Snelle veeverbetering is skans teen eise van Karoo - KLK
Snelle veeverbetering is skans teen eise van Karoo
In die ongenaakbare Karoo is vertikale uitbreiding en optimale veldverbetering twee onmisbare stappe om winsgewender te wees.
Die pas bekroonde Noord-Kaapse Jongboer van die Jaar, mnr. Van Zyl Naudé, het die beginsel van saam met die natuur boer tot 'n fyn kuns ontwikkel.
Danksy die snelle genetiese vordering in sy Geelbek- Merinokkudde en 'n waterdigte veldherstelplan ontsluit Naudé die streek se kosmandjie op sy plaas Niekerksfontein naby Richmond. Die plaas van meer as 10 000 ha met natuurlike bossie- en grasveld is aan die rand van die Bo-Karoo geleë, digby die Sneeuberge.
Naudé boer met die inheemse Drakensberger om die bergveld van sowat 1 600 m tot 2 000 m bo seespieël beter te benut. "Die Drakensberger het meer geharde kloue om die kliprante aan te durf en met sy swart vel kan dié ras ook uiterste toestande beter weerstaan."
Die koeie se dektyd strek van middel Desember tot middel Maart. Verse word twee maande voor die koeie gedek om die verse, nadat hulle die eerste keer gekalf het, genoeg tyd te gee om weer beset te raak.
Die kalwers word vroeg in Mei gespeen sodat die koeie die winter droog kan deurgaan en in 'n goeie kondisie kan wees wanneer hulle in die lente kalf. Die speenkalwers word enige tyd van Mei tot Augustus bemark.
Die lamtye vir sy kommersiële Geelbek- Merinokudde is twee keer per jaar in April en Augustus. Elke agt maande word hulle geskeer. Wanneer hy hamels aanhou, word hulle tot op sestand (B-graad) afgerond, geskeer en bemark.
Naudé het sowat twee jaar gelede sy hamelboerdery gestaak ten gunste van produktiewer ooie wat die veld beter benut. "As jy hamels wil aanhou, moet jy genoeg veld hê vir hul uitsluitlike gebruik, anders ly jou veldbestuur daaronder."
Naudé se benadering met sy kampstelsel is om die balans tussen veldverbetering, die produksie en die reproduksie van sy vee te handhaaf. Hy volg die afgelope dekade 'n program om die plaas se oorspronklike kampe in sinvolle, kleiner eenhede van sowat 50 ha tot 140 ha (na gelang van die topografie) met behulp van 'n geëlektrifiseerde liggewig-heining te verdeel.
Die elektrifisering van lammerkampe teen skadelike diere is een van die stappe om die boerdery se lampersentasie te verhoog.
Die benutting van dié binneheinings bespaar geld, aangesien baie minder materiaal as in die geval van tradisionele veeheinings gebruik word. Die elektrifiseringseenheid is in 'n pasgemaakte omhulsel ingebou wat van kamp tot kamp verskuif kan word en met sonkrag werk.
FALKIRK-INDEKS GROOT HULP
Hy is een van die aanhangers van die Falkirk-indeks wat deur mnr. Ian Walsh van Nieu-Seeland bedryf word. Daarvolgens word ramme se oogspier gemeet om hul vleisgehalte en vetverspreiding te bepaal. Walsh doen self die meting op sy besoeke aan Suid-Afrika, werk die indekse uit en e-pos dit dan terug. Hy besoek Naudé jaarliks. "Dié ekstra inligting help baie in teelprogramme en sal in die toekoms ál belangriker word. Ingevolge die indeks skakel ek die geneties minderwaardige skape in my kudde uit."
BESPROEI UIT FONTEIN
Naudé het aangeplante weiding op 6,5 ha wat hoofsaaklik gebruik word vir die versorging van die ooie met meerlinge nadat hulle in Augustus en in April gelam het, en word uit 'n standhoudende fontein besproei. Die fontein lewer sowat 3 300 liter per uur wat in 'n fonteindam opgevang word. Sowat 11 000 liter per uur is vir besproeiing beskikbaar. Die stelsel bestaan uit permanente spuite wat deur elektroniese krane oop- en toegemaak word. Lusern word op 4,5 ha in die veld met behulp van drupbesproeiing verbou vir die produksie van bale. Die drupperstelsel bespaar water deurdat water regstreeks op die wortelsone geplaas word.
STUDIEGROEP 'N BAROMETER
Naudé is by die studiegroep van die Nasionale Wolkwekersvereniging (NWKV) in sy omgewing betrokke en gebruik dit as barometer van sy vordering op die plaas. Een van die swakhede in sy mondering waarvan hy deur die NWKV-data bewus gemaak is, is 'n ondergemiddelde handelsinkomste.
Hy kon dit egter regstel deur bykomende waardetoevoeging, soos om ietwat swaarder afgeronde lammers, stoorlammers of vleiskalwers te bemark om die beste prys op 'n gegewe tyd te kry.
Klik HIER om meer te lees meer oor Van Zyl Naudé.
PreviousPrevious post:Save the sheep project assists drought-stricken farmersNextNext post:New strategy needed to tackle stock theft scourge