nokho, ukuthi le nkinga ishaqisa kangakanani kubonakala kahle lapho ucabanga ngomphumela ukukhulelwa okuba nawo entombazaneni esanda kweva eminyakeni eyishumi nambili ubudala ephelile uvalo. udaba lomhlaba eningizimu afrika. ngoncwaba wangonyaka ka--2012, udadewethu owayengamele umsebenzi wethu wakhulumisana nami, engithuma ukuba ngigcwalise isibopho somsebenzi wami kwenye indawo. ngalesi sikhathi ngavuma ngimagange, kodwa ngaphambi kokuba ngihambe wathi: kungcono ukuthumela lo mfowethu ukuba asebenze nawe, kuyoba kuhle kakhulu emndenini kankulunkulu….” wabuza umbono wami, mina ngathi: “kulungile, ngizimisele ukusebenza naye.” futhi sathi uma sibonana emhlanganweni, wayevulelekile nje kimina: “angivumelananga nokuba bakhethe wena, ukusebenza kwakho kokuhlanganyela akuncomeki njengokwami!” leso sitatimende sokudelela sangishiya nginobuyaluyalu ngaphakathi. ngangicabanga ukuthi ukuchema kwami ngalo mfowethu kwase kungemuva kwami, kodwa ngithe uma ngizwa lokho kwakhola okuthile okuqubukayo ngaphakathi kimina: kwaze kwakubi bo, bekungafanele ngivume ukuhamba naye. wazi konke ukwahluleka kwami. ngangicabange ukuthi uma ngifika ngizoqala umsebenzi wami omusha ngangizokwamukeleka njengomafikizolo! kodwa manje yini eyayisengenziwa? ngaphoqa ukumamatheka ngashaya sengathi kwakungazange kwenzeke lutho, ngaphakathi ngibe ngicabanga ngithi: angenzi umsebenzi oncomekayo ekuhlanganyeleni nabazalwane, kodwa ngakhethwa kuqala ngoba ngingcono kunawe. uma ungangikholwa, thula ubukele uzobona! sahamba saya endaweni entsha saziphonsa emsebenzini wethu. ekuqaleni, uma sihlangana nalabo esisuke singabo emsebenzini, ngangiye ngithandazele ukuba ngikwazi ukwehlula inyama, ngikwazi ukuzibamba ngenxa yokuba sisebenze ngozwano. ngalalelisisa ukuba wayekhuluma kanjani nalabo bantu esasisebenza ngabo mayelana nezimo zabo kanye naye, ngenkathi yomsebenzi wevangelo ngangixoxisana nabo. emva kwesikhashana, ngabona ukuthi ukuxoxisana kwakhe nabantu kwakucace kahle kunokwami. ngesikhathi semihlangano nabantu esasisebenza ngabo ngangingafuni ukubeka nelilodwa vo igama ekuhlanganyeleni. ngangifisa ukuba leyo mihlangano isheshe iphele futhi ngifuna ukubaleka. sasibhekelele indawo enkulu kakhulu ngaleso sikhathi, futhi ngaqhamuka necebo: uma sasisebenza ngokwahlukana ngangingeke ngixakaniseke kangaka. ngithe uma ngichazela umfowethu lokhu wavuma: “ubungako bendawo benza ukusebenza kube lukhuni, kungangcono ukuba siyicaze.” ngithe uma ngihlangana nababengaphansi kwethu ngingedwa ngakwazi ukukhuluma nabo kahle, ngixoxisana futhi ngihlela izinto, ngabathwalela “umthwalo” omkhulu bona. kungekudala ngayibona imiphumela kuzona zonke izingxenye zomsebenzi wami, ngenkathi umfowethu yena wayengaqhubi kahle neze. angenzanga lutho ngalokho, kwaba sengathi kwakungendaba engithintayo. emhlanganweni umholi wethu wathola ukuthi sasisebenza ngokwahlukana wabe esesitshela ukuthi izibopho zomsebenzi wethu zithi kufanele sisebenzisane. kodwa saqhubeka nokusebenza ngokwahlukana, sisebenzisa izaba zokuthi sobabili sasazi umsebenzi wethu kangcono. ngesaba ukuthi umholi wethu wayezongigxeka angiyanga endaweni okwakusebenzela kuyona umfowethu ukuze ngiyokhuluma nabantu ababengaphansi komsebenzi wakhe, kodwa ngezwa sengathi akukho ngaphansi kwendawo yami. uma ngikhulume kahle kubonakala sengathi umfowethu uyena owayethola