René van Zyl (Skrywer): AS HEILIGE KOEIE JOU HEILIGMAKING OPVREET
AS HEILIGE KOEIE JOU HEILIGMAKING OPVREET
Dit klink nou amper soos een van die Farao in Genesis se drome... Mev Doeminie sukkel steeds om die ou koeie uit die slote te sleep... of dalk permanent toe te gooi... maar hier het nou 'n nuwe soort koei sy kop uitgesteek dié week. Ek handhaaf hierdie laaste paar maande 'n lae profiel met ou Griekie Galbraak en Drucilla die dromer en my ander wanaangepaste alter-egos. Na ek heelwat mense hierdie jaar aan die dood afgestaan het wat vir my baie na aan die hart was, het my lewensuitkyk ook maar heelwat verander. Ek het skielik besef dat mens se tyd min is om impak te maak in die wêreld.
Ek het besef hoe min mense leef hul droom en karring dag na dag aan met of 'n saai bestaan wat hulle haat (soos sekere onderwysers/predikante/besigheidsmanne/ens wat geen passie het vir wat hul doen nie maar voortneuk en almal se lewens versuur.) Vanoggend is 'n vriendin dood wat saam met ons ge-Kuierkerk het al vir jare... 'n pragtige sagte vrou met 'n wonderlike man. Skielik. En skielik is hul drome saam dood. Planne wat gemaak is, is nou tot niet. Ek gaan maak 'n draai by haar man en toe ek so met nat oë uit die huis uitstap terug kar toe, besef ek dit... as iemand na aan jou doodgaan en die nuus is nog so vars in jou kop, so skokkend vars, dan skielik is al jou sintuie hiper-sensitief. Die son is skerper, die voëls kwetter harder, die karre ry meer lawaaierig... dis of 'n mens skeilik die wêreld so vars en duidelik sien en hoor soos nog nooit nie. Jy kyk vars en nuut na jou eie lewe of mortaliteit. Ek wil Drucilla die Dromer hier binne my gou kans gee om haar sê te sê:
Ek dink in hierdie vars doodsuur, is daar 'n oop portaal hemel toe waarin sekere energieë op mens inwerk: die wonderwerk van 'n mens wat 'n pad oopvlieg hemel toe (dalk saam met 'n skare engele of saam met Jesus self wat jou aan die hand vat), die genade wat inwerk op ons almal wat agterbly, die krag van God wat afkom aarde toe om ons by te staan saam met die Gees. Daarom dink ek is ons sintuie opgehelder en sien mens dinge nuut. In so oomblik wil jy die wêreld, jou wêreld, verander en mense wakker skud en sê: Leef, terwyl jy op aarde is. Leef jou droom. Leef God se droom vir jou, moenie tyd mors nie.
Ek wys so nou en dan vir my kinders die goeie rolprente (vir my!) wat hul te klein was om te kyk toe dit uitgereik is, soos Pretty Woman, Pride and Prejudice, Wuthering heights, Lady Hawke, en nou die dag kyk ons Forrest Gump. Ek het al vergeet hoe 'n juweel dit was. Kyk dit maar weer as jy opbeuring nodig het. My dogter Chantal vra hoekom maak hulle 'n fliek van so dom outjie - spot hulle met hom of wat? Forrest het 'n IK van 75 gehad en sy ma het hom altyd vertel: Remember what I told you, Forrest. You're no different than anybody else is. Did you hear what I said, Forrest? You're the same as everybody else. You are no different. Forrest was eenvoudig maar het elke kans wat hy kon kry aangegryp want hy het nie gedink hy is so danig anders nie. En in die proses het hy uitgedraf vir sy College se rugbyspan, drie presidente van Amerika persoonlik ontmoet, vir 'n jong Elvis sy danspassies geleer, 'n medalje vir dapperheid gekry in Vietnam omdat hy uit sy pure onnoselheid sy manne gered het; hy het 'n shrimp bootjie gekoop en sakke vol geld gemaak en het selfs sy luitenant (wat sy bene in die weermag verloor het) met die bootbesigheid uit sy depressie gekry. Toe word hulle miljoeners; die einste luitenant het toe hul geld in 'n 'fruit company' belê (Apple computers) en toe is hulle gizilionêrs! En Forrest het vir die Amerikaanse pieng-pong span regoor die wêreld gespeel want hy kon. En Forrest het vir Jenny liefgehad tot sy eendag na hom toe teruggkom het - nadat sy haar hele lewe met dwelms en seks en mans weggegooi het. Hy het haar versorg toe sy aan 'n ongeneeslike siekte sterf maar darem het sy hom 'n seun gegee, 'n slim seun aan wie hy sy wysheid kon oordra. As iemand hom vra of hy stupid is dan antwoord hy: My mama always