Brief pak gay-kwessie in NG Kerk weer | Netwerk24
Deur Isabel Venter 05 Oktober 2019 18:27
’n Groep mense, onder wie prominente politici, akteurs, skrywers, akademici en kunstenaars, het ’n ope brief aan die NG Kerk geskryf waarin hulle weer die kwessie van gays in dié kerk na vore bring.
Dr. Frits Gaum, voormalige redakteur van Kerkbode, het die brief geskryf en dit is medeonderteken deur meer as 100 ander mense. Hy skryf onder meer die NG Kerk se houding teenoor gays “skreeu ten hemele”.
Die brief is Vrydag aan die NGK gerig voordat die kerk se 17de vergadering van die Algemene Sinode Sondag in Benoni begin sit vir die week.
Van die bekendes buite kerklike kringe wat die brief onderteken het, is onder andere Helen Zille, voormalige Wes-Kaapse premier, die sanger Bouwer Bosch, Dana Snyman, skrywer, en Deon Lotz, akteur.
Die ondertekenaars van die brief meen dat ’n morele homoseksuele leefwyse nie sonde is nie en pleit by die sinode om nie “die hoopgewende besluit” van 2015 nou tot niet te maak nie.
Die NGK het in 2016 sy besluit oor huwelike van dieselfde geslag gewysig nadat hy die jaar tevore beslis het elke kerk kan self besluit of hy dié verhoudings wil erken, gay paartjies in die huwelik wil bevestig en gay predikante wil aanstel.
Helen Zille. Foto: Peter Abrahams
Gaum het Saterdag aan Netwerk24 gesê dit is beduidend dat predikante van ander kerke ook hul steun gegee het.
Die NGK is tans die enigste kerk wat leiding neem rondom gays se rol in die kerk.
In sy brief word gevra dat die NGK LGBTQIA-gelowiges (lesbies, gay, biseksuele, transgender, queer, interseks, a-seksuele) “sonder enige diskriminasie in al die voorregte van kerklidmaatskap” moet laat deel.
Om ’n gay-lidmaat uit die kerk te sluit kom neer op onbillike diskriminasie, sê Gaum.
“Dit is nie net teen die landswette nie, maar die Bybel sê ook diskriminasie is verkeerd.”
Hy vra ook die Kerk om versoening tussen heteroseksuele en homoseksuele mense te bewerkstellig.
“Die NG Kerk het dit, ná baie worsteling, ondubbelsinnig oor apartheid gedoen. Die kerk word nou geroep om dit in woord én daad en sonder voorbehoude ten opsigte van LGBTQIA-mense te doen.”
Die kerk se Algemene Sinode Moderamen (ASM) het in September aangekondig ’n taakspan is aangewys om die 111 beswaarskrifte wat die ASM ontvang het, te orden.
Griewe sal hanteer word ten opsigte van Skrifgesag, eksegese, hermeneutiek, etiek, dogma-histories, belydenis, ekumene, antropologie en biologiese wetenskappe.
Na verwagting sal die beswaarskrifte in die komende week onder bespreking kom en sal ’n nuwe besluit geneem word oor of daar plek in die NGK is vir gay mense.
Dr. Gustav Claassen, algemene sekretaris van die NGK, kon nie vir kommentaar bereik word nie.
Die agtergrond van die twee besluite
Die NGK se algemene sinode het in 2015 met ’n geskiedkundige besluit bepaal kerk kan self kies of hulle gay-verhoudings wil erken, gay paartjies mag trou en gay predikante wil aanstel.
Die kerk se beleid was sedertdien dat homoseksuele mense deel mag wees van die kerk mits hulle nie onder sensuur geplaas is nie en selibaat lewe.
Die NGK het wel by sy 2015-besluit gehou dat hy alle mense van gelyke waarde ag, oneag hul seksuele oriëntasie.
Tydens die hofsaak het die NGK gesê dié besluit skend nie gays se regte nie omdat hulle vry is om by enige kerk aan te sluit of hul eie kerk te begin.
Die groep wat die saak na die hof geneem het, het dr. Frits Gaum, voormalige redakteur van Kerkbode, en sy seun Laurie Gaum ingesluit.
