sielkunde | Rosalind Franklin
Archive for the 'sielkunde' Category
Mei 9, 2008 in sielkunde
Sleutelwoorde:anti-psigotiese, skisofrenie; hallusinasies
Hy sit eenkant op die sypaadjie, vuil en sonder skoene. Waai die hele tyd met sy hand iets onsigbaar voor hom weg, maar ek weet hy sien wel iets. Ek wonder wat is dit?
Hy praat aanhoudend met homself – of so dink die mense. Maar ek weet hy praat met die stemme wat hy in sy kop hoor. Met die spoke, die monsters en die ander mense wat met hom praat. Die hallusinasies. Vir hom is dit regte mense.
Soms koop ek vir hom iets om te eet. Hy vra nooit vir geld nie. Toe ek klein was, het ons van boemelaars genoem. Maar ek verstaan hoekom hy een is, en daar is bitter baie soos hy op die strate. Ek sien hulle gereeld, die tipiese simptome: onbehandelde skisofrenie.
Mens dink diegene wat aan skisorenie ly is doodeenvoudig net "mal", so kan ons hulle maar buite op straat, koud, honger en dors los. Hoe verkeerd en tipies onmenslik is ons nie al weer nie. Ons dink met inagting oor diegene op straat maar onder nie dalk oor die redes hoekom hulle daar is nie. Baie is weens onbehandelde psigiatriese siektes.
Hoewel skisofrenie 'n komplekse en chroniese siekte van die brein is, is dit behandelbaar, vir die sowat 1,5% van mense wat daarvan ly. Daar is tientalle hoogs suksesvolle anti-psigotiese middels op die mark.
Word in 3 kategoriee verdeel. Die siekte het siklusse en daarom moet die persoon medikasie kry om hom stabiel te hou. Die siekte word veroorsaak deur 'n chemiese wanbalans van die neurosender, dopamien.
Positiewe simptome: Dit is redelik maklik onderskeidbaar van mense wat nie siek is nie, omdat mense met die siekte kontak met die werklikheid verloor. Dit is dinge soos hallusinasies, vervolgingswaansin, stoornisse van beweging en stoornisse van denke en verkeerde persepsies. Mense hoor baie keer stemme en sien dinge, wat vir hulle werklik is.
En van die gewildste hallusinasies is om God te hoor en te sien. Die ander een wat voorkom by die paranoiese skisofreen is dat iemand hulle agtervolg of dat hulle gemerk is in een of ander samesweringskomplot. Baie hoor boodskappe wat uitgesaai word. (Daar is verskeie tipes skisofrenie)
Ek persoonlik dink dat sommige "profete" en diegene wat beweer Aliens gaan/het hulle kom haal psigiatriese hulp nodig het. Die blyk ook teenwoordig te wees by sommige fanatiese sekte-leiers.
'n Verlies aan die vermoe om alledaagse planne uit te voer, te praat, emosie te toon, en plesier te put uit die lewe. Die simptome is moeiliker om agter te kom. 'n Monotone stem en "plat" gesigsuitdrukkig kan voorkom, en sommige mense kan net praat wanneer hulle geforseer word.
Swak uitvoerende funksionering (die vermoe om inligting te absorbeer en te verstaan en op grond daarvan besluite te maak en uit te voer)
Swak aandag en probleme met die werksgeheue (die vermoe om inligting wat pas geleer is te onthou en dit dadelik te gebruik)
Die siekte kan behandel word, dit is die heel belangrikste om te onthou. En dat daar geen rede is om "bang" te wees vir iemand met die siekte nie. Die aggressiewe-beeld wat in flieks geskep word is totaal onwaar. Dit is net 'n gepynigde individu wat in stilte swaarkry. 'n Skisofreen gaan jou nie "aanval" nie, of jag nie.
Die persoon het ook nie 'n sogenaamde "gesplete persoonlikheid" nie. Die een wat die swaarste kry is die siek persoon nie jy nie. Die mites is maar net nog van die hartseer stereotipes van die Amerikaanse monster.
Veral die nuwe generasie anti-psigotiese middels het aansienlik minder newe-effekte. Na ses weke van behandeling, of gouer, is die meeste mense aansienlik beter, hoewel elkeen anders reageer. Anti-depressante kan ook bygevoeg word.
Dit is belangrik dat families en vriende ook betrokke is by die hantering en die bestuur van die siekte. Die waarde van liefde, verstaan en omgee as deel van 'n program moet nooit, ooit onderskat word nie.