Duduzane wou oudminister ‘dwing om Guptas te ontmoet’Ngoako Ramatlhodi. Foto: ANA Duduzane Zuma, ŉ sakevennoot van die voortvlugtige Gupta-familie, het maande lank probeer om ŉ vergadering tussen die Guptas en die destydse minister van mineralehulpbronne, Ngoako Ramatlhodi, te reël, het die Zondo-kommissie van ondersoek na staatskaping Woensdag gehoor. Ramatlhodi het getuig toe hy in 2014 as minister van minerale hulpbronne deur oudpres. Jacob Zuma aangestel is, het baie mense gebel om hom geluk te wens. Een van hulle was Zuma se seun, Duduzane. “Hy het gesê hy wou my van aangesig tot aangesig gelukwens. Dit was ŉ baie moeilike tyd vir die [mynbou]bedryf; daarom het ek nie tyd gehad om enigeen te onthaal nie … dus het ek aanhou uitstel en uitstel.” Hy het getuig hy het geweet Duduzane was ŉ jongeling van die oudae toe hy in ballingskap was. As deel van die ANC-span wat Zuma in sy 2015-bedrogverhoor in Pietermaritzburg ondersteun het, het Ramatlhodi weer met Duduzane en sy tweelingsuster, Duduzile, te doen gekry omdat hulle gereeld in die hof was om hul pa te ondersteun. Ramatlhodi het getuig Duduzane het aanhoudend daarop aangedring dat hulle mekaar ontmoet. Ses maande nadat hy as minister aangestel is, het die twee mekaar ten tyde van die ANC se nasionale uitvoerende komitee (NUK) se vergadering in die St. George’s-hotel in Irene, suid van Pretoria, ontmoet. “Hy het vir my gesê dis jammer dat ons mekaar onder sulke omstandighede moet ontmoet en toe gesê daar was gerugte uit minstens twee bronne dat ek sleg van hom en sy sakevennote die Guptas praat, en dat ek gesê het hulle is by misdaad betrokke. Hy het Ajay Gupta genoem,” het Ramatlhodi gesê. “Ek het vir hom gesê: ‘Duduzane, jy is so goed soos my seun. Waarom sal ek rondhardloop en vir mense vertel jy pleeg ŉ misdaad? Ek sal nie eens jou pa vertel nie… Ek sal jou ontbied en jou vra hoekom jy by misdaad betrokke is.’ Hy het gesê hy het sy pa klaar ingelig. Ek het gesê: ‘Nou ja, ek sal jou pa vertel wat ek jou nounet gesê het.’” Duduzane het toe voorgestel dat die minister vir Ajay ontmoet en verduidelik wat hy bedoel. Die oudminister het geweier. Maande later, ná nog pogings om hom en die Guptas bymekaar te laat uitkom, het hy een Vrydagaand ŉ radelose oproep van Duduzane gekry toe dié daarop aangedring het om hom te spreek. “Ek het gesê ek sou hom die Maandag ontmoet. Dit was nie ŉ vriendelike oproep nie; daarom moes ek versigtig wees. Ek het my amptenare gevra waarom dié seun my so graag sou wou sien. Hulle het my foto’s gewys van mense wat in ŉ Gupta-myn werk… Ek meen dit was ŉ uraanmyn.” Duduzane wou die destydse minister spreek oor die gebeure by die uraanmyn. Ramatlhodi het bygevoeg hy het die mag om bedrywighede op te skort. Hy het toe op Duduzane se aandrang besluit om die oudpresident in die Uniegebou te spreek. Hy het aan Zuma gesê niemand behoort hom soos sy seun te nader nie. “Sê hom asseblief hy moet die regte kanale volg en my deur my amptenare nader.” Volgens hom het Zuma in Zulu geantwoord: “Dis alles reg, my vriend.”