Treinbotsing kon verhoed word – vakbondUntu sê daar moes met die hand toestemming gegee word vir die trein om op die roete voort te gaan. (Foto: Untu) Die vervoervakbond Untu sê Saterdag se botsing tussen ŉ trein van Shosholoza Meyl en waens van ŉ goederetrein van Transnet Spoorvrag buite Leeudoringstad in Noordwes, kon voorkom word. Ses mense is in die ongeluk beseer. Volgens lede van die vakbond het die lokomotief van die goederetrein op die R502-roete onklaar geraak. Die treindrywer moes daarna sommige van die waens losmaak om dit na veiligheid te neem voordat hy teruggekeer het om die res te gaan haal. Na bewering het die treinbeheerkamer nie besef daar staan nog waens op die spoorlyn toe die Shosholoza Meyl-trein, van Johannesburg na Kaapstad onderweg, toestemming gekry het om op dieselfde roete voort te gaan nie. Die passasierstrein het daarna teen die waens gebots. Untu sê Scott de Koker, een van die vakbond se raadslede, het sy kommer oor toestemming wat met die hand op dié en ander roetes gegee word, reeds op 18 Augustus onder die aandag van Portia Derby, Transnet se uitvoerende hoof, gebring. De Koker het Derby en ander bestuurslede in ŉ e-pos gewaarsku dat die bestuur van dié staatsbeheerde onderneming nie aan die regulasies oor die bedryf van treine voldoen nie. Die ongelukstoneel naby Leeudoringstad in Noordwes. (Foto: Untu) Volgens De Koker se e-pos het Transnet se bestuur “noodmaatreëls” op dié en ander roetes ingestel, maar teenstrydig met gewone bepalings, is daar onbepaald met die maatreëls volgehou. “Ons (Untu-lede) sukkel nou al geruime tyd, maar dit kan nie so aanhou nie. Indien ŉ werker in ŉ ongeluk betrokke is, word hulle aangekla en gestraf asof die treinbeheerkamer ten volle funksioneel was.” De Koker het op 21 Augustus nóg ŉ brief geskryf om te vra waarom daar geen reaksie op Untu se vorige skrywe was nie. Untu sê Derby het haar bestuurders daarna aangesê om die probleme te pak, maar van die belofte dat dringende aandag aan die kwessies gegee gaan word, het dadels gekom. Steve Harris, algemene sekretaris van Untu, sê die meeste treinongelukke die afgelope vyf jaar was weens toestemming wat met die hand gegee is, asook weens vandalisme en diefstal van spoorinfrastruktuur. Untu en Fedusa het in Julie verlede jaar ŉ memorandum aan pres. Cyril Ramaphosa oorhandig waarin onder meer geëis word dat die weermag ontplooi word om die land se 37 000 km spoorlyne teen georganiseerde misdaadsindikate te help beskerm. Untu het terselfdertyd gevra om eerder onder die departement van openbare ondernemings te val – pleks van die departement van vervoer – omdat die spoorwegveiligheidsreguleerder én Prasa aan die minister van vervoer, Fikile Mbablula, rapporteer. “Die spoorwegveiligheidsreguleerder, as die waghond oor spoorveiligheid, het ŉ verantwoordelikheid om teen spooroperateurs op te tree wat onbepaald aanhou om toestemming met die hand te gee. Die reguleerder versuim sy plig,” het Harris gesê. Die spoorwegveiligheidsreguleerder moet nog ŉ formele ondersoek na die oorsaak van die ongeluk afhandel.