Written by Chris van Wyk on 04/03/2012 . Posted in Filippense. Leave a Comment
Fil 4:2-9 Week vanaf 4 Maart 2012
Gesels met mekaar oor julle ervaring van 'n fokus op geestelike volwassenheid (Fil 3:1-4:1 van verlede week).
Lees Filippense 4:2-9 – Die Gees verander ons tot blymoedige vrede
Onthou dat dit 'n gemeente is wat begin het met 'n baie diverse samestelling (Hand 16). Die potensiaal vir konflik vanuit hulle agtergronde – taal, klas, opvoeding, afkoms – was dus altyd daar. Daarom moedig Paulus hulle aan om te fokus op eensgesindheid, spesifiek in die konflik wat daar tussen Euodia en Sintige bestaan het. Beide was waarskynlik sterk vroue, met 'n passie vir die evangelie, en 'n roepingsbewustheid binne die gemeente. Maar hulle sterk persoonlikhede, of die sterk bewussyn van hulle roeping, het hulle in konflik met mekaar gebring. Paulus spreek hulle en die gemeente dus sterk aan om die eenheid wat God tussen hulle geskep het, te bewaar. Interessant, die frase wat Paulus hier gebruik wat ons met "eensgesind te wees in die Here" vertaal, is to auto phronein en Kuriô – wat ook vertaal kan word "om saam te dink in die Here". Dit is presies wat ons vandag met die woord geloofsonderskeiding bedoel: om jou in te stel om saam te dink in die Here, om die Godsvrae te vra (Waarmee is God besig? Waartoe roep God ons?), om gesprek te hê totdat daar 'n oortuiging opdaag wat harmonie en konsensus bring, iets waaraan die hele gemeenskap van gelowiges hulleself kan verbind.
Paulus skryf verder dat dit nie net eensgesindheid in die Here is wat kenmerkend van die gemeente (en sy leiers) moet wees nie, maar ook 'n vreugde in die Here, iets wat regdeur die brief beklemtoon word. Hy gebruik die woord chairete (blydskap/vreugde) waarmee hy nie net die innerlike blydskap beskryf wat in God se teenwoordigheid hulle deel sal wees nie, maar ook die gesamentlike blydskap in die gemeenskap van gelowiges. Let op dat hierdie blydskap verbind word aan 'n inskiklikheid (epieikes) teenoor alle mense. Daarmee bedoel Paulus dat dit nie net die gemeenskap van gelowiges is wat 'n veilige, vriendelike, vreugdevolle plek moet wees nie, maar dat hierdie gesindheid ook die wyse waarop gelowiges met die publieke gemeenskap saamleef, moet stempel. Die bereidheid om te skik, om te luister na rede, om bereid te wees om van ander te leer, of soos een kommentaar dit stel, om met: "sweet reasonableness" op te tree, moet die uitstaande kenmerk van die gemeente se interaksie met die wêreld wees.
Met die gedagtes oor God se nabyheid as begronding vir hulle vreugde en inskiklikheid, is dit geen wonder dat Paulus daarvandaan beweeg na die gemeente se behoeftes en besorgdhede nie. Omdat God naby is, kan hulle oor alles en in alle omstandighede na Hom toe gaan in gebed. Letterlik staan daar in vers 6: "maak in alles (alle situasies) julle versoeke (aitema) bekend aan God deur gebede (proseuche) en versoeke/petisies (deesis) met danksegging (eucharistie)." Die verskillende woorde vir gebed in die vers moenie te veel onderskei word nie, omdat dit eintlik as sinonieme gelees kan word. Die punt van die vers is eintlik net om duidelik te sê: angstigheid oor allerlei word deur voortdurende veelvuldige versoeke verlig! Die aanmoediging tot gebed word opgevolg met een van die mees ongelooflike beloftes wat Paulus gee, letterlik vertaal: "gevolglik sal die vrede (eirene) van God, wat alle begrip/denke (nous) te bowe gaan, oor julle harte en gedagtes die wag hou in Christus Jesus". Dit is die enigste plek in die NT waar só van "die vrede van God" gepraat word. Paulus bedoel hier nie die vrede met God nie, maar die vrede van God, die vrede wat Hy self het, die vrede wat Hy self is, die vermoë wat Hy het om nie angstig te raak oor allerlei nie, maar in beheer en veral getrou aan Homself te bly. Dít is wat die harte en gedagtes van die gemeente sal bewaar. En dié vrede gaan alle denke te bowe – dit bedoel letterlik dat dit iets is wat beter is as die beste beplanning! Ons gedagtes en emosies is soos 'n oorlogsterrein wat God sal beskerm teen angstigheid en chaos.
Hoe is die Here in jou lewe besig om jou van blymoedige vrede te leer?
Fil 3:1-4:1 Week vanaf 26 Februarie 2012
Written by Chris van Wyk on 25/02/2012 . Posted in Filippense. Leave a Comment
Gesels met mekaar oor julle ervaring van 'n fokus op gasvrye vriendskappe (Fil 2:19-30 van verlede week) en wat die Here julle die week geleer het.
