Philadelphia is Grieks
Friday, 26 March 2010 16:34
Paul Hasse skryf per e-pos:
Ons ontvang Die Bronberger gratis in ons posbus en lees dit gereeld met belangstelling en genot van voor tot agter! Baie dankie daarvoor. Ons kan u maar net komplimenteer oor die puik gehalte van u blad.
Net ’n kort kommentaar op ’n detail in u artikel oor Pretoria en sy naam in Vol.8 Nr.6: As Latinis en Grekis kan ek nie anders nie as om daarop te wys dat (1) die woord “philadelphia” in der waarheid nie Latyn is nie maar wel Grieks, en (2) dat die woord nie “broederskap” beteken nie maar wel “broederliefde” spesifiek in die christelike sin - ’n gepaste naam vir ’n gemeente.
Wat die woordvorm “Pretoria” betref, is dit inderdaad die Latynse vroulike vorm om by die eweneens vroulike woord “Philadelphia” te pas. Maar stads- en dorpsname op -a en -ia, afgelei van persoonsname, was in elk geval nog altyd gewild, vgl. Alexandria, Virginia, Carolina, Christiana, Victoria, ook Calvinia en selfs Orania.
Die van “Pretorius” het uit “Praetorius” ontstaan, wat ’n verlatynsde vorm van die Duitse vanne Schulz, Schulze, Schultheiss (=”burgemeester”) en Richter (=”regter”) was. In die 16e en 17e eeu was daar in Europa ’n mode onder opgevoede/geleerde mense om hulle name en vanne te verlatyns; hulle het natuurlik destyds almal Latyn op skool geleer.
So kom “Praetorius” van “praetor”, wat in die ou Romeinse Ryk die benaming van ’n hoë regsprekende amptenaar was. Ander voorbeelde: “Pistorius” van Latyn “pistor” = “Müller/Meulenaar/Bäcker/Bakker”, “Sagittarius” = Latyn vir “Schütz/Schütze” wat “boogskutter” beteken. (Ek het ’n bietjie in www.wikipedia.org gaan snuffel!)