ukunconywa. ngakho ngabhekana nemizwa eminingi futhi ngenza izaba, ngithi nganginomsebenzi wokuhlela izinto okwakufanele ngiwenze, ngibaleke. umfowethu waqhubeka ukungaboni miphumela, kodwa mina ngaqhubeka nokungazisoli noma ngizwe nginokwesaba—ngangingamesabi neze unkulunkulu, ngaze nganganaki ngisho nemiyalezo eminingana evela kumholi wethu. lokhu kwaqhubeka kwaze kwafika isikhathi sokubika ngomsebenzi wethu esesiwenzile, lapho ngathuka khona: yize noma indawo yami yayinabantu abaningi, uma izindawo zombili sezihlanganiswa izinombolo zazincane kakhulu. ngaqala lapho--ke ukwesaba. ngangichithe isikhathi ngizama ukuzibonakalisa, ukufeza izinhloso zami ngiziveze ukuthi ngingasebenza kangcono kanjani kunaye, ukuthi ngangingcono kunaye ekwenzeni umsebenzi webandla. kodwa umsebenzi webandla endaweni yakhe wawusumile nse—futhi lokhu okungenhla kwakungamele kwenzeke nanini na. mina ngangibe yisithiyo ekwenziweni komsebenzi kankulunkulu. akukho okunye engangingakwenza ngaphandle kokubuka emazwini kankulunkulu ukuze ngibone umsuka nembangela yalezi zimo. ngabona lokhu okulandelayo: “umuntu nomuntu kini, njengabantu abakhonzayo, kufanele akwazi ukulwela izinto eziyizinzuzo zebandla kukho konke akwenzayo, kunokufuna izinto ezithandwa nguwe. awunawo nhlobo amahloni!” (“khonza njengoba kwenza ama--israyeli” encwadini ethi izwi livela lisenyameni.) amazwi kankulunkulu akhahlayo angembula imvelo yami yangempela angishiya nginamahloni. kwakungenxa yokwenyuswa ngunkulunkulu nomusa ukuba ngangikwazi ukugcwalisa lesiya sibopho. unkulunkulu wayengithembe ukuba ngilethe odade nabafowethu kuyena. kodwa angizange ngingene kokoqobo, angizange ngiliphile iqiniso, futhi ngenxa yegama lami kanye nesikhundla emphakathini ngazishaya indiva izintshisekelo zomndeni kankulunkulu. ngalwa ngokusobala kanye nasesithe nomfowethu, ngazisebenzela ngedwa. manje yisikhathi sokusabalalisa ivangeli, futhi unkulunkulu ufisa ukuthi labo abalifuna ngokweqiniso masisha babuyele emndenini kankulunkulu. kodwa ngathalalisa okwakuyimisebenzi yami futhi ngangamthandi unkulunkulu, angizange ngibe nandaba nalokho okwakuyisifiso sakhe esikhulu futhi ngilethe labo ababefuna indlela yeqiniso kuyena unkulunkulu. ngazifunela isikhundla sokwaziwa, lezo zinto eziyize leze, ukuze ngizakhele igama kunokuba ngisize abanye. angizange ngikhulume ngezinkinga emsebenzini wethu, nginethemba lokuthi umfowethu uzosilela emva kwami. nganginomona ngamaphuzu ayenamandla kakhulu kuwona, noma ngishaye sengathi angiwaboni, futhi ngathatha umsebenzi ngengomdlalo lapho ngangibukisa futhi ngiqholoshe ngami nengikwenzile bese ngimgxeka umfowethu. ngangigcwele ububi, ngingenabo ubuntu. unkulunkulu uyabenyanya abantu abanjalo, futhi ukube ngangingashintshi ngangizomsebenzela kanjani yena? uma nganginganeni kokoqobo ngangizobaletha kanjani abafowethu nodade kunkulunkulu? ngigcwele izinyembezi, ngeza kunkulunkulu ngathandaza: “o nkulunkulu! ngenza iphutha, konke lokhu kwakungukuhlubuka kwami. ngahluleka ukucabanga ngezifiso zakho, futhi ukuze ngizibonakalise ngalwa nomfowethu, ukuze ngimehlule ngaziba unembeza wami ngangagcwalisi izibopho zami. manje ivangeli likhubaziwe futhi mina ngenze isiphambeko phambi kwakho. kodwa ngifisa ukuphenduka bese ngiyashintsha, ukuba ngisebenze ngokuzwana nomfowethu bese ngenza umsebenzi wevangeli ube namandla kakhulu.