Hebr.6:4-12 ~ ﻿Wanneer mense een keer deur God verlig is, die hemelse gawe ontvang en deel gekry het aan die Heilige Gees, 5﻿die goeie woord van God leer ken het en die kragte van die toekomstige wêreld ondervind het 6﻿en dan nogtans afvallig geword het, is dit onmoontlik om hulle weer tot bekering te bring. In hulleself kruisig hulle immers weer die Seun van God en maak hulle Hom in die openbaar tot ’n bespotting. 7﻿Dit is soos met grond wat die reën indrink wat dikwels daarop val. As dit bruikbare gewasse voortbring vir dié wat dit bewerk, word dit deur God geseën. 8﻿Maar as dit doringstruike en dissels oplewer, is dit waardeloos en is die tyd naby dat God dit vervloek. Die uiteinde daarvan is die vuur. 9﻿Maar, geliefdes, al praat ons in hierdie trant, is ons oor julle oortuig van beter: dat julle gered sal word. 10﻿God is nie onregverdig nie: Hy sal julle werk nie vergeet nie en ook nie die liefde wat julle vir sy Naam betoon het deurdat julle julle medegelowiges gedien het en nog dien nie. 11﻿Dit is ons vurige wens dat elkeen van julle end-uit dieselfde ywer as vroeër aan die dag sal lê totdat die dinge waarop julle hoop, vervul is. 12﻿Julle moet dus nie traag word nie, maar die voorbeeld navolg van dié wat deur geloof en geduld deel gekry het aan die dinge wat God beloof het﻿﻿﻿.
Ons het verlede week gesien dat die Hebreërskrywer sy lesers gekonfronteer het en vir hulle gesê het dat hulle geestelik onvolwasse is (5:11-6:3). In vandag se gedeelte sal ons sien dat hy sy lesers waarsku en vir hulle sê dat hulle in gevaar verkeer (6:4-8), maar hy volg die waarskuwing op, deur vir hulle te sê dat hy vertroue in hulle het dat hulle nie uit die geloof sal val nie (6:9-12) en ons sien dit o.a. in die manier waarop hy sy lesers aanspreek as "geliefdes" (v.9). Hy praat dus nie hier met vreemdelinge, of met ’n groot groep mense waaronder daar ’n klomp minder bekendes, of selfs vreemdelinge is nie. Nee, hy praat met individue; met vriende en hy praat individueel met hulle, net soos wat Jesus individueel by elkeen van ons betrokke is.
Ek wil vanoggend se boodskap n.a.v. Hebr.6:4-12, die volgende titel gee: "Bewaar Jou Kosbare Pand". Ons ken almal ’n pandjieswinkel – dit is ’n besigheid waar jy van jou besittings kan gaan ingee en die eienaar ken dan ’n waarde daaraan toe en jy ontvang dan daardie waarde in kontant. Die voorwaarde waarop hierdie besighede egter onder die wet bedryf moet word, is dat jy ’n waarborg (of pand) in geskrewe vorm ontvang, wat waarborg dat jy binne ’n sekere tydperk jou besittings wat jy verpand het, kan terug kry, met die voorwaarde natuurlik, dat jy die kontantbedrag wat jy daarvoor ontvang het, sal terug gee aan die eienaar van die pandjieswinkel. Die Afrikaanse Verklarende Woordeboek beskyf die woord "pand" o.a. soos volg: Dit is ’n gewaardeerde besitting wat in pand, as waarborg gegee word.
Die kruks met so ’n transaksie is dus dat jy jou "pand" baie deeglik moet bewaar, anders kan jy nie jou besittings terugkry as jy dit weer wil hê nie.
Omdat hierdie gedeelte in Hebreërs moeilik is om te verstaan, wil ek dit graag aan die hand van die "Gelykenis van die Saaier" verklaar (Matt.13:1-23; Mark.4:1-20 en Luk.8:1-15). Ons gaan egter nie hierdie volledige gelykenis nou saam lees nie, omdat ons dit goed ken en ek gaan dus net vlugtig daarna verwys – in hierdie geval sal ons weer sien dat Skrif, Skrif verklaar.
