Die helfte word nie vertel - Willie Jonker
Die helfte word nie vertel
Die Burger, 20 Januarie 1990
Ons lees in geskiedenisboeke hoe die lewens van mense verloop het wat vroeër geleef het en belangrik genoeg was dat hulle name en dade onthou kon word. Soms word selfs hele biografieë aan bepaalde persoonlikhede gewy, waarin die skrywer na veel navorsing probeer om werklik 'n beeld van die betrokkene te teken wat aan hom of haar reg laat geskied.
Ons moet egter onthou dat ons selfs dan nog eintlik maar baie min van sulke mense weet. Die dinge wat in geskiedskrywing vermeld kan word, gee maar net 'n klein gedeelte weer van die werklike lewe van diegene waarom dit gaan. Van hulle volle lewe soos hulle dit ervaar en belewe het, weet ons eintlik maar baie min.
Selfs in gevalle waar 'n oorvloed van feite aangaande mense bekend mag wees, word ten minste die helfte van die dinge wat hulle lewe gemaak het tot wat dit was, nie aan ons vertel nie. Dit is die gevolg daarvan dat geskiedskrywing altyd selektief is, van buite af geskied en slegs kan vermeld wat objektief kenbaar en dokumenteerbaar is, terwyl die subjektiewe binnekant en die meeste van die dinge wat tot die intieme sfeer van die persoonlike ervaring, motiewe en binne-wêreld van die betrokkene behoort het, 'n onbekende faktor bly.
Dit geld selfs in die geval van outobiografieë. Miskien sal ons daarin meer van die persoonlike en subjektiewe kant van die geskiedenis van die skrywer verneem, maar ook dit gaan natuurlik deur 'n sensor heen. Die allerintiemste dinge van 'n mens se lewe sal hy selfs nie eers in sy outobiografie kan skryf nie. Behalwe die skroom wat ons weerhou om dit te doen, vergeet ons self so maklik die minder goeie in ons lewe. Of ons interpreteer selfs die skandelike in ons lewe nog so gunstig, dat dit anders beskryf word as wat dit was.
Nee, die helfte van ons stukkie geskiedenis word nooit op aarde vertel nie. Die volle daglig sal oor ons lewe eers in die oordeel van God val. Dan word alles lig en helder. Dan word ons bestaan deurlig tot op die bodem. Dan word niks verberg of weggesteek, vergeet of te gunstig geïnterpreteer nie. Dan staan alles daar soos ons dit ervaar, beleef en bedoel het, met die berekende en onbedoelde gevolge daarvan.
Ongetwyfeld sal alle aardse geskiedenisboeke en outobiografieë in hulle gebrekkigheid ontmasker word in die lig wat dan oor ons lewe val. Die Bybel sê nie verniet dat baie wat eerste is, laaste sal wees, en baie wat laaste is, eerste sal wees nie.
Net die bedekking met die geregtigheid van Christus sal ons dan van ewige skande kan red. Net deur die genade van God sal die trane van berou oor ons verkeerdheid van ons oë afgevee kan word. Gelukkig is die mens wat daar sal ervaar dat sy hart deur die bespenkeling met die bloed van Christus van 'n skuldige gewete gereinig is (Hebreërs 10:22). – WDJ