Vaderloosheid: Kinders trek swaarFoto: pixabay.com Twee derdes van ons kinders word sonder ’n pa groot. Hierdie skokstatistiek behoort vir almal in ons samelewing stof tot nadenke te gee, omdat dit uitkring in ’n legio maatskaplike komplikasies. Só reken Annemarie van Niekerk, bestuurder by die Christelike Maatskaplike Raad (CMR) Gauteng-Oos. Sy verduidelik dat daar verskillende redes is waarom ’n kind dalk nie ’n pa in sy/haar lewe het nie – en dat dit nie altyd die man se skuld is as hy nie in sy kind se lewe is nie. Sommige kinders se pa’s is oorlede. Ander weer se ouers is geskei. Nóg ander kinders weet nie wie hul pa’s is nie. Soms wil ’n pa deel van sy kind se lewe wees, maar die ma vervreem hom van sy kroos. Ander pa’s verdwyn weer sonder om terug te kyk. “Hoe dit ook al sy, ’n afwesige pa – ook een wat saam met sy kind in die huis is, maar emosioneel afwesig is – het ’n definitiewe uitwerking op ’n kind se lewe. Kinders kan anders optree (op enige stadium van hul lewe). Dit kan lei tot emosionele- of gedragsprobleme, of erger: langtermynprobleme soos middelafhanklikheid,” verduidelik Carla Labuschagne, bestuurder van die CMR se Moreleta-tak. “Kinders sonder hul pa’s ervaar verwerping (behalwe as die pa oorlede is) wat kan lei tot negatiewe gevoelens wat sommige kinders op hul ma projekteer en sý dan geblameer word. “Dan is daar ook skuldgevoelens wat ontwikkel omdat die kind die pa se afwesigheid sien as die gevolg van iets wat hy/sy gedoen het.” Dit gebeur dikwels dat sommige seuns die vaderlike rol teenoor hul ma’s en ander jonger kinders oorneem, wat te veel verantwoordelikheid vir ’n kind is. Van Niekerk sê dat ouers in gedagte moet hou dat kinders in opeenvolgende lewensfases meer vrae kan ontwikkel. “Ouer kinders sien oorsaak en gevolg wat ’n kleuter nie sien nie. Daarom is dit belangrik om te let daarop dat terwyl die kind in een stadium nog emosioneel stabiel is, hy dit dalk later nie meer sal wees nie. Maatskaplike werkers het daagliks met alle vorme van vaderloosheid, en al die moontlike gevolge wat dit vir kinders inhou, te doen. Vaderloosheid kom in alle sosio-ekonomiese groepe voor. Van Niekerk beklemtoon die emosionele teenwoordigheid van ’n pa. “Sien die kind se menswees raak, nie net sy rapport nie. Maak seker die kind voel veilig en geborge.” Waar ’n pa heeltemal afwesig is, doen sy aan die hand dat die ma moet probeer om ’n man (verkieslik in die familie) te kry om dié rol te vervul – selfs al is hy nie fisiek teenwoordig nie. Belangstelling in die kind se lewe, al is dit hoe gering, kan ’n stap wees om die leemte van ’n afwesige pa te vul. Dit is belangrik dat dit op die lang termyn volgehou word. “Dit is belangrik om aandag aan kinders se gemis van hul vaders te gee. Ons kan nie bekostig om hul behoeftes aan emosionele betrokkenheid en belangstelling wat van ’n pa af kom, te ignoreer nie, aangesien dit hulle tot in hul volwasse jare kan beïnvloed,” sluit van Niekerk af.