Die "Gelykenis van die Saaier" leer ons dat wanneer God se Woord gedeel en verklaar word, daar altyd verskillende reaksies daarop sal wees:
· Eerstens is daar diegene wat die Woord hoor, maar op wie die gepredikte Woord, geen effek het nie - Mark.4:14-15 ~ Die saaier saai die woord. 15﻿Daar is mense by wie daar soos op ’n pad gesaai word: sodra hulle die woord hoor, kom die Satan en vat die woord weg wat in hulle gesaai is.
· Dan is daar tweedens, die mense wat die Woord aanhoor en selfs entoesiasties daarop reageer, net om kort daarna koud en kil daarteenoor te staan en hul rug daarop te draai – een van die redes is dat hulle besef dat die prys wat betaal moet word vir dié pad, nét té groot is en hulle sien nie daarvoor kans nie – hoeveel keer het ons dit nie maar ook in ons eie gemeente gesien nie – besoekers wat kom en na ’n rukkie maar net weer verdwyn en wanneer jou pad later weer met hulle s’n kruis, sien jy maar net dat daar geen vrug in hul lewe is nie, trouens in baie gevalle is die verval maar net nóg groter. Mark.4:16-17 ~ ﻿Daar is mense by wie daar soos op klipbanke gesaai word: sodra hulle die woord hoor, neem hulle dit met blydskap aan. 17﻿Hulle laat dit egter nie in hulle wortel skiet nie en hou nie lank uit nie. As hulle daarna ter wille van die woord verdruk of vervolg word, word hulle gou afvallig.
· Derdens is daar diegene wat die Woord hoor, dit aanvaar en dit het werklik ’n langtermyn effek op hul lewens – Mark.4:18-19 ~ ﻿Daar is mense by wie daar soos tussen die onkruid gesaai word. Dit is hulle wat die woord hoor, 19﻿maar die sorge van die lewe en die verleiding van rykdom en die begeertes na allerhande ander dinge kom op en verstik die woord, en dit bly sonder vrug. In hierdie geval ontkiem die saad en daar vind groei plaas en alles lyk oënskynlik reg en goed, maar uiteindelik raak dit duidelik dat die persoon besig is om al hoe kouer en kouer te word – iets is verkeerd. Dit wat aanvanklik so belowend gelyk het, raak uiteindelik verstrengel deur die onkruid van hierdie wêreld en word daar al meer en meer kompromie met die wêreld en al sy versoekings gemaak – uiteindelik "verlep en sterf hierdie plantjie."
· Laastens kry ons diegene wat die Woord hoor; dit met blydskap en opgewondenheid ontvang en wat die Evangelie van Jesus Christus, koester en laat groei – Die Woord van God het ’n lewenslange impak op hul lewens. Die saad ontkiem; die plant groei en dra uiteindelik vrug – en die volgende seisoen en die seisoene daarna dra dit weer en weer vrug – Mark.4:20 ~ Dan is daar die mense by wie daar soos op goeie grond gesaai is, wat die woord hoor en aanvaar en vrug voortbring, party dertig-, party sestig- en party honderdvoudig.
Ons moet hierdie gelykenis in gedagte hou wanneer ons na ons Skrifgedeelte van vanoggend uit Hebreërs kyk en dan veral vv.4-8 en in die besonder vv.7-8, want dit beskryf vir ons die derde persoon in Jesus se gelykenis – kom ons lees net weer vv.7-8 ~ Dit is soos met grond wat die reën indrink wat dikwels daarop val. As dit bruikbare gewasse voortbring vir dié wat dit bewerk, word dit deur God geseën. 8﻿Maar as dit doringstruike en dissels oplewer, is dit waardeloos en is die tyd naby dat God dit vervloek. Die uiteinde daarvan is die vuur.
In die eerste twee gevalle van Jesus se gelykenis, sien ons dat die saad, óf deur die voëls opgevreet is; óf die plante het kort en swak worteltjies gehad; óf die plantjies het te vinnig gegroei; óf die son het die plantjies verskroei en is uiteindelik dood. In lg. twee gevalle, is dit egter nie van toepassing nie, trouens in beide gevalle het die plantjies ontkiem en wortel begin skiet en beide het sterk begin groei – maar ongelukkig, tot op hierdie stadium was dit dieselfde, totdat die plantjie weer en weer saad moes vorm en vrug moes dra.
