Venesië - Wikipedia
(Aangestuur vanaf Venesie)
Provinsie Venesië (VE)
Die Venesiaanse adel het daarin geslaag om 'n republikeinse onafhanklikheidsideaal te verwesenlik. Met die ondergang van hul republiek in 1797 het Venesiane hul stad omgeskep in 'n wêreldsentrum van kultuur en vermaak. 'n Besoek aan Venesië was een van die hoogtepunte van die Grand Tour wat jong Britse adellikes in die 19de eeu deur Europa onderneem het
Oor die eeue heen het Venesiane hier 'n unieke wêreld van hul eie geskep wat in baie opsigte – leefstyl, taal, argitektuur, kookkuns, modes en volkskarakter – merkbaar van ander Italiaanse stede en streke verskil. Hul leefwêreld bestaan uit 'n labirint van klein en groot kanale, met 118 bewoonde en onbewoonde eilande wat oor die loop van tyd 'n verskeidenheid funksies vervul het – as skuilplekke, vestings, kloosters, lasarette, kampe vir melaatses, groentetuine of werkswinkels vir tradisionele ambagte soos glasvervaardiging. Die eerste vaste verbinding per spoor met die vasteland het eers in 1846 ontstaan, maar bote bly steeds die belangrikste vervoermiddel. Motors is uit die historiese kernstad verban.
Vanaf Mei 2019 sal toeriste, wat met openbare vervoermiddels in Venesië aankom, €3 saam met hul kaartjie betaal. Hierdie belasting sal stapsgewys verhoog word tot tussen €5 en €10, afhangende van die kategorie waarin 'n toeris geplaas word. Gaste met hotelverblyf sal minder belasting moet betaal as dagbesoekers. Die provinsiale Lega Nord-regering is gekant teen hierdie belasting en pleit vir 'n beperking van die besoekerstroom.
'n Soechoi Superjet 100 vlieg teen sononder oor die Venesiaanse strandmeer
Die vloedramp van 4 November 1966Wysig
Die groot vloetramp, wat Venesië op 4 November 1966 getref, was die gevolg van 'n uitsonderlike kombinasie van omstandighede. 'n Suidoosterstorm teen volmaan, wat deur scirocco-winde uit die Sahara-woestyn versterk is, het drie Alpynse riviere, wat in die Venesiaanse strandmeer uitmond, oor hul oewers laat vloei. Die oorstromings het die natuurlike siklus van getye versteur sodat die historiese middestad en omliggende eilande vier-en-twintig ure lank byna twee meter hoog oorstroom is.
Die vloedwater het groot skade by seewalle berokken en geboue, tuine, velde en waardevolle kunsskatte vernietig, terwyl inwoners in hul wonings en op dakke vasgesit het. Die vloedgolf het sestienduisend woonstelle op grondvloervlak onbewoonbaar en vyfduisend Venesiane dakloos gelaat. Die tragiese gebeure word as een van die hoofoorsake vir Venesië se krimpende bevolking beskou. Al is die stad al eeue lank deur hoogwater of acqua alta gepla, was die oorstromings van 1966 op 'n skaal wat ongekend was in die geskiedenis en moes die stad se kwesbare en komplekse topografie, saam met die moontlikheid van verdere vloedrampe, deur baie inwoners as 'n ernstige bedreiging beskou word.
Diere- en planteleweWysig
Toe daar in die jare 1960 'n ander nywerheidsgebied ontwikkel sou word, het die Casse di colmata ('opgevulde kiste'), soos die gebied bekend gestaan het, geen ekonomiese nut meer in die vooruitsig gehad nie. Gevolglik het die gebied die stortingsterrein van modder en beton geword tydens die uitgrawing van die Petrolikanaal (waarmee die olie vanaf die hawe in Malamocco vervoer word tot by die raffinaderye in Marghera) – en nuwe eilande het ontstaan wat gemiddeld 2 m bo die water uitsteek. Weens die katastrofiese oorstroming op 4 November 1966 loop die projek kwaai onder kritiek deur, word gestaak in 1969 en kom in 1973 tot 'n definitiewe einde. Tans het hierdie gebied met 'n kern van 11,54 km² 'n trekpleister vir trekvoëls geword. Die Wêreldnatuurlewefonds het hierdie gebied tot een van die belangrikste bewaringsgebiede vir trekvoëls in Europa verklaar, waaronder die visgrond ook tel.
Stadsuitleg, -ligging en -ordeningWysig
Die historiese kernstad van Venesië (Centro storico) beslaan sowat 7,98 km2 en word sedert die 12de eeu in ses sesteri (sestieri) of stadsdele verdeel – drie elk aan weerskante van die Canal Grande. Die bevolking het gedaal tot 53 976 in 2017
Venesië is – as Città Metropolitana di Venezia – een van veertien Italiaanse metropolitane stede wat in die politieke en administratiewe hiërargie aan provinsies gelykgestel is. Die metropolitane stad Venesië sluit Venesië met die omliggende munisipaliteite en stadswyke in en is die regsopvolger van die provinsie (Venezia), wat geleë was in die Noord-Italiaanse streek Veneto. Dit volg nadat die Wet 142/1990 op die hervorming van die plaaslike bestuursliggame bekragtig is en op 1 Januarie 2015 in werking getree het.
Die Lega Nord as regerende party in Veneto steun planne om die historiese stad en die vastelandse stadsdele administratief van mekaar te skei - onder meer omdat die uiteenlopende belange van vastelandse en strandmeerbewoners nie maklik versoenbaar is nie.
Stadsontwikkeling in die 19de eeuWysig
Die graanmeul Molino Stucky, genoem na die Switserse entrepreneur Giovanni Stucky, het in die laat 19de eeu in die weste van die eiland Giudecca ontstaan. Ondanks sy Noord-Europese voorkoms - sy Neogotiese baksteenargitektuur herinner aan stoorhuise in Noord- en Oosseehawens - het die gebou Italië se grootste meul gehuisves wat as die modernste en produktiefste in Europa beskou en al vroeg geëlektrifiseer is. Dit is uitgebrei met silo's en 'n pastafabriek. Tans huisves hierdie belangrikste monument van Venesiaanse industriële boukuns 'n luukse hotel van die Hilton-groep met 'n kroeg en dakterras met swembad wat oop staan vir besoekers en 'n uitsig oor Venesië bied
Uitbreiding na die historiese terraferma of vastelandWysig
Fascistiese stadsbeplanning vir Grande VeneziaWysig
Hawegeriewe en nywerheidsone van Porto Marghera in 2014
Residensiële buurte in Mestre en MargheraWysig
Centro storico en LidoWysig
Venesië se Biënnale neem 'n belangrike plek in op die internasionale kunsfeeskalender. Die foto wys Karen LaMonte se glaskunsvoorwerpe Nocturnes wat ter geleentheid van de 57ste Biënnale se Glasstress in 2017 ontstaan het
Roeisport en cultura acqueaWysig
Gegewe sy ligging temidde van 'n strandmeer, is roeisport steeds een van Venesiane se gunstelingtydverdrywe. Weens die sandbanke en ondieptes in die strandmeer word die sport in Venesië tradisioneel deur staande roeiers beoefen wat vooruit kyk. Na hierdie roeisoort word verwys as voga alla veneta, in teenstelling met sittende roeisport of voga all'inglese.
↑ Vgl. Sjabloon:Webarchiv. In: veniceinitaly.com, besoek op 25 November 2016.
↑ Sjabloon:Webarchiv. In: salve.it, besoek op 25 November 2016 (in Engels).
↑ Sjabloon:Webarchiv. In: salve.it, besoek op 25 November 2016 (Italiaans).
↑ Mauro Bon, Danilo Mainardi, Luca Mizzan, Patrizia Torricelli: The Biodiversity in the Venice Lagoon as the Basis of a Sustainability Project. In: Ignazio Musu (red.): Sustainable Venice. Suggestions for the Future (= Fondazione Eni Enrico Mattei [FEEM] series on economics, energy, and environment, ECGY. Boekdeel 16). Springer Science & Business Media Netherlands, Dordrecht 2001, ISBN 94-010-0692-X, S. 27–60, hier: S. 35 (Sjabloon:Google Buch) (englisch).