Dit is die opwellende hartstog wanneer jy ’n pasgebore baba vir die eerste keer in jou hande vashou; die reuk van jou ma se soetpampoen wat uit die kombuis aangewaai kom wanneer jy die voordeurklokkie lui.
Dit is die presiese oomblik wanneer ’n bruidegom tevergeefs na sy sakdoek soek wanneer sy bruid in die kerkgang afgestap kom. Vir ewig en altyd syne.
Die volgende oomblik was sy ’n nuwe ster op die horison aan wie se lippe bykans 300 mense gehang het; ’n storieverteller en woordkunstenaar in eie reg wat nie ’n tree vir enigiemand anders hoef terug te staan nie.
Van haar ander familielede het agterna vertel dat hulle 1 600 km afgelê het om ook daar te kon wees, want ’n mens maak mos net één keer jou debuut; jy skenk net één keer die lewe aan ’n spesifieke droom.
Die Namakwalanders, soos Danneline-hulle, sê jy “xhoulag” wanneer jy uit die maag lag. Getrou aan die naam van haar produksie het ons dan ook vir ’n uur lank vergeet van die smerige politiek (of eerder, die politruuks!), en sommer ook die dag se dosis skete en pyne weggebêre in ’n plek waar niemand dit ooit weer sal vind nie.
Daai vreugde se naam is Xhoulag, en ek kan nie wag om te sien watter pad sy met hom gaan stap nie. ’n Mens is immers nooit te oud om te droom nie.
Ons het saam met haar in die plaaskombuis geeltee gebrou soos in die ou dae, en gelag en gelag en gelag tot ons nie meer kon nie.
Net sodra ek dink ek ken die meeste woorde in ons wonderlike taal, kom daar ’n woord wat my heeltemal uitboul. Soos peripatetikus.
Almal weet wat ’n woelwater of kriewelkous is. Sy Engelse eweknie, flibbertigibbit, val ewe lekker op die tong, maar is nou eenmaal nie ewe beskrywend nie. Of wat van ’n skurwejantjie. Dié het eintlik geen ander vertaling wat dit raakvat nie.
Jy val jou disnis in Afrikaans, maar in ’n ander taal? Daarin val jy net hard. En ditsem? Nee wat, vir ’n soortgelyke eweknie gaan jy ver moet soek.
In Afrikaans gesels ons oor koeitjies en kalfies tussen die winkelrakke, word daar oor die tou getrap en is iemand van sy trollie af.
In Afrikaans skep ons flink nuwe woorde: woefkardoes vir doggie bag, flaterwater vir Tipp-Ex, skouervlieg vir daardie lastige backseat driver of ’n bewe-lewer vir daai hangover na die vorige nag se groot kuier. Die ryk antie in die groot huis het alweer gegaan vir ’n hysbakkies (facelift) na die kommissiekabouter (sales rep) haar oortuig het sy gaan ten minste twintig jaar jonger lyk.
Van een woord kan ons verskeie uitdrukkings maak. Die laventelhaan het die rieme neergelê met die polisie kort op sy hakke. Hy het egter enkele meter verder sy rieme styfgeloop toe hulle hom inhaal. Hy gaan vir die volgende paar jaar sy rieme dun moet sny om vir sy duur prokureur te betaal.
Afrikaans is ’n kleurryke, flambojante taal. In min ander tale kan jy jou so na hartelus uitdruk, iemand beledig, iets beskryf. Dis ’n taal so uiteenlopend soos sy mense. Dis die taal waarin sy sprekers leef, huil en lag. En dis nou maar wors.