namuhla, ukuphokophela komuntu ukuba ngumnqobi nokupheleliswa izinto ezifunwayo ngaphambi kokuba abe nempilo ejwayelekile emhlabeni, futhi izinjongo umuntu azifunayo ngaphambi kokuboshwa kukasathane. eqinisweni, ukuphokophela komuntu ukuba ngumnqobi nokupheleliswa, noma ukusetshenziswa kakhulu, ukuphunyuka ethonyeni lika sathane: ukuphokophela komuntu ukuba umnqobi, kodwa umphumela ekugcineni ukuphunyuka kwakhe ethonyeni likasathane. ngokuphunyuka ethonyeni likasathane kuphela, umuntu angabe esekwazi ukuphila impilo ejwayelekile emhlabeni, impilo yokudumisa unkulunkulu. namhlanje, ukuphokophela komuntu ukuba ngumnqobi nokupheleliswa izinto ezifunwa ngokukhuthazela ngaphambi kokuba nempilo yomuntu ojwayelekile emhlabeni. zifunwa esikakhulukazi ukuze ube nokuhlanzeka nokwenza iqiniso ngokubonakalayo, nangenxa yokufuna ukuphumelela ukudumisa umdali. uma umuntu enempilo yomuntu ojwayelekile emhlabeni, impilo engenabunzima noma usizi, ngakho umuntu ngeke angene ekuphokopheleni ukuba ngumnqobi. “ukuba ngumnqobi” “nokupheleliswa” izinjongo unkulunkulu azinika umuntu ukuthi azifune, futhi ngokufuna ngokuphokophela lezi zinjongo, yena udala ukuthi umuntu enze iqiniso aphinde ayiphile impilo enohlonze. injongo ukwenza umuntu ukuthi aphelele kanye nokumzuza, kanti ukushisekela ukuba ngumnqobi nokupheleliswa kumane kuyindlela nje. uma, ngesikhathi esizayo, umuntu engena esiphethweni esimangalisayo, ngeke kusaphathwa ukuba ngumnqobi nokupheleliswa; kuyobe kunesidalwa ngasinye senza umsebenzi waso. namhlanje, umuntu uyaphoqeka ukushisekela ukuthola lezi zinto ukuze kunqunywe isilinganiso azosebenzela kuso umuntu, ukuze ukushisekela komuntu kube okunemigomo nokubonakala kahle. ngaphandle kwalokhu, ukushisekela komuntu ukungena ekuphile okunguna phakade kungaba okungaqondakali futhi okusengqondweni kuphela, futhi uma lokhu bekunjalo, ubengeke umuntu adabukise kakhulu kunakuqala? ukushisekela ngale ndlela, ngaphandle kwemigomo noma izimiso—akukhona yini ukuzikhohlisa? ekugcineni, lokushisekela bekungavele kube yize nje; ekugcineni, umuntu ubezolokhu ephila ngaphansi kwamandla kasathane futhi ubengeke akwazi ukuzophula kuwona. kungani azifake ekushisekeleni okuyize kakhulu kangaka? ngesikhathi umuntu engena esiphethweni saphakade, umuntu uzokhonza umdali, futhi ngenxa yokuthi umuntu usezuze insindiso futhi wangena esikhathini saphakade, umuntu ngeke esashisekela ukuthola nanoma iziphi izinjongo, nangaphezu kwalokho, ngeke adinge ukukhathazeka ngokuthi uvinjezelwe impi kasathane. ngale sikhathi, umuntu uyoyazi indawo yakhe, futhi enze umsebenzi wakhe, kanti futhi noma angajeziswa noma angahlulelwa, wonke umuntu uyokwenza umsebenzi wakhe. ngaleso sikhathi, umuntu uyoba isidalwa ngokobunjalo nangokwesikhundla. ngeke kusaba khona ukuhlukanisa phakathi kwabaphakeme nabaphansi; umuntu ngamunye uyobe emane enza umsebenzi ohlukile. kepha umuntu uyolokhu ephila endaweni eyisiphetho ehlelekile efanelekile yesintu, umuntu uyokwenza umsebenzi wakhe ukuze akhonze umdali, futhi isintu esinjenga lesi kuyoba isintu saphakade. ngaleso sikhathi, umuntu uyobe esezuze impilo ekhanyiswe ngunkulunkulu, impilo ngaphansi kokunakekelwa nokuvikelwa ngunkulunkulu, kanye nempilo ndawonye nonkulunkulu. isintu siyophila impilo ejwayelekile emhlabeni, futhi isintu sisonke, siyongena emgudwini ofanele. uhlelo lokuphatha lweminyaka eyizi--6,000 luyobe selumnqobe lwaqeda usathane, okusho ukuthi unkulunkulu uyobe esephinde wawuthola umfanekiso womuntu wasekuqaleni emuva nje kokudalwa, futhi ngaleyo ndlela, inhloso yasekuqaleni kankulunkulu iyobe igcwalisekile. ekuqaleni, ngaphambi kokuthi isintu sonakaliswe ngusathane, isintu sasiphila impilo ejwayelekile emhlabeni. emuva kwalokho, ngesikhathi esonakalisiwe ngusathane, umuntu walahlekelwa yile mpilo ejwayelekile, futhi kwaba ukuqala komsebenzi wokuphatha kankulunkulu, nempi nosathane ukukhulula impilo ejwayelekile yomuntu. kuphela uma umsebenzi weminyaka eyizi--6,000 wokuphatha kukankulunkulu usufike ekupheleni, impilo yesintu sonke iyoqala ngokusemthethweni emhlabeni, ingaleso sikhathi kuphela umuntu eyoba nempilo enhle ngokumangalisayo. futhi unkulunkulu uyokhulula inhloso yokudala umuntu ekuqaleni, kanye nomfanekiso wokuqala womuntu. ngakho, uma esenempilo ejwayelekile yesintu emhlabeni, umuntu ngeke asashiseleka ukuba umnqobi noma ukupheleliswa, ngoba umuntu uyobe esengcwele. ukunqoba nokupheleliswa okukhulunywa ngumuntu izinjongo ezinikwe umuntu ukuba aphokophele azifune ngesikhathi sempi phakathi kwankulunkulu nosathane, futhi zikhona kuphela ngoba umuntu wonakala. kungokukunika injongo, nokukwenza uyishisekele leyo njongo, ukuthi usathane uyohlulwa. ukukucela ukuba ube ngumnqobi noma ukuba upheleliswe noma ukuba usetshenziswe ukukucela ukuba ube wufakazi ukuze udumaze usathane. ekugcineni, umuntu uyophila impilo yomuntu ojwayelekile emhlabeni, futhi umuntu uyoba ngcwele, futhi uma lokhu kwenzeka, basayofuna ukuba ngabanqobi? abazona bonke izidalwa? ukuba ngumnqobi nokuba ngophelelisiweyo kokubili kuqondiswe kusathane, nokungcola okukhulu komuntu. lo “mnqobi” akaphathelene nokunqoba usathane namandla obutha? uma uthi sewuphelelisiwe, yini kuwe ephelelisiwe? akuve kuwukuthi usuzihlukanisile nesimo esonakele sobu sathane, ukuze ufinyelele othandweni oluphakeme kakhulu lukankulunkulu? lezi zinto zishiwo mayelana nezinto ezingcole kakhulu ezikumuntu, namayelana nosathane; azikhulunywa mayelana nonkulunkulu.