Hlaya xiletelo xa xikombelo hi vukheta, tani hilaha xi nga na mahungu ya nkoka lama nga ta ku pfuna eka ku tata fomo ya xikombelo kahle.
Tata fomo ya xikombelo leyi nga laha ndzhaku no vona leswaku u nghenisile tidokhumente hinkwato leti lavekaka na nsayino wa wena laha wu lavekaka.
Tisenthara ta xifundza to yisa hi voko: Languta xiletelo xa xikombelo ku kuma vuxokoxoko byin'wana.
Loko xikombelo xa wena xi amukeriwile, GEMS yi ta ku rhumela phasela ro ku amukela eka masiku ya 7endzhaku ka ku amukela xikombelo xa wena.
Xikombelo xa wena xi ta hlwela ku kambisisiwa loko u nga nyiki GEMS tidokhumente hinkwato leti lavekaka.
Loko xikombelo xa wena xi nga kambisisiwangi, GEMS yi ta tihlanganisa na wena eka masiku ya 5 ya ku amukela xikombelo xa wena.
Tihlanganise na senthara ya hina ya tiqingho eka 0860 00 4367 kumbe u rhumela imeyili eka enquiries@gems.gov.za loko u lava ku pfuniwa nakambe mayelana na matatelo ya fomo ya wena ya xikombelo.
Vona leswaku u rhumela na tidokhumente to engetela leti nga fanela.
Riqingho (Ekaya) () Selefoni Nomboro ya Fekisi.
Hi kombela u languta Xiyenge B xa xiletelo xa xikombelo ku vona leswaku vanhu lava u va hlawulaka ku va vahlayisiwa va faneriwile hi swoleswo. Hi nge swi koti ku languta fomo ya wena loko u nga hi nyikangi vuxokoxoko bya ID ya wena. I swa nkoka leswaku u tata xiyenge lexi hi ntalo.
Hi kombela U HLAWULA MBUYELO WUN'WE NTSENA eka nongonoko lowu nga laha hansi no maraka buloko leyi nga fanela hi X.
Timali hinkwato ta swikoxo leti nga ta thleriseriwa ti ta thleriseriwa ku ya hi milawu ya Xikimi.
Muholo ya nhweti R Loko u ri xirho/muhlayisiwa xa xikimi xin'wana, hi kombela u nembeneta xitifiketi xa wena xa vuxirho xo suka eka xikimi xa khale xa swa rihanyo lexi kombisaka siku ro hetelela ra vuxirho (a swi ringanangi ku rhumela makarata ya vuxirho). U fanele u vona leswaku vuxirho bya wena bya xikimi xa swa rihanyo xa sweswi byi herisiwile u nga se kuma nsirhelelo wa GEMS.
Xana u xirho kumbe muhlayisiwa wa xikimi xa swa rihanyo lexi nga tsarisiwa Loko ku ri ina, xana u xirhonkulu kumbe muhlayisiwa? Hi nge swi koti ku tlherisela mali eka wena loko hi nga ri na vuxokoxoko bya wena bya swa tibangi.
Vufambisi bya swa rihanyo hi mahungu mahi kumbe mahi, hi endlele ra le xihundleni, lama nga laveriwaka swikongomelo swa vufambisi kumbe swa tinhlayo, ntsena loko mahungu lama ya ta tekiwa ya ri ya xihundla minkarhi hinkwayo.
Swi na nkoka ku nyika GEMS na/kumbe tiejeti ta yona mpfumelelo wa wena ku vulavurisana na madokodela ya wena, xibedhlele kumbe vakorhokeri van'wana va swa rihanyo leswaku u ta kuma vuhlayiseki hi ntalo.
Vundzeni bya fomo leyi byi tiyile, byi lulamile naswona byi hetisekile. Loko ku ri na leswi nga vuriwangiki kumbe ku hoxeka eka leswi vuriweke, ndza swi twisisa leswaku vuxirho bya mina byi nga herisiwa naswona ndzi nga komberiwa ku tlherisela mali eka Xikimi, leyi tirhiseriweke mina hi ndlela yo hoxeka ya mimbuyelo ya mina, hi ku landzela tindlela hinkwato to aphila.
