Soutblaaie, Timboektoe (illustrasie) - Inligting
Die meeste weet nie hoe sout beskawings en 'n gevormde wêreldgeskiedenis beïnvloed nie
Sommige mense gebruik die frase & ldquoold as vuil en rdquo, maar het u al ooit daaraan gedink om die term met die woord sout in plaas van vuil te gebruik? Wel, as u dit het, sal u nie verkeerd wees nie. Sout bestaan ​​eintlik sedert daar rotse en ander minerale was wat gebruik word om sout te skep. As u 'n meer direkte tydsbestek wil hê, dateer sout uit ongeveer 6050 v.C. Die bewys kom van die vele beskawings wat sedert hierdie tydperk bestaan ​​het. Sout het 'n belangrike deel van die Egiptiese beskawing en die Fenisiërs geword as deel van hul handel.
Boonop kom baie woorde uit die woord & ldquosalt. & Rdquo Hierdie woorde word oor die algemeen in ons daaglikse lewens gebruik, maar waarskynlik nie woorde wat u sou voorstel nie. Beide die woorde salaris en slaai kom byvoorbeeld van die woord sout. Salaris as gevolg van die handel wat tydens die ou beskawings plaasgevind het en slaai omdat die Romeine hul blaargroentes sou sout. Sonder twyfel is die verhaal van sout een van die geskiedenis waarvan die minste gepraat word, maar tog algemeen onder kulture wat die mens ken.
Antieke Egiptiese piramides, geskiedenis op die net.
'N Paar stappe kan die geskiedenis van sout verduidelik. Eerstens het die diere paaie na soutlekke gedra. Van daar af het die mans die roetes gevolg, wat uiteindelik paaie geword het. En toe groei die nedersettings langs die paaie en die sout. Daar is egter ander stukkies in hierdie geskiedenis, soos die verandering in die dieet van mense. In die vroegste beskawings sou mense sout op hul kos gooi, maar nie veel nie. Maar mettertyd het dit begin verander. Namate die kos begin verander, sal die hoeveelheid sout op voedsel verander.
Die verhandeling van sout
Nadat die mense van die vroeë beskawings besef het dat sout kos beter kan laat smaak, het hulle ander maniere begin soek om sout te hanteer. Dit was nie te lank voordat een kultuur besef het dat hulle die sout wat hulle het, kan verruil vir verskillende goedere uit 'n ander beskawing. Daarom het antieke kulture eeue daarna sout vir hul handel gebruik. Trouens, Marokko suid oor die Sahara na Timboektoe is een van die mees erkende southandelroetes wat vandag bekend is.
Antieke Griekse beskawings sou sout van die Ou Egiptiese beskawing ontvang. Honderde skepe vaar die Middellandse See en die Egeïese see met sout van die een gebied na die ander. Die antieke Griekse historikus, Herodotus, bespreek een van die vele handelsroetes wat die soutoase van die Libiese woestyn verenig het. Daar word gesê dat 'n ander historiese figuur, Marco Polo, teruggekeer het van sy avonture uit Cathay in 1295 met soutverhale en die waarde daarvan in ander dele van die wêreld.
In Timboektoe, 'n wedloop om die geskrewe geskiedenis van Afrika te bewaar
Ahmed Saloum Boularaf hou 'n leerband van dokumente wat uit die 13de eeu dateer. Die manuskrip bevat 'n poëtiese weergawe van die lewe van die profeet Mohammad, geskryf in die Arabiese handskrif van 'n Afrikaanse geleerde wat weet hoe om te lees voordat sommige Europeërs selfs van die bestaan ​​van boeke geweet het.
Soos die meeste van die 1700 manuskripte in die privaatversameling van mnr. Boularaf - wat antieke boeke oor medisyne en geskiedenis, sterrekunde en wiskunde insluit - begin hierdie een verkrummel, en Boularaf weet dat binne 'n baie kort tyd sy manuskripte en die kennis daarvan bevat, kan vir ewig verlore gaan.
'Vir Afrikaners is dit 'n skatkamer van ons kultuur, en my huis is oop vir al die navorsers van die komende wêreld,' sê hy. 'My oupa het die idee gehad dat ons hierdie manuskripte moet kopieer voordat dit verlore gaan. Ons het hier 'n paar manuskripte wat so broos is dat as ons nie vinnig iets doen om dit te bestudeer en te bewaar nie, dit verlore kan gaan. "
Afhangende van u perspektief, is Timboektoe óf die einde van die wêreld, óf as u uit die woestyn kom, die eerste welkome teken van beskawing. Eens 'n groot handelsstad, waar kameelkaravane die Sahara oorsteek om soutplate te ruil vir goud of slawe, was Timboektoe die ontmoetingsplek van kulture.
