HOE OM ‘N DEPRESSIEWE PASIËNT TE ONDERSTEUN – DR. HANS DREYER
HOE OM ‘N DEPRESSIEWE PERSOON TE ONDERSTEUN
Dit is moeilik en verg baie geduld en die regte tegniek
Depressiewe pasiente voel baie maklik verwerp, en sommige beleef dit so erg dat hulle sê “Ek voel deur God en mens verlate”
Daarom is dit van die uiterste belang dat jy op ‘n baie sagte en simpatieke manier na so ‘n depressiewe persoon luister.
Dit is soms baie moeilik om nie op jou gewone manier te probeer troos nie, want alhoewel jou doel en gesindheid reg is, is jou ou gewone manier dikwels die verkeerde manier.
Ek wil jou ”n ander meer effektiewe manier (tegniek van luister) leer,
genaamd “AKTIEF LUISTER”
Dit sal alleen werk as jy eers die toestand van jou gesindheid op hierdie oomblik evalueer.
beantwoord eers die onderstaande vraag voor jy verder lees.
Is jou gesindheid op hierdie oomblik:
“Ek is bereid om my ou manier van komunikasie te verander en ‘n nuwe tegniek aan te leer”
Want dit is gehoorsaamheid aan die woord van God as jy jou manier van kommunikasie so verander soos Efesiers dit hier beskryf. ”
Indien jy nie bereid is om dit so te verander nie, bedroef jy die Heilige Gees, want Efesiers 4:30 sê na sy raad oor die regte manier van kommunikasie as ons dit nie reg doen nie, bedroef ons die Heilige Gees “Moenie die Heilige Gees bedroef nie”
AS JOU GESINDHEID NOU REG IS NAAMLIK EK WIL DIE REGTE KOMMUNIKASIE MANIER AANLEER …
luister dan mooi watter riglyne word daar vir jou gegee
oor die regte manier van kommunikasie volgens Efesiërs 4:25
Die riglyne oor hoe ons moet komunikeer. sê onder andere:
Laat daar geen vuil woord uit julle mond uitgaan nie, MAAR NET ‘N WOORD WAT GOED IS VIR DIE NODIGE STIGTING sodat dit GENADE KAN GEE aan die wat dit hoor.(Afrikaans ou vertaling)
Wat beteken die woorde: MAAR NET ‘N WOORD WAT GOED IS VIR DIE NODIGE STIGTING. Die vertaling hieronder, sal dit dalk duideliker maak.
Die 1983 Afrikaanse vertaling sê “praat net wat goed en opbouend is VOLGENS DIE EIS VAN OMSTANDIGHEDE (onthou nou hierdie persoon is depressief en sy omstandigheid, die depressie, bepaal HOE ons met hom moet praat)
‘n Ander vertaling sê weer:
As julle iets sê, moet dit IETS WEES WAT DIE MOEITE WERD IS OM TE SÊ EN VIR ANDER IETS BETEKEN.
Voldoen jou kommunikasie met hierdie depressiewe persoon aan hierdie bybelse riglyne?
Laat ons eers kyk hoe ons gewoonlik ander mense probeer help of probeer troos.
A. Die “Outomatiese” ou manier:
1. As so ‘n depressiewe persoon vertel hoe ellendig hy voel en dalk huil, wil jy hom troos.
Baie keer probeer jy hom troos deur te sê: “Toemaar dit is nie so erg nie” of “Jy sal gou weer beter voel”
Maar vir daardie persoon IS DIT SO ERG …
Jou ” GOED BEDOELDE TROOSWOORDE” weerspieël hiermee iets van JOU irritasie teenoor die ander persoon. Dit wys ongelukkig geen begrip vir die ander en geen simpatie of empatie vir hom nie.
Dit laat die ander nog net meer verwerp voel soos… “Niemand verstaan my nie …”
Moet asseblief NOOIT sulke dinge sê nie. Dit bedroef die Heilige Gees (Efesiers 4)
en dit maak die depressiewe persoon baie seer.
