Sabinet | Volume 2007, Issue 2
Issue 2, 2007 Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg - Volume 2007,
Silo receipts used in the futures market and bills of lading as documents of title (part 1)
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 223 –239 (2007)
In a previous article it was contended that the bill of lading and a Safex silo receipt can be regarded as Wertpapiere, although neither document is a negotiable instrument. After a discussion of the bill of lading as evidence of the contract of carriage and as a receipt, and a brief analysis of whether the silo receipt exhibits similar characteristics, the bill of lading and silo receipt as documents of title will be examined.
Seeking truth or seeking justice : reflections on the changing face of the adversarial process in civil litigation
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 240 –262 (2007)
Op soek na waarheid of na geregtigheid : enkele gedagtes rakende die veranderende voorkoms van die adversatiewe proses in siviele litigasie
Weens die druk wat die geweldige veranderings in die moderne samelewing op die sivielprosesregtelike stelsel plaas, word beweer dat die stelsel in &apos;n "krisis" verkeer. Die probleme wat ervaar word in die stelsel word deur kritici óf aan die adversatiewe stelsel self óf aan die adversatiewe aard daarvan toegeskryf. In &apos;n poging om die probleme aan te spreek, het onlangse regshervorming alternatiewe geskilbeslegtingsprosesse en geregtelike bestuur in sommige jurisdiksies ingevoer. Hierdie bydrae ondersoek die geldigheid van die aanslag op die adversatiewe stelsel asook die toepaslikheid van die voormelde hervormingsmaatreëls in die lig van die uitwerking daarvan op die tradisionele adversatiewe stelsel.
The filling station saga : environmental or economic concerns?
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 263 –276 (2007)
Die petrolstasie-sage : omgewings- of ekonomiese oorwegings?
Die afgelope paar jaar het daar verskeie hofuitsprake verskyn oor omgewingsinvloedstudies en petrolstasies. Alvorens &apos;n petrolstasie opgerig kan word, moet &apos;n omgewingsinvloedstudie onderneem word. Die betrokke staatsdepartement moet daarna bepaal watter invloed die oprigting van die petrolstasie op die omgewing en op sosio-ekonomiese en kulturele omstandighede sal hê. Die vraag is egter hoe omgewings, sosio-ekonomiese en kulturele omstandighede deur die howe geïnterpreteer moet word. Die howe is geneig om sosiale en ekonomiese faktore van mekaar te skei. In sommige sake is omgewingsinvloedstudies gebruik om mededinging te beheer, terwyl die howe dit in ander gevalle verwerp het. Nóg wetgewing, nóg departementele riglyne, nóg die howe lê duidelike riglyne in dié verband neer. Die artikel poog om te bepaal wat onder omgewings-, sosiaalekonomiese en kulturele faktore verstaan behoort te word en om aanbevelings in dié verband te maak.
Look back before you leap? Fateful tendencies of materialization and of parallelism in modern private international law theory
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 277 –291 (2007)
Die noodlottige tendens tot materialisasie en parallelisme in die internasionale privaatreg
Die outeur kontrasteer die Savigniaanse benadering tot die internasionale privaatreg, waarin bloot na konfliksgeregtigheid gesoek is (die mees gepaste regstelsel moet die betrokke geskil beheers) sonder bekommernis (behoudens enkele uitsonderings) oor die inhoud van die aldus aangewese regstelsel, met die groot invloed wat beleidsoorwegings gegrond op die interne substantiewe reg vandag in die internasionale privaatreg uitoefen. Hy bespreek in hierdie verband die rol van inhoudelike oorwegings by wyse van die volgende: die uitsluiting van buitelandse reg op grond van openbare beleid; konstitusionele voorskrifte; unilaterale reëls van direkte toepassing (die outeur verwys hier in die besonder na die norme van die internasionale handelsreg en die internasionale mededingingsreg, asook na verbruikersbeskermingsmaatreëls en die probleem van die toepassing van derdelandsregsreës); die rol van die lex fori by klassifikasie en die insidentele vraag; en die formulering van nuwe uitkomsgerigte alternatiewe aanwysingsreëls op grond van die begunstigingsbeginsel (die outeur bestee hier aandag aan die beginsel van favor laesi). Die skrywer wys op die gevare van regsonsekerheid en internasionale disharmonie wat met die sluipende unilateralisering van die internasionale privaatreg gepaard gaan. Hy stel &apos;n groter rol vir internasionale substantiewe reg voor en pleit vir &apos;n ingrypende harmonisering van die nasionale internasionale privaatregreëls van soveel lande en in soveel opsigte as moontlik. Ondertussen, so doen die skrywer aan die hand, moet &apos;n mens maar vir lief neem met die feit dat die huidige internasionale privaatregpraktyk bloot neerkom op die toepassing van nasionale openbare beleidsoorwegings.
