Video: FW se laaste woorde aan SA | Maroela Media
Die FW de Klerk-stigting het beeldmateriaal van oudpres. FW de Klerk se laaste woorde vrygestel, voordat hy vroeg Donderdagoggend by sy huis in Kaapstad dood is. In dié video vra De Klerk vir die laaste keer om verskoning vir die "pyn en verontwaardiging" wat apartheid veroorsaak het en verwoord sy hoop vir die toekoms.
De Klerk het vandeesweek sy stryd teen kanker verloor en is in die ouderdom van 85 jaar oorlede.
Die voormalige president, wat in 1993 saam met oudpres. Nelson Mandela die Nobelprys vir vrede ontvang het vir die werk wat hy gedoen het om apartheid te beëindig, sê in die video dat hy vir die laaste keer die kwessie oor apartheid gaan aanraak.
Volgens De Klerk is hy dikwels daarvan beskuldig dat hy apartheid, of aparte ontwikkeling soos hy dit noem, in die verlede regverdig het.
Hoewel hy erken dat hy in sy jonger dae as lid van die parlement en kabinet aparte ontwikkeling en segregasie verdedig het – omdat hy nooit van die woord "apartheid" gehou het nie – meen hy dat hy herhaaldelik om verskoning gevra het vir die "pyn en verontwaardiging" wat apartheid veroorsaak het.
"Terwyl baie mense my verskonings geglo het, het talle nie," sê hy.
"Laat ek dus in my laaste boodskap aan die land dit weereens herhaal: Ek vra om verskoning vir die pyn, smart, verontwaardiging en skade wat apartheid vir swart, bruin en Indiër-landsburgers meegebring het."
De Klerk gaan voort om te sê dat sy siening oor die lewe sedert die vroeë 80's 'n algehele ommeswaai beleef het.
"Dit was asof ek 'n omskakeling beleef het en in my hart het ek geweet dat apartheid verkeerd is. Ons het 'n punt bereik wat moreel onregverdigbaar was," sê hy.
"Ons, as die NP, het in my presidentskap nie net erken hoe verkeerd apartheid is nie, maar ook verreikende stappe gedoen om te verseker dat 'n nuwe era geskied om geregtigheid vir almal te verseker."
De Klerk het ook sy trots op Suid-Afrika se Grondwet, wat destyds neergepen is, uitgespreek.
"Ek verbind myself ten volle met die waarde en beginsels in ons Grondwet, daarom is ek bekommerd oor diegene wat elke aspek daarvan ondermyn.
"Dit is my pleidooi dat die regering, die politieke partye en elke Suid-Afrikaner weer die beginsels van die Grondwet omhels. Ons moet weereens die beginsels van nie-rassigheid en nie-diskriminasie in ooreenstemming bring met die behoefte om die verlede aan te pak.
"Ons moet waak oor die onafhanklikheid en onpartydigheid van ons howe. Ons moet ekonomiese vooruitgang en werkskepping bevorder deur beleidstellings te grond op die beginsels in die Grondwet en nie op ideologieë wat teen die Grondwet werk nie.
"Die Grondwet moet weereens die hoeksteen van ons samelewing word."
De Klerk het afgesluit met 'n boodskap van hoop vir die toekoms van die land.
"Hoewel die pad vorentoe moeilik gaan wees, kan ons, indien alle redelike mense hul koppe bymekaarsit, die uitdagings van die toekoms die hoof bied. Suid-Afrika kan weereens sy potensiaal verwesenlik as almal saamwerk.
"Ek hoop dat Suid-Afrika die nodige dapperheid sal toon om hierdie doel te bereik."
Skakel Sondag om 15:00 in op kykNET kanaal 144 op DStv vir die dokumentêr Formidabele Mense: FW de Klerk, wat uitgesaai word ter nagedagtenis aan dié staatsman. Kyk hier na 'n lokprent van die dokumentêr.
Suid-Afrika kan sy potensiaal verwesentlik sodra FW se wigte en teenwigte inskop en begin werk.
Die nuwe SA is presies net soos die een tydens apartheid. Al verskil wat daar in die nuwe SA is, BAIE meer korrupsie, moord, doodslag en RASSISME. Dan praat ons eerder nie van als wat ten gronde gegaan het nie.
'n Goeie koning het baie raadgewers. Hy was verseker nie alleen in hierdie ding nie.
Jy moet ingeteken wees om te stem23-21Jy moet ingeteken wees om te stem
snaaks dat SA nie hulle vlae halfmas hang nie maar vir n aktuur ja is sy hoor as x persedente
As 'n Afrikaanssprekende, en iemand wie se familie vir jare lank getrou lidmaatskapsfooie aan die Nasionale Party betaal het, sal ek 'n afskeidswoord aan diegene wat vir mnr. De Klerk in sy magsposisie geplaas het in Afrkaans waardeer. Tog waardeer ek dit dat Mnr. De Klerk nie ook soos vele van sy kollegas in die NP na die ANC oorgeloop het nie.