Impak van Egskeiding op Uittree-annuïteit
​​​​​​Wat sal met my Uittree-annuïteit Gebeur as ek Skei?
In ’n onlangse plasing op sosiale media het radio- en TV-persoonlikheid Masechaba Ndlovu aangekondig dat sy en haar man, Vusi Ndlovu, uitmekaar is. Hierdie hartseer nuus het die nasie geskok.
Die ster het ’n opregte boodskap op Instagram geplaas om haar besluit te verduidelik, en Vusi die man van haar drome genoem, haar “ride or die”. Die feit van die saak is: niemand trou met die voorneme om van hulle gade te skei nie. Die harde werklikheid is egter dat 40% van huwelike voor die 10-jaarherdenking in ’n egskeiding eindig. Die jongste syfers van StatsSA toon dat 25 326 egskeidings in 2016 in Suid-Afrika toegestaan is.
Een van die uitdagendste aspekte van ’n egskeiding is die finansiële implikasies. David Thomson, Senior Regsadviseur by Sanlam Trust, sê dat ’n egskeiding op sigself ’n uiters traumatiese gebeurtenis is, en die finansiële oorwegings speel ’n groot rol. Mense moet dus seker maak dat hulle die groter prentjie versigtig oorweeg wanneer dit by die evaluering van hulle finansiële situasie en die neem van besluite kom. As jy skei en regtens op ’n gedeelte van jou gade se aftreegeld geregtig is, pasop dat jy nie aan hierdie geld as ’n “meevallertjie” dink wat jy kan uitgee nie. Onthou eerder dat dit aanvanklik bedoel was om vir ’n gemaklike aftrede te sorg, waarsku hy. Dit is uiters belangrik om te weet dat, ongeag of jy jou eie aftreespaargeld het of nie, jy met ’n egskeiding daarop geregtig is om teen jou voormalige gade se aftreefonds ’n eis in te stel. Netso het jou eks ook ’n vorderingsreg teen jou portefeulje. Daar is een uitsondering: gades wat op of na 1 November 1984 buite gemeenskap van goed en sonder die aanwasbedeling getroud is, sal nie van mekaar se fondse kan eis nie. Dit is dus noodsaaklik om jouself oor hierdie kwessie ingelig te hou.
Tydens die egskeidingsproses moet jy seker maak dat jy ’n holistiese benadering gebruik om seker te maak dat jy op die regte pad bly met jou aftreespaargelddoelwitte. “Moenie probeer om te raai wat jou aftreebehoeftes gaan wees nie – kry ’n professionele finansiële adviseur om dit vir jou te bereken,” sê Thomson. Wanneer jy jou onmiddellike behoeftes teenoor aftreespaargeld balanseer, is die ander kritieke kwessie om met ’n egskeiding te oorweeg hoe om jou aftreevoorsiening ’n hupstoot te gee, veral as jy beoog om by ’n nuwe verhouding betrokke te raak. Geskeide mense moet dikwels hulle spaarpogings verdubbel om te vergoed vir die onttrekkings vir die egskeidingsooreenkoms en die feit dat hulle die effek van saamgestelde rente misgeloop het, sê Thomson.
Dit is krities om wetsvereistes vir pensioenfondse behoorlik te verstaan sodat jy weet wat na die egskeiding met jou UA gebeur. Wanneer jy ’n uittree-annuïteit (UA) uitneem, behoort die onderliggende polis aan die fonds en nie aan jou nie. Jy kan dus nie die uittree-annuïteit in ’n egskeidingsbevel aan jou gade “gee” nie. Die huidige posisie ingevolge die Wet op Egskeiding is: ’n pensioenfonds word toegelaat om ’n gedeelte van of die volle “pensioenbelang” aan die lid se voormalige gade (die nielid-gade genoem) te betaal indien dit deur ’n behoorlik-bewoorde hofbevel gemagtig word.
Wat Beteken “Pensioenbelang”?
Ten opsigte van ’n uittree-annuïteitfonds: die totale bedrag van die lid se bydrae tot die fonds tot met die datum van die egskeiding, tesame met ’n totale bedrag van jaarlikse enkelvoudige rente (teen die amptelike voorgeskrewe koers), met dien verstande dat dit nie die fondsopbrengs oorskry nie.
Die daarstelling van ’n skoonbreuk-beginsel in 2007 het die manier verander waarop pensioengeld met ’n egskeiding verdeel word. Voor 2007 moes die nielid-gade wag totdat die lidgade ’n geldige eis indien voordat sy of haar eis ingevolge die egskeidingsbevel betaal kon word.
Deesdae maak die skoonbreuk-beginsel dit moontlik vir die nielid-gade se gedeelte van die pensioenbelang om uitbetaal of na ’n fonds van sy of haar keuse oorbetaal te word sodra die egskeiding afgehandel is, behoudens die bepalings van die Inkomstebelastingwet. Die nielid-gade hoef dus nie meer te wag totdat die belegging uitkeer nie. Wat gebeur dus met jou UA wanneer jy skei?
Jy sowel as jou gade is daarop geregtig om ’n pensioenbelang uit mekaar se aftreefondse te eis. Jou gade kan dan kies om dit óf na ’n ander aftreefonds oor te plaas, of die bedrag in kontant te neem, en in laasgenoemde geval is belasting betaalbaar. In sommige gevalle kan koste op die bedrag gehef word indien die onttrekking voor die vervaldatum plaasvind.
Indien jy emigreer en ’n egskeiding in ’n ander land plaasvind, sal jy by ’n Suid-Afrikaanse hof moet aansoek doen om jou egskeidingsooreenkoms in hierdie land te laat erken en te laat afdwing. Jou egskeidingsbevel in ’n ander land sal nie deur ’n aftreefonds in Suid-Afrika erken word nie.
Die egskeidingsbevel moet óf ’n persentasie van die fondslid se pensioenbelang óf ’n spesifieke geldbedrag aandui.
Die aftreefonds wat die pensioenbelang moet uitbetaal, moet duidelik en korrek in die egskeidingsbevel benoem word.
Indien die egskeidingsbevel nie aan die Wet op Egskeiding voldoen nie, kan dit gebeur dat die fonds nie enige betaling van pensioenbelang aan die nielid-gade kan maak nie.
Die aftreefonds moet beveel word om sy rekords te endosseer en die pensioenbelang ingevolge die egskeidingsbevel te betaal.
Dit is belangrik om daarop te let dat die pensioenbelang op ’n UA-fonds verwys na die totale bedrag wat tot op ’n sekere datum (die datum van die egskeiding) bygedra is, plus die opgelope rente.
In die lig van bostaande is dit noodsaaklik dat, wanneer egskeidingsbevele of skikkingsooreenkomste opgestel word, jy eers moet vasstel of die lidgade voor of op die datum van die egskeiding op ’n voordeel geregtig geword het, of op een geregtig sal word. Indien die lid reeds voor die egskeiding op ’n voordeel geregtig geword het, sal die nielid-gade geen vorderingsreg hê op die “pensioenbelang” soos in die Wet op Egskeiding beoog word nie. Gemeneregbeginsels en die verdeling van huweliksbates dek pensioenvoordele wat reeds ten tyde van die egskeiding aan ’n lid toegeval het, byvoorbeeld waar ’n lid uit ’n fonds afgetree het en ’n enkelbedragvoordeel ontvang het.