Neder-L: Deel XIV van die Woordeboek van die Afrikaanse Taal – nog ŉ veertjie in Afrikaans se veelkantige hoed
Deel XIV van die Woordeboek van die Afrikaanse Taal – nog ŉ veertjie in Afrikaans se veelkantige hoed
Deur W.F. Botha en Wannie Carstens
Deel XIV van die Woordeboek van die Afrikaanse Taal is op 18 Oktober 2013 in Stellenbosch, Suid-Afrika bekendgestel en aan proff. Adam Small, Hennie Aucamp en TT Cloete oorhandig. Al drie skrywers het 'n besondere verbintenis met die WAT.
Die WAT is ‘n omvatttende verklarende sinchroniese Afrikaanse woordeboek, ooreenstemmend aan die bekende Woordeboek der Nederlandse Taal (WNT). Die verskyning van ‘n nuwe deel van die WAT is ‘n gebeurtenis van groot belang vir Afrikaans. Daarmee word telkens nog ‘n gedeelte van die Afrikaanse woordeskat in sy wydste omvang vasgelê. Nie net die standaardvariëteit van Afrikaans nie, maar ook die ander variëteite soos Kaaps en Namakwalands kom tereg in die WAT. Daarbenewens vind ook Afrikaans se kleurvolle streektaal, geselstaal en skat van uitdrukkings ‘n tuiste in die WAT.
Deel XIV bevat 10 000 verklaarde woorde en uitdrukkings en 3 000 onverklaarde samestellings en afleidings. Dit is die eerste van drie dele oor die letter S.
Die woordeboek word op werklike taalgebruik gebaseer en daarvoor word die WAT se unieke en waardevolle materiaalversameling van vier miljoen indekskaartjies asook elektroniese korpusse soos die Media 24-argief benut. Danksy finansiële ondersteuning van die Nederlandse Taalunie, Sanlam en Die Dagbreek Trust word die vier miljoen indekskaartjies tans gedigitaliseer. Na voltooiing sal hierdie data op die internet geplaas word sodat gebruikers die materiaal kan sien waarop die huidige dele grootliks gebaseer is en waarop die volgende dele grootliks gebaseer sal word. Die materiaalversameling is byeengebring met die samewerking van Afrikaanssprekendes vanoor die hele land en deur die digitalisering daarvan wil ons graag die eindproduk tot hulle almal se beskikking stel. Die eerste oorweging was egter om die versameling te beskerm teen brand, waterskade en verwering.
Die WAT is dus nie ‘n Sannie van die plaas nie ("jong dame wat redelik ongesofistikeerd en naïef is"), maar dit is nogal skanghagha ("goed"). WAT XIV los ook die raaisel op van wat skarumba ("niks" of "glad nie") beteken, en sitbokbiltong, samowar, sakaboela sinchroonskakeling, sitsewinkel en sikofant. Weet u wat beteken 'n sieletjie sonder sorg, die sitbroek aanhê en op die sabander?
Die WAT is ten spyte van ontoereikende staatsondersteuning steeds ‘n produktiewe en dinamiese maatskappy en daarvoor moet sy donateurs, die woordeboekkopers en die deelnemers aan Borg 'n Woord bedank word. Meer inligting oor die WAT en Borg ‘n Woord is by www.wat.co.za Ons moedig buitelandse lesers van Afrikaans ook om betrokke te raak by die Borg ‘n Woord-program.
Die werk aan die Woordeboek van die Afrikaanse taal het reeds in 1926 begin en die eerste deel (A-C) het in 1950 verskyn; die woordeboek sal waarskynlik teen 2030 voltooi wees. Sedertdien het die WAT ook ander produkte beskikbaar gestel:
Die elektroniese WAT (e-WAT)
Die e-WAT op internet en selfoon
Basic Afrikaans – ’n woordeboekie met 1 000 kernwoorde van Afrikaans
Etimologiewoordeboek van Afrikaans (EWA), ook as CD
Supplement by EWA
Sinonieme en verwante woorde
Gaan gerus na die WAT se webwerf en volg die skakels daar: www.wat.co.za
Saamgestel deur dr WF Botha, hoofredakteur en uitvoerende direkteur van die WAT, en prof Wannie Carstens, direksielid van die Buro van die WAT
Rubriek: Afrikaans, woordenboek
Lezing Fik Meijer over ‘Via Appia’ - Op dinsdagavond 28 november houdt Fik Meijer een lezing over zijn nieuwe boek ‘Via Appia. Met Horatius langs de koningin der wegen’ in boekhandel Kooyer te...
Filmpje: Astrid Lampe op de Nacht van de Poëzie 2017 - Astrid Lampe draagt voor op de Nacht van de Poëzie 2017 op 16 september 2017 in Tivoli Vredenburg, Utrecht. Een filmpje van de VPRO. Het bericht Filmpje:...
Sint Nicolaas: beschermheilige van kinderen, zeelieden maagden, én prostituees - Waar komen de gouden muntjes, vrouwelijke taaitaaipoppen en speculaaspoppen vandaan die we met Sinterklaas rondstrooien? En waarom staan er op de Wallen dr...
Merkwaardig (week 47) - zondag 19 november 2017 – Dankzij Google Alerts en diverse tipgevers komen er iedere week nogal wat websites voorbij met opmerkelijke berichten over de lan...