Marshall Plan - Wêreldensiklopedie - Ek wil alles weet - 2020
Een van 'n aantal plakkate wat geskep is om die Marshall-plan in Europa te bevorder
Die Marshall-plan eindig in 1951, soos oorspronklik beplan. Enige poging om dit uit te brei, word gestuit deur die groeiende koste van die Koreaanse Oorlog en die herbewapening. Republikeine wat vyandig was teen die plan, het ook setels in die Kongresverkiesing van 1950 gekry, en konserwatiewe teenkanting teen die plan is herleef. Die plan is dus in 1951 beëindig, hoewel verskeie ander vorme van Amerikaanse hulp aan Europa daarna voortgesit is.
In die jare 1948 tot 1952 was die vinnigste groei in die Europese geskiedenis. Nywerheidsproduksie het met 35 persent gestyg. Landbouproduksie het die vooroorlogse vlakke aansienlik oortref.9 Die armoede en hongersnood in die onmiddellike naoorlogse jare het verdwyn, en Wes-Europa het 'n ongekende twee dekades van groei onderneem waarin die lewenstandaard dramaties toegeneem het. Daar is 'n mate van debat onder geskiedkundiges oor hoeveel dit op die Marshall-plan gekrediteer moet word. Die meeste verwerp die idee dat dit alleen Europa op 'n wonderbaarlike manier laat herleef, omdat getuienis toon dat 'n algemene herstel reeds aan die gang was. Die meeste glo dat die Marshall-plan hierdie herstel bespoedig het, maar dit nie geïnisieer het nie.
Die politieke gevolge van die Marshall-plan was miskien net so belangrik soos die ekonomiese. Die Marshall-plan het die nasies van Wes-Europa toegelaat om besparingsmaatreëls en rantsoenering te verslap, die ontevredenheid te verminder en politieke stabiliteit te bewerkstellig. Die kommunistiese invloed op Wes-Europa is aansienlik verminder, en kommunistiese partye in die hele streek het in die jare na die Marshall-plan in gewildheid vervaag. Die handelsbetrekkinge wat deur die Marshall-plan aangewakker word, help om die Noord-Atlantiese alliansie te smee wat gedurende die Koue Oorlog sou voortduur. Terselfdertyd was die nie-deelname aan die state van Oos-Europa een van die eerste duidelike tekens dat die kontinent nou verdeeld was.
Die Marshall-plan het ook 'n belangrike rol in Europese integrasie gespeel. Beide die Amerikaners en baie van die Europese leiers was van mening dat Europese integrasie noodsaaklik was om die vrede en welvaart van Europa te beveilig, en het sodoende die Marshall Plan-riglyne gebruik om integrasie te bevorder. Op sommige maniere het hierdie poging misluk, aangesien die OEEC nooit groter geword het as 'n agent van ekonomiese samewerking nie. Inteendeel, dit was die afsonderlike Europese steenkool- en staalgemeenskap, wat Brittanje veral uitgesluit het, wat uiteindelik tot die Europese Unie sou groei. Die OEEC het egter as 'n toets- en opleidingsgrond gedien vir die strukture en burokrate wat later deur die Europese Ekonomiese Gemeenskap gebruik sou word. Die Marshall-plan, gekoppel aan die Bretton Woods-stelsel, het ook vrye handel dwarsdeur die streek opgedra.
Terwyl sommige moderne geskiedkundiges deesdae voel dat sommige van die lof vir die Marshall-plan oordrewe is, word dit steeds gunstig beskou, en baie voel dus dat 'n soortgelyke projek ander gebiede in die wêreld sou help. Na die val van kommunisme het verskeie 'n "Marshall-plan vir Oos-Europa" voorgestel wat sou help om die streek te laat herleef. Ander het 'n Marshall-plan vir Afrika voorgestel om die kontinent te help, en die voormalige Amerikaanse vise-president Al Gore het 'n globale Marshall-plan voorgestel. Marshall Plan se stylvoorstelle vir ander wêrelddele was 'n meerjarige idee. Tony Blair en Gordon Brown het byvoorbeeld hul Afrika-hulpdoelwitte as ''n Marshall-plan' genoem.11 Na die einde van die Koue Oorlog het baie mense gevoel dat Oos-Europa 'n herbouplan nodig het.
