winter licks Archives - Molatek
Tag: winter licks
Posted on Wednesday August 29th, 2018 Thursday August 30th, 2018
Lekaanvullings in die wintermaande – Dr. Vlok Ferreira
’n Lekaanvulling in die wintermaande sal die boer op lang termyn help om geld te bespaar én om gesonder diere aan die einde van elke teeltyd te lewer.
Lekaanvullings bied nie net ekonomiese voordele nie, maar dra ook by tot goeie voeding.
Die geld wat in aanvullende voeding belê word, verdien dividende deur verhoogde besettingspersentasies, asook gesonder en swaarder kalwers met speentyd. Verse se besettingspersentasies en die ouderdom met hul eerste kalf hou groot ekonomiese voordele in.
Dit is belangrik dat koeie so gou moontlik dragtig raak. Vir elke siklus van 21 dae wat dit langer duur voordat die koei dragtig is, sal die kalwers met speentyd 15 kg minder weeg. Koeie het dan ook ’n langer hersteltyd voordat hulle weer kalf, wat voordelig is vir liggaamskondisie en melkproduksie ná kalftyd.
In die wintermaande in die somer­reëngebiede is die verteerbaarheid van weidings swak en die proteïeninhoud daarvan is baie laag – 3% in suurveld en 6% in soetveld. Molatek se Kondisielek (reg.nr. V17730, Wet 36 van 1947) is só geformuleer dat verse en eerstekalfkoeie voldoende weiding kan inneem om nie slegs in hul onderhoudsbehoefte te voorsien nie, maar ook groei en kondisie te kan handhaaf.Die doel van ’n winterlek is dat diere minstens 150-200 g proteïen per dag deur middel van die lek inneem. Die inname van baie winterlekke is by jong diere egter te laag om dié doelwit te bereik. Die kombinasie van maklik verteerbare energie in die vorm van melasse met die proteïen om te verseker dat die proteïen doeltreffend deur die mikrobes in die rumen benut kan word. Dit dra ook by tot ’n smaaklike lek wat voldoende inname sal verseker.
’n Winterlek word ook aanbeveel by mieliereste. Tydens veral die eerste twee tot drie weke ná oestyd is ’n redelike hoeveelheid mielies op die land beskikbaar, maar een van die probleme met baie winterlekke is dat die inname daarvan te laag is.
Die smaaklikheid van die winterlek is ’n belangrike voordeel. Dit is noodsaaklik dat die vers en eerstekalfkoei die korrekte kondisie bereik. Dit sal verseker dat sy suksesvol gedek word. Sonder die korrekte kondisie en gewig is dit ’n regstreekse verlies van ’n kalf en die koste om die dier nog ’n jaar op die plaas te moet dra.
Voorkom lae kalfpersentasies by die koeie deur voldoende fosfaat in die somer te gee met Foslek (reg.nr. V16059) of Fosblock (reg.nr. V22502) teen 120-240 g per bees per dag. Verse moet ’n maand voor die res van die kudde reeds by die bulle gesit word sodat hulle ’n langer hersteltyd sal hê voor die tweede dekking. Gee Kondisielek teen 600-800 gper bees per dag in die wintermaande. Innames sal wissel na gelang van die koei se gewig en die hoeveelheid en soort gehalteweiding wat beskikbaar is. Gee Proteïenlek (reg.nr. V16048) teen 400-500 g per bees per dag as onderhoudslek. Meng dit met graan om ’n produksielek te maak. Meng 150 kg Proteïenlek en 100 kg mielies en verskaf 1-1,5 kg per bees per dag.
Voordele van lekaanvullings op droë weidings
Lekaanvullings stimuleer die eetlus van diere sodat hulle meer droë­materiaal inneem.Dit stimuleer die vertering van swak ruvoer en weiding. Die produkte bevat proteïen wat die fermentasieproses deur mikro-organismes in die grootpens aanhelp.Dit bevat nie-proteïen­stikstof. Dit help om die dier se eetlus te verbeter en vervul ’n belangrike funksie om bevrugting te verhoog.Dit verbeter die prestasie van beeste op droë weidings en handhaaf of verbeter liggaamsgewig. Dit lei tot verhoogde kalfpersentasies en korter tussenkalfperiodes, en swaarder speengewigte by die kalwers.Dit het lakserende eienskappe, wat droë galsiek help voorkom.
Nie net hou ’n lekaanvulling ekonomiese voordele vir die boer in nie, maar vanuit ’n voedingsoogpunt vind alle beeste in die wintermaande daarby baat. Foto: Gerrit Bezuidenhout
Dr. Vlok Ferreira is nasionale tegniese bestuurder van herkouers by RCL Foods.
NAVRAE: Molatek se hoofkantoor, tel. 013 791 1036
Klik hier om die oorspronklike Landbouweekblad artikel af te laai.