Onderskeiding « REISGESELSKAP
Archive for the 'Onderskeiding' Category
Posted in: English, Onderskeiding
Mediese Navorsingsraad stel Tweede Oorsig oor Jeug en Risiko-Gedrag vry
2010/04/29 by Danie Mouton No Comments »
In opvolging van hul eerste verslag (2002) het die Mediese Navorsingsraad pas hul tweede nasionale verslag oor Risiko-gedrag by Jongmense bekendgestel (April 2010). Interessant genoeg het die risiko-gedrag rondom seksualiteit afgeneem, maar op ander terreine weer toegeneem. Die media-verklaring gee 'n kort oorsig en word hieronder volledig weergegee.
Die verslag volg op 'n opname onder 10,270 hoërskoolleerders van Grade 8 tot 11. Dit handel oor die voorkoms van gedragspatrone wat vir jongmense 'n risiko inhou rondom siekte en swak gesondheid. Die opname en verslag het onder leiding van 'n navorsingspan van die Gesondheidsbevordering Navorsing- en Ontwikkelingseenheid van die Mediese Navorsingsraad plaasgevind, met prof Priscilla Reddy as hoofnavorser. Dr Reddy sê: "Hierdie ondersoek gee 'n wetenskaplike prentjie in die omstandighede waarmee jongmense gekonfronteer word terwyl hulle in Suid-Afrika opgroei. Deur die stressore te identifiseer wat 'n impak op hierdie sleutelkomponent van ons samelewing maak, word ons in staat gestel om kosbare hulbronne optimaal aan te wend."
Uit die mediaverklaring:
Following the first Youth Risk Behaviour Survey in 2002, this survey investigated behaviours related to infectious diseases (sexual risk behaviour and hygiene), injury and trauma (violence and traffic safety), mental health (depression, suicide related behaviour, substance use), and chronic diseases (nutrition and physical activity). The data from the YRBS surveys may contribute useful evidence as government plans its long term strategy by showing trends in behaviours that place youth at risk for disease and ill health.
The 2008 survey showed significant reductions in risky sexual behaviour. Fewer school learners had ever had sex (from 41% to 38%). Of those who had sex, the number of school learners that had two or more sexual partners in their lifetime significantly reduced (from 45% to 41%), and less learners had one or more sexual partners during the past three months (from 70% to 52%). Also, of those who ever had sex, the incidence of sexually transmitted infections significantly reduced (from 7% to 4%), while consistent condom use increased slightly (29% to 31%).
Increasing health threats
The survey showed clear reductions in physical activity, increased threat to mental health and unsafe traffic behaviour. A significant increase in physical inactivity (38% to 42%) and TV watching for more than 3 hours per day (25% to 29%) was observed. Regarding mental health, more learners made one or more suicide attempts during the past six months (17% to 21%). Regarding unsafe traffic behaviour, more learners drove a vehicle after drinking alcohol in the past 30 days (8% to 18%) and were driven by someone who had been drinking alcohol in the past 30 days (35% to 38%).
Gemeentes behoort hierdie verslag behoorlik te bestudeer. Die volledige verslag en 'n kort bekendstellingspamflet is op die MNR se webblad beskikbaar.
Beliggaming en sintuiglikheid as konneksiepunt
2010/03/05 by Danie Mouton 3 Comments »
Hoe konnekteer gemeentes met die mense rondom hulle? Op so 'n manier dat daar aanknopingspunte bestaan vir die evangelie om mense in gemeenskap met Christus en sy kerk in te sluit?
Vandeesweek, tydens 'n kursus vir predikante, laat Frederick Marais die groep "plons". Ons vaar die strate van Port Elizabeth binne om met mense te gaan gesels en te hoor: "Wat maak jou trots om 'n Suid-Afrikaner te wees?".
Vooraf maak ons 'n lysie van ons aannames oor wat mense sou antwoord. Ons het verwag gebleikte Afrikane sal sê hulle is nie juis trots op die land nie, en dat baie jongmense redelik hooploos sal wees. 'n Paar van die ander aannames was reg, maar hierdie twee heeltemal verkeerd! Regdeur die spektrum is mense trots op die land van hul geboorte, trots op die gawes en moontlikhede van die land, dankbaar vir familie- en sosiale bande. Eintlik roerend, hoewel daar ook enkele negatiewe stemme was.
