Volume 22, Issue 1_2, 2006
Journal of Literary Studies - Volume 22, Issue 1_2, June 2006
Volume 22, Issue 1_2, June 2006
Feminist translation strategies : different or derived?
Author Kim Wallmach
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 1 –26 (2006)
Hierdie artikel ondersoek die probleem van verskille in vertalings onder die invloed van dekonstruksie, met besondere verwysing na vier Frans-Kanadese feministiese tekste deur Nicole Brossard en feministiese vertalings daarvan in Engels (twee vertalings deur Barbara Godard en twee deur Patricia Claxton). Dié vertalers maak daarop aanspraak dat hulle vernuwende vertaalstrategieë aanwend om sekere konvensionele sienings van vertaling uit te daag. Dit is juis hulle duidelike verwerping van tradisionele beskouings van getrouheid en hulle klem op die individualistiese en kreatiewe aard van vertaling soos dit in metatekste uitdrukking vind wat meebring dat feministiese vertalers se werk as &apos;n bedreiging van hoofstroomvertaling beskou word. Dit is eweneens die redes waarom feministiese vertalers &apos;n bydrae tot kontemporêre vertaalstudie kan lewer, sou hulle aansprake in die praktyk bewys word. Maar dit is my mening dat geen kritikus tot op hede inderdaad die grondslag waarop feministiese vertaling rus bevraagteken het nie: die bewering dat &apos;n feministiese vertaling deur die benutting van vernuwende vertaalstrategieë &apos;n opsetlike "verkeerde" vertaling en verlenging van die bronteks word, en dat feministiese vertaling - anders as konvensionele vertaling - neerkom op verskil eerder as afleiding. Sou ons in navolging van Derrida aanneem dat <i>alle</i> vertaling transformasie is, noop dit ons om ondersoek in te stel na hoe feministiese vertaling van konvensionele vertaling verskil. Derhalwe is my betoog, eerstens, dat die feministiese vertaaldiskoers nie in die ontlede tekste deur werklike vertaalpraktyk gerugsteun word nie en, tweedens, dat die ongewone vertaaltegnieke wat ingespan word &apos;n ondergeskikte kenmerk van die vertalings uitmaak.
Accountability, acknowledgement and the ethics of "Quilting" in Antjie Krog&apos;s Country of My Skull
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 27 –53 (2006)
Hierdie artikel handel hoofsaaklik oor toerekenbaarheid en erkenning, en die verband tussen die twee, in Antjie Krog se <i>Country of My Skull&lt;/i&gt; (1998). Daar word geredeneer dat sowel toerekenbaarheid as erkenning eties problematies raak in Krog se transponering van een vorm van tekstuele praktyk na &apos;n ander (byvoorbeeld haar transponering van getuienis en akademiese niefiktiewe tekste tot fiksienarratief of poësie), en die artikel voer aan dat twee sterk uiteenlopende etiese probleme in <i>Country of My Skull&lt;/i&gt; ontstaan weens die weglating van tekstuele en generiese rame wat uiteindelik die spore na tekstuele "oorspronge" uitwis: spore wat kon aandui of die oorsprong die getuienisse in die Waarheids-en-versoeningskommissie- (WVK-) verhore was, of ander tekstuele materiaal wat Krog in die skep van hierdie teks aangewend het. Die etiese gevolge van hierdie onduidelike vermenging van genres en tekstuele rame is tweevoudig: in die eerste plek is daar die toeëiening van individuele getuigende stemme, en in die tweede plek plagiaat - twee totaal uiteenlopende etiese vergrype wat nietemin oorweging verdien indien hulle naas mekaar geplaas word, aangesien albei voortspruit uit dieselfde tekstuele praktyk by Krog; &apos;n tegniek waarna sy verwys as "kwiltwerk". Waar Krog van mening is dat "kwiltwerk" voorsiening maak vir &apos;n veelstemmige teks wat nie &apos;n enkele of samehangende idee van nasionale waarheid weerspieël nie, redeneer ek dat dit Krog ook in staat stel om een vorm van tekstualiteit te transponeer tot &apos;n totaal ander generiese raam. Hoewel dit nie op sigself problematies is nie, moet daar versigtig gekyk word na die etiese gevolge van die transponering, herinterpretasie en transformasie van een tekstuele objek tot &apos;n ander. Die artikel stel uiteindelik voor dat fiksie- en poësietekste erkenning behoort te gee aan en verantwoordelikheid behoort te aanvaar teenoor die oorspronklike tekste wat getransponeer en getransformeer word. Dit kan gedoen word deur die leser te voorsien van &apos;n duidelike en interpreteerbare spoor terug na daardie oorspronklike tekste.
