.: Die Profeet Sagaria - 15 (Die Fontein van Reiniging)
Die Profeet Sagaria - 15 (Die Fontein van Reiniging)
Ons gaan vanoggend kyk na Sagaria 13 en hierdie kort hoofstuk is baie nou verwant aan hoofstuk 12, beide chronologies en teologies. Op teologiese vlak, hanteer hoofstuk 13 die reiniging van die sonde wat in hoofstuk 12 bely is.
Hierdie twee hoofstukke word ook verbind deur dieselfde uitdrukking, nl. "daardie dag" kort-kort te gebruk - so bv. sien ons in 12:11 dat daar staan ~ Daardie dag sal daar in Jerusalem meer getreur word as wat daar oor Hadad-Rimmon getreur is in die Megiddovlakte. Hoofstuk 13 begin ook met die woorde, daardie dag. Dieselfde geld vir die uitdrukkings, koningshuis van Dawid (12:10 en 13:1).
Hierdie herhaling van woorde en uitdrukkings wys vir ons daarop dat hierdie twee hoofstukke nie net 'n eenheid vorm nie, maar dat dit ook oor dieselfde mense en tyd handel en chronologies dui dit daarop dat vergifnis en reiniging altyd volg op berou en belydenis - hierdie is dan ook die punt van 2 Kron.7:14 ~ …en my volk oor wie my Naam uitgeroep is, toon berou en bid en vra na my wil en draai terug van hulle bose weë af, sal Ek luister uit die hemel en hulle sonde vergewe en hulle land laat herstel.
Sag.13:1-9 ~ Daardie dag sal daar 'n fontein oopgemaak word om die koningshuis van Dawid en die inwoners van Jerusalem te reinig van hulle sonde en hulle vuilheid. 2Daardie dag, sê die Here die Almagtige, laat Ek die gedagtenis aan die afgode verdwyn uit die land. Daar sal nie meer aan hulle gedink word nie. Ek gaan ook die profete en die gees van onreinheid uit die land verwyder. 3Wanneer iemand nog profeet probeer wees, sal sy eie pa en ma sê: "Jy mag nie lewe nie, want jy praat leuens in die Naam van die Here." So 'n man se eie pa en ma sal hom doodsteek omdat hy profeet probeer wees. 4Daardie dag sal elke profeet in die verleentheid wees met die gesigte wat hy as profeet sien, en hy sal nie meer harige profeteklere aantrek om met sy bedrog aan te gaan nie. 5Hy sal sê: "Ek is nie 'n profeet nie, ek werk op die lande, iemand het my verkoop toe ek nog jonk was. 6En as iemand vir die profeet sê: "Wat se wonde het jy dan op jou bors?" sal hy antwoord: "Iemand het my so geslaan in die huis van my vriende." 7Kom, swaard, tref die herder in my diens, sê die Here die Almagtige, tref die man wat so na aan My is. Maak dood die herder, dat die skape uitmekaargejaag kan word. Ek sal self optree, ook teen die kleinstes onder hulle. 8Dwarsoor die land, sê die Here, sal twee derdes van hulle uitgeroei word en omkom. Daar sal net 'n derde van hulle oorbly in die land, 9en dié derde sal Ek met vuur louter soos silwer gelouter word. Ek sal hulle suiwer soos goud gesuiwer word. Hulle sal My aanroep, en Ek sal hulle gebede verhoor. Ek sal sê: "Hulle is my volk." En hulle sal sê: "Die Here is ons God."
3. DIE FONTEIN VAN REINIGING (vv.1-2):
Vers 1 begin met die uitdrukking, "daardie dag". Watter dag is "daardie dag"? Dit is die dag waarop die finale oordeel sal plaasvind en God se uitverkorenes finaal gered en verheerlik sal word. En wat gebeur op daardie dag? Op …daardie dag sal daar 'n fontein oopgemaak word om die koningshuis van Dawid en die inwoners van Jerusalem te reinig van hulle sonde en hulle vuilheid.
Die woord "fontein" in v.1 verwys na 'n waterbron van skoon, helder en vars water wat spontaan uitbars en reiniging tot gevolg het. Die reiniging wat hier ter sprake is, is egter ook deurentyd beskikbaar - 'n fontein wat nooit ophou vloei nie.
