Nuuskommentaar: Totale aanslag teen die landbou | Die Nuus in Afrikaans - Koerant.co.za
Nuuskommentaar: Totale aanslag teen die landbou
‘n Boek met ‘n ouderdomsbeperking oor plaasaanvalle, maar wat nie eens by benadering al die plaasaanvalle kon opneem nie, veldbrande wat lewens eis en miljarde rande se skade aanrig, ‘n smeerverslag deur Human Rights Watch wat maklik deur Agri SA vol gate geskiet is, veediefstalle van enorme omvang, politici wat negatiewe uitlatings oor boere maak en sing – en die lekkerbekkige Jan Publiek wat kla oor die prys van ‘n tjoppie op die kole…
Amptelik, volgens die polisiestatistiek, is Suid-Afrika se moordkoers 34 per 100 000 per jaar, maar volgens die Mediese navorsingsraad is die syfer veel hoër. Volgens Interpol is die moordkoers onder Suid-Afrikaanse boere 300 per 100 000 per jaar. Normaalweg word steenkoolmynwerk in China, waar die ongevallesyfer sowat 130 per 100 000 per jaar is, as die gevaarlikste werk ter wêreld beskryf, maar as Interpol se syfer net naastenby korrek is, het Suid-Afrika se boere die gevaarlikste werk ter wêreld, nog voor die normale ongevalle as gevolg van bedyfsongelukke ingereken is.
Volgens ‘n ondersoek enkele jare gelede loop die boeregesin erg onder moorde tydens plaasaanvalle deur, en die werkersgesinne onder verkragtings.
Volgens die 2002 verloor boere jaarliks in die orde van R500 miljoen weens veediefstal, meer as R200 miljoen weens die diefstal van gereedskap en implemente en amper R500 miljoen weens gewasdiefstal.
En dit is juis nou weer brandseisoen, met veral Noordwes en die Vrystaat wat deurloop. Elke jaar word enkele brandstigters gevang, maar die erns van brandstigting word blykbaar nog lank nie deur die wetstoepassingsowerhede besef nie. Voorkomende maatreëls word, volgens ‘n skrywe deur Agri Noordwes bemoeilik deurdat munisipale gebiede en verwaarloosde plase van bemagtigdes, nie aan dieselfde streng regulasies onderwerp word nie. Selfs staatseiendom, soos die verwaarloosde Jim Fouché-oord was volgens Vrystaat landbou die oorsaak dat omliggende boere groot brandskade opgedoen het. Dié gevaar is vooraf herhaaldelik per skrywes onder die aandag van die owerhede gebring, maar is nie eens met ‘n erkenning van ontvangs beloon nie.
Landbou, so lyk dit, word gruwelik deur die institusionele omgewing versaak.
Pas het Agri SA ergerlik op ‘n verslag van Human Rights Watch oor beweerde wantoestande op vrugte- en wynplase in die Wes-Kaap gereageer. Hoewel die Wes-Kaapse boere gereeld in verslae gestriem word, het die landbou elders ook al deurgeloop, soos die berugte aspersie-verslag wat beteken dat aspersies, veral wit aspersies, nou ‘n relatiewe rariteit is, en dat baie seisoenale werkers – ook uit Lesotho, nou geen inkomste het nie. In die Vrystaat het die destydse premier, Winkie Direko, ‘n peperduur ondersoek na beweerde wantoestande op plase laat loods. Mense is van heinde en verre aangery om te kom getuig. Geen verslag het egter die lig gesien nie.
In die Wes-Kaap word die bewerings van wantoestande skynbaar aan die lewe gehou deur NRO’s wat spesifiek vir hierdie doel uit die buiteland en deur vakbonde gefinansier word. Dit lyk ongemaklik baie of daar wantoestande moet wees om die voortbestaan, en dus werksgeleenthede, van die NRO’s te verseker.
Intussen, so lyk dit, is boere vry buit.