Gloukoom: Die stil sigdief(Foto: iStock) Dit kom soos die spreekwoordelike dief in die nag – ongesiens en onbehandeld die grootste oorsaak van voorkombare, onomkeerbare blindheid wêreldwyd. Dié sluimerende sondaar? Gloukoom. Wêreldgloukoomweek, wat vanjaar van 6 tot 12 Maart gevier word, is ’n unieke inisiatief wat die soeklig op gloukoom laat val en bewusmaking skep dat die vinnige diagnose en behandeling daarvan onnodige siggestremdheid kan voorkom. Tot 90% van mense in ontwikkelende lande is onbewus daarvan dat hulle dié oogsiekte het. Volgens die Wêreldgloukoomvereniging (WGV) het sowat 78 miljoen mense gloukoom, oftewel een uit elke 200 mense ouer as 40 jaar en een uit elke agt mense ouer as 80 jaar. In Suid-Afrika het ongeveer 5% van mense ouer as 40 jaar gloukoom en 23% van alle mense wat blind is, is weens gloukoom. Die WGV raam dat sowat 112 miljoen mense teen 2040 met gloukoom gediagnoseer sal word. Gloukoom is ʼn oogsiekte wat die optiese senuwee, wat beelde na jou brein stuur, beskadig. Dit veroorsaak geleidelike sigverlies en dit is dikwels eers wanneer die siekte op ʼn gevorderde stadium is dat ’n verlies van visie voorkom. Teen dié tyd is die skade meestal permanent. Die oog is soos ’n ballon en behou sy vorm danksy interne drukking. Dié interne drukking word beheer deur die produksie van ʼn waterige oogvog (aqueous humour) wat deur die oog sirkuleer. Die vloeistof dreineer in die bloedstroom in. Met gloukoom word die uitvloei van dié vloeistof geblokkeer, wat ʼn toename in oogdrukking veroorsaak en uiteindelik die optiese senuwee beskadig. Wanneer die oogdrukking vinnig styg, ervaar ’n mens simptome soos rooi oë, dowwe sig of jy sien ringe, en jy ervaar naarheid, erge hoofpyn of oogpyn. Hoewel die presiese oorsaak van gloukoom soms nie vasgestel kan word nie, kan dit oorerflik wees asook die gevolg van ’n besering aan die oog, erge ooginfeksie, geblokkeerde bloedvate in die oog en inflammatoriese toestande. Dit is skaars, maar oogchirurgie om ’n ander toestand reg te stel, kan dit ook soms veroorsaak. Gloukoom raak gewoonlik albei oë, maar dit kan erger wees in die een oog as die ander. Jy is meer geneig om gloukoom te kry as jy: Om vir gloukoom te toets, is pynloos en baie vinnig, ’n Optometris gebruik ʼn masjien om lug vinnig in die oog te blaas om die intra-okulêre of oogdrukking vas te stel. Sou die optometris ʼn onreëlmatigheid vind, sal jy na ’n oftalmoloog, wat in oog- en visiesorg spesialiseer, verwys word. Die oftalmoloog sal onder meer toets vir skade aan die optiese senuwee, verdikking van die kornea en die verlies van periferale visie. (Foto: iStock) Die meerderheid van gloukoomgevalle kan suksesvol bestuur en beheer word. Behandeling kan die volgende insluit: Hoewel gloukoom nie voorkom kan word nie, kan die vroegtydige diagnose daarvan jou risiko op oogskade en sigverlies beperk. Hierdie stappe kan help om jou visie te beskerm: Bykomende bronne: sags.co.za; webmd; healthline.com; allaboutvision.com; medlineplus.gov