AAR’S verskeie variasies van die naarste geluid op aarde — luister maar net na jou eie geliefdes in die middel van die nag. Pa snork soos ’n woer-woer, Ma gons soos ’n heuningby en Oupa saag balke dat die huis se dak amper lig. Selfs in die tienerkamer tril die kleintongetjies soos histeriese klepels in die donker.
Daar is verskeie redes waarom party mense snork en ander nie. Snork vind primêr plaas wanneer ’n mens se keelspiere te erg ontspan terwyl jy slaap en jy dan probeer asemhaal deur ’n vernoude opening agter in jou keel. Dit laat die sagte verhemelte vibreer. Maar as ’n mens dieper op die aandoening ingaan, is daar eintlik ’n paar vername oorsake.
• Die belangrikste is inderdaad die kwaai verslapping van die spiere in die tong en keel. Die verslapping kan óf deur alkohol veroorsaak word óf deur middels wat ’n mens lomerig maak. Dit kan ook gebeur wanneer ’n mens diep slaap. Die tong val terug in die lugweë van die keel of die keelspiere beweeg van die kante af in op die lugweë.
• Obstruksie in die lugweë van die neus. Om lug deur ’n toeërige neus in te trek, verg ekstra inspanning. Dit skep ’n vergrote lugleegte in die keel wat die slap weefsels in die keel laat saamtrek en ’n mens laat snork. Mense met hooikoors, verkoue of sinusprobleme is dus dikwels geneig om te snork.
Misvormings van die neus of die wand wat die een neusgat van die ander skei, kan eweneens so ’n obstruksie veroorsaak.
Frans het veertig jaar lank in vrede gesnork totdat sy toestand vererger en hy apnee ontwikkel het. Die slaapsteurnisse het veroorsaak dat hy bedags skielik aan die slaap geraak het—partykeer in die middel van ’n gesprek, by die werk en twee keer selfs agter sy motor se stuurwiel.
“Die laaste keer was daar drie van ons kleinkinders op die agterste sitplek,’’ vertel sy vrou, Irene. “Hy’t volgehou hy
Frans sou dit sekerlik al oorweeg het om aan sy keel en verhemelte laat sny. Daar is wel operasies vir apnee-lyers waarin die papperige mond-en-keelweefsels versterk en die lugweë oper gemaak word.
Maar eintlik ontwikkel die tegnieke ook so vinnig dat ’n mens skaars kan tred hou. Navorsers by Stanford het byvoorbeeld al ’n revolusionêre nuwe tegniek beproef waarin oortollige weefsel agterin die keel met radiogolwe gebombardeer word.
In Amerika is meer as driehonderd toestelle by die patentekantoor geregistreer wat volgens hul ontwerpers die demper op hortende slaapgeluide kan plaas. Party is blote variasies van die ou raad om ’n sokkie met ’n tennisbal daarin aan die rugkant van ’n slaappak vas te werk en sodoende die snorker te dwing om op sy sy te slaap. (Snorkery is dikwels erger wanneer ’n slaper op sy rug lê.)
Party kontrepsies laat die onderkakebeen vorentoe uitstaan, sommige maak toe neuse oop, ’n paar ander jaag sulke onaangename prikkels deur die slaper se lyf sodra hy begin snork dat hy glo gekondisioneer móét raak om daarmee op te hou.
Maar die waarheid is dat geen snorker sy snorkery kan beheer nie—nie met die beste wil ter wêreld nie. “As die toestelle ’n mens help om nie te snork nie,’’ reken een dokter, “is dit waarskynlik omdat hulle jou wakker hou.’’
Sweef jy op die Internet, word jy ook met ’n duisternis rate teen snork oorval. Een middel word geadverteer as “ ’n volledig natuurlike kruiesproei wat die keel, verhemelte en kleintongetjie smeer met ryke versagtingsmiddels soos amandelolie, olyfolie, sonneblomolie, plus vitamiene B6, C en E. Hierdie spesiaal gepatenteerde liposoom-formule sorg vir mikroskopies klein druppeltjies wat onmiddellik begin werk om tot agt uur lank verligting te bied van die geraas wat met snork geassosieer word.’’
MAAR met dit alles gesê, wat doen ’n snorker intussen—terwyl hy of sy wag op die finale, goue geneesmiddel wat snork vir altyd sal verdelg?