Die Marshall "Help" -plan eindig amper in 1950 vir Nederland, toe die Verenigde State die "beslissende stryd teen kommunisme" in Korea aangekondig het en die Nederlandse regering gevra het om troepe te stuur. Toe die Nederlandse regering weier, het die VS gedreig om die Marshall-hulp terug te roep.
Effekte in Duitsland
Die Wes-Duitse ekonomiese herstel was deels te danke aan die ekonomiese hulp wat deur die Marshall-plan verleen is, maar hoofsaaklik aan die valutahervorming van 1948 wat die Duitse Reichsmark as 'n wettige tender deur die Deutsche Mark vervang het, en die inflasie stopgesit het. Hierdie handeling om die Duitse ekonomie te versterk, is uitdruklik verbied gedurende die twee jaar wat die okkupasieriglyn JCS 1067 van krag was. Die Geallieerde ontmanteling van die Wes-Duitse steenkool- en staalbedryf eindig uiteindelik in 1950.
In teenstelling met die algemene opvatting, was die Marshall-plan, wat in 1949 ook uitgebrei is om ook die nuutgestigte Wes-Duitsland in te sluit, nie die belangrikste krag agter die Duitse herstel nie.12 As dit die geval was, sou ander lande soos Groot-Brittanje en Frankryk (wat albei meer ekonomiese hulp as Duitsland ontvang het) dieselfde verskynsel moes beleef het. Die bedrag geld wat Duitsland deur die Marshall-plan ontvang het, is in werklikheid ver oorskadu deur die bedrag wat die Duitsers intussen moes betaal as skadevergoeding en die koste van die Geallieerdes vir die besettingskoste ($ 2,4 miljard per jaar) ).
Desondanks leef die mite van die Marshall-plan in Duitsland nog steeds. Baie Duitsers meen dat Duitsland die eksklusiewe begunstigde van die plan was, dat dit bestaan ​​het uit 'n gratis geskenk met groot bedrae geld, en dat dit alleen verantwoordelik was vir die Duitse ekonomiese herstel in die vyftigerjare.
Die Organisasie vir Europese Ekonomiese Samewerking het die leidende rol in die toekenning van fondse geneem, en die ECA het gereël vir die oordrag van die goedere. Die Amerikaanse verskaffer is in dollars betaal, wat teen die toepaslike fondse van die Europese Herstelprogram gekrediteer is. Die Europese ontvanger het die goed egter nie as 'n geskenk gekry nie, maar moes daarvoor betaal in plaaslike geldeenheid, wat dan deur die regering in 'n eweknie-fonds gedeponeer is. Hierdie geld kan op hul beurt deur die ERP-lande gebruik word vir verdere beleggingsprojekte.
Die meeste van die deelnemende ERP-regerings was van die begin af bewus dat hulle nooit die eweknie-geld aan die VS sou moes teruggee nie; dit is uiteindelik opgeneem in hul nasionale begrotings en 'verdwyn'. Oorspronklik moes die totale Amerikaanse steun aan Duitsland (in teenstelling met toekennings aan ander lande in Europa) terugbetaal word. Maar kragtens die Londense skuldooreenkoms van 1953 is die terugbetaalbare bedrag verminder tot ongeveer $ 1 miljard. Die steun wat na 1 Julie 1951 verleen is, beloop ongeveer $ 270 miljoen, waarvan Duitsland $ 16,9 miljoen aan die Washington Export-Import Bank van die Verenigde State moes terugbetaal. In werklikheid weet Duitsland eers tot 1953 presies hoeveel geld dit aan die VSA sou moes terugbetaal, en dring daarop aan dat geld slegs uitgegee word in die vorm van rentedraende lenings - 'n draai-stelsel wat verseker dat die fondse eerder sou groei as krimp. 'N Uitleenbank is aangekla van die toesig oor die program. Europese lenings vir die herstelprogramme is meestal gebruik om klein en mediumgrootte ondernemings te ondersteun. Duitsland het die Amerikaanse paaiemente terugbetaal (die laaste tjek is in Junie 1971 oorhandig). Die geld is egter nie uit die ERP-fonds betaal nie, maar uit die begroting van die sentrale regering.
