Dis alles my Ma se skuld - Abrie Snyman
Dis alles my Ma se skuld
Deur Abrie Snyman op 1 September 2020
Met tyd op hande het ek my ouers, diep in die tagtigs en vroeë negentigs gevra om vir my te skryf oor my kleinkinderjare. Dit wat ek te jonk was om te onthou of al vergeet het. My ma het die meeste van die ses folios skryfwerk gedoen met my pa wat kant notas bygevoeg het.
Ek is weer onthou hoekom ek tot vandag toe net een voortand het, met details van die sirkustoertjie wat my die ander een gekos het. Sy het my vertel hoe ek in die kerk nie kon stilsit nie en gereed aanhoudend teen die voorste bank geskop het. Ook van my tong uitsteek vir die gesiene man wat my hieroor aangegluur het. Sy sluit af met, "Toemaar, as ek oor lewe en julle weer klein is, sal ek dit nooit weer aan julle doen om julle kerk toe te gaan nie. Dit was onregverdig van my. Liefde, Ma."
Ek het grootgeword en is gedoop in die kerk, die NG en, en gee kerk. Meer as alles het ek my tyd gegee. Dis 'n raai-raai-riepa berekening om uit te werk hoeveel tyd dit regtig was. In veertig jaar was ek so te sê alles in die kerk, behalwe die predikant. Ek was lid van alles en deel van alles. As ek betrokke is doen ek dit deeglik – vandag nog. Twee maal 'n Sondag in die kerk, vyftig weke 'n jaar, Sondagskool, katkisasie, bid-ure. Paasfees, Kersfees en Oujaarsaanddienste en geloofsbelydenis aflegging:
"Ek glo in God die Vader, die Almagtige, die Skepper van hemel en aarde, En in Jesus Christus, sy eniggebore Seun, ons Here; wat ontvang is van die Heilige Gees, gebore is uit die maagd Maria..."
Ek ken dit nou nog woord vir woord.
Daarna diaken, ouderling, selgroepleier, skoolverlaterskamp-groepleier, voorsitter van komitee op komitee en so hou die lys aan. En ek praat nie eers van die sendingwerk wat ek in Sunnyside se strate gedoen het nie, die sendingkampe wat ek in Levubu bygewoon het, die kampe by Bad-se-loop, Eksdrie-kampe, die Jesusfilms en Lewende Woord se Heaven and Hell-opvoerings wat ek beleef het nie. Ek praat nie eers van die tye gebid, bybelstudie gedoen en tot bekering kom nie. Weer en weer. Dan was daar ook nog die KJV, die CSV en 'n paar ander afkortingbewegings waarby ek betrokke was.
'n Eenvoudige som van veertig lewensjare vermenigvuldig met 365 dae 'n jaar teen een uur 'n dag bring my by 'n konserwatiewe 14 600 ure wat ek betrokke was by die geloof waarin ek opgevoed is. Van die ander duisende gelowe weet ek baie min behalwe wat ek uit nuuskierigheid en deur reis geleer het.
Feit is ek is ver verby die 10 000 ure, wat gereken word as die drumpel om 'n kundige op 'n gebied te raak. Ek verstaan dus iets van die spesifieke geloof. Ek het natuurlik ook ander persoonlikheids-eienskappe en -talente. Ek is volgens Jung se pseudo-wetenskaplike persoonliksheids-groeperings deel van die 4,5% mans en net 3% van vroue wat van nature die vermoë het "om uiteenlopende idees uit ons kennis basis saam te trek" en ek het nie 'n ondergemiddelde IK nie. (Ek het eers onlangs ontdek dat ek ses A's op my matrieksertifikaat het – ongelukkig almal in my ellelange doopname.) Ek het ook 'n aanvoeling vir logiese denke.
Met die Coronavirus krisis, die gepaardgaande finansiële krisis vir miljoene mense, en die gevolglike ellendes wat op miljoene mense wag en my Ma se goedbedoelde opmerking dat sy ons kinders nie weer so sou straf om ons kerk toe te dwing nie, het 'n idee in my gedagtes begin drentel. Hoe meer ek daaraan gedink het, hoe beter het die idee geraak.
Daar is plek vir 'n nuwe relevante kerk en die tyd is nou.
Die kerk se geloofsbasis sal berus op die Bybel, miskien net 'n effens aangepaste weergawe. Ek het wel geleer dat elke versie in die Bybel deur God geskryf is, dat dit Sy Woord is en dat alles waar is – dat ons nie kan kies waarvan ons van hou en watter nie. Tog vind ek sekere konsepte in die Bybel vreemd.
