NZASM 32 Tonner 0-4-2RT - Wikipedia
Die NZASM 32 Tonner 0-4-2RT van 1894 was 'n Suid-Afrikaanse stoomlokomotief van die negentiende eeu in die Suid-Afrikaanse Republiek.
In 1894 bestel die Nederlands-Suid-Afrikaanse Spoorwegmaatskappy (NZASM) van die Zuid-Afrikaansche Republiek drie tandstang- en kleinrat-lokomotiewe met 'n 0-4-2-wielrangskikking. 'n Vierde lokomotief is in 1897 bestel. Hierdie lokomotiewe is in diens gestel op die tandstang- en kleinrat-spoorlyn tussen Waterval Onder en Waterval Boven.
Alle NZASM-lokomotiewe is deur hul gewig bekend, dus is hierdie lokomotiewe deur NZASM as 32 Tonners bekend. Ná die Tweede Vryheidsoorlog is die lokomotiewe aan die Sentraal-Suid-Afrikaanse Spoorweë oorgedra waar hulle as Klas G lokomotiewe geklassifiseer is. Elke lokomotief het 'n naam gekry:
Spoorlyn en modus van operasie[wysig | wysig bron]
32 Tonner nr 991 tussen 46 tonners in die lokomotiefstalling by Waterval Boven
Die direkte afstand tussen Waterval Onder en Waterval Boven is slegs 4,8 km, maar Waterval Boven is 210 m hoër as Waterval Onder. Die spoorlyn kan nie die Elandsriviervallei volg sonder om die 95 m Elandsrivierwaterval in ag te neem nie. Dit is besluit om 'n 6,77 km spoorlyn aan die suidelike oewer van die vallei te bou met 'n 213 m tonnel tussen die twee dorpe. 'n Tandstang- en kleinrat-stelsel van 3,38 km is met die spoorlyn ingesluit. Wanneer 'n trein na Waterval Boven wil ry, trek 'n gewone lokomotief die trein en die 0-4-2RT stoot die trein. In die andere rigting, gaan die gewone lokomotief nog steeds eerste met die 0-4-2RT agteraan, waar hy as 'n rem bedryf is. Die gewig van treine is beperk tot 140 ton en die rit tussen die twee dorpe, insluitende treinverbinding en -ontbinding duur omtrent een uur.
In 1905 is nuwe 84-ton 4-8-4 lokomotiewe bestel, maar die volgende jaar rapporteer die hooflokomotiefsuperintendent dat die 0-4-2RT-lokomotiewe en die tandstang en kleinrat uitgeput was. Daar is besluit om 'n nuwe spoorlyn tussen die twee dorpe te bou. In 1908 is hierdie stuk spoorlyn herbou aan die noorde oewer van die riviervallei. Die nuwe spoorlyn is 12,07 km lank, die helling was nie so steil nie en geen tandstang en kleinrat was nodig nie, dus word die 0-4-2RT oortollig. Die ou tonnel word 'n padtonnel totdat 'n nuwe padtonnel in 1974 gebou is.
↑ (en) Espitalier, T.J.; Day, W.A.J. (November 1944). "The Locomotive in South Africa – A Brief History of Railway Development. Chapter IV – The N.Z.A.S.M. (Continued)". South African Railways and Harbours Magazine: 843–845, 848. AS1-onderhoud: meer as een naam: authors list (link) CS1 maint: date and year (link)