Ewenwel, seker die sterkste motief vir trots op die land – by oud en jonk, ongebleik, medium-gebleik en volledig-gebleik – is die konkrete moontlikhede van die land. Die sonskyn, klimaat, lewensstyl, verhoudinge, buitelewe, natuurskoon, berge, wild, grasvelde, struike, bome en bosse.
Wat iemand laat opmerk: Suid-Afrika het 'n sintuiglike kultuur. Ons put die wonderlikste behae uit die konkrete moontlikhede van ons land. read more…
Luther se oggend- en aandgebed
2010/03/04 by Danie Mouton No Comments »
Felix Meylahn van die Evangelies-Lutherse gemeente in Port Elizabeth deel onlangs die volgende gebede met 'n groep predikante:
Luther se oggendgebed
In die Naam van die Vader en die Seun en die Heilige Gees (maak ook die teken van die kruis).
Ek dank U, hemelse Vader, deur Jesus Christus, U geliefde Seun, dat U my in hierdie nag teen alle skade en gevaar behoed het.
Ek bid U: Bewaar my ook vandag teen sonde en alle kwaad, sodat al my doen en lewe U kan behaag. Want ek beveel myself, my liggaam en siel en alles, in u hande. Laat u heilige engel met my wees sodat die bose vyand geen mag oor my verkry nie.
Luther se aandgebed
Ek dank U, hemelse Vader, deur Jesus Christus, u geliefde Seun, dat U my vandag genadig behoed het.
Ek bid U: Vergewe my al my sondes, waar ek onreg gedoen het, en behoed my ook genadig in hierdie nag. Want ek beveel myself, my liggaam en siel en alles in u hande.
Laat u heilige engel met my wees sodat die bose vyand geen mag oor my kry nie.
Die kode van een tyd en plek
2010/02/20 by Danie Mouton No Comments »
Sy pa was 'n spoorwegwerker, sy ma 'n nooi Potgieter, en hy het op Middelburg in die Oos-Kaap grootgeword.
Time Magazine beskryf hom as die belangrikste lewende toneelskrywer.
Athol Fugard, oor wie dit gaan, vertel dat hy "net die kode van een tyd en plek (veral die Oos-Kaap) ken". Hy sê: "Ek kan op 'n straathoek staan hier in Nieu-Bethesda of in my ou Port Elizabeth. Ek kan kyk en ek kan 'n geloofwaardige scenario aanmekaarslaan vir die ou swart vrou wat haar kaalvoet haas om betyds te wees vir die laaste bus, vir die sakeman wat in sy BMW verbyry." Met verwysing na die VSA, waar hy die laaste 20 jaar woon, sê hy dat hy niks weet van hierdie wêreld waaruit die Amerikaners kom en waarheen hulle op pad is nie. (Onderhoud met Willemien Brümmer, Die Burger 2006-05-26, soos aangehaal deur Hermann Giliomee in By van 2010-02-21)
Geloof en konteks
Dit is 'n cliché om te sê gemeentes moet hul konteks, hul leefwêreld ken. Tog val dit my op hoe ons daarmee sukkel. Ons gee hoog op dat mense aan huis besoek word, en dat die prediker die wêreld van die hoorders van die Woord ken. Dit is ongelooflik belangrik.
Maar wat maak ons met hierdie kennis?
Die meeste leiers wat ek ken, gebruik hierdie kode bloot om polities-korrek te manevreur tussen:
al die familietwiste,
die onverhandelbare voorkeure van lidmate,
die verborge skandes wat nie genoem mag word nie, en
om aanstoot te vermy.
Mens kan hulle ook nie kwalik neem nie. Baie dominees en kerkraadslede oorleef bloot omdat hulle political animals is wat weet watter patriarge en welke oortuigings nooit aangevat moet word nie. Dis noodsaaklike oorlewingskennis, veral wanneer jy die patriarge leer ken, en gemeenskappe se robuuste tegnieke – waarmee hulle profete wegwerk – in aksie sien.
Waarom die kode van een tyd en plek ken?
Eugene Peterson beklemtoon dat Jesus ons roep om 'n lokale en spesifieke lewe te lei. Jesus leef elke dag saam met ons en lei ons tot dissipelskap in 'n lokale en spesifieke plek. Só kom sy koninkryk.
