Hulpmiddels vir die teenhervorming - Geskiedenis Tydlyne - 2021
Hulpmiddels vir die teenhervorming
Die pousdom het gedurende die tydperk van die teenhervorming 'n aantal 'pakkette' ingevoer wat bedoel was om die werk wat deur die Jesuïete, individue en die bevindinge van die Raad van Trent gedoen is, aan te vul.
Streng genoem word dit die 'Indeks Librorum Prohibitorum". Dit was 'n lys van verbode boeke wat in 1559 deur pous Paul IV gepubliseer is. Dit is deur die Inkwisisie afgedwing en enigiemand wat met 'n verbode boek vasgevang is, sou die gevolge hê. Die indeks "was 'n belangrike agent van die teenhervorming" (EN Williams).
Dit was basies 'n sensuur op skrif en daar word geglo dat die indeks as 'n effektiewe middel teen dwaalleer sou optree.
Reeds in 1543 het Caraffa., As inkwisaris-generaal van die Romeinse inkwisisie, daarop aangedring dat geen boek uitgegee moet word sonder die goedkeuring van die Heilige Kantoor nie. Hy wou ook hê dat die Inkwisisie reeds gepubliseerde boeke sou uitjag en vernietig. Caraffa het pous Paul IV geword.
Die indeks het in 1564 sy finale vorm gekry.
In 1571 stig pous Pius V 'n spesiale afdeling ('n gemeente) van die indeks wat daarvoor verantwoordelik was - dit kon die indeks bywerk en hersien.
Hierby is die Index Expurgatorius - 'n lys boeke wat gelees kon word solank sekere gedeeltes verwyder is.
Al bogenoemde was 'n reaksie op die skade wat sowel Luther as Calvyn aangerig het, wat hul idees in die geskrewe vorm aangebied het en boeke / pamflette gebruik het as hul belangrikste bron van die bemarking van hul idees.
Dit was 'n gevreesde organisasie binne die Katolieke wêreld. Dit het in Spanje en Italië bestaan. Die sukses daarvan in Spanje het daartoe gelei dat Paul III dit in 1542 laat herleef het. Ses Inquisitor-generaals is aangestel (almal kardinale) wat mag gehad het oor alle geestelikes en die leke.
Enigiemand wat deur die Inkwisisie beskuldig word, was skuldig totdat hulle hul onskuld kon bewys. Die beskuldigdes mag gemartel word - net soos getuies. As u skuldig bevind is, het u strawwe gewissel van teregstelling tot die beslaglegging van u eiendom. Die taak van die Inkwisisie was om ketters uit te soek.
Baie Katolieke heersers het dit egter nie in hul gebied toegelaat nie omdat dit 'n bedreiging vir hulle uitmaak. Die werk daarvan was in wese beperk tot Spanje en Italië, waar in elk geval min protestante gevind is. In Spanje was die hoofdoel daarvan om rekord te hou van diegene wat 'n bedreiging vir Filippus II uitmaak; daarom is die inkwisisie in Spanje nie soseer gebruik om dwaalleer te verwyder nie - daar was weinig behoefte daaraan - maar om diegene uit te jaag wat 'n bedreiging vir die koning sou uitmaak - of dit nou finansieel of polities was (alhoewel die twee albei saam getroud was) . Dit was die inkwisisie in Spanje wat na die hawens gestuur is om toesig te hou dat die handelaars daar hul billike deel van die belasting betaal het - 'n taak wat hulle gereeld nie gedoen het nie. Die Spaanse Inkwisisie is ook na die Spaanse Nederlande en na die Nuwe Wêreld gestuur.