PressReader - SA Jagter Hunter: 2017-08-01 - Die Ru­ger en die rooi­bok
Die Ru­ger en die rooi­bok
Van D Dir­ty Har­ry tot in die Bos­veld, die .44 M Mag­num bly ’n ka­li­ber wat die ver­beel­ding g aan­gryp.
SA Jagter Hunter - 2017-08-01 - IN­HOUD - Deur KOOS BAR­NARD
Die droog­te het die bos ge­knou, waar gras moes wees was daar net rooi sand en die mees­te bos­se was by­na blaar­loos. Ie­wers voor my het twee rooi­bok­ram­me vir me­kaar dik­nek ge­maak – hul ge­blaas en diep keel­ge­lui­de het hul­le weg­ge­gee. Dit was al laat in die jaar, paar­tyd moes eint­lik al ver­by ge­wees het, maar die af­ge­lo­pe klom­pie ja­re het die wild se sei­soe­ne, nes die re­ën­sei­soe­ne, deur­me­kaar ge­raak.
Al­hoe­wel die bos steeds re­de­lik ruig was, het die kaal bos­se my laat won­der of ek na­by ge­noeg aan die bok­ke sou kom, want ek was ge­wa­pen met my .44 Mag­num Ru­ger Su­per Black­hawk-re­wol­wer. Met dié hand­wa­pen wou ek nie sko­te ver­der as so 60m waag nie en dan ook net as ek ’n goeie rus het. Vir daar­die doel dra ek skiet­stok­ke saam wat ek van­uit die sit­po­si­sie ge­bruik.
Ek en my vrou, Eu­nia, het die vo­ri­ge mid­dag reeds ’n draai gaan stap en wel op ’n trop­pie rooi­bok­ke af­ge­kom. Ons het hul­le eer­ste ge­sien en plat gaan sit. Die bok­ke het in ons rig­ting be­weeg, maar on­ge­luk­kig was die veld te oop en hul­le het ons ge­waar voor­dat die naas­tes bin­ne my skiet­af­stand was. Na­dat ons lang se­kon­des vir me­kaar ge­kyk het, het een ooi a­larm ge­maak en die trop­pie het laat spaan­der.
Nou was ek ver­sig­tig aan’t be­weeg in die rig­ting waar­in ek laas die ram­me hoor blaas het. Die pro­bleem in bos­wê­reld is dat die on­der­ste deel van die bos­se en bo­me op baie plek­ke net stam­me son­der bla­re is. Tak­ke en bla­re be­gin eers min of meer op die mens se oog­hoog­te. Dit bring soms mee dat die bok­ke jou be­ne kan sien as jy stap maar jy nie die bok­ke kan sien nie – ten­sy jy die he­le tyd ge­buk­kend loop om on­der­deur die tak­ke te kan kyk.
Op my ou­der­dom wil jou rug nie meer al­dag so aan­me­kaar “ge­vou” raak nie, dus het ek maar kort-kort gaan staan, on­der­deur die tak­ke ge­loer en dan weer nor­maal aan­ge­stap. Ek het eg­ter voet­jie vir voet­jie be­weeg. Hoe sta­di­ger jy be­weeg, hoe be­ter is die kans dat wild jou nie sal op­merk nie. Be­hal­we vir jou reuk, is be­we­ging die ding wat jag­ters die mees­te weg­gee.
BOK­KE IN SIG
Na ’n ruk kon ek die rooi­bok­ke deur die tak­ke sien be­weeg. Twee din­ge was aan my kant. Die bo­me het ef­fens min­der ge­raak en die bos­se meer, baie waar­van die tak­ke tot by die grond ge­reik het. Al­hoe­wel die tak­ke kaal was, was die bos dig ge­noeg om re­de­li­ke goeie dek­king te verskaf. Ver­der was die rooi­bok­ram­me só doe­nig met me­kaar dat hul­le nie baie be­dag was op wat om hul­le aan­gaan nie. Dit het my die ge­leent­heid ge­gee om on­ge­siens na­der te sluip.
