Jan De Kinder se kinderboeke in Afrikaans: 'n resensie - Voertaal
Magdel Vorster Literatuur 2018-12-17
Geskryf en geïllustreer deur Jan De Kinder en vertaal deur Amelia de Vaal.
Rooi: Waarom boelies nie snaaks is nie en Is jy bang in die bos, Pappa Wolf? deur Jan De Kinder is onlangs in Afrikaans vertaal en deur Protea uitgegee. Rooi is reeds in sestien tale vertaal en Is jy bang in die bos, Pappa Wolf? in sewe tale. De Kinder skryf vanuit sy persoonlike verwysingsraamwerk. Hy was 'n bang kind en is geboelie. Albei boeke kan in biblioterapie gebruik word en bydra tot bewusmaking van emosies waarmee baie jong kinders sukkel.
In Is jy bang in die bos, Pappa Wolf? is daar ook 'n boodskap vir volwasse voorlesers. Biblioterapie kan die kind help om emosionele uitdagings te verwerk, daaglikse probleme te hanteer en sy selfbeeld te bou.
Rooi dra eenvoudig, maar baie duidelik oor hoe 'n oënskynlik onskuldige aksie tot boeliery kan lei en kan sneeubal tot groot ongelukkigheid. Dit wys verder hoe effektief dit kan wees om met die waarheid uit te kom om boeliery te stop.
Ook interessant en effektief, is dat dit die eerstepersoonverteller, die naamlose dogtertjie is wat die boeliery aan die gang sit. Boelieverhale word meer gereeld vanuit die perspektief en ervaring van die slagoffer vertel. Die feit dat almal behalwe hierdie eerstepersoonverteller-dogtertjie name het, verklap dat sy 'n universele karakter is. Enige een kan onnadenkend die boelie-proses aan die gang sit.
In Is jy bang in die bos, Pappa Wolf? nooi Wolfie sy pa om in die bos te gaan stap, maar dis duidelik uit Pappa Wolf se houding en teëstribbeling dat hy nie wil gaan nie. Wolfie probeer hom gerusstel, maar sy pa kan nie ontspan nie. De Kinder span hier sintuie in om spanning op te bou. Pappa Wolf voel gevaar, hoor en sien iets wat hom bang maak, maar telkens het Wolfie 'n verklaring en probeer hy hom oortuig dat die bos nie so skrikwekkend is nie.
Pappa Wolf kan egter nie ontspan nie. Dan lyk dit asof hulle deur die digste deel van die bos is en Wolfie prys sy pa dat hy 'n held is en hy trots op hom is. Wanneer Pappa Wolf én Wolfie egter iets ruik en Wolfie se raaiskote hom nie kan gerusstel nie, hardloop Pappa Wolf weg. Op die volgende dubbelblad ontmoet Wolfie 'n dogtertjie in rooi met 'n piekniekmandjie. Wanneer sy Wolfie vra waar sy pa is en Wolfie verduidelik dat sy pa bang vir haar ma is, antwoord sy dat haar ma dieselfde oor sy pa voel. Hulle hou piekniek en besluit dat hulle ouers se vrese waarskynlik iets met die verlede te doen moet hê.
In Rooi dui die paar oorwegend rooi bladsye op intense spanning. Nadat die dogtertjie Tobie se blosende wange aan die ander kinders uitgewys het, word 'n hangskouer- en ooglopend ongelukkige Tobie agter 'n boom in 'n rooi gloed, uitgebeeld. Op die vorige blad staan Tobie onder dieselfde boom, in grys skakerings. Wanneer die dogtertjie besef dat sy wil hê die boeliery moet stop, gloei die dorpsgeboue in rooi agter haar.
Sy is egter teen dié tyd bang om teenoor Paul, wat die boeliery baie geniet, op te staan. Sy weet "sy tong is so skerp soos 'n mes. En sy vuis so hard soos 'n baksteen." Sy weet dat sy nie naastenby so sterk soos hy is nie. De Kinder illustreer haar en Tobie klein in die twee onderste hoeke van die dubbelbladillustrasie met 'n wolfagtige monster in rooi en swart wat die res van die spasie vul. Wanneer sy 'n paar blaaie later wel haar hand in die klas opsteek om te bieg dat hulle vir Tobie gelag en gespot het, is haar arm die enigste ligte skakering op die blad. Die agtergrond is rooi met die res van die kinders, met stroewe uitdrukkings, in houtskool.