Verlede week het die GKSA (Gereformeerde Kerke van Suid-Afrika) ’n buitengewone algemene sinodesitting gehou. Die GKSA is alombekend by baie mense; baie kom selfs uit Gereformeerde bloedlyne. Vir sommige, daarenteen, is dit ’n vreemde kerkgenootskap; vir ander sommer net die klomp ou “Doppers” (’n baie ou skeldnaam, deesdae ’n erenaam vir Gereformeerde lidmate). Die GKSA is egter ook die kerk van ons liefde – ons geestelike moeder, waarin ons grootword en vir wie ons opreg lief is, ongeag haar foute en onvolmaakheid.
Die GKSA is eintlik maar ’n klein groepie in verhouding tot die bevolkingstal van Suid-Afrika. Uit ’n land van 55 miljoen mense is 100 000 mense ’n klein groepie. Tog het geskiedskrywers dit eens dat die trefkrag van die GKSA sedert hul bestaansjare ver bo hul getalle was. Die rede lê waarskynlik op drie vlakke, naamlik ’n baie sterk appèl op roeping, ’n direkte betrokkenheid by onderwys en die klem wat gelê word op leierskap.
Die rede vir hierdie buitengewone algemene sinode in 2016 was om as kerke saam te besluit oor besware wat ingedien is teen bestaande besluite dat die vrou in die GKSA nie mag dien as predikant en ouderling nie. In die GKSA kom hierdie saak al langer as 30 jaar – nie soos dikwels beweer of onkundig vermeld word omdat dit ’n verstokte siening handhaaf, ’n tradisie voortsit of net ’n klomp ou omies is wat besluit nie (interessantheidshalwe, met die pas afgelope sinode was ons afgevaardigdes waarskynlik gemiddeld die jongste onder afgevaardigdes in verskeie sinodes).
Vir baie kerke en teoloë is die antwoord eenvoudig en maklik, juis vanweë ’n bepaalde Skrifbeskouing en -benadering. In die Gereformeerde kerke was dit nog altyd so ’n bietjie moeiliker. Die GKSA se studie oor hierdie saak getuig van ’n dieptestudie oor baie jare, opregtheid en ’n konsekwente eerlikheid in die neem van ’n besluit hieroor. Vir ons as klein kerkverband, met ’n bepaalde roeping en rigtinggewend in Gereformeerde Skrifbeskouing, was die bevestiging dat vroue nie as predikante en ouderlinge toegelaat kan word nie ’n bevestiging van ’n bepaalde Skrifhantering oor die 150 jaar wat die GKSA bestaan en van die vertolking van die kerk wat hierdie saak betref nog lank voor dit. Daarom is dit geen ligtelike saak waaroor sommer net lukraak ’n antwoord gegee kan word nie.
Wat opvallend was van hierdie pas afgelope sinode was die besonder hoë vlak van beredenering en studie oor sake waarmee eerlik geworstel is oor baie jare en steeds eerlik gehanteer moet word. Die vraag was: Kan beswaardes die kerke wat saamvergader Skriftuurlik oortuig dat die vorige besluite verkeerd is? Ná ’n diepgaande en ernstige worsteling het die GKSA bestaande besluite gehandhaaf en die besware afgewys. Dit is nie diskriminerend teenoor vroue of onderdrukkend bedoel nie, maar dui eerder op ’n bepaalde beskouing van geslagtelikheid, die huwelik, die gesin en van God se orde vir sy kerk, asook van begrip van die rolle van man en vrou in die gesin en in die kerk. En die samelewing wat hierdie besluit nie verstaan nie, gooi geweldig klippe, dikwels sonder dat hulle enige van ons besluite gelees, verstaan of oordink het. Is die GKSA se beskouing van geslagtelikheid, die huwelik en die gesin nie juis die antwoord wat ons nodig het in ’n stukkende samelewing nie?
Vir ons as lidmate van die GKSA is God ons Vader en die kerk ons moeder. Ons weet almal buite die GKSA verstaan dit nie altyd nie en ons verstaan dat daar dikwels baie vrae is. Ons verstaan dat mense nie verstaan nie. Maar ons is nie skaam vir ons moeder nie, ons is lief vir haar.
In die ses sinodesittings waarheen ek afgevaardig kon word, getuig hierdie 2016-sinode vir seker by uitstek die soeke na eenheid, na die onderlinge liefde selfs waar daar verskille is en die uitreik na mekaar. Daarom was die versugting ook: Al is die besluit teen die tydsgees in en teen ’n groot groep teoloë van baie ander kerkverbande wat sommer ligtelik van buite wil voorsê, kan ons ná hierdie sinode weer in groot mate in eenheid roepingsbewus vorentoe gaan.
Op dieselfde dag, 140 jaar nadat Die Afrikaanse Patriot die eerste keer verskyn het om Afrikaners in Afrikaans te laat lees, is die sinode van die GKSA in 2016 bereid om ’n taalaanpassing te maak te wete van goeie gesindheid en ’n eerlike en opregte begeerte om die saak te bespreek waarvoor ons eintlik gekom het. Die tweede saak wat duidelik hieruit na vore gekom het, is die behoefte aan gesprekke oor eie identiteit en taal. Hoewel hierdie sinode ’n baie duidelik pragmatiese kompromisbesluit geneem het om ons nie te laat mislei van die doel waarvoor ons eintlik bymekaargekom het nie, gaan ons nie die werklikheid kan ontsnap nie: In die GKSA, soos in die res van die land, sal meer aandag gegee moet word aan eie identiteit, eie waarde en wedersydse respek vir ander.
