T.J. Haarhoff: Writer, Translator - Biography, Life, Family, Facts | PeoplePill
Occupations Writer Translator
A.K.A. Theo Haarhoff, Theodorus Johannes Haarhoff, Theodor Haarhoff, Theodor J. Haarhoff
Birth April 30, 1892
Death August 30, 1971
Prof. dr. Theodorus Johannes (Theo) Haarhoff (Paarl, 30 April 1892 – 30 Augustus 1971) was 'n Suid-Afrikaanse skrywer en letterkundige. Hy lewer 'n beduidende bydrae tot die Afrikaanse letterkunde met sy vertalings van antieke Griekse en antieke Romeinse gedigte.
Theo Haarhoff was die seun van dr. B.J. Haarhoff, vroeër inspekteur van skole en agerende direkteur van onderwys in die Oranje-Vrystaat, maar op latere leeftyd predikant in die Groote Kerk met werkkring Maitland. Haarhoff se moeder was 'n dogter van J.S. Marais, 27 jaar lank lid parlementslid vir die Paarl en ondersteuner van die Bondsparty van Jan Hendrik Hofmeyr (Onze Jan).
Haarhoff ontvang sy opleiding op sy tuisdorp en aan die Suid-Afrikaanse Kollege, Kaapstad, aan die Universiteite van Kaapstad, Berlyn, Oxford, Londen en Amsterdam. Hy het die hoogste punte is sy matriekeksamen behaal, die goue medalje vir letterkunde van die Kaapse universiteit verwerf en die hoogste plek verower in B.A.-Honneurs. Met die Porter- en Rhodes-beurse kon hy oorsee gaan vir verdere studie. Ná 'n tydelike lektoraat aan die Universiteit van Stellenbosch het hy Berlyn toe gegaan en van daar na Oxford.
Aan die Suid-Afrikaanse Kollege was hy bevriend met die latere adjunk-premier van die Unie Jannie Hofmeyr, saam met wie hy in 1921 'n pamflet, Two studies in ancient imperialism, geskryf het wat, hoewel bondig, een van die mees deurtastende ontledings is van die latere Romeinse Ryk. By die uitbreek van die Eerste Wêreldoorlog het Haarhoff na Suid-Afrika teruggekeer en was 'n tyd lank lektor in Engels aan die Universiteit van Kaapstad. Daarna het hy sy studie aan Oxford voortgesit met 'n proefskrif oor opvoeding in Gallië, en later in Amsterdam met 'n proefskrif oor Vergilius. So verwerf hy tydens sy buitelandse studie 'n doktorsgraad aan sowel Oxford as Amsterdam, albei in klassieke tale.
In 1919 is Haarhoff aangestel as lektor in klassieke lettere aan die Universiteit van Kaapstad en in 1932 as professor aan die Universiteit van die Witwatersrand, waar Hofmeyr kanselier was van 1938 tot dié se dood in 1948. In die opvoeding was prof. Haarhoff se strewe die vertolking van die antieke kultuur met besondere verwysing na die samewerking van kulture in die klassieke oudheid, en die parallel tussen die ontwikkeling van Afrikaans as skryftaal en die groei van Latyn tot die Romaanse tale.
Grant Parker skryf prof. Theo Haarhoff se gevarieerde loopbaan bied buitengewone insig in die Suid-Afrika van die eerste helfte van die 20ste eeu. "Hy was nie bloot 'n klassikus nie, maar ook 'n Afrikaanse digter en openbare intellektueel van formaat. In werke soos Vergil, the Universal het hy die Romeinse oudheid in verband gebring met die hedendaagse Suid-Afrika. Sy wetenskaplike skryfwerk oor antieke etniese identiteit baie oor sy eie tyd, veral die optimisme wat baie by baie mense aangewakker is deur internasionale organisasies ná die Eerste Wêreldoorlog. Baie kom aan die lig deur sy verhouding tot of bewondering van geleerdes soos Gilbert Murray en Jackson Knight, en die Suid-Afrikaanse staatsmanne genl. Jan Smuts en J.H. Hofmeyr. In Haarhoff se werk behels antieke 'universalisme' die verhoudinge tussen Engels- en Afrikaanssprekendes blankes, veel meer as Suid-Afrika se volle rasse- en etniese verskeidenheid. As 'n storie Smuts-ondersteuner was sy beskouinge liberaal vir hul tyd, maar uit 'n latere perspektief het dit nie ver genoeg gegaan nie."
Betrokkenheid by spiritisme
Tydens 'n onderhoud van drie uur lank het die joernalis Thys Sadie 'n séance-opname, waarin Jan Smuts deur 'n medium sou praat, aan T.J. Haarhoff voorgespeel. Die doel was om uit te vind of die stem wat praat werklik dié van Jan Smuts is. Daarop het hy geantwoord:
Vertalings van Aeschylus se Agamemnon, Sophokles se Antigone en Euripides se Troades verskyn as Die antieke drama en 'n vertaling van Aristophanes se Paddas bestaan in manuskripvorm. Vir Die antieke drama ontvang hy in 1952 die Akademieprys vir Vertaalde Werk.
Tria corda bevat ook oorspronklike werk naas vertalings. Die titel verwys na die drie wêrelde wat vir die skrywer se ontwikkeling verantwoordelik is, naamlik sy vaderland waar hy wortel geskiet het, die Europese stede waar sy gees ontwikkel het en die antieke wêreld wat verantwoordelik is vir die intellektuele ontwikkeling van die skoonheid. Hoewel sy verse nog mank gaan deur die oudmodiese sangerigheid en retoriese dreun daarvan, voeg hy met sy gedigte oor die mitologie en klassieke figure 'n wyer tematiek tot die kontemporêre digkuns by. Van sy gedigte en sketse verskyn in publikasies soos die Jaarboek van die Afrikaanse Skrywerskring en word opgeneem in verskeie versamelbundels, insluitende Die Afrikaanse poësie in 'n duisend en enkele gedigte, Groot verseboek, Digters en digkuns, Tussen die engtes, Afrikaanse versameling, Afrikaanse natuurpoësie, Digters en digsoorte, Uit ons digkuns, Afrikaanse letterkunde, Die junior digbundel en My Afrikaanse verseboek.
(af) Sadie, T. 1982. Reis na die onsigbare wêreld. Pretoria: Folio-uitgewers.
Herkoms en opleiding Akademiese loopbaan Openbare rol Waardering Betrokkenheid by spiritisme Skryfwerk Eerbewyse Publikasies Bronne