Hulle het aangevoer die huwelik is ’n statuêre instelling en dat die NGK hom aan die Wet op Burgerlike Verbintenisse moet onderwerp ingevolge waarvan gay paartjies mag trou.
Die volledige brief aan die sinode
1. Verskeie algemene sinodes het sedert 2004 deur hulle beraadslaging en besluite “tekens van hoop” oor die kwessie van homoseksualiteit opgerig. Die 2015-sinode het in hierdie verband vir ’n groot deurbraak gesorg deur ruimte te gee vir selfdegeslagverbintenisse, maar dit is ongelukkig deur die 2016-buitengewone sinode ongedaan gemaak. 2016 se besluite is daarna om prosedurele en substantiewe redes deur die Hooggeregshof ter syde gestel nadat lidmate van die NG Kerk hulle tot die hof gewend het omdat dit die enigste manier was om regsekerheid te kry.
2. Die 2004-sinode het reeds om verskoning gevra aan gay mense en hulle families wat in die verlede deur die kerk se optrede diep seergemaak is. Daaropvolgende sinodes het dié verskoning herhaal, maar die besluite van die 2016-sinode het opnuut ou wonde oopgekrap.
3. Die Bybel praat nêrens oor seksuele oriëntasie as sodanig nie. “Homoseksualiteit” is nie ’n Bybelse term nie, maar dateer uit die 19de eeu. Dit is ons oortuiging dat, soos ’n heteroseksuele oriëntasie in sy verskillende vorme nie sonde is nie, so is ’n homoseksuele oriëntasie in sy verskillende vorme nie sonde nie. En soos ’n morele heteroseksuele leefwyse nie sonde is nie, so is ’n morele homoseksuele leefwyse nie sonde nie.
4. Ons aanbid ’n God van liefde en van geregtigheid. Waar daar haat en onreg is – tussen en teenoor rasse, geslagte, nasies, heteroseksuele en homoseksuele mense – is God bedroef. Alle mense is na God se beeld gemaak en ’n kerk, veral ’n kerk, moet elke vorm van onreg afwys. Die NG Kerk het dit, na baie worsteling, ondubbelsinnig oor apartheid gedoen. Die kerk word nou geroep om dit in woord én daad en sonder voorbehoude ten opsigte van LGBTQIA+-mense (lesbies, gay, biseksuele, transgender, queer, interseks, a-seksuele) te doen. En waar die kerk in die verlede in hierdie verband gefouteer het, moet doelgerigte pogings aangewend word om deur herstellende geregtigheid reg te maak wat verkeerd is. Dit beteken onder meer dat LGBTQIA+-gelowiges sonder enige diskriminasie in al die voorregte van kerklidmaatskap moet kan deel, en dat ’n gestruktureerde proses van begrip en versoening tussen heteroseksuele en homoseksuele mense in die kerk aan die gang gesit word. So kan kerkmense leer verstaan dat die bydrae van LGBTQIA+-lidmate dringend nodig is in die kerk se uitvoering van haar rol en roeping as die reformerende kerk van die Here.
5. Laastens vra ons u om nie deur besluite wat nou geneem word, die hoopgewende inhoud van die 2015-besluite ongedaan te maak nie. Die 2015-besluite was op stuk van sake ’n verset teen onbillike diskriminasie teen LGBTQIA+-mense. Die uitspraak van die hooggeregshof wys onbillike diskriminasie ook onomwonde af. Dit is egter nie net in stryd met die Grondwet van Suid-Afrika nie, maar in elke opsig ook teenstrydig met die Christelike boodskap van naasteliefde soos uitgedruk in die Groot Gebod. Dit skreeu ten hemele!
