OETSMELTENDE heerlikheid. Só dink die meeste van ons aan sjokolade. Maar wie sal twee kosbare jare van sy lewe weggooi vir net ’n paar blokkies van dié geil bruin genot?
’n "Sjokolis" van iewers in die Suid-Kaap was ’n tyd gelede in die nuus toe hy juis dit gedoen het. Hy is vir twee jaar tronk toe gestuur nadat hy R8 se sjokolade in ’n winkel gesteel en dit onder sy klere versteek het. Die 31-jarige man se talle vorige veroordelings wat met oneerlikheid te doen het, verklaar darem hoekom die landdros hom so kwaai gestraf het.
Maar wat die veroordeelde ook al besiel het (miskien was hy nie werklik sjokolade-behep nie, maar net honger) die feit bly dat hy nie tipies soos ’n man gehandel het nie. Want sjokoliste is feitlik sonder uitsondering vroue, sê wetenskaplikes wat reeds die verskynsel nagevors het.
Maar, voeg hy by, jy hoor feitlik nooit dat mans sê sjokolade laat hulle beter voel nie. By vroue is dit heeltemal anders. "In ’n geweldige aantal gevalle is daar ’n skakel met die gemoedstoestand of menstruele siklus."
’n Bevinding wat ’n tyd gelede opslae gemaak het, is dat daar aktiewe bestanddele in sjokolade is wat dieselfde uitwerking op die brein het as dagga. Dit beteken darem nie dat die lekkerny eters soos daggarook bedwelm nie.
Die chemiese stof anandamied in sjokolade wek ’n soortgelyke gevoel van geluk by gebruikers op, maar sonder die newe-effekte, het navorsers bevind.
Nog ’n teorie is dat sjokolade daardie stof bevat wat deur die brein afgeskei word wanneer ons smoorverlief is. Dit verklaar waarskynlik waarom mans so graag vroue met dié lekkerny bederf.
OF DALK is dit alles net in die gedagtewêreld. Soos een dieetkundige dit stel: "Wanneer jy kramperig en krapperig voel, of sommer terneergedruk, soek jy troos. Jy eet iets wat jy jouself gewoonlik nie veroorloof nie."
Op die koop toe is dit ’n komplekse mengsel van ’n paar honderd geure, in vergelyking met minder as die helfte soveel in byvoorbeeld aarbeie.
Dis dalk hoekom ’n groep vroue in 1684 ter wille van sjokolade gemoor het. Volgens die dagboek van die Engelsman Thomas Cage het die vroue van die Mexikaanse dorpie Chiapa Real die moord op ’n sekere biskop gereël. Dit was nadat hy hulle verbied het om tydens kerkdienste sjokolade te drink.
Leer daarom ’n les oor die nare gevolge van gulsigheid uit die grappie van die kêrel wat ’n drywende bottel ter see gevind het. Toe hy dit oopmaak, kom daar ’n towergees uit wat hom drie wense gee.
Die man vra vir ’n miljoen rand en—woep!—daar lê ’n miljoen rand. Toe vra hy vir ’n duur Duitse motor en—woep!—die duur Duitse motor verskyn hier reg langs hom.
NEE, bog. Só skryf ’n Suid-Afrikaanse vrou, Helen Boardman, wat ’n klomp inligting as lyste saamgegooi het in ’n boek wat sy South Africa’s Top Ten Book noem.
SJOKOLADE is deur die gevierde ontdekkingsreisger Christopher Columbus vir die eerste keer na Europa gebring ná een van sy epiese reise. Die spesifieke brousel wat hy met hom saamgebring het, het om die minste te sê egter nie veel aftrek in die Ou Wêreld gekry nie.
Maar die Spaanse avonturier Hernando Cortez het in 1526, ná sy verowering van Sentraal-Mexiko, die Spaanse koning klaarblyklik baie geïmponeer deur hom ’n koeldrank uit die Nuwe Wêreld aan te bied—’n troebel konkoksie wat xocolatl ("bitter water") genoem is.
Die ryp bone word uit die peule gehaal en ongeveer ’n week lank in hope of kratte gelaat om te gis en tot ligbruin te verkleur, waarna dit in die son uitgesprei word om uit te droog of kunsmatig ontvog word. Hierna gaan die bone na die fabriek vir roostering, die verwydering van die doppe en daarna die maling.
Ryk sogenaamde kokaobotter word in die maalproses met rollers uit die bone gepers, ’n vloeistof in ’n taai-vloeibare toestand, wat by afkoeling verder verdik en dan stol.