This paper is primarily concerned with accountability and acknowledgement, and their relationship to one another, in Antjie Krog&apos;s <i>Country of My Skull&lt;/i&gt; (1998). Arguing that both accountability and acknowledgement become ethically problematic in Krog&apos;s transposition of one form of textual practice to another (for example, her transposing of testimony and of academic non-fictional texts into fictional narrative or poetry), the paper proposes that two very different ethical problems arise in <i>Country of My Skull&lt;/i&gt; because of an elision of textual and generic frames that ultimately erases traces to textual "origins": whether that origin be the testimonies given at the Truth and Reconciliation Commission (TRC) hearings, or other textual materials used by Krog in the making of this text. The ethical consequence of this muddying of genres and textual frames is twofold: first, the appropriation of individual testimonial voices and, second, plagiarism - two very different ethical transgressions which, nevertheless, bear consideration alongside one another since the two may be seen to emerge from the same textual practice as Krog&apos;s; what she refers to as "quilting". While Krog sees textual quilting as allowing for a multivocal text that does not present a singular or coherent notion of national truth, I will argue that it also allows Krog to transpose one form of textuality into a different generic frame altogether. While this is not in and of itself problematic, the ethical consequences of the transposition, reinterpretation, and transformation of one textual object to another require careful consideration. The paper ultimately suggests that fictional and poetic texts need to acknowledge and be accountable to the original texts that they transpose and transform by providing the reader with a clear and interpretable traceback to that original.
"Yarn-spinning is also highly recommended" : Yann Martel&apos;s framing narratives
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 54 –69 (2006)
In Yann Martel se versameling <i>"The Facts behind the Helsinki Roccamatios" and Other Stories&lt;/i&gt; (2005) kan &apos;n mens duidelik die konstruksie van &apos;n metaforiese raamwerk waarneem wat die werklike skep en omring en sodoende twee belangrike post-strukturele verwysingsraamwerke beskryf: die Lacanse "towersirkel" (veral soos Catherine Belsey dit in haar onlangse monografie, <i>Culture and the Real&lt;/i&gt; (2005), op die voorgrond stel) en die Derrideaanse raam ("parergon"). Martel se fiksie het &apos;n kulturele funksie aangesien dit die onaanduibare onbekende (hetsy dit die dood, VIGS, God, of die kreatiewe oomblik is) op &apos;n skerm van aanduidings projekteer (Belsey 2005: 72) wat kreatief is, genot verskaf en die drif van die subjek kortstondig tot bedaring bring. Die omramende aanbieding van Martel se stories is boeiend gekompliseerd, funksioneer nie slegs op die vlak van tema en subjek nie maar ook op die vlak van struktuur, voorsetselspel, taal en metafoor.
