Covid-19: Suid-Afrikaners toenemend honger, gespanne(Foto: Nick Fewings) Tot 75% van Suid-Afrikaners is bereid om hul menseregte prys te gee om die verspreiding van die nuwe koronavirus te stuit, maar al hoe meer mense dui aan dat hulle toenemend honger ly, asook gereeld gespanne en bang voel. Luidens ŉ studie van die Universiteit van Johannesburg wat tussen 13 April en 11 Mei saam met die Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing (RGN) gedoen is, glo 22% van mense die afsonderingsregulasies is nié te streng nie, terwyl 42% glo dit is gepas. Die studie is gedoen om mense se menings oor die ekonomiese, maatskaplike en politieke uitwerking van die koronavirus op hul alledaagse lewe te bepaal, maar is onderneem voordat Suid-Afrika Maandag na vlak 3 van die afsonderingsregulasies oorgeskakel het. Meer as 12 000 mense het aan die studie deelgeneem. Tot 82% van deelnemers glo dat mense die koronavirus nie ernstig genoeg opneem nie en sowat die helfte van respondente glo die ergste is nog op pad. Net sowat 18% van mense glo sake gaan begin verbeter. Die navorsers het bevind Suid-Afrikaners is toenemend bekommerd oor hul geldsake en die uitwerking wat die Covid-19-pandemie en gepaardgaande afsonderingsregulasies daarop het. Sowat 87% van mense is uiters bekommerd oor die uitwerking van die pandemie op die land se finansiële situasie, terwyl 85% ook uiters bekommerd oor hul eie finansiële welstand is. Tot 35% van mense het aangedui dat hulle selfs voor die afsonderingstydperk werkloos was – Suid-Afrika se werkloosheidskoers stem hiermee ooreen – en 13% van respondente het gesê hulle is sedertdien afgelê. Teen 11 Mei het net 3% van mense aangedui dat hulle van die huis af kon werk en net 4% van mense sê hulle kon nie werk nie en dat hul werkgewer ŉ eis namens hulle by die regering se tydelike verligtingsfonds (Covid-19-TERS) ingedien het. Maroela Media het vroeër berig volgens die Werkloosheidsversekeringsfonds (WVF) het hy teen 21 Mei voordele van sowat R14 miljard deur 195 000 werkgewers aan 2,5 miljoen werkers betaal. (Foto: Christel Cornelissen) Die navorsers sê 60% van mense het aangedui dat hulle tans sukkel om hul finansiële verpligtinge na te kom en tot 38% van mense gaan slaap honger. Mense het ook aangedui dat hulle bang (45%), gespanne (60%), depressief (33%), eensaam (29%) en gefrustreerd of geïrriteerd (35%) voel. Diegene wat aan die studie deelgeneem het, is oënskynlik nie veel gepla deur die verbod op sigarette en drank nie. Altesaam 19% van mense het gesê hulle sal die opheffing van die verbod op die verkoop van sigarette steun en net 11% het aangedui dat hulle die verbod op die verkoop van drank sal steun. Laasgenoemde verbod is Maandag opgehef. Diegene wat aan die peiling deelgeneem het, was eerder ten gunste daarvan dat kospakkies uitgedeel word aan almal wat dit benodig (73%), gratis selfoondata uitgedeel word (50%) en WVF-voordele aan stukwerkers en ander werkers in die informele bedryf betaal word. Net 18% het gesê hulle sal ŉ voorstel steun dat “ryk mense” swaarder belas word. Meer as die helfte van mense het aangedui hulle dink pres. Cyril Ramaphosa kwyt hom goed van sy taak en ondanks klagtes van wreedheid teen die polisie en weermag wat ontplooi is om die afsonderingsregulasies af te dwing, dink amper 30% van mense wetstoepassers doen goeie werk. Altesaam 90% mense het gesê hulle het nog geen direkte teistering, konflik of geweld deur lede van die polisie en weermag ondervind nie. Die meeste mense (77%) is tot dusver tydens die afsondering nie eens deur die polisie of weermag voorgekeer nie. Oor die studie: Die aanlyn studie is op die datavrye Moya Messenger-app gedoen wat tans deur vier miljoen mense in Suid-Afrika gebruik word. Enigiemand met ŉ selfoon kon die peiling ontvang en daarop reageer, selfs al het hulle geen beskikbare data nie. Die toepassing word grootliks deur swart en bruin mense jonger as 40 jaar oud gebruik. Die navorsers het ŉ skakel na die peiling ook op ander mediaplatforms beskikbaar gestel om die menings van minderheidsgroepe wat onderverteenwoordig op Moya Messenger is, te vra. Dit is in drie fases (13–18 April, 18–27 April en 27 April–11 Mei) gedoen.