Kamoo o ka Thušago Mogwera yo a Hladilwego | E Ithutwago
Go ka direga gore o tseba motho yo a itšego goba mohlomongwe batho ba mmalwa bao ba hladilwego. Se ke ka gobane tlhalo e atile kudu. Ka mohlala, nyakišišo ya kua Poland e utolotše gore batho ba nywaga e 30 bao ba nago le nywaga ya go tloga go e meraro go ya go e tshelelago ba nyalane, go na le kgonagalo e kgolo ya gore ba hlalane; le gona ga se batho ba nywaga yeo feela bao ba hlalanago.
Ge e le gabotse, pego e tšwago go Institute for Family Policy kua Sepania e re: “Dipalopalo di bontšha gore [kua Yuropa] seripagare sa batho bao ba nyalanago ba tlo hlalana.” Boemo ke bjo bo swanago le dinageng tše dingwe tšeo di hlabologilego.
GO HLAKAHLAKANA MAIKWELONG
Ditlamorago tša tlhalo di akaretša’ng? Moeletši yo mongwe wa manyalo yo a nago le phihlelo wa kua Bohlabela bja Yuropa o itše: “Tlhalo e bea pepeneneng selo seo se bego se šetše se diragetše—e lego tswalano e senyegilego yeo e latelwago ke karogano e kwešago bohloko kudu maikwelong.” O okeditše ka gore: “[Gantši go latela] maikwelo a matla ao a sa laolegego—a bjalo ka pefelo, go itshola, go nyama, go nolega moko le go lewa ke dihlong.” Ka dinako tše dingwe se se dira gore motho a nagane go ipolaya. “Ge tlhalo e šetše e phethilwe kgorong ya tsheko, go thoma mogato o mongwe. Ka ge motho yo a hladilwego a tla be a nolegile moko e bile a ikwa a tlogetšwe a le noši, a ka ipotšiša gore: ‘Ka ge bjale ke hladilwe, ke sa le eng? Ke sa phelela’ng?’”
Ge Ewa a gopola kamoo a ilego a ikwa ka gona nywageng e mmalwa e fetilego, o re: “Ke ile ka ikwa ke lewa ke dihlong kudu ge ka morago ga tlhalo baagišani ba ka le bao ke šomago le bona ba be ba mpitša mohlalwa. Ke be ke befetšwe kudu. Ka ge monna wa ka a be a ntlogetše le bana ba babedi ba banyenyane, ke ile ka swanelwa ke go ba mmago bona le tatago bona.” * Adam, yo a hlanketšego e le mogolo yo a hlomphegago ka nywaga e 12 o re: “Ke lahlegetšwe ke seriti kudu moo ka dinako tše dingwe ke befelwago e bile ke naganago le go ipea lekatana.”
GO KATANA LE GO BOELA SEKENG
Ka ge batho bao ba hladilwego ba tshwenyega ka bokamoso, ba bangwe ba hwetša go le thata go boela sekeng—gaešita le ka morago ga nywaga e mentši ba hladilwe. Ba ka phetha ka gore batho ba bangwe ga ba na taba le bona. Go oketša moo, mongwadi yo mongwe wa ditaba tša manyalo o re: “[Ga bjale ba swanelwa ke go] fetoša mekgwa ya bona gomme ba ithute go lebeletšana ka katlego le mathata ba nnoši.”
Stanisław o gopola ka gore: “Ka morago ga gore re hlalane, yo e bego e le mosadi wa ka o ile a gana ke bona banenyana ba ka ba babedi. Seo se ile sa dira gore ke nagane gore ga go sa na motho yo a nago le taba le nna le gore Jehofa o swanetše go ba a ntahlile. Ke be ke se sa nyaka go phela. Ge nako e dutše e eya, ke ile ka lemoga gore ke be ke fošitše.” Wanda, yo le yena a hladilwego, o ile a tshwenywa ke go se tsebe seo se tlago go direga ka bokamoso bja gagwe. O itše: “Ke be ke kgodišegile gore ka moragonyana, batho—go akaretša le badumedigotee—ba be ba ka se sa ba le taba le nna le bana ba ka. Lega go le bjalo, ga bjale ke kgona go bona kamoo bana babo rena ba ilego ba re thekga ka gona le go nthuša ge ke dutše ke katanela go godiša bana ba ka gore e be barapedi ba Jehofa.”
