Ek het vandag die tyding ontvang dat oom Gerrit van Wyk van Sutherland oorlede is. In 2014 het ek hierdie stuk oor hom geskryf.
’n Week gelede het ek met my motorfiets na Sutherland gery. Nadat ek my sak en ryklere in die hotel neergesit het, het ek oor die pad gestap na Huis Jehenco, waar oom Gerrit en sy vrou, Elsa, nou bly.
Hy was effe uit die veld geslaan toe ek onverwags aan die deur klop, maar daar was ’n gemeenskaplike blydskap om mekaar te sien.
Die gesprek handel oor die ou tannie op die hoek wat geval het en ’n heupvervanging moes kry. Alhoewel sy oud was, het sy nog baie aktief gewerk en rondbeweeg, vertel Oom Gerrit.
Oom Gerrit is ’n storieboek, geskryf in die mees kleurvolle taal. En as hy uit sy eie boek voorlees, hoor jy dit in sy growwe stem wat jou laat wonder waarom hy nie op die radio is nie.
(Oom Gerrit het al ’n paar van sy stories neergepen, in ’n boek getiteld Kronieke uit die Koue. Voor hierdie besoek aan Sutherland het ek dit vir die tweede maal gelees.)
Die Van Wyks, skaapboere, het nog altyd hard gewerk en eenvoudig geleef – Palmietfontein het byvoorbeeld al die jare ’n longdrop langs die huis gehad.
“Ou Koos Vlok het gesê as jy in ons wêreld wil oorleef, is daar drie dinge reëls: jy moet nie die Landbouweekblad lees nie, jy moet nie verder as Matjiesfontein gaan nie, en jy moet bereid wees om soos ’n hotnot te leef.”
Ek onthou nog my ontsteltenis toe ek gehoor het Oom Gerrit trek van Palmietfontein na die dorp. Ek het besef dat ek nooit weer saam met hom tot nanag om die Aga-stoof sou sit en na sy komiese vertellings luister nie.
“Toe my pa al ouer was, vra ek eendag of hy nie oorweeg om ouetehuis toe te gaan nie. Hy het dit duidelik gemaak dat hy nie súlke blyplek nodig het nie.
Hy sê ouderdom, gesondheidsprobleme en slegte paaie het hom laat besef dis beter om maar op die dorp te kom bly.
Tydens my besoeke is ’n pers lappie om sy nek gedraai. Later verduidelik hy – die nek is seer. Die dokter sê sy werwels se kussinkies is uitgeslyt.