Metsi e ne e se one fela maatla a tlholego a a kgonang go tsamaisa ditshilo. Fa go ne go ka dirisiwa lefetlho la phefo mo boemong jwa maotwana a a tsamaisiwang ka metsi, go ne go ntse go tla kgonega gore dijo tsa dithoro di silwe. Mafetlho a ne a simolola go dirisiwa kwa Yuropa mo e ka nnang ka lekgolo la bo12 la dingwaga C.E. mme a ne a dirisiwa thata go sila kwa Belgium, Holland, Jeremane le kwa mafelong a mangwe. A ne a dirisiwa go fitlha ka nako ya fa go dirisiwa ditshilo tse di tsamaisiwang ka moya wa metsi a a fisang le metswedi e mengwe ya maatla, mme seno se ne sa dira gore metswedi e mengwe yotlhe ya maatla e felelwe ke nako. Thuto tse dikgolwane mo Botswana ke mahala kgotsa boitlhopelo. Mo ngwageng wa 2002, palo ya ntlha ee sa rurifadiwang e ne e le selekanyo sa lekgolo le boraro mo lekgolong, mme ee rurufaditsweng yone ya ntlha e ne e le masome a borobabobedi le motso mo lekgolong. Go kgaogangwa ga bana ba ba tsewang mo dikolong go itebagantse le palo ya baithuti ba ba kwadisiwang kwa dikolong tse di potana gape ga go amane gope le go tsena sekolo sentle ga bana. Dipalo tse di ntsha tsa go tla sekolong mo dikolong tse di potana ga di mo Botswana. Go ya ka dipalo tsa ngwaga wa 2001, masome a borobabobedi le borataro mo lekgolong a bana ba ba simolotseng dithuto tse di potana ba ne ba batlile go fitlhelela kwa lokwalong lwa botlhano. Mo tsamaisong ya thuto ya mo Botswana, basimane le basetsana ba nale tepetepano mo go fiweng dithuto. Basetsana, ka gorialo, ba ka nna ba tswa mo dikolong tse dikgolwane ka ntata ya boimana.