Bemoedigende tekens van breë-gebaseerde groei | Pentagon Financial Solutions - Afrikaans
Op die laaste dag van Februarie, het die nuutverkose VSA President Donald Trump sy eerste toespraak aan die Amerikaanse Kongres gelewer. Dit was ‘n langverwagte geleentheid aangesien sy eerste paar weke as President baie omstrede was en gekenmerk is deur ‘n aantal kragtige uitvoerende opdragte wat die opinies regoor die wêreld gepolariseer het. Volgens ‘n verslag deur Reuters het Mnr Trump se toespraak ‘n “versoenende toon” gehad. Die verslag dui daarop dat Mnr Trump oorgekom het as deels sakeman deels verkoopsman, wat vra vir eenheid en probeer om sy populistiese boodskap in meer aanvaarbaar terme te stel. Vyf weke gelede by sy inhuldiging het Mnr Trump Washington se politici as “out-of-touch elitists” uitgemaak en met sy toespraak, was sy boodskap anders: “I need you, Republicans and Democrats alike.”
Hy het baie beloftes gemaak – groot programme vir infrastruktuur en openbare werke, belastingverlagings vir die middelklas, immigrasie hervorming, ‘n opknapping van gesondheidsorg en nuwe wetsontwerp vir opvoeding. Al hierdie beloftes sal kongresaksie vereis, waarskynlik deur verskillende koalisies van die Konserwatiewe, Gematigdes en Demokrate. “This is our vision. This is our mission,” het Trump gesê. “But we can only get there together.” Die nuwe president, wat die Demokrate getart het met sy verkiesingsoorwinning, het hulle nie hierdie keer gekritiseer nie. Hy het hulle herhaaldelik gevra vir hul ondersteuning, met die argument dat die land se probleme deur ‘n twee-party eenheid opgelos moet word. “It was a softer tone and he gave a speech and not a tweet,” het die Demokratiese verteenwoordiger Peter Welch gesê. “The challenges are going to be the details on his policies.”
Dit wil voorkom of dié Staatsrede deur die Wit Huis erkenning gee dat Trump se bombastiese “go-it-alone” styl wel limiete het. Na die parade van uitvoerende opdragte, moet Trump nou sy aandag vestig op die belangrike agendapunte wat wetgewende aksie vereis. “He’s done all he can unilaterally,” sê Bradley Blakeman, ‘n voormalige assistent van President George W Bush. “Now he needs to pass bills.” Selfs al is die Republikeine in beheer van die Kongres, het Blakeman gesê dat Trump die Demokrate nodig het om ‘n meerderheid te bou wat die konserwatiewe Republikeine sou toelaat om ‘n paar van sy meer gematigde voorstelle, soos stewige infrastruktuur besteding en Immigrasie hervorming gesprekke teë te staan. “The president is as transactional a person as we’ve ever seen,” het Blakeman gesê. “He understands that you might not like this deal, but I need you for three other deals.”
Reuters stel verder voor dat die Demokrate in die Kongres hou van Trump se infrastruktuurprogram, belastingkrediet vir kindersorg, sy oproep om voorskrifmedisyne se pryse te verminder en sy belofte om sekere sleutel elemente van voormalige president Barack Obama se gesondheids versekering wet te behou. Die Demokrate bly egter besorg met Trump se begeerte om binnelandse programme te sny om sodoende militêre besteding te verhoog, sy planne om belasting vir die rykes en korporasies te verminder, en sy aggressiewe beleid oor onwettige immigrante. Die meer onheilspellende elemente van Trump se veldtog retoriek is steeds teenwoordig, alhoewel dit effens getemper is. Soos wat Trump tydens die verkiesingsveldtog gedoen het, beeld hy ‘n land uit wat in ‘n vervalle ekonomiese toestand is en geteister word deur terrorisme, dwelms, bendes en onwettige immigrante.Sedert die November 2016 verkiesingoorwinning vir Mnr Trump is die aandelemarkte in die VSA op en wakker. Die “Dow Jones Industrial Average” (‘n indeks van die 30 grootste maatskappye in openbare besit in die VSA) het uiteindelik Woensdag oggend die 25ste Januarie deur die 20,000 vlak gebreek – ‘n historiese hoogtepunt vir die voorste aandelemark-indeks en een wat sedert Kersfees naby aan dié breekpunt verhandel het. Toe, op dié dag na Mnr Trump se eerste toespraak aan die Kongres, het die Dow tot ‘n nuwe historiese hoë vlak beweeg. Die “Dow Jones Industrial Average” het die 21,000 merk vir die eerste keer op Woensdag 1 Maart verby gesteek soos wat aandele hul rekord lopie hervat het. Aandele het gestyg soos wat die toon van President Donald Trump se toespraak beleggers gerusgestel het, terwyl bankaandele baat deur die verhoogde verwagting van ‘n rentekoersverhoging hierdie maand. Sy kommentaar, al het detail ontbreek, het gehelp om sy pro-groei standpunt wat Wall Street tot rekord hoogtes gestoot het in ‘n post-verkiesing lopie, te beklemtoon. Die markte was egter meer gefokus op die kommentaar (die vorige dag) van ‘n handvol van die Federale Reserweraad (Fed) amptenare, insluitend die invloedryke New York Fed President, William Dudley, wat gesê het die saak vir strenger monetêre beleid het baie meer dringend geword. Die verwagte vooruitsig van ‘n rentekoersverhoging by die komende vergadering van die Amerikaanse Fed het ook die Amerikaanse Dollar tot sy grootste wins in ses weke aangevuur. “US dollar strength reflects a surge in betting on a March rate hike that we suspect is unparalleled in recent history …,” het Shaun Osborne van Scotiabank gesê.
