'n Resensie is die evaluering van 'n publikasie, diens of maatskappy, soos 'n rolprent ('n fliekresensie), videospeletjie (videospeletjie-resensie), musikale samestelling (musiekresensie) van 'n komposisie of opname, boek (boekresensie); hardeware soos 'n motor, huistoestel of rekenaar; of 'n gebeurtenis of opvoering, soos 'n lewendige musiek konsert, toneelstuk, musiekteater vertoning, dansskou of kunsuitstalling. Benewens 'n kritiese evaluering kan die resensent die werk 'n gradering toeken om die relatiewe meriete aan te dui. Meer informeel kan 'n resensent huidige gebeure, tendense of items in die nuus resenseer. 'n Versameling resensies kan self geresenseer word en dan 'n resensie genoem word. Die New York Review of Books, byvoorbeeld, is 'n versameling resensies oor literatuur, kultuur en aktuele sake. National Review, gestig deur William F. Buckley, Jr. ,  is 'n invloedryke konserwatiewe tydskrif, en Monthly Review is 'n lank bestaande sosialistiese tydskrif.
3 Musiek resensies
3.1 Uitvoering resensies
3.2 Opname resensies
3.3 Resensies van komposisies
4 Film, televisie en video resensies
5 Gekoopte resensies
Gebruikersresensie[wysig | wysig bron]
'n Gebruikersresensie verwys na 'n resensie wat deur 'n gebruiker of verbruiker geskryf is vir 'n produk of diens wat gebaseer is op sy ondervinding as gebruiker van die bepaalde produk. Gewilde bronne vir verbruikersresensies is e-handels webwerwe soos Amazon.com, Zappos of meer onlangs afgelope tyd in die Joga-veld vir skole soos Banjaara Joga en Ayurveda, en sosiale media-webwerwe soos TripAdvisor en Yelp. E-commerce webwerwe het dikwels verbruikersresensies vir produkte en verkopers afsonderlik. Gewoonlik is die resensies vir verbruikers in die vorm van verskeie stellings vergesel van 'n numeriese gradering vir die produk. Hierdie gradering is nuttig vir die voornemende koper om te besluit wat om te koop. 'n Verbruikersresensie van 'n produk verskaf gewoonlik inligting oor hoe goed die produk voldoen aan verwagtinge gebaseer op die spesifikasies wat deur die vervaardiger of verkoper verskaf word. Dit verskaf inligting oor prestasie, betroubaarheid, kwaliteit gebreke, indien enige, en waarde vir geld. Verbruikersresensies, wat ook 'mondelingse mededeling' en 'gebruikersgegenereerde inhoud' genoem word, verskil van 'n bemarkingsgegenereerde resensie in die evaluering vanuit verbruikers- of gebruikersperspektief. Dikwels sluit dit vergelykende evaluerings in van mededingende produkte. Waarnemings kan feitelik sowel as subjektief wees. Verbruikersresensies van verkopers lewer gewoonlik kommentaar op dienslewering, betroubaarheid en eerbaarheid van die verkoper. Gewoonlik lewer dit kommentaar op faktore soos tydigheid van aflewering, verpakking en korrektheid van gelewerde items, verskepingskoste, terugstuur van goedere wat nie aan vereistes voldoen nie, ensovoorts.
Aanlyn verbruikersresensies het 'n belangrike faktor in die reputasie en handelsmerk van 'n besigheid geword as gevolg van die gewildheid van bv TripAdvisor, Yelp, en ander aanlyn resensie webwerwe. 'n Negatiewe resensie kan die reputasie van 'n onderneming skade berokken en dit het aanleiding gegee tot 'n nuwe bedryf van reputasiebestuur waar maatskappye probeer om slegte resensies te verwyder of te verbloem sodat meer gunstige kommentaar gevind kan word wanneer potensiële kliënte kommentaar lewer.