Ndzi hlawurile mbuyelo wa mina naswona ndzi enetiwile hi mimbuyelo hinkwayo leyi kumekaka ehansi ka wona.
Ndza pfumela leswaku ndzi ta yi tiva milawu ya Xikimi.
Vahlayisiwa va mina, ehandle ka nsati/nuna/ phatinara ya mina, va hlayisiwa hi mina hi ntalo kumbe eka xiphemu xo karhi na leswaku ku va va hlayisiwa hi mina eka xiphemu xolexo, a va kumi mali hi lembe leyi tlulaka mali ya phenceni, naswona a va na ntirho wa nkarhi hinkwawo hi nkarhi lowu ndzi sayinaka fomo leyi.
Ndza swi tiva leswaku GEMS yi nga veka minkarhi yo yimanyana ya mani na mani na/kumbe ya xiyimo xo karhi, hilaha swi hlamuseriweke hakona eka Medical Schemes Act (131 of 1998).
Ndza swi twisisa leswaku vuxokoxoko bya mina na mahungu ya swa rihanyo (leswi kumiweke eka vaphakeri va swa rihanyo hi mpfumelelo wa mina hi ntalo) swi ta tshama swi ri xihundla.
Ndza swi tiva leswaku mahungu ya mina ya swa rihanyo ya xihundla na ya vahlayisiwa va mina swi nga tirhiseriwa vulavisisi, mahungu ya tinhlayo, swa rihanyo na ku endla swiviko, naswona loko ko tluriwa leswi, swi vula leswaku swihundla swi paluxiwile hi ndlela yo hoxeka.
Ndza swi twisisa leswaku loko GEMS yi lava ku tirhisa mahungu ya mina ya xihundla na ya vahlayisiwa va mina hi swikongomelo leswi nga ri ki kona eka xihlambanyiso lexi, GEMS yi fanele yi kuma mpfumelelo wun'wana eka mina ni le ka vahlayisiwa va mina.
Ndza swi twisisa leswaku mahungu ya mina na ya swa rihanyo ra mina swi nge tirhiseriwi swilo swin'wana kumbe ku xavisiwa hi xikongomelo xo endla mali.
Ndza swi twisisa leswaku GEMS yi nyikile vanhu vo karhi mpfumelelo eka nhlangano na mintlawa yo karhi ya vunharhu leyi khumbekaka ku kuma mahungu ya vanhu na swa rihanyo ra vona.
Ndza swi twisisa Ieswaku GEMS na mintlawa ya vunharhu leyi khumbekaka va ta tirhisa mahungu lama va ma kumeke ya mavabyi/ya swa rihanyo/yo kambela/ya maendlelo hi swikongomelo leswi landzelaka - ku hlela fomo yo endla xikombelo, ku thlerisela mali ya swikoxo, ku kamba loko xirho xi faneriwile hi mimbuyelo na ku sivela makhombo.
Ndza swi twisisa leswaku GEMS yi nghenile eka mintwanano ya xihundla na mintlawa hinkwayo ya vunharhuleyi khumbekaka leyi kotaka ku kuma mahungu ya swirho hi swikongomelo swo hundzisela mahungu navufambisi, ku lawula xikimi na mafambisele ya swa rihanyo.
Ndza swi twisisa leswaku vatirhi hinkwavo va GEMS na mintlawa ya vunharhu leyi khumbekaka va bohiwa himilawu ya le kaya ya swihundla.
Ndza swi twisisa leswaku GEMS yi tekile magoza yo sirhelela mahungu.
Ndza swi twisisa Ieswaku loko ko tluriwa swihundla leswi, GEMS yi ta rhwala vutihlamuleri naswona ntlulo lowuwu ta lawuriwa ku ya hi milawu ya le kaya ya GEMS.
Ndza tshembisa leswaku mina na vahlayisiwa va mina hi ta lawuriwa hi milawu na swinawana swa GEMS.
Hi ku tibohela makumu, ndzi pfumelela GEMS ku teka mali ya mina ya tihakelo ta nhweti na nhweti ku sukela siku leri ndzi joyinaka ha rona.
Hi ku tibohela makumu, ndzi pfumelela muthori wa mina/GEMS ku teka mali eka muholo wa mina/akhawunti yabangi Ieyi ndzi nga yi kolotaka hi xinawu eka GEMS naswona ku hakela GEMS kumbe tiejenti ta yona mali leyilavewaka.
