FREUDIAANSE PSIGOANALISE EN LITERATUURDie term psigoanalise is vir die eerste keer in 1896 deur die psigiater Sigmund Freud gebruik vir 'n nuwe soort terapie waarvolgens dít wat na die onbewuste verdring is, blootgelê en dít wat bewus verwerp is, onder woorde gebring moes word. Onbewuste taaluitinge kan eerstens bestudeer word deur drome, woordspelings en versprekings van nader te bekyk; ook die literatuur, waar figuurlike taalgebruik dikwels lei tot meerduidigheid, is egter vir Freud 'n belangrike toegangspoort tot die onbewuste. Dit is duidelik dat dit die spesifieke aard van sekere taaluitinge is wat die raakpunt vorm tussen die psigoanalise en literatuur. Dit is verder die bemoeienis met die prosesse van interpretasie wat die psigoanalise relevant maak vir 'n bestudering van die literatuur. Wright (1984: 2) merk in hierdie verband op dat die psigoanalise op 'n implisiete manier die tradisionele filosofiese teorieë oor die verwerwing van kennis bevraagteken, weens die aard van die psigoanalise as "... a theory of interpretation which calls into question the 'commonsense' facts of consciousness, facts which it maintains can only be reconstructed after the event".
Verhoeff toon trouens aan dat 'n psigoanalitiese interpretasie nie beperk hoef te word tot die psige van die held soos in 'n klassieke Freudiaanse benadering nie. Literêre elemente word ook gedek deurdat die posisie van die toeskouers, die duplisering van karakters en dramatiese situasies en die tematiese struktuur van die hele drama betrek word. In Hamlet vind duplisering van karakters en dramatiese situasies in die eerste plek plaas deurdat daar 'n toneelstuk binne 'n toneelstuk voorkom wanneer Hamlet die moord op sy vader laat opvoer met die hooffigure in die eintlike drama as toeskouers: Hamlet se oom Claudius, die huidige koning en moordenaar van sy vader, Hamlet se moeder en Hamlet self beleef die omstandighede rondom die moord en identifiseer hulle met die onderskeie karakters volgens hulle eie rolle in die drama. Duplisering vind egter ook plaas binne die Oidipale driehoek wat 'n abstrakte struktuur is en daarom nie gebonde is aan konkrete karakters in enige drama nie.In Hamlet word die posisie van die vader bv. gevul deur sowel die vermoorde koning (Hamlet se werklike vader) as die moordenaar wat die troon en Hamlet se moeder vir homself toeëien en dus die plek van Hamlet se vader inneem. Dit is hierdie duplisering van die vadersrol wat Hamlet se wraak bemoeilik, want indien hy Claudius sou dood om sy eie vader se moord te wreek, sou hy homself skuldig maak aan vadermoord.