men | grootoog deur die wêreld...
Posted on 21 November 2008 | 6 Kommentaar
Flippen cool. Ek dog die stad is Engels? Ek het eers Engels en later Afrikaans gepraat met almal – die administratiewe beampte, die volledig viertalige dame by die konsulaat, die meisie agter die toonbank by die calamari-winkel, en die vrou vir wie ek die calamari gekoop het.
Ek bedoel nie om heeltyd oor mense in die straat te blog nie, maar hier gaan ek weer. Ek’s so spyt ek het nie haar naam gevra nie. Ons het eintlik diep dinge gepraat.
Ek het haar amper gedodge – ouerige vrou met ‘n netjiese sweetpaktop en uitdrukkingsvolle blou oë. Sy’t gevra vir kos, en, wel… ek was eintlik lus vir die geselskap. Die stad is so mooi en ek het gewens ek kan dit met iemand deel!
“Ek kan nie baie vinnig loop nie, meisie; ek is oud, ek het pas ‘n inspuiting gekry en ek het leukemia.” Hoop sy ek raak lui en gee net vir haar die geld? Maar ek pas my tempo aan en stap saam. Sy stap regtig moeilik, maar sy kom.
Af in Langstraat en om die hoek. “Ek het nie baie geld nie, Mevrou… watter winkels is hier naby?”… Ons besluit op die calamari take away plekkie teen Groentemarkplein. Weer huiwer sy: “Ag, ek wil nie jou tyd mors nie. Jy kan sommer vir my geld gee vir ‘n koeldrank…”
Ek sê my ma het my geleer ek mag nie geld gee nie, maar ek sal vir haar kos koop. Is dit okay? Ja, dit is. Oor die kos is sy vaag – dit is eintlik nog vroeg op ‘n bord kos te eet, seker 11h – maar sy’s seker sy wil ‘n Coke hê! Ek voel bietjie asof ek met ‘n kind werk, maar dis nie sleg nie.
Ek vra waar sy grootgeword het. Oral hier rondom die Kaap, sê sy. As sy praat, hap sy so vir lug, soos ‘n dogtertjie wat ooropgewonde is; herhaal partykeer ook woorde. Ons gaan sit en wag vir die kos.
“My man het dertien jaar lank gestudeer! Hy het eers ingenieurswese en toe sielkunde gedoen.” Ek soek nog die swaarkrystorie – hoekom het sy my gevra vir kos? “Sjoe, julle moes gesukkel het om die kospotte aan die kook te hou vir dertien jaar?” raai ek. Nee! “Die sielkunde was sommer – hy het dit sommer deur UNISA gedoen. Die regering het hom ‘n pos aangebied – hy’t nie gevra daarvoor nie; hulle het hóm gevra – maar hy het gesê nee, hy hou van wat hy doen; dis wat hy altyd wou doen.” “Die ingenieurswese of die sielkunde?” “Nee die ingenieurswese…
“Maar jy weet… As twee mense saam iets doen, kan net die een wen.”
“Hoe bedoel Mevrou… Tannie? Ek verstaan nie…”
“Jy sal nie verstaan nie… jy’s nog te jonk.” Sy sê dit goedig.
“Ja, ek is nog jonk,” erken ek. “Ek’s 22.”
Die kos kom; die kelnerin bied haar ‘n bietjie spesiale sout aan vir die chips. “Nog, nog, asseblief! Dankie.” Nes ‘n kind… Maar sy eet netjies.
Sy vertel my van reg en verkeerd – dit wat goed is, is reg. En dit wat jy weet sleg is, dit is verkeerd. “Dis net moeilik om altyd die verskil te ken,” stem ek saam. En sy keer terug na haar vroeëre wysheid: “As twee mense saam iets doen, sal die een wen, en die ander een sal verloor.”
“Ek hoop nie dis waar nie…”
“Maar dit is!” dring sy aan.
“Dan wat sal ek doen – die wêreld op my eie aanpak? Is dit al manier om te wen, Tannie?”
Sy dink ‘n bietjie na. “… Ja.”
“Maar ek wil nie alleen wees nie, Tannie! Dan sal ek eerder van die begin af bereid wees om ‘n paar opofferings te maak…”
“Ja sien, dan het jy klaar verloor.” Sy glimlag en sy’s oortuig van wat sy sê, maar hartseer.
“Dis eintlik iets waaroor ek baie dink op die oomblik,” erken ek. Ek voel skielik deursigtig; kwesbaar. My oë raak warm; ek wonder of sy kan sien hulle blink.
Sy vertel my dat sy op 39 van haar man geskei het. “Dis nog lekker as mens jonk is, terwyl die verliefgeit daar is, maar eendag, as jy nou ouer word, dan kyk jy vir hom en jy dink: jou moer!” Sy lag. Ek lag ook, bietjie ongemaklik, en mompel iets van ‘n man kies met integriteit en om my voor te berei dat ons soms mekaar gaan irriteer. Maar sy lag nog; sy hoor my nie! Sit stil, kyk weer vir my en lag weer, heerlik.
En dan ernstig: “Jy sien, ons probleem was, ons het te veel baklei.”
Vandag woon sy in ‘n ouetehuis – so iets, sê sy; klomp oumense wat saam woon – in Maitland. Sy het darem haar eie kamer. Vanoggend was sy net lus vir niks. Sy het die huis so gekyk en besef dít moet gewas word en dáárdie moet skoongemaak word en híerdie moet gewas word, en toe besluit sy net, nee. En sy trek haar laaste skoon trui aan en besluit vandag kom sy stad toe. Sy sou eers moet bedel vir die transportkoste – “dis verskriklik dat ons oumense so moet bedel” – maar sy’t vir die ander gesê koebaai; sy sien hulle weer vanaand. En toe kom sy stad toe.
Dis halftwaalf; ek moet my treinkaartjie by die Franse Konsulaat gaan wys voor twaalfuur. “Mooibly, tannie,” groet ek en staan lomp op; skop amper die stoel om. Deursigtige Cara. Hoekom? “En sterkte met die siekte…”
“Nee wat jong, ek gaan al jare aan met die ding; hulle het gesê die inspuiting wat hulle my nou gee is díe duurste, beste ding… dis díe medisyne nou. Dit werk óf heeltemal, of glad nie.” Sy glimlag en sê weer dankie.
Ek kan nie verstaan wat my so raak nie. Die trane sit vlak toe ek oor Groentemarkplein stap. Ek hoop heimlik die medisyne werk heeltemal.