Ndza amukela leswaku GEMS yi nga sungula migingiriko ya vulawuri bya swikweleti, hilaha swi hlamuseriweke hakona eka swinawana swa Xikimi, eka mina loko ndzo ka ndzi nga hakeli timali leti nga fanela eka GEMS.
Mina na vahlayisiwa va mina a hi swirho swa xikimi xin'wana xa swa rihanyo lexi tsarisiweke.
Ndzi ta tivisa Xikimi loko ku ri na ku cinca eka rihanyo ra vahlayisiwa va mina kumbe xiyimo xa vona, hilaha swilavekaka hakona eka milawu ya xikimi, eka masiku ya 30 endzhaku ka ku cinca loku.
Ndzi ta tivisa GEMS tiawara ta 48 loko swi nga ri swa xihatla ku amukeriwa exibedhlele. Ndza pfumela leswakuloko ndzo ka ndzi nga endli swoleswo ndzi ta hakela xiphemu xin'wana xa mali.
Ndza pfumela leswaku Xikimi/tiejenti ta xona va ta hakela swikoxo ntsena hi ku lawuriwa hi milawu ya Xikimi.
Milawu yi ta tirhisiwa minkarhi hinkwayo naswona ndza pfumela leswaku mapapila, mapapila ya mahungu na swibukwana a swi sivi milawu ya xikimi. Ndza pfumela leswaku mimbulavurisano hinkwayo exikarhi ka mina na Xikimi yi nga rhekhodiwa.
Vuxokoxoko bya xirho na mahungu ya swa rihanyu (leswi kumiweke eka vavukorhokeri bya swa rihanyo himpfumelelo hi ntalo hi xirho) swi ta tshama swi ri xihundla.
Mahungu ya xirho (ya vumunhu bya xona kumbe rihanyo) swi nge tirhiseriwi muxaka wo karhi wa bindzu rakhamphani kumbe ku xavisiwa hi ndlela yo bindzula.
Ku na magoza ya ku sirhelela mahungu.
Mpfumelelo wu nyikiwile vanhu lava nga eka nhlangano na mintlawa ya vunharhu leyi nga na mfanelo, ku kumamahungu ya vahlayisiwa ya swa vona ni swa rihanyo ra vona.
Xikimi na mintlawa ya xona ya vunharhu leyi nga na mfanelo, swi ta tirhisa mahungu lama nyikiweke ya swa rihanyo/rihanyo/nkambelo/maendlelo hi swikongomelo leswi landzelaka: ku hlela xikombelo xa vuxirho, ku thlerisela xirho mali leyi koxiweke, ku kuma loko xirho xi fanele ku kuma mimbuyelo na ndlela yo lawula makhombo.
Vatirhi hinkwavo lava nga eka Xikimi na mintlawa ya vunharhu leyi nga na mfanelo, va tibohile hi mintwanano ya le ndzeni ka khamphani ya swihundla.
Xikimi xi teke goza ro vona leswaku mintwanano ya xihundla yi fikeleriwile ni le ka mintlawa ya vunharhu leyi nga na mfanelo leyi kotaka ku kuma mahungu ya mimbuyelo hi xikongomelo xo hundzisa mahungu na ku lawula, na leswi lulamisiweke swa mafambisele na mahlayisele ya xikimi.
Loko ko tshuka ku tluriwile milawu ya xihundla, Xikimi xi teka vutihlamuleri naswona ku tlula koloko ku ta lawuriwa ku ya hi milawu ya le ndzeni ka Xikimi.
Fomo ya M2 leyi faneleke ku tisiwa na fomo ya xikombelo loko u lava ku cinca vuxokoxoko bya xikimi xa swa rihanyo xa wena na ku ya emahlweni u kuma sabusidi yo fana.
Tifomo ta Z583 loko u ya ephencenini naswona u fanele u endla xikombelo xo ya emahlweni na vuxirho kumbe loko u ri muhlayisiwa loyi a lavaka ku ya emahlweni na vuxirho endzhaku ka rifu ra Xirhonkulu.
