dental bridge in 16001
Charleston how to whiten your teeth
Orthodox dental makeover Dallas
tooth veneers cost in Paris KY
dental bridge procedure in 85284
capped teeth Suffern 19 Harmoniëring met OT en binne Evangelies | Bybelverskille
← 18. Geografiese en Harmonierings Veranderings
20 Byvoeg van Verwagte Uitbreidings →
Harmoniërings veranderings 2.
Lucianus van Antiohië. Afbeelding vanaf Wikipedia.
Lucianus van Antiogië het in ongeveer 310 n.C. ook probeer om die evangelies te “verbeter”. Hy het weereens al die tekste aan hom bekend, doelbewus met mekaar probeer harmonieer. Hy het wel die vier evangelies afsonderlik behou, maar by elkeen “ingevoeg” wat hy geglo het die evangelis “uitgelaat” het, of onvolledig gerapporteer het. Indien iemand dan net een evangelie het, sou hy darem ‘n volledige weergawe hê. Met hierdie samevoeging van tekste het Lucianus ‘n nuwe tekstipe geskep, tans Bisantyns genoem. Ons kyk na enkele voorbeelde van harmoniërings veranderinge.
a) Om ‘n aanhaling uit die OT te “korrigeer”
In Heb.12:20 haal die skrywer Eks.19:13 aan (ANV): “Die bevel dat selfs ‘n dier wat aan die berg raak, met klippe doodgegooi moet word, was vir hulle ondraaglik.”
Omhierdie aanhaling met die weergawe in die Septuagint te laat ooreenstem, is dit uitgebrei soos in die AOV: “…want hulle kon die gebod nie verdra nie: selfs as ‘n dier die berg aanraak, moet dit gestenig word of met ‘n pyl neergeskiet word …“ Hoewel Bybelgeleerdes soos dr. John Gill (1690 – 1771) en Albert Barnes (1798 – 1870) so lank terug reeds daarop gewys het dat hierdie vers nie deel van die oorspronklike manuskrip kon gewees het nie, reek mense steeds ontsteld wanneer dit vandag in moderne vertalings uitgelaat word. Barnes skryf o.a.: “…It is beyond all doubt an addition of later times, taken from the Septuagint of Exo_19:13.” (Sien e-Sword Commentaries.)
In Rom.13:9 kom nog ‘n voorbeeld van harmoniëring met die OT. voor, waar die woorde wat hier in donker gedruk is, ‘n latere toevoeging is. (AOV): “ Want dít: Jy mag nie egbreek nie, jy mag nie doodslaan nie, jy mag nie steel nie, jy mag geen valse getuienis gee nie, jy mag nie begeer nie, en watter ander gebod ook al, …”
Dieselfde is die geval met die aanpassing van Jesaja 29:13 waar Matteus net ‘n deel van die teks aangehaal het in Mat15:8. (AOV): “Hierdie volk nader My met hulle mond en eer My met die lippe, maar hulle hart is ver van My af. “
b) Harmoniëring van een Evangelie met ‘n ander.
Die woorde van Joh.19:20: “…dit was geskryf in Hebreeus, Latyn en Grieks.” is by Lukas se weergawe van die kruisiging ingevoeg. Volgens ouer tekste het Lukas nie die tale vermeld waarin die opskrif geskryf was nie. AOV (1933): Luk 23:38: “En daar was ook ‘n opskrif bokant Hom geskrywe in Griekse en Romeinse en Hebreeuse letters: HY IS DIE KONING VAN DIE JODE.” Die ouer vertalings stem ooreen met die ANV (1983): “Daar was ook ‘n opskrif bokant Hom: ‘Dit is die koning van die Jode’…” Omdat Lucianus sy werk gedurende die vierde eeu gedoen het, is dit goed om na die bewyse waaroor ons beskik, tot die vierde eeu te kyk. Dit skakel enige moontlike invloed van sy werk uit. Van die drie Griekse manuskripte waaroor ons beskik, stem net een ooreen met die bewoording soos in die ANV. Al vyf die vertalings uit daardie tydperk, twee uit Afrika, een uit Italië en twee uit Sirië stem almal ooreen met die ANV.
c) Harmoniëring van twee weergawes binne dieselfde dokument.
Soos reeds voorheen opgemerk, het Erasmus die weergawe van Paulus se bekering in Handelinge 9 aangepas met verdere inligting uit Hand.22 en Hand. 26. Die woorde in donker gedruk in die AOV hieronder het geen Griekse manuskrip om dit te staaf nie, ook nie die Latynse Vulgaat nie. (AOV):”… En terwyl hy bewe en verbaas was, sê hy: Here, wat wil U hê moet ek doen? En die Here antwoord hom…”. Daar is nie ‘n enkele Griekse manuskrip wat hierdie woorde in Hand.9 het nie.
Erasmus se gedrukte Griekse teks, wat later bekend gestaan het as die Textus Receptus (die teks wat ontvang is), is as basis gebruik vir die meeste van ons ouer vertalings soos die King James, en die 1933/53 AOV. Wanneer hierdie aanpassings in die nuwer vertalings na die oorspronklike terug verander word, lyk dit of hierdie tekste nou “uitgelaat” word. Lukas het in sy beskrywing van Paulus se bekering in Hand.9, nie hierdie woorde gemeld nie. In Hand.22 skryf Lukas neer wat Paulus self aan die Jode in Jerusalem van sy bekering vertel het. Dáár het Paulus dit vermeld. Om watter rede sal ons Lukas se beskrywing van Paulus se bekering met Paulus se eie beskrywing daarvan wil “regstel”?
Die Textus Receptus het as basis die Meerderheidsteks wat algemeen deur die Griekse Ortodokse Kerk gebruik is. Nogtans toon dit meer as 2000 verskille.
Ek is oortuig dat die Woord van die Here, soos dit vir ons laat neerskryf het, voldoende is. Die belangrike uitdaging is om daardie woord te herkonstrueer en al die veranderinge raak te sien en uit te skakel.
This entry was posted in Bisantynse Tekstipe, Eerste Gedrukte Griekse NT, Harmoniëring, Septuagint, Textus Receptus. Bookmark the permalink.
7 Responses to 19 Harmoniëring met OT en binne Evangelies