Praedicatio: Eksodus 3 – Wie is God? – Alphonso Groenewald | TEO website of the Faculty of Theology University of Pretoria / TEO Webwerf van die Fakulteit Teologie, U.P.
Praedicatio: Eksodus 3 – Wie is God? – Alphonso Groenewald
"Hoor hemele, ek praat, luister na my woorde aarde!
My onderrig kom na julle toe soos reënwater,
my woorde verkwik julle soos dou,
soos sagte reën op die grassies,
soos reënbuie op die graan" (Deut 32:1-2).
Ek groet u met die volgende seën uit Deuteronomium 32:3-4
"Ek wil die Naam van die Here roem.
Prys ons God om sy grootheid!
Hy is die getroue God, sonder onreg.
Hy is regverdig en betroubaar."
5. Skuldbelydenis + Genadeverkondiging
7. Voorbereiding vir preek
9. Skriflesing + Preek
Teks: Eksodus 2:23-3:15 (Teksvers 3:5, 14-15)
Tema: Wie is God? Verhulling en onthulling tegelyk
Moses trek die woestyn in – diep in die woestyn in. Hy is ver van sy huis, ver van wat vertroud en bekend is, ver van sy vrou en sy kind. En myle ver van sy volk wat in Egipte ly. Moet hy nie eintlik by sy volk wees nie? Maar wat kan hy doen? Hy is maar net 'n nietige mens, 'n mannetjie ver weg in die diep woestyn. Hy self het ook die prooi geword van angs en vertwyfeling.
Dit is 'n swaar tyd vir Moses terwyl hy hier met die beeste en vee van sy skoonvader in die woestyn rondtrek. Hy het eintlik nie 'n idee waarheen hy met sy lewe oppad is nie. Hy ken net die hitte van die dag, die koue van die nag. Verder: eensaamheid, angs, trane, pyn, Hy voel waarskynlik heeltemal verlore. Maar uitgereken hier in die woestyn is Moses gelouter. Daar, ver in die woestyn, is die berg van God te vinde. En juis daar het God hom geroep. Hier is hy geroep om diensbaar vir sy volk te wees.
Skielik is Moses op sy knieë – want hy sien niks meer nie. Die braambos is aan die brand, maar dit brand nie tot as nie. 'n Braamstruik is eintlik iets wat gewoonlik nie 'n mens se oog sal vang nie. Die woestyn is daarmee besaai, en jy kan dit eintlik vir niks gebruik nie. Tensy hierdie eenvoudige struik gebruik word om die draer van God se ligglans te word. Hoe lyk dit nou asof die Ewige 'n nietige mens soos Moses wil uitkies om Hom te dien?
Israel mag die vuur van God dra – dwarsdeur die woestyn. Die vlam word egter nie deur hout gevoed nie. Israel voed nie die vlam nie, Moses voed nie die vlam nie; dit is die Here, die God van Israel, wat die vlam voed. Israel en Moses word slegs die draers van die vlam. Later sal Moses weer hier staan saam met sy volk na die uittog uit Egipte. By hierdie braambos, by hierdie berg, sal God later weer in 'n vuur aan hulle verskyn. Hier sal die Ewige 'n verbond sluit met sy volk.
Skielik trek Moses die skoene aan sy voete uit. 'n Teken van verootmoediging. Met sy kaal voete staan hy daar voor sy Skepper. En hy verberg sy gelaat. Hoe sou 'n mens die God van die hemel en die aarde kan aanskou? Moses kom dus diep onder die indruk van die heiligheid van God. God is dus nie sommer net sy kindermaatjie nie. Dit is nodig om respek teenoor God te betoon.
God hoor die geskreeu en geroep van die onderdruktes – dit styg op van die aardbodem. God sien raak wanneer die sterke die swakke onderdruk. Hulle wat dors en honger het na voedsel en na geregtigheid, sal deur die Here aangesien word. God sien dit raak. Hy wil graag sy volk help. Maar Moses moet wel help om hulle te red. God belowe dat Hy hulle sal bring in 'n land van melk en heuning.
Moses skrik egter. Hy besef hierdie is 'n opdrag van God. Hy besef egter ook dat die magtige farao hom sal sien aankom. G'n wonder dat Moses twyfel nie. Wie is ek? Hoe sal ek dit kan doen? Dan antwoord die Here en sê: Moses, ek is met jou. Ek sal by jou wees. Moses word dus moed ingepraat.
Maar vertroue moet ook altyd groei. Moses was nie dadelik op die punt waar hy nog later sou wees nie. Ook die Israeliete sou hom dalk kon betwyfel. Wie is jy? Hoe kom jy op die gedagte om ons hier vanuit Egipte te laat trek? Wie het hierdie opdrag aan jou gegee?
Here God, mag ek U iets vra? Indien ek by die Israeliete kom, en hulle vra: wie het my gestuur? Wat sal ek hulle antwoord? Wat is sy naam?
Moses vra God dus hier wat sy naam is? Daarmee vra hy God eintlik wat sy geheim is? Jou naam onthul jou wese. In die antieke tyd het elke naam ook iets van die aard van persoon verraai. Daarom heet Moses ook Moses, want hy is uit die water gehaal, en hy is gered om te red. Dit is daarom ook te verstane dat God hom tweemaal op sy naam roep (v. 4). Veel meer as net maar sy noemnaam is dus sy roepingsnaam: "Moses, jy moet Moses wees".
Dit is egter nie so maklik om God 'n naam te gee nie. Wie sal Hom immers 'n naam gee?
As die Israeliete my vra: wat is sy naam? Wat moet ek antwoord?
Toe sê God vir Moses: "Ek is wat Ek is. Jy moet vir die Israeliete sê: 'Ek is' het my gestuur – die God van julle voorvaders, van Abraham, van Isak en van Jakob".
Ek is wat Ek is. Ek sal wees wat Ek sal wees. Ek sal saam met jou gaan.
Dit is dus 'n geheimsinnige Naam. Tegelyk verhulling en onthulling. Verhulling, omdat ons God eintlik glad nie kan benoem nie. Verhulling omdat ons hoegenaamd nie weet wie God is nie. Daar is helaas te veel mense vandag in die NGK wat oor God praat so asof hulle elke dag met God in 'n telefoongesprek is. Liewe gemeente: pasop vir sulke mense!
Die geheimsinnige Naam is egter ook 'n onthulling. Ek is daar vir julle. God se Naam is ook 'n belofte: Soos wat ek die God van Abraham, Isak en van Jakob was, so sal ek ook julle God wees. So seker as "Ek is wat Ek is", so seker sal ek ook julle God wees.
Glo dit maar, Moses.
Moses knik sy kop.
Hy weet egter nog nie alles nie.
Maar hy weet genoeg.
Ek wil graag hierdie teksoordenking afsluit met die Geloofsbelydenis soos verwoord deur die bekende digteres Lina Spies: