Spelers: Janet McTeer, Aidan Quinn, Pat Carroll, Jane Adams, Gregory Cook
Regisseur: Maggie Greenwald
Vertoontyd: Vanaf 3 Augustus
Musiek word deur sommige beskou as die hoogste uitdrukking van die mens se skeppingsvermo�, en die krag van musiek was al die tema van talle rolprente. Onder hulle kan Songcatcher haar plek beskeie maar met trots inneem.
Regisseur Maggie Greenwald (The Ballad of Little Jo, 1993) se belangstelling in die oorsprong van folk- en countrymusiek het gelei tot di� film wat afspeel in die afgeslote berggemeenskappe van Appalachi� aan die Amerikaanse Ooskus. (Die naaste wat mens seker in Suid-Afrikaanse terme daaraan kan kom, is Dalene Matthee se karakters in haar beroemde Bos-romans; wat die musiek betref, die Briels!) Haar hoofkarakter is gebaseer op die ware verhaal van Olive Dame Campbell, wat saam met haar predikantman in 1908 na Appalachi� gereis het en bekend is as een van die streek se bekendste "songcatchers" (die bergmense het di� term gebruik vir enigeen wat liedjies versamel).
Dr Lily Penleric (Janet McTeer), 'n musiekdosent aan 'n universiteit, word nogmaals oorgesien vir bevordering ten gunste van 'n manlike kandidaat. Sy pak summier haar goed en gaan kuier vir haar suster (Jane Adams), 'n onderwyseres by 'n klein skooltjie in die Appalachiese berge. Daar ontdek sy 'n musiekskat van ou Skots-Ierse ballades wat al van so vroeg as 1746 gesing en gespeel word. Weens die afgesonderde bestaan in die berge is di� weergawes suiwer behou uit die moederland en histories van ontsaglike groot waarde. In 'n poging om tog die universiteitspos te kry, begin Lily haar pynlik noukeurige navorsing om die liedere op te teken en op grammofoonbande te verewig. Di� taak is egter nie so maklik soos wat dit klink nie: die swaar grammofoon moet te voet teen onmoontlike steiltes uitgesleep word en aanvanklik is die bergmense glad nie gretig om hul liedjies vir 'n buitestaander te sing nie.
Lily kry dit uiteindelik reg om die vertroue van die ou matriarg Viney Butler (Pat Carroll) te wen en dit gee haar toegang tot die musiek van die mense. Viney se aantreklike kleinseun, Tom Bledsoe (Aidan Quinn), 'n musikant in eie reg, het egter geen ooghare vir die doktor nie — wat hom betref, wil sy die bergmense se kulturele skatte steel op dieselfde manier wat mense van buite hul grond vir 'n appel en 'n ei opkoop om minerale te myn.
Soos die tyd verbygaan, leer Lily die bergmense in alle omstandighede ken, veral in die manier hoe hul musiek met elke aspek van hul lewe verweef is — kindergeboorte, die kerklewe, partytjies, liefdesintriges, bittere swaarkry, ou vetes, 'n begrafnis — en haar verblyf daar bou op tot 'n verrassende klimaks.
Songcatcher is 'n genotvolle film wat gedra word deur 'n sterk storielyn, goeie karakterisering en interessante subplots. Die aanbieding is eg en onsentimenteel en die armoedige bergmense word nie geromantiseer of in Hollywood-styl opgepolish om hulle "beter" te laat lyk nie. Janet McTeer is perfek in die rol van die sterk, onkonvensionele vrou wat haar nie laat onderkry in 'n manlik gedomineerde w�reld nie, en Aidan Quinn is baie oortuigend as 'n geharde hillbilly. Pat Carroll en Jane Adams gee eweneens stewige vertolkings.
Dis nie 'n "groot" film nie (tegnies het dit enkele foute, soos 'n paar abrupte oorgange aan die begin), maar dis beslis die kyk werd. En vir diegene wat belang stel in musiekgeskiedenis en bewaring (ook die rol wat ho�r geleerdheid en die akademie hierin speel) is dit 'n moet.