Ek het van voor skool al probeer om die Skeppingsverhaal logies te verstaan. Ek het van kleintyd af die konsep van 'n dag verstaan. Soos in gister was 'n dag, more is nog 'n dag, vandag is 'n dag, my verjaarsdag is 'n dag en Kersdag is 'n dag. In die Aardrykskundeklas het ek later geleer hoekom 'n dag 24 uur lank is – dis hoe lank dit die aarde neem om een keer in die rondte te draai.
Ek het Genesis 1 uit my kop uit geken. Volgens Genesis 1 vers 16 tot 19 is die son en die maan eers op die vierde dag geskape.
Die vraag waaroor ek in die Sondagskoolklas berispe is was 'n eenvoudige een: Hoe kon daar dae gewees het voor die vierde dag toe die son en die maan geskape is?
Die "ons sien deur 'n spieël in raaisels" het nog nooit my nuuskierigheid oor godsdiens laat vervaag nie. Die nuwe kerk moet gevestig wees op medemenslikheid, soos in Jesus se Bergpredikasie.
Wikipedia som die Bergpredikasie so mooi op: Die Bergrede begin met die agt Saligsprekinge. Jesus kom vir arm en swakker mense op en spreek hulle salig. Daarna volg daar praktiese voorskrifte. Mense word opgeroep om, in navolging van God en Christus, barmhartigheid te toon, goeie werke en dade te verrig sonder om iets daarvoor te verwag, rusies en verskille by te lê, nie egbreuk te pleeg nie, nie te sweer of 'n eed af te lê nie, nie kwaad met kwaad te vergeld nie, nie iets uit te leen en iets terug verwag nie, 'n pasifistiese houding te demonstreer, lief te hê in plaas van te haat, te bid en te vas, aalmoese te gee, niemand te veroordeel nie, nie oor aardse sake te bekommer nie, nie skynheilig op te tree nie, en om standvastig in die geloof te staan.
Behalwe vir die standvastig in die geloof staan, is dit ook 'n mooi opsomming van Boeddhisme as lewensfilosofie. Dis vir my die fondasie van lewe op aarde en ek vind dit moeilik om te assosieer met enigiets teenstrydig daarmee.
Die voorgestelde kerk moet verder gebaseer wees op realistiese beginsels. Dit kan die wêreld net 'n beter plek maak.
Al die uitroepe dat God sal voorsien, dat ons op God moet vertrou in die tyd van die Coronavirus het my genoodsaak om my Bybel onder 'n dik laag stof te gaan uithaal. Ek onthou so goed al die preke oor geloof – oor geloof soos 'n mosterdsaadjie. Glo en jou gebede sal verhoor word.
Daar is verskeie verse in die Bybel wat oor die kwessie handel:
Lukas 17:6, Maar die Here antwoord: "As julle maar geloof so groot soos 'n mosterdsaadjie gehad het, sou julle vir hierdie moerbeiboom kon sê: 'Trek jou met wortels en al uit die grond uit en plant jouself in die see,' en hy sou julle gehoorsaam."
Matteus 17:20, "Omdat julle geloof te klein is," sê Hy vir hulle. "Dit verseker Ek julle: As julle maar geloof het so groot soos 'n mosterdsaadjie, sal julle vir hierdie berg sê: 'Gaan staan daar anderkant!' en hy sal gaan. Niks sal vir julle onmoontlik wees nie."
Ek soek nou al vir lank na 'n gelowige met die geloof van 'n mosterdsaadjie. Miskien is eerwaarde Angus Buchan (tussen R20 miljoen en R100 miljoen werd in 2019), wat met sy geloof so groot soos 'n mosterdsaadjie dit laat reën het tydens sy biddag vir reën nie te lank gelede nie, net die man waarna gesoek word.
Die geloofsgenesers kan ook van hul wees. Is dit nie Bennie Hinn wat sy arm swaai en honderde mense val om en staan genees op nie? Ek onthou ook van die bekende Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat iewers in Afrika deur so 'n geloofsgeneser heeltemal gesond gemaak is net voordat hy dood is.
Enige gelowige met liefde vir sy medemens, kan op dieselfde wyse die Coronavirus wêreldwyd binne oomblikke in die naam van Jesus die see injaag. More-oggend is almal terug by die werk en in die winkels. Halleluja.
