Baie geluk met die vrystelling van jou nuwe album, Collaborator. Hoe het jy hierdie album anders benader as jou vorige twee instrumental albums, Instigator en Mediator? Was daar spesifiek ander of nuwe elemente wat jy wou verken op Collaborator wat jy nog nie voorheen betree het nie? Enige spesifieke mikpunte of doelwitte wat jy wou bereik met die album, en in hoe ’n mate dink jy het jy dit wel bereik, noudat die album vrygestel is?
In teenstelling met die vorige albums, waar ek eers alles volledig klaar geskryf het, het ons met Collaborator die aanvanklike tracks eers baie gespeel nadat ek dit rofweg geskryf het. Dit het dan ’n platform gebied vir insette deur die ander ouens. Ek het gemik vir ’n rou en swaar klank, met meer uitgebreide komposisies as op Instigator. Die kombinasie van klavier en meer prominente Hammond-orrel saam met hard rock riffs is ook ’n nuwe eksperiment vir my. Ons het die tromme in Die Ou Meulteater (Paarl), met ’n houtverhoog, opgeneem om ’n groot en vol drum sound te kry. Dis iets wat ek nog nie vantevore probeer het nie. Ek glo dit het die gewenste uitwerking gehad.
Collaborator is kliphard, rou, en tog gedryf deur melodiese instrumentwerk wat ’n mens plek-plek laat wonder hoekom enigiemand nog bother met sangers, ha. Vir baie mense is die konsep van vocalist-lose ruk en rol egter nog vreemd. Wat het jou in die eerste plek aangetrek tot die skep van musiek sonder lirieke en sang, en wat het jou laat besluit dit is die rigting wat jy voorts onder jou eie naam wil inslaan? Wat ervaar jy as die grootste voordele en die grootste nadele van hierdie benadering met ’n projek?
Die kombinasie van ’n kwaliteit-vocalist, goeie lirieke en goeie instrumentasie is altyd spesiaal. In rock, natuurlik, staan die lirieke primêr teenoor die musiek. Oftewel, dit is die algemene siening en toepassing. Die stem is natuurlik ook ’n instrument, maar met woorde as alledaagse kommunikasie val die musiek vir my grotendeels in ’n ander kategorie. Ek het nog altyd meer gehou van die uitsonderings, waar musiek as ’n onafhanklike entiteit staan sonder lirieke. Ek is ook baie mal oor die kunskombinasie van goeie beeldmateriaal en musiek. Suicide and redemption van Metallica is ’n uitstekende voorbeeld van die mag van ’n instrumental, wat my óók laat wonder hoekom sommiges nog bother met sangers.
Ek deel nie altyd die uitgangspunt dat die mens se stem, en dus persona, die fokuspunt moet wees nie. Dit blyk nie noodwendig die algehele kwaliteit van die musiek te verbeter nie. Bygesê, ek sluit nie die moontlikheid uit van ’n album skryf met lirieke vorentoe nie.
Collaborator het ’n goue draad van grunge-agtige metal (ek's nie altyd so goed met die genre-benamings nie, so stel gerus ’n beter een voor!) wat daardeur loop. Ek – en ek's seker baie ander musiekaanhangers – het jou egter aanvanklik leer ken as uit-en-uit ’n blues-man. Waar kom die liefde vir die "grunge-metal" vandaan, en wat is die elemente daarin wat maak dat jy dit wil aanhou verken en jouself uitdaag daarmee? Hoe dink jy het hierdie dieper-grawe-ding gemanifesteer op Collaborator, of was dit meer ’n geval van rustig jol en kyk wat gebeur?
Van daar gebeur eksperimente, en ’n signature riff word gebore en uitgebou. En die liefde vir ’n swaarder kitaarklank stuur hom verder in ’n gang af. Die proses is redelik omvattend. Maar in wese manifesteer daardie aanvanklike idees as temas in die snitte op die album.
Ek moet bieg, ek is versot op die werk met die Hammond-orrel op die album – dit voel soms heeltemal uit plek uit, maar ook so gepas en verrassend, amper soos ’n kaalnaeler op ’n rugbyveld tydens ’n hoëdruk-wedstryd. Hoe lank kom jou verhouding met dié instrument al aan, en hoe voel julle deesdae oor mekaar? Sal julle altyd in mekaar se lewens wees, of hoe sien jy die saak?
Ek hou van jou beskrywing. Ek het op ’n ou orrel geleer speel, wat steeds in werkende toestand in my huis staan. Die orrelklank maak steeds ’n groot deel van my optredes en skryf van liedjies uit. Ek glo dit sal altyd so wees.
Ek sou raai om te gaan sit en ’n "liedjie te skryf" werk effe anders as jy van die begin af weet dit gaan liriekloos wees. Hoe werk jou proses van snitte uitwerk en aanmekaarsit? Sou jy sê daar's ’n standaard vers-brug-refrein-ding aan die gang wanneer jy skep, of wat is vir jou die groot uitdagings om aanloklike hooks en flows te skryf vir instrumentele musiek? Is daar ’n spesifieke filosofie of mantra wat jy volg in terme van hoe al die songs wat jy vir ’n album skryf, ’n storie van een of ander aard moet vertel, of hoe benader jy dit gewoonlik?
Tydens die skryf van Collaborator het ek die opnames van onverwerkte snitte aan die ander ouens gestuur. Dan het ons bymekaargekom en dit gespeel en verder vorm en variasie gegee. Dit is natuurlik ook belangrik om ’n sterk intro, asook spesifieke gepaste outro, te skryf. En elke snit ontwikkel ’n unieke persoonlikheid. Met betrekking tot metodologie is daar dan ’n aanvanklike riff, asook lead en melodic breaks. Maar vir die res van die strukturering is daar nie ’n standaardmetode nie.
Ek het al ’n hele paar keer saam met Basson Laubscher in sy Violent Free Peace-band gespeel. Ek het ook op sy debuutalbum gespeel en hy op my Mediator-album. Dit was dus vir my net logies dat ek hom ook sou wou hoor op Collaborator. Hy doen die outro-solo op "Burnside".
Jy is nou al dekades lank aan't woeker en doenig op die plaaslike musiektoneel – op verhoë oor die land heen en ook in die buiteland. Wat is jou mening oor die (Suid-) Afrikaanse musiekbedryf en musiektoneel soos dit deesdae lyk? Wat suig, en wat is kief? Wat is die mees noemenswaardige veranderinge wat jy oor die jare opgemerk het, en hoe sal jy dit graag nog wil sien verander in die toekoms?
Soos in die vraag hier bo genoem, is jy ’n waarlik gesoute musikant wat gigs, toere en dies meer betref. Enige gebeure wat vir jou as hoogtepunte uitstaan tot dusver, as jy vinnig dink? Enige mal agter-die-skerms-stories wat mense nie glo wanneer jy hulle vertel nie? Enige oomblikke wat jy eerder sal wil vergeet?