Pertussis e bakwa ke baktheria ya Bordetella pertussis. Ke bolwetse bo tsamayang ka moya mme bo ka nama habobebe ha motho ya tshwaeditsweng a kgohlela kapa a thimola. Motho o tshwaetsa ba bang ho tloha ha matshwao a qala ho fihlela hoo e ka bang dibeke tse tharo ka mora hore a qale ho kgohlela. Ba phekotsweng ka di-antibiotic ha ba sa tshwaetsa ba bang ka mora matsatsi a mahlano. Ho bona hore na motho o tshwaeditswe diteko di etswa ka hore ho nkwe lero le morao ho nko le qoqotho. Lero lena le ka etswa diteko mohlomong ka hore le hodiswe disele (culture) kapa ka polymerase chain reaction. 108. Ho ka fuoa chelete e kae bakeng sa projeke ea Kanal Istanbul Project le hore na ho na le radio e kae, thelevishene, lisebelisoa tsa puisano le lisebelisoa tse hlahisoang? 16 Morao kwana matsatsing a Baithuti ba Bibele, baholo ba ne ba se ntse ba utlwisisa hore ba ne ba ikarabella ho thusa badumedimmoho le bona hore ba dule ba sebeletsa Modimo. (Bala Bagalata 6:10.) Ka 1908, makasine ya Watch Tower e ile ya ba le sehlooho se neng se e na le keletso ya Jesu e reng: “Disa dinku tsa ka tse nyenyane.” (Joh. 21:15-17) Sehlooho seo se ile sa bua le baholo sa re: “Ke habohlokwa hore mosebetsi oo Monga rona a re fileng wona wa ho hlokomela mohlape o tle pele bophelong ba rona mme re ho nke e le tokelo ho fepa le ho hlokomela balatedi ba Morena.” Ka 1925, makasine ya The Watch Tower e ile ya boela ya hatisa bohlokwa ba hore baholo ba sebeletse e le badisa, e ile ya re: “Kereke ke ya Modimo, . . . mme bohle ba tla ikarabella ho Modimo ka tokelo ya bona ya ho sebeletsa barababo bona.”