’n Missa tota ("volledige mis") bestaan uit ’n toonsetting van die vyf afdelings van die ordinarium, naamlik:
In die Trentse mis is die Kyrie die eerste gesonge gebed van die gewone mis. Dit is gewoonlik (maar nie altyd nie) deel van enige toonsetting van die mis. Kyrie-bewegings het dikwels ’n ternêre (ABA-) musikale struktuur wat die simmetriese struktuur van die teks weerspieël. Toonsettings volg style wat wissel van Gregoriaanse gelyksang tot Folk.
Van die 226 gelyste Gregoriaanse gelyksangmelodieë verskyn 30 in die Liber Usualis. In wat as die vroegste weergawes beskou word, word dieselfde melodie agt keer herhaal, gevolg deur ’n variasie daarop vir die laaste (negende) herhaling (formeel dus aaa aaa aaa). Hierdie herhalings word aangedui deur die Romeinse nommers "iij" (vir drie keer) en "ij" (vir twee keer). Die Kyrie vir die requiemmis in die Liber Usualis volg hierdie struktuur. Latere Kyries volg meer ingewikkelde patrone, soos AAA BBB AAA, AAA BBB CCC, en so meer. Let daarop dat die laaste lyn bykans altyd op die een of ander wyse aangepas word; in sommige gevalle is dit omdat dit makliker tot die Gloria lei. In vorms sowel met as sonder die presiese herhalings het die meeste Kyries in die Liber Usualis ’n afsluitingsfrase wat in bykans al die reëls van die teks gebruik word. Dit balanseer die teks as 't ware omdat elke lyn met dieselfde woord eindig, naamlik "eleison".
Vanweë die kort aard van die teks word die Kyrie dikwels baie melismaties getoonset. Dit het latere komponiste aangemoedig om trope daaruit te maak deur óf woorde by die melisma te voeg óf die melisma uit te brei. Om die waarheid te sê, is dit weens die laatheid van die meeste Kyries nie altyd duidelik of ’n bepaalde Kyrie-melodie of die skynbaar getroopte teks eerste was nie; Dit kan net so maklik wees dat ’n sillabiese liedjie vir 'n Kyrie-vers in ’n melisma omskep word. In sommige gevalle interpoleer verse Latynse teks tussen elke "Kyrie" (of "Christe") en "eleison".
Omdat die Kyrie die eerste item is in toonsettings van die gewone mis, en die tweede in die requiemmis (of dodemis, die enigste propriummis wat gereeld deur die eeue getoonset is), het bykans elkeen van die duisende komponiste wat oor die eeue heen die orde van die mis getoonset het, ’n Kyrie daarby ingesluit.
Die Benedictus is ’n voortsetting van die Sanctus. Die woorde "(h)osanna in excelsis" word ná die Benedictus-gedeelte herhaal, dikwels met musiekmateriaal wat identies is aan dié wat ná die Sanctus gebruik word, of baie nou verwant.
In Gregoriaanse gelyksang is die Sanctus (saam met die Benedictus) volledig in sy plek in die mis gesing. Soos wat komponiste egter met meer versierde toonsettings van die Sanctus vorendag gekom het, het die musiek meestal só lank aangehou dat dit tot met die wyding van die brood en wyn gestrek het. Omdat dit die belangrikste deel van die mis geag word, het komponiste begin om die musiek ná die Sanctus te onderbreek om die wyding ongehinderd te laat voortgaan, waarna die musiek weer hervat is. Dié praktyk is vir 'n tyd lank in die 20ste eeu verbied.
Daar is ’n paar bykomende terme oor toonsettings van die mis wat aandui of dit al vyf gewone dele van die ordinarium-mis insluit, en of die mis vir uitsonderlike feesgeleenthede bedoel is.
Die missa brevis (letterlik: kort mis) kan, afhangende van tydperk en konvensies, verwys na die toonsetting van 'n ondergroep van die vyf gewone dele van die mis (byvoorbeeld ’n mis wat slegs die Kyrie en Gloria bevat), óf na ’n mis wat al vyf dele bevat, maar baie kort is in terme van uitvoeringstyd, óf na ’n mis wat nie so veel van vokale en orkestrale kragte gebruik maak as in die geval van die Napolitaanse mis nie.
'n Missa longa ("lang mis") kan as die teenoorgestelde van ’n missa brevis beskou word as daar na die tydsduur van die mis verwys word.
'n Missa solemnis dui op ’n plegtige mis, gewoonlik vir spesiale feesgeleenthede en met uitgebreide stem- en orkeskragte. In dié sin word missa brevis soms gebruik om die teenoorgestelde van ’n missa solemnis aan te dui.
