Sep | 2017 | MaanKind
Die afgelope twee weke se onluste en oproeringe, het die vere behoorlik laat waai in Kleinmond. Sommige mense se goedversorgde vere het net effens geroer en is na aanvanklike intense emosies dadelik weer platgestryk, weer veilig teruggetrek in hulle eie bevoorregte kokonne, tevrede dat hulle vooroordeel weer geregverdig is. Die minderheid aan die ander kant is dié vir wie daar nie onderskeid ís nie en nie die skeidmure en brûe nodig het nie, wat hartseer moes toekyk hoe vertroue na alle kante toe geskend is. Ander weer doen daadwerklik iets daaraan om brûe te bou tussen verskillende groepe. Tussen hierdie ekstreme is daar gelukkig ook 'n groot klomp wat nadink daaroor en bereid is om hulle eie vooroordele aan te spreek en selfs uit te daag. Dis hierdie groep wat eenvoudig ingeklim het, aanvaar het ons het 'n krisis en net gedoen het wat nodig is.
In 1992 het die beginsels van Morita Therapy my deur my Annus horribilis gedra. (Sommige vroue van mans in die SANW wat Stafkursus gedoen het, sal móóntlik verstaan.) Een frase wat ek nooit sal vergeet uit die artikel wat ek in daardie tyd daaroor gelees het nie, is: Do what has to be done. Ek het die artikel ook vir die ander kursusgangers se vroue gefotostateer en gehoop dit beteken ook vir hulle iets. My kinders en vriendinne het daardie tyd die beginsel uitgeleef en my deur hierdie aaklige jaar gedra.
Morita therapy directs one's attention receptively to what reality brings in each moment—a focus on the present, avoiding intellectualising. Simple seeing what is (without judging), allows for active responding to what needs doing. Most therapies strive to reduce symptoms. Morita therapy, however, aims at building character to enable one to take action responsively in life regardless of symptoms, natural fears, and wishes. Character is determined by behavior, by what one does. Dogmatic patterns of collapse are replaced with the flexibility to call upon courage and empowerment. Decisions become grounded in purpose rather than influenced by the fluid flow of feelings.
Oor al die jare het hierdie paar woorde my deur baie krisisse gedra, ook hierdie krisis in ons dorp: Do what has to be done.
Koos Kombuis skryf vandag in 'n rubriek oor ruimtelike intelligensie (spatial intelligence) en hoe dit ons raak in terme van ons aanpassing by die nuwe Suid-Afrika. Ek kan nie genoeg met hom saamstem nie. Hierdie week het ek net weer by 'n vergadering gesien hoe diepgewortel en vasgelê vooroordeel en rassisme is, goed verdoesel onder 'n blinkgelakte lagie vernis. Hierdie vernis kraak vinnig as daar enige uitdaging gestel word om hierdie dinge in die oë te kyk. Nee, die status quo moet te alle tye gehandhaaf word, kompleet met 'n agenda soos van ouds. Om werklik jou ingesteldheid te verander teenoor ou vasgelegde patrone en vooroordele, is een van die moeilikste dinge. Tóg is dit moontlik. Wêreldwyd is daar baie dinge wat verander het op alle gebiede, alles gebeur in versnelde tempo en as jy nie vir jou gaan oopstel om by te bly met veranderinge nie, gaan die stroom jou uitspoeg. Die kalm, breë riviere van ouds met skoon water, het verander in vinnige strome wat nuwe grond uitkalwe. Ons stille strome van pre-1994 was ook maar stille waters, diepe grond, onder swem die illusie-duiwels rond. Ons kan kies om te leer hoe om White river rafting te doen, of uitgespoel word saam met die dooie takke en opdrifsels. Sou jy kies om die illusie te leef van die stille waters, het jy nog nooit 'n rivier gesien wat afkom na stormreën en alles meesleur wat in sy pad kom nie.
Do what has to be done. Ontwikkel jou ruimtelike intelligensie en sien jouself in perspektief ten opsigte van die nuwe, veranderde lewe.
19 Tue Sep 2017
Julle weet wat is 'n End Grain Cutting board? Die wat weet, besit een, of begeer een. Nou besit ek ook een, elke handgeskaafde blokkie 'n deeltjie van 'n baie spesiale vriend se siel, elke bietjie lym 'n deeltjie van sy proses waarmee hy homself bymekaarhou. Gladgeskuur, soos wat die lewe maar met ons maak. Gemaak van harde, duursame hout, soos hy, om te kan hou. Geolie om dit wat met baie moeite bymekaar gelym is, te beskerm teen die aanslae van skerp messe en bymekaar te hóú. Verpak en gestuur deur die spesiale vrou aan sy sy, wat help sorg dat al sy hoeke haaks bly en mooi gelyk staan.
Ons was al twee so aangedaan nadat ons hierdie pakkie oopgemaak het, omdat ons weet presies uit watter dieptes van iemand se menswees hierdie kom, dat dit meer as 'n halfuur geneem het voordat ek my stem kon vertrou om te bel om die woord wat so maklik leeg kan klink, "Dankie", te sê.
Blomme moet jy gee terwyl die ontvanger nog leef, en die arbeider se blom is die vrug van sy sweet.
(Jaco Maré – 19/8/2011)
Dankie, Jaco, hierdie is 'n baie kosbare geskenk en hy gaan elke dag gebruik word. Dankie ook dat julle saam sit in ons soul group, dis 'n voorreg om julle te kon herken.
Die afgelope week of twee was ongelooflik stresvol vir almal in Kleinmond, vir álmal. Oor die grense van paaie, sentimente, kleure en gebiede. Of jy nou tyres gebrand het, kos aangedra het, patrollie gery het, inligting oorgedra het, die traangas in jou oë gevoel het, die seer van 'n rubberkoeël op jou lyf gevoel het, of daardie sneller moes trek.
Twee gebeure staan vir my uit wat my laat besef het hoe 'n enkele insident 'n situasie kan omkeer. Die dag toe die vure in die berg oral gebrand het, die angs in die dorp voelbaar was en die geknetter van rubberkoeëls en die geloei van sirenes die geruis van die see uitgedoof het, was daar onverwags 'n geraas in die lug wat ons huis laat vibreer het. 'n Helikopter, in die kamoefleerkleure van die SANW, het laag oor ons verbygekom en oor die berg gevlieg en het doelgerig 'n sirkel gevlieg, 'n rooi watersak laat sak, volgeskep in die lagoon en 'n gordyn water oor die veldbrand losgelaat. 'n Tweede helikopter het bygekom en met militêre presisie het die twee mekaar gevolg en met die water die veldvure laat blus. 'n Digte rookwolk was sigbaar, maar nadat die lugmag se helikopters die laaste vure teen die berg doodgegooi het met watersakke, het hulle stil verdwyn en toe daar net twee spikkels in die lug oor was, was daar so 'n opgewonde stilte oor die dorp. Notifications, WhatsApps en boodskappe het vir 'n ruk rondgevlieg, maar dit was asof die water ook die onderliggende aggressie by almal laat afkoel het.
Gisteraand se publieke kwartaallikse terugvoer vergadering van die Munisipaliteit in die Stadsaal is baie goed bygewoon, seker te verstane gesien in die lig van die week se gebeure. Dit was 'n emosionele vergadering, báie emosioneel, maar een persoon wat bekend is as mediator, het sy hand gelig en die gemoedere kalmeer met 'n besondere perspektief op alles; en my baie hoop gegee dat daar wel daadwerklik gekyk sal word na die groter sosio-ekonomiese probleem wat aangespreek moet word, ook vir groter begrip tussen organisasies en groepe.