said: Stupid is as stupid does. In sy eenvoud het hy ook soos 'n kind geglo, dat God sy Pa is en vir hom sal sorg. Sy luitenant is eenkeer erg depressief oor hy sy bene in Vietnam verloor het en omdat Forrest hom toe nog boonop gered het en nie maar laat sterf het nie. Hul gesprek gaan so: Lieutenant Daniel Taylor: Have you found Jesus yet, Gump? Forrest Gump: I didn't know I was supposed to be looking for him, sir. (Want hy het net geweet Jesus is daar by hom.) Die beste wysheid wat sy ma hom kon gee was: Mrs. Gump: Life's a box of chocolates, Forrest. You never know what you're gonna get. En selfs so dom outjie soos Forrest het die lewe maar gevat soos dit kom, soos 'n boks sjokolade, want nie een van ons weet wat ons gaan kry nie. Maar soos Forrest weet mens mos dat God in beheer is. Ek wil vandag praat oor ons 'slimmetjies' wat nog niks van die lesse van Forrest geleer het nie, wat nie besef die sjokolade wat jy kies is dalk nie die lekker een nie, maar weet jy wat, dan kies jy 'n ander een - en dis dalk daardie een wat super-lekker gaan wees vir jou. So, hoekom maak hulle so 'n fliek van 'n dom outjie? Sodat ons slimmes kan leer: Stupid is as stupid does! Kom ons maak minder stupid keuses en gryp die lewe aan!
Ons is almal so vasgevang in ons eie verslawings en vrese en groewe. Dis so moeilik om 'n verandering te maak want dis onbekend en onveilig. Ek kan legio name opnoem van hier en in die Bybel van mense wat verandering aangegryp het om hul doel op aarde te verwesenlik. Petrus, Paulus, Abram, Moses, Josef, ens ens. Ek dink aan my man Anton, wat op 38 'n nuwe beroep begin het. Hy het begin predikant swot, voltyds. Dit was nie maklik nie maar God het ons versorg. En vandag leef Anton sy droom, en met sy foute het mense respek vir hom want hul sien die Goddelike fokus en passie wat hy in die Teologie ontdek het. Niemand is volmaak nie, maar as jy fokus op jou roeping en jou meer en meer verbeter en toespits op jou spesifieke taak/passie, dan sien mense God se werk raak – hul kry respek vir jou wat gefokus jou taak verrig en dan vir ander 'n seën is. Dis mos nou heiligmaking, man! Dit hou jou sommer uit die kwaad uit!
Ons het 'n gegradueerde vriend wat deur sy lewe al heelwat projekkies aangepak het, deur 'n paar huwelike is en nou 'n verkoopswerkie het waar hy nie veel doen nie maar heelwat tyd het om met mense wat in en uit die winkel kom te gesels. Ek het aanvanklik gedink hy is nou op 'n rustige plek waar hy 'n seën is vir ander... hy is baie inteligent, uitgesorteer, gee raad en maak geselsies met almal van die staatspresident tot die boemelaar wat daar aankom. Maar weet jy, nee, toe nie. Hy het al so baie rondgeval en nie uitgekom by daardie fokus en passie wat jou so vervul en wat jy met mense wil deel om hul lewe te verryk nie. Hy glo hy is eksentriek en kan sê en doen wat hy wil jy moet hom net so vat. En o ja, hy het op sy ou dag ook dagga ontdek wat hom gelukkig laat voel as dinge druk. Sodra iemand naby hom kom, stoot sy selfsug mense weg. Hoekom het hy nie vervulling nie? Hy is onbetroubaar, hy hanteer mense takloos, sonder empatie en is totaal op homself ingestel.
Hierteenoor kan ek van iemand vertel wat soos hy is, eksentriek, intelligent, grootpraterig – wel 'n televisie-karakter. Die program Lie to Me, op Mnet , het ek ontdek. Dit gaan oor 'n geleerde sielkundige, Dr. Cal Lightman, wat spesialiseer in mikro-gesigsuitdrukkings en kan sien as iemand jok of watter emosie ook al het. Hierdie ou is so 'n mislike Britse mannetjie met sy eie demone wat hy maar moet veg uit sy verlede en in sy persoonlike lewe. Hy is enige tyd net so takloos soos hierdie genoemde vriend hierbo. Maar 'n mens is mal oor hom, want hy is gefokus op sy gawe en sy werk. Hy het 'n passie om mense te help met sy gawe, want wat anders kan 'n mens met jou gawe doen? Om te probeer om die beste te wees in jou werk, maak jou gefokus en passievol en as jy dan boonop ander kan help met jou gawe, dink ek, het jy jou roeping bereik. Dit is heiligmaking. Dan is jy 'n spies wat God gebruik om te tref.
