Nuuskommentaar: Solidariteit-DKD-saak wys wie het ruggraatVan die DKD-werknemers wat deur Solidariteit verteenwoordig word. Foto: Reint Dykema Nog selde is daar oor so ’n wye front blydskap uitgespreek as oor die konstitusionele hof se uitspraak in die Solidariteit-DKD saak. Onder diegene wat positief daarop reageer het, was die Vryheidsfront Plus, Sanco (wat gereeld as die ANC se vierde arm beskryf word), Max du Preez, die FW de Klerkstigting se Sentrum vir Grondwetlike Regte, dr. Danny Titus en Peter Marais. Amper nog vreemder is wie swyg, of geswyg het, met veral die DA wat hier vreemd uitstaan en daarom ook onder skoot kom. ’n Besoek aan die webwerwe van die UDM en Cope toon ook dat niks hieroor uitgereik is nie. Die ACDP het ook niks hieroor uitgereik nie. Dat die ANC niks sê nie, is eintlik te wagte. Dit beheers immers die regering wat hierdie stuk blatante onreg vir die behoud daarvan tot in die konstitusionele hof gedryf het. Die uitspraak het juis nou kort voor ’n belangrike munisipale verkiesing gekom. Hoewel hierdie uitspraak nie die aller-antwoord op alles is nie, is dit so belangrik dat ondersteuners van partye wat swyg, gerus, en in die belang van daardie partye, standpunt inneem al is dit nou half ’n derde gelui. Werklik, as Sanco, by monde van Jabu Mahlangu, die uitspraak kan steun, kan geen party weens verskimmeldheid oor die moontlike verlies aan swart stamme, daaroor kopsku wees nie. Boonop is van hierdie swygsame partye ook bekend daarvoor dat hulle nie juis op nasionale vlak iets oor plaasaanvalle uitreik nie. Eerw. Kenneth Meshoe van die ACDP het selfs geweier dat ’n verklaring oor ’n plaasmoord in Noordwes wat vir hom voorberei is, onder sy naam uitgestuur word “want dan sê die ANC weer ek is ’n Boere-meeloper”. (Dit kon wel onder die naam van die Wes-Kaapse provinsiale leier uitgestuur word.) Maar werklik! Is die skynbare aanname dat swart kiesers negatief sal reageer oor steun vir die konstitusionele hof se uitspraak nie erg beledigend teenoor swart kiesers nie? Kan sommer net so aanvaar word swart kiesers, of so ’n beduidende hoeveelheid dat dit swaarder weeg as die verlies aan bruin kiesers, so sterk oor ’n onreg en juridiese vergryp sal voel dat hulle daarom weg sal stem van ’n party wat hom vir die beginsel van natuurlike geregtigheid uitspreek? Dit is moeilik om te bepaal hoeveel steun en invloed Peter Marais nog onder veral bruin kiesers in die Wes-Kaap het. Dié politieke veteraan skroom egter nie om sy mond op sy Facebookblad en ander korrespondensie uit te spoel nie. In een van sy inskrywings skryf hy onder meer: “VICORY! VICTORY! for Coloured workers at Correctional Services in the WC. VICTORY for Solidarity Trade Union. VICTORY for the BBB and Justice for minority rights … Shame ANC for discriminating against Coloured workers. “Shame DA for not fighting for these workers in the Constitutional Court but preferring to sit on the sidelines. “PRAISE GOD FOR VICTORY. NOW WE KNOW WHO ARE OUR FRIENDS.” Die Sentrum vir Grondwetlike Regte bekyk die saak hoofsaaklik uit ’n regs- en grondwetlike hoek. “Importantly, the decision affirms fairness as a procedural value in the implementation of any workplace employment equity policies.” Adv. Anton Alberts van die Vryheidsfront Plus meen die konstitusionele hof het met sy uitspraak in die korrektiewe dienste-saak die VF Plus se siening bevestig dat regstellende aksie soos dit in die ANC-regering se transformasie-agenda toegepas word immoreel en skadelik is. Adv. Alberts sê die uitspraak is hopelik die begin