Met dit in gedagte, kom ons kyk nou weer na Hebr.6:4-5 ~ Wanneer mense een keer deur God verlig is, die hemelse gawe ontvang en deel gekry het aan die Heilige Gees, 5﻿die goeie woord van God leer ken het en die kragte van die toekomstige wêreld ondervind het. U sal met my saamstem dat hierdie ’n baie mooi beskrywing is van die vierde persoon in Jesus se gelykenis – die een op wie die Evangelie ’n lewenslange en lewensveranderende impak gehad het – hy is verlig; hy ontvang die gawe van die Heilige Gees (wedergeboorte); hy geniet dit om na die Woord te luister en dit bou hom geestelik op en rig sy lewe; hy ontwikkel ’n ewigheidsperspektief, ens. In kort, hierdie man is waarlik wedergebore – ’n opregte gelowige.
Verse 4-5 beskryf ook vir ons die derde persoon in Jesus se gelykenis. Hy het "verligte oë" ontvang; hy het ’n baie definitiewe geestelike ervaring gehad wat hom in staat gestel het om die waarheid van die Evangelie raak te sien. Hy het kennis gemaak met die werkinge van die Heilige Gees en hy het selfs die Woord gelees, Bybelstudies bygewoon en die gepredikte Woord geniet en ja, hy het selfs die ...kragte van die toekomstige wêreld ondervind – maar helaas, net vir ’n tyd lank, want dit is hier waar die ooreenkoms van die twee wat in vv.4-5 beskryf word, eindig! Onsigbare kloue het hierdie derde man terug getrek na die wêreld toe.
Die verskil tussen hierdie twee het mettertyd duidelik geword – die derde man se grond waarop sy saad geval het, was uiteindelik oortrek van die onkruid en niks anders kon daar groei nie – dit was goed vir niks – dit wat moontlik nog kon vrug dra, het uiteindelik ook gesterf.
Ons vierde man bly groei in die Woord, soveel so dat die Hebreërskrywer se woorde in Hebr.5:12-14 nie meer op hom van toepassing is nie – daar waar die apostel vir sy lesers sê dat hulle al op daardie stadium in hul geestelike lewe al onderrig behoort te gee, maar dat hulle steeds gevoed moet word op melk – hierdie vierde man kán al onderrig gee. Wanneer hy gly op die pad, keer hy elke keer terug na Jesus, wat Hom optel en weer stewig, terug op die pad plaas.
Dit is in so 'n skrille kontras met die derde man – toe hy begin "gly", het hy homself nie na Jesus gewend nie, en het hy buite beheer terug in die wêreld ingegly, trouens hy het op die ou einde gekies om te val – om sy rug op Jesus Christus te keer! Wat in werklikheid gebeur, word vir ons in vv.5-6 van Hebr.6 beskryf ~ Vi hierdie man wat ...die goeie woord van God leer ken het en die kragte van die toekomstige wêreld ondervind het 6﻿en dan nogtans afvallig geword het, is dit onmoontlik om hulle weer tot bekering te bring. In hulleself kruisig hulle immers weer die Seun van God en maak hulle Hom in die openbaar tot ’n bespotting. Hierdie man het sy hart verhard en hy span saam met die vyand en kruisig Jesus opnuut! Hy word ’n skandvlek op die naam van Christenskap en mense in die wêreld sal sê: Hy was mos ’n Christen en kyk nou – Jesus het niks vir hom beteken nie en waarom sal Jesus vir ons iets beteken!
Vir "nommer vier" is die belofte in v.7 waar, nl. ~ Dit is soos met grond wat die reën indrink wat dikwels daarop val. As dit bruikbare gewasse voortbring vir dié wat dit bewerk, word dit deur God geseën, maar v.8 is tegelykertyd waar van die derde man wat vir ’n tyd lank "die pad geloop" het en toe terug geval het ~ Maar as dit doringstruike en dissels oplewer, is dit waardeloos en is die tyd naby dat God dit vervloek. Die uiteinde daarvan is die vuur – hoor u, ... Die uiteinde daarvan is die vuur!
Uit hierdie gelykenis van Jesus blyk dit dus duidelik dat die laaste twee persone oënskynlik beide na verlostes in Jesus Christus lyk, maar dit is baie duidelik dat die bewys vir kindskap nié lê daarin, of jy alles reg doen nie; of jy die Woord goed ken nie; of jy allerlei "geestelike belewinge" ervaar nie – nee, die bewys vir enige iemand wat daarvan getuig dat hy wederbaar is, lê in die vrug wat hy in sy lewe dra en of hy geestelik volhard tot die einde toe.
