Lamsosaties en kleisoldaatjies – Nie vir kinders
Lamsosaties en kleisoldaatjies
Losweg vertaal beteken Xi'an iets soos westelike vesting. Dis die hoofstad van die Shaanxi Provinsie in China, maar op 'n kaart van dié groot land lê Xi'an glad nie wes nie. Om die waarheid te sê, daar is baie meer land tussen Xi'an en die westelike grens van China as tussen Xi'an en die oostelike kus van dié reusagtige land.
Die naam het meer te doen met antieke China, wat heelwat kleiner was, toe Xi'an 'n belangrike nodus op die syroete was. Van hier af het die syroete weswaarts gestrek tot aan die Middelandse See en ooswaarts verdeel in twee roetes, een noordwaarts na Beijing en een suidwaarts tot by Hangzhou. Xi'an was dus die laaste bekende punt (in die weste) vir ou China.
Argeoloë het bewyse gekry van bewoonde nedersettings in die omgewing van Xi'an met 'n ouderdom van meer as 6,500 jaar. Uit die gedokumenteerde geskiedenis blyk dit dat Xi'an 32 eeue gelede reeds die hoofstad van China, in die tyd van die Zhou Dinastie, was.
Kortom, dis 'n bitter ou stad.
Tydens die Qin Dinastie het die Eerste Emperor van China, Qin Shi Huang, ook Xi'an as hoofstad verkies. Dit was so 220 jaar voor Christus.
Dit was hy wat die kleisoldate, die sogenaamde Terracotta Warriors, laat maak het. Hy was ook bekend vir allerhande verkeerde redes – hy was agterdogtig, bygelowig en magsbehep. En vreeslik lief vir homself. Hy wou nie alleen in die hiernamaals wees nie, en het die leër van kleisoldate laat maak om hom te beskerm. En die makers van die kleibeelde is almal op sy bevel vermoor.
'n Besoek aan Xi'an sonder om te gaan kyk na die kleisoldate is soos om Kaapstad te besoek en nie op Tafelberg gaan nie of Namibië te besoek sonder om vleis te eet. Die plek waar die kleisoldate is, is 'n hele entjie buite die stad en mens moet 'n spesiale bussie daarheen neem.
Die vonds is terloops ontdek toe 'n boer 'n put gegrawe het op sy plasie in 1974.
Dis eenvoudig die moeite werd om 'n gids tydens die besoek te gebruik – so spaar mens baie verdwalery en kry die noodsaaklike inligting. En die plek is ontsaglik groot. Min mense weet dat die opgrawings en restourasie 'n voortdurende proses is. Soos nuwe opgrawings gedoen word, word elke artefak stukkie vir stukkie aanmekaar gelas en uitgestal as deel van die groter wordende versameling.
Liu Bang, die heerser uit die Han Dinastie, het Xi'an se aansien as hoofstad verstewig deur die grootste paleis op aarde hier te bou. Rondom die paleisgronde van omtrent 36,000ha het hy die oorspronklike stadsmure laat bou in 194 v.C. Hierdie mure, en ook gedeeltes van die paleis en die stad, is later verwoes. Eers tydens die Ming Dinastie, in 1370, is die stadsmure herbou. Hierdie mure staan vandag nog en blok die oustad netjies af.
Ons het fietse gehuur en bo-op die mure reg rondom die oustad gery, 'n afstand van omtrent 12km. Dis 'n wonderlike manier om die stad so uit die hoogte te verken. Duckelina het dit net so geniet.
O ja, en dis nogal gerieflik om iewers in die oustad te bly – die oustad is lekker kompak en vrek interessant. Chinese kaligrafie verg toewyding en 'n akkurate hand. In die oustad sorg kaligrafie vir 'n gesonde subkultuur en -industrie.
Xi'an het ook 'n groot getal Islamitiese Chinese. Die Moslemmark in 'n deel van die oustad is 'n fees vir straatkos-verslaafdes soos ons.
Maar wees paraat vir die honger massas.
Die goeie nuus is dat die ouens ook lief is vir lam. En sosaties braai.
Karkasse word sommer op die perseel ontbeen, so 'n sosatie is 'n eerlike, goeie gehalte aanbod.
Behalwe lamsosaties is die Moslemdeel van Xi'an ook bekend vir allerhande ander Halaalkos.
Sedert die 1990s het Xi'an, ten spyte van sy antieke verlede, 'n belangrike fokuspunt van ekonomiese ontwikkeling in China geword. Vandag woon 8,7 miljoen mense in die stad en 13,5 miljoen inwoners in die metropool. Xi'an is 'n merkwaardige mengsel van oud en nuut – aan die een kant is daar prominente erkenning van kultuur, kuns en geskiedenis en aan die ander kant energieke ontwikkeling en vernuwing.
Baie moeite word gedoen met die stad as blyplek van mense – openbare ruimtes is aantreklik, stapstrate, fietspaaie en voetgangervloei is goed beplan en parke en tuine word ordentlik versorg.
Elke aand word 'n gratis waterkonsert aangebied – 'n vertoning van spuitfonteine op die maat van klassieke musiek. Sommer net vir die inwoners (en besoekers) om te geniet.
Iewers het ek 'n stukkie (Chinese?) wysheid raakgelees – 'n teken van volhoubaarheid is as oupas vrugtebome vir hul kleinkinders plant. Ek wil graag hier byvoeg – as 'n stad se siel rondom sy inwoners beplan word, en nie om motorkarre nie, gee ons 'n treetjie op die pad na volhoubaarheid.
Author oudoringPosted on Mei 19, 2017 Februarie 15, 2018 Categories Afrikaans, China, TravelTags Emperor, terracotta warriors, Vleis, Xi'an