Só is daar oor skooljaar besluit(Argieffoto: Ayanda Ndamane/ANA) Op versoek van gesondheidsowerhede sal alle skole in Suid-Afrika die volgende twee weke gesluit wees totdat die gesondheidstelsel nie meer so oorlaai is deur die tweede golf van die koronavirus nie. Bestuurspanne van skole moet op 25 Januarie by skole aanmeld, en onderwysers op 1 Februarie. Leerders moet op 15 Februarie terug wees by die skool. Volgens die regering word die versoek gesteun deur alle amptelike en gevestigde belangegroepe in die onderwys, van die provinsies tot onderwysvakbonde, beheerliggame, private skoolorganisasies, organisasies van skole vir kinders met buitengewone onderwysbehoeftes en skoolhoofde-organisasies. Die departement van basiese onderwys het Vrydag heelwat besonderhede rakende die skooljaar bekend gemaak. Private skole wat reeds vir die nuwe skooljaar heropen het, gaan ook die volgende twee weke sluit in belang van die gesondheidstelsel, het die sambreelliggame van die meeste private skole besluit. Dit is nie tans heeltemal duidelik of absoluut álle private skole hiertoe ingestem het nie en ouers wie se kinders in private skole is, word aangeraai om by die spesifieke skool uitsluitsel te kry. Dieselfde situasie wat geld vir private skole geld vir private kleuterskole. Een van die kwessies waaroor ‘n private skool kragtens onderwyswetgewing altyd kan besluit, is die skedulering van skoolkwartale. Die staat kan bloot versoek dat private skole in belang van die gesondheidstelsel twee weke lank sluit. Die besluit om daartoe in te stem of nie berus egter, soos altyd, by die betrokke private skool en die beste raad vir ouers met kinders in private skole is om die betrokke skoolhoof te vra wat die betrokke skool se besluit is. Bestuurspanne, onderwysers en beheerliggame moet die twee weke voor leerders terugkeer skool toe gebruik om skole gereed te kry sodat leerders se gesondheid beskerm word. Die adjunkminister van basiese onderwys, Reginah Mhauli, het skole en provinsiale onderwysdepartemente gevra om ook in daardie twee weke soveel moontlik vordering te maak met inskrywings en die plaas van leerders wat nog nie plek in ŉ skool het nie. Bestuurspanne en onderwysers moet ook in hierdie tyd bestekopname doen van leerders se 2020-vorderingsverslae sodat besluit kan word hoe om situasies soos verlore klastyd en hoër getalle druipelinge te hanteer. Hoewel die situasie met betrekking tot die koronavirus veranderlik is en presiese riglyne vir die res van die skooljaar eintlik onmoontlik is om te gee, het die onderwysowerhede as basiese vertrekpunt besluit skole wat die vermoë het om ná 15 Februarie vir die res van die jaar voort te gaan met onderrig, sal toegelaat word om dit te doen solank dit opvoedkundig verantwoordelik is. Bestuurspanne, onderwysers en beheerliggame word dus ook aangemoedig om in die tydperk tot 15 Februarie leerinisiatiewe vir hul skool te ontwerp en met die owerhede uit te klaar. Die meeste onderwysers wat Covid-19 opgedoen het, het dit by begrafnisse en tradisionele seremonies opgedoen, toon die staat se navorsing. Die onderwysowerhede is ook nie gespaar nie: Die hoogs gerespekteerde hoof van die nasionale departement se eksamenafdeling, dr. Rufus Polliah, het Covid-19 opgedoen, maar is al amper weer gesond. Die minister van basiese onderwys, Angie Motshekga, was ook ernstig siek, maar nie aan Covid-19 nie. Sy sal volgende week weer op haar pos wees. Matrieks Matrikulante wat in spanning op hul uitslae wag, het goeie nuus ontvang. Die nasienery verloop beter as verwag en geen vertraging met die bekendmaking van die uitslae word tans voorsien nie. Skoolgeld Met betrekking tot skoolfondsbydraes het Mathews gesê die departement word oorval met ouers wat meen hulle kan nie vir Januarie aangeslaan word as die skole toe is nie. Hy het egter uitgewys dat elke skool se beheerliggaam en elke skool se ouers die bepaalde skool se skoolfonds bepaal. Die meeste skole in die land hef in elk geval nie skoolfonds nie, want die meeste Suid-Afrikaners is te arm om dit te betaal. Die skoolfonds soos deur die ouers en die beheerliggaam ooreengekom, is bindend onafhanklik van die aantal onderrigdae. Hy het ouers daaraan herinner dat skoolfonds dikwels grootliks aangewend word vir beheerliggaamaanstellings, hetsy van onderwysers, administratiewe of maatskaplike personeel of skoonmakers en dies meer. Hierdie mense se indiensnemingskontrakte moet eweneens eerbiedig word en die arbeidsreg laat nie toe dat hul salarisse bloot opgeskort word oor gesondheidsmaatreëls buite hul beheer nie.