Treurnicht, Andries Petrus – Gemeentegeskiedenisargief
Ds. Treurnicht Andries
19 Feb. 1921
MA (US), PhD (UK)
1950 Rondebosch (Studenteleraar)
1960 Redakteur van "Die Kerkbode".
Dr Andries Petrus Treurnicht, wat in April skielik oorlede is, was 21 jaar van sy werk-loopbaan in die kerklike bediening, en 26 jaar daarvan politikus. Op die kerklike en politieke terreine in ons land het hy diep spore getrap. Nadat hy sy teologiese studie in 1945 aan die Stellenbosse Kweekskool voltooi het – hy was toe 24 jaar oud – het hy sy bediening in Oudtshoorn begin en was hy in 1949 die skrumskakel van Suid-Westelike Distrikte teen die All Blacks. In 1950 is hy as studenteleraar na Rondebosch, in 1954 na Stellenbosch, in 1958 na Pretoria en in 1960 het hy dr Mike van der Westhuizen as redakteur van Die Kerkbode opgevolg. Die pos het hy sewe jaar beklee en in hierdie tyd het hy assessor van die Kaapse en Algemene Sinodes geword.
Dr Treurnicht was 'n begaafde prediker en 'n bekwame redakteur van die amptelike blad van die Ned Geref. Kerk. Hy het in die blad sterk leiding gegee en in die jare sestig die standpunte van die NG kerk knap verwoord en verduidelik. Hy was in hoë aansien in kerklike kringe – so ook op kulturele en, sou dit blyk, politieke gebied. Hy is in 1965 as senior lektor na die Stellenbosse Kweekskool beroep, maar het dit bedank.
Dr Treurnicht het sy doktorsgraad in die Filosofie aan die Kaapstadse Universiteit behaal – oor kerk en staat by Abraham Kuyper, groot Nederlandse kerk- en staatsman van die vorige eeu.
Hy is in 1967 deur die destydse Eerste Minister, mnr. John Vorster, gevra om redakteur van Perskor se nuwe koerant die Hoofstad, te word. Terwyl hy predikant was het dr Treurnicht bekendheid verwerf as die skrywer van etlike geestelike boeke, waaronder Laat ons saam bid, God hoor die gebed, Die Heilige Gees, Maar eenmaal jonk. Later het Credo van 'n Afrikaner gevolg.
As koerantredakteur en later Volksraadslid, het dr Treurnicht getrou gebly aan sy oortuigings en dit met groot bekwaamheid in baie artikels en toesprake bekend gemaak.
Hy het in 1971 die Volksraadslid vir Waterberg geword, en was daarna adjunkminister, minister, leier van die Transvaalse Nasionale Party, leier van die Konserwatiewe Party – en daarmee saam leier van die Amptelike Opposisie in die Parlement.
In later jare het dr Treurnicht meermale skerp met die amptelike standpunte van die NG Kerk verskil. Hy het sy betrokkenheid by die kerk egter lewenslank behou en hy was enduit 'n getroue kerkganger. Ten spyte van druk wat op hom uitgeoefen was, het hy nie die NG Kerk verlaat nie.
Die lewensfilosofie wat dr Treurnicht se kerklike en politieke loopbaan gekenmerk het, is dalk die beste saamgevat in 'n hoofartikel wat hy kort na sy diensaanvaarding as redakteur van Die Kerkbode geskryf het: "Ja, die (Afrikaner-)volk moet na die evangelie luister. Volgens die lig moet hy sy weë ondersoek en suiwer. Maar die lig sal die volk ook nog meer in homself laat ontdek as wat hy nog ooit in homself gesien het. Hy sal homself sien as 'n verordening van God, met 'n roeping van God. So gesien, is die evangelie nie vir die volk 'n verskansing om in te skuil nie, maar ook nie 'n mag van ontbinding in die volkslewe nie. Dis die boodskap waardeur die volk weet dat daar in Christus vir hom hoop is. Dis sy krag om in geregtigheid te lewe en te laat lewe".(14 Des 1960) (- Frits Gaum).