Daar gaan ek vir my seun die klop op die skouer gee, want hy was so drie, vier jaar gelede op die plaas en sê toe vir my hy is verveeld; hy wil bietjie meer as net saaiery en skape hê, hy wil met vrugte boer. Ek het vir hom gesê steenvrugte sal nie lekker in hierdie gebied werk nie, en boonop is arbeid ŉ probleem en water nie baie volop nie. Toe sê hy, Pa, kom ons begin met olywe, en toe die olywe in die grond is, vra hy toe, hoe lyk dit met ŉ stukkie wingerd? Toe sê ek, ja dis reg, ons moet nou net ŉ bietjie meer kennis inwin en by iemand wat weet van die grondomstandighede en so gaan kers opsteek en dié persoon het onmiddellik gesê dis reg, en daar het dit begin.
Ons grootste kopseer is nog steeds om in die buiteland ŉ naam te kry om te kan uitvoer. Dan is daar ook die arbeidswetgewing wat ons in die hakskene byt, nie soseer om vir my te vertel wat ek my mense moet betaal nie, maar om ontslae te raak van diegene wat nie sy kant wil bring nie. Dit is vir ons ŉ baie groot kopseer.
Jy moet maar gereeld deelneem aan wynskoue sodat jy gesien kan word. Dit is van die min maniere waarop jy darem ŉ bietjie blootstelling kan kry.
ŉ Bietjie negatief, dink ek, omdat ons hier van niks af gekom het en skielik kry ons die toekennings. Ek sê dit nou maar tong in die kies, maar ek dink die keldermeesters, wynmakers en wynboere is ŉ spesie op hulle eie; hulle deel nie sommer hulle suksesverhale nie. Glad nie. Hulle hou dit onder die emmer; hulle is nie soos ek wat my suksesverhale maklik deel nie.
As ek dit ervaar, gaan ek eenkant toe, en soos my vrou gisteraand vir my gesê het, dan gaan sit ek op ŉ klip en bedink die goed. Ek is ŉ pyproker, so dan steek ek my pyp op en bedink alles deeglik en wanneer ek dan opstaan, weet ek wat ek wil doen. Die belangrikste is net om rustig te raak en die ding eers te bedink. Moenie iets oorweeg as jy twyfel nie, kry eers rustigheid. As jy twyfel, neem jy miskien verkeerde besluite. Dan is daar mos maar daardie klein stemmetjie wat elke mens het. Ek sê dis jou klein breintjie wat vir jou sê jy moet in daardie rigting beweeg en jy kan maar luister na daardie klein breintjie.
Kyk, die besigheid is eintlik in my seun se hande wat dit nou die afgelope klompie jare doen, want die tegnologie het mos geweldig gegroei en hy is meer op die hoogte daarvan as ek, maar my ding is my selfoon, pen en dagboekie. Kry jou inligting, maar moenie dit alles nahardloop nie. Veral met finansiële besluitnemings – skryf dit maar net neer, en môre kan jy presies dieselfde syfers weer sien en so kan jy daardeur werk. Maar as jy vinnig ŉ paar goed op jou selfoon getik het, is dit weg net sodra jy die “calculator” afsit.