Dr. Kobus Anthonissen, afgetrede predikant, Bellville
Ds. Nick Bezuidenhout, afgetrede predikant, Jeffreysbaai
Me. Rubaix Bezuidenhout, afgetrede spraakterapeut, Jeffreysbaai
Me. Elise Bishop, afgetree, Strand
Me. Annemie Bosch, aktivis, Pretoria
Mnr. Bouwer Bosch, sanger, akteur en entrepreneur, Randburg
Prof. Hendrik Bosman, afgetrede dosent, fakulteit teologie, Stellenbosch
Me. Adele Botha, onderwyser, Somerset-Wes
Me. Anine Botha, ondersteuner, Bloemfontein
Prof. Johan Buitendag, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Me. Mary Burton, oud-kommissaris, Waarheids-en-Versoeningskommissie, Rondebosch
Mnr. Frederik Calitz, ingeneur, Milnerton
Dr. Andries Cilliers, predikant, Drieankerbaai, Kaapstad
Prof. Juliana Claassens, dosent, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Ds. Julian Coetzee, predikant VGKSA, Ocean View
Dr. Murray Coetzee, afgetrede predikant, argivaris Beyers Naudé-sentrum, Stellenbosch
Mnr. Jan Coetzer, MDiv, Fakulteit Teologie, US, Stellenbosch
Ds. Johan Conradie, predikant, Sonstraal, Durbanville
Mnr. Terry Crawford-Browne, afgetrede bankier en wapenskandaal-aktivis, Milnerton
Me. Lavinia Crawford-Browne, bemarker: Desmond Tutu-HIV Foundation, Milnerton
Prof. John de Gruchy, afgetrede teoloog, Hermanus
Mnr. Stefan de Klerk, MDiv, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Dr. Gerda de Villiers, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Prop. Magriet de Villiers, akademiese ontwikkelingskoördineerder, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Ds. Riaan de Villiers, predikant, Groote Kerk, Kaapstad
Dr. Elma de Vries, konsultant, Michell’s Plain-hospitaal, Kaapstad
Prof. Yolanda Dreyer, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Prof. Stan du Plessis, uitvoerende bedryfshoof, US, Stellenbosch
Me. Hilandi du Toit, sanger, Constantia
Prof. Dion Forster, dosent en direkteur Beyers Naudé-sentrum, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Dr. Leon Fouché, afgetrede predikant, Jeffreysbaai
Me. Sara Fouché, afgetrede onderwyseres, Jeffreysbaai
Mnr. Danny Fourie, uitgewer, Wellington
Me. Aneleh Fourie le Roux, MIV-fasiliteerder en aktivis, Somerset-Wes
Dr. Frits Gaum, afgetrede predikant, Durbanville
Me. Henda Gaum, tuisteskepper en aktivis, Durbanville
Prop. Laurie Gaum, fasiliteerder, Muizenberg
Prof. Alphonso Groenewald, dosent, fakulteit teologie en religie, Pretoria
Me. Hanli Groenewald, MDiv, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Dr. Pierre Grigor, teoloog, Swakopmund
Prof. Len Hansen, dosent, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Mnr. Gielie Hoffmann, konsultant, Pretoria
Me. Annalet Hofmeyr, afgetree, Gordonsbaai
Me. Olga Human, kunstenaar, Somerset-Wes
Mnr. Neels Jackson, joernalis, Pretoria
Me. Louise Jackson, fisioterapeut, Pretoria
Dr. Hanré Janse van Rensburg, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Dr. Chris Jones, eenheid morele leierskap, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Me. Rhoda Kadalie, afgetrede akademikus, rubriekskrywer, Menseregtekommissaris, Kalifornië, VSA
Mnr. Siya Khumalo, skrywer, Durban
Prop. Judith Kotzé, konsultant, Kaapstad
Ds. Willie Kotzé, predikant, Gansbaai
Dr. Fiona Kritzinger, pediatriese spesialis, Constantia
Mnr. Wilhelm M. Kruger, ondersteuner, Stellenbosch
Prof. Christina Landman, teoloog, Unisa, Pretoria
Me. Janette Larney, dosent, Potchefstroom
Ds. Martin Laubscher, dosent, fakulteit teologie en religie, UV, Bloemfontein
