Mededirekteur verantwoordelik vir strategie en projekformulering by Nasa se Jet Propulsion Laboratory
Die uitdaging van â€™n onderhoud met iemand soos dr. Japie van Zyl, mededirekteur van Nasa se Jet Propulsion Laboratory (JPL), is om te besluit wat om in die redigeringsproses uit te laat. Jy voel asof jy iemand iets waardevols ontneem as jy iets uitsny.Â
Sy loopbaan is een van daardie wat jou in absolute verwondering laat â€“ die reis van â€™n seuntjie wat na die sterrehemel kyk na â€™n wÃªreldleier in die studie van die ruimte en ruimtereise.
Van Zyl lig veral drie mense uit wat â€™n besondere rol gespeel het om hom te help om sy Nasa-droom te bereik.
â€œOngetwyfeld my ma,â€� wat, soos hy dit stel, geglo het in hierdie â€œNasa-ding wat ek gehad hetâ€�. Sy het selfs aan van die eerste ruimtevaarders briewe geskryf waarop Buzz Aldrin selfs â€™n getekende foto aan hom daar doer in die Kaokoland gestuur het.
Dan sy skoonpa. Toe hy gesukkel het om geld bymekaar te maak om in Stellenbosch te gaan studeer, het diÃ© hom een aand gekontak met die boodskap dat, indien hy nie â€™n beurs kon kry of geld kon bymekaar maak nie, hy vir sy studie sou betaal, mits hy nooit sy dogter sou vertel nie.Â
Van Zyl het â€™n beurs gekry, maar sy skoonpa is oorlede voordat hy met Kalfie getroud is en ook voordat hy sy droom kon uitleef.
En Twaksak, oftewel Giel du Toit, â€™n laerskoolonderwyser. Twaksak het selfs jare later Van Zyl na Johannesburg vergesel om hom te ondersteun in sy soeke na â€™n beurs.Â
Al hierdie mense het een ding gemeen gehad: Hulle het in Van Zyl geglo en in die â€œNasa-ding wat ek gehad hetâ€�.
Die droom het Van Zyl met absolute oorgawe en harde werk gevolg.Â
As een van die vier direkteure van die JPL werk hy met van die slimste en kreatiefste mense ter wÃªreld. Die meeste het doktorsgrade in wiskunde, fisika en ingenieurswese. Hulle werk in â€™n raamwerk van â€œvryheid met reÃ«lsâ€�. Dis soos â€œom â€™n klomp paddas op â€™n platbak-kruiwa oor â€™n rugbyveld te stootâ€�, en sy rol is om met die kruiwa vol paddas anderkant uit te kom.Â
Die projekte wat Nasa bestuur, is enorm. Wanneer toerusting duisende kilometers van jou af is en selfs die kleinste foutjie tot verliese van miljarde dollars van belastingbetalers se geld kan lei, is â€™n uitsonderlike kultuur in die organisasie nodig.Â
By Nasa dra elke persoon volle verantwoordelikheid vir wat hy doen, of jy â€™n senior projekbestuurder of â€™n tegnikus is wat â€™n draadjie soldeer, sÃª Van Zyl. As jy nie met iets gelukkig is nie, bly dit jou verantwoordelikheid om seker te maak dit word reggestel, al gaan jou baas nie daarmee gelukkig wees nie.Â
En jy â€œtoets wat jy vlieg en jy vlieg wat jy toetsâ€�. Dit beteken dat jy nooit in werklike omstandighede iets vreemds of nuuts sal aanvang nie. Jy gebruik dÃ­t wat jy getoets het en pas dit dan so toe in die werklike omstandighede. Jy probeer nie dan iets â€œoulikâ€� nie.Â
Wanneer jy doelwitte stel of jou prestasie meet, meet jy dit nie aan ander om jou nie, maar aan jouself.Â
â€œAs jy met iemand anders meeding, stel jy mos vir jouself â€™n plafon, en as jy dÃ­t bereik, wat is dan volgende?â€�
Van Zyl is tans betrokke by die soeke na lewe op ander planete. Hy meen daar is genoeg planete wat die regte afstand van â€™n son af is (hy raam dit op sowat 500â€‰miljoen) sodat water kan vorm wat die basis skep vir lewe. Dit gaan meer oor wat die ontwikkelingsvlak van daardie lewe is.Â
Sy mening oor godsdiens en wetenskap is eenvoudig: Daar is geen teenstrydighede tussen die wetenskap en die skepping of godsdiens nie.Â Hy verstaan trouens nie waaroor die debat gaan nie.Â
NÃ¡ die opname stel hy dit nog sterker: Hy weet nie of daar enige werklike wetenskaplikes by Nasa is wat twyfel oor die bestaan van die skepping en â€™n godheid nie.Â
As jong wetenskaplikes of ingenieurs ooit â€™n rolmodel gesoek het of getwyfel het aan die geleenthede in die wetenskap, dan is dr. Japie van Zyl die rolmodel.Â
Dit is â€™n voorreg om met iemand te gesels wat trots is op sy prestasies â€“ en met goeie rede â€“ en praat so asof hy opreg elkeen nooi om hul eie drome met dieselfde energie na te volg.
