Hannie van der Merwe en Catharina Prinsloo – Afrikanergeskiedenis
Hannie van der Merwe en Catharina Prinsloo
Generaal Christiaan de Wet (1854­1922)
(Soos verskyn in Historia Junior, September 1958)
Die smart en lyding wat die Trekkers in Natal moes verduur, en veral die ellende by die aanvalle van die Zoeloes gedurende die nag van 16 en 17 Februarie 1838, sal ons altyd diep ontroer. Die moorde aan Bloukrans, Moordspruit en Boesmansrivier sal in ons geskiedenis nooit vergeet word nie, en die lyding van weerlose vroue en kindertjies sal altyd met die grootste deernis onthou word. Ons wil hier vertel van die lot wat twee vroue getref het, Hannie van der Merwe en Catharina Prinsloo.
Aan die Bloukrans was dit die voornag baie stil. Daar het die waens gestaan van Christiaan de Beer wat net die vorige dag daar aangekom het saam met dié van die Bezuidenhouts. 'n Entjie van hulle af het die waens van die van der Merwes, van Prinsloo en ander Trekkers gestaan. Kort na middernag het die Zoeloes hierdie waens bestorm. Daar was niemand wat die slapende mense kon waarsku nie en baie is in die watente waar hulle geslaap het, doodgesteek. Die aanval was so onverwags en so gou dat die arme mense nie geweet het wat werklik gebeur hei nie. Daar was ook geen vlugkans nie want by al die waens is daar gelyktydig angeval.In hulle verskriklike nood het die vrouens en kinders van die een wa na die ander probeer hardloop. In oom Christiaan de Beer se watent was sy eie mense reeds doodgesteek toe Catharina Prinsloo, die dogter van oom Joachim, saam met ander kinders in die wa vlug. Die Zoeloes steek die arme kinders so vinnig as wat hul invlug. Dan weer steek hulle sommer blindweg deur die seil in die wa sodat daar naderhand 'n hele klomp dooies opmekaar lê. Catharina Prinsloo is gewond nog voor sy die wa bereik het. Sy het egter daarin geslaag om ook in die wa te klim en toe daar 'n hele klomp steke gekry. Sy het naderhand onder die lyke van instormendes gelê en bewusteloos geraak. Teen daglig het sy weer bygekom en gehoor hoe 'n swaar gewonde vrou van koors en dors om water roep. Hierdie vrou was reeds buite haar sinne en het uitgeroep: "Kaffers, hier is nog 'n mens!" Die Zoeloes wat besig was om pad te gee, storm toe weer die wa om die roepende vrou dood te steek. Hulle pluk die voorkis weg en daar val toe 'n hele paar van die lyke van die wa af sodat Catharina se bene uitsteek. In hul soektog na die lewendes steek die Zoeloes sommer links en regs na die lyke. Catharina kry weer 'n steek in die voet. Die skreeuende vrou word toe ook die doodsteek gegee.
Onder die lyke het Catharina Prinsloo met 23 steke gelê totdat die reddingskommando onder Sarel Cilliers en Gert Maritz die middag laat by die waens uitgekom het. Daar kry hulle toe vir Cathaarina wat nog leef. Hulle het haar onder die lyke uitgehaal. 'n Entjie daarvandaan kry die manne toe ook vir Hannie van der Merwe half toe onder die lyke met baie asgaaisteke in haar lyf, maar nog lewendig.