Op sy hoogtepunt, van die 11de tot die 15de eeu, was dit 'n universiteitsdorp met groot biblioteke. Wetenskaplikes hier het aangeneem dat die aarde rond was in 'n tyd toe baie Europese matrose bang was om van die rand van 'n aarde af te vaar wat hulle gedink het plat was.
Sommige van die manuskripte wat hier geskryf of versamel is, was so kosbaar en skaars dat geleerdes van so ver as Spanje en Egipte skriftelike versoeke sou stuur om afskrifte te maak.
Timbuktu se historiese nalatenskap gee vandag 'n baie meer volledige beeld van Afrika, meer gesofistikeerd as die primitiewe kontinent wat Europese kolonialiste en sendelinge aan die wêreld uitgebeeld het. Dit maak die wedloop om die manuskripte van Timboektoe te bewaar des te belangriker en dringender.
"Die manuskripte van Timboektoe verander die manier waarop ons oor Afrika dink heeltemal," sê Sidi Mohamed Ould Youba, adjunk -direkteur van die Ahmed Baba -instituut, die grootste biblioteek en konservator van manuskripte in Timboektoe. 'As ek 'n manuskrip hanteer, dink ek aan die ryk Afrikaanse verlede. Ons het 'n lang geskiedenis gehad, met 'n groot voordeel in vergelyking met ander lande, insluitend dié in Europa. Die Westerlinge dink graag dat hulle hier kan kom vertel van goeie bestuur, maar ons het reeds in die 16de eeu oor goeie bestuur geskryf. "
Niemand weet hoeveel manuskripte in kartondose of staalstamme in die modderwandhuise van Timboektoe weggesteek kan word nie. Maar tienduisende manuskripte is geïdentifiseer, en duisende is aangewys vir bewaring of herstel, gefinansier deur Westerse, Midde -Oosterse en Afrikaanse fondamente, en sorgvuldig bewaar deur Maliaanse ambagsmanne en kundiges.
In die bewaringskamer van die Ahmed Baba -instituut berei Garba Traore 'n stuk skryfstuk voor wat half in stukke geskeur het, en sy rande vinnig in sy hande verkrummel. Hy lê 'n swaar, maar plat vel plastiek neer, dan 'n vel veselagtige papier genaamd "bondina", dan 'n vel gaasdeursigtige weefselpapier. Met 'n kwas sprei hy 'n deursigtige metiel -sellulose gom en lê die manuskrip noukeurig bo -op.
Dit neem 'n paar uur om die oortollige gom uit te vee en met 'n groot metaalpersmasjien uit te druk. Maar die uiteindelike resultaat is 'n vel papier wat stewig genoeg is om in stand te hou en wat nog eeue lank behoue ​​moet bly.
"Vir my, hoekom dit belangrik is, is dit vir die bevrediging om ons geskiedenis te bewaar," sê mnr. Traore, die konservator. 'Dit is nie vir die geld nie, dit is nie net vir Afrika nie. Dit is vir die wêreld, want almal wat die manuskripte wil sien, kan nou kom kyk. "
Vir Afrika -leiers soos Suid -Afrika se voormalige president Thabo Mbeki, is die ryk verlede van Timbuktu 'n kragtige simbool dat Afrika nie 'n leë vel papier is waarop die wêreld sy wysheid kan skryf nie, maar eerder 'n kontinent wat eenvoudig 'n "Renaissance" nodig het, 'n wedergeboorte in 'n wêreld waar Afrikane gelyke spelers en beheerders van hul eie lot is.
Een van Mbeki se eerste reise was na Mali, waar hy befondsing en opleiding vir konservators soos Traore by die nasionale biblioteke in Kaapstad en Tshwane (Pretoria) beloof het.
"Timboektoe is deel van ons kollektiewe bewussyn," sê Rantobeng William Mokou, Suid -Afrika se ambassadeur in Mali, op 'n onlangse reis om die nuutgeboude fasiliteite van Ahmed Baba -instituut in Timboektoe te besoek. 'Ons het 'n leuen gekry oor ons geskiedenis, dat dit altyd 'n mondelinge geskiedenis was, nooit 'n geskrewe geskiedenis nie. Maar hier vind ons geskiedenis wat deur Afrikaners oor Afrika geskryf is. Dit moet bewaar word. "
Vir bekende versamelings soos die Ahmed Baba Institute en die Mama Haidera Institute is bewaring en bewaring reeds goed op dreef. Maar vir die miskien tientalle klein privaat versamelings rondom Timboektoe, is hulp ver weg en kom dit waarskynlik nie.