Eens na­by ge­noeg aan die twee, kon ek ook ’n paar ooie sien. Die bos­se was nou laag ge­noeg dat ek bo-oor hul­le kon kyk as ek reg­op staan. Ek het dus half ge­buk­kend vo­ren­toe be­weeg, my oë soe­kend na die ram­me. Dit het vir ’n goeie mi­nuut of twee dood­stil ge­raak. Een ram het links weg be­weeg... maar die an­der een het in my rig­ting be­gin stap. Dit het my die ge­leent­heid ge­gee om half ag­ter ’n bos uit te kom en plat te gaan sit met die skiet­stok­ke voor my op­ge­stel.
Toe die ram om die laas­te bos kom, was hy on­ge­veer 45m weg. Hy het my ge­sien, maar kon my nie mooi ei­en nie, se­ker om­dat ek ge­sit het. Die wind was ook in my guns. Dus het die rooi­bok my met ’n uit­ge­rek­te nek ge­staan en be­trag. Ek het die Ru­ger se haan oor­ge­haal en die ram het half ge­skrik vir die sag­te klik-klik daar­van. Tog het hy bly staan.
Die Aim­point se rooi kol­le­tjie het oor die ram se bors ge­dans. Hy het ef­fens skuins na my toe ge­staan en ek het ge­mik waar die bors en nek by­me­kaar aan­sluit. Toe die rooi kol­le­tjie se woes­te ge­dans be­daar, het ek die »
» snel­ler ge­druk. Die 200gr Nos­ler-koe­ël, aan­ge­dryf deur 11.5gr MP200, het die ram hoog die lug in laat bog­gel­spring en hy het ver­vaard voor my ver­by ge­hard­loop.
Ek het op­ge­spring en hom ag­ter­na ge­kyk tot­dat hy so­wat 30 treë ver­der tus­sen die bos­se ver­dwyn het. Links van my het die bos ge­druis soos die an­der rooi­bok­ke die ha­se­pad kies. Toe dit stil raak, het ek nog so­wat vyf mi­nu­te ge­wag en toe sta­dig op die ram se dui­de­li­ke hard­loop­spoor aan­ge­stap. Hy het on­ge­veer 70m ver­der ge­lê. Ek sou la­ter uit­vind dat die koe­ël skuins bo-oor die hart is son­der om die groot are te raak. Dit het eg­ter ’n groot gat in die long ge­maak, die le­wer deur­boor en is toe ver­der in die pens in. Die 200gr Nos­ler het eg­ter op­ge­breek. Ek het ’n stuk man­tel in die le­wer ge­kry, maar die res van die koe­ël het in die pens ver­lo­re ge­raak.
Die .44 Mag­num is een van daar­die ka­li­bers wat die ver­beel­ding aan­gryp (of dit het toe ek ’n jon­ge­ling was – van­dag is daar veel krag­ti­ger re­wol­wer­ka­li­bers). “I know w­hat you’re thin­king: ‘Did he fi­re six shots or on­ly fi­ve?’ Well, to tell you the truth, in all this ex­ci­te­ment I’ve kin­da lost track my­self. But this being a .44 Mag­num, the most po­wer­ful hand­gun in the wor­ld and would blow your he­ad cle­an off, you’ve got to ask your­self one que­s­ti­on: ‘Do I feel lucky?’ “Well, do you Punk?” So vra Dir­ty Har­ry Cal­la­han (C­lint Eas­t­wood) aan ’n kri­mi­neel na­dat Dir­ty Har­ry ’n paar boos­wig­te dood­ge­skiet het en hy en die oor­bly­wen­de een me­kaar kon­fron­teer. Die­ge­ne wat jong­man­ne was in die 1970’s en 1980’s sal nog die Dir­ty Har­ry- rol­pren­te goed ont­hou. In die 1970’s was die .44 Mag­num wel nog die krag­tig­ste re­wol­wer­ka­li­ber in pro­duk­sie en die po­li­sie­man Dir­ty Har­ry Cal­la­han het ge­reeld boos­wig­te daar­mee van kant ge­maak.