Swa boha ku tata swiphemu hinkwaswo swa Xiyenge A, laha swi kotekaka.
Phesali / mutirhi / nomboro ya phenceni: Nomboro ya wena ya phesali yi le ka xilipi xa wena xa muholo. Lava nga phencenini: Hi kombela u tsala nomboro ya wena ya phenceni leyi nga eka mapapila ya wena kumbeXitifiketi xa Phenceni xo huma eka Nkwama wa Rixaka. Swa boha ku tata vuxokoxoko bya ti-ID ta vahlayisiwa va wena eka xiyenge lexi. A hi nge swi koti ku languta xikombelo xa wena loko hi nga kumangi mahungu lama.
Vahlayisiwa lava nga na mfanelo ya vuxirhi hi lava va longoloxiweke laha hansi ntsena.
Xiyenge xa muhlayisiwa lexi tatiweke eka fomo ya xikombelo.
Loko ku ri vukati bya xintu, afidavhiti yo huma eka xirho leyi tiyisisaka vutihlamuleri eka mutekani.
Ku laveka xitifiketi xa vukati loko u tekile/tekiwile naswona xivongo xi hambana na xa Xirhonkulu.
Khopi ya xiboho xa nawu xa ku seketela munhu loyo mi tshikaneke hi swa rihanyo kumbe hi ku landza xiboho xa khoto.
Afidavhiti ya xihlambanyo leyi tiyisisaka leswaku muhlayisiwa i phatinara ya vutomi ya xirho.
Xiyenge xa muhlayisiwa lexi tatiweke eka fomo ya xikombelo. Xitsundzuxo: Loko xivongo xa n'wana xi hambana na xa Xirhonkulu, ku laveka afidavhiti yo hlambanya leyi tiyisisaka vutihlamuleri eka n'wana yaloye na swivangelo swa ku hambana loku. (Afidavhiti ya xihlambanyo yi ta tatiwa hi Xirhonkulu) Xitsundzuxo: Nuna/ Nsati u fanele a tsarisiwile ku engetela n'wana wa phatinara.
Afidavhiti yo hlambanya ya Xirhonkulu leyi tiyisisaka leswaku vahlayisiwa va hlayisa hi xona.
Afidavhiti yo huma eka xirho yo tiyisisa leswaku n'wana a nga le ka muako wa mfumo.
Afidavhiti yo hlambanya ya Xirhonkulu leyi tiyisisaka leswaku vahlayisiwa va hlayisa hi xona. Xitsundzuxo: Nuna/Nsati u fanele a tsarisiwile ku engetela n'wana wa phatinara.
Loko xivongo xa muhlayisiwa xi hambana na xa Xirhonkulu, ku laveka afidavhiti yo tiyisisa leswaku Xirhonkulu xi na vutihlamuleri eka muhlayisiwa na leswaku hikwalaho ka yini swivongo swi hambana.
Xiyenge xa muhlayisiwa lexi tatiweke eka fomo ya xikombelo.
Afidavhiti yo hlambanya ya Xirhonkulu leyi tiyisisaka leswaku vahlayisiwa va hlayisa hi xona.
Xitsundzuxo: N'wana wa xirho, xirho kumbe Nuna/Nsati wa xirho va fanele va tsarisiwile ku engetela n'wana wa xinawu.
Afidavhiti yo hlambanya ya Xirhonkulu leyi tiyisisaka leswaku vahlayisiwa va hlayisa hi xona. Xitsundzuxo: Vakon'wana na vakokwana va vakon'wana va nga tsarisiwa ntsena loko Nuna/Nsati a tsarisiwile tanihi muhlayisiwa.
Ntukulu, ntukuluxinghuwe sw. na sw.
Xitsundzuxo: loko mutswari wa n'wana na yena a tsarisiwile tanihi muhlayisiwa ku laveka afidavhiti yo hlambanya eka Xirhonkulu ya ntukulu kumbe ntukuluxinghuwe.
Afidavhiti yo hlambanya leyi tiyisisaka leswaku makwenu u hlayisiwa hi Xirhonkulu. (Afidavhiti yo hlambanya yi tatiwa hi Xirhonkulu) Xitsundzuxo: Makwavo wa Nuna/Nsati wa Xirhonkulu va nga tsarisiwa tanihi vahlayisiwa. Xitsundzuxo: Nuna/Nsati u fanele a tsarisiwile ku va a nga engetela vamakwavo va yena.
