Ons praat oor kruisteling: Boer ’n wenpad oop met Tuli-beeste - ProAgri
by Spesialisskrywer 12th April 2017, 8:37 pm 540 Views Comments Off on Ons praat oor kruisteling: Boer ’n wenpad oop met Tuli-beeste
’n Oorvloed van heerlike, smaaklike, gesonde, winsgewende vleis en boerdery sonder sukkel of probleme – elke Tuli-boer weet dit is wat dié goed aangepaste ras vir jou beteken. Suiwer Tuli-beeste gee jou min moeite, maar baie wins en baie plesier.
Maar as jy as kommersiële boer regtig wil geld maak, benut jy die unieke kruisteeltvoordele wat Tuli jou bied.
Wanneer ons van kruisteling in Suid-Afrika praat, is daar ’n groot persentasie boere wat dink dit gaan oor terminale kruising waar al die nageslag verkoop word. Kruisteling gaan egter nie net oor beter en bemarkbare speenkalwers nie, maar oor baie meer. ’n Baie groot voordeel van Tulibeeste is dat hulle ’n klas van hulle eie is: Hulle is nie regtig bos taurus of bos indicus nie, sê Alwyn Marx, daarom het jy die voordeel van basterkrag in kruisteelt met albei groepe.
En as jy ’n kruisras het tussen bos taurus en bos indicus, soos ’n Simbra of ’n Braford, kry jy weer ’n keer volle basterkrag as jy hom of haar met ’n Tuli kruis. Tuli-beeste is dus die bruikbaarste keuse vir kruisteelt. Dave Mullins van Graaff-Reinet en sy pa, Arthur, het Nguni-beeste se speengewig met 32 kg per kalf opgestoot deur Tuli-bulle te gebruik. Tuli-kruisings met bos indicus is dus net so lonend.
Dries Wiese van Loxton, wat eintlik uitsluitlik skaapwêreld is, het verskillende soorte bulle op 120 koeie van verskillende soorte probeer en hy verklaar dat Tuli loshande die beste resultate gelewer het. Die poenskop is sterk oorerflik by Tuli-beeste, wat horingknippery grootliks uitskakel om die boer se sake nog makliker te maak. In navorsing wat oor ’n tydperk van 30 jaar in die VSA gedoen is, het die Tuli heel bo uitgekom as beste keuse vir kruisteling met alle Europese en Britse rasse. Van die genetiese eienskappe wat oorgedra word, is verbeterde aanpasbaarheid, verhoging in siekteweerstand, maklike kalwing, vroeë geslagsrypheid, laer vrektes en die vermoë om selfs in moeilike omstandighede goed te presteer.
Die grootste bate van die Tuli is seker om weiveld optimaal te kan benut. Hulle het die vermoë om baie vinnig na ’n droogte of winter te herstel. Dit gee die Tuli die vermoë om hoë gehalte vleis van natuurlike weiding af te produseer. Die vleisgehalte is in die VSA getoets en daar is dit bewys dat die Tuli se vleis baie goed met die Black Angus vergelyk, wat bekend staan as die ras met die sagste vleis.
Die Tuli is minder vatbaar vir bosluissiektes as die Europese rasse. Dit het tot gevolg dat ’n Tuli of Tuli-kruising beter presteer op weiveld waar siektes soos rooiwater, hartswater en galsiekte algemeen voorkom. Goeie lewenskragtigheid van kalwers en die langlewendheid van Tuli-koeie het tot gevolg dat ’n Tuli-kudde se vervanging baie laag is. Net die beste verse kan uitgesoek en vir teling gehou word.
Tuli as moederlyn
In Australië, Argentië en gedeeltes van Amerika word spesifieke kruisings beplan vir moederlyne om kalwers groot te maak. Argentynse navorsing kyk na die San Ignacio: 3/8 Tuli, 5/8 Hereford-Rooi Angus-Simmentaller of 4/8 Tuli, 2/8 Brangus, 2/8 Braford. In Texas word Tuli’s en Angusse gekruis en in Australië is die kombinasie 3/8 Korthoring, 2/8 Tuli, 2/8 Rooi Angus, 1/8 Brahman of ¼ Murray Brahman.
Met beplande kruisteling kan baie ander ekonomies belangrike eienskappe in ’n kudde oorgedra word. Van die programme is al so gevorderd dat hulle verskillende persentasiesamestellings vir die verskillende streke van die land gebruik! In dié gevalle lê die grootste waarde in die vroulike diere en nie in die bulkalwers wat mark toe gelaai word nie.
Sou jy Tuli as moederlyn gebruik, kan jy benewens die genetiese voordele ook die voordele geniet van al die waardevolle maklik-boer voordele wat die Tuli as moeder bied:
Vrugbaarheid: Elke Tuli-boer is dit eens dat dit glad nie moeilik is om Tuli-verse en -koeie te beset nie. Hulle het ’n kort tussenkalfperiode en slaan nie sommer oor nie. Navorsing het bewys dat Tuli-koeie minder hormone tydens laktasie afskei, wat tot gevolg het dat die diere beter herbeset raak. Die Tuli-kuddes wat by Stamboek deelneem se gemiddelde TKP is tans 409 dae, selfs deur die landwye droogte van 2015/2016. Tuli-verse is reeds op ‘n vroeë ouderdom geslagryp. Met behulp van kruisteling kan baie van die swaarder en later geslagryp tipes baat vind. Ook kuddes wat sukkel met herkonsepsie kan groot baat vind deur sulke kruiskoeie as moederlyn te gebruik.
Maklike kalwing: Die Tuli-ras het klein kalfies met geboorte en die gebruik van Tuli-bulle om ander verse vir die eerste keer te laat kalf, kan baie gemoedsrus vir die boer bied met die minimum verliese. Tuli-koeie se maklike kalwing kan ook toegeskryf word aan die effense hangkruis wat die koeie het. Dit is uiters selde nodig om ’n Tuli se kalf uit te trek. Mooi uiers en goeie melkproduksie sorg dat die kalf vinnig en gesond groei. Kuddes wat sukkel om kalwers groot te kry of selfs verliese het as gevolg van swak uierontwikkeling kan beslis baat vind by die gebruik van ’n Tuli-bul om vervangingsverse te teel. Die oorerflikheid is redelik hoog en uiers kan binne een geslag baie verbeter.
Goeie moederseienskappe: ’n Tuli sorg baie goed vir haar kalf en verdedig hom doeltreffend teen roofdiere.
Maklike hantering: Met die kalm geaardheid en maklike hantering van Tuli-koeie en -verse is jou hele boerdery ’n winsgewende plesier.
Laat Tuli ook jou beesboerdery oor die wenstreep dra. Praat vandag met die Tuli-telersgenootskap by 051-410-0985. Besoek ook www.tulicattle.co.za.
Tuli x Drakensberger
Tuli F2 Nguni
62% Tuli 38% Simmentaler
50% Tuli 25% Simmentaler 25% Rooi Angus
Ons praat oor kruisteling: Die ekonomiese waarde van Bonsmaras
Previous article NMR maak veehantering kinderspeletjies
Next article ’n Regophakkige bees sal nie die paal haal nie
’n Regophakkige bees sal nie die paal haal nie