In Yann Martel&apos;s collection <i>"The Facts behind the Helsinki Roccamatios" and Other Stories&lt;/i&gt; (2005), we can clearly discern the construction of a metaphorical frame that creates and encircles the real, thereby describing two important poststructural frames of reference: the Lacanian "magic circle" (especially as this is foregrounded by Catherine Belsey in her recent monograph, <i>Culture and the Real</i> (2005), and the Derridean parergon. Martel&apos;s fictions perform a cultural function in that they frame the unsignifiable unknown (be this death, AIDS, God, or the creative moment) with a "signifying screen" (Belsey 2005: 72) that is creative, gives pleasure, and fleetingly appeases the drive of the subject. The framing performance of Martel&apos;s stories is intriguingly complex, operating not only at the level of theme and subject but also at the level of structure, prepositional play, language and metaphor.
Haunted house, haunted nation : Triomf and the South African postcolonial Gothic
Author Jack Shear
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 70 –95 (2006)
Gotiese letterkunde herskep sigself voortdurend oor internasionale grense heen deur te steun op kontemporêre setels van vrees en kulturele angs. Hierdie artikel plaas Marlene van Niekerk se &lt;i&gt;Triomf&lt;/i&gt; (2004) in die konteks van die Gotiese roman as &apos;n uniek Suid-Afrikaanse ontwikkeling van die postkoloniale Gotiese vorm. In &lt;i&gt;Triomf&lt;/i&gt; hersien Van Niekerk die gebruike wat algemeen in Gotiese fiksie voorkom en skep sodoende &apos;n letterkunde van terreur wat die &lt;i&gt;Zeitgeist&lt;/i&gt; van Afrikaner-angst vasvang - die roman is &apos;n resensie van wit Suid-Afrika se burgerlike geloof in kulturele oorheersing. Meer spesifiek span Van Niekerk &apos;n skim van die Voortrekkertradisie in wat die bestaanbaarheid van Suid-Afrika se gemitologiseerde verlede en die nasie se geprojekteerde postkoloniale aansprake op die hede en die toekoms bevraagteken. Soos Sophiatown se bedekte verlede na die oppervlak kom, word die Benade-gesin agtervolg deur die apartheidsbeleid wat hul tuiste bepaal - die spookhuis word die spooknasie. Ten einde die doel van die spookagtige in &lt;i&gt;Triomf&lt;/i&gt; te illustreer, verwys ek na Jacques Derrida se <i>Specters of Marx&lt;/i&gt; as &apos;n raamwerk vir die ideologies spookagtige van Van Niekerk se narratief. Wanneer die vrye verkiesing van 1994 in die roman nader kom, maak die spookagtige plek vir die moontlikhede van &apos;n Gotiese openbaring wat nie slegs die Benades bedreig nie,
By drawing upon contemporary loci of fear and cultural anxiety, Gothic literature continually reinvents itself across international borders. This article places Marlene van Niekerk&apos;s &lt;i&gt;Triomf&lt;/i&gt; (2004) within the context of the Gothic novel as a uniquely South African development of the postcolonial Gothic mode. In <i>Triomf, &lt;/i&gt; Van Niekerk reworks the conventions common to Gothic fiction to create a literature of terror that captures the &lt;i&gt;Zeitgeist&lt;/i&gt; of Afrikaner anxieties - the novel functions as a critique of white South Africa&apos;s civil religion of cultural dominion. Specifically, Van Niekerk deploys a hauntology of the Voortrekker tradition that questions the congruence of South Africa&apos;s mythologised past and the nation&apos;s projected postcolonial claims for the present and future; as Sophiatown&apos;s buried past rises to the surface, the Benade family find themselves haunted by the apartheid policies that constructed their suburban home - the haunted house becomes the haunted nation. To illustrate the spectral purpose at work in <i>Triomf, &lt;/i&gt; I reference Jacques Derrida&apos;s <i>Specters of Marx</i> as a framework from which to view the ideological haunting that Van Niekerk uses in her narrative. As the free elections of 1994 draw near in the novel, haunting gives way to the possibilities of a Gothic apocalypse that threatens not only the Benades, but also the self-sustaining colonial ideology that enables Afrikaner cultural and political superiority.
