#JongStemme: Ons plig om lewende monumente te bouDeur Jandré du Plessis Jandré du Plessis Diep in die Suid-Angolese bos lê ŉ Suid-Afrikaanse Ratel Infanteriegevegsvoertuig. Mielie se Ratel. Aan die een kant, ŉ swart uitgebrande ysterkarkas. Maar aan die ander kant, ŉ tasbare simbool van vrede, hoop en die hoogste offer. Deur dít te onthou word dit ŉ lewende monument van ŉ duur prys. Die Suid-Afrikaanse Grensoorlog, ook bekend as die Bosoorlog, het vanaf 1966 tot 1989 gewoed. Dit was ŉ konflik waar die seuns van die Sowjetunie, Kuba, Angola, Suidwes-Afrika (Namibië) en Suid-Afrika as deel van die Koue Oorlog moes veg. Hierdie Suid-Afrikaanse seuns van 18 is nou ons pa’s, oupas en grootoupas. Hulle was verplig om na skool hul land te gaan verdedig op plekke vêr van hulle huis waar hul geskiedenis beleef, gemaak en ook verander het. Ek was uiters bevoorreg om onlangs daardie plekke in Namibië en Angola saam met ŉ groep veterane te kon besoek. Die besoek aan Angola is die derde van sy soort. Dit staan bekend as “UNIDADE e AMIZADE” (Eenheid deur Vriendskap). Dit is ŉ inisiatief van die 61 Gemeganiseerde Bataljongroep Veteraneverenging om bande te smee tussen voormalige vyande, wat nou as vriende kan saamkom. As deel van hierdie inisiatief is ons onthaal deur die Angolese administrateur van Cahama in die Cunene-provinsie. Die toergroep van ongeveer 40 is met ope arms verwelkom. In sy openingsrede het die administrateur benadruk: “Dit is wonderlik dat julle besluit het om Angola te besoek as veterane omdat julle verdedig het wat julle geglo het reg was, en ons moet saamwerk vir ŉ beter toekoms vir ons kinders.” Die prys betaal Die administrateur is heeltemal korrek. Daar is egter ŉ ontsagwekkende duur prys betaal ter verdediging van hierdie geloof in ŉ ideaal. Ses ure vanaf enige beskawing het die toergroep op 10 Julie 2022 ŉ monument onthul vir 13 seuns wat in 1980 gesterf het as deel van Operasie Smokeshell. Dit was die eerste keer in 42 jaar waar die makkers van daardie 13 kon terugkeer na die afgeleë sterfplek. Tydens die onthulling is die wyse waarop elkeen gesterf het deur hul vriende uitgelees en elke doodsberig is afgesluit met die woorde: “Hy was 19”. In daardie oomblik is ek tot in my wese geruk, want ek self is 20. Ek het drome, ideale, plekke om te besoek, en mylpale wat ek wil bereik. Maar vir daardie 13, asook duisende seuns van die Sowjetunie, Kuba, Angola, Suidwes-Afrika (Namibië) en Suid-Afrika was dit nooit moontlik nie… Ons het ons toer in Angola afgesluit by die Ratel Infanteriegevegsvoertuig van tweede luitenant Muller (Mielie) Meiring. Hy het gesterf op 27 Junie 1988 in ŉ offensief om die Kubaanse 59ste Brigade se inval na Namibië te stuit. Ook hy was maar net 19. Die offensief is afgeweer en vrede is kort daarna gesluit tussen Suid-Afrika, Angola, Kuba, Namibië en die Sowjetunie. Mielie Meiring se uitgebrande swart ysterkolos staan as simbool van vrede, hoop en die hoogste offer. Volgens oorlewering sterf ŉ mens nie totdat die laaste persoon jou naam vergeet nie. Ons het ŉ plig om die verhale van hierdie ongelooflike Grensoorlog-generasie wat geskiedenis beleef, gemaak en ook verander het, te vertel. Só bou ons, dié wat nog kan droom, lewende monumente sodat daardie 13 seuns en die Mielie Meirings vir ewig sal leef. Die Pro Patria Museum beoog ook ŉ jeugtoer na Angola in 2022. Belangstellendes kan hulle kontak by [email protected]. #JongStemme is ŉ projek deur Maroela Media en Solidariteit Jeug wat die jeug se stem in die openbare domein wil beklemtoon. Besoek Solidariteit Jeug se webblad by www.jeug.co.za vir hulp en raad met jou loopbaan.