Abdul Wahid, 'n plaaslike onderwyser en kleinseun van 'n groot geleerde Timboektoe, maak 'n staalbak vol manuskripte oop. Hy is gelukkig, want 'n Marokkaanse sakeman in Frankryk het genoeg geld geskenk om 'n privaat biblioteek te bou waar die manuskripte gestoor kan word.
Maar hy weet dat, tensy hy geld kan kry om hierdie brose boeke te begin katalogiseer, digitaliseer en bewaar, dit maklik tot stof kan verkrummel.
'Ek wou eers hierdie manuskripte verkoop, maar toe besef ek hoe belangrik dit is, en ek wil dit behou,' sê mnr. Wahid en hou 'n 15de -eeuse manuskrip vas terwyl 'n mama -bok en haar baba in die binnehof ronddwaal en blêr .
In hierdie boeke is meer as blote kennis, maar ook 'n gevoel van trots. 'Hierdie manuskripte vertel ons dat ons mense gehad het wat sterrekunde, medisyne en wetenskap bestudeer het, en baie dinge,' sê hy. 'Eers het ons gedink dat ons nie 'n geskiedenis het nie. Nou glo ek dat ons boeke oor baie van hierdie onderwerpe voor Europa gehad het.
Soutblaaie, Timboektoe - Geskiedenis
Daar is baie verskillende soute (soos kaliumnitraat vir buskruit en natriumbikarbonaat vir bak), maar slegs een wat werklik aan ons dieetbehoeftes voldoen en ons drang na die sout smaak bevredig en natriumchloried (NaCl). Die teelt bevat twee elemente wat nodig is vir ons voortbestaan, en gaan duisende jare terug na die geboorte van die beskawing.
Die menslike liggaam benodig natrium en chloried vir asemhaling en vertering, en sonder dit sou ons nie voedingstowwe of suurstof kon vervoer, senuwee -impulse kan oordra of spiere kan beweeg nie, insluitend die hart. " [i]
In die natuur soek herbivore soutlekke. Toe mense hoofsaaklik wild wild geëet het, het ons genoeg sout ingeneem om aan ons dieetbehoeftes te voldoen, aangesien ons dieet verander het na meestal verboude gewasse (lees groente en graan), moes ons sout aanvul.
As 'n seldsame, maar noodsaaklike produk, het dit deur die eeue 'n bonatuurlike aspek aangeneem:
In die Judaïsme. . . sout. . . hou die ooreenkoms tussen God en sy volk [en]. . . Sowel in Islam as Judaïsme is sout 'n winskopie. . . . Indiese troepe belowe hul lojaliteit aan die Britte met sout. Antieke Egiptenare, Grieke en Romeine het sout in offers en offers ingesluit. . . .In die tradisionele Japannese teater is sout op die verhoog gestrooi om die akteurs teen bose geeste te beskerm. In Haïti is die enigste manier om. . . maak 'n zombie weer lewendig is met sout. . . .[ii]
Die menslike verbouing van sout is oud en daar word vermoed dat die vroegste soutoes by die Yuncheng -meer in die Chinese provinsie Shanxi ongeveer 6000 vC plaasgevind het. Alhoewel sout sekerlik op verskillende maniere gebruik moes word, verskyn een van die gewildste soutvisse om dit te bewaar, ongeveer 2000 vC in die rekords van die Xia -dinastie [iii] Teen 500 vC, die gelukkige gevolg van die behoud van sojabone in sout, 'n hartige vloeistof wat later as sojasous bekend geword het, is ontdek.
