Maak hierdie koekies in ’n japtrap om jou lus vir ’n soetigheid gou-gou te blus. Kinders is gewoonlik mal hieroor. Bêre in ’n lugdigte houer in die yskas.
Die kinders van die vredemakers, die tweede generasie ná die oorlog, was woedend. Hulle was gekrenk oor die oorlog se vernedering en het hul ouers kwalik geneem oor die inskiklikheid jeens Engelse. Dis hierdie generasie wat plekname verander het en nuwe monumente vir Afrikaners opgerig het.
In die huidige tydvak is daar dalk ’n aantal parallelle wat met hierdie generasieverskuiwings getrek kan word. In die eerste 20 jaar ná apartheid wou ’n oorgrote meerderheid swart Suid-Afrikaners ook net van die vernederings onder apartheid vergeet. Dit was die tyd van versoening en die idee van die reënboognasie. Nelson Mandela het die tipe rol gespeel wat generaals Louis Botha en Jan Smuts destyds vir Afrikaners gespeel het.
Ons sien op die oomblik die begin van die tweede generasie se woede. Enersyds is hulle kwaad oor die vernedering van apartheid, al het baie van hulle dit nie eerstehands beleef nie. Andersyds neem hulle hul ouers kwalik vir die feit dat hulle so maklik vir die idee van die reënboognasie geval het.
Dis die generasie wat plekname verander en nuwe monumente wil bou. Ons het nog net die begin daarvan gesien en die woede gaan waarskynlik veel erger word – vir nog sowat twee dekades.
Indien Suid-Afrikaanse swart nasionalisme die pad van Afrikanernasionalisme stap, kan ons verwag dat ’n nuwe generasie eers ná die uitwoed van hierdie fase erns sal maak met die heropbou van die land.
Twee dekades daarna sal daar ’n kritiese ingesteldheid en ’n nuwe basis vir versoening kan ontstaan. Dit sal egter afhang van die sukses van die opheffingspogings.
Indien gewone swart Suid-Afrikaners nie vordering in hul persoonlike lewensomstandighede sien en ervaar nie, sal ons waarskynlik, soos baie ander Afrikalande, in die nasionalisme van die tweede en derde generasies vasval. Of ’n gedeelde swart nasionalisme kan verval in gevegte tussen etniese groepe oor hulpbronne.
Tog is daar tekens dat daar reeds ’n tipe derde generasie swart nasionalisme aan die ontstaan is. Malaika Mahlatsi, ’n invloedryke figuur op sosiale media, het ’n kontroversiële stelling op Facebook gemaak. Ek vertaal:
Afrikaners wou immers vir dekades geen raad van Engelse aanvaar nie. Dís die aard van nasionalisme. ’n Mens hoop net dat ons weldra, waarskynlik oor 40 jaar, hopelik vroeër, by ’n punt sal kom waar ons weer sinvol in groepsverband met mekaar kan praat.