PressReader - Baba & Kleuter: 2017-01-01 - SLAAP SLEG NA VA­KAN­SIE
SLAAP SLEG NA VA­KAN­SIE
Ons het van die be­gin af ’n goeie slaap­tyd­roe­ti­ne ge­volg en van vier maan­de af streng daar­by ge­hou. As ge­volg daar­van was my ba­ba al­tyd ’n baie goeie sla­per. Maar toe sy so­wat 10 maan­de oud was, het ons va­kan­sie gaan hou. Wat ’n nag­mer­rie. Die vreem­de om­ge­wing het dit on­moont­lik ge­maak om ons roe­ti­ne vol te hou. Ons het ’n ho­tel­ka­mer met ons ba­ba ge­deel en die weer was ook heel­te­mal an­ders – baie warm en be­dom­pig. Al wat ge­werk het, was om haar by ons te laat slaap, an­ders sou die va­kan­sie hel ge­wees het. Ons is nou ’n maand te­rug by die huis, maar sy wei­er om haar ou roe­ti­ne te volg. Wat kan ons doen?
PE­TRO T­HAMM ANT­WOORD:
Ek het al ag­ter­ge­kom dat slaap­ge­woon­tes baie meer met ’n ba­ba se per­soon­lik­heid te doen het as met dit waar­aan hul­le ge­woond is. Par­ty ou­ers is bang om ’n ba­ba te ge­woond te maak aan ’n se­ke­re roe­ti­ne of om­ge­wing om­dat hul­le dink dit sal ver­oor­saak dat ’n ba­ba glad nie op ’n an­der plek sal slaap nie. Dit is baie nor­maal dat ba­bas die eer­ste paar aan­de van ’n va­kan­sie nie lek­ker slaap nie, ve­ral as hul­le ’n sen­si­tie­we per­soon­lik­heid het.
Die bes­te ding wat jy kan doen is om die aan­de so kon­se­kwent moont­lik te han­teer. Pro­beer ook om die huis­om­ge­wing na te boots. As die ba­ba tuis in sy eie ka­mer slaap, moet jy pro­beer om ’n soort­ge­ly­ke om­ge­wing met va­kan­sie te skep – al be­te­ken dit jou ba­ba moet in die badkamer ge­mak­lik ge­maak word. Neem kom­ber­
sies, wit­ge­raas en e­nig­iets wat be­kend is ook saam.
Jy moet re­a­lis­tie­se ver­wag­tin­ge hê: As jy ge­du­ren­de die dag be­sig is, slaap jou klein­ding dalk nie ge­noeg nie en word sy meer as ge­woon­lik ge­sti­mu­leer. Dit kan ook die na­groe­ti­ne be­ïn­vloed; hou dus in die va­kan­sie ook by ’n soort roe­ti­ne.
Soms kan ’n mens eg­ter nie an­ders as om af te wyk nie, en as jul­le al­mal lek­ker­der va­kan­sie kon hou om­dat jul klein­ding saam met jul­le in die bed ge­slaap het, was dit die reg­te ding om te doen.
Maar nou is jou ba­ba aan iets an­ders ge­woond en sal sy nie van­self weer in haar ou roe­ti­ne kom nie. Hou dus baie streng by laas­ge­noem­de, al pro­tes­teer sy. Dit kan ’n ruk duur, selfs ’n week of twee, maar uit­ein­de­lik be­hoort sa­ke na nor­maal te­rug te keer.
Die En­gel­se woord croup het ont­staan uit ’n ou S­kot­se woord roup wat be­te­ken om met ’n hees stem uit te roep. Kroep word ver­oor­saak deur ’n vi­rus­in­fek­sie wat die boon­ste lug­weg­stel­sel aan­tas. Die in­fek­sie laat die boon­ste lug­weë ont­steek en swel, wat die vloei van lug kan be­lem­mer.
Die erns hang af van hoe erg die swelling in ver­hou­ding met die deur­snee van die lug­weg is.
Kin­ders tus­sen ses maan­de en vyf jaar is die mees­te tot kroep ge­neig om­dat hul lug­weg nog taam­lik nou is. Jon­ger ba­bas kan ook kroep kry, maar hul simp­to­me is min­der om­dat jou teen­lig­gaam­pies hul­le nog be­skerm en om­dat hul lug­weg nie so kwaai swel nie.
Kroep word ge­woon­lik voor­af­ge­gaan deur ver­kou­e­simp­to­me en soms ’n ef­fen­se koors. Dit word in wis­se­len­de gra­de ge­volg deur ’n hees stem, blaf­fen­de hoes en stri­dor, wat as ’n hyg­ge­luid ty­dens in­a­se­ming be­skryf kan word.
’n Klein per­sen­ta­sie kin­ders kry snags her­haal­de, spas­mo­die­se kroep (hoes­spas­mas) son­der dat hul­le voor­af ’n vi­rus­in­fek­sie ge­had het. Dis ge­woon­lik om­dat die lug­weg ge­swel het son­der dat daar ’n on­ste­king was, en dit kan weens ’n al­ler­gie wees.
Kroep word hoof­saak­lik deur die pa­rain­flu­en­sa-groep vi­rus­se ver­oor­saak, maar daar is ’n groot groep an­der vi­rus­se wat dit ook kan ver­oor­saak.
Seun­tjies is meer ge­neig tot kroep en stu­dies wys dat om­trent vyf per­sent van kin­ders meer as een kroep-aan­val sal hê.
In teen­stel­ling met kroep behels bron­gi­o­li­tis dat die klein­ste on­der­ste lug­weë van die lon­ge deur ’n vi­rus aan­ge­tas word, en jou kind se bor­sie sal fluit wan­neer hy uit­a­sem.
Hoe­wel se­ke­re vi­rus­groe­pe so­wel kroep- as bron­gi­o­li­tis-simp­to­me kan ver­oor­saak, is daar nie ’n ver­band tus­sen vroeë bron­gi­o­li­tis en la­te­re kroep nie.