In 1967 na John Vorster sy nuwe Sportbeleid geskets het, het Mnr. Marais wat die eerste spreker na hom was, betoog dat dit 'n toegewing aan buitelandse druk was wat nie sal afneem nie omdat die buiteland nie swartes op die sportveld wou hê nie, maar in die parlement. Hier het hy ook die hoedanigheid van moed om sy oortuiging uit te spreek en die vermoë om die verband tussen ding raak te sien, openbaar.
Hartzenberg het 'n selfstandigheid wat waarskynlik in eie belang setel. 'n plooibare gemoed wat hom in staat stel om, soos 'n handelsreisiger, enige standpunt soos tandepasta te verkoop. Hy het geen vermoë om 'n standpunt te handhaaf nie, daarvan getuig sy baanrekord oor haas elke aktuele strydvraag- die "volkstaat" idee, deelname aan onderhandelings, deelname aan verkiesings. 9 uit 25 is dus soveel as wat gegee kan word.
By politieke prestasies kom De Klerk in aanmerking vir die wyse waarop hy met 'n verskuilde agenda sy politieke verraad met sukses uitgevoer het. Dit moet egter verreken word teen die mislukking van sy hele beleid, wat regstreeks die ellende verwoesting en smart in Suid Afrika veroorsak het. Wat groeipotensiaal betref, het De Klerk 'n volslae nulpunt bereik indien dit nie reeds minder is nie. Hy het geen reserwekrag nie en sy voedingsbron is leeg. Sy leierskap in die NP is van alkant ingeduik en verswak. Hy was in 'n doodlooppad wat hyself gemaak het en wat nou tot sy gedwonge bedanking gelei het.-- Die finale erkenning van mislukking. (Hierdie artikel was 'n week voor die aankondiging van sy bedanking geskryf)
Viljoen het 'n spoor van vernietiging en aftakeling gelaat in sy kortstondige openbare figurering. Hy het die Afrikanervolksfront verdeel en vernietig. Hy het groter Afrikanerverdeeldheid veroorsaak deur sy geheime verbintenis teenoor die ANC/SAKP om aan die verkiesing van 1994 deel te neem en deur die politieke party wat daarvoor gestig is. Hy het die Boerekrisisaksie 'n nekslag gegee en tot verdwyning gedoem deur die Bophuthatswana-eskapade en deur die valse rol wat hy gespeel het deur voor te gee dat hy die BKA tot opstand sou lei, terwyl hy deur middel van die Idasakomplot verbind was tot vredesonderhandelings met die ANC/SAKP. Sy politieke prestasie en groeipotensiaal verdien skaars 5. Hy het geen onderlegdheid of politieke aanleg om te groei nie. Sy raison d'etre vir toetrede tot die openbare lewe, was die "volkstaat" en diè is so dood dat Viljoen al gedreig het dat hy as LP sal bedank bedank as daar nie vordering mee is nie. In sy party is daar ook tweedrag en onmin oor sy leierskap.
Hartzenberg se politieke prestasie rus op die rol wat hy gespeel het om die regse politiek te verwar en die NP daardeur te bevoordeel. Sy negatiewe rol by die pogings tot regse samewerking, sy sleutelrol by die stigting van die AVF om die opposisie teen De Klerk op 'n dwaalspoor van 'n "volkstaat" te plaas; en sy geheime betrokkenheid by die IDASA- komplot het sy politieke prestasie feitlik genegativeer.