Die London Financial Times, berig dat ‘n aantal faktore saamgespan het, om die kanse te verhoog dat die Fed gestand doen aan die beleidmakers se Desember mediaan vooruitskatting, vir drie rentekoers aanpassings vanjaar. Die kritieke resultaat is ‘n ekonomiese herstel wat waarskynlik nie net voortduur nie maar met volle krag toetree. John Williams van die San Francisco Fed het gesê dat die VSA na sewe jaar van uitbreiding, op volle indiensneming
is, met werkloosheid op 4,8%. Vertroue is aan die toeneem onder beleidmakers dat kerninflasie uiteindelik die Fed se teiken sal bereik.
Optimisme is aan die styg dat meer wydverspreide ekonomiese groei nou verwag kan word.
Data aan die begin van Maart toon toenemende gesondheid in die globale ekonomie. Die laaste rondte van die ISM opnames van vervaardiging toon duidelik dat meeste lande sterker is as ‘n jaar gelede (met Griekeland, Turkye en Indië as die enigste uitsonderings). Richard Turnhill, globale hoof beleggingstrateeg by Blackrock, skryf dat reflasie verrassings reeds sigbaar is in groei en inflasie. Inflasie, wat deesdae gesien word as ‘n verskynsel wat alleenlik in die VSA voorkom, het nou ook in Europa en Japan kop uitgesteek. Deflasie risiko’s het ‘n hoogtepunt bereik in hierdie ekonomieë, en daar is ook onlangse tekens van inflasionêre druk. In China, het die produsenteprys inflasie skerp positief gedraai na vyf jaar van deflasie.
Positiewe ekonomiese tekens, wat weereens eerste in die VSA sigbaar was, is nou ook in Asië en Europa sigbaar.
Baie Europese, Asiatiese en Opkomende Mark maatskappye is globale ondernemings wat voordeel kan trek uit die sikliese opswaai in ekonomiese groeivooruitsigte.
Daarbenewens is sentiment teenoor Europa, Japan en Opkomende Markte besig om te styg – met ruimte vir selfs verdere positiwiteit. Die teenoorgestelde is waar, vir die VSA, wat ‘n gewilde oorgewig posisie gedurende die tweede helfte van 2016 was. Ekonomiese en politieke skokke in Europa, het beleggers oorversigtig gehou. Italiaanse politiek behoort noue aandag te geniet, maar die politieke risiko’s wat in markte geprys is, rondom die komende Franse en Duitse verkiesings mag oorbeklemtoon wees. Die balans daarvan is dat dit Europese aandele waardasies op aantreklike vlakke gelaat het, sê Mnr Turnhill. Hy sluit af deur aan te voer dat soos globale reflasie aanvaar word, as die nuwe mark regime, fundamentele beginsels, waardasies en sentiment nie-Amerikaanse markte sal lei om hul posisie as belowende vooruitsigte te verseël.
Plaaslike beleggers se aandag is vanjaar gevestig op plaaslike gebeure. Die Staatsrede deur President, Jacob Zuma, vroeg in Februarie was ‘n lewendige geleentheid, met opposisiepartye wat sy toespraak met meer as ‘n uur vertraag het, toe hulle die regerende party en die President in besonder, aan flarde geskeur het. Die EFF is daarna hardhandig uit die parlement verwyder. Die Minister van Finansies, Pravin Gordhan, het sy begrotingsrede einde Februarie gelewer. Ter opsomming, is sy belangrikste uitdagings steeds beduidend, soos hy probeer om ‘n geloofwaardige begroting te skep wat Suid-Afrika se werklike ekonomiese penarie weerspieël. Hy moes ook die debat oor “radikale ekonomiese transformasie” so posisioneer dat dit nie ‘n verklaring van toornige retoriek word nie, maar ‘n omvattende uitnodiging vir deelname in die breë sosiale welsyn. Die uitgangspunt van Mnr Gordhan se begrotingsrede, was die ononderhandelbaarheid van die matige tekort van 3,1% en deur by sy doelwit te hou, was Mnr Gordhan in staat om iets te lewer waarmee die graderings agentskappe waarskynlik kan saamleef en wat Suid-Afrikaners op die lang termyn benodig. Die prys wat hy moet betaal vir hierdie doelwit, is besteding wat effens bo die inflasiesyfer is en die vereiste dat hy nuwe belasting tariewe daarstel wat sal seermaak in ‘n swak ekonomie. Plaaslike effekte-opbrengste en die geldeenheid wat hul redelik goed gedra het gedurende die eerste twee maande van die jaar, met die Rand nou sowat 4% sterker teenoor die Amerikaanse Dollar in vergelyking met einde Desember verlede jaar.
Vir ons is die vraag vir 2017 of Suid-Afrika in ‘n sinvolle mate sal deelneem aan die verwagte wydverspreide ekonomiese herstel.
Bron: APS – Maandelikse Ekonomiese Kommentaar