Augustus | 2016 | jimi le roux
Die Boeke van Esdras
Die Boeke van Esdras (1996, Libanon Uitgewers, Mosselbaai)
Ons dink ons Bybel se boeke is die Bybel vir almal, maar dis eintlik maar die Protestantse Bybel. Die Katolieke Bybel het ekstra boeke (Tobit, Judit, verdere hoofstukke van Ester, 1 en 2 Makkabeërs, Wysheid van Salomo, Jesus ben Sirag, Barug, Briewe van Jeremia, verdere hoofstukke van Daniël) as die "deutero-kanon" (=tweede kanon). Teologies aanvaar en lees ons as Protestante ook hierdie boeke, maar lei nie dogma daaruit af nie. Omdat dit egter nie in ons Bybel is nie, ken ons dit glad nie. Dis interessant dat Martin Luther (net 500 jaar terug) die boeke van Hebreërs, Jakobus, Judas en Openbaring uit die Bybel wou uithaal. Hy het glad nie geglo dit is Skrif nie, maar sy volgelinge wou nie saamspeel nie. Daardie boeke staan egter heel agter in die Duitse Bybel tot vandag.
Die Ortodokse Bybel bevat nóg meer boeke (die bg. plus ook 1 Esdras, asook 3 en 4 Makkabeërs en die Gebed van Manasse). Hier en daar is daar antieke kerke wat nog verdere boeke aanvaar, soos bv. die Ethiopiese Ortodokse Kerk, wat ook nog die boek van 'Henog' aanvaar, 'n bekende en wyd gelese boek onder vroeë Christene wat in die Nuwe Testament aangehaal word (Henog 1:9 word aangehaal in Judas 1:14-15) en vir omtrent 200 deel was van die Christelike Bybel. Hulle glo Henog (in Engels Enoch) was die eerste wat letters gemaak het en het hierdie boek in hulle taal, Ge'ez, geskryf. Hulle glo hulle taal is dus die oudste taal in die wêreld. Ek moet sê die skrif lyk nogal antiek – so lyk die eerste reels van Henog in Ge'ez:
Eers in die 4de eeu n.C. het die Westerse (=katolieke) kerk sy" kanon" (=die boeke wat aanvaar is as gesagsvol) finaal vasgemaak. Die 'Pastor van Hermas' was bv. ook lank deel van die Nuwe Testament. Ons Protestante het ons kanon van die Katolieke gekry, maar die deutero-kanon weggelaat, in ooreenstemming met die Hebreeuse Ou Testament.
Dis interessant om te besef dat die Vroeë Joodse Christene nie soseer die Hebreeuse Ou Testament gelees het nie, maar die Griekse vertaling daarvan, genoem die Septuagint. As die Nuwe Testament die Ou Testament aanhaal, haal dit die Griekse Ou Testament aan, nie die Hebreeuse nie. Van belang is dat die vroeë Christene geglo het die Septuagint is net so geïnspireer soos die Hebreeuse Ou Testament. Die deutero-kanon was egter deel van die Septuagint, en daarom het die vroeë Christene daardie boeke in hulle Bybel gehad! Later (100 nC) het die Jode hul eie Hebreeuse kanon ook vasgemaak (dit was nog vloeibaar) en toe eers val die deutero-kanon uit (sommige sê dis omdat daardie boeke verwysings gemaak het wat Jesus as Christus ondersteun) – maar toe was daardie boeke al dekades deel van die Christene se Ou Testament! By die Reformasie het ons toe ook daardie boeke uitgehaal – soos gesê – en die Protestantse kanon kom nou ooreen met die Joodse.
Die punt is net dat verskillende Christene Bybels het wat verskil – sedert antieke tye. Daar is geen manier om te bewys dat ons Bybel nou die "regte" boeke het nie – dis eenvoudig 'n saak van geloof. Ons moet egter leer om nie die Bybel te aanbid nie – die LEWENDE WOORD is Christus, en die Bybel is die menslike geskrifte wat deur die Gees geïnspireer en gebruik word om ons van Christus te vertel. Ons moet tien teen een ons opinie van "inspirasie" so bietjie wyer maak.
Hierdie boekie het ek vir R4 opgetel by die biblioteek. Dit is die "Boeke van Esdras", waarvan 1 Esdras ooreenkom met Esra in ons Bybel (maar dit het 'n paar ekstra hoofstukke), en dan is daar 2 Esdras wat twee Christelike dele bevat, o.a. 'n verwysing na God se Seun en 'n Joodse apokaliptiese deel. 2de Esdras is nêrens as kanonies aanvaar nie, maar word (bv. saam met Ps 151) as appendikse by sommige ou Bybels gevoeg. Esdras is die Grieks vir Esra, maar die onderskeie name word so behou, om die verskillende boeke uit mekaar te ken.
Dit was 79 bladsye, nie maklik om te lees nie! Die tweede (apokaliptiese) deel is baie soos Openbaring: verskeie visioene, 'n engel (Uriël) wat dit verduidelik, beelde soos die arend met drie koppe en twaalf vlerke wat verskillende regerings voorstel, die vrou wat 'n stad word (laat ons dink aan die Nuwe Jerusalem) en dan God se oordele. Daar is die waarskuwing van 'n groot verdrukking, maar God belowe om sy gelowiges te bewaar.
Sjoe, soms is die beskrywings erg – amper soos 'n nagmerrie. Ek haal aan uit 2 Esdras 5:4-8:
4. As die Allerhoogste gee dat jy lewe, sal jy na die derde basuin sien dat die son skielik in die nag sal skyn en die maan drie maal per dag.
5. En bloed sal uit die hout drup en die klippe sal uitroep en die mense sal benoud wees.
6. En hy sal heers wat nie op die aarde verwag word nie en die voëls sal wegtrek;
7. En die see van Sodom sal sy vis uitgooi en 'n geluid in die nag maak, wat baie nie sal ken nie, maar hulle sal almal die stem daarvan hoor.
8. Die aarde sal oopgaan op baie plekke en die vuur sal ook dikwels te voorskyn kom, en die wilde wesens sal wegtrek en maandstondige vroue sal wangedrogte baar.
Ja, dalk sal ons maar hou by die Openbaring wat ons ken! Ek wil regtig dat ons nou 'n slag behoorlik deur Openbaring werk!