Brandbestryders kla op 7 April 2020 mediese werkers in Manhattan, New York, toe. Foto BA Van Sise / NurPhoto via Getty
Adam Smith het 'n elegante idee gehad toe hy die berugte probleme waarmee mense te kampe het, probeer om slim, doeltreffend en moreel te wees. in DieRykdom van Nasies (1776) voer hy aan dat die bakker nie broodvrugte bak nie, maar uit eiebelang. Ongetwyfeld kan openbare voordele tot gevolg hê as mense dit wat die maklikste is, nastreef: eiebelang.
En tog: die logika van private belang - die idee dat ons net 'die mark moet laat hanteer' - het ernstige beperkings. Veral in die Verenigde State het die gebrek aan 'n effektiewe gesondheids- en maatskaplike beleid in reaksie op die uitbreek van die koronavirussiekte (COVID-19) die teenstrydighede tot groot verligting gebring.
Regoor die wêreld beloon die vryemark meeding, posisioneer en elmboog, en dit het dus die mees gewenste kwalifikasies geword wat mense kan hê. Empatie, solidariteit of besorgdheid oor die openbare belang word verplaas na die gesin, huise van aanbidding of aktivisme. Intussen is die mark en private wins nie verantwoordelik vir sosiale stabiliteit, gesondheid of geluk nie. As gevolg hiervan, van Kaapstad tot Washington, het die markstelsel die openbare sfeer uitgeput en verwoes - ten gunste van privaat gewin, openbare gesondheid, openbare onderwys, openbare toegang tot 'n gesonde omgewing.
COVID-19 onthul 'n verdere irrasionele komponent: die mense wat noodsaaklike werk verrig - siekes versorg; ons vullis optel; vir ons kos bring; waarborg dat ons toegang tot water, elektrisiteit en WiFi het - dit is dikwels die belangrikste mense wat die minste verdien, sonder voordele of veilige kontrakte. Aan die ander kant is diegene wat dikwels oor min identifiseerbare vaardighede beskik - die pontifikateurs en hoof-elmboë - steeds die wenners. Dink daaraan: wat is die skade as die uitvoerende suites van private equity, ondernemingsreg en bemarkingsfirmas tydens kwarantyn gesluit word? Tensy u aandeleportefeulje direk wins uit hul aktiwiteite maak, is die antwoord waarskynlik: geen. Maar dit is die mense wat miljoene verdien - soms soveel in 'n uur as wat gesondheidswerkers of afleweringspersoneel in 'n hele jaar verdien.
Eenvoudig gestel, 'n markstelsel wat deur privaatbelange bestuur word, het nooit openbare gesondheid beskerm, noodsaaklike soorte vryheid en gemeenskaplike welstand beskerm nie.
Baie mense het die onsedelikheid van ons gierigheid en selfgesentreerde wins, die ondoeltreffendheid, die wreedheid, die kortsigtigheid en die gevaar van die planeet en mense daarop gewys. Maar bowenal is die logika van eiebelang oppervlakkig in die sin dat dit nie die ooglopende erken nie: elke private prestasie is slegs moontlik op grond van 'n bloeiende gemeenskap - 'n stabiele samelewing en 'n gesonde omgewing. Hoe het ek professor aan 'n elite-universiteit geword? 'N Mens hoop 'n bietjie verstand en harde werk. Maar ek vertrou meestal my keuse van goeie ouers; op die regte tyd en op die regte plek gebore word; uitstekende openbare skole; vars lug, goeie kos, fantastiese vriende; baie mense wat voortdurend en betroubaar al die dinge voorsien wat ek nie kan nie: gesondheidsorg, sanitasie, elektrisiteit, gratis toegang tot gehalte-inligting. En natuurlik, soos die geleerde Robert H Frank aan die Cornell Universiteit so duidelik in sy 2016 gedemonstreer het boek op die mite van die meritokrasie: pure en eenvoudige geluk.
Die Amerikaanse senator Robert F Kennedy lewer kommentaar op die manier waarop ons prestasie in moderne ekonomieë naspeur - met uitsette nie uitkoms nie, hoeveelheid nie kwaliteit nie, pryse nie moontlikhede nie gesê in 1968 dat ons 'alles kortom meet, behalwe dit wat die lewe die moeite werd maak'. Sy groter punt: vryheid, geluk, veerkragtigheid - almal is gebaseer op 'n gesonde publiek. Hulle vertrou op ons gesamentlike vermoë om voordeel te trek uit dinge soos skoon lug, vrye spraak, goeie openbare onderwys. Kortom: ons vertrou almal op 'n gesonde gemeenskap. En tog tel die wêreld se sterkste metrieke bruto binnelandse produk (BBP) niemand daarvan.