Hierdie geloof so groot soos 'n mostertsaadjie het natuurlik baie meer praktiese voordele as om net met die virus af te reken.
'n Praktiese voorbeeld sal wees om met berge, wat die morfologie van stedelike ontwikkeling dikwels kompliseer, 'n plan te maak. Miskien kan die welgestelde Brasiliaanse prediker, Edir Macedo (R20 biljoen werd) help om vir een van die lastige berge in Rio te sê: "Gaan staan daar anderkant!" Dit sal vir stedelike beplanners en vervoer-ingenieurs dit baie makliker maak om Rio se verkeersknope op te los. Grondonteiening vir so 'n geloofstap kan seker problematies wees, maar met die geloof van 'n mosterdsaadjie kan Mecado seker GPS koördinate gebruik om die berg in Guanabara Bay te laat neersit. Glo nie iemand gaan kla daaroor om sy Rio uitsig te verruil vir 'n eiland binne klipgooi van Rio se strande af nie.
As geen persoon met die vereiste geloof bestaan nie is dit vergelykbaar met 'n moderne weergawe van die teks wat kan lees: Maar die Here antwoord: "As julle maar 'n IK van 500+ het, sal julle vir hierdie berg sê: 'Gaan staan daar anderkant en hy sal gaan. Niks sal vir julle onmoontlik wees nie." Die feit dat niemand aan die vereiste kan voldoen nie is skynbaar bloot nog 'n raaisel in die spieël.
Ek glo hierdie denkwyse sal die Here se wil en Sy genuanseerde "toegelate wil" op die tafel sit. As ons die konsep prioriteit gee, behoort ons alles wat ons oor geloof uit die die Bybel geleer het met 'n nuwe bril te bekyk.
Dan behoort die Bybel herskryf te word om dit te weerspieël.
Die Here is my Herder: 'n Psalm van Dawid.
Die Here is my herder, as dit Sy wil is. Ek kom niks kort nie maar net as Hy dit so wil. Hy laat my rus in groen weivelde, as Hy dink dis wat Hy my vandag gun. Hy bring my by waters waar daar vrede is, behalwe as Hy in sy toegelate wil te besig is om kanker uit te deel en ek die uitverkore ontvanger daarvan is. Hy gee my nuwe krag, soos Hy die dag lus voel. Hy lei my op die regte paaie in sy volmaakte wysheid, of ek daarvan hou of nie, tot die eer van sy Naam. Meer so wanneer Sy ego broos is. Selfs al gaan ek deur donker dieptes, sal ek nie bang wees nie, want U is by my. Miskien is Hy vandag nie heeltemal gefokus nie want Hy is besig om nog wurms uit te dink wat jong kinders se oë van binne uitvreet om hulle lewenslank blind te maak, of om die Coronaplusvirus te vervolmaak vir volgende jaar.
En so behoort baie verse herskryf te word om die realiteit van geloof akkuraat te beskryf.
Die konsep van 'n duiwel is nog 'n tameletjie vir die voorgestelde kerk. God het die ontstaan van die duiwel geakkommodeer deur sy toegelate wil. Liefdevolle ouers behoort dan God se voorbeeld te volg. Elke Pa wat lief is vir sy kinders kan 'n versoek plaas op Facebookgroepe. "Gesoek: 'n Terroris om in ons huis te kom bly met die uitsluitlike doel om my kinders, vir wie ek oneindig lief is, te terroriseer, in versoeking te lei en hulle korrup te maak. Ek nooi jou nie in nie maar los die agterdeur oop vir jou om in te sluip. NS. Onthou tog om vir Hansie te tempteer om te knoei tydens krieket in Indië. Met groot dank en waardering. Die uwe. Liefdevolle vader..."
Die moeilike besluit is natuurlik om te kies tussen 'n kerk wat sin maak of geld maak. Sonder vrees is enige kerk se balansstaat onseker. Die doel van die nuwe kerk is om die wêreld 'n beter plek te maak. Tog is Edir Macedo, Benny Hinn, Joel Osteen, T.D. Jakes en ons eie Angus Buchan en Joyce Meyer se baie, baie miljoene nie te versmaai nie.
Keuses, keuses ... en dan nog besluite oor pratende slange en donkies, en maagdelike geboortes – en dan moet die kerk ook nog 'n naam kry! Gelukkig hoef ek my nie oor heilige koeie te bekommer nie.