Nuuskommentaar: Politieke geweld – DA vs ANC, en SA die verloorderFoto: Dave Bryant@davebryantct / Twitter Rome brand. Suid-Afrika beleef in die aanloop tot die verkiesing gemiddeld vier tot vyf gewelddadige proteste per dag. Historici sal in die toekoms haarfyn ontleed wat die toekomstige implikasies was van 12 Februarie 2013. Volgens oorlewering het Nero Rome aan die brand laat steek as inspirasie toe hy besig was om te komponeer, en die Christene is daarna geblameer. Pres. Jacob Zuma is ook besig om te “komponeer” – om vir sy staatsrede voor te berei. Omtrent al wat van Nero die komponis se musikale vermoëns bekend is, is dat Rome gebrand het. Hoe gaan Zuma se staatsrede onthou word? Van ‘n afwesige president terwyl sy eie mense die land aan die brand steek? Suid-Afrika se staatsredes het sedert 1994 nog min raakvlakke met internasionale konvensie oor staats- en troonredes getoon, en herinner eerder aan die “groot brêgh” voor intervarsities en interskole. En oor ‘n klompie weke is dit verkiesing… Beide die ANC en die DA maak daarop aanspraak dat hulle gister se “slag van Johannesburg” gewen het. Wat egter wel seker was, was dat Suid-Afrika die groot verloorder is. Tegnies was die DA die wenner, en het die ANC groot skandes gemaak. Die ANC kan maar met sy eie weergawe kom soos wat hy lus het; dis te betwyfel of enige ANC-ondersteuner self werklik sou glo dat die DA ‘n fisiese bedreiging vir Luthuli-huis sou inhou. Dit het suiwer gegaan oor persepsies, en ‘n organisasie wat op die rug probeer ry van ‘n “suksesvolle” bevrydingsbeweging wat hondmak en gehoorsaam die grondwetlike reg van ‘n teenstander sou erken. Nie sommer nie, en enige heuning aansmeerdery om die werklikheid anders te skets is bog, en ‘n belediging vir die intelligensie van die publiek. Die ander kant van die munt is dat veel meer as die DA se grondwetlike reg tot die optog as motief geskuil het. Dit is geen geheim nie dat die DA sy oog op nog baie swart kiesers het, terwyl onlangse peilings steeds toon dat baie swart mense die DA as eintlik ‘n wit party beskou – ‘n persepsie wat die ANC uiteraard ten alle koste lewend wil hou. ‘n Tipe “magsvertoon” deur veral swart lede sou die DA dus baie help om sy wit, of “coconut”-beeld te laat afskud. En presies net soveel is vir die ANC op die spel om te toon dat dit nié die geval is nie. En wie op ‘n vat buskruit sit en met vuurhoutjies speel… Presies wat moet potensiële buitelandse beleggers oor gister se gebeure dink? Was dit werklik nodig om die ANC se werkskeppingsbeleid uit te daag op ‘n wyse wat investering in die voet skiet eerder as in die hand werk? Die buitelandse media het onsagkens met die gebeure omgegaan. Die gebeure het ‘n baie belangrike pluspunt – dat Suid-Afrika op dieselfde dag sy posisie op die persvryheidsindeks met ‘n indrukwekkende tien plekke verbeter het (ongeag dat die verbetering aan ‘n misverstand toegeskryf kan word) – meer as net geneutraliseer in die oë van die wêreld. Wat beteken ‘n relatiewe persvryheid as die regerende party die opposisie met brandbomme, stokke en klippe tot swye dwing? Die polisie se gehawende beeld is net verder gekneus. Die ANC se saamtrek (sonder om toestemming te vra en te verkry) was duidelik onwettig. Die gevaarlike wapens wat saamgedra is, was onwettig. Uit berigte blyk dit dat die enkeles wat wel gearresteer is, nie gearresteer is weens deelname aan ‘n onwettige byeenkoms nie, maar omdat hulle met die polisie slaags geraak het. Heel moontlik het die TV-beelde van gister se optog wél daartoe bygedra dat die DA se beeld as wit party gesloop is. Uiteindelik was dit egter die post-Dagang-gekneusde Helen Zille wat die TV-kollig gesteel het deur die onderhoude te doen. Suid-Afrikaners moet verlief neem daarvan dat die “goeie ou dae” toe Nat en Sap mekaar met die skousaal se opvoustoele gemoker het, of die “Hertzogiete” met vrot eiers en tamaties bestook is, vir altyd verby is. Die oomblik wat politieke geweld oor die kleur-“grens” spoel word ander persepsies losgelaat, wat die land nie kan bekostig nie. Nou moet eerder geïmproviseer word as om op sekere regte aan te dring wat die land geen guns bewys nie. En die ANC se leiers het baie duidelik ‘n reuse taak om sy ondersteuners tot volwasse politiek te lei. En gister se gebeure het getoon dat die leiers geen haas daarmee het nie. En dis ‘n skande, fienies en klaar.