PressReader - Beeld: 2017-07-10 - Gems kreun on­der be­drog; twee van sy be­stuurs­le­de ge­skors
Gems kreun on­der be­drog; twee van sy be­stuurs­le­de ge­skors
Beeld - 2017-07-10 - Sake - Nel­lie Brand­Jon­ker
Twee top­be­stuurs­le­de van Gems is ver­le­de jaar ge­skors oor ’n te­le­be­mar­kings­kon­trak van so­wat R50 mil­joen wat skeef­ge­loop het.
“Be­drog en mis­bruik is ’n kan­ker wat ons na­sie sta­dig op­eet. Gems is, soos an­der or­ga­ni­sa­sies, nie van die kan­ker ge­spaar nie,” skryf Non­to­be­ko Nt­sin­de, voor­sit­ter, in die jaar­ver­slag.
“Die di­rek­sie moes saam met die be­stuur on­re­ël­ma­tig­he­de ta­kel waar­by le­de, ver­skaf­fers en per­so­neel be­trok­ke was.
“Stap­pe is ge­doen, in­slui­tend die on­der­soek na hier­die ge­val­le, en dit gaan in 2017 voort­duur om­dat die pro­ses­se lank duur.
“Twee be­stuurs­le­de is as ’n voor­sorg­maat­re­ël ge­skors as deel van die pro­ses.”
Dr. Gu­ni Gool­ab, hoof­be­amp­te van Gems, het ge­sê die skor­sing hou met ’n te­le­be­mar­kings­kon­trak van R50 mil­joen ver­band.
’n Klag oor die ten­der­pro­ses is in Sep­tem­ber on­der sy aan­dag ge­bring.
Die di­rek­sie het ’n on­der­soek be­gin en het se­ke­re “oor­tre­din­ge van be­leid en pro­se­du­res soos die ge­drags­ko­de van Gems ge­vind en o­pen­baar­ma­king wat nie deur die werk­ne­mers ge­doen is nie”.
Gool­ab het ge­sê ’n dis­si­pli­nê­re pro­ses is be­gin en die klag­tes is aan die werk­ne­mers voor­ge­lê. Hul­le het eg­ter voor die ver­hoor be­dank.
Die jaar­ver­slag toon twee le­de van die top­be­stuur wat in A­pril van­jaar be­dank het.
Dit is die­self­de top­be­stuurs­le­de wat ver­le­de jaar in ’n nuus­be­rig deur ’n koe­rant by on­ge­rymd­he­de by die spe­si­fie­ke kon­trak be­trek is.
Hy het ge­sê ’n “aan­tal on­der­soe­ke” vloei uit die kwes­sie voort en die on­der­soe­ke word voort­ge­sit om ge­noeg be­wy­se by­me­kaar te maak om straf­sa­ke te bring.
Dit is die te­le­be­mar­kings­maat­skap­py Te­le­di­rect wat ver­le­de jaar by Gems oor die ten­der­pro­ses ge­kla het. Die maat­skap­py het voor­heen die kon­trak vir drie jaar ge­hou.
Die diens wat ver­skaf word, is soort­ge­lyk aan ma­ke­laars­diens­te wat ge­le­wer word om le­de by die ske­ma aan te sluit.
Die raad van trus­tees het na­dat die on­der­soek be­gin is, be­sluit dit sou die bes­te wees om die ten­der te stop.
Gems het toe te­rug­ge­gaan na die mark en op ’n nood­grond­slag ’n nu­we ten­der vir ’n kon­trak van 12 maan­de uit­ge­reik.
Dié kon­trak is deur EOH ge­kry.
Gems moes van­jaar sy pre­mies skerp ver­hoog om­dat hy ver­le­de jaar on­der on­ver­wag­te hoë ei­se deur­ge­loop het en van sy op­ge­hoop­te re­ser­wes daar­voor moes ge­bruik.
Gool­ab het ge­sê die groot­ste re­de vir die skerp sty­ging in ei­se was hos­pi­taal­toe­la­tings.
’n Aan­tal fak­to­re het dit ver­oor­saak, in­ge­sluit be­drog en mis­bruik.
Die mees­te daar­van het in K­waZu­lu-Na­tal voor­ge­kom en ’n fo­ren­sie­se span is daar­heen ge­stuur.
’n On­der­soek is be­gin oor die mis­bruik en moont­li­ke be­drog met hos­pi­taal­kon­tant­plan­ne – ver­se­ke­ring wat kon­tant uit­be­taal wan­neer ’n per­soon ’n se­ke­re aan­tal dae in die hos­pi­taal lê.
Die Gems-lid sal dan aan die dok­ter wat hom in­ge­boek het ’n deel van die geld be­taal. Die ske­ma word eg­ter be­na­deel om­dat hy vir die dae in die hos­pi­taal moet op­dok.
Vol­gens Gool­ab het die fo­ren­sie­se span, ter­wyl hul­le dié on­der­soek ge­doen het, baie hoë ei­se van siel­kun­di­ges ook be­gin be­kyk. Op grond van dié on­der­soek is ’n saak by die han­del­stak op Pie­ter­ma­ritz­burg van­jaar in Maart aan­han­gig ge­maak.
“Ons glo ’n net­werk van siel­kun­de­prak­ty­ke is be­trok­ke in die oor­be­die­ning en an­der on­van­pas­te prak­ty­ke.”
Vol­gens hom duur die on­der­soe­ke oor die hos­pi­taal­kon­tant­plan­ne voort om ook daar­oor straf­sa­ke by die po­li­sie aan­han­gig te maak.
Gool­ab het ge­sê dit was dui­de­lik dat Gems ’n gro­ter tei­ken ge­word het in die e­ko­no­mie­se in­sin­king, wan­neer sul­ke toe­stan­de die voor­koms van be­drog on­der le­de en ver­skaf­fers laat toe­neem.
’n On­der­soek by die sie­ke­fonds Gems, is be­gin na­dat be­we­rin­ge van groot­skaal­se be­drog aan die lig ge­kom het.