Iemand ‘mislei’ publiek oor drankverbod – SalbaSalba eis wetenskaplike bewyse vir die regering se verbod op drankverkope. (Foto: pixabay) Die Suid-Afrikaanse drankhandelsnaamvereniging (Salba) hou vol ŉ beperking op mense se bewegings – eerder as die verbod op drankverkope – het tot ŉ afname in sterftes tydens die Covid-19-pandemie gelei. Die vereniging sê die ministeriële advieskomitee oor Covid-19 wou boonop nie bevestig of die vierde verbod op drankverkope op enige wetenskaplike aanbeveling gedoen is nie. Pres. Cyril Ramaphosa het op 27 Junie, toe die jongste verbod aangekondig is, gesê die komitee het aanbeveel dat die beperkings wat vantevore ingestel is nie doeltreffend was nie en dat ŉ verbod op drankverkope die druk op hospitale wat alkoholverwante noodgevalle veroorsaak sal verlig. Salba het daarna aan prof. Koleka Mlisana, voorsitter van die komitee, geskryf en gevra vir die wetenskaplike data waarop die komitee se aanbeveling aan die nasionale koronavirusbevelsraad – om alle drankverkope te verbied – berus het. Salba sê Mlisana bevestig nie die president se stelling dat die komitee die aanvanklike algehele verbod op drankverbod vir 14 dae aanbeveel het nie en ook nie die verdere verlenging wat hy op 11 Julie aangekondig het nie. In haar antwoord aan Salba skryf Mlisana dat die raad wat die komitee oor Covid-19 gee “nie-bindend” is en dat dit, tesame met ander tersaaklike inligting, oorweeg word voor enige finale besluite geneem word. Sibani Mngadi, voorsitter van Salba, sê dit is kommerwekkend, gegewe die ekonomiese verliese wat die bedryf die afgelope paar weke gely het. Salba se vergelyking tussen oortollige sterftes en die beskikbaarheid van drank. “Óf ons regering óf die gerekende kenners in die ministeriële advieskomitee mislei die publiek oor die wetenskaplike grondslag oor die besluit om drankverkope te verbied, ŉ besluit wat verreikende ekonomiese gevolge vir die land het,” sê Mngadi. Salba sê hy het in sy korrespondensie met die komitee gedetailleerde inligting verskaf wat sy argument staaf dat die “beperking op mense se beweging, aangedryf deur die aandklokreëls” gelei het tot ŉ “afname in traumagevalle en onnatuurlike sterftes” en nié net die verbod op drankverkope soos die Mediese Navorsingsraad (MNR) aanvoer nie. Mlisana het kommer oor die MNR se ondersoek na die skrywers daarvan of die South African Medical Journal, wat die verslag gepubliseer het, verwys. Salba sê hy het die vaktydskrif reeds oor die kwessie genader. “Met nog ŉ hersiening van die huidige alkoholverbod wat op 25 Julie verwag word, verdien sakeondernemings, werkers en die publiek om te weet op watter wetenskaplike grondslag die regering se besluit om drank te verbied, berus,” sê Mngadi. Salba sê ŉ vorige navraag het reeds getoon dat die ministeriële advieskomitee nie ŉ algehele verbod op drankverkope wat van 28 Desember verlede jaar tot 31 Januarie gegeld het, aanbeveel nie. Drankwinkels het in die eerste 14 dae van die hernieude verbod kwaai deurgeloop onder wat Salba aanvalle deur georganiseerde misdaad noem. “Nadat die verlenging op 11 Julie aangekondig is, het ons ŉ enorme toename in aanvalle gesien, met minstens 230 drankpersele in KwaZulu-Natal en Gauteng wat geplunder, beskadig of aan die brand gesteek is,” sê Mngadi. Die plundering het aanvanklik by kleinhandelaars begin en later na pakhuise en verspreidingsentrums uitgebrei.