PressReader - Beeld: 2017-09-16 - Nóg fos­sie­le in Wieg ont­dek
Nóg fos­sie­le in Wieg ont­dek
Vonds ‘op baie spe­si­a­le plek’ ge­doen
Beeld - 2017-09-16 - NUUS - El­sa­bé B­rits
‘Dit is ’n groot ont­dek­king vir ons,” sê die pa­le­on­to­loog prof. Lee Ber­ger oor die nuut­ste vonds Ho­mo na­le­di-fos­sie­le.
Ber­ger, van die U­ni­ver­si­teit van die Wit­wa­ters­rand, en ’n span ken­ners is weer in die Ri­sing S­tar-grot­stel­sel in die Wieg van die Mens­dom be­sig met op­gra­wings.
Dié keer is daar koord­lo­se in­ter­net­ver­bin­dings wat men­se in die twee grot­ka­mers, Di­na­le­di en Le­se­di, per foon, kring­te­le­vi­sie en vi­deo in aan­ra­king met me­kaar hou.
Fos­sie­le is vroe­ër in al­bei grot­ka­mers ge­vind.
In die Di­na­le­di-grot­ka­mer is so­wat 1 800 ge­vind, on­der meer twee baie vol­le­di­ge in­di­vi­due.
In Le­se­di is ’n in­di­vi­du met ’n baie vol­le­di­ge ske­del ge­vind wat Neo ge­doop is.
“Ons het die af­ge­lo­pe week fan­tas­tie­se ont­dek­kings ge­doen . . . Maar wat ons ge­kry het, is in ’n baie spe­si­a­le plek,” het Ber­ger ge­sê in ’n reg­streek­se vi­deo-uit­sen­ding, wat deur Na­ti­o­nal Ge­o­graphic moont­lik ge­maak is.
“Die vraag was of Ho­mo na­le­di wel af­ge­klim het in die baie nou, lang geut na Di­na­le­di.
“Ons het nou be­wy­se ge­kry dat van hul­le wel daar deur­ge­kom het. Dit is ’n groot ont­dek­king en dit is ook op­win­dend vir pa­leo-an­tro­po­lo­gie.”
Dié geut is net 25 cm wyd by die mond en so­wat 12 m lank. Die on­der­punt is eg­ter van so ’n aard dat die twee vroue daar in die piep­klein ruim­te op ’n leer sit en werk so­dat hul­le nie aan die ma­te­ri­aal raak nie.
In­dien die ho­mi­nie­de ly­ke bloot in die grot ge­gooi het, sou daar dus ’n op­een­ho­ping ge­wees het. Dit be­te­ken ook dat daar nie an­der geu­te was wat in­tus­sen toe­ge­val het nie.
Die eer­ste fos­sie­le is vier jaar ge­le­de in die Di­na­le­di-grot­ka­mer ont­dek.
Dr. Ma­ri­na El­li­ott het van­uit die Le­se­di-grot­ka­mer ge­sê hul­le soek na nog fos­sie­le van Neo.
Dié ge­bied is ook so klein dat hul­le met ’n leer na ’n klein gat moet klim en teen ver­skil­len­de hoe­ke werk.
“Die hu­mi­di­teit is by­na 100% en die tem­pe­ra­tuur is kon­stant 18 °C.
“Al is dit klam, is dit ook stow­we­rig,” sê sy.
Die Ho­mo na­le­di-fos­sie­le is tus­sen 335 000 en 236 000 jaar oud – jonk ge­noeg dat hul­le saam met die vroeë mo­der­ne men­se in Suid-A­fri­ka op die gras­vlak­tes ge­wan­del het.
Ses da­te­rings­me­to­des is ge­bruik om die ou­der­dom te be­paal.
Fo­to: RI­SING S­TAR­EKSPEDISIE
S­te­ven Tuc­ker in een van die nou geu­te van die Ri­sing S­tar­grot­stel­sel wat na die Di­na­le­di­grot­ka­mer in die Wieg van die Mens­dom lei. Die span van prof. Lee Ber­ger van die U­ni­ver­si­teit van die Wit­wa­ters­rand is be­sig met nu­we op­gra­wings in die grot en...