Shadowing Afrikaner nationalism : jungian archetypes, incest, and the uncanny in Marlene van Niekerk&apos;s Triomf
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 96 –112 (2006)
Marlene van Niekerk se roman &lt;i&gt;Triomf&lt;/i&gt; dramatiseer &apos;n politieke en psigologiese krisis in Afrikanernasionalisme in die tyd voor die 1994-verkiesing. Indien &apos;n mens &apos;n psigoanalitiese benadering tot hierdie postkoloniale vertelling sou volg, sou jy &apos;n teoretiese begrip kon vorm van hoe die interne geweld wat deur die nasionalistiese Afrikanerkultuur voortgebring is, uitwaarts geprojekteer word. Indien &apos;n mens Van Niekerk se roman as &apos;n psigologiese allegorie sou lees, sou jy haar karakters kon interpreteer as verteenwoordigend van komponente van &apos;n denkbeeldige Afrikanerbewussyn - &apos;n psige wat worstel om die geskiedenis van apartheid en &apos;n utopiese nasionalistiese identiteit te verwerk. Deur Jungiaanse argetipes op die roman se karakters oor te ent, kan ons oor die verwantskap van bepaalde psigiese komponente van &apos;n nasionalisties georiënteerde bewussyn teoretiseer, en indien ons ons tot Freud se teorie van die onheilspellende wend, kan ons die stryd tussen hierdie komponente begin verstaan. Van Niekerk lei haar lesers weg van die gemitologiseerde verlede van Afrikanernasionalisme in die rigting van &apos;n meedoënlose konfrontasie met &apos;n onderdrukte, gewelddadige geskiedenis.
Marlene van Niekerk&apos;s novel &lt;i&gt;Triomf&lt;/i&gt; dramatises a political and psychological crisis in Afrikaner nationalism at the time leading up to the 1994 elections. Taking a psychoanalytic approach to this postcolonial narrative, one may construct a theoretical understanding of how &lt;i&gt;internal&lt;/i&gt; violence induced by a nationalist Afrikaner culture is projected outward. Reading van Niekerk&apos;s novel as a psychological allegory, one may interpret her characters to be representative of components of an imaginary Afrikaner consciousness - a psyche struggling to come to terms with the history of apartheid and a utopian nationalist identity. By mapping Jungian archetypes onto the novel&apos;s characters, we can theorise about the relationality of particular psychic components of a nationalistically oriented consciousness, and turning to Freud&apos;s theory of the <i>uncanny, &lt;/i&gt; we can come to understand the struggle between these components. Van Niekerk leads her readers away from the mythologised past of Afrikaner nationalism, and toward a grim confrontation with a repressed, violent history.
Bewaarder van die stilte : gedagtes oor J.M. Coetzee se etiek van skryf
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 113 –137 (2006)
In two of J.M. Coetzee&apos;s early works, <i>Life & Times of Michael K&lt;/i&gt; (1987a) and Foe (1987b), two voiceless, unessentialised figures are portrayed. These figures are not only manifestations of the Other, but also idiot-figures, ignorant consciousnesses with a restricted language ability - radical outsiders. This article is a study of how Coetzee portrays these subjectivities in an ethical way in his writings. Firstly it is argued that the construction of a centralised subjectivity is a technique of subjection of the modern State. The article then shows how the two characters escape the processes of interpretation of the power structures. Furthermore it analyses how as an effect of Coetzee&apos;s ambiguous style it appears as if the characters also escape the attempts of the narrator to interpret them or give them a voice. It will become clear that reader engagement is effected despite the detached way in which the characters are portrayed. This is exactly because their irreducible being cannot be essentialised by the text. In the end the article argues for an ethical position where the equation of the narrator&apos;s voice with that of the Other is relinquished, so that the texts are portrayals and linguistic expressions of a refusal to speak on behalf of an unknown and unknowable subjectivity.