O ka lemoga go tšwa go seo se boletšwego ka mo godimo gore ba bangwe ba ba le maikwelo a fošagetšego ka morago ga tlhalo. Ba ka thoma go inyatša, ba nagana gore ga se selo e bile ga ba na mohola. Go oketša moo, ba ka ba le pono e fošagetšego ka batho bao ba phelago le bona. Ka baka leo, ba ka thoma go nagana gore ditho tša phuthego ga di na bogwera le kwelobohloko. Lega go le bjalo, phihlelo e swanago le ya Stanisław le ya Wanda di bontšha gore mafelelong batho bao ba hladilwego ba ka lemoga gore bana babo bona le dikgaetšedi ba tloga ba na le taba le bona. Ge e le gabotse, Bakristegotee ba ile ba nea thušo e kgolo kudu, gaešita le ge mathomong bao ba thušwago ba be ba sa lemoge seo.
GO THOMA GO LEWA KE BODUTU LE GO IKWA O SA RATWE
Gopola gore go sa šetšwe maiteko a rena a magolo, ka dinako tše dingwe badumedigotee le rena bao ba hladilwego ba ka ikwa ba lewa ke bodutu. Dikgaetšedi tše di hladilwego di ka nagana gore ke batho ba sego kae feela bao ba nago le taba le tšona. Alicja o dumela ka gore: “Go šetše go fetile nywaga e seswai ke hladilwe. Eupša ka dinako tše dingwe ke sa ikwa ke inyatša. Dinakong tše bjalo, ke na le go ikarola bathong gomme ke lle e le ka baka la go nyama.”
Gaešita le ge maikwelo ao a hlaloswago mo a tlwaelegile bathong bao ba hladilwego, Beibele e eletša gore motho a se ke a ipea lekatana. Go se latele keletšo ye go ka dira gore motho a gane “bohlale ka moka.” (Die. 18:1) Lega go le bjalo, motho yo a lewago ke bodutu o swanetše go kwešiša gore ke gabohlale go phema go dula a nyaka keletšo goba go homotšwa ke motho wa bong bjo bo fapanego le bja gagwe. Ka go re’alo, a ka se ikwe a lekega go ratana le motho yoo.
Badumedigotee le rena bao ba hladilwego ba ka tshwenywa ke maikwelo a hlakahlakanego, go akaretša go tshwenyega ka bokamoso, go lewa ke bodutu goba gaešita le go ikwa ba sa ratwe. Ka go lemoga gore maikwelo a bjalo a atile le gore go thata go a fenya, re swanetše go ekiša Jehofa ka go thekga bana babo rena ba bjalo le dikgaetšedi. (Ps. 55:22; 1 Pet. 5:6, 7) Re ka kgodišega gore ba tla leboga kudu thušo le ge e le efe yeo re ba neago yona. Re kgodišegile gore ba tla hwetša thušo go bagwera ba kgonthe ka phuthegong!—Die. 17:17; 18:24.
Pono e Lekalekanego ka Tlhalo
Rena bahlanka ba Jehofa re tšeela lenyalo godimo kudu. Se ke ka gobane pono ya rena e theilwe go seo Mangwalo a se bolelago. Ka mohlala, go Maleaki 2:16, re bala mantšu a Modimo a kwagalago ao a rego: “[Ke] hloile tlhalo.” Lebaka le nnoši la Mangwalo bakeng sa tlhalo ke ge molekane yo mongwe a wetše boitshwarong bjo bo gobogilego bja botona le botshadi. Ka baka leo, e tla ba phošo e kgolo gore motho a nagane ka tlhalo yeo e sego ya Mangwalo, mohlomongwe a šetše a rulaganya go nyalana le motho yo mongwe.—Gen. 2:22-24; Doit. 5:21; Mat. 19:4-6, 9.
Eupša ge go ka direga gore motho a hlalwe, go etša ka morago ga ge molekane wa motho yo e lego Mokriste a se a botega, bana babo rena le dikgaetšedi ka phuthegong ba a mo thekga. Ba ekiša Jehofa ka go dira sohle seo ba ka se kgonago go thuša baloki bao ka nakwana ba “nyamilego o šoro.”—Ps. 34:15, 18; Jes. 41:10.
O KA THUŠA BJANG?
Na o ka thuša ka go nea thekgo yeo e nyakegago? O ka dira’ng go thuša motho yo a nago le maikwelo a etšago ao go boletšwego ka ona pejana sehlogong se? Ela hloko seo Beibele e se bolelago, gomme o bone kamoo Bakriste ba botegago ba ilego ba thuša ka gona.
