"Jakkalse van die hoë Plato"
Na jare se jag van jakkalse en ander predatore vanaf seevlak tot hoër gedeeltes in Suid-Afrika het ek tot die gevolgtrekking gekom.Hoër gedeeltes is meer suksesvol vir jag van predatore as laer areas omdat die gedeeltes meer besoek word as aanvanklik vermoed is.
Ek is 'n gereelde jagter van predatore by wyse van die roep van die diere met 'n elektroniese roeptoestel of mondfluitjies.Ek gee ook gereelde kursusse aan boere en jagters in verskeie dele in Suid-Afrika.Sutherland is een van die plekke.Die gebied is hoog bo seevlak en het 'n geweldige probleem van predatore.Wilde katte is volop.Ek het al drie katte in een nag hier ingeroep.Dit is raar.'N goeie standaard is een kat uit 25 tot 30 jagte.Hulle is baie skelmer as jakkalse en vereis meer geduld om in te roep.
Die plaas is 50km vanaf die dorp geleë.Die dorp is 300m hoër geleë en predasie kom meer voor hoër en nader aan die dorp.Ek jag in die Noord en Wes-Kaap .In al hierdie areas as ek laer af roep en my taktieke verander om hoër op in die berge te roep verdubbel my roep sukses.Dit is veral die geval in die "Breeding"seisoen van die jakkals.Hul gate is hoër op as gewoonlik geleë daarom reageer hulle ook vinniger op roepgeluide.
Ek het in Maart in Montagu op 'n plaas gaan jag.Ek ken die plaas baie goed.Ek het beperkte sukses gehad.Maar ek het geweet daar was jakkalse op die plaas.So ek het mooi gaan sit en dink oor die saak en besef omdat dit "Breeding seisoen is en die kleintjies vinniger sal seer kry,beskerm die ouers hulle meer van die mensdom.So wat doen hulle?Hulle soek skuiling hoër op!
In Oktober het ek in die Ladismith distrik gaan jag.Die plaas het aan Montagu gegrens.Die maan was 1tot 2 dae binne nuwe maan en daar was geen wind.Op Montagu kon ons omtrent geen jakkals spore kry nie en geen spore het tekens gehad dat daar kleintjies by was nie.So ons het hoër-op gery.90km vanaf die Ouberg afdraai buite Montagu het ons begin spore kry van die moeder wat rondloop met haar kleintjies.Somtyds het ons spore gekry van albei ouers met kleintjies.
Ons het 'n ideale roeparea gekry en ons het besluit om hier te roep.Die area was 'n groot oop stuk veld met min bossies waar 'n jakkals sou kon wegkruip.Net onder ons was 'n paar klein watergate.Ons het ons stelling ongeveer 400meter vanaf 'n groot5 wildkamp af opgestel.Die twee plase saam het ongeveer 65 000 Hektaar beslaan.Ek het gedink die eerste jakkals wat sou reageer op ons geluide sou 'n reun wees.Dit was 'n perfekte roepplek.Daar was nog nooit hier gejag nie en hier was vele wildlewe.
Ek het besluit om miskien eerste 'n "Challenge Call" te gebruik om te sien of 'n jakkalsreun sou reageer om die indringer in sy gebied te verjaag.
Ons het die bakkie gereed gemaak en begin sit vir 'n lang wag.'N uur later was dit donker.Ek het die rooi lig aangeskakel en die veld twee keer gevee voordat ek enige roepgeluide gemaak het,indien daar 'n jakkals naby was.Daar was niks.Ek het my Amerikaanse Foxpro(elektroniese roeptoestel) 4meter voor die bakkie neergesit.Ek het die knoppie op die afstandbeheer gedruk.Die geluid van die "Challenge Call" het die nag se stilte verbreek.Elke reeks geluid was 5sekondes lank.Na die 3de reeks het 'n baie aggresiewe jakkals my geluide beantwoord.Die jakkals het kort-kort na ons geblaf.Ek het weer die rooi lig aangeskakel en die jakkals het 45m van ons af gestaan en blaf.Hy het weer kantlangs aangehardloop gekom.Gelukkig was die bakkie met Alnet kamoefleernette toegemaak en die jakkals kon ons nie gewaar nie.Op 40meter het my vennoot die jakkals help slaap met sy 243.Die reaksie tyd was 'n ongelooflike 35sekondes!!!Dit was die vinnigste reaksietyd wat ek nog gehad het in al die jare wat ek probleemdiere jag!My ander vennoot het sy nagvisie kamera by hom gehad om die nagjag te verfilm.Hy het nie eers kans gekry nie so vinnig het die jakkals ingekom.Die jakkals het ingekom na die Foxpro soos ek verwag het.Na nog 10minute se roep het niks gereageer en ons het besluit om op te pak en huiswaarts toe te keur.
Die volgende aand het ons weer 'n goeie roepplek gekry.Die roepplek was ongeveer 5km weg van die vorige aand se stelling.Weereens na net 45sekondes se roep het 'n jakkals net 35meter van ons af in die stof gebyt.Hierdie keer was dit 'n jakkals teef.Ons het die teef se spene gedruk en kon melk sien.Die area om die tepel het ook bewys dat daar aan die spene gesuig is.In die twee aande het ons 'n reun en 'n teef geskiet.
So nou sal julle vra wat die punt is van alles?Wel,dis maklik.Wanneer dit "Breeding" seisoen is of die teef het kleintjies in haar gate,roep in die hoër-liggende gebiede.Gaan nader na die aksie!Ek sal sê in September is die kleintjies al gebore en suig nog aan hul moeder.In Oktober is hulle al miskien uit hul gate en loop al rond.In November gaan hulle al op verkenningstogte saam hul ouers.In sommige areas gebeur dit al in Oktober.So om dinge af te rond begin in September tot einde November om in hoër-liggende gebiede te jag.
As jy hoë-liggende gebiede of berge en koppies op jou plaas het probeer daar uitkom en roep daar.Dit werk!!Dit is meer as een keer vir my bewys.
Ek het ook gevind om katte op hoër-liggende gebiede te roep werk ook.Die roepsukses is ook beter!Die jakkalse het 'n stabiele "Breeding"program.Hulle is voorspelbaar deur hul seisoene te bepaal.Die katte is minder voorspelbaar omdat hulle deur die jaar broei.
Om die regte roepgeluide te gebruik vir die regte seisoene van die jaar vir jakkalse is baie belangrik.Probeer ook om nie die klein jakkalsies te laat lui deur albei ouers te skiet nie.Ek het nog nooit twee jakkalse in die "Breeding"seisoen ingeroep en geskiet net om uit te vind hulle was ouers nie.Die kanse is dat jy nooit albei sal inroep omdat daar altyd een ouer by die kleintjies sal wees.
So gaan volgende jaar uit en gaan roep in die hoër gebiede.Wie weet miskien sal jy uitvind om ook hierdie metode te gebruik jy makliker van hierdie probleemdiere ontslae sal kan raak.