Genesis 1: 1-3 – Hoe moet ons as hedendaagse gelowiges die skeppingsverhaal verstaan? | Nederduitsch Hervormde Kerk van Afrika
Genesis 1: 1-3 – Hoe moet ons as hedendaagse gelowiges die skeppingsverhaal verstaan?
2Here, ons Here, hoe wonderbaar is u Naam oor die hele aarde, hoe glansryk alles wat U in die hemelruim geplaas het! 3 Kinders en suigelinge besing die magtige werk wat U tot stand gebring het.
Lofsang: Psalm 29 : 1, 3, 5
Skriflesing: Genesis 1 vers 1 tot 3
In die begin het God die hemel en die aarde geskep. 2 Die aarde was heeltemal onbewoonbaar, dit was donker op die diep waters, maar die Gees van God het oor die waters gesweef. 3 Toe het God gesê: “Laat daar lig wees!” En daar was lig.
Hoe moet ons as hedendaagse gelowiges die skeppingsverhaal in Genesis 1 verstaan? Veral as mens dink aan die bevindinge van die moderne wetenskap…
Die groot drama van die oorsprong van alle dinge begin by God. In eenvoudige, helder taal word die wonder en rykdom van die skepping hier beskryf. Hierdie verhaal, wat die eerste gebeure in die heelal se geskiedenis verwoord, is egter nie ’n detail beskrywing van die skepping nie. Ons word nie vertel wanneer die skepping plaasgevind het nie. Ons kry ook nie detail oor presies hoe God die aarde en die lewe tot stand gebring het nie—of hoe lank dit alles geneem net nie. Die Bybel is immers nie `n wetenskaplike handboek nie. Daarom moet `n mens ook nie antwoorde op hierdie tipe vrae in die Bybel gaan soek nie, want die Bybel beantwoord nie sulke vrae nie. Sulke vrae moet deur natuurwetenskaplikes, bioloë of argeoloë beantwoord word.
Die vraag is: Wat is die doel van hierdie verhaal? Genesis 1 vertel ons wat nodig is om te weet sodat ons onsself en die wêreld om ons kan begryp. Hierdie verhaal verkondig dat die ontstaan van die wêreld en van die lewe geen toeval was nie. Daar is ’n Skepper: naamlik God. God het alles wat bestaan, gemaak. Daar is dus niks, nóg iets uit die natuur, nóg die mens, wat op goddelikheid kan aanspraak maak of met goddelike gesag beklee mag word. Gód het alles gemaak, dit is Syne (Ps. 24:1) en staan in sy diens, ook die mens.
U sien, die skeppingsverhaal in Genesis 1 dra `n waarheid oor… Dit kan ook gesien word as `n belydenis oor God. Dit dien egter ook as troos en bemoediging en geloofsversterking. Die skeppingsverhaal in Genesis 1 het ’n relatiewe láát ontstaanstyd gehad – óf gedurende die Babiloniese ballingskap of die tydperk direk daarna wat `n tyd van heropbou vir die volk van God was. Die volk Israel het deur die ballingskap ingrypend met die godsdienste en wysheid van die omringende volkere te make gekry. Dit kon maklik daartoe lei dat hulle kon dink dat die gode van ander volkere magtiger as God is; of dat God van hulle vergeet het, dat God se glorieryke handelinge met sy volk tot die verlede tyd behoort – veral nou dat hulle in ballingskap of in `n moeilike tyd van heropbou verkeer. Waar hulle op hierdie tydstip op moed verlore se vlakte sit; met allerlei probleme te kampe het, wil dié skeppingsverhaal bemoedig en in die geloof versterk. Genesis 1 wys die volk van God daarop dat hulle God álles geskape het: Hy dus die énigste ware God is wat bestaan. God het egter nie net geskep nie: Hy hou sy skepping ook in stand:“Hy laat vaar nóóit die werke van sy hande nie’’. Dié geloof gee visie en krag om vol vertroue op God te leef, ten spyte van teëspoed of teenslae. Hoe donker die wêreld ook al mag lyk, God is steeds in beheer.
