EERSTE DINGE EERSTE - Reformation Society
Gewoontes en roetine is ‘n noodsaaklike deel van dissipelskap. Ons maak tyd vir die dinge wat ons belangrik ag. God het beveel dat ons ses dae moet werk en die sewende dag moet rus en aanbid. Dit was so belangrik vir God dat Hy ons ‘n voorbeeld gegee het om na te volg, deur te rus nadat Hy die Skepping voltooi het.
“En God het op die sewende dag sy werk voltooi wat Hy gemaak het, en op die sewende dag gerus van al sy werk wat Hy gemaak het. En God het die sewende dag geseën en dit geheilig...” Génesis 2:2-3
Waarom bestaan ons week uit sewe dae? Waarom maak ons dit nie sommer tien of twaalf dae nie? Die Basic Everyday Encyclopaedia sê: “Die sewe dae week kom van die Ou Testamentiese bronne en die Christelike invloed.”
Die sewedaagse-week is getuienis van die feit dat God die hemel en die aarde in ses dae geskape het en op die sewende dag gerus het. Die feit dat Sondag, die eerste dag van die week, ons dag van rus is in stede van die Joodse Saterdag, is ‘n weeklikse herinnering dat Jesus op die eerste dag van die week uit die dood opgestaan het.
Verder, is die rede waarom ons ons jare dateer soos ons dit doen, hierdie 2004 AD, is ‘n monumentale getuienis van die inkarnasie van Christus. Die geboorte van Christus het die manier waarop ons tyd meet volkome verander. Hy het die rivier van die eeue van koers gedraai, en die eeue van hul skarniere opgelig. Nou tel die hele wêreld tyd as voor Christus (VC) en AD (Anno Domini), in die jaar van die Here. Dit is ironies dat selfs die mees venynige ateïs moet erken dat Christus sentraal staan elke keer wat hy die datum neerskryf!
Die Revolusionêre Konvensie, gedurende die Franse Revolusie, het dan ook gepoog om die Christelike kalender af te skaf en ‘n tiendaagse-werkweek in te stel, wat die jare tel vanaf die vestiging van hulle “Republiek”, beginnende in 1792. Mens hoef nie eens daarop te wys dat hulle gefaal het nie.
Die Franse Revolusionêr en ateïs, Voltaire, het verklaar: “As jy die Christendom wil uitroei, moet jy die Sondag afskaf.” (Dit was dieselfde filosoof wat arrogant verklaar het dat hy “die Bybel vernietig het” en dat mens dit ‘n honderd jaar later slegs in ‘n museum sal vind. (Om te wys dat God ‘n sin vir humor het, het die Genève Bybel Genootskap, na Voltaire se dood, sy huis en drukpers gekoop om Bybels in Frans te druk!)
As Christene moet ons berou toon vir die feit dat ons toegelaat het dat inkopies, sport en wêreldse vermaak inbreuk maak op en die Here se dag ontheilig.
D.L. Moody het opgemerk: “Geen nasie het ooit floreer wat die Sabbat in die stof vertrap het nie. Wys my ‘n nasie wat dit gedoen het en ek sal jou ‘n nasie wys wat in haar die saad van verwoesting en agteruitgang dra. Ek glo dat Sabbatsontheiliging ‘n nasie vinniger sal laat onder gaan as enigiets anders.”
Enige verhouding het kwaliteit tyd nodig en ons het nodig om ten minste een dag per week daaraan toe te wy om te ontwikkel en te verdiep in ons verhouding met ons Here en Verlosser, Jesus Christus.
“As jy jou voet terughou van die Sabbat – om nie jou sake op My heilige dag te doen nie, en as jy die Sabbat ‘n verlustiging noem en die heilige dag van die Here hooghou; en as jy dit eer deur nie jou gewone gang te gaan nie, nie geleentheid vir jou sake soek of ydele taal spreek nie; dan sal jy jou verlustig in die Here, en Ek sal jou laat ry oor die hoogtes van die aarde en jou laat geniet die erfdeel van jou vader Jakob; want die mond van die Here het dit gespreek.” Jesaja 58:13-14
Om die eerste dag van die week eenkant te hou as ‘n spesiale dag is goed vir ons liggaam, gees en siel. Ons het tyd nodig om te ontspan, te reflekteer en te herstel. Dit is ‘n saak van ritme en roetine, maar ook ‘n geval van openbaring en herinnering aan die Here se groot werk van die Skepping (Exodus 20:8-11) en verlossing (Deuteronómium 5:12-15).
