PressReader - Landbou Vee: 2016-10-01 - Help jou veld só her­stel ná droog­te
Help jou veld só her­stel ná droog­te
Die droog­te van die af­ge­lo­pe jaar (en op som­mi­ge plek­ke lan­ger) het vee­boe­re se weiveld ge­knou. Hier is raad om jou veld so goed moont­lik te laat her­stel en in die toe­koms meer be­stand teen droog­tes te maak.
Om die vol­hou­baar­heid van weiveld op ’n plaas te ver­se­ker, is dit be­lang­rik dat ’ n boer ken­nis dra van die be­lang­rik­ste in­di­ka­tor-wei­plan­te in sy om­ge­wing. Soos die vee­boer sy die­re deur­lo­pend be­oor­deel, se­lek­teer en streef na ver­hoog­de re­pro­duk­sie- en pro­duk­sie­waar­des, so be­hoort dit t­wee­de na­tuur vir hom of haar te wees om op veld­ver­an­de­rin­ge te let.
Die wei­din­ge­ko­stel­sel is op lang ter­myn slegs vol­hou­baar as die plaas se veld­toe­stand ver­be­ter of in ’n op­ti­ma­le toe­stand ver­keer. Dit maak nie saak hoe goed die boer se kalfpersentasie of tus­sen­kalf­pe­ri­o­de is nie – as sy weiveld ver­swak, is dit ’n vroeë waar­sku­wing dat die vee­boer­de­ry op die af­draan­de pad is.
Dit ge­beur dik­wels dat na­vor­sers ’n plaas be­soek waar die ei­e­naar puik die­re­pro­duk­sie­sy­fers be­haal en waar hy baie te­vre­de met sy wei­veld­be­stuurs­pro­gram is. Met die be­soek aan die veld­kam­pe word dit eg­ter dui­de­lik dat die wei­din­ge­ko­stel­sel on­der groot druk ver­keer deur­dat pi­o­niers­plan­te, soos steek­gras ( A­ris­ti­da con­ges­ta), baie voor­kom of dat min­der smaak­li­ke gras­se, soos taai­pol ( Era­gros­tis pla­na), ter­pen­tyn­gras ( Cym­bo­po­gon pos­pis­chi­lii) en ko­per­draad­gras ( E­li­o­nu­rus mu­ti­cus), die smaak­li­ke gras­se, soos rooi­gras ( T­he­me­da tri­an­dra), vin­ger­gras ( Di­gi­ta­ria e­ri­an­tha) en bor­sel­jie­gras ( Ant­hep­ho­ra pu­bes­cens), heel­te­mal oor­heers. Veld­toe­stand, wei­ding­ka­pa­si­teit en vee­be­la­ding is die be­lang­rik­ste fak­to­re wat die vol­hou­baar­heid en wins­ge­wend­heid van jou boer­de­ry op lang ter­myn be­ïn­vloed. Die toe­stand waar­in jou veld ver­keer, is ’n aan­dui­ding van die veld se ge­sond­heid, sy ver­moë om die­re­pro­duk­sie te on­der­hou en sy ver­moë om ri­si­ko’s, soos be­wei­ding en droog­tes, te han­teer.
Die veld­toe­stand word be­paal deur te kyk na die ver­hou­ding van smaak­li­ke, hoog ge­wens­te plan­te teen­oor min­der smaak­li­kes, so­wel as die voor­koms van pi­o­niers­plan­te. Son­der deeg­li­ke wei­vel­de­va­lu­e­ring is dit on­moont­lik om die werk­li­ke toe­stand of ge­sond­heid waar­in die weiveld ver­keer, vas te stel.
Heel­wat na­vor­sing is reeds ge­doen oor teg­nie­ke om die veld­toe­stand te be­paal waar in­di­ka­tor­plan­te vir veld­ver­an­de­ring vir ver­skil­len­de plant­ge­meen­skap­pe ge­ï­den­ti­fi­seer is. By­voor­beeld, in op­ti­ma­le toe­stan­de moet rooi- en ter­pen­tyn­gras
Dr. Mi­as van der West­hui­zen (links) en prof. Hennie Snyman in mooi rooi­gras­veld. Die kor­rek­te veld­be­nut­ting (vee­be­la­ding, in­ten­si­teit en fre­kwen­sie van be­wei­ding en die tyd van die jaar waar­in die veld be­wei word), is die be­lang­rik­ste uit­da­ging vir...