'n Resensie deur 'n deskundige verwys gewoonlik na 'n resensie geskryf deur iemand wat verskeie soortgelyke produkte of dienste getoets het om te identifiseer wat die beste waarde vir geld en die beste kenmerke bied. 'n Voorbeeld hiervan is Amazon Vine. Amazon Vine is 'n program wat bekend gestel is om mede-kliënte te help om ingeligte aankoopbesluite te neem. Hierdie program gebruik kenners slegs op uitnodiging en is ontwerp om resensies te verskaf vir produkverskaffers wat saam met Amazon werk.
'n Soort gebruikersoorsig kan in 'n fisiese vorm wees, soos 'n video wat 'n produk of sagteware resenseer. Dit is algemeen op platforms soos YouTube en Vimeo.
'n Gekoopte resensie is die stelsel waar die skepper (gewoonlik 'n maatskappy) van 'n nuwe produk 'n resensent betaal om hul nuwe produk te resenseer.
Boekresensies[wysig | wysig bron]
'n Boekresensie (of boekverslag) is 'n vorm van kritiese evaluering waarin 'n boek ontleed word gebaseer op inhoud, styl en meriete. Dit word dikwels in tydskrifte, koerante of aanlyn gedoen. Die lengte daarvan kan wissel van 'n enkele paragraaf tot 'n aansienlike artikel. In die geval van poësie of fiksie, of van nie-fiksie waarin die literêre meriete van die werk 'n belangrike element is, sal 'n oorsig gewoonlik die metodes van literêre kritiek gebruik. So 'n resensie bevat dikwels evaluerings van die boek op grond van persoonlike smaak. Resensente in literêre tydskrifte, gebruik dikwels die geleentheid om 'n boekresensie te gebruik om hulle vakkennis ten toon te stel of hul eie idees oor die onderwerp van 'n fiksie- of nie-fiksiewerk te promulgeer. Aan die ander kant van die spektrum lyk sommige boekresensies soos eenvoudige opsommings van die inhoud van die boek. Resensies van nie-fiksie-werke wat bedoel is vir onderrig- of inligtingdoeleindes, kan meer direk fokus op besorgdheid soos praktiese bruikbaarheid en leservriendelikheid.
Musiek resensies[wysig | wysig bron]
Uitvoering resensies[wysig | wysig bron]
Resensies van lewendige musiekoptredes is gewoonlik kort artikels wat lesers inligting gee van die kunstenaars of groepe wat betrokke was en die stukke of liedjies wat uitgevoer is. Die kommentaar wat deur resensente gemaak word, val in twee kategorieë: tegniese kommentaar en subjektiewe / artistieke kommentaar. Die elemente in die "tegniese" kategorie sluit in ritmiese "samebinding", intonasie, foute of verkeerde vertolking, ensovoorts. Hierdie elemente is redelik eksak; 'n pianis wat 'n uitvoering gee, speel óf die regte note op 'n toonlereskaal, óf hy het dit tegnies nie suiwer gespeel nie. Die subjektiewe kommentaar verwys na die resensent se persoonlike smaak. Die balans tussen die verskillende elemente in 'n resensie (inligting oor die kunstenaar of groep, inligting oor die stukke/liedjies, kommentaar oor die tegniese en subjektiewe elemente van die opvoering) hang af van die gehoor waarvoor 'n musiekkritikus skryf. Musiekresensente wat in plaaslike koerante of algemene tydskrifte skryf, kan nie aanvaar dat die lesers vertroud is met musikante en musiekstukke / liedjies nie, dus kan hulle besluit om 'n groot hoeveelheid "agtergrond"-inligting in te sluit.
Opname resensies[wysig | wysig bron]
Musiekkritici en musiekskrywers resenseer ook opnames van musiek, insluitend individuele liedjies, musiekstukke of albums. In die geval van resensering van 'n hele album, sal die resensent nie net die individuele liedjies of stukke beoordeel nie; hulle sal ook beoordeel hoe goed al die liedjies of stukke saamwerk om 'n luisterbare geheel te vorm.
