O-LEVEL: Ukuhlaziya inkondlo, muntu omnyama – J Ngozo | uMthunywa
O-LEVEL: Ukuhlaziya inkondlo, muntu omnyama – J Ngozo
28 Apr, 2016 - 00:04 2016-04-27T15:59:35+00:00 2016-04-28T00:01:12+00:00 0 Views
IMBONGI esingayo lamhla, uNgozo, iqondise inkondlo yayo kusizwe esimnyama sona esingasuthisekiyo ngombala waso. Kungathi lokhu ikuqondise emuntwini oyedwa njengoba isihloko senkondlo sisithi, Muntu omnyama. Lo umuntu okukhulunywa laye lapha umele sonke isizwe esimnyama. Nxa sihlolisisa inkondlo le kusobala ukuthi isizwe esimnyama siyazisola ngalokhu esiyikho khona osekungathi sisola umbumbi, uMdali, ukuthi kungani wasenza sabayilokhu esiyikho khona.
Uphathekile umuntu omnyama ezama ukuziguqula abe ngesinye isimo kukanti ngakwelinye icele labo umuntu omnyama afisa ukufana labo besenza okufanayo bezama ukuthi babemnyama. Ngenxa yalokhu imbongi ilombuzo kumuntu omnyama ukuthi uzizondelani. “Muntu omnyama uzizondelani?” Siyezwa ukuthi umuntu omnyama uyazibuka hlezi esibukweni azibone ububi. Uyacunuka ngoba kuthiwa, “Uyazibuk’uzibon’ububi, Unyunkubal’ube yimpi usola lowo owakwenza wabamnyama.” Iyagcizelela ngombuzo njalo imbongi ithi, “Kanti uzizondelani?”
Nxa imbongi isithi umuntu lo unyunkubala abe yimpi kutsho ukuthi uzonda kakhulu esola uMdali wakhe owamenza wabamnyama. Umuntu lo kuthiwa uyazicomba ezama ukuzintshintsha. Nxa ezicomba nje uzama ukuziguqula umbala lo omnyama abemhlophe. Inwele lazo uzithwalise nzima umuntu omnyama ngoba nanku uzitshisa ngemithi engapheliyo ziphenduke zibebuboya bukamangoye okutsho ukuthi ziyabe sezibutshelezi sezilenga ngoba lumuntu ngokutsho kwembongi ufuna ukufanana loMlungu.
Iyaphambili ibabaza okunye ekubonayo kumuntu omnyama. Ubone ukuzicomba kanti khona ezabona izimanga emlonyeni ngoba umuntu omnyama usewucombacombe wawubhudula ngesibhuda esingaziwayo wababomvu gebhu! Konke lokhu sekumenze wesabisa umuntu omnyama. Inzipho lazo zibomvu gebhu okungathi bekuhlinzwa ngazo ngoba lazo ziconjiwe. Umuntu omnyama lo usetshintshile lokukhuluma imbongi ize ithi kakhulumi uyaphefumula. Usekhuluma ngamakhala umuntu lo ngoba ufuna ukufanana loMlungu.
Imbongi iyamkhumbuza ukuthi amakhala asiwo okukhuluma ngokumbuza ukuthi, “Kant’amakhal’akh’enzelwani?”
Iyamtshela-ke imbongi lo umuntu omnyama ukuthi usekhohliwe ukuthi umlomo ngowokukhuluma,l amakhala ngawokuphefumula. Iyambuza lo umuntu omnyama imbongi ukuthi kuzaze kubenini elokhu engaziphileli eyakhe impilo kodwa ephila eyokulingisela abanye. Kusobala ngalokhu akwenzayo umuntu omnyama ukuthi uphila impilo yokulingisela abamhlophe, abeLungu kulokuthi asuthiseke ngeyakhe impilo.
Imbongi iphetha inkondlo yayo ngokuwuphinda umbuzo embuze wona ekuqaleni umuntu omnyama othi,
“Ukuzondelan’lokh’oyikho khona?” Iyamxwayisa njalo lumuntu ithi, “Kuyekele lokho, akusindaba zakho.” Liqotho lelo ukuthi kayekele ukuzihlupha ngolutho angasoze aluguqula. Yikwenza kukaMdali, uNkulunkulu lokho.