2. Dikwels dink jy dalk dat dit nie so erg is soos die depressiewe persoon dit maak nie, en sê dan: “Ruk jouself tog reg” of “Hou op om net die slegte dinge raak te sien”, of “kyk hoeveel dinge is daar waaroor jy dankbaar kan wees”
onthou asseblief …
Depressie het ABSOLUUT NIKS te doen met die siek persoon se rykdom of met sy gelukkige gesin of goeie werk nie, dis ‘n CHEMIESE WANBALANS (‘n mediese siekte toestand) wat meesal spontaan begin. En onthou asseblief …. die depressie is iets waaraan die depressiewe persoon op geen manier kan verander voordat hy nie eers behoorlik gestabiliseer is nie.
3. Soms wil ons dadelik raad gee: “Miskien moet jy weer begin oefen, of soms uit die huis uitkom, of vriende oornooi.” Omdat die depressiewe persoon nie enigsins meer RASIONEEL kan funksioneer nie, “hoor” hy nie, of “verstaan” hy nie wat jy sê nie.
Die siekte toestand moet eers deur medikasie tot so ‘n mate gestabiliseer word dat die persoon behoorlik op ‘n rasionele vlak kan funksioneer.
Onthou ook asseblief …Anti-depressante werk nie soos ‘n pynpil na ‘n paar uur nie, maar neem minstens 14-21 dae voor daar enige verbetering is, wees dus baie geduldig met die siek persoon en sy vordering.
As die depressiewe persoon nie dadelik na jou raad luister en doen wat jy gesê het nie, word jy dalk ongeduldig en kwaad omdat hy nooit luister na jou raad nie, of jy voel geiriteerd omdat hy nooit wil toelaat dat iemand hom reghelp nie. Die verhouding tussen julle twee versleg.
Onthou asseblief die depressiewe persoon is gladnie instaat om die dinge te doen wat jy vra of die raad te volg wat jy vir hom gegee het nie. Bid en vra dat die Here vir jou geduld sal gee en jou so met Sy liefde sal vervul dat Sy liefde deur jou liefdevolle optrede vir die depressiewe persoon sigbaar en voelbaar sal wees.
B. Uitwerking op die depressiewe persoon
Hierdie soort woorde en optrede, soos jy dit waarskynlik outomaties en uit gewoonte doen, laat die depressiewe persoon beleef
“niemand verstaan my nie.”
“Niemand gee regtig om nie”
“As ek kon sou ek myself regruk of anders dink, maar niemand besef die magteloosheid van hierdie siekte nie.”
Dit vervreem die depressiewe persoon van jou en laat hom nog meer depressief voel. Daarom moet ons na ‘n ander meer effektiwe manier gaan soek.
Hier is een nuwe moontlikheid:
C. Aktief Luister
Dit is ‘n spesifieke luister tegniek, en dit beteken dat JY, JOU ou luister patroon moet wegpak en bereid moet wees om hierdie nuwe luister tegniek aan te leer.
Die nuwe tegniek voel natuurlik vreemd en soms voel dit selfs verkeerd,
maar ek smeek jou …..
verander asseblief terwille van die siek persoon, maar wees ook bereid om te verander, terwille van jouself en jou verhouding met ander mense, en ter wille van jou gehoorsaamheid aan God.
Jy moet leer om AKTIEF TE LUISTER deur die volgende te doen:
Hou op werk of vroetel waarmee jy besig is.
Draai jou lyf so dat jy reg voor die persoon sit.
Kyk die persoon reg in die oë.
Bepaal jou aandag tenvolle op dit wat die ander persoon sê.
DIT KAN KLINK OF DIT BAIE TYD GAAN NEEM,
Dit is dalk waar, maar jy gaan ure se tyd en frustrasie spaar deur dit reg te doen. Dit sal ook julle verhouding herstel of sterker maak as die ander persoon uiteindelik besef:
“JY VERSTAAN MY UITEINDELIK.”
