PressReader - Kuier: 2014-09-24 - ’n ma se mar­te­ling
’n ma se mar­te­ling
Haar le­we het in ’n nag­mer­rie ver­an­der en haar hart breek as sy dink dat sy haar kind dalk nooit weer gaan sien nie. Hoe tel ’n mens die stuk­ke van jou le­we weer op?
Kuier - 2014-09-24 - Kortverhaal - Deur Ni­co­let­te Foul­dien
Ester loop kop om­laag, ken by­na teen haar bors. Haar skou­er­leng­te rooi­bruin ha­re hang in nat slier­te langs die kan­te van haar in­ge­son­ke wan­ge. Dit ver­berg by­na heel­te­mal die be­ne­ri­ge struk­tuur van haar ge­sig en haar oё wat soos diep, don­ker poe­le in haar ske­del blink. As jy in hul­le kon kyk, sou jy sien dis nie die blink van le­we nie, maar veel eer­der die blink van ver­la­ten­heid. Troe­bel­ri­ge tra­ne­rig­heid.
Die re­ën­drup­pels stort hard en on­ver­poos uit die he­mel­ruim neer en rond­om haar skar­rel al­mal haas­tig na skui­ling, maar dis of sy sa­lig on­be­wus van al­les rond­om haar voort­be­weeg. Haar kort treё, doel­loos. Dis of el­ke t­ree vo­ren­toe net volg op die vo­ri­ge een. Niks wat sy doen maak eint­lik reg­tig meer sin nie.
By die stop­te­ken talm sy ’n paar se­kon- des en kyk me­ga­nies links en regs, en weer links voor sy die be­si­ge straat oor­steek. Deur die re­ën is al­les net ’n vae mis­tig­heid, maar dis vir haar niks vreemds nie. Lank reeds kyk sy na die wê­reld deur ’n dow­we waas.
Hoe lank nou al?, won­der sy vaag­weg. Hoe lank strom­pel sy dag vir dag voort na niks? Van die een vuil­goed­drom na die vol­gen­de? Van die een skui­ling na die an­der. Is dit die om­vang van haar be­staan?
Sy strom­pel deur die mod­der na die ver­la­te ban­kie in die park en gaan sak daar­op neer son­der om die nat­tig­heid in ag te neem. Sy hoor die ge­toe­ter van on­ge­dul­di­ge mo­to­ris­te en an­der dorps­ge­lui­de en ie­wers die skril ge­huil van ’n kind. Nes al­tyd wan­neer sy ’n kind hoor of sien, kom nes­tel die heim­wee in haar bin­ne­ste.
Waar is hy? Wat het van hom ge­word? Sy wou hom so graag be­skerm teen al­les, maar sy kon nie. Sy weet dis nou te laat vir ver­wy­te. Sy moes al aan die be­gin ge­sien het dis hoe din­ge gaan uit­draai, maar nog steeds kon sy haar nie op die nag­mer­rie voor­be­rei nie.
Sy was ver­blind deur Mark se skyn­hei­li­ge lief­de. Ge­dink hy is op­reg lief vir haar, want hoe­kom sou hy haar vat met die ge­strem­de kind? Dis eers la­ter wat sy be­gin be­sef het sy is vir hom niks an­ders as ’n slaaf en bed­maat nie. Hy was ryk en sy wat arm groot­ge­word het, het ge­dink hier is die uit­koms waar­na sy só ge­soek het. Uit­ein­de­lik kon sy vir haar en­gel­kind die ge­sond­heid­sorg bied wat hy so no­dig ge­had het.
Klein Sam­my is ge­bo­re uit haar kort­ston­di­ge hu­we­lik met Dan­ny Beu­kes. Hul­le was ’n ge­luk­ki­ge paar­tjie en sy was dood­te­vre­de in haar plaas­hui­sie op Ru­we­dal waar
Dan­ny be­stuur­der was. En toe be­land hy een nood­lot­ti­ge dag on­der die trek­ker. Sy was ge­bro­ke. Vier maan­de la­ter is klein Sam­my ge­bo­re. Ver­stan­de­lik en lig­gaam­lik ge­strem. Sy kon nie ver­staan hoe­kom al die din­ge met haar moes ge­beur nie, maar toe skie­lik het al­les hand­om­keer ver­an­der.
