PressReader - Beeld: 2017-05-18 - K­ri­tiek ver­sus be­le­di­gings
K­ri­tiek ver­sus be­le­di­gings
Beeld - 2017-05-18 - Nuss - Lou­i­se Fer­rei­ra is ’n joer­na­lis.
Die mo­ti­ve­rings­pre­ker G­re­tha Wi­id is die af­ge­lo­pe week in die nuus oor haar skrik­wek­kend on­in­ge­lig­te uit­spra­ke oor gay men­se – dít in ’n boek vir ou­ers oor hoe om hul kin­ders groot te maak.
Wi­id word reg­tens ge­kri­ti­seer vir haar me­ning. Dit is nie net on­ak­ku­raat nie, maar ska­de­lik. Ek kan my nie in­dink dat e­ni­ge ou­er wat haar raad volg hul gay kind met deer­nis sal be­han­del nie.
Hier is eg­ter waar die pro­bleem in­kom: ’n Groot deel van die k­ri­tiek wat ek raak­lees, ver­wys na haar as dom, mal of kôm­min, of maak aan­mer­kings oor haar voor­koms.
Dis nie werk­li­ke k­ri­tiek nie, dis bloot be­le­di­gings.
Kyk, ek het geen oog­ha­re vir Wi­id nie. Ek is self ’n queer vrou en het ge­noeg gay vrien­de wat hul he­le skool­loop­baan in die kas ge­bly het om te weet hoe­veel ska­de hier­die soort den­ke aan­rig.
Dit maak my vies dat ek haar moet ver­de­dig.
Maar as ie­mand be­trok­ke by so­si­a­le ak­ti­vis­me weet ek ook dat jy nie voor­oor­deel met voor­oor­deel kan be­veg nie.
So, waar lê die pro­bleem en hoe kan ons dit be­ter stel?
‘Sy’s ’n i­di­oot’
Wi­id het ’n paar gra­de op haar kerf­stok en vol­gens haar was sy reeds twee jaar be­sig met haar mees­ters­graad toe sy tot be­ke­ring ge­kom het.
In a­ka­de­mie­se ter­me is sy dui­de­lik ’n slim vrou. Hoe sy met in­lig­ting om­gaan en kies om die By­bel te ver­tolk, het meer te doen met haar le­wens­uit­kyk, skyn­ba­re na­ï­wi­teit en on­wil­lig­heid om ver­der te lees en te dink.
‘Sy hoort in ’n ge­stig’
Men­se wat pro­ble­me het met hul gees­tes­ge­sond­heid of wat selfs ver­steurd is, suk­kel ge­noeg
met stig­ma son­der dat ons voor­oor­deel aan ’n ver­steu­ring kop­pel.
Dit is swaar om hulp te vra wan­neer iets so al­ge­meens soos de­pres­sie steeds met wan­troue be­je­ën word. As jy ’n staats­pa­si­ënt is, is dit haas on­moont­lik om goeie sorg te kry. Dink maar aan die Li­fe E­si­di­me­ni­pa­si­ën­te.
En as iets soos pa­ra­no­ïe­se ski­so­fre­nie by jou ge­di­ag­no­seer word? Daar­die stig­ma volg jou le­wens­lank.
Ont­hou, Wi­id is nie die e­nig­ste o­pen­ba­re fi­guur wat hier­die i­dees ver­kon­dig nie. An­gus Bu­chan se uit­spra­ke is óók ho­mo­fo­bies en on­in­ge­lig.
Ek het groot­ge­word in ’n ge­meen­skap waar som­mi­ge net so ha­tig was teen­oor gay men­se en jy sien dit op al wat ’n kom­men­taar­blad is. Dit is deel van hoof­stroom­ker­ke, soos Mo­re­le­ta­park. Ek was ’n tie­ner ten ty­de van die Lau­rie Gaum-skan­daal en ek ont­hou die ve­nyn.
Ek mag my pri­va­te me­ning hê, maar ek en my kat is om­trent ewe ge­kwa­li­fi­seerd om psi­gi­a­trie­se be­han­de­ling aan e­nig­een voor te skryf.
Moe­nie hier­die men­se wat haat­lik­heid kiés oor die­self­de kam skeer as dié wat werk­lik siek is nie.
Hoe le­wer jy dan k­ri­tiek op ie­mand soos Wi­id son­der om per­soon­lik te raak?
Hier is een voor­stel: “Wi­id kies om haar i­dees oor ho­mo­sek­su­a­li­teit te skoei op haar ver­tol­king van die By­bel en ver­kies doel­be­wus on­in­ge­ligt­heid bo fei­te wat kwan­suis stry­dig is met die Skrif.
“Sy maak daar­die keu­se om­dat sy ho­mo­fo­bies is en haar voor­oor­deel laat haar vei­lig voel. Dit is diep ont­stel­lend dat sy ’n plat­form ge­gun word en toe­ge­laat word om haar ag­ter­li­ke, ska­de­li­ke i­dees aan kin­ders en hul ou­ers te ver­kon­dig.”
Dié stuk­kie k­ri­tiek kom na­dat Wi­id skool­mei­sies toe­ge­spreek het oor on­der meer men­stru­a­sie.
Ek is ef­fe ver­ward oor hier­die ten­dens om men­se uit te kryt as lae klas. Wat pre­sies be­te­ken dit?
D­rink sy Ri­cof­fy in plaas van Ja­cobs? Woon hul­le in ’n fauxTos­kaan­se huis? Praat sy soos ie­mand wat van Brak­pan af kom?
(In­wo­ners van Kru­gers­dorp en Be­no­ni het nie min­der mens­waar­dig­heid as dié van Wa­ter­kloof of Lin­den nie.) Nee, jy meen sy ge­bruik kras taal.
’n Be­ter op­sie: “Wi­id se uit­spra­ke oor men­stru­a­sie is on­in­ge­lig en on­sen­si­tief. Haar taal­ge­bruik ver­vlak die ge­sprek oor ’n be­lang­ri­ke saak en dit maak my on­ge­mak­lik.”
‘Sy lyk sus en so’
Haar voor­koms is ir­re­le­vant.
Hier­die is nie sen­suur nie. Jy kan mos maar sê wat jy wil. Selfs ek is nie bang om k­ri­tiek te le­wer op i­dees en waar­des stry­dig met my eie nie.
Maar ek vra mooi: Los die ve­ny­nig­heid en on­ver­dien­de aan­val­le. K­ri­ti­seer den­ke en op­tre­de eer­der as om oor te gaan tot ad ho­mi­nem-be­le­di­gings.
Dit maak haar vies om G­re­tha Wi­id te ver­de­dig, maar ’n groot deel van die k­ri­tiek op Wi­id is bloot be­le­di­gend, ve­ny­nig en on­ver­diend, skryf Lou­i­se Fer­rei­ra.
G­re­tha Wi­id op die ver­hoog op ’n saam­trek van vroue in P­re­to­ria. Fo­to: LISA HNATOWICZ
DN340810 - 2017-05-18
Die Bybel word maklik misbruik om dikwels 'n eiesoortige mening te staaf of sogenaamd te bewys. Ons het mos Apartheid voorheen uit die Bybel verdedig en net so blitssnel weer daaruit veroordeel. Motiveringsprekers en predikers se uitsprake word uiteindelik aan die liefde van Christus getoets.