Gebiede sonder die Marshall-plan
Groot dele van die wêreld wat deur die Tweede Wêreldoorlog verwoes is, het nie baat gevind by die Marshall-plan nie. Die enigste grootste Wes-Europese nasie wat uitgesluit is, was Francisco Franco se Spanje. Na die oorlog het dit 'n beleid van selfvoorsiening, valutabeheer en kwotas met min sukses nagestreef. Met die eskalasie van die Koue Oorlog het die Verenigde State sy posisie heroorweeg en in 1951 Spanje as 'n bondgenoot omhels. In die volgende dekade sou 'n aansienlike hoeveelheid Amerikaanse hulp na Spanje gaan, maar minder as wat sy bure ingevolge die Marshall-plan ontvang het.10
Terwyl die westelike deel van die Sowjetunie deur die oorlog net so erg geraak is as enige wêrelddeel, was die oostelike deel van die land grotendeels onaangeraak en het dit tydens die oorlog 'n vinnige industrialisasie beleef. Die Sowjets het ook groot skadevergoeding op die geallieerde Axis-bondgenote opgelê wat op sy invloedgebied was. Finland, Hongarye, Roemenië en veral Oos-Duitsland is gedwing om groot bedrae te betaal en groot hoeveelhede voorrade aan die Verenigde State te stuur. Hierdie herstelbetalings het beteken dat die Sowjetunie byna net soveel ontvang het as enige van die lande wat die Marshall-plan ontvang.
Oos-Europa het geen geld vir Marshall-plan gesien nie, aangesien hul kommunistiese regerings hulp geweier het en boonop min hulp van die Sowjets ontvang het. Die Sowjets het wel COMECON gestig in reaksie op die Marshall-plan, maar dit was baie minder vrygewig, en baie ekonome het aangevoer dat dit meestal 'n eenrigting-oordrag van hulpbronne was - van Sowjet-satelliete na die Sowjetunie. Ekonomiese herstel in die ooste was baie stadiger as in die weste, en sommige meen dat die ekonomieë in die kommunistiese periode nooit ten volle herstel het nie, wat gelei het tot die vorming van die tekort-ekonomieë en 'n gaping in welvaart tussen Oos en Wes. Volgens die polisie wat in groot dele van Oos-Europa na vore gekom het, kon hulle rantsoenerings- en soberheidsmaatreëls wat in die weste onmoontlik sou gewees het, afdwing, waardeur sommige hulpbronne na die heropbou kon beweeg. Een Oos-Europese staat, Joego-Slawië, het wel gedurende die periode wel hulp van die Verenigde State ontvang, maar dit word meestal nie as Marshall-plan as hulp beskou nie.
Ook Japan is deur die oorlog erg beskadig. Die Amerikaanse bevolking en die Kongres was egter baie minder simpatiek teenoor die Japannese as vir die Europeërs. Japan is ook nie as 'n strategiese of ekonomiese belang vir die Verenigde State beskou nie. Daar is dus nooit 'n grootse heropbouplan geskep nie, en die Japannese ekonomiese herstel voor 1950 was stadig. In 1950 breek die Koreaanse Oorlog egter uit, en Japan word die belangrikste basis vir die oorlogspoging van die Verenigde Nasies, en 'n belangrike verskaffer van materiaal. 'N Bekende voorbeeld is die Toyota-onderneming. In Junie 1950 het die onderneming driehonderd vragmotors vervaardig en was dit op die punt om sake te doen. In die eerste maande van die oorlog het die militêre bestel meer as vyf duisend voertuie gehad, en die maatskappy is herleef.13 Gedurende die vier jaar van die Koreaanse Oorlog het die Japannese ekonomie 'n aansienlik groter invloei van kontant gehad as wat enige van die Marshall Plan-lande gehad het.
Kanada, soos die Verenigde State, is weinig beskadig deur die oorlog en was in 1945 een van die grootste ekonomieë ter wêreld. Die Kanadese ekonomie was egter lankal meer afhanklik van die handel met Europa as die Amerikaanse ekonomie, en ná die oorlog was daar tekens dat die Kanadese ekonomie sukkel. In April 1948 het die Amerikaanse Kongres die bepaling goedgekeur in die plan wat die hulp kon gebruik om goedere uit Kanada te koop. Die nuwe bepaling het die gesondheid van die land se ekonomie verseker, want Kanada het in die eerste twee jaar van bedryf meer as 1 miljard dollar verdien14. Dit het sterk gekontrasteer met die behandeling wat Argentinië, 'n ander belangrike ekonomie afhanklik van sy landbou-uitvoer met Europa, van die ECA ontvang het, omdat die land doelbewus uitgesluit is van deelname aan die plan weens politieke verskille tussen die Amerikaanse en destydse president Perón. Dit sou die Argentynse landbousektor beskadig en help om 'n ekonomiese krisis in die land te laat neerslag vind.
