Is onregmatigheid 'n vereiste vir gesinsgeweld? - Jy en die RegJy en die Reg
Tuis › Artikels › Is onregmatigheid 'n vereiste vir gesinsgeweld?
Dis belangrik om te verstaan presies watter optrede gesinsgeweld daarstel. Dit is ook belangrik om daarop te let dat beide mans en vrouens gesinsgeweld kan pleeg, en ook dat beide mans en vrouens slagoffers van gesinsgeweld kan wees. Dus kan beide 'n man of 'n vrou, 'n interdik vir gesinsgeweld teen die ander party verkry.
Gesinsgeweld word onder andere beskou as fisiese, seksuele, emosionele, verbale en ekonomiese mishandeling. Die geweld waarvan daar gepraat word by die definisie van "gesinsgeweld" is dus nie net die fisiese aanranding waarvan almal altyd bewus is nie.
Verder word daar onder gesinsgeweld ook ingesluit intimidasie, teistering, agtervolging, die beskadiging van eiendom, asook enige oorheersende gedrag, of gedrag van mishandeling waar sodanige optrede die ander party skade aandoen of dreig om leed aan te doen. Die Wet op Gesinsgeweld is dus baie wyd.
Die beginsel dat iemand aanspreeklik gehou kan word vir die gedrag wat 'n ander leed kan aandoen, is onlangs weer in die saak van KV v WV 2020 (1) SACR 89 (KZP) bespreek. Hierdie saak het op appèl gedien voor die KwaZulu-Natalse hooggeregshof. Die saak het gehandel oor die bevestiging of afwysing van 'n interim beskermingsbevel.
In die bogenoemde saak het die getroude paartjie 'n baie onstabiele verhouding gehad. Nadat die vrou fondse uit haar man se rekening geneem het, het hy haar gekonfronteer. Die vrou het die man se besittings oor die huis se vloer gestrooi, wat tot fisiese en verbale aanranding gelei het. Die moeder het op hierdie gronde 'n interim beskermingsbevel by die landdroshof aangevra en dit ook gekry.
Die man het geargumenteer dat hy bloot uit selfverdediging opgetree het en dat sy optrede dus nie onregmatig was nie. Die man was van mening dat die gesinsverhouding waar die geweld afgespeel het sy reg tot selfverdediging van hom af weggeneem het en dat die afwesigheid van onregmatigheid ook afwesigheid van kriminalisering daarstel.
Alhoewel die wet nie onregmatigheid as 'n spesifieke vereiste stel vir gesinsgeweld nie, was die man van mening dat hierdie vereiste wel deur die hof ingelees moet word. Dat daar 'n mate van krag gebruik was om haar te keer om sy goedere so rond te strooi, kan nie noodwendig geïnterpreteer word as dat daar gesinsgeweld was nie.
Die Natalse hooggeregshof het egter spesifiek die bewoording van die Wet op Gesinsgeweld (No. 116 van 1998) ondersoek en daar is veral gelet op die aanhef van hierdie wet, waarin dit duidelik is dat die doel van die wetgewer is om gesinsgeweld op 'n ander basis as die normale kriminele/deliktuele wetgewing te hanteer.
Regmatigheid of onregmatigheid is dus nie 'n vereiste nie en dis duidelik dat die wet spesifiek die vereiste van onregmatigheid uit die definisie van gesinsgeweld gelaat het, deur slegs na gedrag te verwys wat die ander party se veiligheid, gesondheid of welstand leed aandoen of dreig om leed aan te doen.
Hierdie weglating is doelbewus gedoen ten einde gehoor te gee aan die spesifieke bedoeling, aan die Grondwet en dan ook aan die beskermende regte van gelykheid, vryheid en sekerheid van 'n persoon.