Xhosa, Zoeloe, Engels, Afrikaans
Nguni, Basotho, Zoeloe, Khoisan.
Die Xhosas (Xhosa: amaXhosa) is 'n etniese groep van Suid-Afrika wat die Xhosataal praat en histories in die Oos-Kaap gewoon het maar nou ook elders in Suid-Afrika woon, veral in Gauteng en die Wes-Kaap.
Xhosa vroue in tradisionele drag.
Die Xhosas word verdeel in 'n aantal subgroepe met verwante, maar afsonderlike erfenisse. Die hoof subgroepe is die Bhaca, Bomvana, Hlubi, Mfengu, Mpondo, Mpondomise, Xesibe, en Thembu. Daar word gemeen dat die naam "Xhosa" afkomstig is van 'n legendariese leier genaamd uXhosa. Daar is ook 'n teorie dat die woord xhosa afkomstig is van 'n woord in 'n Khoikhoi of San taal wat "kwaai" of "kwaad" beteken. Die Xhosas verwys na hulleself as amaXhosa en na hulle taal as isiXhosa.
Teen 2003 het die meerderheid Xhosasprekers, ongeveer 5,3 miljoen, steeds in die Oos-Kaap gebly, gevolg deur die Wes-Kaap (ongeveer 1 miljoen), Gauteng (671 045), die Vrystaat (246 192), KwaZoeloe-Natal (219 826), Noordwes (214 461), Mpumalanga (46 553), die Noord-Kaap (51 228), en Limpopo (14 225).
Die Xhosas is afkomstig van die Bantoesprekers wat vanaf die 2de eeu waarskynlik uit Wes-Afrika na Suider-Afrika begin geëmigreer het. Min is bekend oor dié tydperk en inligting berus hoofsaaklik op mondelingse tradisie. Teen die 17de eeu was die Xhosas in die Oos-kaap tussen die Amatola- en Winterberge gevestig, waar hulle moontlik reeds so vroeg as die in die 15de eeu aangekom het. Hulle het die inheemse K