PressReader - Beeld: 2017-07-31 - Rand sal nog ’n wy­le sy man kan staan
Rand sal nog ’n wy­le sy man kan staan
Beeld - 2017-07-31 - Sake - Da­vid van Rooy­en Gra­fi­ka24
Suid-A­fri­ka se e­ko­no­mie kan nie die ge­beu­re in die res van die wê­reld ont­glip nie, soos juis nou weer die ge­val is.
Doem­pro­fe­te sou ver­wag dat die waar­de van die rand teen dié tyd ná al die sleg­te e­ko­no­mie­se nuus van die laas­te ruk heel­te­mal in duie sou ge­stort het, maar die rand staan nog sy man teen die wê­reld se ver­naam­ste geld­een­he­de – en die land se voor­ste e­ko­no­me dink dit sal nog ’n ruk so bly.
Die ster­ker as ver­wag­te rand, wat voor- en na­de­le vir die e­ko­no­mie in­hou, is groot­liks as ge­volg van die swak­ker dol­lar wat weens lae ren­te­koer­sen in­fla­sie­ver­wag­tin­ge in A­me­ri­ka on­der druk is.
Die jong­ste voor­spel­ling van die 30 e­ko­no­me wat van­jaar aan Sa­ke se E­ko­noom van die Jaar-wed­stryd deel­neem, is dat die ge­mid­del­de wis­sel­koers van die rand teen­oor die dol­lar in die laas­te kwar­taal R13,40 gaan wees.
Die voor­spel­ling is be­ter as die vo­ri­ge maand se R13,50 en dit is die vier­de op­een­vol­gen­de maand se­dert A­pril dat die e­ko­no­me hul voor­spel­ling oor die rand ver­be­ter het.
Die e­ko­no­me se kon­sen­sus het in A­pril, kort na­dat Pra­vin Gord­han as mi­nis­ter van fi­nan­sies af­ge­dank is en Suid-A­fri­ka se bui­te­land­se kre­diet­gra­de­ring ver­laag is, tot ’n ge­mid­del­de wis­sel­koers van R13,62 per dol­lar ver­swak.
Die re­de vir die ste­wi­ger ver­wag­tin­ge se­dert­dien is dat die dol­lar tans die swak­ste in so­wat twee jaar teen ’n mand­jie geld­een­he­de ver­han­del. Die dol­lar is on­der druk om­dat dit lyk as­of die Fe­de­ra­le Re­ser­we­raad (Fed), A­me­ri­ka se sen­tra­le bank, ren­te­koer­se nie so vin­nig gaan ver­hoog soos wat aan­vank­lik ver­wag is nie om­dat die land se in­fla­sie­koers steeds baie laag is.
So­lank A­me­ri­kaan­se ren­te­koer­se op ’n his­to­rie­se laag­te­punt is, vloei geld uit dié land na ont­lui­ken­de mark­te soos Suid-A­fri­ka, waar die op­brengs­te baie ho­ër is.
Bui­te­lan­ders be­lê nie meer so­veel op die JSE nie, maar daar vloei nog baie geld na die Suid-A­fri­kaan­se ef­fek­te­mark waar ren­te­koer­se baie ho­ër as in A­me­ri­ka is.
Die Fed het juis dié week aan­ge­kon­dig dat die in­fla­sie­druk in A­me­ri­ka so laag is dat ren­te­koer­se dalk nie, soos ver­wag, la­ter van­jaar sal styg nie. Die rand het ná dié aan­kon­di­ging on­mid­del­lik van R13,07 vir ’n dol­lar tot R12,90 ver­ste­wig.
Die ster­ker as ver­wag­te rand is eg­ter swak vir e­ko­no­mie­se groei om­dat dit ’n dem­per op Suid-A­fri­ka se uit­voer plaas. Uit­voer­ders kry baie min­der in rand vir hul uit­voer as die rand ster­ker is.
Dit is dus geen won­der nie dat die e­ko­no­me hul voor­spel­ling oor e­ko­no­mie­se groei vir die vier­de op­een­vol­gen­de maand af­waarts aan­ge­pas het.
Die jong­ste kon­sen­sus­voor­spel­ling is dat die e­ko­no­mie van­jaar net met 0,58% sal groei teen­oor die vo­ri­ge maand se voor­spel­ling van 0,62%. Die e­ko­no­me het in Maart van­jaar nog groei van 1,18% ver­wag.
Vir aan­staan­de jaar word groei van 1,21% nou ver­wag.
Die e­ko­no­me word el­ke maand ge­vra om voor­spel­lings oor 14 e­ko­no­mie­se ver­an­der­li­kes te maak en die voor­spel­lings word dan deur prof. Eon S­mit, voor­ma­li­ge hoof van die Na­graad­se Be­stuur­skool van die U­ni­ver­si­teit S­tel­len­bosch, in ’n kon­sen­sus­voor­spel­ling ver­werk.
PVB: Re­ë­le groei in per­soon­li­ke ver­brui­kers­be­ste­ding vir 2017. BBP: Re­ë­le groei van die bru­to bin­ne­land­se pro­duk vir 2017. Lo­pen­de re­ke­ning: Sal­do van die lo­pen­de re­ke­ning van die be­ta­lings­ba­lans vir 2017 (R­m­jd.). R/eu­ro: Ge­mid­del­de wis­sel­koers vir die laas­te kwar­taal van die jaar. R/$: Ge­mid­del­de wis­sel­koers vir die laas­te kwar­taal van die jaar. Goud­prys: Ge­mid­del­de goud­prys in $/fyn­ons vir die laas­te kwar­taal van die jaar. R186: Die ge­mid­del­de op­brengs­koers op die R186-staats­ef­fek vir die laas­te kwar­taal van die jaar. VDS-koers: Ge­mid­del­de op­brengs­koers vir ver­han­del­ba­re de­po­si­to­ser­ti­fi­ka­te vir die laas­te kwar­taal van die jaar. VPI: Re­ë­le groei in die ver­brui­kers­prys­in­deks vir 2017. Uit­leen­koers: Ge­mid­del­de pri­ma uit­leen­koers vir die laas­te kwar­taal van die jaar. Pla­ti­num­prys: Ge­mid­del­de pla­ti­num­prys in die laas­te kwar­taal van die jaar. O­lie­prys: Ge­mid­del­de B­rent-ru­o­lie­prys in dol­lar in die laas­te kwar­taal van die jaar. BBP 2018: Re­ë­le groei van die bru­to bin­ne­land­se pro­duk vir 2018. VPI 2018: Re­ë­le groei in die ver­brui­kers­prys­in­deks vir 2018.