Persvrystelling: Wenners van kykNET-Rapportpryse vir 2018 bekend | LitNet
Persvrystelling: Wenners van kykNET-Rapportpryse vir 2018 bekend
LitNet Boeke en skrywers 2018-09-22
Die wenners van die kykNET-Rapport-boekpryse is op Saterdag 22 September 2018 in Kaapstad bekend gemaak. Die Jan Rabie-Rapportprys vir die beste debuut- of tweede prosawerk in Afrikaans, asook die kykNET-Rapportpryse vir Afrikaanse resensies, is by dieselfde geleentheid toegeken.
Pryse ten bedrae van altesaam R825 000 is oorhandig nadat die prysgeld vanjaar verhoog is tot R250 000 vir die kykNET-Rapportprys vir beste Afrikaanse fiksie en niefiksie onderskeidelik, R125 000 vir die mees verfilmbare fiksie- of niefiksietitel in Afrikaans, en R125 000 vir die Jan Rabie-Rapportprys. Daar is ook aangekondig dat 'n derde resensieprys ingestel is om vir langer resensies in Afrikaans voorsiening te maak. Die drie resensiepryse beloop elk R25 000.
Die groeikrag van Afrikaans en goeie verkope van Afrikaanse boeke in vergelyking met plaaslike Engelse publikasies het gesorg vir 'n gees van optimisme onder skrywers, boekhandelaars en kollegas in die uitgewerswese. Dieselfde optimisme was voelbaar met die stewige groeitrajek van kykNET se kykertalle en die sukses van vanjaar se Silwerskermfees waar die vollengte-rolprent van die eerste wenner van die kykNET-Rapport-filmprys in 2014, Zirk van der Berg, se 'n Ander mens vroeër vanjaar vertoon is.
"Skrywers in Afrikaans het nog selde die pols van 'n onseker tydvak en die mens se weg deur die wêreld, oftewel die pelgrim se reis na die ewigheid, so sekuur geregistreer soos dié wat vanaand erkenning daarvoor ontvang," sê die sameroeper van die kykNET-Rapport-boekpryse.
Die kykNET-Rapport-boekpryse is vanjaar toegeken aan die volgende skrywers:
Fiksie: Die derde spoel, SJ Naudé (Umuzi)
Niefiksie: Spertyd, Elsa Joubert (Tafelberg)
Film: Die laksman se dogter, Gerda Taljaard (Penguin)
Die keurders was getref deur die uitsonderlik ryk tekstuur van Die derde spoel, die sorgvuldige aandag aan detail, die wye historiese greep, die goed deurdagte denkstruktuur wat dit onderlê en die presisie van die taalgebruik wat van die lees van dié oorompelende roman sowel uitdaging as avontuur maak. Die ander benoemdes in hierdie kategorie was Etienne van Heerden met Die wêreld van Charlie Oeng (Tafelberg) en Eben Venter met Groen soos die hemel daarbo (ook Tafelberg).
Groot waardering is uitgespreek vir die niefiksiewenner, Elsa Joubert, se merkwaardige, self-relativerende waarneming van die alledaagse as 'n vertrekpunt vir temas wat resoneer met haar hele oeuvre: die bepeinsing van meer universele bemoeienisse: hoe 'n mens verhoudinge aangaan en in stand hou; hoe jy jouself tot verantwoording roep oor jou eie staanplek in die geskiedenis van 'n land en dié van 'n kontinent, en veral oor wat dit is om sinvol te lewe en berustend te sterwe. Ook op die kortlys was Geloof alleen deur André Pretorius (Naledi) en Op pad: 'n Reisjoernaal deur Dana Snyman (Tafelberg).
Dit was vir die keurders van vanjaar se filmprys maklik om opgewonde te raak oor Die laksman se dogter omdat die sterk literêre meriete en fees van visuele moontlikhede daarin 'n filmmaker se droom is. Dit pas soos 'n handskoen in die kategorie van "huishoudelike noir": 'n boeiende sielkundige riller wat in 'n eksentrieke familie afspeel en die kyker by komplekse interpersoonlike verhoudinge betrek. Die ander titels op die kortlys was die jeugroman Blou is nie 'n kleur nie deur Carin Krahtz (Tafelberg) en Kamikaze deur Rudie van Rensburg (Queillerie)
Nicole Jaekel Strauss wen die Jan Rabie-Rapportprys vir 'n debuut of tweede prosawerk in Afrikaans met haar tweede kortverhaalbundel As in die mond, uitgegee deur Queillerie. Die keurders sê Strauss se bundel gee 'n blik op verlies en posttraumatiese stres wat die leser bybly lank ná die lees van die verhale. "Haar werk vind die sterkste aansluiting by die gees van die prys – die bekroning van 'n sterk teks en 'n skrywer wat die potensiaal toon om 'n belangrike stem in die Afrikaanse letterkunde te word." Die ander benoemdes was SJ Naudé met Die derde spoel en Schalk Schoombie met Rooi haring (Human & Rousseau).
Die kykNET-Rapportpryse vir boekresensent van die jaar is toegeken aan:
Fiksie: Charl-Pierre Naudé – "Jong digter verskalk haar leser behoorlik" (oor Radbraak deur Jolyn Phillips, Media24-dagblaaie, 24 Julie 2017)
Jean Meiring – "Skitterende kleinood van 'n vol lewe geleef" (oor Elsa Joubert se Spertyd, Media 24-dagblaaie, 27 November 2017)
Langer resensies: Ronel Foster – "Die gedig as karapaks" (oor Krap uit die see deur Fourie Botha, LitNet, 11 Desember 2017)
Die prys vir langer resensies in Afrikaans (1 500 woorde of meer oor Afrikaanse fiksie of niefiksie) is op versoek van die keurders deur die organiseerders ingestel vir "die langafstandatlete van literêre kritiek wat oor 'n marathon-afstand enduit boei" en om erkenning te gee aan resensente wat Afrikaans en die Afrikaanse letterkunde ook op hierdie vlak verhelder en verruim.
Die keurpanele van die onderskeie pryse was: kykNET-Rapport-fiksieprys: Louise Viljoen, Gerrit Schoonhoven, Elmari Rautenbach en Steward van Wyk; kykNET-Rapport-niefiksieprys: Andries Bezuidenhout, Valda Jansen, Herman Wasserman, Herman Binge; kykNET-Rapport-filmprys: Tina Kruger, Herman Binge, Gerrit Schoonhoven; kykNET-Rapport-boekresensentpryse: Bibi Slippers, Danie Marais en Loftus Marais; Jan Rabie-Rapportprys: Marni Bonthuys, Kerneels Breytenbach en Marius Swart.
Die seremoniemeesters vir die aand was Karen Meiring van kykNET en Waldimar Pelser van Rapport.
Inligting oor deelname aan die pryse vir 2019 word binnekort bekend gemaak.
Navrae oor die kykNET-Rapport Boekpryse (fikse, niefiksie en film) kan gerig word aan Hettie Scholtz by 084 583 0272 of scholtz5@mweb.co.za.
Vir meer inligting oor die pryse vir Boekresensent van die Jaar en die Jan Rabie-Rapportprys, kontak Anita van Zyl by 083 709 6677 of anita@vanzylpr.co.za.