Ek is se­ker baie van jul­le ont­hou nog die am­per e­pie­se woor­de van Har­ry in die 1983-rol­prent, Sud­den Im­pact. ’n Boos­wig druk ’n hand­wa­pen teen ’n kel­ne­rin se kop en dreig om haar te skiet. Har­ry Cal­la­han mik na hom met sy S­mith & Wes­son Mo­del 29 .44 Mag­num en sê: “Go a­he­ad, ma­ke my day”.
Dit kon dus nie an­ders nie, na­dat ek ge­sien het hoe Dir­ty Har­ry met boos­doe­ners af­re­ken, móés ek net ’n .44 Mag­num hê. ’n Fo­to in Mag­num- tyd­skrif se jaar­boek van 1980/81 van die des­tyd­se mes­ma­ker Piet G­rey, wat met sy Ru­ger Su­per Black­hawk skiet, het dié be­geer­te net ver­der aan­ge­wak­ker.
Ek was toe nog ’n stu­dent op S­tel­len­bosch en toe daar la­ter boon­op ’n ar­ti­kel oor Ru­ger se New Mo­del Su­per Black­hawkre­wol­wer in die Mag­num ver­skyn, het ek die prag­ti­ge dub­bel­blad­fo­to van die twee re­wol­wers wat by die ar­ti­kel ge­plaas is, teen die muur bo my kos­huis­bed vas­ge­plak. Ek het toe reeds ge­weet dat ek een­dag net so ’n .44 Mag­num-re­wol­wer sou be­sit. Min het ek eg­ter ge­weet dat ek la­ter vir Mag­num as vry­skut en van­af 1997 tot Maart 2013 »
» as vol­tyd­se joer­na­lis sou werk.
Die eer­ste .44 Mag­num Ru­ger Black­hawk waar­mee ek eg­ter ge­skiet het, het aan ’n S­tel­len­bos­se do­sent, Le­on de S­tad­ler, be­hoort. No­de­loos om te sê, na daar­die en­ke­le skoot was ek ver­lo­re. Toe Jacques Ar­zul van Gun O’ Clock in S­tel­len­bosch my boon­op een­dag ’n paar sko­te met sy S­mith & Wes­son Mo­del 29 laat skiet, was die koe­ël deur die kerk. Ek moes net die no­di­ge fond­se be­kom om my .44 te kon koop.
Na my stu­den­te­ja­re is ek weer­mag toe en ty­dens my eer­ste se­we­dae-pas het ek by Hugo van Zyl S­ports in die Paarl aan­ge­klop en my eie Ru­ger New Mo­del Su­per Black­hawk ge­koop. Met my vol­gen­de na­week­pas, skaars ’n maand la­ter, kon ek dié prag­stuk gaan haal.
DIE EER­STE EEN
Die .44 Mag­num is ge­skoei op ’n ver­leng­de .44 S­pe­ci­al-dop. El­mer Keith, die baie be­ken­de A­me­ri­kaan­se re­wol­wer- en ge­weer-en­toe­si­as (ghoe­roe is se­ker ’n be­ter woord) wat ge­reeld met sy .44 S­pe­ci­al-re­wol­wers ge­jag het, was een van die men­se wat on­der­skei­de­lik vir S­mith & Wes­son en Re­ming­ton aan­ge­moe­dig het om ’n ge­skik­te re­wol­wer in .44 Mag­num te ver­vaar­dig, as­ook am­mu­ni­sie daar­voor. Die eer­ste S­mith & Wes- son Mo­del 29 in .44 Mag­num is op 15 De­sem­ber 1955 ver­vaar­dig en op 19 Ja­nu­a­rie 1956 be­kend­ge­stel. Dit was te koop teen $140.
Ru­ger het hul­le eer­ste .44 Mag­num-re­wol­wers in No­vem­ber 1956 be­gin be­mark. Die eer­stes, wat ge­skoei was op Ru­ger se Black­hawks in .357 Mag­num, het be­kend ge­staan as die Flat­top, want die vi­sier is nie be­skerm deur “ore” aan die ag­ter­kant van die raam nie. Van­af 1962 tot 1972 het Ru­ger die so­ge­naam­de Three-scre­w­mo­del­le ge­maak – so ge­noem weens die aan­tal skroe­we wat op die raam sig­baar was.
