NG Gemeente Herbertsdale – Gemeentegeskiedenisargief
Die NG kerk op Herbertsdale. Foto: Okkie Stander
Herbertsdale en omgewing
H.S. Pretorius (1913-1919)
Die NG Gemeente Herbertsdale is ’n klein gemeente met sy middelpunt op die dorpie Herbertsdale, sowat 50 km noordwes van Mosselbaai in die suide van die Wes-Kaap. Die gemeente het in 2017 149 belydende en 25 dooplidmate gehad.
Die dorpie Herbertsdale is geleë in die natuurskone dal van die Langtourivier. Oorspronklik was dit ’n Lutherse sendingstasie, maar in 1913 is hier ’n NG gemeente gestig wat van Mosselbaai afgesny is. Ds. H.S. Pretorius, destyds hulpprediker van Mosselbaai, het hom die beroep na die nuut gestigte gemeente laat welgeval. Heg en stewig is die fondament deur die eerste leraar en sy gade gelê.
Gedurende die Eerste Wêreldoorlog het die Duitse sendingstasies maar swaargekry, en die hoofde van die Lutherse Sending in Suid-Afrika is verplig om ’n deel van hul vaste eiendom te verkoop om so die broodnodige geld tot die instandhouding van die werk te bekom. Die NG gemeente hier ter plaatse het heelwat eiendom, insluitende die sendingpastorie, aangekoop.
Ds. H.S. Pretorius het in April 1919 ’n beroep na Aurora aanvaar. Hy is deur ds. F.H. Badenhorst opgevolg. Hier was ’n man van durf en daad, wat nie aan homself gedink het nie; as hy ’n saak moes deurdryf, kon niks en niemand hom keer nie. Met hom as lid van die dorpsraad, het apartheid reeds toe in Herbertsdale ’n werklikheid geword.
In 1927 kom ds. P.T. Stroebel na Herbertsdale. Hierdie “geniale en liefdevolle dienskneg van die Heer” en sy eerste eggenote is albei te Herbertsdale begrawe. Hy was voorheen van 1911 af leraar van die NG Gemeente Komga.
Ná hy van sy legitimasie in 1902 tot 1904 as hulpleraar diens doen in die NG Gemeente George, aanvaar hy in 1904 die beroep na die NG Gemeente Griekwastad, waar hy bly tot in 1911. Op Griekwastad was hy die konsulent van die in 1909 gestigte dogtergemeente Deben en het gereeld die sowat 170 km daarheen met kar en perde afgelê om die kerklike voorregte na lidmate in dié deel van die Kalahari te bring. Hy is in 1900 gelegitimeer en sterf in die amp op Herbertsdale op 5 Januarie 1938.
Ds. J.W. Coetzee het ds. Stroebel hier opgevolg. Hy en sy gade was ’n hardwerkende paar, en het hierdie gemeente geleer om te werk vir hulle Heer en hulself in te span. Van Loeriesfontein het ds. en mev. H.A. Albertyn gekom om die leë plekke op te vul. Byna vyf jaar lank het hulle hier gearbei.
Ds. J.D.W. Strydom en sy gade het van Nieu-Bethesda gekom om hul werk hier te kom voortsit. Al dadelik het hierdie wakker dienskneg van die Heer gesien wat Herbertsdale broodnodig het. Eers is ’n groot en moderne Goeie Hoop-losieshuis aangepak. ’n Vorige leraar, ds. J.W. Coetzee, het reeds begin met die stigting van ’n kerkboufonds. Ds. Strydom het hierdie werk voortgesit en die gemeente kon in 1952 met die bou van ’n nuwe kerk begin.
Tydens die Pinksterdienste van 1951 is die gemeente ryklik geseënd. Byna elke aand was die kerkgebou stampvol; ’n nuwe lig het vir die gemeente opgegaan en baie harte het oopgegaan. Ds. Strydom het hier gebly tot sy aftrede in 1961. (Geskryf deur Morne van Rooyen)
Hendrik Stefanus Pretorius, 8 Mrt. 1914 – 1919
Frans Hendrik Badenhorst, 27 Sept. 1919 – 1927
Petrus Truter Stroebel, 14 Mei 1927 – 5 Jan. 1938 (oorlede)
Johannes Willem van Niekerk Coetzee, 20 Jul. 1938 – 1943
Hendrik Adam Albertyn, 26 Feb. 1944 – 1948
Johan Daniël Wilhelm Strydom, 12 Jun. 1948 – 1961