Wees rustig oor Art 36 | e•Kerkbode
Wees rustig oor Art 36
May 14, 2018 Pieter FourieBriewe
Pieter Fourie van Bellville skryf:
In Kerkbode van 16 April wys Frits Gaum tereg op die probleem van pogings om kerke en godsdienste van staatsweë te reguleer, veral vanuit die hoek van die Grondwetlike reg op godsdiensvryheid.
Sy besorgdheid egter oor NGB Artikel 36 in dié verband verraai ’n omgang met die sogenaamde “formuliere van enigheid” wat, as ons só met die Bybel sou omgaan, ons die beskuldiging van biblisisme (selfs fundamentalisme) op die lyf sou haal. Dispuut oor Artikel 36 kom van ver af. Die artikel is reeds in 1849 in die gereformeerde kerke in Frankryk weggelaat.
In die Nederlandse Gereformeerde Kerk het veral Abraham Kuyper die veldtog vir die verwydering van dié artikel geloods. Sy belangrikste punt was dat die NGB ’n historiese dokument is wat op ’n historiese wyse uitgelê moet word.
Teoloë soos Hoedemaker, Haitjema en Van Ruler het die behoud van die oorspronklike teks van die artikel bepleit, maar met die verstandhouding dat die artikel nuut geïnterpreteer word: Die owerheid moet ruimte vir die kerk maak om die Woord te verkondig, só dat deur die kerk se arbeid alle afgodery uitgeroei en die ryk van die Antichris te gronde gerig word.
Dit is duidelik dat die staatkundige bestel waarbinne Guido de Brès die NGB-teks geformuleer het hemelsbreed van vandag s’n verskil. Die konteks was ’n teokrasie, lank reeds deur die moderne staatkunde en regstaat agterhaal. Ons is (gelukkig) bevry van die staatsgods­dienstige bestel van waaruit die NGB gebore is.
Daarom bring ’n korrekte hermeneutiese interpretasie van Artikel 36 ons tot die gerusstellende ontdekking dat ons die artikel maar rustig kan lees en laat vir wat dit is – ’n interessante historiese teks uit ’n interessante historiese tydperk.
So min as wat ons hoef te probeer om alle teksverse in die Bybel, veral “vreemde” Ou-Testamentiese tekste, vir vandag relevant te maak ten einde “God se stem te hoor”, maar nogtans nie so ver gaan om hulle te skrap nie, hoef ons dit ook nie met Artikel 36 te doen nie. Dit is nie nodig om hermeneutiese gimnastiek toe te pas op die gedeeltes van Artikel 36 wat ons eenvoudig net nie meer vandag binne die konteks van die moderne staatkunde kan rym nie.
Dit verhoed boonop die debat of ons sekere gedeeltes daarvan moet skrap of herskryf, soos wat (bv) Kuyper bepleit het.