Deur ons week te orden om die Dag van die Here eenkant te sit vir die gesin om te rus en die Here te aanbid, proklameer ons aan die wêreld dat Jesus Christus uit die dood opgestaan het en dat Hy Here van ons lewens is.
Om een uit elke sewe dae te rus, is ook gesond – geestelik, emosioneel, fisies en ekonomies. Dit is goed vir besighede, goed vir gesinne en goed vir enige land.
“Gedenk die Sabbatdag, dat jy dit heilig. Ses dae moet jy arbei en al jou werk doen, maar die sewende dag is die Sabbat van die Here jou God...” Exodus 20:8-10
God het hierdie gebod gegee, soos al die ander gebooie, vir die voordeel van nie net die Christene nie, maar van die samelewing in die algemeen. “Ons ignoreer die Sabbat tot ons eie nadeel. Ons onderhou dit tot ons onmeetbare voordeel.” Professor Verna Wright
Die patroon van een spesiale dag van rus en aanbidding in elke week, kom nie van die instelling van die wet (Exodus 20) nie, maar vanaf die tyd van die Skepping (Génesis 2:2). Die gebruik van een dag van rus in elke sewe dae het begin as ‘n geskenk van God met die Skepping, en is later ook tot ‘n gebod van God gemaak. Hierdie dag van rus en verkwikking was tot voordeel van jou diensknegte, jou besoekers en ook jou diere (Exodus 20:8-11). Hierdie dag van rus is ook gegee as ‘n herinnering dat God die Skepper en die Verlosser is.
Die vroeë Christen Kerk het bymekaargekom om te aanbid “op die eerste dag van die week” (Handelinge 20:7; 1 Korinthiërs 16:2; Openbaring 1:10).
“Laat ons op mekaar ag gee om tot liefde en goeie werke aan te spoor; en laat ons ons onderlinge byeenkoms nie versuim soos sommige die gewoonte het nie, maar laat ons mekaar vermaan...” Hebreërs 10:24-25
Behalwe dat dit ‘n dag van rus, herinnering en aanbidding is, is die Here se Dag ook ‘n dag van hoop. “Daar bly dus ‘n sabbatsrus oor vir die volk van God.” Hebreërs 4:9
Elke Dag van die Here, wanneer ons tyd spandeer saam met die kinders van God in aanbidding, gemeenskap en lering van die Woord, word ons herinner dat ons iets meer glorieryk en wonderlik het om na uit te sien in die ewigheid.
Sommige Christene verwerp enige suggestie dat Sondag spesiaal is, en beweer dat ons nie “onder die wet is nie maar onder die genade” en daarom vry is om te doen wat ons wil. Dit suggereer egter dat die Dag van die Here ‘n vreeslike las is. Mens moet nie God se gebooie sien as ‘n beperking op ons vryheid nie, maar inteendeel, eerder as iets wat ons groot vryheid gee om God se beste vir ons lewens te geniet. Die wet bring ‘n verpligting, maar genade bring ‘n geleentheid. Die enigste mense wat die vierde gebod as ‘n las sal beskou is diegene wat nog nooit regtig die doel daarvan verstaan het nie.
Luister na sommige van die insigte van groot leiers van die verlede:
“Sondag is ‘n goddelike en kosbare instelling, die nodige pouse in die nasionale lewe. Dit is die geboortereg van elke Britse onderdaan, ons verantwoordelikheid, voorreg en plig om aan die nageslag oor te lewer.” Sir Winston Churchill
“Ondervinding wys dat die dag van rus noodsaaklik is vir die mensheid; dat dit vereis word deur die beskawing en deur die Christendom.” Theodore Roosevelt
“Op die Here se Dag moet Christene , tot eer van die opstanding van die Here, alle wêreldse bedrywighede daaraan onderwerp.” Tertullian
“Die ontheiliging van die Sabbat is ‘n ingang vir alle goddeloosheid. Die wat die heilige tyd besoedel sal niks suiwer oorhou nie.” Matthew Henry
“Daar is niks waarin ek jou sou aanbeveel om meer streng en beslis in te wees as die heiliging van die Sabbat nie; en hiermee bedoel ek nie net om jou op daardie dag te weerhou van alle ongepaste sport en algemene sake nie, maar ook nie om tyd te verspil met lighartige gesprekke nie, wat gereeld lei tot ‘n jammerlike vermorsing van die kosbare dag.” William Wilberforce
“Die stad sal veilig wees as God in krag en waarheid aanbid word, en dit het as bewys die heiliging van die Sabbat...” Johannes Calvyn
“n Man sal meer bewys wat in sy hart en lewe is deur een Dag van die Here as deur al die ander dae van die week. Om onsself te verlustig in God se diens op Sy heilige Dag, gee meer bewys van ‘n geheiligde natuur as om ‘n hekel te hê in die koms van sulke dae.” John Bunyan
Die pionier uitvinders van die vliegtuig, die Wright broers, het dit te sê gehad: “Ons is grootgemaak om respek te hê vir die Dag van die Here ... Ons sal nooit op ‘n Sondag vlieg nie.”