Ou Egiptenare het die samestelling ook waardeer, en gesoute visse en voëls is gevind in grafte van die rykes wat meer as vierduisend jaar gelede verseël is. Destyds in die Ou Koninkryk is sout uit meer beddens geoes via 'n proses wat soms 'sleep en versamel' genoem word. " Hierdie soutwerke was in Arabies bekend as sebkha. [iv]
In die algemene gebruik in Egipte word sout met water en asyn gemeng in 'n sous, bekend as oksalme, en (afsonderlik) gekombineer met vis en visdele in 'n spesery wat soortgelyk is aan die vissous van vandag. Een ou epikuur, bedien met 'n verskeidenheid geregte, het geskryf: "Daar is geen beter kos as gesoute groente nie. " [v]
Egiptiese mummies is bewaar in 'n praktyk wat baie soortgelyk is aan dié wat gebruik is vir die genesing van visse en voëls waar die liggaam geplaas is. natron [bekend as die goddelike sout], heeltemal bedek vir sewentig dae - nooit langer nie. " Ironies genoeg, tydens die plundering van grafte uit Thebe en Saqqara in die 19de eeu nC, het die owerhede die mummies as 'n soutvis belas. [vi]
Die Egiptenare het omstreeks 2800 vC begin om sout (in die vorm van gesoute vis) aan Midde -Oosterse samelewings te verhandel. Die Feniciërs het op hul beurt handel gedryf met almal rondom die Middellandse See. Teen 800 v.C. het die Feniciërs ook groot hoeveelhede sout uit meerbedde in Noord -Afrika geproduseer, en hulle het dit saam met gesoute vis verruil vir ander goedere regoor die Middellandse See. [Vii]
Geskrewe rekords beskryf ook die produksie en handel van seesout in China en dateer uit 1800 vC. Die Chinese proses het behels dat oseaanwater in kleivate geplaas en gekook word totdat dit tot potte soutkristalle teruggekeer het. , Het Li Bing beveel dat die eerste pekelwaterputte geboor moet word. Aardgas, 'n byproduk van hierdie pekelwaterputte, is gebruik om die panne te verhit en die sout ongeveer 200 nC te distilleer. [Viii]
Rome, net soos ander Italiaanse stede, is doelbewus gebou naby 'n soutwerk wat by die monding van die Tiberrivier geleë was. Toe die Romeine hulle soutwerke verder wegskuif, bou hulle ook hul eerste groot pad, die Via Salaria (of Salt Road) [ix]
Reeds in die 6de eeu v.C. beheer die politieke leiers van Rome die handel in sout. Die prys van sout was 'n gewilde manier om die massa te versag, maar word dikwels kunsmatig laag gehou, veral gedurende tye toe die republiek (of die ryk) volksondersteuning nodig gehad het. [X] hoë belasting is op sout geplaas en gebruik om militêre veldtogte te finansier. Die belastingskema, wat volgens die afstand van die koper tot die myn van die koper geïndekseer is, is ontwerp deur 'n man wat die titel het (ek vermoed u nie) Saltinator.[XI]
Teen die eerste eeu vC in China het sout so 'n warm produk geword dat die leiers van China ook sy handel beheer het. Sout was so belangrik vir die Chinese ekonomie dat keiser Zhaodi in 81 vC 'n raad byeengeroep het om die monopolie daarvan (saam met die een op yster) te bespreek, wat die gevolglike debat opneem in die beroemde Toespraak oor sout en yster. Tydens die Tang -dinastie in die 1ste eeu nC was die helfte van die inkomste van die Chinese staat afkomstig van sout. " [xii]
In Noord -Europa is sout reeds in 400 vC geoes in myne buite die Oostenrykse bergstad Salzburg (wat letterlik 'n soutdorp beteken. in hul onstabiele grotte toe water en ander kragte die mure laat skuif en ineenstort. Later sou soutmyners hul skoene, klere en lywe goed bewaar vind:
In die jaar 1573. . . 'n man met 'n lengte van 9 hande, met vlees, bene, hare, baard en klere in 'n toestand van nie-verval, alhoewel die vel effens plat was, 'n rokerige bruin kleur, geel en hard soos kabeljou, uit die Tuermberg gegrawe berg . . . .[xiv]
Daar word geglo dat die Keltiese mynwerkers hierdie sout in die Romeinse Ryk en verder verhandel het, insluitend in Brittanje, Frankryk, Spanje, Noord -Afrika en Turkye. [Xv] Ander Europeërs vervaardig ook sout, waaronder die Venesiërs, wie se southandel met Konstantinopel gemaak is. hulle is baie ryk.
Terug in Afrika, teen die 6de eeu nC, suid van die Sahara, het Moorse handelaars gereeld soutons vir ons met goud verhandel, en#8221 en in Ethiopië is soutblaaie, genaamd amoles, as geldeenheid gebruik. Trouens, Ethiopiërs het steeds op sout vertrou as 'n algemene ruilmiddel, en ten minste tot 1935.
In die tussenliggende jare het sout 'n deurslaggewende rol gespeel in die politieke ekonomie van die wêreld op duisend verskillende maniere, van die begin van oorloë tot die bevryding van mense uit koloniale bewind. Ironies genoeg was die sout in die laaste kwart van die twintigste eeu egter onder skoot, gesien as 'n skuldige wat bygedra het tot hoë bloeddruk en die risiko van beroerte en hartaanval. Nou, die gety draai weer met onlangse geleerdheid wat daarop dui dat 'n te lae soutinname nadelige gevolge vir hartpasiënte kan hê en dat die vorige kommer oor hoë soutverbruik en bloeddruk ongegrond kan wees.