Hierdie uitdrukking kom gereeld in die Skrif voor, so lees ons bv. in Ps.36:9-10 die volgende ~ Hulle verkwik hul aan die vettigheid van u huis, en U laat hulle drink uit die stroom van u genietinge. Want by U is die fontein van die lewe; in u lig sien ons die lig. In Jer.2:13 lees ons ~ Want my volk het twee verkeerde dinge gedoen: My, die fontein van lewende water, het hulle verlaat om vir hulle reënbakke uit te kap, gebarste reënbakke wat geen water hou nie. In Spr.14:27 lees ons hiedie pragtige woorde ~ Die vrees van die Here is 'n fontein van die lewe, om van die strikke van die dood af te wyk. Joël sê in Joël 3:18 ~ En op dié dag sal die berge drup van mos en die heuwels vloei van melk en al die spruitjies van Juda stroom van water; en uit die huis van die Here sal daar 'n fontein uitkom om die dal Sittim te besproei. Selfs Jesus het hierdie uitdrukking in Joh.4:14 gebruik ~ …maar elkeen wat drink van die water wat Ek hom sal gee, sal in ewigheid nooit dors kry nie, maar die water wat Ek hom sal gee, sal in hom word 'n fontein van water wat opspring tot in die ewige lewe.
Die doel met 'n fontein in Bybelse terme is dus om te reinig van onreinheid. Hierdie reiniging was in die Ou Testament gesimboliseer deur die reinigingsrituele en -offers en die doel met hierdie rituele was om diegene wat daaraan deelgeneem het te herinner aan die belofte van 'n beter verbond, die Nuwe Verbond, wat deur Jeremia in Jer. 31:34 belowe is ~ En hulle sal nie meer elkeen sy naaste en elkeen sy broer leer nie en sê: Ken die Here; want hulle sal My almal ken, klein en groot onder hulle, spreek die Here; want Ek sal hulle ongeregtigheid vergewe en aan hulle sonde nie meer dink nie. Ook Esegiël belowe dit in Eseg.36:25 ~ Dan sal Ek skoon water op julle giet, sodat julle rein kan word; van al jul onreinhede en van al jul drekgode sal Ek julle reinig.
Waarvan word die mense gereinig? Deut.9:18 sê dat dit ongehoorsaamheid is aan God se Wet. Reiniging van sonde beteken dus dat die oortreders van God se Wet - van God se wil; dit wat God ons beveel om te doen en nie te doen nie - om ons derhalwe skoon te was van al ons skuld teenoor God - om ons eens onrein en besmette lewe te reinig, sodat ons rein en geheiligd voor God kan staan en dit doen Hy natuurlik deur Sy Seun se soendood aan die kruis - Jesus Chirstus se dood, wat versoening tussen God en elkeen wat in Jesus Chirstus glo, te bewerkstellig.
In die Ou Verbondstydperk moes die mense gereing word met water (natuurlik ook die Hoë Priester voor hy in die Allerheiligste een maal per jaar op die groot Versoendag, gegaan het) en daarna moes hulle 'n bloedoffer gebring het vir die versoening van hul sonde. Dit is wonderlik om te sien hoe dat beide hierdie opdragte van reiniging en vergfnis in Jesus vervul is toe Hy aan die kruis gesterf het - ons lees daarvan in Joh.19:34 ~ Maar een van die soldate het met 'n spies in sy sy gesteek, en daar het dadelik bloed en water uitgekom.
In v.2 is daar weer sprake van "daardie dag" en dan sien ons dat die afgode en die profete en die onrein gees uit die land sal trek. Daar gaan dus op die "Dag van die Here" 'n skeiding plaasvind tussen God se kinders aan die eenkant en alles wat boos is aan die anderkant en dit móét gebeur, sodat God se kinders finaal gereinig en verheerlik kan word. Alle gelowiges sal derhalwe op daardie dag finaal gereinig word van hulle sondeskuld, maar ook van die mag van die sonde wat hulle so lank deur die loop van hulle lewe geteister het.
4. DIE AFGODE EN VALS PROFETE VERWYDER (vv.2-6):
In v.1 het Sagaria veryws na die innerlike reiniging van die volk, maar in vv.2-6 sonder hy twee booshede uit waar reiniging gaan plaasvind. Daar is sprake van profete wat verwyder sal word; wat om die lewe gebring sal word; wat nie meer harige profete-klere sal aantrek nie, ens., maar daar word ook verwys na die reiniging van afgodery.
