Kommunistiese China het genies en nou is ons almal siekFoto: (Chinatopix Via AP) Net soos wat baie lande hulself nou teen die Covid-19-pandemie pantser, is die aantal gevalle in die Chinese stad Wuhan, in die Hubei-provinsie, skynbaar onder beheer. Volgens die owerhede het die virus nou reeds sy hoogtepunt in die Middel Koninkryk bereik en die vordering het aansienlik afgeneem. Nuusberigte blyk dit te bevestig, ofskoon Wuhan steeds op hete kole is en als nie naastenby normaal is nie. Die bereiking van die hoogtepunt is deels die rede hoekom talle Suid-Afrikaners besluit het om in China aan te bly toe die Suid-Afrikaanse regering onlangs sowat 180 mense daar ontruim het. Mense neig om te vergeet dat hierdie virus sy oorsprong in China gehad het (die presiese oorsprong bly ’n raaisel) en ondanks sekere flinke stappe om dit hok te slaan (soos om hospitale op te rig), is China se vername skuldigheid aan die opkoms van hierdie pandemie onteenseglik. Covid-19 het gewys hoe magtig China geword het, maar dit het gelyktydig ook getoon watter bedreiging sy politieke stelsel is. Luidens ’n onlangse verslag deur PricewaterhouseCoopers (PwC) oor Covid-19 en die ekonomiese impak daarvan op Suid-Afrika, was China verantwoordelik vir 9% van globale BBP in 2009, toe varkgriep ’n pandemie geword het. Nou is dit al ’n yslike 17%. Dit is tewens toenemend met die wêreldekonomie verbind deur middel van sy sogenaamde Belt-en-Pad Inisiatief (wat ten doel het om groot dele van Asië en ander ontwikkelende streke deur infrastruktuur aan China te verbind) en bestaande handel. Mense met gesigmaskers loop in die leë strate van Wuhan waar streng noodmaatreëls in plek gestel is. Foto: (Chinatopix via AP) Dié handelsoopheid is nie gevolg deur ’n oper samelewing nie. En daar is geen beter bewys van die mislukking van sy geheimsinnigheid, gesondheidspraktyke en outoritarisme as Covid-19 nie. Afgesien van die duisende sterftes en besmettings in China, gaan die virus minstens nog duisende mense besmet en laat sterf in ander lande. Dit sal stellig China se ekonomiese groei kniehalter, sowel as die wêreldekonomie en feitlik elke ander land se groei pootjie. Pleks daarvan om eerlik en opreg te wees oor wat aan die gang is, het China se Kommunisteparty hardhandig te werk gegaan met diegene wat uitgepraat het. Hierdie gebrek aan deursigtigheid het die siekte toegelaat om binne en buite China te versprei en enorme skade te veroorsaak. Intussen het die Chinese regering die wêreld gepaai en miljoene Chinese aan fel toetsing en kwarantynmaatreëls onderwerp nadat Covid-19 uitgebreek en versprei het – tree dus ferm op teen ’n probleem wat jy self geskep het. Dit was ook die enigste manier hoe China die vloei kon keer en ondanks al die innovasie waarmee hulle so spog, kon hulle nie naby aan die ontwikkeling van ’n entstof kom nie of vasstel waar die virus begin het nie. Amerikaanse wetenskaplikes is nou besig om ’n eksperimentele entstof te toets om die besettingskoers te keer. Die liggaam van ‘n slagoffer van die gevreesde koronavirus word uit ‘n hospitaal Wuhan, China, verwyder. (Foto: Chinatopix via AP) Soos Tom Rogan onlangs in die Washington Examiner geskryf het: “Die Party se antwoord op die epidemie is een van ontkenning en bedrog, gekenmerk deur die verstrooide lyke. Diegene wat alarm gemaak het, is toegesluit en toe aan die dood oorgelaat. En die wêreld, in weerwil van al die ondraaglike stommiteit van baie Westerse skrywers, is die mees basiese inligting oor die uitbreking van die virus ontsê – inligting wat dalk hierdie, wat tans ’n globale pandemie is, kon voorkom het.” In die lig hiervan, is dit gepas om skepties te wees oor die jongste gerusstellings deur die Chinese owerhede dat als onder beheer is. The Economist het onlangs hierdie voorbehoude en vrese perfek opgesom: “President Xi Jinping het, as ’n soort segeronde, Wuhan besoek omdat dit daar is waar die pandemie eerste kop uitgesteek het. En tog duur onsekerheid selfs in China voort, want niemand weet of ’n tweede rondte besmettings op pad is soos die kwarantyn verslap word nie.” Desnieteenstaande het die staatsmedia die regering se hantering van die situasie luidrugtige lof toegeswaai, en terselfdertyd alle blaam na die Weste, en meer bepaald Amerika, verskuif. ‘n Sportsentrum in Wuhan is in ‘n tydelike hospitaal omskep. Foto: (Cheng Min/Xinhua via AP, File) Vir die Chinese leiers is die sterftes in hul land die moeite werd indien die Party en die land se prestige behoue bly. Onder kommunistiese bestelle is mense se lewens afskryfbaar. Individuele en minderheidsregte word afgeskryf ten gunste van die staat se belange en hul verderflike ideologie. Vra maar net die geteikende Oeigoere-gemeenskap en politieke andersdenkendes wat in heropleiding en aanhoudingskampe vergaan. Ons het so gewoond geraak daaraan om aan China te dink as ’n massiewe land met ’n lofwaardige kultuur, dat ons neig om te vergeet dat hul regering ’n onderdrukkende en verfoeilike regime bly. Dus, terwyl heelwat ontwikkelende lande probeer om kommunistiese China na te boots om hul ontwikkelingsdoelwitte te behaal, moet hierdie krisis en China se rol daarin nie vergeet word nie. Dit mag dalk die tweede grootste ekonomie ter wêreld wees, maar dit het hierdie status oor die laaste vier dekades bereik te danke aan kapitalisme en handel, en nieteenstaande hul korrupsie en deurdringende totalitêre politieke praktyke tuis en elders.