Byvoorbeeld, in 2011 het twee Cochrane -resensies geen bewyse gevind dat 'n lae natriumdieet die gesondheid van mense verbeter nie. Hulle het gesê,
Na meer as 150 ewekansige kliniese toetse en 13 bevolkingsstudies sonder 'n duidelike sein ten gunste van natriumreduksie, kan 'n ander posisie wees om te aanvaar dat so 'n sein nie bestaan ​​nie. (Meer hieroor in 'n artikel deur ons inwonende mediese deskundige: Mite of feit: natrium verhoog die bloeddruk)
Ten spyte van hierdie onlangse studies, beraam die CDC steeds dat buitensporige soutverbruik jaarliks ​​$ 20 miljard aan ekstra gesondheidsorgkoste kos. Dit gesê, hul ramings kan baie goed gebaseer wees op foutiewe aannames oor natriumverbruik, gegewe uitgebreide navorsing, veral in die afgelope dekade, en kyk na die eeue oue idee van sout en hartprobleme, en vind geen verband met hoë natriuminname nie. . Sien die artikel oor natrium/bloeddruk vir meer besonderhede.
Timboektoe, Frans Tombouctou, stad in die Wes-Afrikaanse land Mali, histories belangrik as 'n handelspos op die karavaanroete suid van die Sahara en as 'n sentrum van die Islamitiese kultuur (c. 1400–1600). Dit is aan die suidelike rand van die Sahara geleë, ongeveer 13 kilometer noord van die Nigerrivier. Die stad is in 1988 aangewys as 'n UNESCO -wêrelderfenisgebied. In 2012, in reaksie op gewapende konflik in die streek, is Timboektoe by die UNESCO -lys van wêrelderfenis in gevaar gevoeg.
Timboektoe is omstreeks 1100 gestig as 'n seisoenale kamp deur Tuareg -nomades. Daar is verskeie verhale oor die afleiding van die stad se naam. Volgens een tradisie is Timboektoe vernoem na 'n ou vrou wat oorgebly het om toesig te hou oor die kamp terwyl die Tuareg in die Sahara rondbeweeg. Haar naam (andersins Tomboutou, Timboektoe of Buctoo genoem) beteken "moeder met 'n groot naeltjie", wat moontlik 'n naelstringbreuk of 'n ander soortgelyke siekte beskryf. Die ligging van Timboektoe by die ontmoetingspunt van woestyn en water het dit 'n ideale handelsentrum gemaak. In die laat 13de of vroeë 14de eeu is dit opgeneem in die Mali -ryk.
Teen die 14de eeu was dit 'n bloeiende sentrum vir die goud- en southandel trans-Sahara, en dit het gegroei as 'n sentrum van die Islamitiese kultuur. Drie van die oudste moskees in Wes -Afrika - Djinguereber (Djingareyber), Sankore en Sidi Yahia - is daar gedurende die 14de en vroeë 15de eeu gebou. Na 'n uitspattige pelgrimstog na Mekka in 1324, het die Mali -keiser Mansa Mūsā die Groot Moskee (Djinguereber) en 'n koninklike woning gebou, die Madugu (eersgenoemde is sedertdien baie keer herbou, en van laasgenoemde is geen spore oor nie). Die Granada-argitek Abū Isḥāq al-Sāḥili het toe die opdrag gekry om die Sankore-moskee te ontwerp, waar rondom die Sankore-universiteit gestig is. Die moskee staan ​​vandag nog, waarskynlik as gevolg van die opdrag van al-Sāḥili om 'n houtraamwerk in die moddermure van die gebou op te neem, wat die jaarlikse herstel na die reënseisoen vergemaklik. Die Tuareg het in 1433 weer beheer oor die stad gekry, maar hulle het uit die woestyn regeer. Alhoewel die Tuareg aansienlike huldeblyke geëis en periodiek geplunder het, het handel en leer steeds gedy in Timbuktu. Teen 1450 het die bevolking toegeneem tot ongeveer 100,000. Die geleerdes van die stad, waarvan baie in Mekka of in Egipte gestudeer het, was ongeveer 25 000.
In 1468 is die stad verower deur die Songhai -heerser Sonni ʿAlī. Hy was oor die algemeen sleg teenoor die Moslem -geleerdes van die stad, maar sy opvolger - die eerste heerser van die nuwe Askia -dinastie, Muḥammad I Askia van Songhai (regeer 1493–1528) - gebruik die geleerde elite as regs- en morele raadgewers. Gedurende die Askia -periode (1493–1591) was Timboektoe op die hoogtepunt van sy kommersiële en intellektuele ontwikkeling. Handelaars uit Ghudāmis (Ghadamis nou in Libië), Augila (nou Awjidah, Libië) en talle ander stede in Noord -Afrika het daar vergader om goud en slawe te koop in ruil vir die Sahara -sout van Taghaza en vir Noord -Afrikaanse lap en perde.