Human rights litigation against corporations
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 292 –308 (2007)
Menseregte-litigasie teen maatskappye
Die gebruik van groepsgedinge teen multinasionale maatskappye in litigasie voor Amerikaanse howe het in die onlangse verlede dikwels gelei tot vergoedingsbevele waarby astronomiese bedrae betrokke was. As &apos;n direkte gevolg hiervan moes die besigheidsindustrie gaandeweg daarvan kennis neem dat die realisering van besigheidsbelange, veral in die ontwikkelende wêreld, in direkte samehang met die beskerming van menseregte kon staan en dat die optrede van regspersone toenemend onder die soeklig geplaas sal word. Dit sou veral die geval wees waar die belange van groot, magtige ondernemings en dié van onderdrukkende regerings &apos;n bepaalde simbiose het en menseregtevergrype deur die optrede of late van ondernemings bevorder word. In hierdie artikel word, met verwysing na belangrike regspraak, &apos;n oorsig van die huidige stand van sake gegee en gewys op die hindernisse wat voornemende litigante in sulke gevalle in die gesig staar. Ten slotte word dit bevraagteken of hierdie vorm van menseregtebeskerming werklik op die lange duur &apos;n bydrae maak tot die verbetering van omstandighede wat menseregtevergrype in ontwikkelende lande in die hand werk. Die rede hiervoor is onder andere die Amerikanisering van sulke eise, naamlik die buitengewone hoë vergoedingsbedrae wat ter sprake is en wat &apos;n verlammende effek op ondernemings kan hê om volhoubare steun vir sosiale en ekonomiese opheffing te verskaf. &apos;n Bykomende gevaar is dat die swaartepunt vir menseregtebeskerming kan verskuif van tradisionele metodes na &apos;n klagteprosedure wat moeilik reguleerbaar is.
Roman water law (part 2)
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 309 –320 (2007)
Aangesien die gemenereg van Suid-Afrika die Romeinse reg insluit, word die vraag gevra of die Romeinse waterreg van hulp kan wees in die formulering van die waterreg in Suid-Afrika. Almal besef dat die droë toestande in Suid-Afrika meer ooreenkom met toestande in die ooste van die Romeinse ryk as dié in Wes-Europa. Om hierdie rede het van die voorste regsgeleerdes in Suid-Afrika oor die jare probeer om die Romeinse waterreg na te vors. Dié artikel verhaal die vrugtelose soeke na die inhoud van die Romeinse waterreg deur onder andere regter Bell, hoofregter De Villiers, Hall, De Wet en Vos. Volgens die Romeinse reg kan enersyds lopende water nie besit word nie en derhalwe kon die eienaar van grond geen eiendomsreg op lopende water op sy grond bekom nie. Andersyds kan &apos;n besproeiingsboer nie boer as hy nie verseker is van &apos;n gereelde toevoer van water vir sy besproeiing nie. Hierdie artikel toon hoe die Romeinse regsgeleerdes deur middel van interdikte die probleem oorkom het. Die artikel bespreek die ontwikkeling van interdikte vanaf die vroegste tye. Die afwykende gevolgtrekkings van Ossig en Costa word ook bespreek.
Deur die toepassing van interdikte het daar met verloop van tyd &apos;n komplekse rangorde ontstaan vir die toekenning van water uit &apos;n betrokke bron of stroom. Verder het die reghebbendes wat die laagste in rangorde was, in droogte-tye baie swaar gekry en kon selfs in tye van droogte geen water ontvang nie. Die probleme wat so veroorsaak is, het gelei tot die promulgasie van D 8 3 17. Volgens hierdie bepaling word die water van &apos;n volledig ontwikkelde rivier verdeel ooreenkomstig die besproeiingsarea van elke besproeier.
Waar water opgegaar is of waar &apos;n aantal eienaars uit &apos;n gesamentlike skema of werke bedien word, het die eienaar van die opgaarwerk die toekenning van water aan elke gebruiker beheer. Die eienaar van grond was geregtig om niestandhoudende lopende water op te gaar en te gebruik. Staande water het eweneens behoort aan die eienaar van die grond. Die eienaar van grond kon ondergrondse water sonder inmenging benut behalwe as die ondergrondse water soveel is dat dit vry oor aangrensende eiendomme vloei.
Die Romeinse waterreg kan as model vir waterwetgewing dien deurdat &apos;n logiese raamwerk geskep word waarvolgens verbruikers van water vaste identifiseerbare regte het in teenstelling met arbitrêre, soms tydelike, permitte wat lukraak deur owerheidsliggame toegeken mag word.