Hier­die ou­er mo­del­le was nie ge­skik om met ses pa­tro­ne te laai en dan te dra nie, aan­ge­sien die ha­mer of haan di­rek op die slag­pen ge­rus het en die skoot dus kon af­gaan as die re­wol­wer op sy ha­mer val of ’n har­de stamp op die ha­mer ont­vang. Om dit aan te spreek het Ru­ger in 1973 ’n so­ge­naam­de trans­fer bar- sis­teem (skuif­stang of -bal­kie) ont­werp wat ver­hoed dat die ha­mer in di­rek­te kon­tak met die slag­pen kom as dit in die rus­po­si­sie is. Van toe af is hier­die mo­del­le die New Mo­del Ru­gers ge­noem.
Die Su­per Black­hawk wat toe be­kend ge­stel is, het ’n gro­ter greep ge­had, die si­lin­der was nie ge­groef nie en die ag­ter­kant van die snel­ler­beu­el is haaks in plaas van rond ge­maak. Die greep­ge­deel­te is ook van staal in plaas van a­lu­mi­ni­um ge­maak.
Met my Ru­ger New Mo­del Su­per Black­hawk het ek heel­par­ty bok­ke in die Noord-Kaap, waar ons van­af 1985 tot in Maart 1998 ge­bly het, ge­skiet. Ek het eers die re­wol­wer met sy oop vi­sie­re ge­bruik, la­ter ’n te­le­skoop daar­op ge­mon­teer en toe nog la­ter sy loop, wat 7½” lank was, laat kor­ter sny tot 4⅝” en hom weer met oop vi­sie­re ge­bruik. Met dié kort­loop het ek ja­re lank ge­jag, meest­al dui­kers, s­pring­bok­ke en bles­bok­ke, wat ons in die dig­te vaal­bos­veld na­by Da­ni­ëls­kuil be­kruip en op kort­af­stand ge­skiet het. Ook ’n jak­kals wat ek met ’n fluit­jie in­ge­roep het, het voor dié .44 Black­hawk ge­val. Die groot­ste bok wat ek met daar­die re­wol­wer ge­skiet het (sy loop was toe al kor­ter ge­sny) was ’n gems­bok­bul. Ek het fa­briek­s­am­mu­ni­sie van Nor­ma ge­bruik wat met hul 240gr-koe­ël ge­laai was.
Soms vang ’n mens on­be­son­ne din­ge aan en na­dat ons vir ’n paar jaar in Dur­ban ge­bly en ek vir Mag­num ge­werk het, het ek die Black­hawk ver­koop. Skaars ses maan­de la­ter was ek spyt. Maar soms glim­lag die ge­luks­go­din vir jou.
Teen die ein­de van 2012 stap ek een og­gend by Alan Hen­ry se win­kel, The Na­tal Gun Com­pa­ny in A­man­zim­to­ti, in en daar lê toe ’n New Mo­del Su­per Black­hawk in .44 Mag­num op sy toon­bank, glo een wat hy uit ’n boe­del ge­koop het. Nog voor­dat ek die Ru­ger op­ge­tel het, het ek ge­weet dat ek dit sou koop. Die re­wol­wer was in ’n uit­ste­ken­de toe­stand en ek het dit teen ’n weg­gee­prys ge­kry.
Ons het vroeg in 2013 na P­re­to­ria ver­huis en se­dert­dien het ek op ge­weer­jag ge­kon­sen­treer met die ge­volg dat ek min kans ge­kry het om met die Ru­ger ver­troud te raak. Toe ek dit uit­ein­de­lik meer dik­wels be­gin ge­bruik, was my oë al te swak om die oop vi­sie­re goed raak te sien. Dus het ek ’n Aim­point dot­sig­ht op die Ru­ger laat mon­teer na­dat Nu­me­nor in P­re­to­ria vir my ’n spe­si­a­le mon­te­ring ge­maak het.