Nadat dit in 1591 deur Marokko ingeneem is, het die stad afgeneem. Sy geleerdes is beveel om in 1593 gearresteer te word op die vermoede van ontevredenheid dat sommige dood is tydens 'n gevolglike stryd, terwyl ander na Marokko verban is. Miskien nog erger, die klein Marokkaanse garnisoene wat onder bevel van die stad was, het onvoldoende beskerming gebied, en Timboektoe is herhaaldelik aangeval en verower deur die Bambara, Fulani en Tuareg.
Europese ontdekkingsreisigers het in die vroeë 19de eeu Timboektoe bereik. Die noodlottige Skotse ontdekkingsreisiger Gordon Laing was die eerste om aan te kom (1826), gevolg deur die Franse ontdekkingsreisiger René-Auguste Caillié in 1828. Caillié, wat Islam bestudeer en Arabies geleer het, het Timboektoe bereik, vermom as 'n Arabier. Na twee weke vertrek hy en word hy die eerste ontdekkingsreisiger wat na Europa teruggekeer het met eerstehands kennis van die stad (gerugte oor die rykdom van Timboektoe het Europa al eeue tevore bereik as gevolg van verhale oor Mūsā se karavaan uit die 11de eeu na Mekka). In 1853 bereik die Duitse geograaf Heinrich Barth die stad tydens 'n vyf jaar lange trek deur Afrika. Ook hy het die reis oorleef en later 'n kroniek van sy reise gepubliseer.
Timboektoe is in 1894 deur die Franse ingeneem. Hulle het die stad gedeeltelik herstel van die verlate toestand waarin hulle dit gevind het, maar daar is geen verbindingsweg of 'n harde pad gebou nie. In 1960 word dit deel van die nuut onafhanklike Republiek Mali.
Timboektoe is nou 'n administratiewe sentrum van Mali. Aan die einde van die negentigerjare is herstelwerk aangepak om die drie groot moskees van die stad te bewaar, wat bedreig is deur sandindringing en deur algemene verval. 'N Nog groter bedreiging het in 2012 gekom toe Tuareg -rebelle, ondersteun deur Islamitiese militante, die beheer oor die noordelike deel van die land oorgeneem het. Die Toearegs het die gebied, wat Timboektoe ingesluit het, as die onafhanklike deelstaat Azawad geëis. Die Tuareg -rebelle is egter gou verdring deur die Islamitiese militante, wat toe hul streng weergawe van Sharīʾah (Islamitiese wet) op die inwoners opgedwing het. Die Islamitiese militante - veral een groep bekend as Ansar Dine - het baie van Timbuktu se historiese godsdienstige monumente en artefakte as afgodelik beskou, en daarvoor het hulle baie beskadig of vernietig, waaronder grafte van Islamitiese heiliges wat by die Djinguereber gehuisves is en Sidi Yahia -moskees. Die werk om die skade te herstel, het begin nadat die militante vroeg in 2013 van die stad verwyder is. Pop. (2009) 54 453.
Wat was Timboektoe?
Timboektoe is 'n stad in die Wes-Afrikaanse land Mali, histories belangrik as 'n handelspos op die karavaanroete suid van die Sahara en as 'n sentrum van die Islamitiese kultuur (ongeveer 1400–1600). Dit is aan die suidelike rand van die Sahara geleë, ongeveer 13 kilometer noord van die Nigerrivier. Die stad is in 1988 aangewys as 'n UNESCO -wêrelderfenisgebied. In 2012, in reaksie op gewapende konflik in die streek, is Timboektoe by die UNESCO -lys van wêrelderfenis in gevaar gevoeg.
Die Groot Moskee van Djenné in Timboektoe
Timboektoe is omstreeks 1100 gestig as 'n seisoenskamp deur Tuareg -nomades. Daar is verskeie verhale oor die afleiding van die stad se naam. Volgens een tradisie is Timboektoe vernoem na 'n ou vrou wat oorgebly het om toesig te hou oor die kamp terwyl die Tuareg in die Sahara rondbeweeg. Haar naam (andersins Tomboutou, Timboektoe of Buctoo genoem) beteken "moeder met 'n groot naeltjie", wat moontlik 'n naelstringbreuk of 'n ander soortgelyke siekte beskryf. Die ligging van Timboektoe by die ontmoetingspunt van woestyn en water het dit 'n ideale handelsentrum gemaak. In die laat 13de of vroeë 14de eeu is dit opgeneem in die Mali -ryk.
