Só vind stemmery oor Phala Phala-verslag plaasPres. Cyril Ramaphosa Dinsdag by die polisiekollege in Pretoria. (Foto: Jairus Mmutle/GCIS) Parlementslede sal Dinsdag om 14:00 begin om die opspraakwekkende verslag van die art. 89-paneel van ondersoek se bevindings oor die Phala Phala-gebeure te bespreek, ŉ debat wat ingrypende gevolge vir pres. Cyril Ramaphosa kan inhou. LP’s moet daarna stem vir die aanvaarding of verwerping van die verslag, ingevolge waarvan Ramaphosa in ŉ staat van beskuldiging geplaas kan word. Die stemming, ŉ spesiale stemming wat in persoon geskied, sal in die Kaapstadse Stadsaal plaasvind. Nosiviwe Mapisa-Nqakula, speaker, het vroeër versoeke van die hand gewys dat stemme in die geheim uitgebring mag word. Sy het reeds verlede week aanvanklike versoeke vir ŉ geheime stemming verwerp, waarna die ATM, ACDP, PAC, AIC en UDM haar versoek het om dié besluit te heroorweeg. Mapisa-Nqakula het ook bepaal dat elke lid van die Nasionale Vergadering (NV) se naam tydens die stemproses volgens partyverband uitgelees sal word. Elke LP moet dan sy of haar stem aandui wanneer sy of haar naam uitgeroep word. Die klokke word vir die voorgeskrewe tyd gelui, die deure van die vergadersaal word gesluit en geen lid word toegelaat om die vertrek te verlaat of binne te kom totdat die uitslag van die stemming bepaal is nie. Moloto Mothapo, woordvoerder van die parlement, sê politieke partye is gevra om ŉ lys van lede te verskaf wie se name eerste uitgeroep gaan word wanneer dit hulle party se beurt is om te stem. Nadat hierdie aanvanklike lys met name uitgelees is, sal die res van die partylede se name alfabeties uitgeroep word om te stem. Die ANC, as party met die grootste verteenwoordiging in die parlement, se lede stem eerste. Hierna volg lede van die DA, die EFF, die IVP, die VF Plus, die ACDP, die UDM, die ATM, Good, die NFP, die AIC, Cope, die PAC en Aljama’ah. ???????? Today is all about accountability in Parliament. "Only the disingenuous and the dishonest would argue that President Ramaphosa has no case to answer on Phala Phala. So, for once, let Parliament do its job and get to the bottom of this story." – @jsteenhuisen pic.twitter.com/ud4PyLutvT — Democratic Alliance (@Our_DA) December 13, 2022 “Wanneer ŉ lid geroep word, moet die lid aandui of hy vir of teen die vraag is en of hy buite stemming wil bly. Hulle moet die stem aandui deur net “ja”, “nee”, of “buite stemming” [“abstain”] te antwoord. “Dit geld nie vir ŉ minister of adjunkminister wat nie ŉ lid van die huis is nie,” sê Mothapo. Alle lede moet stem – of aandui dat hulle buite stemming bly – en slegs diegene wat fisiek teenwoordig is wanneer hul geroep word, sal toegelaat word om ŉ stem aan te teken. Die stemme sal getel en dan nagegaan word om te verseker dit is akkuraat weerspieël en opgeteken. Die uitslag word dan dadelik bekend gemaak. Om die verslag te aanvaar, word ŉ gewone meerderheid (50% plus een) in die NV, waar die ANC 230 uit 400 setels het, vereis. Die eindelike stemtelling wat Ramaphosa se lot kan beklink, sal egter ŉ tweederdemeerderheid benodig om te slaag. Die ANC het sy LP’s reeds opdrag gegee om teen die aanvaarding van die verslag te stem, hoewel sogenaamde rebellestemme in die ANC moontlik dié opdrag kan verontagsaam.