Beide vals profete en afgodery was aan die orde van die dag onder volk net voor die noordelike koninkryk voor die Assiriërs in 721 v.C.- en die suidelike koninkryk voor die Babiloniërs in 586 v.C. geval het.
In v.2 sê Sagaria dat die afgode verwyder sal word en dit sal so deeglik geskied dat die mense nie eens sal terug dink aan hulle nie. As gelowiges is hierdie goeie nuus vir ons, want vir elkeen van ons wat worstel met sonde in ons lewe, weet dat dit iets is wat baie lank na ons vergifnis daarvoor ontvang het - lank nadat ons gereinig is daarvan, steeds terugdink daaraan en dat ons baie dikwels wat baie van hierdie sonde betref, selfs nog terug verlang daarna. Ek sê dat dit goeie nuus is vir ons, want daar gaan 'n dag aanbreek ("op daardie dag") wanneer ons gedagtes en verlange na van ons sonde, finaal verwyder sal word en ons nooit, ooit weer daaraan sal dink of daarna sal hunker nie.
Die vals profete waarna Sagaria verwys, is sg. profete wat profesië uitgespreek het namens vals gode, maar ook mense wat hulle voorgedoen het as profete van God Almagtig wat vermetelde, verwaande en vals, of onwaar profesië gebring het. Lg. is in ooreenstemming met Deut.18:20-22 ~ 'n Profeet wat hom dit aanmatig om in my Naam iets te sê wat Ek hom nie beveel het nie, moet sterf. Dit geld ook van 'n profeet wat in die naam van ander gode praat. Volgens die Mosaïse wette moes so 'n vals profeet deur die swaard gedood word. Enersyds sal hiedie vals profete dus die ewige dood sterf, maar dit is ook nodig dat hierdie profete verwyder sal word onder die heiliges, sodat die uitverkorenes volkome gereing kan word.
Die heilige en heerlike teenwoodigheid van God op "daardie dag" sal so oorweldigend wees - so skrikwekkend vir die onheiliges dat hulle sal wil wegvlug van die aangesig van God - so ook die vals profete en daarom sal hulle weier (beeldspraak) om die tradisionele profetedrag te dra wat bestaan uit velklere en 'n velgordel om sy middel (2 Kon.1:8), omdat hulle te bang sal wees vir die straf wat gaan volg op valsprofete. Trouens hulle sal so bang wees dat hulle sal lieg oor die wonde (v.6) aan hul liggame wat hulle tydens vals godsdienstige rituele aan hul eie liggaame veroorsaak het [dink hier aan die Suid-Amerikaners wat hulleself laat kruisig; ander weer wat hulself met kettings en spykers slaan, ens. - die Hebreeuse woord wat hier gebruik word, is baie onseker, daarom dat sommige vertalngs verwys na wonde op die bors (NAV); tussen die hande (OAV); op die rug (ESV); tussen die arms (NASB); ens.]. Wanneer hulle gevra sal word waar hierdie wonde vandaan kom, sal hulle sê dat dit by hulle vriende se huis opgedoen is.
5. DIE DEURBOORDE MESSIAS (vv.7-9):
Sommige teoloë trek die lyn van v.6 na Jesus se kruisiging en sê dat hierdie wonde in v.6 heenwys na die wonde wat Jesus aan die kruis opgedoen het, maar dit is nie goeie eksegese wat toegepas word as jy dit wil sê nie, want die konteks waarin v.6 geskryf staan, verwys baie duidelik na vals profete en kan dus nie na Jesus verwys nie, maar Sagaria maak wel hierdie sprong in die volgende drie verse (vv.7-9) en is dit waarskynlik een van die duidelikste sketse wat in die ganse Ou Testament gemaak is van Jesus en Sy Bruid, die Kerk - hierdie drie verse het 'n duidelike Messiaanse boodskap.
In vergelyking met die voorafgaande verse waar die Ou Testamentiese volk van God verstrooi en gestraf is vir hul sonde (o.a. afgode en vals profete) beweeg Sagaria nou na 'n toekomstige era waar Israel weer gesuiwer sal word soos goud en silwer (vv.8-9) en die oorblyfsel, God se nuwe volk sal wees (v.9).