Afidavhiti yo hlambanya leswaku vatukulu va Xirhonkulu va hlayisiwa hi Xirhonkulu. (Afidavhiti yo hlambanya yi tatiwa hi Xirhonkulu na makwavo wa xona, laha swi lavekaka.) Xitsundzuxo: I vana va makwavo wa Xirhonkulu ntsena na nuna/nsati wa Xirhonkulu ntsena lava nga tsarisiwa ku kuma mimbuyelo. Xitsundzuxo: Loko mutswari wa n'wana na yena as tsarisiwile tanihi muhlayisiwa ku laveka afidavhiti ku suka eka Xirhonkulu eka ntukulu ntsena.
Tsundzuka leswaku muhlayisiwa/vahlayisiwa va wena swi nga laveka leswaku lembe na lembe va kambiwa ku va va ha faneriwile. Swirho swi fanele swi rhumela vumbhoni bya leswaku vahlayisiwa hinkwavo va le henhla ka malembe ya 21 va faneriwile, ehandle ka vahlayisiwa va va tsoniwa.
Switatimende swa vumbhoni leswi boxiweke laha henhla swi fanele ku tatiwa xikan'we na khwixine ya swa rihanyo ya vahlayisiwa va vatsoniwa leswi kumekeka eka websayiti ya GEMS ya www.gems.gov.za kumbe swi nga kumekaka hi ku bela riqingho eka senthara ya tiqingho ya 0860 00 4367.
Loko u fanele u rhumela xitatimende xa vumbhoni, u fanele u ya eka xitichi xa maphorisa xa le kusuhi kumbe eka munhu wihi kumbe wihi loyi a nga na mfanelo yo hlambanyisa ku hlambanya leswaku mahungu lama u ma nyikaka GEMS ya tiyile no lulama.
Teka fomo ya "Xiviko xo Hlela xa mutirhi wa swa rihanyo (Vutsoniwa)" u yi yisa eka mutirhi wa swa rihanyo loyi a nga fanela ivi u kombela leswaku a yi tata. Nhlangano wa wena na yena wu ta angarheliwa eka mimbuyelo na minhlangano na Madokodela ya swirho leswi nga tsarisiwa. Swirho leswi nga tsarisiwangiki swi languteriwile ku tihakelela mali ya minhlangano leyi.
Hi kombela u hlawula hi vukheta, hikuva u nge swi koti ku cinca minhlawulo ya wena exikarhi ka lembe ehandle ka mpfumelelo wa Huvo ya Trustees.
Mimbuyelo ya wena ya le ehandle ka xibedlhele na mimbuyelo yin'wana ya buloko, swi ta pimiwa loko ku ve siku ra wena ro joyina a hi 1 Sunguti. Leswi swi vula leswaku mpimo wa mimbuyelo ya wena wu ta hlayeriwa ku ya hi nkarhi wa vuxirho lowu saleke elembeni ku suka siku leri u nga joyina ha rona.
U nga ha cinca minhlawulo ya wena eka siku ro sungula ra lembe leri landzelaka.
U fanele u kombisa siku u navelaka ku joyina GEMS eka Xiyenge D xa fomo yo endla xikombelo.
Siku ra wena ro joyina ri fanele ri ri siku ro sungula ra nhweti.
Loko swi koteka, vona leswaku siku ra wena ro amukeriwa eka GEMS ri landzelela siku u nga khansela vuxirho eka xikimi xa swa rihanyo xa khale, hikuva loko ko tshuka ku vile na xivangwa exikarhi, swi nga va na nkucetelo eka mali ya sapusidi ya muthori.
Loko ku nga tsariwangi siku, siku ra wena ro tsarisiwa ri ta tekiwa ri ri siku ro sungula ra nhweti leyi landzelaka leswaku ku nga vangeki minsalo ya tihakelo.
Loko siku leri u ri hlawuleke ri vanga minsalo ya tihakelo, mali yaleyo yi ta tekiwa eka muholo wa wena kumbe eka akhawunti ya bangi (ku ya hileswi tirhaka).