Hong Kong het, hoewel dit ernstig beskadig is tydens die Slag van Hong Kong en besetting in die Tweede Wêreldoorlog, geen hulp van ander lande ontvang nie. Hong Kong het 'n reeks hervormings geïnisieer wat die deregulering, besnoeiingsbelastingverlagings en 'n laissez-faire-houding jeens sake vereis. As gevolg van hierdie veranderinge, het Hong Kong ontwikkel tot een van die suksesvolste ekonomiese gebiede ter wêreld.
Die vroeë studente van die Marshall-plan het dit gesien as 'n ongeëwenaarde sukses van Amerikaanse vrygewigheid. Kritiek op die Marshall-plan het egter prominent geword onder historici van die revisionistiese skool, soos Walter LaFeber, gedurende die 1960's en 1970's. Hulle het aangevoer dat die plan Amerikaanse ekonomiese imperialisme was, en dat dit 'n poging was om beheer oor Wes-Europa te verkry net soos die Sowjets Oos-Europa beheer het. Ver van die vrygewigheid, was die plan die resultaat van Amerikaanse geopolitieke doelstellings.
Ander historici beklemtoon die voordele van die plan vir die Amerikaanse industrie. Een gevolg van die vernietiging in Europa as gevolg van twee wêreldoorloë was dat die Amerikaanse boerdery en nywerheid wêreld superioriteit gehad het. Amerikaanse private ondernemings kon dus slegs finansieel baat by die opening van nuwe markte en vrye handelsbeleide. Maar terwyl Europese heropbou produkte van die Verenigde State vereis het, het die Europeërs in die onmiddellike nasleep van die Tweede Wêreldoorlog nie geld gehad om hierdie voorrade te koop nie. Dit is, word aangevoer, die basiese ekonomiese probleem; in wese het die Europese kapitalisme 'n dollartekort gehad. Die Amerikaanse handelsoorskotte was groot, en die Amerikaanse reserwes was groot en neem toe. Die kredietfasiliteite van die IMF en die Internasionale Bank vir Heropbou en Ontwikkeling kon nie die groot handelstekorte in Wes-Europa hanteer nie, en die IMF moes slegs lenings toestaan ​​vir tekort op die lopende rekening, nie vir kapitaalfinansiering en heropboudoeleindes nie. Die VSA het dus begin skep dollar krediete in Europa, op verskillende roetes waarvan die Marshall-plan een was.
In die tagtigerjare het 'n nuwe skool ontstaan ​​met sommige geskiedkundiges wat argumenteer dat die Marshall-plan moontlik nie 'n deurslaggewende rol in die herstel van Europa gespeel het soos voorheen geglo is nie. Die eerste persoon wat hierdie argument voer, was die ekonomiese historikus Alan S. Milward en die ontleding is ontwikkel deur die Duitse historikus Gerd Hardach.15 Sulke kritici het daarop gewys dat ekonomiese groei in baie Europese lande herleef het voor die grootskaalse aankoms van Amerikaanse hulp, en die vinnigste onder sommige van die minder ontvangers was. Terwyl hulp uit die Marshall-plan onmiddellike probleme verlig en bygedra het tot die herstel van enkele sleutelsektore, was groei uit die naoorlogse nadir grootliks 'n onafhanklike proses. Europese sosialiste argumenteer dat 'n soortgelyke hoeveelheid heropbougeld kon verkry word deur die besit van die welgestelde Europeërs te nasionaliseer wat hul geld gedurende die Tweede Wêreldoorlog in Amerikaanse banke gedeponeer het.
↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Michael J. Hogan, Die Marshall-plan: Amerika, Brittanje en die heropbou van Wes-Europa, 1947-1952 (Cambridge: Cambridge University, 1987).
↑ Alan S. Milward, Die heropbou van Wes-Europa, 1945-51 (Londen: Routledge, 2006).
↑ Gregory A. Fossedal, Ons beste uur: Will Clayton, die Marshall-plan en die triomf van demokrasie (Stanford, CA: Hoover Institution Press. Publikasie, nr. 412, 1993).