In v.7 is God self aan die woord en sê Hy dat Sy swaard, Hom wat in Sy diens staan, met 'n swaard gaan tref. 'n Swaard weet ons, is simbool van dood. Wat verstommend hier is, is dat God Sy eie Herder met die dood gaan slaan en hierdie herder van God, is Sy Seun Jesus Christus. Hierdie is in ooreenstemming met Jesaja se profesie in Jes.53:10 ~ Dit was die wil van die Here om hom te verbrysel, om hom die pyn te laat ly. As hy sy lewe as skuldoffer gee, sal hy 'n nageslag hê en nog lank lewe, deur hom sal die wil van die Here sy doel bereik.
Ons sien dus reeds in die Ou Testament dat Jesus se dood aan die kruis op Golgota, God se plan was om Sy Seun te offer, sodat die wie in Hom glo, gered kan word. Wat egter interessant is, is dat Sagaria voortgaan en sê dat die Herder se dood tot gevolg sal hê dat die skape uitmekaar gejaag sal word. Hoe moet ons dit verstaan? Baie mense glo dat hier na die volk Israel verwys word, wat nie lank na Christus se dood en opstanding en hemelvaart, of gedood, of uitmekaar gejaag is gedurende 70 n.C. met die val van Jerusalem, maar dit kan nie wees nie, want in Joh.10:26 was Jesus baie duidelik daaroor, dat hulle nie Sy skape is nie, omdat hulle nie glo nie. Wie dan is hierdie skape waarna Sagaria verwys? Verder weet ons ook dat die die eertydse volk van God - Israel, vervulling gevind het in die Nuwe Testamentiese Israel, nl. al die uitverkore gelowiges in Jesus Christus. Hierdie skape is dus die gelowiges. Maar waarom word hulle uitmekaargejaag? Eerstens het Jesus dit reeds voorspel in Joh.16:32 toe Hy gesê het ~ Kyk, daar kom 'n tyd, en dit is nou al hier, dat julle uitmekaar gejaag sal word, elkeen sy eie koers in, en dat julle My alleen sal laat; en tog is Ek nie alleen nie, omdat die Vader by My is.
In Hand.8:1-4 lees ons wat met die gelowiges na Stefanus se marteldood gebeur het ~ Ook Saulus het hierdie moord goedgekeur. Daardie dag het daar 'n hewige vervolging van die gemeente in Jerusalem begin. Al die gelowiges behalwe die apostels is uitmekaar gejaag en verstrooi oor die gebiede van Judea en Samaria. Godvresende mense het vir Stefanus begrawe en daar is baie oor hom gerou. Saulus het die kerk probeer uitroei. Hy het van huis tot huis gegaan, mans en vrouens laat uitsleep en hulle in die tronk laat sit. Die gelowiges wat uitmekaar gejaag is, het so ver as wat hulle gegaan het, die evangelie verkondig. Beide Jakobus (Jak.1:1) en Petrus (1 Pet.1:1) verwys ook na die Kerk as …vreemdelinge in die wêreld, wat verspreid woon in die provinsies. Petrus sê ook in 1 Pet.2:11 ~ Geliefdes, in die wêreld is julle vreemdelinge en bywoners. Daarom dring ek by julle daarop aan om nie aan sinlike begeertes toe te gee nie. Dit verwoes net 'n mens se lewe.
Waarom moet die gelowiges vervolg word en "uitmekaar gejaag" word? Waarom word hulle "veroordeel en uitgeroei" (baie mense sal hier praat van 'n "wrede God" waarmee hulle niks te doen wl hê nie) - wat gee aanleiding tot hierdie optrede van God? Jesus sê in Matt.16:24-25 ~ Toe sê Jesus vir sy dissipels: "As iemand agter My aan wil kom, moet hy homself verloën, sy kruis opneem en My volg, want wie sy lewe wil behou, sal dit verloor; maar wie sy lewe ter wille van My verloor, sal dit terugkry. In Matt.10:38 het Jesus gesê ~ Hy wat nie sy kruis opneem en My volg nie, is nie werd om aan My te behoort nie. Waarom moet ons, ons kruis opneem om Jesus na te volg; waarom moet ons swaarkry; waarom moet ons vreemdelinge in hierdie wêreld wees; waarom moet ons vervolg en uitmekaar gejaag word? Wel, eerstens omdat ons Meester al hierdie dinge deurgemaak het en wanneer ons ook swaarkry, identifiseer ons met Sy swaarkry. Is dit egter genoeg rede? Wat meer is, alle mense (ook heidene, kry swaar)? Wat Jesus hiermee bedoel, is dat ons ons lewe moet toewy aan Hom en gehoorsaam moet wees aan Hom - selfs tot die dood toe. Vir Jesus om aan die kruis te gesterf het, was nie kinderspeletjies nie, trouens dit was geweldig pynlik en vernederend en die implikasie daarvan vir ons as gelowiges, is dat ons bereid moet wees om te alle tye gehoorsaam aan Hom te wees, al het dit pyn en lyding - ja selfs die dood, tot gevolg.