In J.M. Coetzee se vroeëre werke, <i>Life & Times of Michael K&lt;/i&gt; (1987a) en Foe (1987b), word twee stemlose, onessensialiseerbare figure uitgebeeld. Hierdie figure is nie alleen manifestasies van die Ander nie, maar ook idiotefigure, onkundige bewussyne met &apos;n beperkte taalvermoë - radikale buitestaanders. Hierdie artikel is &apos;n ondersoek na hoe Coetzee hierdie subjektiwiteite op &apos;n etiese wyse uitbeeld in sy skryfwerk. Daar word in die eerste plek aangevoer dat die konstruksie van &apos;n gesentraliseerde subjektiwiteit &apos;n onderwerpingstegniek van die moderne Staat is. Die artikel wys dan hoe die twee karakters die interpretasieprosesse van die magstrukture ontsnap en hoe Coetzee se meersinnige vertelstyl dit ook laat blyk dat die karakters die pogings tot stemgewing en interpretasie van die verteller in die tekste ontsnap. Dit sal duidelik word dat die leser geaffekteerd bly ondanks die afstandelikheid waarmee die karakters uitgebeeld word, juis omdat die waarde van hul onessensialiseerbare bestaanswyse in die tekste verwerklik word. Uiteindelik sal die artikel poneer dat die etiese verantwoordelikheid van die skrywer daarin lê om nie die vertellerstem gelyk te wil stel aan die stem van die Ander nie, maar dat die tekste talige uitbeeldings is van &apos;n weiering om te praat namens &apos;n onbekende en onkenbare subjektiwiteit.
Representations of Islamic belief and practice in a South African context : reflections on the fictional work of Ahmed Essop, Aziz Hassim, Achmat Dangor and Rayda Jacobs
Author Jack Kearney
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 138 –157 (2006)
Hierdie studie ondersoek die verteenwoordiging van Islam in die romanliteratuur van vier Suid-Afrikaanse skrywers: Ahmed Essop, Aziz Hassim, Achmat Dangor en Rayda Jacobs. Nadat die belangrikste beginsels van Islam uiteengesit is, doen ek &apos;n drieledige ondersoek na die mate waartoe die gekose skrywers in terme van hulle skryfwerk die Islamgeloof as bemagtiging vir sosiale regverdiging en medelye ontbloot tot watter mate hulle aangehits word deur feministiese oortuigings, en hoe sterk hulle genoodsaak voel om die Islamitiese leerwyse en praktyke te bevraagteken. In my ondersoek skenk ek besondere aandag aan Essop se verhaal, "The Hajji" (1978), en roman, <i>The Visitation&lt;/i&gt; (1980); Hassim se roman, <i>The Lotus Eaters&lt;/i&gt; (2002); Dangor se novelle, "Kafka&apos;s Curse" (1998) en die roman <i>Bitter Fruit&lt;/i&gt; (2001); en Jacobs se roman <i>Confessions of a Gambler&lt;/i&gt; (2003a) en haar versameling kortverhale, <i>Postcards from South Africa&lt;/i&gt; (2003b). Ek begin deur Dangor se bevraagtekening van geweld te kontrasteer met Hassim se skynbare bereidheid om dit te ondersteun. Wat in the volgende afdeling duidelik blyk, is die prominente manlike karakters se traagheid of weiering om te vergewe of deernis te toon, alhoewel so &apos;n respons beslis sou stryk met gevestigde Islamitiese tradisie. Daarteenoor toon vroue &apos;n bereidwilligheid om hulle in te laat in verskeie ingrypings van medelye. Laastens wys ek hoe, met betrekking tot vroueregte, manlikgesentreerdheid nie tipies van the letterkundige tekste van Muslimskrywers is nie, alhoewel dit die vroulike skrywer in hierdie ondersoek is wat the gebruiklike Muslimhoudings en -aannames oor gender bevraagteken.
