Verwysing na geslag in skole dalk gou taboe(Argieffoto) Nuwe riglyne waaraan die departement van basiese onderwys tans skaaf, moet skole meer “inklusief” en “toeganklik” maak vir kinders van alle seksuele oriëntasies en oortuigings. Dit sluit in om weg te doen met genderspesifieke voornaamwoorde, die aanpassing van die kurrikulum en die daarstel van niegenderspesifieke toilette. Die dokument is nog nie amptelik aanvaar nie en volgens die departement is hy besig om ŉ beraadslagingsproses met verskeie rolspelers te onderneem. Die blote bestaan van só ŉ dokument het egter reeds hewige kritiek uitgelok en die VF Plus sê dit is ŉ duidelike teken dat “die ideologie van radikale individualisme” beheer oor die onderwys neem, ten koste van die gemeenskap. “Die algemene siening hier is dat elke mens ŉ vryswewende individu is, wat letterlik oor alles ŉ keuse kan uitoefen – in hierdie geval selfs oor geslag,” sê dr. Wynand Boshoff, die VF Plus se woordvoerder oor onderwys. Die konsep in sy huidige formaat stel voor dat onderwysers wegdoen met die gebruik van aanspreekvorms soos “seuns en meisies” en ander voornaamwoorde wat geslag aandui. Luidens die dokument is hierdie riglyn nodig, “aangesien jy nie kan weet wat ŉ persoon se gender is bloot deur na hulle te kyk nie”. Leerders moet ook onder geen omstandighede op hul doopname genoem word, indien hulle nie met hierdie naam “identifiseer” nie. Leerders moet eerder op die naam en voornaam van hul keuse aangespreek word, al is hul naam en/of geslag nie amptelik verander nie. Ander voorgestelde riglyne sluit in: Dit is nie duidelik tot watter mate dié riglyne op skole afgedwing sal kan word nie. Argieffoto. Elijah Mhlanga, woordvoerder van die departement van basiese onderwys, het benadruk dat dit slegs ŉ konsep is en dat daar nog met belanghebbendes beraadslaag word. “Dit is nodig om te verseker dat kinders van diverse gender- en seksuele identiteite die onderwysstelsel net soos enige ander kind oorleef,” sê Mhlanga. “Die grootste deel van die dokument is ŉ verduideliking van hoe die onderwysstelsel skole kan ondersteun om ŉ veilige en omgee-omgewing te skep sodat alle leerders ŉ goeie leef- en leerervaring kan hê, sonder diskriminasie of vooroordeel.” Die VF Plus meen egter radikale individualisme, soos wat die dokument vooropstel, lê gemeenskapsnorme en die individu aan bande. “Die individuele mens is ondenkbaar sonder die gemeenskap. Die gemeenskap word uit gesinne en families opgebou en vorm weer deel van groter gemeenskappe, kultureel en polities. ŉ Ordelike samelewing kan nie sonder gemeenskapsnorme bestaan nie. Nogtans is daar binne enige gemeenskap uitsonderings, of mense wie se persoonlike identiteit nie met die gemeenskapsnorme saamval nie,” sê Boshoff. “In ŉ liefdevolle en funksionele gemeenskap word uitsonderings erken en gerespekteer, maar steeds as uitsonderings beskou. Elke gemeenskaplikheid, van die huwelik tot badkamers by skole, kan nie opnuut gekonseptualiseer word, asof die uitsondering die norm is nie.” Die inhoud van die dokument moet nog aan die onderskeie provinsies gestuur word en volgens Mhlanga sal dit in 2023 oopgestel word vir openbare kommentaar.