Zuma terug tronk toe? Nie sommer nie – kennerOudpres. Jacob Zuma. (Foto: ANA) Oudpres. Jacob Zuma gaan waarskynlik aansoek doen om verlof tot appèl teen die besluit van ŉ volbank regters dat die mediese parool waarop hy in September verlede jaar vrygelaat is, onregmatig en ongrondwetlik is. En hoewel die kans skraal is dat ŉ ander hof tot ŉ ander besluit gaan kom, is dit na alle waarskynlikheid steeds die roete wat Zuma gaan volg. Die appèlhof het Maandag beslis Zuma moet terug tronk toe vir ŉ tydperk soos bepaal deur die departement van korrektiewe dienste (DKD). Dr. Llewellyn Curlewis, ŉ regskenner verbonde aan die Universiteit van Pretoria, meen nie dat Zuma se verlofaansoek sal slaag nie en dit sal beteken hy moet die hoofregter, Raymond Zondo, nader om toestemming te vra vir sy aansoek om in die land se hoogste hof aangehoor te word. Dit kan egter as ŉ botsing van belange beskou word. Zondo was voorsitter van die kommissie na staatskaping wat gevra het dat Zuma gestraf word vir sy versuim om voor die kommissie te getuig. Die Konstitusionele Hof het Zuma daarna 15 maande tronkstraf vir minagting van die hof opgelê. Curlewis sê Zondo sal hom waarskynlik aan die saak onttrek. Sou Zuma se aansoek in die appèlhof misluk en hy hom tot die Konstitusionele Hof wend, sal sy petisie daar aangehoor word. Indien die Konstitusionele Hof-regters dan besluit Zuma se saak moet aangehoor word, begin die regsproses daar van voor af. “Die proses kan maklik nog ŉ jaar duur en baie water moet nog in die see loop,” sê Curlewis. Hoofregter Raymond Zondo. (Foto: Kopano Tlape/GCIS) Hy meen die Zuma-uitspraak, sowel as in die Konstitusionele Hof se uitspraak dat Janusz Walus (was skuldig bevind is aan die moord op Chris Hani) op parool vrygelaat moet word, is wetgewing reg toegepas. “Tot nou toe het hulle politiek gespeel en nie die reg toegepas nie.” Prof. André Duvenhage, ŉ dosent en politieke ontleder aan die Noordwes-Universiteit, sê ook indien Zuma die uitspraak betwis, die saak weer hangend sal wees. “Ek verwag nie dat daar dadelik enige handeling gaan wees nie. Ek verwag wel ŉ weerstandigheid van die DKD om teen Zuma op te tree en ek voorsien ŉ verlenging van die Stalingrad-strategie wat hy tot dusver gevolg het.” Duvenhage sê streng gesproke moet die oudpresident terug tronk toe, maar hy gaan waarskynlik oudergewoonte vertragingstaktiek inspan om hom ŉ vry man te help hou. “Ek dink nie Zuma gaan weer tronk toe nie.” Indien die oudpresident in ŉ verrassende wending besluit om wel weer by die tronk aan te meld, kan emosies oorkook – soos tydens die Julie-onluste van verlede jaar gesien is. “Dit lyk egter nie of Jacob Zuma baie lief is vir die tronk nie…” sê Duvenhage. “Zuma in die tronk? Onwaarskynlik. Ek sal baie verbaas wees.” Onseker tydperk lê voor Polisiebeamptes tydens die oproer in KwaZulu-Natal in Julie verlede jaar. (Foto: Phill Magakoe/AFP) Duvenhage sê verskeie faktore kan oor die volgende paar maande ŉ uitwerking op die bestendigheid van die land hê en hy verwag ŉ potensieel onstabiele tyd oor veral Desember. Eskom steier om die ligte aan te hou en armoede en werkloosheid neem toe. “By die ANC se nasionale konferensie volgende maand is daar reeds potensiaal vir moeilikheid en dan is die 2024-verkiesing net meer as ŉ jaar weg. “Hierdie is ŉ baie vreemde, onsekere en moeilike tyd en dít terwyl al hoe meer strukture en stelsels besig is om uitmekaar te val,” sê Duvenhage. “Hier is ŉ stel omstandighede waaroor ons rede het om bekommerd te wees. “Dit sal ook interessant wees om te sien hoe Zuma en sy groepering hierop gaan inspeel.”