Ek het die Aim­point vir ’n jaar of wat ge­bruik en in 2016 die rooi­bok ge­jag waar­van ek in die in­lei­ding ver­tel. Die Aim­point werk uit­ste­kend, maar ek was ook nuus­kie­rig om weer ’n te­le­skoop op die Black­hawk te pro­beer en het in Mei 2017 ’n 2-6x32 Bushnell-te­le­skoop met War­ne­rin­ge op die Ru­ger ge­mon­teer.
Kort daar­na het ek be­sluit om met ver­skil­len­de koe­ëls te eks­pe­ri­men­teer. Ek wou die lig­ste koe­ël ge­bruik wat goed ge­noeg pe­ne­treer om wild tot in die hart­bees­klas te kan jag. S­waar koe­ëls, ge­laai teen mak­si­mum la­ding was nie ’n op­sie nie, aan­ge­sien die mon­teer­ba­sis slegs deur twee skroe­fies aan die raam vas­ge­hou word. Met die swaar­der koe­ëls skiet die Ru­ger ook veel ho­ër en die Bushnell-te­le­skoop se ver­ti­ka­le ver­stel­ling is te min om die swaar­der koe­ëls op my ver­ko­se af­stand van 45m te kan in­stel.
In vol­gen­de maand se uit­ga­we be­spreek ek die koe­ëls wat ek ge­toets het, as­ook die pe­ne­tra­sie­toet­se wat ek met som­mi­ge van hul­le ge­doen het.
Die rooi­bok­ram is ge­jag na­by Ma­fi­keng op ’n kon­ses­sie wat deur O­me­ga Sa­fa­ri’s be­dryf word. Dir­kie Loub­ser van Ma­fi­keng en sy ven­no­te is in be­heer van die kon­ses­sie wat aan ’n plaas­li­ke stam be­hoort. Johan Grob­be­laar, die pro­fes­si­o­ne­le jag­ter en sy vrou, C­hanél, be­stuur die jag en die lod­ges op dié kon­ses­sie­gron­de. SA JAG­TER/HUN­TER het al van­te­vo­re daar ge­jag en ty­dens ons be­soe­ke was die diens al­tyd baie goed en die wild vol­op. Dis ’n lek­ker plek om te jag – die ter­rein be­staan uit plat, oop gras­veld en dig­te bos­veld­de­le. Ons be­veel O­me­ga Sa­fa­ri’s met vry­moe­dig­heid aan. * Vir be­spre­kings kon­tak C­hanél Grob­be­laar by 083-2525853.
Al­hoe­wel daar dees­dae krag­ti­ger re­wol­wer­ka­li­bers is so soos die .500 S&W (on­der) ver­kies ek steeds die .44 Mag­num en ver­al die en­kel­ak­sie Ru­ger Su­per Blaa Black­hawk (re­wol­wer bo). Die rooi­bok­ram is die een waar­van ek in die ar­ti­kel ver­tel. Hy is by O­me­ga a Sa­fa­ri Lod­ge na­by Ma­fi­keng ge­jag.
My Su­per Black­hawk (bo) toe dit nog son­der die Aim­point dot-sig­ht was. Ek het dié re­wol­wer van Alan Hen­ry in Na­tal ge­koop. Op die on­der­ste fo­to ver­skyn twee .44 Mag­num-pa­tro­ne, ge­laai met 200gr Hor­na­dy-koe­ëls langs twee fa­brieks­ge­laai­de pa­tro­ne in .500 S&W.
Op die raam van die re­wol­wer staan dui­de­lik New Mo­del Su­per Black­hawk. An­ders as met vo­ri­ge mo­del­le is die New Mo­del vei­lig om met ses pa­tro­ne te dra. Die reeks­nom­mer van my re­wol­wer dui aan dat dit in 1982 ver­vaar­dig is.
El­mer Keith, ‘n A­me­ri­kaan­se skiet- en vuur­wa­pen­le­gen­de – hy was een van die men­se wat ver­ant­woor­de­lik is vir die ont­staan van die .44 Mag­num-ka­li­ber.