PressReader - Baba & Kleuter: 2017-01-01 - SOOS BRO­DE VER­MIN­DER SWEL­LING SÓ
SOOS BRO­DE VER­MIN­DER SWEL­LING SÓ
Won­der jy hoe­kom jou voe­te so uit­sit? Op­ge­poft­heid is al­ge­meen ty­dens swan­ger­skap, maar kan ook op ’n erns­ti­ge pro­bleem dui.
- BA­BA & KLEU­TER DEUR TINA OTTE
Swel­ling kom dik­wels ty­dens swan­ger­skap voor en die mees­te vroue sal teen die ag­ste maand ’n vorm van vog­te­rug­hou­ding er­vaar. Ge­pof­te pol­se en en­kels word ver­oor­saak deur die op­hoop van vog in die weef­sel. Dit ge­beur waar­skyn­lik weens ver­an­de­rin­ge in jou hart- en­bloed­vat­stel­sel. Die bloed­va­te wat na­by die op­per­vlak van die vel lê, sit uit om­dat jou bloed­vo­lu­me gro­ter is.
’n Ma­te van vog­te­rug­hou­ding is nor­maal, maar te veel kan jou on­ge­mak­lik laat voel en in som­mi­ge ge­val­le kan dit ’n te­ken wees van ge­sond­heids­pro­ble­me soos hoë bloed­druk.
El­ke vrou be­hou vog vol­gens haar in­di­vi­du­e­le be­hoef­tes. ’n Oor­ge­wig vrou sal meer vog te­rug­hou as ie­mand wat min­der ge­weeg het toe sy swan­ger ge­word het. Selfs swan­ger vroue wat geen te­kens van swel­ling toon nie, het meer vog in hul lyf.
Daar is ’n paar re­des vir die te­rug­hou van vog en dit word deur jou swan­ger­skaps­hor­mo­ne ge­re­gu­leer.
Eer­stens help die ek­stra vloei­stof wat jy dra jou lyf om ge­noeg vrug­wa­ter vir jou ba­ba te maak. Vrug­wa­ter is die vloei­stof wat jou ba­ba in die baar­moe­der teen stam­pe be­skerm en ook teen tem­pe­ra­tuur­ver­an­de­rin­ge.
Jy het ook meer bloed en vloei­stof no­dig om in jou groei­en­de ba­ba se be­hoef­tes te voor­sien en jou lyf te help om van af­val­stow­we ont­slae te raak. Die ek­stra wa­ter in jou bloed maak jou bloeds­om­loop sta­di­ger en saam met die ek­stra wa­ter in die weef­sel ver­oor­saak dit swel­ling. • Plaas el­ke dag jou heu­pe en be­ne 15 tot 20 mi­nu­te lank op kus­sings so dik­wels as wat jy kan so­dat die swaar­te­krag sy werk kan doen. • Lê op jou lin­ker­sy wan­neer jy slaap of rus, want dit sal die ge­wig van die baar­moe­der op die groot bloed­vat wat na die hart te­rug­keer, ver­lig. • Oe­fen. Stap flink of swem of ry ’n oe­fen­fiets drie tot vier keer per week om jou sta­di­ge bloeds­om­loop ’n hup­stoot te gee. • Hou jou voe­te op heup­hoog­te wan­neer jy TV kyk. Moet hul­le nooit na on­der laat hang nie. • Bly weg van sty­we skoe­ne. Dra eer­der
san­da­le of in­glip­skoe­ne.
By die mees­te vroue is die swel­ling merk­baar in die be­ne, ver­al om die en­kels. Dit is om­dat die druk van die ba­ba en die gro­ter bloed­vo­lu­me saam dit moei­li­ker maak vir bloed om van die ui­ter­stes van die arms en be­ne na die hart te­rug te keer. In die be­ne speel swaar­te­krag en die ge­wig van die baar­moe­der op die are ook ’n rol om die te­rug­vloei van bloed te ver­sta­dig.
WAN­NEER IS DIT ’N PRO­BLEEM?
Jy sal ag­ter­kom dat jou en­kels teen die ein­de van ’n dag waar­in jy baie ge­staan het, swel en dat jou skoe­ne be­gin knyp. Dié soort swel­ling word af­hank­li­ke e­deem ge­noem en dit word ge­raak deur die po­si­sie van die aan­ge­tas­te lig­gaams­deel.
Wan­neer jy lank staan, is jou voe­te in die af­hank­li­ke po­si­sie – la­er as die res van jou lyf. Swaar­te­krag werk dus teen die are wat die bloed na jou hart moet te­rug­ver­voer. Dié ti­pe swel­ling is ty­de­lik. As jy jou voe­te lig en rus, ver­dwyn dit gou. • Moe­nie jou be­ne kruis nie. • Moe­nie sty­we sok­kies dra nie – dit kan
bloed­vloei be­lem­mer. • Ver­troe­tel jou ge­swel­de voe­te en be­ne met ’n skrop­room en laat week jou voe­te in koel wa­ter met ’n drup­pel of twee krui­se­ment­o­lie in. • Drink ge­noeg. Dit sal jou nie­re en blaas
help om goed te werk. • Die weef­sel­sou­te Nat Mur en Nat Sulph (een ta­blet van elk) el­ke vier uur sal jou lig­gaam help om vog meer e­we­re­dig te ver­sprei. • Ná ’n warm bad (nie té warm nie) kan jy op die rand van jou bed sit en jou voe­te heen en weer op ’n bal of op ’n deeg­rol­ler rol.
’n Een­vou­di­ge druk­toet­sie by jou en­kels sal wys of die swel­ling ge­vaar­lik is.
Put­ten­de e­deem is eg­ter erns­ti­ger. Dis wan­neer jou lig­gaam te veel vog te­rug­hou. Te­kens dat jy aan put­ten­de e­deem ly is ’n pof­fe­rig­heid in jou ge­sig, om jou oë en in jou han­de. Dié swel­ling ver­dwyn nie so gou wan­neer jy die lig­gaams­deel om­hoog hou nie.
Een ma­nier om vas te stel of jou swel­ling nor­maal of ge­vaar­lik is, is om die “koek­toets” op jou en­kels te doen. Weef­sel wat weens af­hank­li­ke e­deem op­ge­swel is, sal te­rug­spring na­dat jy daar­op ge­druk het. Put­ten­de e­deem is aan die an­der kant meer soos ’n rou koek. Die weef­sel spring nie te­rug wan­neer jy op die ge­swel­de a­rea druk nie. Die dui­kie, of “put”, bly sit.
Jy moet be­slis aan jou dok­ter noem dat jy ge­swel is, ver­al as die swel­ling op jou ge­sig, om jou oë en in jou han­de voor­kom. Dit kan dui op die be­gin van pre­ë­klamp­sie of swan­ger­skaps­hi­per­ten­sie, ’n toe­stand wat met hoë bloed­druk ge­paard gaan.