Die feit dat 11 persent van die nie-Afrikaanssprekende afgevaardigdes in hierdie sinode 30 persent van die kommissie-indeling beset, het getuig van die gesindheid waarmee die GKSA hierdie tameletjie voorlopig wou hanteer. (Die Skrif leer die duiwel loop rond soos ’n brullende leeu, maar ons kan inderdaad sê gedurende die sinode het hy rondgeloop soos ’n Britse leeu en so byna die gang van die sinode gekelder. Slegs goeie leierskap en ’n opregte gesindheid het die spoor gehou.)
Hoe die verskille in die praktyk uitgepluis en geskik gaan word, dit weet ons nie. Of die kerke hulle gaan verbind tot ons gesamentlike besluit, so aanvaar ons wel. Aan die einde van die 2016-sinode kan ek wel oortuigend sê: Die GKSA is nog oortuig van haar rol in ons samelewing en het nog leierskap en ’n roepingsbewuste saamdinkvermoë. Sy is nie volmaak nie. Tog is sy ons moeder. Ons is lief vir haar.
Disselboom, gaan lees en bestudeer AL die besluite rakende die vrou in die ampte. Kom dan terug en lees weer bogenoemde artikel. En kyk dan wat het jy hier geskryf……jy mus die HELE punt Groete
Gaan in deur die nou poort, want breed is die poort en wyd is die pad wat na die verderf lei, en daar is baie wat daardeur ingaan. Matt 7:13
Daar staan duidelike goed in die Bybel oor mans in die ampte, en dis dit; en die kerk het dit in alle eeue tot onlangs (toevallig saam met die opkoms van menseregte as afgod) so bely; toegegee, dis nou hoe Leek Disselboom die Bybel lees – maar hy is blykbaar in goeie geselskap:
Dr Vergeer gebruik net sekere gedeeltes van die Bybel soos dit hom pas. Nie alle predikers het dieselfde siening nie.
Ek (asook talle ander) wag steeds om die skriftelike evaluasies van Dr Vergeer se uiteensetting van die Griekse grammatika verbonde aan die tersaaklike skrifgedeeltes oor die vrou deur sowel die kommissie wat sy beswaarskrif oorweeg het, as die sinode te sien. Is dit te geheim of riskant om dit beskikbaar te stel ? Dr Vergeer se dokument is gepubliseer en is beskikbaar vir almal wat dit wil en kan lees. As die betrokke kommissie nie sy verslag oor so ‘n delikate aangeleentheid vir insae beskikbaar stel nie, skep dit die indruk dat die sinode en kommissie nie veel vertroue en durf het om dit openbaar te maak nie. Ek is steeds van mening dat sekere ander beswaarskrifte wat aan die sinode voorgelê is redelik gemiddeld is wat die teologie daarin vervat aanbetref. Ander is openlik swak en onoortuigend.
Hoewel die Nkandla-uitspraak in sekere opsigte ŉ waterskeidingsaak vir Suid-Afrika was, gaan dit nie ŉ onmiddellike ommekeer in die gehalte van die land se regering of die politieke speelveld beteken nie.
Tog het Malan gesê hy verwag dat die Nkandla-beslissing ŉ betreklike geringe invloed op die komende munisipale verkiesing sal hê. “Die uitspraak was goed vir die EFF en die DA, maar ek dink die partye sal slegs daarin slaag om sekere streke by die ANC oor te neem tydens die verkiesing.”
Die uitspraak was ‘n oorwinning vir die oppergesag van die reg. Zuma en wat dit hy moet terugbetaal is ‘n bysaak, en ‘n klein bedrag in vergelyking met die totale korrupsie in die land.
Die EFf en die DA se aansien het seker so bietjie gegroei, maar wanneer Zuma as ongewildste ANC leier – en dit is meesal BUITE die ANC! – eventueel uit is, gaan die ANC se steun en samehorigheid weer groei, al die Zuma se opvolger nog ‘n Zuma… Die politieke gevolge van die hofuitspraak is eintlik betreklik klein, maar die oppergesag van die reg kan veel sterker daaruit tree. Dit is nou as die uitspraak werklik gehoorsaam word en as die volgende OB asook alle regters slegs vir geregtigheid staan.
Suid-Afrikaners ons werk almal baie baie hard vir hierdie land. Zuma het by ‘n vorige geleentheid gesê dat hy die president van die land is en dat hy kan maak soos hy wil. Nou doen almal dit want hoekom dan nie. Die president doen dit almal kan dit dan doen. Maak regtig nie saak hoeveel mense seergemaak word nie. DIt is tyd dat ons saamstaan en korrupsie bekamp. Dit kan nie verder toegelaat word nie!! Dit is ons land hierdie waarop ons trots moet wees. Zuma is ook nie meer so hoogaangeskrewe onder sy eie mense nie daarom is dit nou tyd om in te gryp en saam te staan. Zuma sal moet gaan en dan maar al sy maatjies in die hoëgeplaasde stoele ook!! Dit is tyd dat Suid-Afrika nuut gemaak word met mens wat wil veg vir hulle land en ons erfenis!!