Versindaba My eerste Bybel Archives : Versindaba
Posts Tagged 'My eerste Bybel'
Digstring. Fourie Botha. My eerste Bybel.
Wie is waardig om dié boek oop te maak?
Die verse versigtig geasterisk,
God se beloftes dat Hy oor jou waak
netjies met pen onderstreep, aangestip.
Wie mag die sewe seëls breek?
Die briewe van jou skoolvriend lees?
Boekmerk by 'n vergete preek:
Die Here sou jou herder wees.
Wie kan na die foto's kyk
van jou dooie troetelhond
of weet hoe het jou ma gelyk
voor sy bril gedra het?
Ek is die een met sewe oë
die sywurmkruis 'n swaard in my mond.
Slaan die boek óóp; slag my lyf.
Pa het voorin my naam geskryf.
Uit: Donkerkamer (2011, Queillerie: p. 72)
Wanneer het jy dié gedig geskryf, Fourie. Hoe het dit ontstaan?
Die eerste weergawe van die gedig staan in 'n dagboek by 6 Februarie 2006. Die plan was om 'n tipe himne te skryf. Ek het deur my bybel geblaai om na die vorm van hierdie soort gedig te kyk. Ek kon die Psalms nie naboots nie. Toe blaai ek deur Openbaring. (Ek onthou hoe bang dié boek my gemaak het toe ek klein was. Om oor die vrees te kom, het ek op laerskool die hele Openbaring deurgelees en vurig kantaantekinge in pen in die kantlyne ingeskryf.) Toe sien ek die gedeelte oor die name in die boek waarvan Openbaring 5 praat en onthou dat my eie name voorin my bybel staan – in my pa se handskrif en onderstreep met die datum 5 Junie 1988. Toe het ek die begin en die einde, die beeld en die toepassing as jy wil, van die gedig.
Daar is vier erg bekrapte weergawes op papier in die dagboekie voordat ek dit op die rekenaar verder afgewerk het. Die finale vorm het hom nie onmiddelik aangemeld nie – die dagboek wys hoe ek rymskemas oorweeg het en die lettergrepe getel het. Johann de Lange het my met die finale woordorde in die laaste reël gehelp
Baie goed wat ek in die vers noem was reeds voor my: die onderstreepte bybelverse; my naam voorin die bybel; al die dinge wat ek tussen die bladsye opgegaar het toe ek klein was en vir jare daarna nie gesien het nie. Dan was daar ook Openbaring 5 om mee te werk. Al wat ek moes doen was om dit wat voor my was in 'n vorm te kry en dit so te rangskik dat daar 'n soort dramatiese verloop is.
Die interteks het gehelp om goed te orden. Die klimaks lê in die slot, so 'n mens weet waarheen jy op pad is en waar jy sterker beelde moet gebruik. Die eindryme wat ek gebruik het het ook rigting gegee.
Ek het die gedig aan Joan Hambidge en my klasmaats gewys toe ek kreatiewe skryfwerk aan UK gestudeer het. Ek wys my gedigte eerste vir haar.
Vyf jaar nadat ek die gedig geskryf het, is dit in 2011 in Donkerkamer gepubliseer.
Die beskrywings is van my eie bybel. Die asterisk staan langs die negende vers:
Toe sing hulle 'n nuwe lied: "U is waardig om die boek te neem en die seëls daarvan oop te maak omdat U geslag is en met u bloed mense vir God losgekoop het uit elke stam en taal en volk en nasie.
Ek het nou wel nie 'n boekmerk wat 'n sywurm gespin het nie, maar ek dink ek het sulke boekmerke al gesien. Die briefies en die foto's bestaan.
Dit gaan vir my oor 'n pa se toe-eiening van sy seun. Wat dit beteken as 'n pa sy kind uitkies – dit is 'n ingewikkelder ding as wat 'n mens dink.
Ek het 'n ondersteunende, onkritiese, waarderende leser, iemand wat nooit oordeel nie, maak nie saak wat jy sê nie, in gedagte. 'n Goeie vriend wat jy nie ken nie maar vir wie jy geheime dinge kan vertel. Dalk ook iemand met geheueverlies, sodat hy nie verveeld raak wanneer jy dieselfde storie oor en oor vertel totdat jy klaar is daarmee nie.
Nee, die gedig werk nou saam met die ander gedigte in die bundel.
Nee, ek dink nie so nie. Die ingewikkelde verhouding tussen mense en die kerk en mense en hul pa's kry 'n mens oral, maar die manier waarop hierdie verhoudings uitgedruk word, is dalk Suid-Afrikaans. Hier is ook iets wat my herinner aan die Statebybel wat dikwels 'n familie se stamboom voorin gee.
Ek het dit gelos toe die toonaard en die metrum vir my reg geklink het.
Iemand het vir my eenkeer gesê die gedig herinner hom aan 'n kerkliedjie. So dalk het ek dit tog reggekry om 'n tipe himne te skryf.
Dit was 'n liedjie wat ek op my blokfluit gespeel het – oor 'n haas wat 'n wortel by 'n boer steel en versigtig moet wees om nie geskiet te word nie. Die arme haas wou groentesop kook – ek vermoed die versie sou minder bloeddorstig gewees het as kop nie met sop gerym het nie.