Die begrip radikale ekonomiese bemagtiging is onlangs deur pres. Jacob Zuma in sy staatsrede gebruik en het in die wyse waarop hy dit ingespan het, ’n slegte reukie opgedoen. Nou staan dit ook sentraal in die begroting, maar sommige ekonome wys daarop dat dit veel meer rasioneel aangebied is. Maar het dit nie tog maar ’n bykomende kombers van ongemaklikheid oor die begroting getrek nie?
Die hoofopskrif van die tesourie se gids vir Jan Alleman oor die jongste begroting lui: Radikale ekonomiese ontwikkeling vir inklusiewe groei. Die minister van finansies, mnr. Pravin Gordhan, het dus nie net musiek in die parlement gemaak om pres. Jacob Zuma se ore te streel nie. Daar word bedoel om dit ’n werklikheid te maak.
Die hoofprobleem is egter dat toe Zuma onlangs met sy staatsrede hiermee vorendag gekom het, het hy dit só aangebied dat ontleders feitlik voor die voet daarmee fout gevind het. Boonop is die destydse aankondiging vermeng met groot kluitjies oor die rassesamestelling en herkoms van grondbesit in die land, die werklike aandeel van swart mense in die ekonomie, en ’n totale onbegrip van watter faktore die ekonomie laat groei.
Die probleem is dat Zuma ’n swak president is wat soos ’n neet bly kleef, en Gordhan, so knap soos hy mag wees, aan Zuma se genade uitgelewer is en enige dag die trekpas kan kry. Uiteindelik kan Zuma se weergawe van die radikale ekonomiese groei bly staan, en deur ’n Hansie-my-kneg-opvolger praktyk toe geneem word.
In Suid-Afrika slurp die staat sowat 30% van die BBP op, en smoor die ekonomie. Daadwerklike stappe om dit terug te werk sou veel meer bemoedigend wees as om ’n omstrede term soos radikale ekonomiese transformasie in te span.
Voorts het ’n minister en ’n adjunk-minister sedert die staatsrede aangedui dat die Grondwet verander moet word om grondroof sonder kompensasie (herverdeling van grond genoem) moontlik te maak. Die waarde van grond maak ’n belangrike deel van die boer se vermoë uit om produksiekapitaal te bekom, en daarsonder sou baie die groot droogte nie kon oorleef nie. En hoeveel buitelandse beleggers gaan toustaan om te kom belê waar hulle hul beleggings sonder kompensasie kwyt kan wees as die politieke winde in die land net effens draai.
Selfs soos sake tot nou gestaan het met die regering se rasbenepenheid as vertrekpunt tot omtrent alles, is die ekonomie reeds met remskoene toegerus. Pas is ’n verslag van die Europese Unie se kamer van koophandel uitgereik wat daarop dui dat internasionale sakevertroue in die land sedert 2012 afgeneem het, en dat SEB as die mees negatiewe faktor hiervoor uitgewys is, aldus ’n mediaverklaring van die VF Plus. Adv. Anton Alberts, die VF Plus se parlementêre woordvoerder oor handel en nywerheid, sê dit bevestig die party se standpunt dat SEB tesame met ander faktore soos regstellende aksie (RA) die groot remskoene is wat ekonomiese groei in Suid-Afrika kniehalter.
Die hele konsep dat wit mense (en waarskynlik bruin mense wat daarin geslaag het om ekonomies die beperkings van die verlede te oorkom) moet opdok om swart armoede teen te werk, blyk by voorbaat weerstand te ontlok. ’n Peiling wat pas deur die NP Van Wyk Louw-sentrum van die FAK bekend gemaak is, dui daarop dat 70% van die Afrikaners meen hulle het reeds genoeg gedoen om versoening in Suid-Afrika te bewerkstellig.
Die VF Plus het ’n sterk pleidooi gelewer vir die verhoging van BTW in plaas van ander belasting, omdat dit sal verseker dat almal ’n bydrae sal lewer. Omdat basiese voedselsoorte van BTW uitgesluit is, sou ’n verhoogde BTW die armes nie erg raak nie.
Die opvatting dat restitusie ’n voorvereiste vir versoening moet wees, is nie net ’n deel van die regering se uitgangspunt nie, maar maak ’n belangrike onderdeel uit van swart bewussyn in Suid-Afrika en die VSA. Die verhoging van BTW sou teen die agtergrond van die regering se rasbenepenheid nie vlerke kry nie. Dis egter ’n onderwerp op sy eie.
En dis eintlik allerverskrikliks dat hierdie hele kwessie met ’n begrotingsrede van Gordhan in verband gebring moet word, ’n man wat tot dusver vriend en vyand met sy tegnokratiese insig beïndruk het.
Ek sal nie omgee om meer te betaal vir sekere items nie, solank ek weet dat dat alles ordentlik aangewend word en nie 30% aan Nando vir staatsamptenare moet afstaan nie.
Alida, Pravin is nie die engel wat hulle hom uitmaak en wat almal dink nie. Lees wat beduie Dawie Roodt vandag, hier op die webwerf, van die begroting.
In hierdie Allegaartjie bring ons vir jou die tweede aflewering van Jannie Pelser van die Nuwe Hart Stigting se praatjie oor respek en praat met Justin Basson, vanuit Durbanville, oor die Renosterveld en die fietswedrenne wat aangebied word om die unieke plantegroei-streek te bewaar.