In krisistye sien ek net weer hoe die mense wat altyd saamstaan, nog digter laertrek. Elke mens doen wat hy kan, party samel kos in vir die ekstra polisie, brandweer en ander noodpersoneel hier, party kook en versprei dit, ander ry oumense aan na ander dorpe om hulle SASSA te kry, iemand samel lugtyd in vir mense wat nie nou kan koop nie, die apteke gee selnommers om vir dringende medikasie te reël. Vrywilligers gaan pomp petrol en ander gaan was skottelgoed en voer oumense by die versorgingsoord. Die aand toe niemand in die dorp geslaap het nie, het 'n groep jonges instinktief opgetree en oumense wat alleen is gaan help, of troos. Elkeen na sy aanleg en talent. Aan bereidwilligheid was daar geen tekort nie. Waar daar 'n behoefte was, was daar groepe waar hulle kon vra en die aanbod het elke keer die aanvraag oorskrei.
Sonder om te veel te dink oor die gebeure, is daar net 'n paar gedagtes wat by my opgekom het.
Neutraliteit het 'n prys
Mense spring in en staan saam, doen wat gedoen moet word
Verwyte is maklik, kopskuiwe moeilik
Kommunikasie se rol word onderskat
Nabetragting het perfekte visie
Die energie van 'n dorp kan gevoel word
Almal soek maar 'n holte vir die voet, 'n kop op 'n kussing.
Kindness het nie kleur nie
Ons sal drastiese aanpassings in ons denke moet maak
Ons moet leer om met ons harte te luister na behoeftes
Wat vir een persoon skrikwekkend is, is vir 'n ander 'n oorwinning
Wat vir my na 'n krisis lyk, mag dalk baie mense se lewe omkeer en beter maak
'n Klomp klein ratjies laat 'n enorme masjien draai
Vir weke lank is ek al lus vir sticky wings, met 'n bietjie byt. By elke restaurant waar ek kom wat dit aanbied, vra ek eers na die tipe basting. As dit uit 'n bottel kom, weet ek ek moet dit los, anders is maagpyn my voorland. Soms vat ek 'n kans, soos gister omdat die Portugese restaurant in 'n nabygeleë dorpie lekker geklink het, soms nie. Die arme hoendervlerkies wat ek die afgelope maande by restaurante te ete gekry het, was almal moeg gevlieg, móég!
Gelukkig het vriendin Dine van Zyl ons vertel van die Lazena hoenderplaas, en verlede week het ons heel hoender, hoenderporsies, hoenderborsies en les bes, hoendervlerkies (nogal op 'n spesiale aanbod) teen báie goeie pryse daar gekry.
Vanaand het ek besluit, ek wil sticky wings hê, wat geurig en sag gebak is, met 'n lekker sous wat net-net wil byt – taaigebak op 'n bros velletjie. Dit was so maklik en ons het 'n hele bak vol vlerkies gehad. Toe ons klaar was, het ManMan die bak met sy vinger uitgevee en ewe sy mes en vurk teruggegee om weg te pak in die laai – ongebruik. Self was ons lekker taai en het sommer 'n ekstra glasie wyn gedrink, net omdat dit Vrydag is en dis lekker om by die huis te wees.
Ek het die vlerkies in twee gesny, deur die lit, sodat dit makliker hanteer. Pak in enkellaag in 'n bak, spinkel met sout, cayenne peper en paprika. 'n Paar huisies knoffel fyngekap, 'n stukkie gemmer gerasper en 'n sousie oorgesmeer van gelyke dele heuning, tamatiesous en worcestershiresous. Ook die sap van 'n wiggie suurlemoen. In die oond, op heel warm gestel, en die vlerkies kort-kort omgedraai. Toe die sous weggebak het, was die vlerkies sag en net met velkant boontoe, gou onder die grill laat bruin word.
Daarmee saam het ons patat in baie dun ronde skyfies gesny en in bietjie klapperolie gebak, gehad. En slaai vir kleur en om jou gewete te salf. Jy kan self Google vir prentjies van lekker vlerkies, dit het so lekker gelyk, ek het skoon vergeet om 'n foto te neem!