Foto deur aaaaimages / Getty Images
Die wetenskap waarsku ons dat die 2020's sal wees die mensdom se laaste geleentheid om homself te red uit 'n klimaatskatastrofe. Beslissende optrede moet hierdie jaar begin. Klimaatsverandering is egter net een van die vele krisisse wat ons vertel dat sake soos gewoonlik nie 'n opsie is nie. Ons moet nie aksie uitstel om die wêreld te skep wat ons eintlik wil hê nie.
Die tema van die eerste uitgawe van JA! tydskrif in hierdie bepalende dekade is 'Die wêreld wat ons wil hê.' Dit maak die geval dat die mislukkings van die huidige ekonomie aksie sal verg wat ver bo die vermindering van koolstofvrystellings sal strek. Die eerste artikel oor die uitgawe, “Ons het 'n beter wêreld in gedagte,”Stel tereg voor dat die imperatief om op te tree 'n ongekende geleentheid skep om 'n wêreld voor te stel en te skep waarin elke persoon saak maak en 'n geleentheid het vir 'n waardige en bevredigende lewe.
Die wortel van die probleme waarmee ons te kampe het, is die uiterste mislukking van ekonomie in die bestuur van ons wêreldwye huishouding. In die middel van die 20ste eeu het die neoliberale skool vir ekonomie beheer oor die dissipline oorgeneem en beleidmakers en die publiek se aandag gevestig op die bruto binnelandse produk, finansiële markte-indekse en amptelike indiensnemingsstatistieke as die belangrikste aanduiders van ekonomiese prestasie.
Tensy een of meer van hierdie indekse wankel, verseker ekonome ons dat dit goed gaan met die ekonomie. Wat die belangrikste sosiale probleme soos klimaatsverandering en ongelykheid aanpak, is hulle voorstelle oor die algemeen beperk tot beleidsaanpassings in die strewe na marginale verbeterings aan daardie aanwysers.
Ondanks die bewerings daarvan, is neoliberale ekonomie meer ideologie as wetenskap. Die toegewydes neem aan 'n wêreld wat slegs in die gedagtes van die gelowige bestaan. Sy aannames verblind sy volgelinge vir die sistemiese mislukking van 'n ekonomie wat die aarde se vermoë om die lewe te ondersteun vernietig, terwyl die meeste van die wêreld se mense gedwing word tot 'n al hoe moeiliker daaglikse stryd om in hul basiese behoeftes te voorsien. Die gevolglike sosiale ineenstorting veroorsaak geweld en steun vir outoritêre leiers.
In die verbeelde wêreld van neoliberale ekonome is groeiende BBP en finansiële welvaart die belangrikste doel van die samelewing. Ons sal glo dat ons die samelewing die beste dien deur te meeding om ons persoonlike inkomste en verbruik te maksimeer, terwyl die sosiale en omgewingsgevolge geïgnoreer word. Hulle leer ons kleintjies om die realiteit en die gevestigde etiese beginsels miskyk in hul toekomstige rolle as burgers, politieke leiers, korporatiewe bestuurders en gemeenskapsaktiviste. Hierdie diep gebrekkige boodskap word voortdurend versterk deur populêre media.
Ondanks die duidelike tekortkominge, bly die neoliberale ekonomie steeds swaar weens 'n gebrek aan 'n geloofwaardige alternatief gegrond op outentieke aannames en waardes. Dit is nie moontlik om 'n gevestigde teorie te onttroon slegs deur aan te toon dat dit gebrekkig is nie. Dit sal voortgaan met die bewind totdat dit vervang word deur 'n beter teorie.