Dr, Lisa le Roux, navorser EGON, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Mnr. Charl-Johan Lingenfelder, musiekregisseur en draaiboekskrywer, Vredehoek
Mnr. Deon Lotz, akteur, De Tijger
Dr. Gys Loubser, videograaf, Seepunt
Dr. Lionel Louw, afgetrede predikant, medeprofessor en departementshoof: Ontwikkeling, UK, Kaapstad
Dr. Fanie Marais, predikant, Goodwood
Dr. Nadia Marais, dosent, Fakulteit Teologie, US, Stellenbosch
Prof. Johan Maree, afgetrede dosent: Sosiologie, UK, Bloubergstrand
Dr. Arno Meiring, predikant, Universiteitsoord, Pretoria
Dr. Jacob Meiring, narratiewe teoloog, Tamboerskloof
Prof. Piet Meiring, afgetrede dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Dr. Juanita Meyer, dosent, fakulteit teologie en religie, UV, Bloemfontein
Prof. Sias Meyer, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Ds. Tilana Meyer-Morkel, predikant, Paarl-Vallei, Paarl
Dr. Marthie Momberg, navorsingsgenoot, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Prof. Julian Muller, afgetrede dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Dr. Peter Nagel, dosent, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Me. Celeste Naudé, pensioenaris, Pretoria
Ds. Schalk Naudé, afgetrede predikant, Pretoria
Dr. Willem Nicol, afgetrede predikant en teoloog, Pretoria
Ds. Pieter Oberholzer, afgetree, Vishoek
Me. Di Oliver, afgetrede maatskaplike werker en anti-apartheidstryder, Muizenberg
Me. Emma Pienaar, tuisteskepper en aktivis, Grootbrakrivier
Mnr. Hennie Pienaar sr, afgetrede sakeman en boer, Grootbrakrivier
Prop. Hennie Pienaar, sakeman, George
Prof. Hennie Pieterse, afgetrede dosent: praktiese teologie, Unisa, Pretoria
Dr. Mary-Anne Potts, afgetrede mediese dokter, Kommetjie
Prof. Jeremy Punt, dosent, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Dr. Eben Scheffler, afgetrede dosent, Unisa, Pretoria
Mnr. Hein Smit, ondersteuner, Table View
Mnr. Dana Snyman, skrywer en joernalis, Jacobsbaai
Dr. Deon Snyman, direkteur: Restitution Foundation, Kaapstad
Prof. Fanie Snyman, emeritus-dekaan, navorsingsgenoot, fakulteit teologie en religie, UV, Bloemfontein
Mnr. Marco Spaumer, akteur, Kaapstad
Dr. Robert Steiner, predikant, Verenigende Presbiteriaanse Kerk, Rondebosch
Mnr. Ashwin Thyssen, MDiv, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Eerw. Mpho Tutu van Furth, Episkopaalse priester, Amstelveen, Nederland
Prof. Andries van Aarde, afgetrede dosent, fakulteit teologie, UP, Pretoria
Mnr. André-Carl van der Merwe, skrywer, kunstenaar en sakeman, Seepunt
Ds. Carusta van der Merwe, teoloog, UP, Pretoria
Me. Dania van der Walt, tuisteskepper en aktivis, Gouritsmond
Dr. Albertus van der Westhuizen, pensioenaris, Botrivier
Prof. Ernest van Eck, adjunk-dekaan, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Prof. LJ van Niekerk, ondersteuner, Centurion
Mnr. Daan van Rooyen, ondersteuner, Potchefstroom
Me. Lyn van Rooyen, konsultant, Randburg
Dr. Tanya van Wyk, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Me. Marieke Vermaak, ondersteuner, George
Me. Lulani Vermeulen, boer, Philippolis
Prof. Cas Vos, afgetrede dekaan, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Prof. Robert Vosloo, dosent, fakulteit teologie, US, Stellenbosch
Prof. Cas Wepener, dosent, fakulteit teologie en religie, UP, Pretoria
Me. Bettina Wyngaard, skrywer, Grabouw
Dr. Spiwo Xapile, predikant, Verenigende Presbiteriaanse Kerk, Vredehoek
Me. Helen Zille, oud-premier van die Wes-Kaap, Bloubergstrand
Meer oor: Ng Kerk | Deon Lotz | Helen Zille | Dana Snyman | Bouwer Bosch | Brief | Godsdiens | Gay-Kwessie