se gebed ingebed is in 'n vergifnis-ekonomie. Jesus wys daardeur vir ons hoe God wil hê die wêreld moet lyk. Ons dink aan vergifnis as 'n mark waarheen ons kan gaan, waar mense vir hulleself goedkoop, oppervlakkige vergifnis kan kry. Maar God is geïnteresseerd in 'n vergifnis-ekonomie. 'n Ekonomie waar vergifnis vrylik ontvang word en vrylik gegee word, waar versoening deel is van die grein, eerder as wrokke en haat. Jesus praat nie van vergifnis as voorwaarde vir vergifnis nie – hy praat van 'n heel nuwe realiteit, 'n heel ander manier van leef. Waar ek nie my een vergifnis ruil vir jou jou vergifnis nie, maar waar ons almal leef in die realiteit van vergifnis.
Die laaste dissipline waaroor Jesus praat, is vas. Weereens gaan dit daaroor dat dit 'n dissipline is wat tussen jou en God gebeur. Ons verhouding met God is nie om ander te beïndruk of om in te pas in 'n spesifieke groep nie. Dit gaan oor God. Ons leef nie op 'n bepaalde manier met God sodat ons nie gekritiseer sal word of sodat ons geprys sal word nie. Ons fokus op God, sodat ons vir God beter leer ken en innerlik getransformeer word.
Op 'n manier sluit Jesus natuurlik by al hierdie goed aan, wanneer hy praat oor skatte. As ons alles in die lewe meet in terme van geld, dan leef ons onder 'n droewige skaduwee. Daarom moet ons streef daarna om eerder ryk te wees in vrygewigheid en omgee.
Ons is geneig om arm mense te beskaam, te sê dat hulle arm is omdat hulle lui of onnosel is. Net so is ons geneig om ryk mense te beskaam, te sê dat hulle ryk is omdat hulle selfsugtig of gierig is. Maar Jesus beskaam niemand. Jesus sê gewoon: hier loop die pad. En hierdie pad is 'n hoër tipe rykdom, 'n dieper ambisie.
Ek wil in 'n beter wêreld leef as die een wat ons tans het. Ek is moeg vir die haat en die geweld en die bitterheid en die armoede en die uitbuiting en die geniepsigheid en die selfsug en die groepvorming en die alewige gegryp na mag.
Ek wil in 'n wêreld leef waar almal genoeg het. Waar elkeen hul gawes ten volle kan benut, tot voordeel van almal. Waar elkeen kan floreer, sodat ons as samelewing kan floreer. Waar almal mekaar liefhet. Waar daar versoening is. Waar almal mekaar respekteer en vir mekaar ruimte gee. Waar ons leef uit die liefde wat ons by God ontvang het.
Hoe wil jy hê moet die wêreld lyk?
Weet jy wat, die wêreld gaan nie verander voordat ons nie verander nie. Voordat jy nie verander nie.
Die eerste tree na die nuwe wêreld, is om self te verander. En die eerste tree om self te verander, is om na God te draai. Om met behulp van geestelike dissiplines op God te fokus en deur hom gevorm te word.