PressReader - SA Bass: 2016-12-01 - Baars Lees Nie Boeke Nie
Baars Lees Nie Boeke Nie
SA Bass - 2016-12-01 - >> Sa Baars - >> Philip Kemp
Na ‘n on­langse be­soek deur ‘n paar on­wed­eregte­like “na­grid­ders” in my huis, is ek my ou skootreke­naar kwyt en natu­ur­lik ook meer as vyftig ar­tikels wat ek die afge­lope sewe jaar vir die tyd­skrif geskryf het. Maar nou is ek weer “op die lug” en ja, hi­erdie is my eerste ar­tikel op ‘n nuwe tweede­handse reke­naar wat beslis beter is as die oue, wat omtrent op paraf­fien gew­erk het. Ek wonder of die “na­grid­ders” dit ge­weet het.
Ons sukkel om soms die gedrag van die so­ge­naamde “na­grid­ders” te ver­staan en dit oor­spoel my emosies en gevoe­lens met magteloosheid en ja, woede ook. Maar, wek baars nie ook soms die­selfde gevoel van magteloosheid by ons op nie? Veral as daardie ou grote jou so pas ‘n rat voor die oë gedraai het. On­danks al die ken­nis en er­var­ing wat ons as baarshen­ge­laars het, kan baars soms met ver­rassende gedrag vorendag kom, want jy sien, baars lees nie boeke nie.
Sal ons ooit die gedrag van enige lewende or­gan­isme, dier of vis in die natuur kan ver­staan? Staaltjies, of dit nou waar is of nie, van baars wat ‘n vink van ‘n oorhangende tak af gryp, is dalk nie so verge­sog nie. So het ‘n baars al my plas­tiek-aas, wat ‘n voet uit die wa­ter oor ‘n riet gehang het, skoon uit die lug gegryp. Baars het egter nie die ver­moë soos die mens tot kog­ni­tiewe denke nie. Hulle kan nie oordeel, se­lek­teer en kies wat hulle wil doen nie. Hulle gedrag kan eerder toegeskryf word aan blote in­stink en kon­di­sioner­ing - soos om vir kos te jag, te broei, en hul­self en hul klein­tjies te verdedig en te beskerm.
Tog sal baars nie al­tyd die gedrag open­baar waa­roor ons nood­wendig in boeke lees nie. Op so ‘n snikhete dag het my seun Mau­rice in vyf me­ter diep, vuil wa­ter ‘n bo-loper hol­plas­tiek­padda in die mid­del van die dag gehen­gel. Ek was ver­baas oor sy teg­niek en wou hom nog reghelp, om­rede boeke sê dit word net nie in sulke toe­s­tande ge­doen nie. Nouja, toe daardie baars sy op­wagt­ing maak om sy aas te in­spek­teer, en op die koop toe nog ‘n groter een op sy hakke volg en die kleiner baars ver­jaag, het ek be­sef dat ons met baars al­tyd die on­ver­wagse kan ver­wag.
Mau­rice het die 1,46kg baars 12h40 in diep, vuil wa­ter met ‘n SPRO Pop­per Frog geflous