Gemeenskap kan help met vroue, kinders wat by verkeersligte bedelArgieffoto. Die verkeerslig is rooi en die motors stop op ŉ streep. Daar, in die middel van die oorgang, staan ŉ vrou met ŉ baba op die rug. Nog ŉ kleuter staan voor haar en waai vir die mense. Die kind glimlag breed. “Ice cream,” sê sy vir dié wat haar kan hoor. Van vroegdag tot laatmiddag staan hulle daar, en gaan dan huis toe ná die dag se “werk”. Amper elke padoorgang het sy kind, en die probleem word steeds groter. Hierdie probleem, wat gereeld by CMR Gauteng-Oos se kantore aangemeld word, skep morele, gesondheids- en ander probleme. Die departement van gemeenskapsontwikkeling hou ook ŉ oog oor hierdie mense. Takudzwa Madhina, maatskaplike werker van CMR Gauteng-Oos se Faerie Glen-kantoor, sê dit is egter ŉ verwikkelde probleem. Vroue gebruik babas en kinders – nie net hul eie nie, maar selfs geleende kinders – om op mense se gevoelens te speel. So ŉ ma met ŉ baba op die rug kan emosies van bejammering, selfs skuldgevoelens, wek by mense wat dan geredelik geld gee. “Ons gaan uit en gesels met die vroue. Daar is verskillende situasies. Die meeste van die vroue is onwettig in die land, en weens ŉ gebrek aan wettige dokumente kan hulle nie werk in die formele sektor kry nie – met die nuwe verwikkelinge en voorgestelde wetgewing, selfs minder as voorheen. Baie van hulle woon in groepe in woonstelle in die stad, terwyl ander lang afstande van hul blyplek tot by hul verkeerslig aflê. Die uitdagings is groter in dele wat as meer gegoede gebiede bekendstaan,” verduidelik Madhina. Volgens hom verdien van die vroue soveel geld dat as daar voorgestel word dat hulle skoonmaakwerk kan kry, hulle blatant nee dankie sê. Van hulle beskryf hul bedelary as hul beroep. “Easy money”, noem Madhina dit. Madhina vertel dat ŉ vrou ŉ kospakkie wat hy haar wou gee, geweier het. Sy het verduidelik dat sy aan die einde van haar dag vir haar kos by Woolies gaan koop; die kospakkie het nie in haar smaak geval nie. Henda van der Merwe, direkteur van CMR Gauteng-Oos, sê maatskaplike werkers se hande is afgekap. “Die wet gee ons nie ŉ mandaat om so ŉ kind net van die vrou af weg te neem nie, aangesien dit nie onwettig is nie. Die Kinderwet sê egter ’n kind mag nie misbruik of verwaarloos word nie, maar hoe word dit bewys? Lede van die publiek wat hierdie gevalle by ons aanmeld, is bekommerd oor die kinders wat in wind, weer en siedende sonskyn blootgestel word aan die verkeer. Dit voldoen beslis nie aan wat van ŉ ouer of versorger verwag word nie. Dan is daar natuurlik ook die feit dat hierdie kinders geen voorbereiding kry om skool toe te gaan nie, en baie van hulle maak dit ook nie tot in ŉ skool nie.” Madhina beklemtoon die feit dat hierdie siklus hom maklik kan herhaal. Wat is ŉ kind se voorland wat geleer word om te bedel en nie skool toe gaan nie? Om self te bedel – of nog erger – ŉ misdadiger te word omdat hy nie vir homself kan sorg nie. Hy noem dat van die vroue geensins bekommerd is oor die kinders wat hulle so blatant as lokaas gebruik nie. Die feit dat hulle hul dae deurbring langs strate, sypaadjies vir toiletgeriewe gebruik, nie reg gevoed word nie, onveilig en sonder opvoeding grootword, is nie vir die vrou ter sprake nie. Hulle beskou dit doodgewoon as hul lewensomstandighede. Van der Merwe wys daarop dat die probleem alomteenwoordig is. “Die spreekwoord dat ŉ mens net iemand kan help wat gehelp wil word, is so waar. Van die vroue wil hul omstandighede verbeter en sal hulp aanvaar, maar hulle is in die minderheid. “Vanuit ŉ oogpunt van maatskaplike hulp kan die probleem slegs hokgeslaan word as almal saamwerk. As lede van die publiek ophou om die bedelaars te ondersteun, sal hulle genoop word om ŉ manier te vind om ŉ bydrae tot die samelewing te kan lewer, maar dit is ŉ langtermynvisie. Dit is ŉ verwikkelde situasie wat ŉ multifaktoraanslag benodig en nie oornag opgelos kan word nie,” sluit sy af. CMR Gauteng-Oos se 13 kantore in Pretoria reik jaarliks na meer as 27 000 mense uit.