Na sy terugkeer uit Mekka het Mansa Musa begin om stede in sy koninkryk te laat herleef. Hy bou moskees en groot openbare geboue in stede soos Gao en, veral, Timboektoe. Timboektoe het gedurende die 14de eeu 'n belangrike Islamitiese universiteitsentrum geword as gevolg van Mansa Musa se ontwikkelinge. Mansa Musa het argitekte en geleerdes van regoor die Islamitiese wêreld na sy koninkryk gebring, en die reputasie van die Mali -koninkryk het gegroei. Die koninkryk Mali het ongeveer dieselfde tyd sy grootste omvang bereik, 'n bruisende, ryk koninkryk danksy die uitbreiding en administrasie van Mansa Musa.
Die rykdom en bestaan ​​van Timboektoe was afhanklik van sy posisie as die suidelike eindpunt van 'n belangrike handelsroete suid van die Sahara, die enigste goedere wat gereeld deur die woestyn vervoer word, is rotsblaaie wat uit die Taoudenni-mynbou-sentrum in die sentrale Sahara gebring is. 664 km (413 myl) noord van Timboektoe. Tot in die tweede helfte van die 20ste eeu is die meeste plate met groot soutkaravane of azalai vervoer, waarvan die een vroeg in November Timboektoe verlaat en die ander einde Maart.
Die karavane van 'n paar duisend kamele het drie weke elke keer geneem, kos na die mynwerkers vervoer en teruggekeer met elke kameel met vier of vyf 30 kg (66 lb) soutblaaie. Die soutvervoer is grootliks beheer deur die woestyn nomades van die Arabies sprekende Berabich (of Barabish) stam. Alhoewel daar geen paaie is nie, word die soutblaaie nou gewoonlik per vragmotor van Taoudenni vervoer. Van Timboektoe af word die sout per boot na ander dorpe in Mali vervoer. Tussen die 12de en 14de eeu het die bevolking van Timbuktu geweldig gegroei as gevolg van 'n toestroming van Bono, Tuaregs, Fulanis en Songhais wat handel, veiligheid of studie wou soek. Teen 1300 het die bevolking toegeneem tot 10 000 en bly toeneem totdat dit in die 1500's ongeveer 50 000 bereik het.
Die Universiteit van Timboektoe was anders as die moderne universiteit omdat daar geen sentrale organisasie of formele studie was nie. In plaas daarvan was daar verskeie onafhanklike skole wat elkeen sy eie hoofinstrukteur gehad het. Studente het hul onderwysers gekies, en onderrig vind plaas in die moskee se binnehowe of privaat wonings. Die primêre fokus was op die studie van die Koran en Islamitiese vakke, maar daar is ook akademiese vakke onderrig, soos medisyne en chirurgie, anatomie, plantkunde, evolusie, fisiologie en dierkunde, sterrekunde, antropologie, kartografie, geodesie, geologie, wiskunde, fisika, chemie, filosofie, taal en taalkunde, aardrykskunde, geskiedenis, sowel as kuns. Onderwysers verbonde aan die Sankore -moskee en die moskee self is veral gerespekteer vir leer. Dit spog met tot 25,000 studente uit 'n totale stadspopulasie van 100,000. Bekende geleerdes verbonde aan die instelling sluit in:
Mohammed Bagayogo (1523-1593), verbonde aan die Sankore masajid
Ahmad Baba al Massufi (1556-1627), 'n student van Mohammed Bagayogo en die skrywer van meer as 40 boeke wat in 1594 na Marokko gedeporteer is
Die Universiteit van Timboektoe
Timboektoe bly 'n pilaar in antieke Afrika -studies, en die mistieke en erfenis daarvan hou die vlag hoog.
Nie net 'n mitiese land nie, daar is regtig 'n Timboektoe
Foto met vergunning van Craig Roark Craig Roark in Timboektoe saam met die plaaslike Tuareg -stamlid.
Foto deur Craig Roark Entering Timbuktu
Foto deur Craig RoarkNeighborhood in Timboektoe
Foto deur Craig Roark Die hoofpad in Timboektoe.
Die Sankore -moskee (piramidale gebou op die agtergrond) is gebou van modder met 'n ingeboude houtraamwerk. Bouwerk het in 1324 begin.
