Die betrokkenheid van kunstenaars in die Groot Oorlog - Die versamelings
Die betrokkenheid van kunstenaars in die Groot Oorlog
Patroller verras deur die kollig.
Die gewonde man.
In die gebombarde stad.
Titel: Patroller verras deur die kollig.
Skrywer: LEMORDANT Jean-Julien (1878 - 1968)
Afmetings: Hoogte 22.2 - Breedte 36
Tegniek en ander aanduidings: Pen, Indië-ink, bruin en swart was met rooi potloodlyne op wit papier
Titel: Die gewonde man.
Afmetings: Hoogte 27.3 - Breedte 36
Tegniek en ander aanduidings: Pen, Indië-ink en swart was op wit papier Geskenk van die kunstenaar, 1957
Titel: In die gebombarde stad.
Tegniek en ander aanduidings: Pen, swart Indiese ink en bruin was Geskenk van die kunstenaar, 1957
Bretons in die oorlog
In Brittanje blyk die menslike verliese van die Groot Oorlog swaarder te gewees het as in die res van die gebied. Hierdie bevolking, sterk landelik, redelik gedissiplineerd en nie baie veeleisend nie, was 'n ideale 'kanonvoer' wat vernuwe is deur 'n hoë geboortesyfer.
Die konflik van 1914 het vir Lemordant die doodsklok gelui van 'n belowende loopbaan terwyl dit die beginpunt was van die mite van die blinde kunstenaar, die held van die nasie wat in sy vlees gewond is. Hierdie besering het hom blind gelaat totdat hy in 1935 weer sig gekry het na 'n ongeluk.
Lemordant, die "Bretonse Goya"
In die ontsettende oorlog wat Lemordant geopenbaar het, oorheers twee temas. Die van die gewondes, verpletter met pyn, van die sterwendes soos in The Wounded Man en van die soldate wat verstom is van vrees, soos Patroller verras deur soeklig. Aan die ander kant was die van die vlugtelinge wat vlug vir die gevegte, bang (In die gebombarde stad). Dit is baie moeilik om hierdie tekeninge presies te dateer.
Lemordant se blindheid bly die groot raaisel in die kunstenaar se lewe. Hy sou sy persoonlike legende rondom hierdie besering, betwis deur militêre dokters, gebou het. Dit is nie vir ons om hierdie delikate debat te besleg nie. Sy oorlogstekeninge is gemaak in 'n tyd toe die kunstenaar amptelik 'n blinde held was, 'n skilder in die duisternis gedompel deur die verskrikkinge van die oorlog. Of hierdie tekeninge ter plaatse deur 'n soldaat, self 'n akteur in die geveg, vasgelê is of lank daarna in 'n sintetiese visie herskep is, sal ons nie seker weet nie. Maar die feit bly staan ​​dat hierdie tekeninge dié is van 'n man wat die emosies en die lyding wat hy vertaal persoonlik in 'n sobere taal van lig en skaduwee voel.
Die diepte van die mensdom dring deur tot hierdie tekeninge. Anekdotiese besonderhede word uitgewis ten gunste van 'n sintetiese voorstelling, wat vertel van swaarkry in swart en wit, deur skrape en skaduwee. Lemordant se visie is wreed. In sy tyd is hy vergelyk met Goya in syne Rampe van die oorlog. Albei het die oorlog getoon sonder daardie heldhaftige masker waarmee dit dikwels bedek word na die einde van die vyandelikhede. 'N Hele pynlike atmosfeer kom na vore uit tonele soos beskryf In die gebombarde stad en Die gewonde man, waar Lemordant met 'n vinnige swart streep weet hoe om die gesigte van sy karakters die masker van lyding te gee. Dood, vrees, geraas, die geur van buskruit, kom uit hierdie donker wassings, soos in die Patroller verras deur soeklig. Hulle kragtige ekspressionisme bring Lemordant ook nader aan die gekwelde kuns van Duitse kunstenaars van die "Neue Sachlichkeit" ("Nuwe Objektiwiteit"), onder wie Otto Dix wat 'n reeks tekeninge aan die hel gewy het wat in die loopgrawe gewoon het. Lemordant word vandag beskou as die grootste Bretonse skilder van die vroeë twintigstee eeu.
Die betrokkenheid van kunstenaars in die konflik
Baie Bretonse kunstenaars het aan die konflik deelgeneem, en sommige het hul lewens daar prysgegee. Ander is ernstig beseer, soos Lemordant. Maar hul bydrae tot die geskiedenis van die Groot Oorlog is ook kunstig. Godet en Lemordant het hul oorlogsjare neergeskryf. Lemordant word 'n visionêr en put universele beelde uit oorlog. Soos dié van Otto Dix in Duitsland (Die Oorlog van die loopgrawe), getuig hierdie tekeninge van 'n katastrofe wat van naderby beleef is, wat 'n artistieke dimensie toevoeg aan die ondergang van Europa in alles wat noodsaaklik was en die onmenslike lyding van mans herdenk. In veral Frankryk het kunstenaars 'n deurslaggewende rol gespeel in die samestelling van die pasifistiese ideologie van die tussenoorlogse periode. Deur sy werke sowel as deur die simboliese betekenis van sy blindheid, is die saak van Lemordant in hierdie opsig besonder belangrik.
Pierre VALLAUD, 14-18, Eerste Wêreldoorlog, volumes I en II, Parys, Fayard, 2004. DAGEN Philippe Die stilte van die skilders Parys, Fayard, 1996 Kollektief Jean-Julien Lemordant , uitstallingskat.Musée des Beaux-Arts de Quimper, 24 April - 30 Oktober 1993.