4.8 Die Groot Nordiese Oorlog (1700–1721)
7.2 Natuurlike hulpbronne
7.3 Ekonomiese ontwikkeling
7.4 Die Sweedse welvaartstaat
Die Groot Nordiese Oorlog (1700–1721)[wysig | wysig bron]
Die Sweedse welvaartsmodelstaat het sowel die posisie van vakbonde asook dié van werkgewers versterk. Nadat die eerste derde van die 20ste eeu deur 'n groot aantal stakings gekenmerk was, het vakbondleiers en nyweraars in 1938 in Saltsjöbaden naby Stockholm byeengekom om 'n historiese ooreenkoms te sluit. Die vakbonde het hulself daartoe verplig om stakings en ander maatreëls vroegtydig aan te kondig, terwyl die werkgewers ingestem het om meer regte aan werknemers te gee. Die ooreenkoms is in 1940 onderteken en die Sweedse nywerheidsektor het oor die volgende dekades vinnig ontwikkel sonder om deur stakings of nasionaliserings ontwrig te word. Ná die Tweede Wêreldoorlog was werkloosheidsyfers uiters laag, die privaatsektor was mededingend en winsgewend, terwyl korporatiewe belasting met sowat 28 persent een van die laagstes in Europa was.
Die tweede fase het van 1960 tot 1985 geduur. In hierdie periode het Swede steeds aan sy vryemarkbeleid vasgehou, die hoofimpuls van die destydse beleid was egter die bou van 'n omvattende welvaartstelsel. Die staatsuitgawes as aandeel van die BBP het gevolglik skerp gestyg van 30 persent in 1960 tot 'n rekordsyfer van byna 65 persent in die laat 1980's. In dieselfde tydperk is die maksimale persoonlike inkomstebelasting vir die meeste voltydse werknemers van 40 tot tussen 65 en 75 persent verhoog.
Swede se ekonomiese prestasie was in hierdie tydperk middelmatig - die BBP per capita was tussen 1970 en 1995 18 persent laer as dié van die welvarendste OESO-lidstate en Swede is net as die 17de rykste land in die OESO gelys.
Die Sweedse Minister vir Volhoubare Ontwikkeling, Mona Sahlin, het op 7 Februarie 2006 'n regeringsplan aan die publiek bekend gestel waarvolgens Swede teen 2020 die eerste "olievrye ekonomie ter wêreld" sal wees. Die toekomstige energiebeleid sal op die uitbou van hernubare energiebronne, veral die gebruik van bioenergie deur middel van houtverwerking, windkrag, golfkrag (branderkrag) en biogas, konsentreer. Die ontwikkeling van effisiënte tegnologieë ter vermindering van die energieverbruik is 'n tweede hoofdoelwit.
In 2008 het Swede nog sowat 'n derde van sy energie uit fossielbrandstowwe opgewek - veral die vervoersektor is sterk afhanklik van ru-olieinvoere. Kernkrag- en waterkragsentrales lewer respektiewelik die helfte van alle krag op wat in die land opgewek word. Die Sweedse energieverskaffer Vattenfall het in Mei 2006 aangekondig dat hy groot bedrae aan die uitbou van windkrag sal bestee. Die vermoë van sy windkragaanlegtes sal van 7 terawattuur in 2006 tot 17 terawattuur in 2016 uitgebou word.
↑ (sv) "Population Statistics". Statistics Sweden. Verkry op 3 Oktober 2014.
↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 (en) "Swede". Internasionale Monetêre Fonds. Verkry op 8 Desember 2013.
↑ (en) "2014 Human Development Report" (PDF). 14 Maart 2013. pp. 21–25. Verkry op 3 Oktober 2014.
↑ (en) "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)". Eurostat Data Explorer. Verkry op 3 Oktober 2014.
↑ 19,0 19,1 Polyglott APA Guide Schweden (2006), bl. 66
↑ 20,0 20,1 20,2 Lindbeck (2007)
↑ 21,0 21,1 Der Fischer Weltalmanach 2007, bl. 417
(en) Toerismeïnligting oor Swede op Wikivoyage
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Swede&oldid=1590813"
Die bladsy is laas op 3 September 2017 om 16:55 bygewerk.