Cannibalism in the colonial imaginary : a reading of Joseph Conrad&apos;s "Falk"
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 158 –174 (2006)
Terme soos "barbaar", "kind" en "swaap" het saam met die woord "kannibaal" &apos;n beduidende rol gespeel in die leksikon van koloniale diskoers as &apos;n aanwyser van alteriteit. Deur Peter Hulme se tesis oor die oorsprong van die term "kannibaal" as steun te gebruik, ondersoek hierdie essay die beswaarde verhouding tussen antropofagie en die diskoerse rondom die onderwerp kannibalisme. As &apos;n toeligtingspunt ondersoek ek die kortverhaal "Falk" van Joseph Conrad, waarin die Europese protagonis &apos;n daad van kannibalisme <i>in extremis&lt;/i&gt; erken. Deur die verhaal kontrapuntaal te lees ondervra hierdie essay die omstandighede rondom Falk se "misdaad" en ontrafel die verteller se persoonlike vooropgesette menings en vooroordele wat die samelewing se fiksasie op etikette en stereotipes soos "barbare" en "kannibale" onderskryf.
Together with terms such as "savage", "child" and "simpleton", the word "cannibal" has played a significant role in the lexicon of colonial discourse as a signifier of alterity. Using Peter Hulme&apos;s thesis on the origin of the term "cannibal" as an anchor, this essay explores the fraught relationship between anthropophagy and the discourses surrounding the topic of cannibalism. As a point of articulation, I shall examine the short story "Falk" by Joseph Conrad in which a European protagonist confesses to the act of cannibalism <i>in extremis.&lt;/i&gt; Reading the story contrapuntally, this essay interrogates the circumstances around Falk&apos;s "crime", unravelling the narrator&apos;s own preconceptions and prejudices which feed into society&apos;s fixation with labels and stereotypes such as "savages" and "cannibals".
Blanc de Blanc : whiteness studies - a South African connection?
Source: Journal of Literary Studies 22, pp 175 –189 (2006)
Hierdie artikel stel &apos;n variant van "whiteness studies" in die vooruitsig vir Suid-Afrika en lê gedeeltelik die fondamente vir so &apos;n studie, wat nog in sy volheid aangepak moet word. In progressiewe navorsing in en om Suid-Afrika oor die laaste sowat 30 jaar, is "whiteness" S of "blankskap" S tot so &apos;n mate gedeligitimeer a.g.v. sy handom- die-blaas verhouding met apartheid, dat dit dikwels as &apos;n leemte gerepresenteer word, &apos;n voor-die-hand-liggende negatiewe essensie, &apos;n plek waar kulturele navorsers dikwels liewer nie wil kyk nie, en &apos;n ruimte waar uniformiteit dikwels veronderstel word. Die artikel stel voor dat, sou &apos;n mens die kategorie van "blankskap" weer oopmaak en dit begin ont-essensialiseer, hierdie veronderstelde uniformiteit weerlê sal word deur wat &apos;n mens miskien die "difference within" kan noem, en dat die onderwerp opnuut belangstelling sal wek. Die artikel bied &apos;n opsomming en &apos;n analise van neigings in "whiteness studies" in die VSA, en stel voor hoe die projek dalk anders aangepak sal moet word vir Suid-Afrikaanse doeleindes.
Proposing a version of whiteness studies for South Africa, this article lays some of the groundwork for a research project that is yet to be comprehensively tackled. Over the past 30 or so years in progressive scholarship in and about South Africa, whiteness has become so deligitimised by virtue of its complicity with apartheid that it has often been rendered "blank", a taken-for-granted negative essence, a place less looked-into and a site of assumed uniformity. The essay suggests that if one were to reopen the category of South African whiteness and begin to de-essentialise it, in all likelihood what one might call the "difference within" would both contradict assumptions of uniformity and prove interesting. The article summarises and analyses trends in whiteness studies in the US and suggests ways in which such a project might be differently tackled for South African purposes.