Mayelana na vatirhi vantshwa, siku ra wena ro titsarisa ri nge hambani na siku ro thoriwa.
Swikombelo swa lava nga phencenini: Hi kombela mi tata fomo ya M2 na fomo ya Z583 ku tiyisisa mhaka ya sapusidi ya Ndzawulo ya Nkwama wa Rixaka. Tifomo leti ti nga kumeka eka webusayiti ya GEMS ya www.gems.gov.za kumbe hi ku bela riqingho eka Senthara ya Tiqingho eka 0860 00 4367.
Nawu wu kombisa leswaku wena na vahlayisiwa va wena mi nge tsarisiwi swikimi swimbirhi swa rihanyo hinkarhi wun'we.
Hi kombela u tihlanganisa na xikimi xa wena xa khale xa swa rihanyo u kombela va ku nyika xitifiketi xa vuxirholexi nga na siku ro hetelela ra vuxirho leswi nga ta seketela leswaku a wu ri xirho.
Tiva leswaku loko xitifiketi xa wena xi nga kombisi siku ro hetelela ra vuxirho, a he nge xi tirhisi. Tsundzuka kutata no rhumela papila ro tshika vuxirho eka xikimi xa khale, loko u nga si swi endla leswi.
Loko u nga koti ku kuma xitifiketi xa vuxirho, hi ta amukela papila ro herisa vuxirho leri nga tsariwa hi mimfungho ya xikimi xa wena, swi ri vumbhoni bya ku u va tshikile.
Loko swi tika ku yimisa mali leyi tekiwaka hi xikimi xa khale xa wena xa swa rihanyo, kombela muofisiri wa HRentirhweni wa wena ku endla leswaku mali leyi yi yimisiwa hi manuwali, hikuva GEMS yi nge swi koti ku kumamali emuholweni wa wena.
Swa boha ku tata swiyenge leswi hi ntalo hikuva fomo ya xikombelo xa wena yi nge langutiwi loko u nga hi nga nyikangi vuxokoxoko bya swa tibangi. Leswi swi vula leswaku wena na vahlayisiwa va wena mi languteriwile ku tirhisa ntsena vakorhokeri va swa rihanyo lava tsarisiweke eka Netiweke ya GEMS. Dokodela/Dokodela wa meno wa wena wa sweswi swi nga endleka a nga tsarisiwangi tani hi mukorhokeri wa Netiweke ya GEMS. Loko swi te tano, u fanele u bela riqingho eka senthara ya tiqingho ya GEMS eka 0860 00 4367 ku kuma muphakeri wa vukorhokeri eka muganga wa wena.
Ku kuma "Friend of GEMS" eka muganga wa ka wena, rhumela SMS eka 33489 na nomboro ya vuxirho bya wena, muxaka wa mphakelo wa vukorhokeri, doroba na/kumbe muganga, na doroba leri u ri lavaka.
Mirhi yo durha ya nkarhinyana leyi nga ta sivela yin'wana mintshungulo yo durha, yo kota ku amukeriwa exibedhlele.
Loko u ri eka mimbuyelo ya Sapphire kumbe Beryl, dokodela wa wena wa Netiweke ya GEMS , endzhaku ka ku ku kambela, u ta va na vutihlamuleri byo tsarisa xiyimo xa wena eka GEMS no kuma mpfumelelo mirhi ya mavabyi ya wena ya khironiki.
Loko u kala u tsarisiwa eka nongonoko, mirhi leyi pfumeleriweke ya hakeriwa hi ntalo, ntsena loko u kuma mirhi yaleyo eka khemisi ya yo rhumela hi khuriya (Medipost). Dokodela wa wena wa Netiweke ya GEMS u ta ku pfuna ku lulamisa leswi.
Ku fanele ku tatiwa fomo ya le thlelo ya xikombelo xa khironiki xa xirho xin'wana na xin'wana xa ndyangu lexi lavaka mirhi ya mavabyi ya khironiki.
Tihlayisele khopi ya fomo leyi tatiweke yi va rhekodo ya wena.
Nembeneta swikambelo swo seketela/ mindzavisiso yo hlawuleka na swibumabumelo hilaha swi lavekaka hakona ku sivela ku hlwela ka ku hlela xikombelo.