Filemon, slawerny in Rome en Fenisiese purper kleurstof | Het jy geweet
Die Wagtoring | April 2014
LEES IN Afrikaans Albanees Amharies Arabies Armeens Aymara Azerbeidjans Azerbeidjans (Cyrillies) Bicol Bulgaars Cebuano Chichewa Chitonga Chitumbuka Cibemba Deens Duits Efik Engels Esties Ewe Fins Frans Ga Georgies Grieks Groenlands Guarani Haïtiaanse Kreools Hebreeus Hiligaynon Hongaars Ibo Iloko Indonesies Italiaans Japannees Joroeba Kantonnese Chinees (Tradisioneel) Katalaans Kazaks Kikaonde Kikuyu Kimbundu Kinyarwanda Kirgisies Kirundi Kongo Koreaans Kroaties Lingala Litaus Luganda Luo Maja Maleis Malgassies Maltees Mandarynse Chinees (Tradisioneel) Mandarynse Chinees (Vereenvoudig) Masedonies Mianmees Mongools Nederlands Nepalees Ngabere Noors Nyaneka Nzema Oekraïens Osseties Otetela Pangasinaans Papiamentoe (Aruba) Papiamentoe (Curaçao) Pools Portugees Quechua (Bolivia) Rarotongaans Roemeens Russies Sango Sepedi Serwies Serwies (Romeins) Shona Silozi Singalees Slowaaks Sloweens Spaans Sranantongo Suid-Sotho (Lesotho) Swahili Swahili (Kongo) Sweeds Tagalog Tahitiaans Tataars Thai Tigrinya Tshiluba Tsjeggies Tsonga Tswana Turks Tuvaluaans Twi Umbundu Venda Viëtnamees Xhosa Zulu
Hoe is slawe in die Romeinse wêreld behandel?
Nekband vir ’n Romeinse slaaf
In die Romeinse Ryk was daar baie slawe as gevolg van veroweringsoorloë of ontvoering. Dié wat gevange geneem is, is verkoop en het hulle huise of gesinne gewoonlik nooit weer gesien nie.
Baie slawe het weens hulle werk in die myne gesterf, terwyl die omstandighede van plaasarbeiders en huisslawe beter was. ’n Slaaf is soms gedwing om ’n ysternekband te dra met ’n inskripsie of ’n plaatjie waarop ’n beloning aangebied is vir iemand wat hom aan sy eienaar sou terugbesorg as hy sou wegloop. Slawe wat herhaaldelik probeer ontsnap het, kon op hulle voorkop gebrandmerk word, dikwels met die letter F vir fugitivus (voortvlugtige).
Die Bybelboek Filemon handel oor die wegloperslaaf Onesimus wat deur die apostel Paulus teruggestuur is na sy eienaar, Filemon. Hoewel Filemon die wetlike reg gehad het om Onesimus swaar te straf, het Paulus Filemon gevra om hom ‘vriendelik te ontvang’, op grond van liefde en vriendskap.—Filemon 10, 11, 15-18.
Waarom was eertydse Fenisië beroemd vir sy purper kleurstof?
Fenisië, wat min of meer geleë was waar hedendaagse Libanon is, was bekend vir sy Tiriese purper kleurstof, wat na die stad Tirus vernoem is. Koning Salomo van eertydse Israel het sy tempel versier met “purperrooigekleurde wol” wat deur ’n vakman uit Tirus gemaak is.—2 Kronieke 2:13, 14.
Tiriese purper was destyds die kosbaarste kleurstof wat bestaan het, grotendeels weens al die arbeid wat dit geverg het om dit te vervaardig. Eerstens het vissermanne groot hoeveelhede purperslakke * uit die see gehaal. Tot 12 000 is gebruik om die kleurstof vir ’n enkele kledingstuk te vervaardig. Daarna is hierdie seeslakke uit hulle skulp gehaal sodat hulle kleurkliere verwyder kon word. Kleurstofvervaardigers het sout hierby gevoeg en die mengsel drie dae lank aan die buitelug en die son blootgestel. Die mengsel is dan in ’n toe vat met seewater geplaas en ’n hele paar dae lank geprut.
Die Fenisiërs se handeldrywery en kolonisering het hulle in staat gestel om Tiriese purper honderde jare lank te vervaardig en in die aanvraag daarvoor te voorsien. Relieke van hulle kleurstofvervaardiging is in die omgewing van die Middellandse See en so ver wes as Cádiz, Spanje, gevind.
^ par. 8 Hulle skulpe is tussen vyf en agt sentimeter lank.
Het jy geweet?—April 2014
VOORBLADONDERWERP Moet jy bid?
DIE BYBEL VERANDER LEWENS Hulle het die Bybel gebruik om al my vrae te beantwoord!
Jy kan versoeking weerstaan!
Thomas Emlyn​—Godslasteraar of voorstander van waarheid?
Teks Aflaai-opsies vir publikasies DIE WAGTORING April 2014 | Moet jy bid?
April 2014 | Moet jy bid?
DIE WAGTORING April 2014 | Moet jy bid?
Het jy geweet? – April 2019
Het jy geweet? – Februarie 2019
Het jy geweet? — Oktober 2018
Het jy geweet? — Januarie 2018