Die rol van indekse en hoe dit verander | Netwerk24
Deur Theo Vorster 12 Augustus 2020 05:04
Deesdae praat mense baie oor indekse en hoe indekse presteer.
Vir die doeleindes van hierdie artikel gaan ek fokus op twee indekse en dan verduidelik waaruit daardie twee indekse, die S&P 500 en die ALSI 40, bestaan:
S&P 500 – dié indeks bestaan uit die 500 grootste genoteerde Amerikaanse maatskappye en hierdie maatskappye se gewig in die indeks word deur elkeen se markwaarde op die New Yorkse aandelebeurs bepaal.
ALSI 40, oftewel die JSE Top-40 – hierdie indeks bestaan uit die 40 grootste maatskappye wat op die JSE genoteer is. Hoewel hierdie indeks ook geweeg word in terme van die grootte van die maatskappye, moet beleggers ook bewus wees daarvan dat hierdie gewigte (of markwaarde) aangepas word vir die waarde van die aandele wat op die JSE genoteer is.
Hierdie twee indekse word gewoonlik gebruik om na die prestasie van maatskappye genoteer in daardie lande te verwys. Omdat hierdie indekse geweeg word volgens die markwaarde van die maatskappye, is die gevolg dat groot maatskappye die waardes en bewegings van die indeks kan beïnvloed – dit geld sowel die S&P 500 en die JSE se ALSI 40.
'n Foto van die beweging in aandeelpryse op die JSE.
In die geval van die S&P 500 kry ons tans die posisie dat net vyf maatskappye meer as 20% van die totale waarde van die indeks uitmaak. Hierdie vyf tegnologiereuse is in volgorde: Apple, Microsoft, Amazon, Alphabet (Google) en Facebook. Trouens, die afgelope week het Apple se markwaarde 6,5% van die S&P 500 uitgemaak en daarmee IBM se 25-jarige rekordpersentasie van die totale indeksmarkwaarde oortref.
In 1985 het IBM 6,4% van die indeks uitgemaak. Maar vandag is IBM 'n maatskappy met 'n markwaarde van $112 miljard (sowat R2 000 miljard). IBM is nou die 56ste grootste maatskappy en maak net sowat 0,4% van die S&P 500 indeks uit.
In die geval van die JSE is daar tans minder as 400 genoteerde maatskappye, met die ALSI 40 wat net minder as 90% van die totale markwaarde uitmaak. Anders gestel, die grootste 40 aandele op die JSE beslaan amper 90% van die totale markwaarde in terme van die berekeningsmetodologie.
Hierdie konsentrasie raak meer pertinent as 'n mens in fyner besonderhede na die samestelling van die ALSI 40 kyk.
Let daarop dat ek hier suiwer die indekssamestelling gebruik en nie markwaardes wat buite die indekse val nie, soos byvoorbeeld BAT en AB Inbev.
Naspers saam met Prosus verteenwoordig tans meer as 25% van die indeks en hierdie aandele se waarde word tot 'n groot mate deur die Chinese internetreus Tencent se waarde bepaal – Tencent is juis een van die maatskappye wat pres. Donald Trump van Amerika nou in sy visier het.
As ek nou Tencent saam met die groot mynbougroepe tel, is ek by meer as 50% van die JSE se ALSI 40-indeks.
Die waardasievlakke van die JSE en daarvolgens die kernboublokke van die meeste beleggers, hetsy deur regstreekse belegging in fondse of via aftreeprodukte, word beduidend deur Chinese internetgebruikers en wêreldwye kommoditeitsmarkte beïnvloed.
In die geval van sowel die S&P 500 as die JSE se indeks van alle aandele wissel die grootste maatskappye periodiek en daar is geen rede waarom dit nie steeds in die toekoms gaan gebeur nie. As jy byvoorbeeld kyk na die vyf grootste maatskappye in die wêreld in 2010 en tans in 2020 is dit slegs Apple en Microsoft wat steeds op daardie lys is – die Amerikaanse oliereus ExxonMobil, PetroChina en die Chinese bankgroep ICBC is almal vervang deur die groot Amerikaanse tegnologiereuse wat die S&P 500 nou oorheers.
Hierdie rotasie en die toetrede van nuwe maatskappye gaan verseker herhalend wees – die geskiedenis leer ons dat oor 5 of 10 jaar gaan die samestelling in alle waarskynlikheid heel anders lyk.
Wat dit vir beleggers beteken, is drieledig:
Gister se wenners is nie noodwendig môre se wenners nie, hoewel uit my ervaring bly 'n goeie maatskappy 'n goeie maatskappy, selfs al kan die aandeelprys op kort termyn soms wisselvallig wees.
Die minderheid fondsbestuurders kry dit reg om die indeks te klop. Hierdie is 'n verskynsel wat ons in Suid-Afrika asook in die wêreldmarkte sien.
Om vandag te probeer voorspel watter fondsbestuur die indeks oor vyf of tien jaar wel gaan klop, is eintlik nie moontlik nie.
Theo Vorster, uitvoerende hoof van Galileo Capital
Daar is plek in elke langtermynportefeulje vir sowel instrumente wat suiwer die indekssamestelling volg en aktiewe fondsbestuurders wat poog om beter as die indeks te presteer – dit is nie die een of die ander nie, maar eerder 'n gesonde balans tussen die twee strategieë.
Aktiewe bestuurders (wat beter as die indeks probeer presteer) se rol is juis om óf die risiko te verlaag en/óf om beter as die indeks te probeer presteer – en dit is daardie rol waarvoor jy hulle betaal.
Passiewe bestuurders (koop die aandele en instrumente volgens die indeks) se rol is om teen 'n lae koste die prestasie van die indeks na te volg.