Laastens gaan ek hoor waarmee Van Zyl tans besig is en wat hy nog op hierdie wetenskaplike ontdekkingsreis wil bereik.
Een glas bier het sy lewe verander
Kevin Wood het nÃ¡ 20 jaar in â€™n suksesvolle werk besluit om â€™n veld waarvan hy baie min weet, te betree â€“ en dit het alles met â€™n glas bier begin.
Wood en sy vrou, Philippa, het in Oktober 2007 besluit om â€™n lang reis deur Afrika aan te pak. Pas uit die Kaap uit, op dag drie in Nieu-Bethesda, het Kevin vir die eerste keer kennis gemaak met boetiekbier met die woorde â€œek drink nie tuisgemaakte bier nieâ€�.
Op voorwaarde dat hy nie vir die bier hoef te betaal as hy nie daarvan hou nie, drink hy toe tog die bier. SÃ³ het Darling Brew begin.
In die eerste maand van produksie brou Darling Brew sowat 1 000 liter bier â€“ vandag brou hy meer as 80 000 liter bier elke maand. Eers wanneer jy dit deel deur dae, besef jy dat daar daagliks 4 500 Darling Brew-biere gedrink word.
Op â€™n vraag oor hierdie sukses haal Kevin vir Mick Jagger van die Rolling Stones aan, wat gesÃª het â€œdaar is baie talentvolle musikante, maar geluk speel â€™n groot rolâ€�.
Hy skryf â€™n deel van sy sukses toe aan die ou storie dat â€™n mens op die regte tyd op die regte plek moet wees. â€™n Mens kry egter die idee dat harde werk en lang ure â€™n beduidende rol hierin gespeel het.
â€œIn jou eie onderneming is jy 24 uur per dag, elke dag van die jaar betrokke.â€�
â€œPassie,â€� is die woord wat Kevin en sy bier opsom. Dit is passie vir sy bier, passie vir sy kliÃ«nte en passie vir die mense wat hierdie biermaakdroom help bou het. Hy borrel van opgewondenheid as hy uitgevra word oor wat â€™n goeie bier maak â€“ â€œpassie en innovasieâ€� is die verkorte weergawe van sy antwoord.
â€œ â€™n Mens moet passie hÃª, dit moet alles wees.â€�
As dit kom by sukses en sy raad vir sukses, is daar â€™n paar punte wat uitstaan. Kevin meen dat jy jou drome moet volg.
â€œAs jy â€™n droom het, is jy dit aan jouself verskuldig om die droom te verwesenlik.â€� Hy voeg hierby â€œreg is nie wat ek dink nie, reg is wat die verbruiker wil hÃª,â€� en daarmee kom sy waardering en lojaliteit teenoor sy kliÃ«nte na vore.
Darling Brew bou tans â€™n nuwe brouery net buite Darling in die Wes-Kaap. Volgens hom is dit die grootste belegging wat hy nog in sy lewe gemaak het. Op die vraag of hierdie risiko hom gaan loon, kom die passie van hierdie entrepreneur weer na vore: â€œNatuurlik gaan dit werk, dit moet net!â€�DiÃ© brouery behoort teen Desember reg te staan vir toeriste en Kevin gaan eenvoudig sorg dat dit werk.