↑ 4.0 4.1 4.2 John Lewis Gaddis, Ons weet dit nou: Heroorweeg die geskiedenis van die Koue Oorlog (New York: Oxford University Press, 1997).
↑ Ray Salvatore Jennings, The Road Ahead: Lessons in Nation Building uit Japan, Duitsland en Afghanistan vir die naoorlogse Irak. USIP.org. 14 Junie 2007 herwin.
↑ 6.0 6.1 Martin Schain, (red.) Die Marshall-plan: vyftig jaar daarna (New York: Palgrave, 2001).
↑ Charles L. Mee, Die Marshall-plan: die bekendstelling van die Pax Americana (New York: Simon en Schuster, 1984).
↑ 9.0 9.1 Robert C. Grogin, Natuurlike vyande: die Verenigde State en die Sowjetunie in die Koue Oorlog, 1917-1991 (Lanham, besturende direkteur: Lexington Books, 2001, ISBN 0739101609).
↑ 10.0 10.1 Nicholas Crafts en Gianni Toniolo, (red.) Ekonomiese groei in Europa Sedert 1945 (Cambridge: Cambridge University, 1996).
↑ Mark Tran, Brown doen 'n beroep op African Marshall-plan. Die voog, 03 Junie 2005. 14 Junie 2007 herwin.
↑ David R. Henderson, Duitse ekonomiese wonderwerk. Ontsluit 14 Junie 2007; Susan Stern, Marshall-plan 1947-1997 'n Duitse siening. 14 Junie 2007 herwin.
↑ William Whitney Stueck, (red.) Die Koreaanse oorlog in die wêreldgeskiedenis (Lexington, KY: University Press of Kentucky, 2004).
↑ Robert Bothwell, The Big Chill: Canada and the Cold War (Kanadese Instituut vir Internasionale Aangeleenthede / Institut Canadien des Affaires Internationales Contemporary Affairs Series, No. 1. Toronto: Irwin Publishing Ltd, 1998).
Arkes, Hadley. Burokrasie, die Marshall-plan en die nasionale belang. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1973. ISBN 978-0691046075
Bothwell, Robert. The Big Chill: Canada and the Cold War. Canadian Institute for International Affairs / Institut Canadien des Affaires Internationales Contemporary Affairs Series, No. 1. Toronto: Irwin Publishing Ltd., 1998. ISBN 978-0772525185
Crafts, Nicholas, en Gianni Toniolo (red.). Ekonomiese groei in Europa Sedert 1945. Cambridge: Cambridge University Press, 1996. ISBN 0521496276
Fossedal, Gregory A. Ons beste uur: Will Clayton, die Marshall-plan en die triomf van demokrasie. Stanford, CA: Hoover Institution Press. Publikasie, nr. 412. 1993. ISBN 0817992022
Gaddis, John Lewis. Ons weet dit nou: Heroorweeg die geskiedenis van die Koue Oorlog. New York: Oxford University Press, 1998. ISBN 978-0198780717
Grogin, Robert C. Natuurlike vyande: die Verenigde State en die Sowjetunie in die Koue Oorlog, 1917-1991. Lanham, besturende direkteur: Lexington Books, 2001. ISBN 0739101609
Hogan, Michael J. Die Marshall-plan: Amerika, Brittanje en die heropbou van Wes-Europa, 1947-1952. Cambridge: Cambridge University Press, 1989. ISBN 978-0521378406
Mee, Charles L. Die Marshall-plan: die bekendstelling van die Pax Americana. New York: Simon en Schuster, 1984. ISBN 0671421492
Milward, Alan S. Die heropbou van Wes-Europa, 1945-51. London: Routledge, 2006. ISBN 0415379229
Schain, Martin (red.). Die Marshall-plan: vyftig jaar daarna. New York: Palgrave, 2001. ISBN 0312229623
Stueck, William Whitney (red.). Die Koreaanse oorlog in die wêreldgeskiedenis. Lexington, KY: University Press of Kentucky, 2004. ISBN 0813123062
Alle skakels is op 23 Augustus 2018 opgespoor.
Toespraak deur J. F. Byrnes, Staatssekretaris van die Verenigde State, Hersamestelling van beleid oor Duitsland, Stuttgart, 6 September 1946.