Nogmaals: Jesus vorm ons deur sy Woord en sy Gees op 'n plek en in 'n spesifieke tyd.
Die uitdaging is dus dat die geloofsgemeenskap deur die evangelie gevorm word. Die opdrag vir gemeenteleiers is om dinge te doen wat die kode, die DNA, van 'n tyd en plek transformeer sodat die Jesus Way (Peterson) geïnkarneer kan word.
Die koninkryk kom naby, en breek deur, in die kode van een tyd en plek. Daarom moet ons aansluit, lokaliseer, die tyd en plek ken en join sodat ons getransformeer kan word.
Om saam gevorm te word
Ek kan onthou hoedat ek, terwyl ek as student vakansies op die destydse SA Spoorweë en Hawens se rangeerterreine gewerk het, dikwels gewonder het hoe ek die evangelie gaan toepas op mense soos hierdie.
Dit was die fout. Ek kon nie regtig antwoorde kry nie.
Terwyl ek die evangelie wou toepas op "mense soos hierdie", het ek nog nie by hulle aangesluit nie, nog nie die kode verstaan en omarm nie. Nog nie gelokaliseer nie, die mense nog nie lief genoeg gehad om deel van hulle te word nie. Letterlik nog nie genoeg 'n vriend van tollenaars en sondaars geword nie. ("Skuus, ek probeer nie sê die rangeerders was slegter as ander nie, dit was net 'n wêreld wat ek glad nie geken het nie, en wat nie maskers opgesit het vir dominees-in-wording nie. Sommige van hulle het besondere vriende geword – sien 'n paar foto's.)
Mens kan die evangelie nie rasioneel beheer nie – asof dit "ek" is wat deur 'n proses van teologiese kundigheid rasioneel kan uitwerk wat die evangelie "vir hulle" beteken nie. Terwyl jy nog op hierdie punt staans, kan jy net destruktief moraliseer. Die vorming van die evangelie kom deurdat jy saam met hulle weerloos voor die aansprake van die Woord staan, en sáám gelei word om die evangelie uit te leef.
Eers wanneer jy die kode ken en as dissipel saam met mense leef – die scenario in Fugard se woorde hierbo – kan jy saam met die mense deur die evangelie gevorm word.
Die rol van die regte gewoontes
Die vorming deur die evangelie is 'n tydsame proses. In hierdie proses is die navolg van geloofsvormende gewoontes die regte ding om te doen. Prosesse soos Woon in die Woord, lectio divina, en…
Stories vertel as geloofsvormende gewoonte. Verhale oor die gemeenskap, uit die gemeenskap, verhale waarin mens fyn luister na wat gebeur en waarmee die Here besig is. Waarderende verhale wat veilige ruimtes, nie-beskamend, skep waarin ons die Here se genade leer ken en verstaan. Verhale wat die "kode van hierdie tyd en plek" beliggaam, en waarin ons soos speurders vra hoe die Here hierin betrokke is en hierdeur werk.
Pasop om die misterie en verwondering uit die stories te haal. Pasop om van die kode van hierdie tyd en plek 'n bron van moraliserende strooi te maak. Kerkmense en dominees is tog baie goed hiermee. Dan is dit steeds jy wat in beheer is.
En onthou dat alma die reg het om stories te vertel. Hoe meer ons die stories opdiep van diegene wat nie in die gemeente of gemeenskap in posisies van mag is nie, bv die dames in die tuiste vir bejaardes, die plaaswerkers, die onbelangrikers en onbenulliges, soos Fugard se kaalvoetvrou hierbo, sal ons die kode van die tyd en plek leer ken. Dit vat nogal die kuns van veilige ruimtes skep om die stories in die eerste plek te hoor.
Dit neem tyd, verwondering en baie stories – wat op ons gemeenskaplike geloofsvormende reis verbind word met die verhale uit die Bybel, om die kode van hierdie tyd en plek te transformeer tot die ritme van die evangelie. En in hierdie proses word ons self as predikante getransformeer. Ons het ook hierdie bekering nodig.
As bonus: een van die mense wat plaaslike stories goed baie goed kan vertel, is Michelle Faure van die Langkloof (Joubertina)