Covid-19-gevalle in SA begin afneemArgieffoto bloot ter illustrasie van die koronavirus. (Foto: Verskaf) Kenners meen Suid-Afrika het reeds die kruin van sy derde koronavirusgolf bereik en is op die “afdraande pad”. Hulle voorspel egter dat Suid-Afrikaners eers oor ŉ maand werklik kan begin agteroorsit. Dit is boonop nog onduidelik wat die uitwerking van die huidige onluste in Gauteng en KwaZulu-Natal op die verspreiding van die virus sal hê. Piet Streicher, data-ontleder van die Suid-Afrikaanse organisasie Pandemic Data & Analytics, beter bekend as Panda, het vandeesweek aan Maroela Media gesê Gauteng het reeds die kruin van sy derde virusvlaag bereik en gevalle is aan’t afneem. Hy sê die aantal daaglikse nuwe gevalle het teen 4 Julie ŉ piek bereik. Dié provinsie het Donderdag 7 309 nuwe virusgevalle aangeteken. Dit is byna die helfte van die 16 000 nuwe daaglikse gevalle wat vroëer vandeesmaand nog aangeteken is. Streicher sê die provinsie het ook sy kruin bereik wat Covid-19-verwante sterftes betref en die vraag na hospitaalbeddens vir Covid-19-pasiënte gaan binnekort begin afneem. Reint Dykema, kennisbestuurder by AfriForum Navorsingsinstituut, verduidelik dat Suid-Afrika as land reeds sy kruin bereik het toe Gauteng begin vandeesmaand die meeste infeksies nóg aangeteken het, aangesien dié provinsie die derde golf gedryf het. Nuwe gevalle behoort dus nou in ander provinsies ook te begin afneem, soos reeds in die Wes-Kaap duidelik is. Dié provinsie het die afgelope week ŉ toename van 13,5% in nuwe gevalle aangeteken, teenoor die 29%-styging verlede week. “Die aantal daaglikse hospitaalinnames neem egter steeds toe, met sowat 280 nuwe opnames elke dag,” lui ŉ verklaring Donderdag deur die Wes-Kaapse wetgewer. Streicher sê hoewel die daaglikse nuwe infeksiesyfers nou begin afneem, beteken dit hoegenaamd nie ŉ skielike en skerp afname in sterftes nie. Hy meen daar sal waarskynlik vir die volgende ruk nog net soveel mense doodgaan as voor die piek. “Mense moenie dink dit is al verby nie.” Dykema verwag dat sterftes wel oor sowat twee weke sal begin afneem en dat Suid-Afrika teen middel Augustus moontlik al verby die derde virusgolf sal beweeg. Streicher dink Suid-Afrika sal eers teen einde Augustus wees waar die land in Mei vanjaar was toe tussen 1 000 en 2 000 nuwe Covid-19-gevalle daagliks aangemeld is. Die derde golf was erger (Argieffoto: Ronny Hartmann/AFP) Volgens Streicher was Gauteng se derde virusgolf sowat 40% groter as die provinsie se tweede golf. Hoewel byna dubbel soveel nuwe Covid-19-gevalle gedurende die derde golf aangemeld is as tydens die tweede golf, het die getal sterftes nie merkbaar toegeneem nie. Streicher sê dit is waarskynlik omdat die Delta-variant meer aansteeklik is, maar nie meer dodelik nie. Streicher sê die Wes-Kaap beleef hierdie ronde ŉ kleiner virusgolf vergeleke met die tweede golf en hoef dus nie soortgelyke uitdagings as Gauteng die hoof te bied nie. Dít terwyl 62% van die Oos-Kaap se bevolking reeds voor dié provinsie se derde virusgolf immuniteit teen Covid-19 opgebou het. Dit is volgens ŉ opname deur die Suid-Afrikaanse Bloeddiens (SABS) wat verlede week bekendgemaak is. Hiervolgens het meer as die helfte van Kwazulu-Natal se inwoners (52%) ook reeds Covid-19 opgedoen. “Die immuniteitsvlakke in ryker gemeenskappe is baie laer – dit kan tot drie keer laer wees. Die Covid-19-pandemie is dus eintlik al verby in arm gebiede, terwyl mense in ryker gemeenskappe versigtiger moet wees en die pandemie vir hulle dalk nog in ŉ vroeër stadium is.” Ridhwaan Suliman, senior navorser by die Wetenskaplike en Nywerheidsnavorsingsraad (WNNR), waarsku egter dat die huidige onluste in KwaZulu-Natal en Gauteng, waartydens massas mense die strate invaar sonder ŉ masker in sig, infeksies weer kan laat opvlam. “Suid-Afrika kan ŉ langer stertkant [van die virus] beleef of selfs ŉ moontlike oplewing of toename in infeksies sien, indien huidige gebeure in superverspreiderbyeenkomste ontaard,” het Suliman wel gewaarsku. Nationally, South Africa???????? has crested the peak of #3rdWave of #COVID19, primarily driven by Gauteng having surpassed its peak ????However, we may experience a longer tail-end or even a potential upturn or spike in infections should current events turn into superspreader events ⚠️ pic.twitter.com/eXr6H9lZ12 — Ridhwaan Suliman (@rid1tweets) July 12, 2021 Uitwerking van die onluste Volgens Dykema kan daar in dié stadium maar net bespiegel word oor die uitwerking wat die onluste in KwaZulu-Natal en Gauteng op die nasionale Covid-19-syfers gaan hê. “Die kurwes beweeg sywaarts af. Die [aantal] daaglikse infeksies kan moontlik langer uitgerek word, maar dit gaan nie daartoe lei dat die kurwe weer na bo draai nie.” Streicher sê hy kan ook nie sien dat die onluste ŉ wesenlike verskil in KwaZulu-Natal gaan maak nie, juis omdat die meeste van dié inwoners reeds immuun teen Covid-19 is. Dit kan wel moontlik probleme vir Gauteng inhou, waar die immuniteit in baie gebiede nog laag is. Streicher voorspel ook dat daar moontlik in die komende dae of weke nie juis betroubare Covid-19-statistieke vanuit KwaZulu-Natal gaan kom nie, weens die ontwrigting wat die plundery inhou. “Dit gaan lyk of Covid-19 in KwaZulu-Natal verdwyn het.” Hy sê die strooptogte kan natuurlik ook ŉ negatiewe uitwerking op hospitale in dié provinsie hê, omdat mediese dienste ontwrig word. ŉ Moontlike vierde virusgolf Dykema meen dit is te gou om te voorspel wanneer ŉ vierde golf Suid-Afrika moontlik kan tref. Hy wys wel daarop dat die Delta-variant en die winterseisoen veral daartoe bygedra het dat die derde golf baie groter as vorige golwe is. “In daardie opsig sal ŉ vierde golf moontlik heelwat kleiner wees, behalwe as daar weer ŉ ander variant kop uitsteek.” Dykema meen wel die groter beskikbaarheid van ivermektien kon daartoe bygedra het dat die derde golf tot ŉ mate vinniger gedraai het.