"Hulle gee voor dat hulle verstandig is, maar hulle is dwaas. In die plek van die heerlikheid van die onverganklike God stel hulle beelde wat lyk soos 'n verganklike mens of soos voëls of diere of slange... Dit is hulle wat die waarheid van God verruil vir die leuen. Hulle dien en vereer die skepsel in plaas van die Skepper, aan wie die lof toekom vir ewig. Amen." Rom. 1:22-25
In die Bybel is daar meer gebooie en waarskuwings teen afgodery as teen enigiets anders. Afgodery word ook meer veroordeel as enigiets anders. "Jy mag nie vir jouself afgode maak nie …jy mag nie voor hulle kniel om hulle te aanbid nie." Eks. 20:4-6
"Moenie op afgode vertrou of vir julleself afgode ... maak nie. Ek, die Here, is julle God." Lev. 19:4. Die Apostel Johannes pleit by ons: "Liewe kinders, bly dus weg van die afgode af." 1 Joh. 5:21
Vanselfsprekend verbied die Tweede Gebod ook die afgodery van politeïstiese godsdienste, soos Hindoeïsme. Dit verbied ook die aanbidding van enigiets wat God se soewereine plek in my lewe inneem. Die Apostel Paulus het oor offers aan afgode gesê: "dat dié wat aan hulle offer, aan bose geeste offer en nie aan God nie." 1 Kor.10:20. Moses het geskryf: "Israel het...Hom getart met hulle afskuwelike afgode, offers...aan veldduiwels." Deut 32:16-20
Die Gebod teen afgodery was oortree nog vóór dit op kliptafels ingebrand is. Die Israeliete het - aan die voet van die berg van God - 'n goue kalf gemaak. Hoe kón God se uitverkore volk voor 'n lewelose afbeelding van 'n kalf buig, net nadat hulle getuies was van hoe die Lewende God met die tien plae die afgodery van Egipte aan die kaak gestel het? Hoe kon hulle so ontrou wees aan dié God wat hulle uit slawerny bevry het – die Een wat hulle tussen walle van water deur die Rooi See gelei het,? Hoe kon hulle so laag daal om 'n afgod te aanbid, nadat hulle in die woestyn met manna uit die hemel gevoed is, water uit die rots gedrink het, en bedags deur die wolkkolom en snags deur die vuurkolom gelei is?
Toe Moses sy broer daaroor konfronteer, het Aäron se pogings om die vergryp te verskoon nogal baie ooreenkoms getoon met ons eie patetiese pogings om ons ongehoorsaamheid aan die Woord van God te regverdig. Aäron het voorgegee dat die goue kalf sommer vanself vorm aangeneem het, nadat die goud in die vuur gegooi is. En hy het boonop beweer dat die fees voor die goue kalf ter ere van die Here gehou is. (Eks 32:5). Ná koning Salomo het baie Israeliete hulle aan afgodery skuldig gemaak. Jerobeam het twee goue kalwers opgerig, in Dan en Bet-El. Oor die hele Israel, op baie berge en onder baie bome, is altare opgerig vir die vals gode van die Kanaäniete - Baäl, Asjera, Kronos and Molek. En dit het op oordeel uitgeloop.
God het die Assiriërs gestuur om die Noordelike Ryk van Israel te verwoes en Sy mense in ballingskap te neem. Die Suidelike Ryk is later deur Nebukadneser van Babilon verower. Dit het uiterste swaarkry en slawerny in Babilonië geverg om die harte van God se mense van die besoedeling van afgodery te reinig. Die herstel het begin onder die bediening van groot profete, soos Esegiël en
Daniël - en later, ná die terugkeer uit ballingskap, onder Esra en Nehemia, het die mense hulle voorgeneem om nooit weer met afgodery te heul nie.
Christene mag nooit buig voor die afgode van pluralisme, multikulturalisme en die Intergeloof Beweging nie. Jesus Christus is "die Weg, die Waarheid en die Lewe. Niemand kom na die Vader" behalwe deur Hom nie. (Joh 14:6).
Die Tweede Gebod verbied nie kuns nie. Dit verbied wel afgodery. Op dieselfde dag waarop die Here die Tien Gebooie vir Moses gegee het, het Hy ook gedetailleerde opdragte gegee oor die oprigting van die Tabernakel – insluitende vele visuele kunsvorms. Eksodus 25 en 26 beskryf die detail van die Tabernakel: die gordyne, die Verbondsark en selfs die beelde van engele wat oor die Ark waak.
As gevolg van die verbeeldingryke Renaissance-uitbeeldings van 'n Jesus met lang hare, het hierdie beeld vasgesit – ten spyte daarvan dat die Jode nie normaalweg lang hare gehad het nie. Dis opvallend dat omtrent alle rolprente oor Jesus Hom met lang hare uitbeeld – terwyl Sy disipels kort hare het! Dis merkwaardig dat Simson, as Nasarener, juis vanweë sy lang hare uitgestaan het. As dit tipies van Hebreërs was, sou dit mos nie 'n uitstaande kenmerk van hom gewees het nie!
Kyk 'n mens na die benaming vir baie van vandag se sg. "stêrre', word dit duidelik waarom die Tweede Gebod so belangrik is. Ons Engelse landgenote noem dinge sommer by die naam: 'sports idols', 'Hollywood idols', 'sex idols', and musician... 'idols'." Sonder twyfel is daar ook mense wat van hulle geliefde politieke party 'n afgod maak. Wat ons van God dink, is van alle dinge die heel belangrikste.
Mense wat só praat, toon daarmee dat hulle in hul eie gedagtes vir hulle 'n god geskep het. Natuurlik sal húlle god nooit genadeloos of veroordelend wees nie. Hy sou ook nooit iemand hel toe stuur nie - want hy bestaan doodgewoon nie. Dit is net 'n hersinskim van hulle eie maaksel.
Mense wat so praat, skep vir hulleself 'n god wat hulle pas. Dis is die wese van afgodery. Feit is, die God van die Bybel is nie net 'n God van liefde nie, maar ook 'n God van lig. God is nie net genadig en vergewensgesind nie, maar ook heilig en regverdig.
Wat is vir jou die belangrikste? Enigiets wat belangriker is as God, is 'n afgod. Daar is net te veel mense vir wie roem, rykdom, sukses, 'n spoggerige kar of huis, 'n rekenaar, aansien of 'n bepaalde verhouding 'n afgod is. Niks mag vir ons belangriker as God wees nie.
In die Bybel is dit opvallend dat, wanneer God se Woord verkondig is, berouvolle mense daarop reageer met die vernietiging van hulle afgode. Toe die Apostel Paulus die Evangelie in Efese verkondig het, het die mense hulle okkultiese goed verbrand. "Vrees het hulle almal oorval, en die Naam van die Here Jesus is geprys...So het die Woord van die Here sy krag getoon en al hoe verder versprei." Hand.19:17-20.
Ons moet ons bekeer van ons afgodery - in ons harte, denke en lewens. As daar fisieke afgode is, moet ons daarmee breek, dit verbrand en begrawe. "Daarom moet julle al die sedelike vuilheid en ongeregtigheid opruim wat so welig tier, en ootmoedig die woord aanneem wat God in julle geplant het, want dié woord kan julle red. Julle moet doen wat die woord sê en dit nie net aanhoor nie, anders bedrieg julle julleself."" Jak. 1:21-22
DR. PETER HAMMOND is die outeur van 'The Ten Commandments - God's Perfect Law of Liberty' Tel.: 021-689-4480 www.frontline.org.za