Tdie term 'commons' is wyd gebruik, en word vandag nog deur die meeste universiteitstudente bestudeer, danksy 'n opstel deur 'n voorheen min bekende Amerikaanse akademikus, Garrett Hardin, genaamd 'The Tragedy of the Commons' (1968). Sy basiese bewering: gemeenskaplike eiendom soos openbare grond of waterweë sal bederf word as dit oorgelaat word aan die gebruik van individue wat deur eiebelang gemotiveer is. Een probleem met sy teorie, soos hy later toegelaat homself: dit was meestal verkeerd.
Ons werklike probleem kan eerder 'die tragedie van die privaat' genoem word. Van stofkom in die dertigerjare tot die stygende klimaatkrisis vandag, van aanlyn verkeerde inligting tot 'n gebrekkige openbare gesondheidsinfrastruktuur, is dit die onversadigbare privaat wat dikwels die gemeenskaplike goedere wat nodig is vir ons kollektiewe oorlewing en welvaart, verpes. Wie, in hierdie stelsel gebaseer op die private, hou die fossielbrandstofbedryf aanspreeklik omdat hy ons tot die uiterste toe gedryf het? Wat gebeur met die land en bergtoppe en oseane wat vir ewig deur gewelddadige onttrekking verwoes word vir private gewin? Wat sal ons doen as private rykdom ons demokrasie finaal vernietig het?
Die privaat beheerde korporatiewe mark het presies woorde van die ontslape ekonomieskrywer Jonathan Rowe, ''n fatale karakterfout - naamlik 'n onvermoë om op te hou groei. Dit maak nie saak hoeveel dit gister gegroei het nie, dit moet môre voortgaan, en dan sommige; anders gaan die masjinerie ineenstort. '
Om die items te bespreek wat ons selde bespreek: sonder massiewe openbare hulp, sou die onttrekkende kapitalisme in die laat stadium, wat deur private belangstelling en gierigheid aangedryf is, lankal dood wees. Die smal soort makro-ekonomiese denke wat tans in die sale van die regering en die akademie oorheers, roep 'n eenvoudige tiener aan wat sy ouers verskriklik beroof en aan die kaak stel, net om keer op keer huis toe te kom as hy nie oor idees, geld of ondersteuning is nie. Boeing, Goldman Sachs, Bank of America, Exxon - almal sou borsbeeld wees sonder openbare bailouts en belastingtoegewings en subsidies. Elke keer as die private stelsel homself in 'n krisis uitwerk, borg dit die openbare fondse uit - in die huidige krisis, tot 'n mate van triljoene dollars. Soos ander het opgemerk, dit is meer as 'n eeu 'n slim masjien wat winste en koste sosialiseer.
As private ondernemings weer aan die gang is, hou hulle hulself nie aanspreeklik teenoor die publiek wat hulle gered het nie. Soos getuig deur aktiwiteite sedert die 2008-borgtog by Wells Fargo, American Airlines en AIG, is maatskappye wat gered is, gereeld terug na die publiek om te melk.
Deur te konsentreer op die private markwisseling ten koste van die maatskaplike goed, het beleidmakers en ekonome 'n idee geneem wat goed is onder duidelike en baie beperkte omstandighede en dit uitgebrei tot 'n giftige en blinde ideologie. Dit is nou die tyd om die voor die hand liggende te beweer: sonder 'n sterk publiek kan daar geen privaat wees nie. My gesondheid hang af van openbare gesondheid. My vryheid hang van sosiale vryheid af. Die ekonomie is ingebed in 'n gesonde samelewing met funksionele openbare dienste, nie andersom nie.
Hierdie oomblik van pyn en ineenstorting kan dien as 'n wekroep; die besef dat die publiek ons ​​grootste goed is, nie die privaat nie. Kyk buite die venster om te sien: sonder 'n lewendige en stabiele publiek kan die lewe vinnig arm, nare, brutaal en kort word.
Dirk Philipsen is 'n ekonomiese historikus en 'n advokaat vir welstand in die ekonomie wat onderrig gee in openbare beleid en geskiedenis aan die Duke Universiteit in Noord-Carolina. Hy is ook 'n senior genoot aan die Kenan Institute for Ethics. Sy mees onlangse boek is Die klein groot getal: hoe die BBP die wêreld kon regeer en wat om daaraan te doen (2015).
Jy is hier: Tuis > Sosiale en politieke > ekonomie > Waarom privaat wins nie langer toegelaat word om die openbare goed uit te oefen nie