Mark, die baas van Ru­we­dal, het haar ge­vra om te trou. Sy het nie eint­lik ’n keu­se ge­had nie, want an­ders moes sy van die plaas af pad­gee en sy het lank reeds geen kon­tak met e­ni­ge van haar fa­mi­lie nie. Waar­heen sou sy met klein Sam­my gaan?
Mark het gou ge­wys dat hy niks van haar dink nie en ver­wag sy vir hom moet huis­hou en ge­luk­kig hou. In ruil het hy vir hul­le ge­sorg, maar teen wat­ter prys?
Klein Sam­my het die heel­tyd sorg no­dig ge­had, maar hy het haar ge­dwing om die kind vir ure al­leen te los. Soms moes sy met die werk op die plaas uit­help son­der dat haar kind e­ni­ge toe­sig het. Sy het eg­ter gou ge­leer om nie daar­oor te kla nie, want dan het hy haar ge­straf deur te wei­er dat sy Sam­my se doe­ke in die nag gaan om­ruil of hom voer.
Din­ge het ver­er­ger toe hy haar be­gin aan­rand het. El­ke keer wan­neer iets op die plaas ver­keerd loop, wat by­na daag­liks ge­beur het, het hy dit op haar kom uit­haal. Sy het eg­ter nie om­ge­gee dat dit met haar ge­beur nie, so­lank haar kind net ou­kei en ver­sorg was.
Tot die dag wat Sam­my so siek ge­word het en in die hos­pi­taal op­ge­neem is. Sy kon nie glo toe die po­li­sie haar daar langs haar kind se bed kom ar­res­teer nie. Daar is gif­stow­we in sy bloed ge­kry en hul­le het haar daar­van be­skul­dig dat sy hom pro­beer ver­gif­tig het. Boon­op was sy ly­fie weer oor­trek met bed­se­re en ’n lui­er­uit­slag om­dat Mark haar vir dae daar­van weer­hou het om haar kind in die nag droog te maak en om te draai. Nie­mand wou haar glo nie. Die drie jaar in die tronk was hel. Sy is vyf maan­de ge­le­de ont­slaan en dwaal se­dert­dien so doel­loos rond. Nie­mand het haar eens in die tronk kom be­soek nie en sy het so na haar kind ver­lang. Ge­won­der wie na hom kyk en waar hy is. Die maat­skap­li­ke wer­ker het net ge­sê Sam­my is in goeie han­de en dat sy haar reg op hom ver­beur het toe sy hom wou ver­moor. Nou sit sy hier.
Ester weet sy kan nie meer uit­stel nie; sy moet na Mark toe gaan. Hom gaan vra hoe­kom hy dit aan haar ge­doen het. Sy het al die tyd ge­won­der hoe­kom hy nooit van haar ge­skei het nie.
Sy voel ’n warm­te op haar hand en be­sef eers die re­ën­bui is oor toe sy die son­straal op haar hand sien skyn. Sy staan moei­saam op en stap na die tax­i­rank. Sy kan nie meer uit­stel nie. Dis tyd.
Sy klop sag­gies en hui­we­rend. Die be­jaar­de vrou wat die deur oop­maak, is vreemd en kyk haar vra­end aan. “Goei­e­mid­dag, kan ek help?” “Ja, umm . . . ek is op­soek na Mark?” s­ta­mel sy.
“Mark?”vra die vrou, ver­ba­sing op haar ge­sig te lees.“Mag ek vra hoe­kom u hom soek?” “Ek is sy vrou . . .” “My jin­ne! Ester? Nou her­ken ek jou van die fo­to’s. Kom bin­ne!”Die vrou stoot die deur wy­er oop en neem haar aan die hand. Lei haar die voor­heen so be­ken­de gang af, die sit­ka­mer bin­ne. Die vrou praat eers toe hul­le plaas­neem.
“S­joe, ons wag al so lank op jou. Waar was jy jong?”Ester weet nie wat om hier­op te ant­woord nie. Dis nie wat sy te wag­te was nie. Waar is Mark? Sy loer na die deur as­of hy e­ni­ge tyd sal bin­ne­stap en haar soos al­tyd met sy teen­woor­dig­heid kom bom­bar­deer.