Lees Filippense 3:1-4:1 – Die Gees verander ons tot geestelike volwassenheid
Paulus se raad aan die gemeente is om nie afgeskrik of geïntimideer te word deur óf die teenstanders óf die dwaalleraars óf die vrysinniges nie, maar vas te bly staan in die geloof, volkome eensgesind verder saam te stry vir die evangelie, en koers te hou op die pad wat hulle tot dusvêr ingeslaan het (vers 16) in navolging van Paulus (vers 17) en in getrouheid aan die Here (Fil 4:1). Hulle sekerheid (vers 1) moes nie in hulle afkoms of die onderhouding van uiterlike dinge gesoek word nie – juis die voordele wat Paulus laat vaar het ( gebore Israeliet, Benjaminiet soos koning Saul, egte Hebreër [ma en pa was Jode], nougesette Fariseër) – maar in die vashou aan en vertroue op die Een wat sekerheid bring. Die verwarring wat die Joodse tradisionaliste veroorsaak het, en die versoeking waarvoor die vrysinniges hulle geplaas het, moes hulle dus stimuleer tot groter gehoorsaamheid en getrouheid, presies die dinge wat Christus in hulle lewens wou bewerk.
Die voorbeeld wat Paulus vir hulle gestel het en waaraan hy sy hele lewe gewy het, was om Christus Jesus te ken (vers 10), en om deur Hom geken te word (vers 12). Dit oortref alles in waarde. Wat vroeër vir hom 'n bate was, is nou vir hom eerder 'n las. Om Christus te ken, is waarom dit nou vir Paulus gaan teenoor alle ander dinge waarin mense wins en voordeel soek. "Ons het die ware besnydenis … óns wat ons op Christus Jesus beroem en nie op uiterlike dinge vertrou nie … want om Christus Jesus, my Here, te ken, oortref alles in waarde" (vers 3, 8). En dié waarde spel Paulus uit op twee maniere. Dit lê in die vryspraak (geregtigheid) wat God gee aan dié wat in Christus glo, sodat hulle met Hom in 'n versoende verhouding kan leef. En dit lê in die gelykvormigheid aan Christus in die selfontlediging van Sy dood en die verheerliking met sy opstanding (vgl vers 10 met 2:6-11). Dit is die enigste wens wat Paulus vir homself het, en dit is waar om sy roeping en lewe wentel. Dit is immers presies in hierdie gelykvormigheid wat die hoop van die opstanding ook lê. Daarmee gee Paulus ook 'n baie spesifieke inhoud aan wat met geestelike volwassenheid (vers 15) bedoel word: dit beteken nie om volmaak te wees nie, maar om al hoe meer gestempel te word deur die kennis van Christus, en te leef uit die werklikheid dat Hy: "my reeds Syne gemaak het" (vers 12). Paulus wil dus in die werklikheid van sy persoonlike alledaagse lewe al hoe meer ervaar wat Hy glo en teologies weet die waarheid is.
Hoe is die Here in jou lewe besig om jou van gasvrye vriendskappe te leer?
Fil 2:19-30: Week vanaf 19 Feb 2012
Written by Chris van Wyk on 16/02/2012 . Posted in Filippense. Leave a Comment
Gesels met mekaar oor julle ervaring van 'n fokus op 'n onberispelike lewenswandel (Fil 2:12-18 van verlede week) en wat die Here julle die week geleer het.
Lees Filippense 2:19-30 – Die Gees verander ons tot gasvrye vriendskappe
'n Mens kry in die volgende perikoop 'n kykie in die diep-persoonlike verhouding wat Paulus met hierdie gemeente gehad het. Hulle belange staan regtig voorop in sy gedagte. Daarom wil hy vir Timoteus (Fil 2:19) na hulle toe stuur, iemand wat hulle van die begin van hulle geloofspad af ken, om te hoor hoe dit met hulle gaan. Hy wil ook vir Epafroditos (2:25 – "julle apostolos" [apostel/gestuurde/boodskapper] staan daar in die oorspronklike Grieks) – wat namens hulle vir Paulus kom bystaan het – na hulle toe terug stuur, om hulle kommer oor Epafroditos se siekte (hy is intussen genees) asook sy groeiende verlange huis toe te verlig. Trouens, Paulus sou self graag by hulle wil uitkom (2:24). Let op hoe hy hiermee vir hulle ook drie verdere voorbeelde gee (Timoteus, Epafroditos en hyself) van hoe hulle self teenoor mekaar moet optree, presies soos hy in vroeër in die hoofstuk geskrywe het: "Julle moenie net elkeen aan sy eie belange dink nie, maar ook aan dié van ander" (2:4). Dit sluit die onderlinge gasvryheid in, asook die agting vir geestelike leiers (2:29), in 'n netwerk van onderlinge diens. Let ook op hoe hierdie tipe omgee ten diepste illustreer watter prioriteit 'n mens aan die belange van Jesus Christus gee, in Wie hierdie gesindheid die allerbeste geïllustreer is (2:6-11). Deur aan ander se belange te dink, is 'n mens inderdaad besig om Jesus se belange te dien. Anders gestel: Jesus kom na ons in die gedaante van "die ander"!
