PressReader - Die Burger: 2017-11-15 - He­her­voor­stel ‘hou te veel ri­si­ko’s vir e­ko­no­mie in’
He­her­voor­stel ‘hou te veel ri­si­ko’s vir e­ko­no­mie in’
Die Burger - 2017-11-15 - 5 - Su­san Cil liers
As die re­ge­ring pa staan vir stu­den­te wat nie hul stu­die­skuld kan te­rug­be­taal nie, kan dit lei tot die ver­de­re af­gra­de­ring van Suid-A­fri­ka se staat­skuld.
So ’n sce­na­rio sal te veel ri­si­ko’s in­hou, meen Ke­vin Lings, hoof­e­ko­noom van S­tan­lib.
Lings het ge­re­a­geer op die He­her-kom­mis­sie van on­der­soek na ter­si­ê­re on­der­wys en op­lei­ding se aan­be­ve­lings aan pres. Ja­cob Zu­ma oor stu­den­te­fi­nan­sie­ring.
Die kom­mis­sie be­veel aan dat staats­ge­waar­borg­de in­kom­ste­ge­kop­pel­de le­nings by han­dels­ban­ke die na­si­o­na­le fi­nan­si­ë­le hulp­ske­ma vir stu­den­te wat aan u­ni­ver­si­tei­te stu­deer (NSFAS), ver­vang.
Dit be­te­ken die staat sal stu­den­te se stu­die­skuld moet be­taal as hul­le dit nie self kan doen nie.
Lings sê dié voor­stel is pro­ble­ma­ties om­dat die las op die staat groei weens hulp aan staats­be­heer­de or­ga­ni­sa­sies, soos E­s­kom, die Pos­kan­toor en die Suid-A­fri­kaan­se Lug­diens. Die staat bied ook waar­bor­ge vir staats­on­der­ne­mings as hul­le nie hul skuld sou kon delg nie.
“Gra­de­rings­a­gent­skap­pe neem die staat se werk­li­ke skuld én ge­waar­borg­de skuld in ag. S­tu­den­te­skuld kan bin­ne ’n paar jaar tot mil­jar­de ran­de es­ka­leer. Dít, te­sa­me met die staat se werk­li­ke skuld, kan daar­toe lei dat Suid-A­fri­ka se staat­skuld ver­der af­ge­gra­deer word,” het Lings ge­sê.
“Boon­op vol­tooi net 20% van stu­den­te wat by u­ni­ver­si­tei­te in Suid-A­fri­ka in­skryf hul stu­die. Wan­neer stu­den­te op­skop en mis­kien wel werk kry, sal hul in­kom­ste waar­skyn­lik te laag wees om hul skuld te be­taal.”
Die e­ko­noom Mi­ke S­chüs­sler sê ’n meer kre­a­tie­we op­los­sing is no­dig. Hy meen die voor­stel dat die staat borg moet staan vir bank­le­nings be­te­ken bloot dat die staat se fi­nan­sie­ring aan stu­den­te uit­ge­stel word.
“Dit gaan nog uit die staats­kas, en dus met be­las­ting­be­ta­lers­geld, ge­fi­nan­sier word.”
S­tan­dard Bank en Ab­sa het gis­ter ge­sê hul­le be­stu­deer nog die voor­stel­le.
Ke­vin Ling s, hoof e­ko­noom v an S­tan­lib.