Landbou / Vraag / Intensiewe lamstelsels: Wat sê die lammers?
Finansies Intensiewe lamstelsels: Wat sê die lammers?
Eerstens wil ek dr. Philip Theunissen bedank vir sy artikel 'Ekstensief vs Intensief' in Landbouweekblad van 14 April 2017. Ek is nie 'n boer nie, maar lees die afgelope 4 jaar alles wat ek kan kry oor intensiewe skaapboerdery, en het selfs een van dr. Jasper Coetzee se kursusse bygewoon. Elke keer as ek 'n finansiële model bou vir 'n intensiewe boerdery loop ek myself vas in een of meer van die volgende; Swak winsgewendheid, ernstige kontantvloeiprobleme en/of 'n baie ingewikkelde gesondheidsprogram en weidingsbestuur van die veelvuldige kuddes. Die artikel van dr. Theunissen het juis nou ook uitgewys dat die potensiële opbrengs van 'n intensiewe stelsel eintlik maar uiters swak is. In sy tabel is die wins van 'n 8 maande intensiewe stelsel op volvoer maar R238 per ooi per jaar. Baie belangrik is die feit dat R200 daarvan kom van die wolverkope. Vir 'n vleistipe-ras behoort die wins te daal na slegs R38 per ooi per jaar. Daar word gereeld verwys na Dr Karin en Manie Wessels en Derick Lategan se intensiewe stelsel, en dat hulle winsgewendheid gedryf word deur die ontwikkeling van nismarkte. Ek verskil egter drasties van hierdie bewering. In die Landbou Vee, Uitgawe 2 | 2015 verskyn twee artikels wat hulle modelle uitlig. Dr Karen en Manie se artikel wys duidelik in die finansiële uiteensetting dat hulle 10 stoetooie per maand verkoop teen R25000 en 15 stoetramme teen R60 000 per maand. Daarteen word daar 10 slaglammers R16200 verkoop. Ek is van mening dat hulle nie winsgewend kan wees as hulle net 'n kommersiële kudde het nie. Ek vermoed dat dieselfde geld by Derick. In die artikel word vermeld dat hy beide 'n Vleismerino -toetery en 'n kommersiële kudde bedryf en dat "uitskot lammers' teen R75 per kilo as nismarkprodukte verkoop word. Ek wonder weer eens wat sy winsgewendheid sal wees sonder die stoetkudde. Ek sal baie graag wil sien hoe 'n volledig verhoudingsanalise (bv. Du Pont-model) vir 'n intensiewe boerdery lyk. Ek sal graag wil weet of daar enigsins voldoende wins gemaak kan word vir ander oorhoofse kostes soos bv versekering, finansieringskoste en 'n markverwante opbrengs op sy vastekapitaal en 'n aanvaarbare bestuursloon. Ek hoor graag van u. Johan Pyper jpyper@easy-mail.co.za Antwoord
Kommentaar (6) “Intensiewe lamstelsels: Wat sê die lammers?” Frikkie Maré	Ek is self `n landbou ekonoom en verstaan dat die meeste landbou-ekonomiese modelle op aannames basseer word. Wat egter vir my interessant is, is die feit dat ons vanoggend deur Manie en Karin Wessels se syfers gewerk het. Hierdie syfers het nie die “stoet” verkope ingesluit nie en lammers is nie verkoop as stoorlammers nie maar is self gevoer en dus direk aan die abattoir gelewer. Verder is hierdie ware syfers, sonder aannames, ek vertrou dus dat die regte weergawe is. Hierdie syfers klop egter oor en oor met baie goeie marges.
20 April 2017 at 10:58	mkruger	Ek self het nou al die intensiewe stelsel probeer en my gevolgtrekking is dat mens stelselmatig moet oorgaan na so stelsel toe.
20 April 2017 at 13:54	Andries Dreyer	Hierdie is n baie lekker debat onderwerp. Dit voel vir my Lam stelsel is baie vir vertoon, maar dra nie noodwendig sy volle potensiaal by nie aangesien ons bedryfspraktyke nie die skaap of lam se prestasie meet en optimaliseer nie. Ons moet hou by wat die skaapboer se doelstelling is: maksimum totale wins gegenereer uit sy produksie eenheid. Dit bereik ek eers deur my bedryf wins (inkomste -direkte uitgawes) te dryf op n ekonomiese skaal en dan kyk ek na bate effektiwiteite…..ekonomie van skaal.
Meetings en doelwitte vir dek persentasie,lam- en Speen persentasie asook gemiddelde Speen gewig is belangrik. Dan moet ons verder kyk na wat is die drywers van bogenoemde prestasie. Die “dupont analiese” waar na verwys word kan bonding so uiteensit word::
Toe rugby nog n winter sport was-was ek geleer dat “victory is born in the skrum” (Red. Dit is n erkende afrikaans uitdrukking!) Netso word volhoubaarheid vasgepen in jou winsgewindheid (inkomste-uitgawes/omset). Indien n Boer goeie begrip het oor wat diereproduksie prestasie beinvloed en dit kan beheer , sal ek glo sy bate kapasiteit effektiwiteite (omset/bates) sal ook verbetering. Met grondpryse wat volgens my te duur is huidiglik is die tendens oor tyd van die finansiele hefboom verhouding (bates/eie kapitaal) misleidend.
21 April 2017 at 16:54	Danie Bruwer	Ek het die dag bygewoon waar die syfers voorgehou is Ek bedryf sedert 2009 n 8 maande stelsel met Dohne Merinos My ervaring is anders as wat in voorlegging gedoen isl Daar is n paar voorvereiste nl
24 April 2017 at 14:27	Jan Bezuidenhout	Dr. Philip Theunissen skryf:
25 April 2017 at 12:36	cwjonker@gmail.com	Baie interessante onderwerp maar daars heeltemal te veel veranderlikes en die marges bly heeltemal te dun om voorsiening te maak vir die harde realiteit soos infrastruktuur onderhoud (elektriese drade), salarisse, diefstal etc. te maak! Intensief is ook relatief! Gaan als oor die grond grootte! hoe kleiner hoe groter die druk om elke vierkante meter te benut vir eie weiding onder besproeing veral innie winter! Ons het `n top wit dorper stoet 175 ooie (uitgesluit ramme) in produksie en 30 kommersiele ooie op 12 hektaar! heel área aangeplante weiding met 10 kampe onder besproeing 5 klawer en russiese gras. Probleem is stoet en skou loop saam wat hoe voerkoste vereis, veearts koste, lang afstand bemarking en dan verkoop T4/5 ooie vir R2500 en minder? Gauteng ook swak mark vir ramme! So die área ligging netso belangrik! Die mark oppie oomblik is kommersieel slagmark en dan is volumes nodig om `n lewe te maak! Intensief is `n groot uitdaging en diere het 24/7 aandag nodig! baie harde werk vir gelyk breek maar kry baie energie daaruit! ! kan lank oor die onderwerp gesels…
27 April 2017 at 16:29	Lewer kommentaar