Oorweeg 'n brugjaar - Solidariteit Wêreld LoopbaanSolidariteit Wêreld Loopbaan
Tuis › Artikels › Oorweeg 'n brugjaar
Oorweeg 'n brugjaar
Jou kind se matriekeindeksamen is om die draai, en skielik is daar baie druk op hom. Na 12 jaar op skool, waar hy in ʼn veilige raamwerk selde groot besluite moes neem, word daar nou van hom verwag om volwasse en verantwoordelik te wees en te besluit wat hy met sy toekoms wil doen. Om sommer net na skool te gaan studeer omdat “almal gaan swot” is nie die regte besluit nie. Sy selfbeeld en selfvertroue kan daaronder ly indien hy verkeerd kies en opskop.
“Dis geldmors om kinders universiteit toe te stuur om sommer net enige kursus te volg sodat hulle darem iets kan doen. Só iets werk dikwels nie uit nie,” sê Linda de Rooster, opvoedkundige sielkundige van Pretoria. Prof. Amanda Lourens van die Noordwes-Universiteit sê slegs eenderde van Suid-Afrikaanse studente wat vir ʼn driejaarkwalifikasie by ʼn tersiêre instelling inskryf, voltooi hul graad. Dié uitvalsyfer is heelwat hoër as dié van internasionale universiteite en word toegeskryf aan die feit dat studente die aanpassing by die universiteit, met die skielike onafhanklikheid, te groot en veeleisend vind. Studente neem ook verkeerde beroepsbesluite en kies halsoorkop studierigtings sonder om regtig te weet wat die studierigting of beroep behels.
Maar hoe besluit jy? Hoe weet jy op 18-jarige ouderdom watter beroep om te kies? “As ’n kind se belangstellings gedurende sy matriekjaar nog nie vorm aangeneem het nie, is dit beter om ʼn oorbruggingsjaar te neem waartydens hulle verantwoordelikheid en onafhanklikheid kan leer,” sê Linda. “ʼn Oorbruggingsjaar leer jou wie jy is en wat vir jou belangrik is. Dit dwing jou uit jou gemaksone,” beaam Jessica Gould van Gap Year South Africa. Suid-Afrikaanse navorsing dui daarop dat ʼn brugjaar of wegbreekjaar – veral wat die ontwikkeling van sogenaamde “sagte vaardighede” betref – voordelig is.
Die idee van ʼn brugjaar raak al hoe gewilder in Suid-Afrika. ʼn Belangrike kenmerk wat ʼn wegbreekjaar van ʼn verlengde vakansie onderskei, is dat jongmense hulle met betekenisvolle aktiwiteite besig hou. Moontlikhede hier is om te begin werk, om militêre diensplig of religieuse dienswerk te doen, of om in te skryf vir selfontwikkelingsprogramme. Brugjaarprogramme se uitgebreide studieprogram kan jongmense help om ʼn ingeligte beroepskeuse te maak, selfstandig te word en te groei in hul volwassenheid. Dit bied egter baie meer as net opleiding. Dit transformeer jongmense se lewens, bou ʼn fondament vir die volwasse lewe en berei jongmense voor vir tersiêre studie.
Maar hoe weet jy as ouer of jou kind ná matriek ʼn wegbreekjaar nodig het? Dr. Karen van der Merwe van die Skool vir Gedragswetenskappe in die Fakulteit Geestes- en Sosiale Wetenskappe by die NWU se Vaaldriehoekkampus sê moontlike redes om ʼn wegbreekjaar te oorweeg, is die volgende:
Onsekere persoonlike identiteit. “Dit is nou wanneer skoolverlaters nie ʼn duidelike beeld van hul persoonlike voor- en afkeure het nie. Hulle is dikwels afhanklik van hul ouers en maats en sukkel om self rasionele besluite te neem.”
Beroepsonsekerheid. “Die beroepkeusebegeleiding wat op skool verskaf word, voldoen nie altyd aan almal se behoeftes nie en laat baie kinders verward en onseker voel.”
Weerstand teen verdere studie. “Sommige kinders wil baie graag ʼn jaar sonder studies hê en bied weerstand teen enige onmiddellike verdere studie.”
Nog nie gereed nie. “Daar is ook kinders wat net nie gereed voel om verder te studeer nie.”
ʼn Brugjaar kan ʼn goeie ding wees, solank besef word dat dit nie ʼn verskoning is om te jol nie. Daar moet goeie struktuur wees sodat kinders geestelik en verstandelik uitgedaag word om te groei. Leerders wat kies om die brugjaar te neem, moet dus seker maak dat die jaar goed beplan word. ʼn Onproduktiewe brugjaar kan veroorsaak dat jy motivering verloor om die volgende jaar verder te studeer. Dit is dus belangrik om die nadele van ʼn brugjaar in ag te neem. Waardevolle matriekwerk kan maklik vergeet word en dit kan ook finansieël teenspoedig wees as die jaar nie goed benut word nie. Indien jy wel ʼn brugjaar oorweeg, maak seker van jou opsies. Praat met iemand wat dit ook gedoen het om ʼn meer realistiese idee te kry van wat so ’n jaar behels, en doen jou navorsing! Anders kom jou kind net so verward terug en weet steeds glad nie wat hy wil doen nie.
Voordele van ʼn brugjaar:
Daar is meer tyd om oor jou toekoms te dink.
Dit kan jou selfvertroue ʼn hupstoot gee.
Daar is geleentheid vir persoonlike ontwikkeling.
Dit kan ʼn geleentheid wees om ekstra geld te verdien en te spaar.
Dit is ʼn geleentheid om jou vaardighede uit te brei en jou passie na te jaag.
Nadele van ʼn brugjaar:
Dit kan moeilik wees om na ʼn jaar of twee te begin studeer.
Indien jy besluit om in dié tyd net te reis of nie te werk nie, kan dit ʼn duur oefening wees wat jou met skuld kan laat.
Jy is agter met jou studies vergeleke met ander mense van dieselfde ouderdom.
Dit beteken ook jy gaan moontlik eers later die arbeidsmark betree.
Jy kan dit moontlik om die verkeerde redes doen.
Daar is twee maniere waarop ʼn brugjaar beplan kan word. Jy kan dit self organiseer (gewoonlik die goedkoper opsie) of deur middel van ʼn brugjaarprogramverskaffer. Gaan lees gerus meer op die volgende programme se webtuistes vir meer inligting oor wat hulle aanbied:
Equilibria School of Life: www.equilibriaschool.co.za
Mooikrans Equus: www.mooikrans.co.za/index.php/post-matriek-jaar.html