C.2. Interpreteer woorde (soek na onderliggende emosie)
Die persoon met depressie sal soms ‘n storie vertel, of praat oor ‘n situasie waarin hy verneder is of beledig is. Maar hierdie hele klomp woorde is ‘n poging om die versmorende emosies binne in hom te verwoord en uit te kry.
Die beste wat jy kan doen is om te probeer raai wat is die emosie binne hierdie stukkende persoon, want hy weet self nie wat dit is nie.
Al is die feite verdraai of selfs as dit nie waar is nie, MOENIE met hom daroor stry of die feite regstel nie. Die storie wat hy vertel is sy PERSEPSIE van wat gebeur het. En sy PERSEPSIE is op daardie oomblik vir hom SY WAARHEID.
C.3. REPEK VIR ANDER SE PERSEPSIE
Jy moet leer om RESPEK te hê vir ander persone se PERSEPSIES, dit beteken dat jy moet aanvaar dat dit regtig vir die ander persoon SY WAARHEID is soos hy dit vertel.
Ons probeer gewoonlik die ander persoon oortuig dat sy PERSEPSIE verkeerd is omdat ek anders daaroor dink. Ek het dus ‘n ander PERSEPSIE as hy.
Onthou terwyl jy ‘n depressiewe persoon wil bystaan moet dit nie ‘n argument word oor wat regtig gebeur het of oor wat die regte feite is nie.
Eers wanneer die depressiewe persoon weer RASIONEEL KAN FUNKSIONEER
(sien volgende paragraaf)
kan daar oor die feite gepraat word, maar alleen as dit ABSOLUUT nodig is. Ons is gewoond om ‘n argument te wil wen, maar soms moet ‘n mens kies, wat is die belangrikste?
Die SAAK / FEITE
Dit is soms nodig om die argument oor die feite te laat verbygaan en om bereid te wees om die argument te verloor, om die VERHOUDING te red.
C.4. IRRASIONEEL agv EMOSIONELE OORBELADING
Onthou dat ‘n persoon in so ‘n situasie emosioneel so oorlaai is dat hy
GLADNIE INSTAAT IS om ‘n Rasionele gesprek of argument te volg nie.
Jy mors net jou asem as jy met hom probeer argumenteer oor sy PERSEPSIE of vir hom raad wil gee.
Boonop voel die ander persoon daarna “Hy verstaan my ook nie” en hy voel nog meer alleen en verwerp.
Die emosies wat die ander persoon verwar lê in sy onderbewussyn en dit beheer ongeveer 75% – 95% van sy lewe sonder dat hy dit besef of sonder dat hy beheer daaroor het. In die proses van Aktief Luister moet jy probeer raai watter emosie die ander persoon waarskynlik beleef het. Dan moet jy vir hom sê:
1. Watter emosie jy vermoed hy beleef, byvoorbeeld:
Dit lyk vir my jy voel …………….. (sê die emosie wat jy geraai het se naam)
As jy reg geraai het sal die ander persoon waarskynlik dadelik sê “ja” en sy lyftaal sal instemmend wees. Hy sal dadelik ook meer inligting gee oor die hele situasie waaroor hy begin praat het.
As jy verkeerd geraai het sal die persoon sê nee of sal sy kop skud. Dan moet jy verder soek en raai, hoe nader jy aan die regte emosie kom, hoe meer instemming sal jy in sy lyftaal kan sien.
Die depressiewe persoon beleef dan “Aha nou verstaan jy my uiteindelik”
As jy reg geraai het en hy ook die emosie se naam kan sê skuif dit uit die onderbewussyn na die bewussyn. Nou het die emosie of gedagte slegs 20% – 25% beheer oor sy lewe. Nou kan hy vir die eerste keer begin besluit wat om te doen.
As jy so toelaat dat die depressiewe persoon sy slegte en negatiewe gedagtes en emosies kan uitspreek voel dit dalk of jy hom toelaat om al dieper in die depressiewe gat weg te sak. Dis nie waar nie, die teendeel is waar, jy laat hom toe om in homself te grawe en te soek en beter in kontak te kom met sy innerlike mens.