Sielkundige teistering en bullebakkery van onderwysers deur leerders – hoe om dit te hanteer - Solidariteit GildesSolidariteit Gildes Sielkundige teistering en bullebakkery van onderwysers deur leerders – hoe om dit te hanteer - Solidariteit Gildes
Tuis / Beheerliggaamonderwysers / Sielkundige teistering en bullebakkery van onderwysers deur leerders – hoe om dit te hanteer
Sielkundige teistering en bullebakkery van onderwysers deur leerders – hoe om dit te hanteer
In die artikel Sielkundige teistering van en bullebakkery teenoor onderwysers deur leerders – die aard, omvang en impak daarvan, het ons gesien dat onderwysers soms vir jare teistering in die klaskamer verduur. Een van die redes is dat hulle nie weet waar hulle hulp kan kry of watter prosedure hulle moet volg nie. Verskeie gesaghebbende bronne in onderwyskringe gee raad.
Só maak jy in die geval van teistering
Sommige leerders sal hul grense toets en dit is deel van jou werk as onderwyser om seker te maak dat jy dissipline in jou klaskamer handhaaf. Dis noodsaaklik dat jy weet wat jou regte is en wat die prosedure is wat gevolg moet word in die geval van sielkundige teistering en boeliery. Indien jy nog jonk en onervare is, kry vir jou 'n mentor met meer ondervinding as jy en wat jy kan vertrou, en leer uit sy of haar foute en ervaring. Moenie huiwer om vir jou regte en vir die van jou kollegas op te staan nie.
Tree altyd konsekwent en regverdig op. Stel dit reeds tydens die eerste insident van teistering aan die oortreder dat die gedrag onaanvaarbaar is. Dis raadsaam om dit te doen in die teenwoordigheid van 'n getuie wat jy vertrou, en nie voor die res van die leerders nie – dit beskerm jou teen aantygings van vernedering in die openbaar. Maak daarna seker dat jy nooit alleen in die teisteraar se teenwoordigheid is nie. Waarsku die leerder dat, indien hierdie gedrag voortgaan, jy verdere stappe gaan doen. Die ideale uitkoms in hierdie stadium is dat die onaanvaarbare gedrag sal stop. Indien die leerder onwetend op 'n onaanvaarbare wyse optree omdat hy of sy self onder druk verkeer, kan hierdie informele benadering moontlik suksesvol wees om die gedrag te verander.
Indien jy besluit om 'n mondelinge of skriftelike klag in te dien, doen die volgende:
Stel die teisteraar dienooreenkomstig in kennis. Bekom hulp met die proses van die skoolhoof of van 'n senior personeellid aan wie die plig gedelegeer is. 'n Bewering van teistering en bullebakkery is 'n ernstige saak vir die leerder teen wie die klag ingedien word. Die teisteraar het gelyke regte op verteenwoordiging en sy of haar ouers moet dus ook in kennis gestel word van die optrede wat teen die leerder gevolg sal word. Maak seker dat jy daarna nooit alleen in die leerder se teenwoordigheid is nie.
Versamel die nodige bewysstukke
– Jou verklaring met aantekeninge in die fynste besonderhede (die datum, tyd en plek ingesluit) van presies wat gebeur het (veral indien dit oor 'n tydperk plaasgevind het). Doen dit reeds vanaf die eerste keer dat jy die oortreder waarsku. Die rekordhouding geskied nie onder eed nie. In ernstiger gevalle van teistering en waar die verklaring gedurende 'n moontlike verhoor as bewysstuk voorgelê sal word, moet dit wel onder eed afgeneem word. Versoek ook getuies (kollegas, ander leerders, ouers) om verklarings af te lê.
– Fisiese bewysstukke: Versamel bewysstukke soos beeldmateriaal (video's), foto's, dokumente, e-posse en teksboodskappe en bewaar dit veilig. Geen eiendom van 'n leerder mag sonder sy of haar of die ouers se toestemming verwyder word nie, want dit kom neer op diefstal. Indien 'n leerder weier om sy of haar samewerking te gee, maak 'n aantekening daarvan.
– Alle plasings op sosiale media is in die openbare domein en kan dus as bewysstukke dien.
Hierdie bewysstukke word by die beheerliggaam en/of vakbond ingedien vir verdere stappe.
Gedragskode en/of beleid
Artikel 8 van die Skolewet plaas 'n verpligting op die beheerliggaam om 'n gedragskode vir leerders te aanvaar want, indien daar nie 'n geskrewe reël is wat die leerder oortree het nie, kan die skool hom of haar nie dissiplinêr aankla nie. Maak dus sommer vanaf jou aanstellingsdatum seker wat die skool se gedrags- en dissiplinêre beleid behels, want dit is 'n onderwyser se riglyn vir dissiplinêre optrede in die klaskamer en op die skoolterrein. Dit is 'n noodsaaklike stap in die voorkoming van teistering.
Sommige skole het wel 'n gedragskode en/of beleid maar in baie gevalle word die teistering en/ of bullebakkery teenoor onderwysers nie aangespreek nie. Artikel 30 van die Skolewet bepaal dat die beheerliggaam komitees kan saamstel om hom sy take te help verrig, waarvan een 'n skoolveiligheidskomitee behoort te wees. Hierdie komitee moet onder andere in beheer wees van die voorkoming van teistering en bullebakkery. Skoolveiligheidskomitees is egter nie 'n bron van herstel vir individue wat na bewering aan bullebakkery onderwerp is nie. Hierdie komitees is eerder 'n manier om bullebakkery te voorkom.
