PressReader - Finweek Afrikaanse Uitgawe: 2018-10-11 - Dis uit­ver­ko­ping­tyd op die JSE
Dis uit­ver­ko­ping­tyd op die JSE
Met plaas­lik ge­no­teer­de maat­skap­pye wat in die hui­di­ge ekonomiese kli­maat ’n pak slae kry, kan ver­skeie aan­de­le dalk teen ’n af­slag aan­ge­bied word. Dit is eg­ter be­lang­rik om in gedagte te hou dat som­mi­ge van hul­le nooit uit die waak­een­heid ont­slaan sal wo
Finweek Afrikaanse Uitgawe - 2018-10-11 - Markplek -
del­phi­ne Go­ven­der van Per­pe­tua het on­langs op T­wit­ter ver­wys na baie van ons plaas­lik ge­no­teer­de aan­de­le wat hul­le in die “in­kom­ste-waak­een­heid” be­vind. Sy is kor­rek. Jse-ge­no­teer­de aan­de­le se re­sul­ta­te lyk maar vrot. As­pen sê by­voor­beeld nou dat sy kern­be­sig­heid, wat so­wat 75% van sy in­kom­ste be­slaan, or­ga­nie­se groei van slegs 1% tot 4% sal toon. En S­hop­ri­te* se we­sens­ver­dien­ste per aan­deel (WVPA) het vir die eer­ste keer in ’n de­ka­de af­ge­neem.
Dit be­hoort nie ’n ver­ras­sing te wees nie – 2018 was ’n moei­li­ke jaar vir ver­brui­kers met ’n Btw-sty­ging, brand­stof­pry­se wat bly styg en ’n teg­nie­se re­ses­sie op die koop toe.
Dit al­les volg kort op die hak­ke van ste­wi­ge ver­ho­gings in per­soon­li­ke in­kom­ste­be­las­ting in vo­ri­ge ja­re.
Maar dit is ook ’n ge­leent­heid vir be­leg­gers. Die JSE het ’n uit­ver­ko­ping en ons word uit­ge­nooi om te koop. Die vraag is wat­ter aan­de­le uit die waak­een­heid ont­slaan sal word en wat­ter nie?
Dit is ook te sien in my ru­briek in die vo­ri­ge uit­ga­we van 27 Sep­tem­ber (“Wat op­gaan, moet af­gaan”) oor die ko­men­de beer. Ont­hou, ek het nog ge­sê om nie be­kom­merd oor die ko­men­de beer te wees nie. Dit sal kom en ons sal oor­leef.
Soos met al­le uit­ver­ko­pings is dit be­lang­rik dat ons ge­dis­si­pli­neerd moet wees. Eer­stens moet ons ook be­sef wat be­sig is om te ge­beur.
Ti­pies is ons ge­neig om baie lief te wees vir ’n aan­deel wat die hoog­te in vlieg, maar ons be­sit dit nie om­dat dit al­tyd duur ge­lyk het. Ons klim dus nooit in nie. Ons sê dat die oom­blik wat ons ’n te­rug­trek­king sien, ons gaan be­gin koop. Dan trek dit te­rug en ons kry koue voe­te. Dit is nie ’n on­ge­gron­de vrees nie, soos wat MTN én As­pen on­langs ge­wys het. As­pen het 44 000 sent per aan­deel be­reik, maar ver­han­del nou on­der 18 000 sent per aan­deel ter­wyl ek skryf. MTN was eens 26 000 sent per aan­deel en ver­han­del nou on­der 8 000 sent.
Dié twee voor­beel­de (en tal­le an­der) is eg­ter nie ’n reg­ver­di­ge weer­ga­we nie. Bei­de die aan­de­le be­vind hul­le in ’n ver­an­de­ren­de om­ge­wing. As­pen word vol­was­se tot ’n groot­liks ge­we­se groei­maat­skap­py, en MTN is in ’n be­dryf met da­len­de pry­se en re­gu­la­to­rie­se kwes­sies (dik­wels deur hul­le­self ver­oor­saak).
Waar­oor ek wil praat is ab­so­luut sta­bie­le en ver­ve­li­ge aan­de­le wat bly voort­beur; in die ou dae het ons hul­le keur­aan­de­le (blue chips) ge­noem. Dis waar, hul­le het ’n slag­gat in die pad ge­tref, maar dis net ’n lek­plek in die band; die band is nie af­ge­skryf nie.
Die aan­de­le waar­na ek soek, is die ver­naam­ste ver­brui­ker­s­pro­duk­te en ver­sig­tig uit­ge­soek. Hul­le is nie si­klies nie en het so­lie­de mark­hin­der­nis­se.
Een van die voor­beel­de wat hier­bo ge­noem is, is S­hop­ri­te (en an­der voed­sel­klein­han­de­laars, maar S­hop­ri­te troon kop en skou­ers bo die an­der uit en is my guns­te­ling). Ons kan ook by­voeg Bid­vest, Gro­wt­hpoint, Hy­prop, Fa­mous Brands* (hy het nog sooi­brand ná sy B­rit­se ham­bur­ger-uit­stap­pie) en an­der. Jy het jou eie lys en dit is tyd om dit fy­ner te be­gin skuur.
In ’n ver­be­te­ren­de ekonomie sal al hier­die aan­de­le se wins­te be­gin ver­be­ter na­ma­te die ver­brui­ker weer be­gin be­stee.
Die punt is of die ekonomie sal ver­be­ter, en dit sal be­slis. Dit kan lank vat, dalk baie lank. Maar as jou me­ning is dat die plaaslike ekonomie nooit sal ver­be­ter nie, en dat ons toe­koms die pad van Zim­bab­we, Ar­gen­ti­nië of Ve­ne­zu­e­la gaan loop, dan moet jy lie­wers ’n vlieg­tuig­kaart­jie as plaaslike aan­de­le koop.
Om­dat ons nie weet wan­neer din­ge sal ver­be­ter nie, het ons tyd; ons hoef nie in te storm nie.
Ons kan a­stran­te aan­bie­din­ge in­sit teen la­er pry­se vir aan­de­le waar­van ons hou.
Ons kan sta­dig po­si­sies bou (of by hul­le voeg) deur op e­ni­ge swak­heid meer te koop. Daar is geen storm­loop by die uit­ver­ko­ping nie. Maar ont­hou tog dat geen uit­ver­ko­ping vir al­tyd aan­hou nie, so moenie die ab­so­lu­te on­der­kant pro­beer uit­werk nie. Be­sluit van wat­ter aan­de­le jy hou (en teen wat­ter pry­se) en ge­bruik dié swak­heid om ’n ho­ë­ge­hal­te portefeulje teen fan­tas­tie­se pry­se te bou. ■
*Die skry­wer het aan­de­le in S­hop­ri­te en Fa­mous Brands.
Die aan­de­le waar­na ek soek is ver­naam­ste ver­brui­ker­s­pro­duk­te en ver­sig­tig uit­ge­soek. Hul­le is nie si­klies nie het so­lie­de