The songwriter : a fair deal is possible, not so? (part 2)
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 321 –331 (2007)
Die komponis : &apos;n billike ooreenkoms is moontlik, nie waar nie?
In hierdie artikel word oorweging geskenk aan die gebruik van standaardkontrakte, wat deel vorm van die hedendaagse besigheidswêreld, met spesifieke verwysing na komponiste van musiekwerke. Daar word ondersoek of die aanwending van sodanige kontrakte potensieel nadelig is vir komponiste. Die hantering van onbillike bepalings in kontrakte deur die Suid-Afrikaanse howe word bespreek met spesifieke verwysing na goeie trou, openbare belang en beperkings op handelsvryheid. Aangesien die posisie van die komponis verwar kan word met dié van die uitvoerende kunstenaar waar een persoon beide rolle vervul, word &apos;n oorsig van die musiekindustrie gegee waarin die verskeie rolspelers asook die verskeie vorms van outeursreg wat mag vestig, geïdentifiseer word. &apos;n Kritiese analise van Sunshine Records v Frohling word gedoen aan die hand van die bespreking van die musiekindustrie. Alternatiewe leerstellings word bespreek, ook met verwysing na die Engelse reg.
Die outeur is van mening dat die howe goed toegerus is om weldeurdagte beslissings ten opsigte van onbillike bepalings in kontrakte te maak. Die probleme wat komponiste mag ondervind, lê moontlik daarin dat daar &apos;n gebrek aan kennis is oor die werking van die musiekindustrie, die vestiging van outeursreg en die gevolglike onvermoë van hul regsverteenwoordigers om hul sake behoorlik te argumenteer.
The Mohammed cartoons, freedom of expression and the infringement of the right to religious dignity : aantekeninge
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 332 –339 (2007)
The cartoons published in Europe depicting the prophet Mohammed as a terrorist, among other things, sparked an unforeseen controversy and led to riots and violent protests by Muslims the world over. This has led once again to the question what is the scope of the right to freedom of expression, in particular the freedom of the press and the media, where are the boundaries of the right, and what happens when freedom of expression comes into conflict with other rights, in this particular case, the right to freedom of religion. When constitutional rights clash, they must be weighed in terms of the limitation provisions of the constitution to determine which should prevail, and to what extent, in the particular circumstances of each case. One may feel on religious, moral or ethical grounds that to blatantly insult or denigrate the beliefs of others violates their dignity as human beings who enjoy the capacity and freedom to believe and cherish in accordance with their insights and conscience. But this discernment must be justified in terms of the constitution before one can assert that expression insulting to people&apos;s deepest held convictions is unlawful.
AIDS : public justice and private meaning : aantekeninge
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 339 –345 (2007)
A theoretical discussion of the AIDS pandemic in South Africa is best done against the background of a straight-forward statistical analysis. The facts, simple and stark, speak for themselves: at the moment South Africa has the highest number of people living with HIV in the world. A government survey, conducted in October 2005, estimates that 5.5 million South Africans are living with the virus, accounting for more than one-eighth of the estimated cases worldwide (see the Human Science Research Council report at http://www.hsrcpress.co.za and the estimates produced by the latest Actuarial Society of South Africa computer model at http://www.assa.org.za).
De novo-verhore en die beskuldigde se reg op &apos;n billikeverhoor : aantekeninge
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 345 –351 (2007)
Die Strafproseswet maak voorsiening daarvoor dat &apos;n persoon wat aan &apos;n misdaad skuldig bevind is, maar wie se skuldigbevinding op appèl op tegniese gronde tersyde gestel is, weer vir dieselfde misdryf vervolg kan word (a 324 van die Strafproseswet 51 van 1977). In hierdie bydrae word oorweeg of die toepassing van hierdie bepaling in die praktyk moontlik op konstitusionele gronde aangeveg kan word. Die beskuldigde se algemene reg op &apos;n billike verhoor (a 35 van die grondwet van 1996) en veral twee besondere regte van die beskuldigde op &apos;n billike verhoor kom hier ter sprake: die reg op finaliteit (a 35(3)(m)) en die reg op hoër beroep (a 35(3)(o)). Die reg op finaliteit het ten doel om die beskuldigde te beskerm teen herhaalde pogings van die staat om hom/haar skuldig te bevind aan dieselfde oortreding.
Verlengde onderhoudsaansprake na hertroue - &apos;n verpaste geleentheid ter aansluiting by internasionale beste praktyk : aantekeninge
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 351 –367 (2007)
Onderhoudsaansprake van voormalige gades na egskeiding is per definisie uitsonderingsreg. "[D]er nacheheliche Unterhalt [ist] die Ausnahme, nicht aber die Regel" (Borth "Der Gesetzesentwurf der Bundesregierung zur Reform des Unterhaltsrechts" 2006 FamRZ 813 814). Die oorspronklike ratio vir &apos;n onderhoudsaanspraak deur een gesonde volwassene jeens &apos;n ander wat in werklikheid op die onderhoudsolidariteit van die voormalige gades tydens die huwelik gebaseer was, het met die ontbinding van die huwelik verval.