Dís hoe Genesis 1 verstaan moet word. Dit wil ons help om te ontdek wie God is. Daarom is dit so `n belangrike hoofstuk: Dit staan nie verniet heel voor in die Bybel nie! Wie is God? Hy is die Almagtige wat alles wat bestaan, uit niks gemaak het. Dit beteken dat alles wat op aarde of in die heelal gebeur deur God gebied word. Niks is vir God onmoontlik nie: Hy kan beveel (net `n woord spreek), en dit gebeur! God se almag blyk uit die feit dat die aarde eers totaal onbewoonbaar was: Die aarde was “woes en leeg” (Gen 1:1). Daar was dus geen moontlikheid van lewe alvorens God dit nie moontlik gemaak het nie. Dit doen God wanneer Hy lig skep. Want lig is die eerste voorwaarde vir lewe. Die lig wat op God se bevel te voorskyn kom, het nie ’n bron waaruit dit kom nie, en is dus ook ’n skepping uit niks. Deur lig te skep word die chaos en duisternis deur God omskep tot orde en lewe. En so gaan God voort met sy skeppingswerk van dag na dag – TOT VANDAG TOE! Die chaos wat voor die skepping bestaan het, sal nooit weer die oorhand kry nie! Ja, die magte van die duisternis kan nie God se skepping oorrompel nie want God hou sy skepping in stand!
Wat `n geweldige troos is dit nie! Ons is veilig en geborge, ons hét toekoms! Want God is met ons: Hy lei ons deur sy Gees, Hy is ons hulp in nood, Hy behoed en bewaar ons – wat ook al gebeur! Ons is nie uitgelewer aan `n blinde noodlot of die magte en kragte van enigiets in die heelal of die natuur nie. Genesis 1 beklemtoon dat daar géén mag of krag magtiger as God is nie. Hierdie skepping waarin ons leef en waarvan ons deel is, is immers God se werk. `n Mens hoef dus vir niks in die skepping bang te wees nie want God is in beheer van alle dinge, ook ons eie lewens. God is egter nie net die Skepper nie, maar ook Herskepper van hierdie wêreld! Hy is besig om die sonde‑gebroke wêreld waaraan ons almal mede aandadig is vanweë ons sonde heel te maak; te verander in `n nuwe hemel en `n nuwe aarde. En Hy het alreeds daarmee begin toe Hy sy Seun na die wêreld gestuur het. As jy in Christus glo, is jy ’n splinternuwe mens. Hy herskep jou lewe, want Hy begin weer héél van voor af met jou.
Ons sonde en verlorenheid te midde van duistere onheilsmagte en ons redding en verlossing in Jesus Christus laat mens daarom dink aan die skeppingsgebeure. God se oordeel oor ons sonde is soos die oer watermassa wat dreig om `n mens te verdelg! Dit laat mens egter ook dink aan God se skeppingswoord: “Laat daar lig wees” wat lewe skep. Aan die een kant is daar die vrees vir verdrinking of verdelging; aan die anderkant is daar lewe en uitredding in Christus. 4 In Hom was daar lewe, en dié lewe was die lig vir die mense. (Joh 1 vers 4).
So eggo die verlossingsgebeure in Christus die skeppingsgebeure. Die stem van God klink oor die diep, donker waters: “Laat daar lig wees…en daar was lig! Hoe geweldig! Die almagtige God, die Skepper van hemel en aarde, en óns God en Vader in en deur Jesus Christus heers oor die watermassas, alle magte wat bestaan. En wanneer Jesus uit die dood opstaan, skep God weereens lewe, nuwe lewe vir jou en my. Want as Jesus uit die dood opstaan, word die grootste duisternis en bedreiging vir die mens omskep in lig en lewe! – netsoos “in die begin”.
Aanbiddelike Skepperheer, aan U die dank, aan U die eer; aan U die lof met jubeling diep uit ons harte toegebring.
Uit U is alles wat ons het – ons lewe , arbeid en gebed. Op U, wat alles onderhou, bly ons ons hoop en toekoms bou.
Gee, Heer, u seën oor al ons werk; ons krag, vermoëns is beperk. Leer ons, soos kennis verder strek, u hand in alles te ontdek.
Volmaak is alles wat U doen; volkome is ons skuld versoen. Aanbiddelike Vader, Heer, aan U die dank, aan U die eer.
Sang: Gesang 509:1, 2 en 4