‘ANC moet leer om politiek uit sport te hou’Ashwin Willemse. Foto: SuperSport Die VF Plus het in ŉ verklaring gesê die ANC-regering se oordrewe beheptheid met ras, ook op die sportveld, is goed geïllustreer deur die minister van sport se oorhaastigheid om met die Supersport/Ashwin Willemse-voorval dadelik kant te kies en sonder meer van die voorval ŉ rasse-kwessie te maak. “Supersport het nou self met ŉ ondersoek bevind die voorval het niks met ras te maak nie en die minste wat minister Tokozile Xasa kan doen is om aan alle Suid-Afrikaners om verskoning te vra dat sy Willemse se mede-aanbieders deur haar ondeurdagte optrede met die rassekwas bygekom het,” het Anton Alberts, woordvoerder van die VF Plus, gesê. “Die regering se beleid oor sport is om minderheidsdeelname deur gedwonge kwotas eindelik uit te skakel en nie net te skei soos met apartheid nie. Die vorige minister (Fikile Mbalula) het nasionale sportliggame in dié verband selfs gedreig met onttrekking van akkreditasie en ŉ verbod aan internasionale deelname. “Artikel 9(1) van Suid-Afrika se Grondwet stel almal is gelyk voor die reg. Artikel 9(2) maak voorsiening vir die regstelling van ongelykhede in ons samelewing. Daar is niks fout daarmee om ongelykhede te behandel nie, maar dit moet gedoen word deur die skep van gelyke geleenthede en nie gelykheid van uitkomste ten koste van minderhede nie.” Alberts het verduidelik die terme “transformasie” en “demografiese verteenwoordiging” wil gelyke uitkomste verseker, en die VF Plus is van mening dit is ongrondwetlik, aangesien dit in stryd staan met artikel 9(2). Dit kan aan die hand van ŉ Grondwethof-beslissing as volg verduidelik word: • Transformasie vereis kwotas in die vorm van demografiese verteenwoordiging. Die Grondwethof het beslis dat ras slegs een van die faktore kan wees by regstellende aksie aanstellings. • Die hof het ook bevind dat kwotas onwettig is. “Indien ons kennis neem van die feit dat baie sportmanne en -vroue in diens van sportverenigings is, dan is enige optrede van die regering om kwotas af te dwing om demografies verteenwoordigend te wees, inherent ongrondwetlik. “Ook van belang is dat artikel 9(2) diskriminasie in die vorige en huidige bestel aanspreek. Dit beteken dat enige diskriminasie deur die regering wat vandag plaasvind, ook reggestel moet word. Die implikasie is dat ‘n sportspan of sportsoort wat te veel swart deelnemers het, verander moet word om minderhede te akkommodeer. Sokker is ŉ voorbeeld waar wit, bruin en Indiërs meestal onderverteenwoordig is,” het Alberts bygevoeg. “Die absurditeit van sosiale manipulering kan duidelik hieruit gesien word. Meriete moet die enigste maatstaf in sport wees. Persone wat om die verkeerde redes gekies word, is gedoem tot mislukking en dit is net hierdie mense en sport in sy geheel wat daaronder ly aangesien toeskouers wegbly en inkomste daal. Almal verloor in die proses.” Alberts beveel aan dat gelyke geleenthede eerder geskep moet word. “Sportmanne wat presteer is geliefd en gewild onder alle toeskouers, ongeag hul kleur. Dit is daarom belangrik dat die regering daarop fokus om geleenthede te skep, veral in die arm gebiede waar bykans geen sportvelde of afrigters is nie. Ek het die vorige minister Fikile Mbalula gereeld gevra waar is sy sportvelde in die minder gegoede gebiede. Wat word gedoen met die geld wat die fiskus aan sport toewys? Ek wag steeds op ŉ antwoord.”