Resensies van komposisies[wysig | wysig bron]
In klassieke musiek kan musiekkritici ook komposisies resenseer, selfs al is die stuk of lied nog nooit uitgevoer nie en bestaan dit slegs op manuskrippapier in 'n notasie. Om 'n komposisie op hierdie wyse te resenseer, sal die kritikus musiekteorievaardighede soos harmoniese analise en tematiese analise gebruik, tesame met hul kennis van komposisionele praktyke.
Film, televisie en video resensies[wysig | wysig bron]
'n Fliekresensie word gedoen deur 'n fliekresensent wat die meriete van een of meer films sal evalueer. Oor die algemeen impliseer die term fliekresensent joernalistieke filmkritiek eerder as akademiese kritiek. Sulke resensies het sedert die begin van die filmbedryf in koerante en tydskrifte verskyn en word nou gepubliseer in algemene belangstellingswebwerwe asook gespesialiseerde film- en filmresensie-webwerwe. Televisie programme en videos word op soortgelyke plekke geresenseer op dieselfde wyse.
Gekoopte resensies[wysig | wysig bron]
'n Resensie word gekoop deur die skepper (gewoonlik 'n maatskappy) van 'n nuwe produk. 'n Resensent word betaal betaal om die nuwe produk te resenseer. Die gebruik kom hoofsaaklik voor in die motor-, film- en sport bedryf. Hierdie tipe resensie is eintlik niks anders as om as om reklame vir die produk te maak nie. Gekoopte resensies is geneig om bevooroordeeld te wees as gevolg van die inligtingswaarde van die resensies. In sommige gevalle kan 'n gekoopte resensie onbevooroordeeld wees, as die persoon wat gehuur word om die resensie te doen, 'n bekende reputasie het vir onafhanklikheid en integriteit. Selfs as 'n "gekoopte resensie" van 'n gerespekteerde kritikus eintlik onbevooroordeeld is, sal die persepsie van potensiële vooroordeel bly, weens die finansiële verhouding tussen die maatskappy en die kritikus.
'n Soortgelyke soort resensie wat bevooroordeeld kan wees, is die sogenaamde "kunsmatige evaluering", 'n beskrywing van 'n produk, film of gebeurtenis wat geskryf is deur 'n simpatieke resensent of deur 'n individu wat 'n verband het met die produk of gebeurtenis, hetsy in terme van 'n werksverhouding of ander bande. Byvoorbeeld, 'n groot media firma wat beide gedrukte media en platemaatskappye besit, mag een van sy werknemers in die gedrukte media opdrag gee om 'n resensie te skryf van 'n album wat deur die firma se platemaatskappy vrygestel word. Alhoewel sommige joernaliste hulle beroem op hulle professionele onbevooroordeeldheid en integriteit en daarop aandring om suiwer feitelike resensies te lewer, is daar joernaliste wat aan druk sal toegee. Hulle sal dan 'n "kunsmatige evaluering" skryf wat die produk slegs positief resenseer en negatiewe tekortkominge uitlaat. Dit lewer dan 'n resensie wat bloot die produk aanprys met misleidende en irrelevante inligting.
Verskeie aanlyn resensie manipulasiestrategieë kom ook voor, soos om vals resensies te skryf en omkoopgeld aan te bied om negatiewe resensies te verwyder. Om oneerlike vrywilligers te vra om misleidende resensies te skryf, neem toe in gewildheid. Samehangend hiermee is die tendens dat meer ontevrede kliënte hulle menings lug as tevrede kliënte. Dus vermeerder besighede hulle resensies wat misleidende inligting bevat.
↑ "William F. Buckley Jr" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Junie 2019. Besoek op 23 April 2015.
↑ "About Monthly Review" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 19 Mei 2020. Besoek op 23 April 2015.
↑ "Amazon.co.uk - Amazon Vine Programme" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 30 April 2020.
Nielsen, S. (2009), " Herziening van gedrukte en elektroniese woordeboeke: 'n teoretiese en praktiese raamwerk ", in S. Nielsen / S. Tarp (eds.): Leksikografie in die 21ste eeu. Amsterdam / Philadelphia: John Benjamins 2009, 23-41.