Wat leer ons uit hierdie gelykenis en uit hierdie gedeelte van Hebreërs vanoggend?
· Vv.4a, 6a en 8b ~ Wanneer mense een keer deur God verlig is, (v.4a) ...en dan nogtans afvallig geword het, is dit onmoontlik om hulle weer tot bekering te bring (v.6a)... Die uiteinde daarvan is die vuur (v.8b). Waarom is dit hulle uiteinde? Omdat hulle gesondig het teen die Heilige Gees – Jesus is baie duidelik hieroor, wanneer Hy in Mark.3:28-29 sê ~ Dit verseker Ek julle: Alles sal die mense vergewe kan word, al die sondige lastertaal wat hulle praat. 29﻿Wie egter teen die Heilige Gees laster, word tot in ewigheid nie vergewe nie maar bly ewig skuldig aan die sonde. Sonde teen die Heilige Gees kan en sal nooit vergewe word nie. Jesus het hierdie woorde gespreek nadat die skrifgeleerdes, wat sy wonderwerke aanskou het, nogtans gesê het dat Hy van Beëlsebul (die duiwel) was – hulle het gesondig teen die Heilige Gees, want Jesus het in die krag van die Heilige Gees daar opgetree, toe Hy die demone verdryf het en nogtans maak hulle ’n bespotting van Jesus.
Ons moet besef dat geloofsversaking ("apostasy"), nie afvalligheid ("backsliding") is nie – Sonde kan en sal vergewe word wanneer gelowiges dit bely, maar sonde teen die Heilige Gees kan en sal nooit vergewe word nie.
· Tweedens moet ons besef dat almal wat "Here, Here" roep, of wat God in Sy almag sien optree en selfs daarvan getuig, nie noodwendig gered is nie. Dink aan die Israeliete wat God male sonder tal sien optree het, maar steeds God versaak het en nie hul oë gevestig het op die komende Messias vir hul redding nie. Dink aan koning Saul van Israel, of Judas Iskariot – dít is sonde teen die Heilige Gees.
· Ons moet ook nie dink dat hierdie woorde van die Hebreërskrywer té erg is om vir mense in en van die wêreld te sê nie – die wêreld moet hierdie boodskap hoor! Die Woord van God is vol voorbeelde waar sulke mense by die naam genoem word en waar hulle ook gewaarsku word – ons het pas gesien dat Jesus dit met die Skrifgeleerdes gedoen het. Dit is ons as gelowiges se verantwoordelikheid om dit vir mense in en van die wêreld te sê – ons moet hulle waarsku, voor dit te laat is. Ons weet nie hoe ver iemand nog kan val voor dit te laat is nie en daarom moet ons uitgangspunt een wees van, dit is nooit te laat om iemand te waarsku nie. Behalwe natuurlik wanneer mense God die Heilige Gees openlik belaster (sien bv.: https://www.facebook.com/groups/13902175611547), maar teenoor sulkes behoort ons steeds nie te swyg nie en moet ons hulle waarsku en stilmaak.
· Laastens is hierdie verkriklike gedagte en feite tog geweldig vertroostend vir elke gelowige, want indien jy bang sou wees dat jy dalk op ’n stadium teen die Heilige Gees gelaster/gesondig het, maar jy aangespreek voel daaroor en/of jy voortdurend ná sonde en belydenis, jou verootmoedig en God se genade en vergifnis soek en jy met nuwe ywer terugkeer na die Here, is dit bewys dat jy nié teen die Heilige Gees gelaster het nie. Godloënaars wil nie bely en vergifnis vra nie; Godloënaars wil God nie met ywer dien nie!
Die feit van laster teen die Heilige Gees en dat diesulkes nie gered sal word nie, hou egter verdere vertroosting vir ons as gelowiges in, want wanneer ons die innerlike getuienis van die Heilige Gees ervaar en weet dat ons weet dat ons in en deur Jesus Christus gered is, kan ons met vreugde en opgewondenheid en afwagting en sekuriteit, uitsien na die ewigheid, want soos wat Paulus in Rom.8:35-37 tereg vra, kan ons ook bevestigend daarop antwoord ~ Wie kan ons van die liefde van Christus skei? Lyding of benoudheid of vervolging, honger of naaktheid, gevaar of swaard? 36﻿Daar staan immers geskrywe: ﻿“Dit is oor U dat die dood ﻿ons dag vir dag bedreig, ﻿dat ons soos slagskape ﻿behandel word.” 37﻿Maar in al hierdie dinge is ons meer as oorwinnaars deur Hom wat vir ons liefhet.