V.9 verskaf aan ons die antwoord, nl. dat die klein oorblyfsel (een derde), deur vuur gelouter sal word soos silwer gelouter word en soos silwer en goud gesuiwer word. Gelowiges word vergelyk met silwer en goud, maar ons kort suiwering. Aan die "einde van die dae" sal elke gelowige gesuiwer wees van alle dros wat nog aan ons mag kleef en sal ons heilig en vlekkeloos voor God kan staan ~ Verheug julle hieroor, selfs al is dit nodig dat julle 'n kort tydjie bedroef gemaak word deur allerhande beproewings sodat die egtheid van julle geloof getoets kan word. Julle geloof is baie kosbaarder as goud, goud wat vergaan. Selfs die suiwerheid van goud word met vuur getoets, en die egtheid van julle geloof moet ook getoets word, sodat dit lof en heerlikheid en eer waardig mag wees by die wederkoms van Jesus Christus (1 Pet.1:6-7).
Terwyl ons gelouter word sê Sagaria sal ons die Here aanroep en Hy sál ons hoor (v.9). Hierdie is 'n belofte wat regdeur die Skrif aan God se kinders gegee word - o.a. Ps.91:15 ~ Wanneer hy My aanroep, sal Ek sy gebed verhoor; in sy nood sal Ek by hom wees, Ek sal hom red en hom in sy eer herstel. Trouens Jesaja sê in Jes.65:24 ~ Voor hulle nog roep, sal Ek antwoord, terwyl hulle nog praat, sal Ek hulle gebed verhoor. Wat 'n belofte! Wat 'n vreugde!
Reeds in die Ou Testamentiese tyd het die mense geweet dat hulle verlore is; dat hulle onrein voor God staan en daarom het hulle reiniging nodig gehad. Ongelukkig het talle en talle Jode bloot net deur die rituele gegaan en nooit hulle vertroue en geloof in die beloofde Messias Jesus Christus geplaas nie - hulle was dus nooit deel van die uitverkorenes nie - net so is daar miljoene wat ná Christus ook nie deel van die uitverkorenes was, of is nie, omdat hulle nie in die reeds gekome Verlosser, Jesus Christus geglo het nie.
Indien jy vandag dalk wonder of jy uitverkies is; of jy "op daardie dag" - die Dag van die Here verheerlk sal word - luister dan na Martin Luther se woorde: Are you elect? If you follow this advice, if you first recognize that you are a child of wrath by nature, guilty of eternal death and damnation, from which no creature, either man or angel, is able to save you, and if you then grasp God's promise, believing that He… has sent Christ, His only Son, to render satisfaction for your sin, to give you His innocense and righteousness, and finally to redeem you from all danger and death, then do not doubt that you belong to the little flock of the elect.
Erken jy dat jy van nature boos en onrein is? Verdien jy op grond daarvan die ewige dood waaruit jy nooit sal kan ontsnap nie? MAAR, glo jy in die Woord van die Here wanneer dit in Hand.13:38-39 sê ~ Laat dit dan aan julle bekend wees, broeders, dat deur Hom vergifnis van sondes aan julle verkondig word, en dat elkeen wat glo, deur Hom geregverdig word van alles waarvan julle deur die wet van Moses nie geregverdig kon word nie. As jy dit glo, is jy gered en is jy deel van die uitverkorenes - Leef nou daarvolgens en as dit gepaard gaan (en dit sal) met vervolgng oor jou gehoorsaamheid, weet dat Hy identifiseer met ons swaarkry, want Hy het self daardeur gegaan en daardeur word ons gesuiwer, ten einde vlekkeloos voor die heilige God te kan staan!