Werke van Genade en Noodsaaklikheid
Natuurlik het onse Here Jesus geleer dat dit goed en reg is om genadewerk op die Here se Dag te doen (Matthéüs 12:11-12). Christene het altyd erken dat daar noodsaaklike nooddienste is wat nodig is om op die Dag van die Here goed te doen. Ons laat vaar nie spoedbeperkings op die paaie net omdat die polisie en nooddienste vinniger moet beweeg nie. Ons maak wette wat tot voordeel van die hele samelewing sal wees, en dan bespreek ons die uitsonderings.
Die punt is: Die Here se Dag moet ‘n spesiale dag wees sonder enige kommersiële aktiwiteite. Ons moet alles in ons vermoë doen om te verseker dat die minimum hoeveelheid mense gedwing word om op ‘n Sondag te werk. Niemand behoort deur die wet gedwing te word om op Sondae kerk toe te gaan nie, maar dit sal reg wees vir regerings om wette te maak om mense vry te hou van kommersiële verpligtinge op Sondae. Net soos daar wetgewing is wat dit verpligtend maak vir motoriste om veiligheidsgordels te dra en valhelms vir motorfietsryers en wette teen dwelmmisbruik, sal dit gepas wees vir die staat om wetgewing in te stel wat mense die vryheid gee om nie op Sondae te werk nie, alhoewel geen regering mense mag sê wat hulle met hul eie vrye tyd moet doen nie.
Benjamin Disraeli, die gewese eerste minister van Groot Brittanje, het verklaar: “Ek beskou die rusdag as die mees waardevolle seën wat die mens ooit gekry het, dit is die hoeksteen van die beskawing.”
Eric Lidell, die Olimpiese goue medalje wenner wat geweier het om die hoof Olimpiese wedloop op ‘n Sondag te hardloop, en wie die onderwerp was van die film Chariots of Fire, het verklaar:
“Daar is baie mense vandag wat aan diegene wat die Sondag op die ouderwetse manier onderhou, dink as suurpruime. Hulle voel dat gedurende die dae van hul jonkheid hulle die kans behoort te hê om “die lewe te geniet”. Gee my die rusdag, wanneer al die genietinge van georganiseerde sport aan die kant geskuif kan word, en al die lewe se vreugdes sal daardeur groter wees. Vir my persoonlik, is dit ‘n tyd vir gemeenskap met God, ‘n tyd van stilte, in werklikheid, ‘n tyd van ontspanning met God. Ek glo dat Sondag soos ons dit in die verlede gehad het, een van die grootste hulpmiddels in ‘n jong man se lewe is om alles wat edel, waar en goed is te behou. Dit is waarom ek sê: jongmens, staan op vir die Here se Dag, want deur dit te verloor sal jy veel meer verloor as die dag: jy sal die Gees verloor waarvoor dit staan.”
Eric Lidell het voortgegaan om ‘n Olimpiese goue medalje te wen in ‘n wedloop waarvoor hy nie spesifiek geoefen het nie. Hy het later vir twintig jaar as ‘n sendeling in China gewerk en was vir twee jaar in ‘n Japannese konsentrasiekamp gedurende die Tweede Wêreldoorlog, waar hy in 1945 ‘n heldedood gesterf het.
Biskop J.C. Ryle het geskryf: “My advies aan alle Christene is om ernstig te stry, vir die hele Dag, teen alle vyande, beide buite en binne. Dit is die stryd werd. Die verbreking van die Sabbat in die dag van vandag is een van die baie bewyse van die lae stand van noodsaaklike godsdiens. Die onderhouding van die Sabbatdag is deel van die ewige Wet van God. Die Sabbat is God se genadevolle afspraak vir die algemene voordeel van die hele mensdom.”