van die einde vir regstellende aksie met die vooruitsig van verbeterde dienslewering oor die hele Suid-Afrika indien mense weer op meriete aangestel word en nie streng op grond van ras nie. “Die VF Plus wil hiermee sy gelukwensinge oordra aan die Solidariteit en die betrokke amptenare. Die ANC kry hiermee ook duidelik die boodskap dat hy nie onbepaald kan voortgaan om skadelike en ongrondwetlike beleid op die minderhede van die land af te dwing nie. “Die VF Plus se standpunt is nog deurlopend dat transformasie niks anders nie as rassisme is. Die skade daarvan op die land se ekonomie en op dienslewering in die algemeen is enorm. “Die waarheid is dat die staatsdiens tans agter is om die wanbalanse teenoor wit en bruin werkers reg te stel. Daar is tans ŉ onderverteenwoordiging van wit en bruin op alle vlakke in die staatsdiens. Die VF plus sal aanhou om druk op die regering te plaas om dit reg te stel. “Selfs in die privaat sektor is te min wit en bruin werkers in junior poste. Waarom word dit nie ook aangespreek nie? Die ANC is duidelik besig om net ag te slaan op die swart wanbalanse in die arbeidsmark, wat suiwer rassisme is,” sê adv. Alberts. Ook Peter Marais spreek die privaat sektor aan en suggereer dat die baie supermarkte in die Wes-Kaap wat, ook binne bruin gebiede, feitlik uitsluitlik swart personeel aanstel (wat boonop nie Afrikaans magtig is nie) optrede hieroor kan verwag. (Hy doen sy Facebook-inskrywings min of meer om die beurt in Afrikaans en Engels.) ’n Interessante tussenspel het hom gisteraand op RSG se program, Kommentaar, afgespeel. Die aanbieder, Heindrich Wyngaard, het die kwessie ter berde gebring en wou by die paneellede weet of die uitspraak ’n goeie ding is. Die antwoord was ’n eenparige “ja” hoewel dit ook gekwalifiseer het dat dit nie die einde van alle vorme van regstellende aksie inlei nie. Hierop wou Wyngaard by die paneellede weet of Solidariteit vir sy aandeel in die uitspraak bedank en geloof moet word. Veral Max du Preez, wat gereeld sy pen in gal oor Solidariteit, en veral AfriForum doop, is in ’n hoek vasgeverf. Max het komieklike bokspronge gemaak en byvoorbeeld te kenne gegee hy is nie mooi bewus van Solidariteit se rol nie (gie, gie), maar as Solidariteit inderdaad met finansiering en regshulp betrokke was, verdien Solidariteit dank. Nou presies wat verhinder die ander swygsames? Daar word nou gereeld geskryf oor wat gedoen kan word om wit en bruin Afrikaanssprekendes in almal se belang oor ’n wyer front te laat saamtrek. Bitter baie redes word aangevoer oor hoekom dit vanuit ’n perspektief van historiese pyn so moeilik sal wees. Tog bied Solidariteit se optrede, saam met die uitspraak, die geleentheid dat daar goeie vordering hiermee gemaak kan word. Die geleentheid moet nou net aktief opgevolg word, en bruin leiers wat in hierdie stroombaan dink, geïdentifiseer word. Net so sal daar nou behoorlik polisieman gespeel moet word om te verseker dat die staat hom by hierdie uitspraak hou. Dr. Danny Titus, een van die ATKV se grootbase en ook deeltydse kommissaris van die Menseregtekommissie (hoewel dit lyk of hy meer werk gedoen kry as ’n hele klomp voltydse kommissarisse saam), wys juis daarop dat daar ’n geskiedenis is van administratief sake in werking stel wat nie met die Grondwet en hofuitsprake te versoen is nie. Die uitspraak bevestig ook dat vir alle praktiese reëlings die ou rasseklasifikasiewet wat die destydse NNP reeds voor 1994 uit die wetboek verwyder het, steeds geld. En dit tref inderdaad ’n onderskeid tussen bruin en swart.