Ons moet die ontwikkeling en aanvaarding van 'n ekonomie bevorder wat geskik is vir die uitdagings van die 21ste eeu. 'N Ekonomie uit die 21ste eeu sal ons lei om die transformasie van kultuur, instellings, tegnologie en infrastruktuur te bewerk wat noodsaaklik is vir ons vermoë om die welstand van alle mense en die lewende aarde te beveilig. Ons sal dit “ekonomie” noem, want dit sal doen wat ekonomie bedoel is om te doen. Behalwe die naam, sal dit egter min ooreenstem met die neoliberale ideologie van die 20ste eeu wat steeds swaai. Die kontras in die bepalende aannames van hierdie twee stelsels word in die onderstaande diagram saamgevat.
Hier is twee belangrike voorbeelde van die vele maniere waarop die 21ste eeuse ekonomie sal verskil van die vorige eeu. Die eerste handel oor aanwysers, die tweede geld.
Ons kry wat ons meet, en dit is tyd dat ons ons beheptheid met die groeiende BBP werp, 'n enkelvoudige aanwyser wat meestal vir ons sê hoe goed die ekonomie vaar voordeel trek uit die reeds rykstes onder ons. Kate Raworth, die wêreld se voorste argitek van 'n 21ste eeuse ekonomie, pleit vir twee panele van aanwysers, een gefokus op die welstand van die aarde en die ander op dié van mense. 'N Ekonomie uit die 21ste eeu sal ons lei om die verhoudings tussen die twee te bestuur op maniere wat die welstand van beide verseker.
'N Tweede beslissende saak van die ekonomie in die 21ste eeu is om 'n finansiële stelsel te skep wat nie sal ineenstort as die BBP nie groei nie. In die huidige ooreenkoms word geld geskep deur 'n stelsel van private, winsgewende banke wat die grootste deel van die samelewing se geldvoorraad skep deur lenings uit te reik wat met rente terugbetaal moet word. Baie min van die geld gaan na nuwe produktiewe beleggings; die meeste finansier verbruik en finansiële bel.
Onder hierdie reëling moet die ekonomie voortdurend groei om die vraag na nuwe lenings te skep. Aangesien daar nie geld geskep is om rente terug te betaal nie, is nuwe lenings nodig om die ekstra geld daarvoor te skep. As die BBP nie groei nie, word leners in gebreke gedwing, banke gaan in bankrotskap, geld verdwyn, die ekonomie gaan stil, en noodsaaklike behoeftes word nie bevredig nie.
Ekonomie uit die twintigste eeu sê dat ekonomieë onbepaald kan groei, maar die geskiedenis toon dat dit 'n vals aanname is. Sodra ons die voorgee laat vaar, moet ons 'n nuwe manier vind om geld te skep.
Een manier is om die skepping van geld van private banke na openbare banke. Terwyl private banke opbrengste probeer maksimeer deur rente op lenings te hef, brei openbare banke die geldvoorraad uit deur regerings nuwe rentevrye geld te gee om te bestee om openbare beleggings te finansier. Die ontwerp en bestuur van sulke openbare stelsels om misbruik en inflasie te vermy, sal 'n groot probleem vir die 21ste eeuse ekonomie wees.
Die verskille tussen hoe die ou en nuwe ekonomie ekonomiese aanwysers aanspreek en geldskepping beklemtoon die dringendheid van ons behoefte aan 'n beter ekonomie om 'n beter wêreld te skep.
David Korten is medestigter van JA! Media, president van die Living Economies Forum, 'n lid van die Club of Rome, en die skrywer van invloedryke boeke, waaronder 'When Corporations Rule the World' en 'Change the Story, Change the Future: A Living Economy for a Living Earth. " Sy werk is gebaseer op lesse uit die 21 jaar wat hy en sy vrou, Fran, in Afrika, Asië en Latyns-Amerika gewoon en gewerk het op 'n strewe om wêreldwye armoede te beëindig.
Jy is hier: Tuis > Sosiale en politieke > omgewing > klimaat > Oplossings > Waarom 'n beter wêreld beter ekonomie benodig
Hier is wat die Coronavirus-pandemie ons kan leer ...