117 Het Herodus of sy informante gesê dat Johannes uit die dood opgestaan het? | Bybelverskille
← 116 Openbaring 8:13 Was dit ’n “Engel” of ’n “arend” wat die aankondiging doen?
118 Die gees van die Antichris →
Markus 6:14: Herodus het gesê, of sommige het gesê; elegen of elegon.
‘n Interessante variasie het ontstaan deurdat die twee woorde “elegen”; hy het gesê, en “elegon”; hulle het gesê, byna dieselfde klink, en daarom maklik verwar kon word. Dit is ook moontlik dat die variasie kon ontstaan het deur ‘n leesfout waar die “e” vir ‘n “o” aangesien is, of omgekeerd.
Markus skryf in hoofstuk ses van die ontsteltenis wat Herodus ervaar het toe hy van die bediening van Jesus hoor. Kort vantevore het hy Johannes die Doper laat onthoof. Het Johannes uit die dood opgestaan? Sy gewete en die vrees vir die God wat Johannes verkondig het, moes hom baie ontstel het.
Volgens die OAV het Herodus self hierdie afleiding gemaak:
“Toe koning Herodes dit hoor – want sy naam het bekend geword – het hy gesê: Johannes die Doper het uit die dode opgestaan, en daarom werk dié kragte in Hom.” (elegen; Griekse manuskripte tot 500 n.C. = 3, later nog 32; Antieke vertalings tot 500 n.C. = 9, later nog 10)
Volgens die BDV, die 1983 – Vertaling, die BVA, die ASV, die NLV en die Boodskap was dit Herodus se informante wat hierdie bewering gemaak het:
“Sommige het gesê dat Johannes die Doper uit die dood opgewek is en die kragte daarom in hom werk.” (elegon; Griekse manuskripte tot 500 n.C. = 2, Antieke vertalings tot 500 n.C. = 4, en Augustinus †430)
Volgens die manuskripte dra die variasie dat Herodus self hierdie uitspraak gemaak het, groter gewig.
Uit die konteks is albei moontlik.
Volgens die variasie dat dit Herodus se eie uitspraak was dat dit Johannes moet wees wat uit die dood opgewek is, dien dit as ‘n bevestiging van Herodus se eie oortuiging. Die opvolgende opinies van Herodus se informante kan dan gesien word as hul pogings om Herodus gerus te stel. Daarna maak Herodus ‘n finale uitspraak dat dit beslis Johannes die Doper is wat uit die dood opgestaan het! ‘n A – B – A konstruksie.
“Johannes wat ek laat onthoof het – dit is hy wat opgewek is.”
Volgens die variasie dat ander mense die uitspraak gemaak het, sou dit daarop neerkom dat Herodus se informante ondersoek ingestel het en dat verskeie persone nou hul oortuiging gee. Na deeglike oorweging gee Herodus dan sy finale beslissing in vers sestien. ‘n B – B – A konstruksie.
Albei moontlikhede staan vanuit die konteks ewe sterk.
In die parallelle deel in Matteus is dit Herodus self wat die uitspraak maak. Dit is ‘n sterk aanduiding dat die outografie wat Matteus gebruik het, ooreen gestem het met die eerste variasie hierbo. “En in daardie tyd het Herodes, die viervors, die gerug van Jesus gehoor en aan sy knegte gesê: Hierdie man is Johannes die Doper. Hy het uit die dode opgestaan, en daarom werk dié kragte in hom.” (Matteus 14:1 – 2)
Lukas plaas weer baie duidelik hierdie uitspraak in die mond van Herodus se informante. En Herodus self bevestig dat hy Johannes die Doper onthoof het. Dit is vir hom ‘n afgehandelde saak, met geen moontlikheid dat dit Johannes kan wees wat uit die dood opgestaan het nie. “Herodes, die viervors, hoor toe van al die dinge wat deur Hom gedoen is; en hy was met die saak verleë, omdat deur sommige gesê is: Johannes is uit die dode opgewek; en deur ander: Elía het verskyn; en deur ander: Een van die ou profete het opgestaan. En Herodes het gesê: Johannes het ek onthoof; maar wie is hierdie man van wie ek sulke dinge hoor? En hy het probeer om Hom te sien.” (Lukas 9:7 – 9) Dit kom daarop neerkom dat die afskrif wat Lukas gebruik het, met die tweede variasie ooreenstem!
Maar Matteus en Lukas het albei van Markus se evangelie gebruik gemaak met die skryf van hul evangelies.
Kan dit moontlik wees dat ons met hierdie variasie te doen het met ‘n skryffout wat ontstaan het met die heel eerste kopie wat van Markus se outografie van sy evangelie gemaak is? Het ons hier ‘n variasie wat ouer is as die skryf van Matteus en Lukas se evangelies self?
Waarom anders stem Matteus ooreen met “elegen”; “hy het gesê”?
En Lukas met “elegon”; “hulle het gesê”?
This entry was posted in Eksterne Maatstawwe (Gegewens), Interne Kriteria, Ontstaan van NT. Bookmark the permalink.