“Ag toe maar, ek is net bly jy is hier. Sam­my gaan so bly wees om jou te sien!” “Sam­my!”Ester voel of sy gaan flou word. “Sam­my? Is Sam­my hier?”
“Maar na­tuur­lik is hy hier. Ai, o ja my skat. Ek ver­geet skoons jy weet by­na niks. Ek is Han­na.”Die vrou steek ’n hand na haar uit en ver­volg toe sy dit in haar eie ys­koue hand toe­vou.“Ek is ’n pri­vaat ver­pleeg­ster. Kom ek neem jou na sy ka­mer. Hy slaap nou, maar jy kan se­ker nie wag om hom te sien nie.”
Han­na staan op en Ester volg haar in ’n dwaal die gang af. Sag­gies stap hul die ef­fens don­ker ka­mer bin­ne. Die tra­ne van blyd­skap rol som­mer van­self oor haar wan­ge toe sy haar kind daar in sy bed­jie sien lê. S­pek­vet, rond en ge­sond. Die wan­ge blo­send. So an­ders as die uit­ge­teer­de, swak kind wat sy ont­hou.
Sy stap sag­gies na­der en staar lank na die ou­li­ke kleu­ter­ge­sig­gie. Sy kan nie glo wat sy sien nie en dank God vir die won­der­werk. Haar kind leef! Haar kind is ge­sond en ver­sorg! So an­ders as wat sy ver­wag het.
Ná ’n ruk neem Han­na haar hand en lei haar weer sag­gies te­rug sit­ka­mer toe. “Jy won­der se­ker oor Mark?”vra Han­na die vraag wat lank reeds in haar bin­ne­ste brand en sy knik net. “Hy is dood, Ester.” Ester trek haar a­sem ge­skok in en die vrou talm ’n ruk­kie voor sy voort­gaan.
“Mark het agt maan­de ge­le­de erns­tig siek be­gin word en is met kan­ker ge­di­ag­no­seer. Hy het slegs twee maan­de oor­ge­had om te leef. Ons het jou by die ge­van­ge­nis kom be­soek, maar moes hoor jy is al ont­slaan en waar ons ook al ge­soek het, nie­mand kon ’n spoor van jou vind nie. Mark wou so graag ver­gif­nis vra.”
Ester knik weer­eens dat sy ver­staan en Han­na gaan voort.
“Ek het hom ver­sorg en hy het my ge­vra om aan te bly tot ons jou op­spoor. Hy het ’n brief vir jou ge­los waar­in hy al­les dui­de­lik maak, maar voor­lo­pig kan ek vir jou sê dat hy al­les wat hy be­sit het, aan jou na­ge­laat het.”
Han­na ver­skoon haar­self om te gaan tee maak en los Ester al­leen om al­les te oor­dink en te ver­werk. Dis so on­werk­lik en sy moet haar by­na knyp om dit te glo.
Dalk as sy Mark se graf kan be­soek gaan dit meer werk­lik klink. Toe Han­na te­rug­kom, vra sy haar.
“Na­tuur­lik! Gaan ge­rus,”moe­dig Han­na haar aan ná hul­le die tee ge­niet het.“Klein Sam­my gaan nog ’n he­le ruk­kie slaap.”
Ester stap sta­dig die klein ent­jie tot by die fa­mi­lie-be­graaf­plaas. Die hek kners stram oop on­der haar vin­gers. Die ver­roes­te ys­ter voel koud. Sy sien die nuwe graf da­de­lik raak. Stap sta­dig na­der.
Haar oё dwaal van­af die swart gra­niet waar­op sy naam in sier­let­ters ge­gra­feer staan tot by die en­gel wat wa­kend oor die be­ton troon. Die en­gel­vler­ke wyd ge­strek. Die son ver­blind haar vir ’n oom­blik en sy moet haar oё knip. Sy be­weeg nog na­der. Dit is tog . . . of is dit dalk die re­ën van vroeёr?
Oor die mooi en­gel­beeld se wan­ge loop twee spo­re tra­ne.