“In daai opsig het ek geslaag as ’n getuie van wat Distrik Ses was en hoe dit gelyk het. As ek nou ’n bietjie kan brag – ek is die enigste fotograaf wat ’n volledige reeks foto’s van Distrik Ses geneem het – ander mense het kiekies en ’n paar odds and ends hier en daar geneem.”
Brian Barrow, ’n voormalige rubriek skrywer by Cape Times het die teks voorsien, met sy filosofiese kommentaar oor die lewens van die inwoners. Breytenbach het sy loopbaan begin in 1951 as nuus-fotograaf vir Die Burger in Kaapstad. In die middel sestigerjare het hy na Londen verhuis om te werk vir The Daily Express waar hy ook vir tydskrifte soos die Daily Mirror en Bunte gewerk het. Na sy terugkeer na Suid Afrika het hy ’n foto agentskap gestig waar Suid Afrikaanse fotograwe werk voorsien het vir publikasies regoor Afrika en die buiteland.
Een van ’n paar insidente verbonde aan kopiereg deur die jare was ’n kunstenaar wie kopieë van die foto’s in skilderye omskep het en die selfs by ’n galery in Kaapstad uitgestal het. Breytenbach het hom genader en gesê: “Jy is onnosel, as jy één detail van die beeld verander het, sou ek niks kon gedoen het nie, maar nou het jy ’n keuse – of dit of jy haal af of jy betaal.” Die skilder het ewe probeer om een van die skilderye vir hom te gee as betaling. “Hoekom? Ek het mos die negatiewe!” was die antwoord.
Inteendeel, in Dawid Kramer se nuwe musiek blyspel District Six Kanala word van Breytenbach se beelde gebruik as deel van ’n bewegende agtergrond op die verhoog – met sy toestemming. “Daar is ’n gebruik vir hierdie goed: veral as dit ’n onderwerp is,” sê hy, in lig van die leemte van nuus foto’s in drukvorm.
Breytenbach onthou hoe hy en Goldblatt een keer verby ’n klavier gestap het wat op die sypaadjie gestaan het. Toe Breytenbach stop om ’n foto te neem was Goldblatt heel verbaas want hy het nie die klavier raak gesien nie. “Jy moet jou oë altyd oophou,” tug hy. Al die foto’s wat in die boek verskyn was met ’n Leica geneem. Dit het onlangs daartoe gelei dat die Leica Museum hom gevra het om eksemplare van die boek te verkoop in die museum in New York. “Ek is ’n Leica man,” sê Breytenbach – en voeg by dat hy nou “te slapgat geword het” om die heeltyd ’n kamera met hom rond te dra.
Sy gunsteling foto in die versameling was juis geneem met geduld. Hy het gestaan en kyk hoe mooi die skadu’s val teen ’n hoe klipmuur en gewag vir iemand om verby te stap om die komposisie te volmaak. En net daar stap ’n Moslem vrou verby met ’n bottle half-jack voor haar gesig – heeltemaal onbewus dat sy afgeneem word. “Dís wat jy net met ’n Leica kan doen,” sê hy trots.