Eba motheetši yo a nago le temogo. (Die. 16:20, 23)
O swanetše go kwešiša gore ka morago ga tlhalo, motho a ka fo se nyake go bolela ditaba ka botlalo tšeo di lebišitšego tlhalong. Le gona, motho yoo o swanetše go kwešiša gore go ntšha pefelo ya gagwe go ka fo se thuše ka selo le gona go ka se mo dire gore a se sa tshwenyega. (Die. 12:25; Baroma 12:15) Michał, yo a ilego a thuša Adam yoo go boletšwego ka yena pejana, o re go a kgonega go ba motheetši yo a nago le kwelobohloko le temogo ntle le gore o kwe ditaba ka botlalo. O re: “Ke ile ka leka go thuša Adam go bona gore ge a ikwa a nolegile moko gomme a imelwa ke maikwelo a fošagetšego, ka go se lemoge a ka mpotša selo seo a ka tlago a itsholela sona.” Ka gona Michał o ile a botša Adam gore o be a sa nyake go tseba ditaba ka botlalo. Lega go le bjalo, o ile a mo theetša bjalo ka mogwera wa paale. Pele le ka morago ga diboka tša Bokriste, re ka kgothatša kudu bana babo rena bao ka go bolela mantšu a bonolo a go swana le gore: “Bophelo bo ya bjang? Ke a bona gore ga go bonolo. Tseba gore ke na le wena.”
Bontšha kgahlego. (Bafil. 2:4)
Mirosław o gopola ka gore: “Nna le mosadi wa ka re beetše nako ka thoko gore re thuše kgaetšedi yo a hladilwego. Ka mohlala, re ile ra lokiša mojako wa ntlo ya gagwe. Le gona re ile ra mo felegetša ngakeng.” Dilo tšeo di ka bonagala e se selo; lega go le bjalo di ile tša thuša kudu. Kgaetšedi yo banyalani ba ba mo thušitšego o ile a boela sekeng ganyenyane-ganyenyane. Go oketša moo, ka morago o ile a thoma go bula madibogo gomme morwedi wa gagwe wa nywaga e 11 a kolobetšwa.
Kgonthišetša motho yo a hladilwego gore Jehofa o kwešiša boemo bja gagwe.
Ge e ba motho yo a itšego a inyatša, o ka mo kgonthišetša gore Modimo o tšeela godimo yo mongwe le yo mongwe wa bahlanka ba gagwe. Ruri re “bohlokwa go feta dithaga tše dintši”; re kgethegile e bile re bohlokwa kudu mahlong a gagwe. (Mat. 10:29-31) “Jehofa ke mohlahlobi wa dipelo” gomme o kgona go kwešiša bao ba hladilwego. Le ka mohla a ka se lahle le ge e le mang wa bahlanka ba gagwe ba botegago. (Die. 17:3; Ps. 145:18; Baheb. 13:5) Ka gona ge o dutše o bontšha motho yo a hladilwego gore o na le taba le yena, mo kgonthišetše gore Modimo o tšeela godimo tsela yeo a ratago therešo ka yona le maiteko a gagwe a go thekga borapedi bja therešo.—Bafil. 2:29.
Kgothaletša motho yo a hladilwego gore a kgomarele phuthego.
Batho ba bangwe ge ba hlakahlakane maikwelong, ba thatafalelwa ke go ya dibokeng. Eupša diboka tše ke tša go re matlafatša le go re kgothatša—di a re “aga.” (1 Bakor. 14:26; Ps. 122:1) Tabeng ye, go bohlokwa kudu gore bagolo ba gate mogato wa pele. Wanda yo go boletšwego ka yena pejana o gopola ka gore: “Re ka se tsoge re lebetše tlhokomelo ya bona e lerato.”
Kgothaletša motho yo a hladilwego go matlafatša tswalano ya gagwe le Modimo ka thapelo, thuto ya motho ka noši le ka go naganišiša. (Jak. 4:8)
Le ge Jehofa e le Ramatlaohle e bile a dula legodimong, o šetša motho “yo a hlakišwago, a nyamilego moyeng, e bile a tšhoga lentšu la [Gagwe].” Kgonthišetša motho yo a hladilwego ka taba yeo, gomme o gatelele kamoo yo mongwe le yo mongwe wa rena a thušwago ke go batamela kgauswi le Modimo ka thapelo le ka thuto ya motho ka noši.—Jes. 66:2.
Mo kgopele gore le šome gotee tšhemong goba go lokišetša diboka gotee.
Se se tla thuša Mokriste yo a hladilwego go ikwa a se sa inyatša ge a tšwela pele ka bophelo. Marta, yo a ilego a thekga kgaetšedi yo a fišegago yo a ilego a kwa bohloko kudu ka morago ga gore a hlalwe, o re: “Ka mehla re šoma gotee bodireding. Re a thaba ge re bona gore re fihleletše dipakane tšeo re ipeetšego tšona. Ka dinako tše dingwe re lokišetša diboka gotee ke moka ka morago ra ikapeela dijonyana tše bose.”