Alhoewel die meeste mense gehoor het van "Timbuktu, is#8221 baie onseker of so 'n plek bestaan. Die naam van hierdie stad in die Wes -Afrikaanse land Mali is so in 'n legende toegedraai dat baie mense aan Timboektoe dink as 'n mitiese, tydlose land eerder as 'n stad met 'n regte geskiedenis. In die Weste was dit lank 'n metafoor vir eksotiese, verre lande: van hier na Timboektoe. "
Nadat ek onlangs daar gereis het, kan ek u verseker dat daar, in teenstelling met mitiese, werklik 'n plek is met die naam Timboektoe.
Dit is 'n laagliggende stad met ongeveer 25 000 inwoners met moddergeboue, sandstrate, rooi stof, bokke, donkies en kamele. Dit is geleë in die land suid van die Sahara, Mali, wat die grootste land in Wes-Afrika is, en die vyfde grootste op die vasteland van Afrika. Mali is ook die derde armste land ter wêreld. Uiterste droogte en hongersnood is al eeue lank in die streek bekend, en die gevegte tussen die Tuareg -stamme bestaan ​​tot vandag toe.
Timboektoe is 'n stad wat in die 12de eeu vernoem is na 'n ou Maliaanse vrou wat 'n waterput in die oase gehad het. In die plaaslike Fulani -taal beteken "tom " waterput. En die vrou se naam was "Boctou & mdash " dus die naam "Tombouctou ", wat die Franse spelling vir Timboektoe is.
Die stad was die hoofstad van die Mali -ryk in 1275. Dit word beheer deur die Askia -dinastie van 1493 tot 1591. Timboektoe het 'n plaaslike spilpunt geword vir die leer van Islam. Gedurende die middel van die 16de eeu was daar byna 200 skole in die stad wat vroom Islam onder die Koran geleer het. Onder die heerser van die Askia "Sonny Ali, begin baie Moslems uit die stad vlug om vervolging tydens sy bewind te vermy. Sy opvolger Mohamed Askia, 'n vroom Moslem, het die Islamitiese geestelikes geleer om terug te keer na die legendariese stad, soos die Marokkane die Mali -ryk oorgeneem het. Die streek was onder beheer van Songhay tot 1737, toe die Toearegs beheer oor die streek oorgeneem het. Die stad het in 1863 aan die magte van die Tukulor -ryk geval totdat dit deur die Franse in 1893 oorgeneem is.
Daar is verhale oor hoe ver dit in Timboektoe is, en dit is nie 'n mite nie, aangesien dit honderde kilometers van die beskawing af geleë is. Die besienswaardighede van hierdie legendariese stad sluit in die ou stad met die Sankore -moskee, wat in 1324 uit modder gebou is vir die hoof van die Mali -ryk en die Dijinguereber -moskee, ook gemaak van modder, wat die enigste moskee is wat vir die publiek oop is.
Die Sidi -moskee speel 'n belangrike rol, want die Islamitiese transkripsies dateer honderde jare terug. Timboektoe was 'n welvarende handelsstad tussen die 15de en 16de eeu, met goud in oorvloed sowel as die nog meer waardevolle sout. Die soutblaaie sou van ver af aan handelaars verhandel word. Timboektoe het 'n sentrum van plaaslike belang vir Islam geword, aangesien geleerdes van baie kilometers daarvandaan geveg het om by hierdie afgeleë stad uit te kom. Die stad het eens 'n bevolking van ongeveer 100,000 gehad.
Die eerste Europeër het na berig word in 1880 na Timboektoe gekom. Die eerste Amerikaner wat Timboektoe gehaal het, was Oscar Berky in 1913. Timboektoe is slegs 'n plek vir die mees avontuurlike reisigers. Dit is nie 'n plek vir die gewone reisiger nie, aangesien die temperatuur tot 125 grade kan styg, met slegs 2 duim reën jaarliks. Dit is 'n afgeleë plek met uiters moeilike toestande, 'n plek waar slegs die hardstogtigste mense huis toe roep. Die gebied rondom Timboektoe word vandag bewoon deur Fulani -stamme, saam met die Tuaregs, wat afstammelinge van die Berbers van Noord -Afrika is.
Die dag toe ek in Timboektoe aankom, was dit 104 grade. My meals consisted mainly of goat meat with couscous or rice. The women bake bread in mud-hive clay ovens out in the streets.There isn't any agricultural land. And the only drinking water comes from the nearby Niger river which is not potable. There are open sewers in the streets. And at night, the city is nearly under complete darkness as there are very few streetlights since the city's only energy source comes from a generator. You must bring a flashlight or lantern should you decide to venture out into the streets of sand at night. And forget about air conditing, neon lights or nightclubs. You won't even find a family with pet dogs and cats.