As ons ons jongmense kan kry om so oor hul passie, hul beroep en gawes te dink, kan ons wonderlike gelukkige kinders hê. Maar nee, wat dink die meeste jonges (en baie baie oueres wat ek ken) – hul is so opgeslurp in 'n kultuur van partytjie hou elke aand selfs, verdien baie geld, suip tot daglig toe, snuif dwelms, slaap met elke rok of broek wat voorkom, en is lewensmoeg voor hul dertig slaan. Party hou hiermee aan tot 80 en haat hul lewe en hul eggenote en kinders haat hul lewe ook. En moenie dink jy kan die mens se heilige koeie aanspreek nie en hom vertel hy smyt sy lewe weg nie, dan is jy die dweper. Die ding van vasgevang wees in die groef, is dat jy nie die moed het om uit te klim nie. Anton beraad baie jongmense wat in voorhuwelikse verhoudings vasgevang is wat hulle wurg. Trou is nie op die agenda nie, want dis darem te veel gevra, maar die twee mense in die (seksuele) verhouding vernietig mekaar omdat nie een die moed het om in of uit te klim nie. As jul mekaar vernietig, klim uit. Trek weg van jou probleem as dit moet. Trek flippen oorsee as dit moet, maar moenie aankarring met iets wat duidelik nie werk nie en wat jou energie steel nie. Fokus op jou gawes en jou droom en jy sal jouself uitsorteer dink ek. Dr Cal Lightman irriteer mens met sy maniertjies, sy takloosheid en sy slegte gewoontes, maar van al die karakters op televisie het ek vir hom die meeste respek en waardering. Want ek sien sy passie, sy gawe en sy diensbaarheid. En wat blus hierdie drie goed in 'n mens: drank, dwelms en verslawings... wat ook al jou verslawing is – jou werk, jou stokperdjie, jou wat ook al. Dis daai ding wat jou gemaklik in die groef intrek en jou vertel dis die lewe! Sodra jy die visie het van wat jy wil bereik, dan is dit ook makliker om uit die groef te kom.
Nou klink ek soos 'n moerige Mev. Doeminie wat preek. Ek is net SO gatvol vir die jonges wat van hoërskool af al dink dat drink, rook en dagga is die ding. Sjoe, nou is ek groot. Nee, sjoe, nou is jy in jou moer in, want universiteit gaan net so 'n lekker jol wees. Ek wil nou nie eers praat van grootmense nie... derduisende sit in werke, in skuld en haat hul lewe want hulle lewe nie. Maak daardie skuif... en LEEF in oorvloed! Hul sê mos die enigste verskil tussen 'n groef en 'n graf is die diepte... Klim uit daai groef want jy lewe, jy haal asem, jy kan. En wees 'n seën vir jouself en ander. Ek ken 'n vrou wat wie se man haar gelos het hier net voor 50. Na die ergste skok het sy oorsee gegaan en op rykes se Yachts (bote) gaan werk. Maak soos Forrest se ma gesê het: Mrs. Gump: You have to do the best with what God gave you.
Ek sluit af met nog 'n sêding of twee uit Forrest Gump. Nadat hul 'n Shrimp boot gekoop het en geen shrimps vang vir weke nie, selfs kerk toe gegaan het en gebid het, vra die ongelowige Luitenant vir Forrest nou waar is al die shrimp: Forrest Gump: [dejected] No shrimp. Lieutenant Daniel Taylor: Where the Hell is this God of yours? Forrest Gump: [narrating] It's funny Lieutenant Dan said that, 'cause right then, God showed up. En toe was daar 'n woeste storm waarin hul byna hul lewe verloor maar hulle en hul boot oorleef. Al die ander bote het onder gegaan. Hulle was die enigste shrimp vangers oor en word toe miljoenêrs! Ek bedoel nie God gaan jou ryk maak nie. Ek bedoel: kyk bietjie rond, God is by jou en wag net dat jy hom raaksien maar voor dit gebeur moet jy soos Forrest sê: My Mama always said you've got to put the past behind you before you can move on. En om aan te beweeg moet jy breek van jou verslawende en vernietigende gewoontes en verhoudings. Soos Forrest se ma en meisie altyd vir hom gesê het: Run, Forrest! Run! Ek wil sê hardloop weg hiervan en vat die sprong saam met God na 'n nuwe lewe met beter keuses en volg jou droom, volg die gawes wat jyhet voluit!
Aan die paar mense wat ek ken wat wel hul verlede agtergelaat het en die keuse gemaak het om die beste te maak van wat God hul gegee het - en hul passie en droom uitleef: Mag God jou nog meer seën sodat jy 'n seën vir ander kan wees.