Paulus werk hier met 'n baie belangrike beginsel in sy beplanning en bediening: "Ek hoop/vertrou in die Here Jesus …" (Fil 2:19, 24 – ongelukkig voorwaardelik vertaal in die NAV: "as die Here Jesus wil"). Om te hoop of te vertrou in die Here beteken nie dieselfde as om onnadenkend iets ondergeskik te maak aan die Here se wil, of soos ons soms met die gesegde DV (Deo Volente) uitdruk nie. "In die Here" beteken dat Paulus doelbewus wat hy doen "in verhouding met die Here Jesus" doen. Of dit nou iets is waarop hy hoop (elpizô in Fil 2:19 – vgl ook Fil 1:23), of iets waarop hy met meer sekerheid vertrou (peithô in Fil 2:24), dit geskied in verhouding met die Here. Dit is om doelbewus die Heerskappy van Jesus te soek en aanvaar, presies dit wat in die tweede helfte van die gedeelte oor Jesus se selfontlediging en verheerliking in Fil 2:6-11 verklaar is. Dit herinner 'n mens aan die 17de eeuse boekie The Practice of The Presence of God waarin briewe van en ook 'n paar gesprekke met Nicholas Herman – wat die naam Brother Lawrence gekry het in 'n klooster in Parys waar hy as kok gewerk het – deur Joseph de Beaufort opgeteken is. Nicholas het 'n direkte benadering tot die geestelike lewe beoefen en hom dit ten doel gestel om alles wat hy doen en dink "in die Here" en "vir die Here" te doen en dink. Paulus het hierdie beginsel op 'n harde manier geleer op sy tweede sendingreis, net voor hy die roeping na Europa ontvang het wat tot die stigting van die gemeente van Filippi gelei het (Hand 16:6-9). Die Gees van Jesus het Paulus twee keer verhinder om sy eie kop in die bediening te volg, voor hulle (almal was betrokke!) deur die gesig van die Masedoniese man oortuig is om die evangelie in Europa te verkondig. En dié direkte benadering het nie net sy eie lewe daarna bepaal nie, maar ook die praktiese geestelike lewe wat hy aan die gemeentes voorgehou en voorgeleef het. Dit is ook waarom 'n onderskeidende lewe vir hom so belangrik was, soos ons in Fil 1:9-10 gesien het.
Written by Chris van Wyk on 10/02/2012 . Posted in Filippense. Leave a Comment
Fil 2:5-11: Week van 5 Feb 2012
Written by Chris van Wyk on 03/02/2012 . Posted in Filippense. Leave a Comment
Week van 5-12 Februarie 2012
Gesels met mekaar oor julle ervaring van vreugdevolle eensgesindheid (Fil 1:27-2:4 van verlede week) en wat die Here julle die week geleer het.
Lees Filippense 2:5-11 – Die Gees verander ons tot selfopofferende diensbaarheid
Vers 6 begin in die Grieks met die woordjie alhoewel. "Alhoewel Hy in die gestalte van God was …" Dit kan egter ook vertaal word met omdat. "Omdat Hy in die gestalte van God was, het Hy sy bestaan op Godgelyke wyse nie beskou as iets waaraan Hy Hom moes vasklem nie, maar het Hy Homself verneder (ekenôsen) deur die gestalte van 'n slaaf aan te neem en aan mense gelyk te word." Hierdie antieke lied is daarom nie net 'n nuwe perspektief op wie Jesus is nie. Dit is 'n nuwe verstaan van God self. Christus se ontlediging is nie iets wat aan Hom gedoen word nie. Dit is deel van sy identiteit. Sy ontlediging en menswording is daarom nie 'n afstand doen of ontkenning van sy Goddelikheid nie, maar die manier waarop Hy wys dat Hy inderdaad God is (Gorman)! Goddelikheid is om te gee, nie om iets te ontvang nie – "not getting but giving" (Moule). Jesus gebruik dus sy posisie as God tot voordeel van die mensdom en ook die skepping, anders as Adam wat juis sy posisie as beelddraer van God misbruik het en gekies het om op selfsugtige wyse die vrug, "om soos God te wees", te eet.
Daar is 'n interessante ooreenkoms tussen hierdie lied en die beskrywing van die voetewas episode in Joh 13:3-17: 1) Bokleed uitgetrek – van Goddelike gestalte ontledig; 2) voete gewas soos 'n slaaf – slaaf en aan mense gelyk geword; 3) Bokleed aangetrek – tot die hoogste eer verhef; 4) Bevestig dat Hy Here is – almal erken dat Hy Here is. Dit lyk nie asof dit toevallig is nie, veral weens die feit dat Paulus hierdie selfontlediging ook as voorbeeld gebruik om die Filippense aan te moedig om dieselfde gesindheid as Christus Jesus te hê, net soos Jesus ook aan sy dissipels die opdrag gegee het om mekaar se voete te was, deur mekaar lief te hê. Voetewas is dus 'n praktiese metafoor waarmee 'n mens die boodskap van Filippense 2 deel van jou lewe kan maak. Daarom is kenosis die kern-begrip, en die kern-paradigma wat ons moet navolg.