Sedert 2014 het elke skool 'n SIAS(sifting, identifisering, assessering en ondersteuning)-beleid en die implementering daarvan is verpligtend vir alle skole, onder die vaandel van die skoolgebaseerde ondersteuningspan (SBST). Ernstige dissiplinêre gevalle en ander sosiale en ekonomiese uitdagings behoort via hierdie proses geïdentifiseer en ondersteun te word.
'n Leerder wat hom skuldig maak aan die teistering van en/of bullebakkery teenoor 'n opvoeder of ander leerders moet op grond van hierdie beleid geïdentifiseer word en die pad wat dan met hom geloop word, word dan ter wille van die papierspoor volgens die SIAS-dokumentasie aangeteken. Daar behoort 'n ISP (individuele ondersteuningsplan) vir so 'n leerder opgestel te word in samewerking met die skool se SBST (skoolgebaseerde ondersteuningspan) wat onder meer 'n sielkundige en/of maatskaplike werker en/of berader kan insluit). Hierdie span werk nou saam met die leerder en sy ouers en is bykomend tot die strafmaatreëls wat volgens die gedragskode daargestel is. Alternatiewe dissiplinêre prosedures word gebruik om teisteringsgedrag en/of dissiplinêre probleme binne die raamwerk van die SIAS-beleid van leerders aan te spreek.
Só kan skoolhoofde en/of skoolbeheerliggame voorkomend optree
Die teistering van en bullebakkery teenoor skoolpersoneel kan doeltreffend hanteer word met die skoolbeheerliggaam se ondersteuning en deur solidariteit onder die personeel, leerders en ouers. Die sleutel om 'n ondersteunende en niebedreigende onderwysomgewing te verkry, is om 'n waardegedrewe skool te wees, 'n sterk beleid te hê wat geen verdraagsaamheid teenoor teistering en bullebakkery toon nie, en gesonde samewerking tussen die verskillende onderwysvennote.
Die hele skoolgemeenskap behoort hulle steun toe te sê aan en te leef ooreenkomstig beginsels en waardes wat enige vorm van teistering of bullebakkery verbied. Hierdie beginsels en waardes moet onlosmaaklik deel wees van die alledaagse lewe by die skool. 'n Aanvaarde stel waardes en etiese gedrag in die skoolomgewing sal voorvalle van teistering verminder. Leerders en personeel moet eers leer om mekaar en mekaar se oortuigings te respekteer voordat enige ware vordering gemaak sal kan word om teistering en bullebakkery te voorkom. Ouers moet ook hierdie waardes aanvaar, en moet versoek word om ander ouers, skoolpersoneel, leerders en enige ander besoeker aan die skoolterrein te respekteer.
Uitdruklike strategieë word vereis om skole in staat te stel om vlakke van seksistiese, rassistiese en homofobiese gedrag en die verhindering van geloofsbeoefening en enige ander vorm van teistering en bullebakkery te verminder. Skoolbeleide behoort dit duidelik te stel dat geeneen van die genoemde vorme van teistering en bullebakkery geduld sal word nie. Die skoolbeleide behoort te bepaal dat die skool sal optree om alle leerders en personeel teen alle vorme van teistering te beskerm, en moet die prosedure vir die hantering van enige beweerde teistering duidelik uiteensit.
Watter verwagtinge behoort onderwysers aan skoolhoofde en bestuur te kan stel?
In enige werksituasie wil werknemers hul werk ongehinderd in 'n veilige werkomgewing doen. Net so wil onderwysers hul roeping in 'n veilige skoolopset uitleef en wil elke leerder sonder ontwrigting skoolonderrig ontvang. Daarom kan onderwysers onder andere die volgende van hul skoolhoofde verwag: leierskap, konsekwente en regverdige optrede, aanmoediging en raad, ondersteuning, bemagtiging en opleiding oor hoe om in sensitiewe situasies op te tree. Daarbenewens is hulle geregtig op 'n veilige werkomgewing wat onderrig en leer bevorder. Skoolhoofde behoort ook geleenthede te skep vir kommunikasie, besprekings, die uitruil van voorstelle en die gesamentlike soeke na oplossings.
Die ideaal is dat, met doeltreffende voorsorgmaatreëls, daar geen gevalle van teistering of bullebakkery teenoor onderwysers sal plaasvind nie. Indien dit wel voorkom, behoort onderwysers die nodige kennis te hê om te weet wat hul regte is om met vrymoedigheid hulp in te win en te weet presies watter stappe om te volg.
Anlia Archer (Organiseerder: Onderrigsektor, Solidariteit). anlia@solidariteit.co.za
Juané van der Merwe (Bestuurder: FEDSAS Regsdienste). lo@fedsas.org.za (Federasie van Beheerliggame van Suid-Afrikaanse Skole (FEDSAS))
Marietjie le Roux (Adviseur, Professionele Dienste, SAOU). MleRoux@saou.co.za (Suid-Afrikaanse Onderwysunie (SAOU))
(SAOU PRINCIPALS' SYMPOSIUM 10&11 SEPTEMBER 2018: SEMINAR SESSIONS) (Aanbieding geskoei op 'n 2017-opname onder onderwysers).
4. Nehemiah Phooko, Helen Meyer, Estelle Kruger (Onderhoude). 2017-07-31. Afknouery en bullebakkery teenoor onderwyser. https://www.litnet.co.za/afknouery-en-bullebakkery-teenoor-onderwysers/
Departement van Basiese Onderwys. Republiek van Suid-Afrika. 2014. Policy in Screening, Identification, Assessment and Support.