Calcite - Wêreldensiklopedie - Ek wil alles weet - 2020
kalsiet is 'n karbonaatmineraal en is een van die minerale wat die wydste versprei word op die aarde. Chemies staan ​​dit bekend as kalsiumkarbonaat en het die formule CaCO3. Dit is gewoonlik wit of kleurloos, maar die teenwoordigheid van onsuiwerhede kan 'n groot verskeidenheid kleure verleen. Daarbenewens kan dit gevind word in 'n verskeidenheid kristalgewoontes. Een van sy bekende eienskappe word genoem dubbelbreking of dubbele breking, waardeur voorwerpe wat deur 'n duidelike stuk kalsiet gesien word, verdubbel word.
'N Model van die eenheidsel in kristalle van kalsiet.
Ongeveer vier persent van die aardkors vorm in verskillende geologiese omgewings. Dit word elke jaar in groot hoeveelhede ontgin, veral in die vorm van kalksteen en marmer. Dit dien (veral as kalksteen) as 'n belangrike bousten en 'n grondstof vir die vervaardiging van kalk (kalsiumoksied), gekalkte kalk (kalsiumhidroksied) en sement. Dit word gebruik as 'n vloedstroom vir die smelt van yster en staal, en (in verpoeierde vorm) as 'n grondversorger. Een variëteit, Yslandspar genoem, is waardevol vir optiese toerusting; 'n ander, Mexikaanse oniks (anders as die kwartsoort oniks), word as 'n siersteen gebruik.
Die naam kalsiet is afgelei van die Griekse woord chalixwat "kalk" beteken. Hierdie mineraal is 'n algemene bestanddeel van sedimentêre gesteentes, veral kalksteen, en is die primêre mineraal in metamorfe marmer. Dit kom ook voor as 'n aarmineraal in afsettings van warmwaterbronne. In grotte is dit die belangrikste komponent van formasies soos stalaktiete en stalagmiete.
Kalsiet is dikwels die belangrikste bestanddeel van die skulpe van mariene organismes. Dit kom byvoorbeeld voor in plankton (soos kokkoliete en planktiese foraminifera), die harde dele van rooi alge, sommige sponse, brachiopods, eginoderms, die meeste bryozoa, en dele van die skulpe van sommige tweelinge, soos oesters en rudiste.
Gewoonlik word wit of kleurloos kalsiet gevind in skakerings van grys, rooi, geel, groen, blou, violet, bruin of swart, as die mineraal met verskillende onsuiwerhede belas is. Dit is deursigtig tot ondeursigtig en het 'n glasagtige (glansryke) glans in gekristalliseerde vorme. Sommige variëteite het fluoressensie of fosforesensie.
Hierdie mineraal het 'n Mohs-hardheid van drie en 'n spesifieke gewig van 2,71. Dit reageer met sure om koolstofdioksied, water en kalsiumione (wat in die water opgelos word) te produseer. Die koolstofdioksied borrel uit die oplossing, en hierdie bruisende reaksie word as 'n toets gebruik by die identifisering van die mineraal.
Kalsiet verteenwoordig die stabiele vorm van kalsiumkarbonaat. Dit het twee polimorfe wat natuurlik voorkom: aragoniet en vateriet.1 Aragoniet verander na kalsiet by 470 ° C. Wanneer water blootgestel word, skakel vateriet om na kalsiet (by lae temperatuur) of aragoniet (by ongeveer 60 ° C).
Kalsiete van kalsiet is seskantig-ruitvlieg, hoewel werklike kalsiet-ruitboom skaars van aard is. Dit toon 'n merkwaardige verskeidenheid gewoontes, waaronder akute tot stompe rompvormige vorms, tabelvorms, prismas en verskillende skalenederings. Boonop vertoon kalsiet verskillende soorte tweeling, wat bydra tot die verskeidenheid waargenome vorms. Dit kom voor in veselagtige, korrelvormige, lamellêre en kompakte vorms. Splyting is gewoonlik in drie rigtings ewewydig aan die renboomvorm. Die breuk daarvan is konkoksies maar moeilik verkrygbaar.
'N Pragtig deursigtige variëteit wat in Ysland ontdek is, word genoem Ysland spar. Baie van hierdie variëteite word nou van Mexiko verkry. Nog 'n kristallyne vorm, genaamd dogtooth spar vir sy hondetandvoorkoms, bestaan ​​dit uit akute skalenohedrale kristalle.
Enkel, deursigtige kristalle van kalsiet vertoon 'n optiese eienskap genaamd dubbelbreking of dubbele breking. Hierdie eienskap behels die verdeling van 'n ligstraal in twee strale wanneer dit deur die kristal gaan. So lyk voorwerpe wat deur 'n duidelike stuk kalsiet gesien word, verdubbel in al hul onderdele - 'n verskynsel wat in 1669 deur die Deense wetenskaplike Rasmus Bartholin beskryf is.
Kalsiet (veral as kalksteen) is 'n belangrike bousten en 'n grondstof vir die vervaardiging van kalk (kalsiumoksied), gesmelte kalk (kalsiumhidroksied), sement en mortel. Dit is nuttig as 'n vloed (onreinheidsverwyderaar) vir die smelt van yster en staal. Verpletterde kalksteen is 'n aggregaat vir die bou van paaie, en kalksteen wat verpulp is, is 'n grondversorger wat suur gronde neutraliseer. Yslandse spar is waardevol vir optiese toerusting. 'N Ander variëteit, Mexikaanse oniks (word nie verwar met die kwartsoort oniks nie), word gebruik as 'n siersteen wat in beeldjies en ander versieringsvoorwerpe gekerf is.
Brekende kalsiet. Die kristal is vier cm lank (1,5 duim)
Calcite van Brushy Creek-myn, Missouri, VSA
Kalsiet van Midde-Atlas, Marokko
Calcite uit Montana, VSA
↑ As polimorfe, het hulle dieselfde chemiese samestelling, maar verskillende kristalstrukture.
Farndon, John. 2006. Die praktiese ensiklopedie van rotse en minerale: hoe om die beste eksemplare ter wêreld te vind, te identifiseer, te versamel en te onderhou, met meer as 1000 foto's en kunswerke. Londen: Lorenz Books. ISBN 0754815412
Klein, Cornelis, en Barbara Dutrow. 2007. Handleiding vir minerale wetenskap. 23ste ed. New York: John Wiley. ISBN 978-0471721574
Mindat.org. 2007. Kalsiet Mindat.org. 2 Desember 2007 herwin.
Minerale Gallery. 2006. The Mineral Calcite Amethyst Galleries. 2 Desember 2007 herwin.
Pellant, Chris. 2002. Rotse en minerale. Smithsonian-handboeke. New York: Dorling Kindersley. ISBN 0789491060
Shaffer, Paul R., Herbert S. Zim, en Raymond Perlman. 2001. Rotse, edelstene en minerale. Eerw. Ed. New York: St. Martin's Press. ISBN 1582381321