Die uitdagings wat voorlê in 2020 - Solidariteit WêreldSolidariteit Wêreld
Tuis › Nuuskantoor › Die uitdagings wat voorlê in 2020
Die uitdagings wat voorlê in 2020
Donderdag | 09 Januarie | 2020
Volgens Gideon du Plessis, hoofsekretaris van Solidariteit gaan 2020 ’n uitdagende jaar vir arbeidsverhoudinge wees. Met talle arbeidskwessies wat tans op die tafel is, is Solidariteit soos altyd gereed om sy lede by te staan. Dit is vir Solidariteit van kritieke belang om vir sy lede werksekerheid te bied en waar dit moontlik is, te verhoed dat afleggings plaasvind.
Wat hou 2020 in vir Suid-Afrikaanse arbeidsverhoudinge?
Die SAL het einde verlede jaar ’n resolusie aanvaar om die SAL vrywillig in sakeredding te plaas. Dit het gevolg nadat Solidariteit ’n versoek aan die hooggeregshof gerig het om die SAL in sakeredding te plaas. Dit beteken egter dat die SAL en Eskom die eerste helfte van die jaar verseker ’n brandpunt gaan wees en iets is wat Suid-Afrikaners sal wil dophou.
Du Plessis sê ook dat benewens sy verwagting dat Numsa by die SAL enige vorm van privatisering sal teenstaan, gaan die groot uitdaging vir al die betrokke vakbonde wees om eerder die topbestuursposte te snoei en aan die werknemers op laer posvlakke werksekerheid te bied. Hierdie kwessie gaan die praktisyns uitdaag, want volhoubaarheid beteken juis om alle oortollige poste te verminder om so werksekerheid op die langtermyn te bewerkstellig.
Eskom se herstruktureringsplan behoort nou meer duidelikheid te gee oor wat die veelbesproke ontbondelingsproses gaan behels. Dit word weereens verwag dat enige sprake van privatisering of personeelvermindering ernstig deur die NUM en die metaalwerkersvakbond Numsa teengestaan sal word.
“Wat ander substantiewe afleggings betref, gaan ArcelorMittal Suid-Afrika (Amsa) werknemers in onsekerheid hou met die voortsetting van die afleggingsprosesse wat in 2019 begin het. Saldanha-Staal se sluiting behoort in Februarie gefinaliseer te wees. 565 permanente werknemers en 1 500 kontrakteurs word daardeur geraak,” het Gideon du Plessis, hoofsekretaris van Solidariteit gesê.
Du Plessis noem ook dat daar ’n verwagting is dat ’n afleggingskennisgewing vroeg vanjaar by Amsa se Newcastle aanleg uitgereik kan word – kort op die hakke van die onlangse afleggingsprosesse by sy Vanderbijlpark- en Vereeniging-aanleg. Volgens du Plessis sal dit ook nie ’n verrassing wees indien afleggings plaasvind by private maatskappye soos Tiger Brands, Sasol en vele ander marginale myne nie. Verder is staatsentiteite soos PetroSA, Prasa en Transnet ook kandidate vir afleggingsprosesse in 2020.
Weens die stand van die Suid-Afrikaanse ekonomie en die Eskom-faktor behoort salarisverhogings in 2020 oorwegend inflasieverwant te wees, wat dit vir vakbonde moeilik gaan maak om aan hul lede se verwagtinge te voldoen. Du Plessis meen dat die minister van staatsdiens en administrasie egter selfs nog ’n moeiliker taak het om staatsamptenare en staasdiensvakbonde se salarisverwagtinge in toom te hou.
Die druk sal vanjaar ook stewig op die lugvaartbedryf wees danksy salarisonderhandelinge wat binnekort by die Air Traffic Navigation Services (ATNS), SAA Tegnies en FlySafair begin en in September vanjaar sit Comair aan die onderhandelingstafel.
In Februarie vanjaar begin onderhandelinge by die Netcare-hospitaalgroep. Dié onderhandelinge sal ’n goeie aanduiding wees of die groep hom al begin staal en posisioneer vir die impak van die Nasionale Gesondheidsversekering (NGV). Tradisionele hospitale trek reeds swaar weens die mededinging wat daghospitale bied.
In Maart behoort onderhandelinge by Telkom af te skop. Twee jaar gelede was die twee telekommunikasievakbonde, CWU en Sacu, met hul rug teen die muur en het hulle geweier om die ongunstige salarisooreenkoms te onderteken wat toe eensydig deur Telkom ingestel is. Die twee vakbonde sal nou die bordjies wil verhang.
April se onderhandelinge onder die vaandel van die sukkelende Bedingingsraad vir Metaal-en Ingenieurswese, gaan kritiek vir die staalbedryf se volhoubaarheid wees. Hopelik het Numsa met sy onlangse SAL-staking geleer wat gebeur as jy op die dek van die Titanic staak.
Aan die mynboufront begin onderhandelinge by Sasol se steenkoolmyne in April. Dit beloof om uitdagend te wees weens die maatskappy se finansiële posisie en mededingende vakbonde soos Solidariteit, die mynwerkersvakbonde Amcu en die NUM, en die chemiesesektor-vakbonde, Sacwu en Ceppwawu.
In Mei vanjaar is daar onderhandelinge in die mynbousektor in die Noord-Kaap by Kumba Iron Ore, Assmang en South 32 Hotazel Mangaan, wanneer hulle die NUM, Solidariteit en Amcu (slegs Kumba) moet trotseer.
Dit sal ook die eerste jaar wees waar salarisonderhandelinge met die groot steenkoolondernemings soos Anglo American Coal, Glencore en Exxaro Coal vanaf Junie op mynvlak sal plaasvind nadat alle steenkoolondernemings besluit het om hulself te onttrek aan die gesentraliseerde kollektiewe bedinging, in plaas van onder die beskerming van die Raad vir Minerale (voorheen Kamer van Mynwese).
Salarisonderhandelinge wat oor ’n maand by die wankelende Denel afskop, beloof om ’n moeilike proses te wees. Afleggings dreig weens probleme met die uitvoer van wapens na veral lande in die Midde-Ooste.
Laastens het Du Plessis gesê dat die Vierde Nywerheidsrevolusie (4NR) toenemend in 2020 ervaar sal word by maatskappye in veral die mynbou- en vervaardigingsektor, wat hul werkplek deurlopend gaan outomatiseer. Hy sê die wenk aan vakbonde is om “vaardigheidsontwikkeling” van nou af die kerndeel van hul ontwikkeling te maak om werksekerheid vir hul lede te verhoog.
Die artikel het oorspronklik in die Rapport verskyn en is verwerk deur Solidariteit.