Die NG Gemeente Murraysburg is ’n gemeente in die Oos-Kaapse Sinode, hoewel die dorp Murraysburg sedert 1994 binne die provinsie Wes-Kaap se grense val. In 2018 het die gemeente uit 179 belydende en 33 dooplidmate bestaan.
Die nuwe dorp en gemeente se naam verskyn die eerste maal in die notule van die plaaslike kerkraadsvergadering op 5 September 1855, sonder dat ’n besluit daaroor aangeteken is. Daar kan aanvaar word dat die dorp genoem is na die predikant van die NG Gemeente Graaff-Reinet en die stamvader van die Murray-familie in Suid-Afrika, ds. Andrew Murray sr.
Die eerste paar jaar neem die bou van ’n kerk en ’n pastorie ’n groot deel van die gemeente se aandag in beslag. Op 26 Julie 1858 word die jong ds. J.H. Hofmeyr beroep. Vanweë die groot tekort aan predikante destyds omdat die Kweekskool op Stellenbosch eers in 1859 sou open, het die jong en onbekende predikant altesaam 10 beroepe ontvang. Op die drietal by hierdie geleentheid was ds. T.F. Burgers, die latere president van die Zuid-Afrikaansche Republiek. Ná ’n besoek aan Murraysburg neem ds. Hofmeyr die beroep aan een op 23 Mei 1859 word hy as die eerste predikant van die nuwe gemeente bevestig.
Die vergroting van die kerkgebou waarvoor daar in ds. Van Wyk se tyd al planne beraam is, het nou ná ds. Perold se koms weer aandag geniet. Aan die begin van 1899 het ’n gemeentevergadering eenparig besluit om die Kerkraad te versoek om ’n argitek en ’n orrelbouer te laat kom van wie die nodige inligting ingewin kon word omtrent die moontlikheid om die kerk “inwendig” te vergroot, as ook wat die koste sal wees om die orrel af te breek, te herstel en weer op te bou.
Weens die Anglo-Boereoorlog wat nog in 1899 uitgebreek het, is alle planne in verband met die vergroting van die kerk in die wiele gery. Op Murraysburg self het die oorlog groot ontwrigting gebring. Die Engelse militêre reëls het bepaal dat ’n dorp uit eie beweging ten minste 25 “Town Guards” moes oplewer voordat van militêre kant 75 soldate verskaf word om die dorpsverdediging tot die erkende minimum van ’n honderdtal te bring. Op Murraysburg kon daar egter nie 25 man gevind word nie, met die gevolg dat die dorp onbeskerm gebly het, en die Burgerkommando’s kon vry heen en weer deurtrek. En so is daar geskryf: “Hierdie dorp sal in ons geskiedenis die erenaam van ‘rebeldorp’ behou omrede daar nooit ’n ‘Defence Force’ kon opgerig word nie.”
Nadat ds. Perold sy werk hervat het, is die vergroting van die kerkgebou weer te berde gebring en dit blyk dat daar elke keer maar weer van vooraf begin moes word. Diaken B. van der Merwe deel mee dat hy met Delbridge, die boumeester, gespreek het oor die vernuwing van die kerk en dat Delbridge dit nodig ag om oor te kom om ’n juiste beraming van die koste te kan maak. Die kerkraad het dit goedgekeur om die boumeester dadelik te ontbied en besluit ook nog om ’n gemeentevergadering op 30 Mei 1903 te belê om van die gemeente te verneem of die kerk vereers net opgeknap sal word en of daar meteens met die vernuwing ’n aanvang gemaak sal word. D.J. Herholdt wat jare lank kassier van die gemeente was, het in dié tyd op die punt gestaan om na Graaff-Reinet te vertrek en waar hy nog ’n tak van sy saak te Murraysburg aangehou het, het hy aan die hand gedoen dat die kassierswerk deur M. Herholdt gedoen sal word, maar dat hy self die verantwoordelikheid sal dra. Dit is so aanvaar, maar later is dit verander.