Verbod op vervoer van beeste ‘sleg, maar nodig’(Argieffoto ter illustrasie) Die verbod van drie weke op die vervoer van beeste weens die onlangse uitbreking van bek-en-klouseer is “baie sleg” vir plaaslike produsente, maar absoluut nodig om die verspreiding van dié siekte te bekamp. Só meen dr. Frikkie Maré, hoof van die Departement Landbou-ekonomie aan die Universiteit van die Vrystaat. Hy sê die regering het reeds veels te lank gesloer met daadwerklike stappe en dat die siekte nou buite beheer versprei. Maroela Media het vroeër berig dat die minister van landbou, Thoko Didiza, Dinsdag ŉ verbod van drie weke op die vervoer van beeste aangekondig het ná ’n tweede groot uitbreking van bek-en-klouseer in die afgelope vier maande. Maré sê die silwer randjie is dat dit nie nou die hoofspeentyd van die jaar is nie, hoewel daar tog produsente is met speendiere wat nou na voerkrale moet gaan. Dit beteken dat kommersiële produsente wie se kalwers nou gereed was om aan voerkrale verkoop te word, se kontantvloei basies met drie weke uitgestel word, aangesien hulle nie die inkomste kan kry wat hulle andersins sou nie. “Indien die verbod al in Mei-maand ingestel is, sou dit waarskynlik ŉ groter uitwerking gehad het, aangesien ŉ groot hoeveelheid diere gedurende hierdie tyd gespeen is. Maré sê produsente wat tans speenkalwers het, word in hierdie stadium benadeel, want dié kalwers moet binnekort na voerkrale vervoer word, maar sal nou ten minste drie weke langer op die plaas moet bly. “Dit beteken dat hulle in gewig toeneem, en as ŉ speenkalf bo ŉ sekere gewig is, begin voerkrale die prys penaliseer – dit wil sê jou rand per kilogram.” Maré sê krale kan egter nog steeds slag indien hulle die nodige permitte het en dat voerkrale waarskynlik ŉ groot aptyt vir kalwers sal hê wanneer die verbod gehef word, aangesien hulle vir drie weke lank nie kalwers kon koop nie. Stoetveeprodusente ook geraak Die tweede groot probleem is die uitdagings wat stoetveeprodusente nou in die gesig staar – onder meer in verband met veilings, skoue en tentoonstellings. “Daar gaan verskriklik baie geld, moeite en bemarkingskoste in en daar is ŉ klomp van dié goed wat oor die volgende drie weke sou gebeur het. Dis egter óf gekanselleer óf uitgestel, en dan moet dit van vooraf gereël word,” sê Maré. Hy meen egter die verbod was ŉ nodige en billike stap van die regering om te verhoed dat die probleem nog wyer uitkring. “Wanneer ons aan die vorige bek-en-klouseer-uitbrekings dink, was die regering baie vinniger om veilings te verbied en sekere maatreëls in te stel. Wat vir my die ergste van die huidige uitbreking is, waar meer as 116 gevalle reeds aangemeld is, is dat daar voete gesleep is om maatreëls te tref. Iewers moes daar ’n streep getrek word aangesien die siekte besig is om soos ŉ veldbrand te versprei. “Dit bly sleg en jy kry die betrokkenes werklik jammer, maar sonder dit [die verbod] gaan jy nie hierdie ding gekeer kry nie.” Maré sê die verbod van drie weke behoort egter nie ŉ beduidende uitwerking op die land se vleisuitvoere te hê nie. “Ons moet onthou dat Suid-Afrika se uitvoere na markte wat nie vleis van bek-en-klouseer-lande aanvaar nie, al vir baie jare toe is. So, die vleis wat ons uitvoer gaan na lande soos die Verenigde Arabiese Emirate, wat eintlik nie ŉ probleem daarmee het nie, aangesien hulle nie regtig nasionaal kuddes het wat kan aansteek nie.”