Die missa brevis et solemnis (sowel kort as plegtig) is ’n uitsonderlike formaat, want die beste voorbeelde kom uit die Salzburg-era van aartsbiskop Hieronimus Colloredo, hoewel vroeëre voorbeelde bestaan. Mozart het dit soos volg in ’n brief van 1776 beskryf (die aartsbiskop na wie hy hier verwys, is Colloredo):
"Ons kerkmusiek is heeltemal anders as dié van Italië, omdat 'n mis met die volledige Kyrie, Gloria, die Credo, die kerksonata, die offertorium of motet, die Sanctus en die Agnus Dei nie langer as ’n driekwart uur mag duur nie. Dit is selfs van toepassing op die mees plegtige mis wat die aartsbiskop homself self spreek. Spesiale studie word vir hierdie tipe komposisie vereis, veral as die mis 'n volledige stel instrumente moet hê – trompette, tromme en so meer."
Missa senza credo ("mis sonder ’n Credo") dui op ’n toonsetting van die gewone dele van die mis, met die uitsondering van die Credo.
Die sesde en laaste gedeelte van die Ordinariummis (óf die Ite, missa est, óf – in die geval van misse sonder die Gloria – die Benedicamus Domino) word gewoonlik nie as ’n deel van die missamestelling beskou nie. In ’n Trentse mis word dié deel van die ordinarium gewoonlik gepraat of gesing op ’n Gregoriaanse melodie wat in die Roomse misboek voorsien word, hoewel daar vroeë polifoniese toonsettings vir die Deo gratias-respons is, byvoorbeeld Guillaume de Machaut se Messe de Nostre Dame, asook vir die Benedicamus Domino, byvoorbeeld in Magnus Liber Organi.
In ’n liturgiese mis is daar ander afdelings wat gesing kan word, dikwels in Gregoriaanse gelyksang. Hierdie gedeeltes, die Proprium-gedeelte van die mis, verander volgens die dag en seisoen van die kerkkalender, of volgens spesiale omstandighede van die mis. Die gedeeltes van die Proprium-gedeelte van die mis sluit in die Introit, trapgesang, (H)Alleluia of Tractus (afhangende van die tyd van die jaar), offertorium en Kommunie.
Twee manuskripte uit die 14de eeu, die Ivrea-kodeks en die Apt-kodeks, is die primêre bronne vir polifoniese toonsettings van die Ordinarium. Stilisties is hierdie toonsettings soortgelyk aan sowel die motette as die sekulêre musiek van die tyd, met ’n driestemtekstuur wat deur die hoogste stem oorheers word. Die meeste van hierdie musiek is aan die pouslike hof in Avignon gekomponeer of versamel.
Die toonsetting van die Ordinarium van die mis was die belangrikste grootskaalse Renaissance-musiekvorm. Die vroegste volledige toonsettings dateer uit die 14de eeu, met die bekendste voorbeeld die Messe de Nostre Dame van Guillaume de Machaut. Individuele bewegings van die mis en veral gepaarde bewegings (soos Gloria-Credo-pare, of Sanctus-Agnus Dei-pare) was algemeen in die 14de en vroeë 15de eeu. Die norm teen die middel van die 15de eeu was egter volledige misse deur ’n enkele komponis, en dié vorm van die mis was die hooffokus van kerkmusiekkomponiste, met al die moontlikhede van ’n grootskaalse struktuur inherent tot 'n meervoudigebewegingsformaat. Dit sou nie oorskadu word tot die koms van die motet en verwante vorme wat in die eerste dekades van die 16de eeu gewild geword het nie.
Teen die einde van die 19de eeu het komponiste begin om moderne elemente met die eienskappe van Renaissance-polifonie en -gelyksang te kombineer, wat die 20ste eeuse komponiste steeds beïnvloed het – heel moontlik aangevuur deur die dokument Tra le sollecitudini (1903) van Pous Pius X. Die herlewing van die korale viering van die Anglikaanse Nagmaal in die laat 18de eeu het 'n tydperk ingelui van verskeie liturgiese toonsettings van die mis in Engels, veral vir koor en orrel. Die beweging vir liturgiese hervorming het ook tot hersiene vorme van die mis gelei, wat dit meer funksioneel gemaak het deur die gebruik van 'n verskeidenheid toeganklike style, populêr en etnies, asook deur nuwe metodes soos 'n refrein en antwoord om gemeentelike deelname te bevorder. Die mis in musikale vorm het nietemin volgehou om buite die mure van die kerk te gedy, soos dit blyk uit die vele 21ste eeuse misse wat hieronder gelys word en wat vir konsertsale eerder as vir dienste volgens die Roomse rite gekomponeer is.
Pous Pius X se Tra le sollecitudini het baie regulasies ingestel om die liturgiese musiek van die mis in die vroeë 20ste eeu te hervorm. Hy was van mening dat sommige misse wat deur komponiste ná die Renaissance gekomponeer is te lank is en eerder vir die konsertsaal as die kerk bedoel is. Hy het hom primêr vir Gregoriaane gelyksang en polifonie beywer. Hy is hoofsaaklik deur die werk van die Abdij van Solesmes beïnvloed. Van die reëls wat hy uiteengesit het, sluit die volgende in: