Kroaties - Wikipedia
Hierdie artikel handel oor die taal. Vir die etniese groep, sien Kroate.
Totale sprekers: 6,9 miljoen (moedertaal)
1,3 miljoen (tweede taal)
Gereguleer deur: Instituut van Kroaties
Kroaties (hrvatski [xř̩ʋaːtskiː]) is 'n Suid-Slawiese taal wat veral in Kroasië gepraat word. Dit is een van die standaardvorme van die Serwo-Kroatiese taalgroep en die amptelike taal van Kroasië. Dit word ook deur Kroate in Bosnië en Herzegowina gebruik. Met die toetreding van Kroasië op 1 Julie 2013 het Kroaties die 24ste amptelike taal van die Europese Unie geword.
1 Taalgebied en dialekte
3 Vergelyking met ander tale
Taalgebied en dialekte[wysig | wysig bron]
Verspreiding van Kroatiese dialekte
Die moderne Kroatiese standaardtaal baseer op die Nieu-Štokaviese dialek, alhoewel dit ook invloede uit die Kajkaviese en Ĉakaviese dialekte toon. Kroaties word met die Latynse alfabet geskryf.
Kroaties is nou verwant met die standaardtale van aangrensende taalgebiede - Bosnies, Montenegryns en Serwies - sodat sprekers van hierdie tale mekaar maklik kan verstaan. Baie slawiste en sosiolinguïste - veral in lande buite die voormalige Joego-Slawië - beweer dus dat hierdie tale as variante van 'n gemeenskaplike plurisentriese taal, naamlik Serwo-Kroaties, beskou kan word.
Verwante tale, wat duidelik van die standaardtaal verskil en sodoende nie as variante daarvan geklassifiseer word nie, is Burgenland-Kroaties in Oostenryk (wat oorwegend op Ĉakavies baseer) en Moliseslawies. Die laasgenoemde idioom het sy oorsprong in 'n Štokaviese dialek wat eeue gelede na Italië oorgeplant is en daar sterk deur plaaslike variante van Italiaans beïnvloed is.
Die aantal Kroatiese moedertaalsprekers word op sowat 7 miljoen beraam. In die sensus van 2001 het 4 265 081 inwoners (of 96,12 persent van die bevolking) Kroaties as hul moedertaal genoem. Buite Kroasië is daar moedertaalsprekers in Bosnië en Herzegowina en in Vojvodina, naas Kroatiese immigrante in Slowenië en die Kroatiese diaspora, veral in Sentraal-Europa (Duitsland, Oostenryk, Switserland, Italië), Noord-Amerika (Verenigde State, Kanada), Suid-Amerika (onder meer in Argentinië, Chili, Bolivië) asook in Australië en Nieu-Seeland.
Kroaties is die ampstaal van Kroasië, een van drie ampstale in Bosnië en Herzegowina asook een van die ses amptelike minderheidstale in Vojvodina, Serwië.
Kroatiese dialekte word in drie hoofgroepe verdeel wat na die verskillende vorme van die vraagwoord "wat" (ča, kaj, što) vernoem is:
Kajkavies (noord van die Kupa en die Bo-Save, Noord-Kroasië)
Čakavies (Istrië, Kroatiese kusgebiede (Noord- en Sentraal-Dalmasië), die noorde van Lika en die meeste Kroatiese eilande, Burgenland in Oostenryk)
Štokavies (Slawonië, Lika, Suid-Dalmasië en Bosnië en Herzegowina)
Štokavies word ook deur die Bosniake en die meerderheid van die Serwiërs gepraat. Dit vorm die basis vir die Kroatiese, Bosniese en Serwiese standaardtaal.
Kroatiese alfabet (Gaica) 30+2
Vergelyking met ander tale[wysig | wysig bron]
↑ "Ethnologue: Languages of the World, Seventeenth edition, Croatian" (in Engels). Ethnologue. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 30 April 2020. Besoek op 25 Oktober 2015.
Sien gerus Wikipedia se uitgawe in Kroaties
Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Kroaties.
Wikiwoordeboek het 'n inskrywing vir Kroaties.
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Kroaties&oldid=2209921"
Tale van Bosnië en Herzegowina