Vers 9-12 van Hebr.6 sluit af met wonderlike en bemoedigende woorde. Die skrywer sê in v.9 dat hy wel hierdie donker prentjie aan sy lesers (en aan ons) geskets het, maar sê hy ~ ... oor julle (is ons) oortuig van beter: (nl.) dat julle gered sal word. Hoe weet die skrywer dat sy lesers wel gered is? Ons vind die antwoord in v.10 ~ Hy sal julle werk nie vergeet nie en ook nie die liefde wat julle vir sy Naam betoon het deurdat julle julle medegelowiges gedien het en nog dien nie.
Hulle dra vrug in hulle lewe – dít is waarom die skrywer weet dat hulle wel gered is. Ja, die jong gelowiges en bekeerlinge uit die Jodedom was geestelik baie onvolwasse en baie het selfs daaraan gedink om terug te keer na die Judaïsme en daarom was dit nodig dat die apostel hierdie waarskuwings tot hulle rig, maar aan die anderkant het hulle lewens dermate verander dat hy geweet het dat hy sy waarskuwings rig tot ware gelowiges (Kol.1:8).
Daar is egter tog nog steeds ’n mate van kommer by die apostel, nl. dat daar wel gemeentelede mag wees wat die skyn van heiligheid om hulle het – mense wat deel uitmaak van daardie groep, maar wie se saad tussen die onkruid gesaai is – as u wil – mense wie se huise op die sand gebou is en wat presies dieselfde lyk as diegene wie wederbaar is, maar wie se huise ineenstort wanneer die storms opsteek – wie se lewens nie stewig op die Rots, Jesus Christus gevestig is nie. Nie een van ons weet regtig wie in ons midde sit wat nie waarlik gered is nie – net die Here weet dit – daarvoor is 2 Tim.2:19 té duidelik ~ Nogtans, die hegte fondament wat God gelê het, staan vas met dié woorde daarop gegraveer: ﻿“Die Here ken dié ﻿wat aan Hom behoort,” ﻿en: ﻿“Elkeen wat sê dat hy ﻿aan die Here behoort, ﻿moet wegbreek van die ongeregtigheid.
In die lig van hierdie moontlikheid wat tog bestaan, skryf die apostel in vv.11-12 en sê hy ~ Dit is ons vurige wens dat elkeen van julle end-uit dieselfde ywer as vroeër aan die dag sal lê totdat die dinge waarop julle hoop, vervul is. 12﻿Julle moet dus nie traag word nie, maar die voorbeeld navolg van dié wat deur geloof en geduld deel gekry het aan die dinge wat God beloof het﻿﻿﻿.
Wat sê die apostel hier? Hy sê vir hulle: "Ek het julle gewaarsku dat indien julle omdraai en terugkeer na die Judaïsme (of die heidendom) julle moet weet dat julle verlore is, maar op grond van die werke en vrug in julle lewe, is ek egter oortuig daarvan dat julle wel gered is, maar tóg – tóg, van tyd tot tyd wonder ek en bekommer ek my oor sommige van julle se redding en daarom pleit ek by julle – lê elke dag vir die res van julle lewe dieselfde ywer aan die dag as vroeër en moenie traag raak nie, maar werk julle eie heil, met vrees en bewing uit" (Fil.2:12).
Dit wat ek hier geparafraseer het, is die punt van hierdie gedeelte waarna ons vanoggend gekyk het, maar in baie opsigte is dit ook die sentrale boodskap van die hele Hebreërbrief – dit is ook wat ek vanoggend vir elkeen van julle wil sê en wat elkeen van ons vir mekaar behoort te sê. "Bewaar Jou Kosbare Pand!"
 LET ASB. DAAROP dat ek in hierdie boodskap, BAIE swaar gesteun het op Stuart Olyott se verklaring van hierdie Skrifgedeelte uit Hebreërs!