The importance and relevance of financial institutions doing business with politically exposed persons in the global fight against money laundering : aantekeninge
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 368 –384 (2007)
Mention the word "politically exposed persons" or the term "politically exposed person" to anybody and the chances are good that he or she will not have any idea what you mean or who you are talking about. However, mention the fact that government leaders such as Ferdinand and Imelda Marcos, the former president and first lady of the Philippines, or General Sani Abacha, the de facto president of Nigeria from 1993 to 1998, are politically exposed persons and most people will better understand what a politically exposed person is. It is an individual who has or had a position of public trust such as a head of state, a government official, a senior executive of government corporations or state-owned entities or enterprises, a senior politician, a senior important political party official, etc, and his or her immediate families, close associates and advisors and who can obtain or obstained state money (or other assets) by being dishonest, which in the majority of cases is likely to be invested in financial institutions in foreign jurisdictions. It is believed that the whole Marcos debacle gave birth to what is today internationally known as politically exposed person due diligence (Leppan Helping Define the PEP Definition (2005) 3). But what exactly did Marcos and Abacha do to be classified as politically exposed persons?
Some thoughts on the meaning of the concepts "school" and "public school" for the purposes of the prohibition of corporal punishment and unlawful initiation practices : aantekeninge
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 384 –390 (2007)
The South African Schools Act 84 of 1996 ("Schools Act") is generally intended to provide for a uniform system in respect of the organisation, governance and funding of schools. It should thus come as no surprise that the terms "school" and "public school" are used extensively in this legislation. The proper interpretation of these key concepts is obviously of particular importance for the correct application of the provisions of the Schools Act. This contribution analyses aspects of the terms "school" and "public school" as they are used in the Schools Act and, by way of illustration, examines some of the implications in regard to the important prohibitions of corporal punishment and unlawful initiation practices in schools.
Overview of constitutional court decisions on the bill of rights - 2006 : regspraak
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 391 –409 (2007)
Overview of constitutional court decisions on the bill of rights - 2006
Ambit of mineral rights : paving the way for new order disputes? : regspraak
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 409 –422 (2007)
The ambit of a real right, such as a mineral right, is determined by ascertaining the content thereof by identifying and listing its entitlements as well as identifying the limitations placed upon the exercise of such right. Once the ambit of a right (and/or competing rights) is determined, the relationship or possible conflict between parties holding different rights to the same legal object may be ascertained. This contribution is a discussion of the recent decision in Anglo Operations Ltd v Sandhurst Estates (Pty) Ltd 2006 1 SA 350 (T) in which the content of mineral rights in the context of the doctrine of lateral support was considered. A brief exposition of the relevant facts follows, whereafter the arguments entertained by the court is discussed. The court&apos;s decision on the ambit of mineral rights and the applicability of the property clause to the present case will then receive attention, before the general impact of the decision is discussed in more detail.
Unreasonable delays in criminal trials and the remedy of a permanent stay of prosecution : regspraak
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 422 –429 (2007)
Unreasonable and unnecessary delays in the finalisation of criminal trials not only have a detrimental effect on the constitutional rights of accused persons, but also contribute to the ever burgeoning awaiting trial population in the country&apos;s correctional service centres. This creates unacceptable and inhumane conditions of detention for tens of thousands of individuals waiting to be processed through the criminal justice system (also see Van Zyl Smit Imagining the South African Prison (2005) 17; Steinberg "Prison overcrowding and the constitutional right to adequate accommodation in South Africa".
Die aftrekbaarheid van rente en huurgeld vir inkomstebelastingdoeleindes : regspraak
C. Taljaard and
Tydskrif vir die Suid-Afrikaanse Reg 2007, pp 430 –436 (2007)
In die onderhawige saak het BP Suid-Afrika (Edms) Beperk ("BPSA") op &apos;n kwartaallikse grondslag dividende aan sy houermaatskappy, BP Plc, verklaar. Sodanige verklarings is deur die houermaatskappy vereis. BPSA het in die betrokke jaar van aanslag oor verdeelbare reserwes van R683 miljoen beskik welke reserwes die maatskappy volgens getuienis sou wou behou. BP plc het egter sy belegging in Suid-Afrika op daardie stadium as riskant beskou en wou die fondse uit die land neem. Die gevolg was die verklaring van &apos;n dividend van R683 miljoen.