Hier vind jy vrede en heuningbos | News24
Hier vind jy vrede en heuningbos
George Ferreira by die heuningbos-bergteeplantjies wat hy begin kweek. Foto's: mariska spoormaker
HY hou die klein takkie met die fyn blaartjies uit sodat ons mooi kan sien hoe lyk heuningbos, besonderse kruieteeplant uit Suid-Afrikaanse bodem.
Ek kyk verby die fyn plantjie na die vereelte boerehand en kan nie glo dat hierdie kalmbedaarde George Ferreira eens haastige Gautenger was nie.
Hy lyk pure Lang­klower, een wat uit hierdie aarde se grond opgestaan en vandaar af net verder gegroei het. Maar dan is sy van Ferreira . . . 'n onbetwisbare "Langkloof-tjap", want meer as tweehonderd jaar gelede was 'n Ferreira mos een van die oorspronklike volksplanters in die kloof.
Tee en geduld
Jip, dié Ferreira is nou terug op die familieplaas op die Heights. 'n Plek van vrede, vlei, bees en heuningbostee, 'n groot onderneming waarby hy en die uitgebreide familie betrokke is.
Hul plaas is een van vele op die R62-roete in die Langkloof waar die heuningbos (Cyclopia inter­media, ofte wel bergtee) nog wild groei.
Die aanvraag is egter deesdae só groot (die Duitsers is veral mal hieroor) dat die plantjies ook gekweek word.
"Maar dit gaan stadig," verduidelik hy by die houertjies onder die skadunet, "ons moet maar geduldig wees."
Geduld. Ja, daarvan het sy voorsate in oormaat deur hul armoede as pionierboere, deur vloed, stormwind, droogte en verterende vuur gehad, maar steeds dié beginsel uitgeleef: sorg goed vir die natuur, dan sorg sy goed vir jou. Só was dit meer as tweehonderd jaar gelede, só is dit vandag nog vir die Ferreiras van die Heights.
Dis asof Ferreira hardop bid wanneer hy oor die uitkap, fynmaal, fermentasie en uitdroog van die plantjie praat, want só heilig is die helende eienskappe van die heuningbos vir hom.
Dis Suid-Afrika se trots en moet tot in die tiende geslag én daarna in die veld behoue bly – dis nie net 'n kruieplantjie waarmee geld gemaak kan word nie.
Dié dat jy nie 'n deftige motor of huis op hul plaas sal kry nie.
Eenvoud is die wagwoord vir 'n volhoubare natuurryk.
Die huis is klein, maar vol van alles van heuningbostee – selfs 'n paar ­eksperimente waaraan ons mog proe, maar nie oorvertel nie, want dis nog 'n geheim. Daar is ook 'n verkyker, voëlboeke, natuurboeke en John Manning se Field Guide to Fynbos, die bybel van fynbos-literatuur.
Ferreira wíl alles weet, want wanneer die natuur jou hulpbron, jou inkomstebron is, moet jy álles weet. Hoe die een skakel die ander in stand hou.
Behandel die natuur soos 'n produksielyn in 'n fabriek waar jy alles anders uitsluit ter wille van die vervaardiging van één produk, dan laat jy jou nageslagte met 'n barre aarde agter.
Bogenoemde is nié dié plaasman se direkte woorde nie, want hy is nie die prekerige soort nie, maar dis wel die somtotaal van sy gesprekke.
Pure Langklower-karakter. Lewensbeskouing kom in gesprekspaaiemente uit, dit word nie dadelik op 'n bordjie aan die besoeker bedien nie. Kommersiële toerisme is hier nog 'n vreemde begrip.
Daar is tog iets wat krap, vertel Ferreira rustig verder, en dís dat die Duitsers die waarde van heuningbostee baie beter as Suid-Afrikaners besef. Voer dit in grootmaat uit na Duitsland, verpak dit daar en voer dit dan weer in na Suid-Afrika. "En dít maak dit soveel duurder," sug hy.
Verder is dit ook moeilik bekombaar op die "gewone" Suid-Afrikaanse winkelrak. As jy gelukkig is, sal jy dit wel in nis- of gesondheidswinkels kry.
Hy gee ons elk 'n kilogram-sakkie heuningbostee. Weier om geld te neem. "Gaan proe dit net. Dis nog baie lekker ook."
En ek verbeel my ek is nog baie gesonder ook, want hoor net wat is heuningbostee se goeie eienskappe:
. Dit bevat pinitol, 'n natuurlike hoesmiddel wat help om van slym ontslae te raak. (Vroeër jare is die heuningbostee in grootmaat deur die Witwatersrand se teringhospitale, asook die mynmaatskappye vir die myners, aangekoop.)
. Pinitol help ook bloedsuiker reguleer en is goed vir diabete wat hul energievlak konstant wil hou.
. Dit bevat ook kragtige antioksidante wat help om kanker af te weer, lae beendigtheid teen te werk, cholesterol te verlaag, oor bakteriële- en swamwerende eienskappe beskik, én krampwerend is.
. Dit bevat min tannien en kafeïen, maar spog met gesonde inhoud soos kalium, yster, sink, magnesium en vitamien C.
Wil jy kuier of bestel?
Stuur 'n e-pos aan ­George Ferreira by honeybush@tiscali.co.za of bel hom by 082 458 3725 of 087 350 3367.