$2 030 miljard (13de)
$39 447 (28ste)
$1 498 miljard (12de)
$29 115 (27ste)
Gini (2013) 30,2(109de) – medium
Suid-Korea (amptelik Republiek van Korea, Koreaans: 대한민국/大韓民國, ) is 'n republiek in Oos-Asië wat die suidelike helfte van die Koreaanse Skiereiland en eilande langs die kus beslaan. Jeju, die grootste eiland, is ongeveer 100 km suid van die vasteland geleë.
Dié land word in die noorde begrens deur die Demokratiese Volksrepubliek van Korea (Noord-Korea), in die ooste deur die See van Japan (wat in Suid-Korea egter Oossee genoem word), die Oos-Sjinese See in die suide en die Geelsee in die weste. Dié land word in die suidooste deur die Straat van Korea van die Japanse eiland Tsushima geskei. Die Volksrepubliek China is oorkant die Geelsee geleë.
Die hoofstad en grootste metropolitaanse gebied is Seoel aan die Hanrivier waar byna die helfte van die Suid-Koreaanse bevolking saamgetrek is. Seoel is die ekonomiese spilpunt van dié land en het sentraal gestaan in die sogenaamde "Wonder aan die Hanrivier", die vinnige industrialisering en verstedeliking van Suid-Korea ná die Koreaanse Oorlog (1950–1953) wat van die republiek – oorspronklik 'n arm agrariese samelewing – binne enkele dekades een van die vernaamste en tegnologies gevorderdste nywerheidslande ter wêreld gemaak het. Multinasionale ondernemings en konglomerate soos Samsung, LG, Hyundai en Kia het tot globale rolspelers ontwikkel.
Aan die einde van die Tweede Wêreldoorlog het Amerikaanse troepe en troepe uit die Sowjetunie die suidelike en noordelike helftes van die Koreaanse skiereiland onderskeidelik beset. Die Koreaanse skiereiland is effektief langs die 38ste breedtelyn in twee verdeel. Ten spyte van beloftes van 'n onafhanklike en verenigde Korea tydens die Kaïro-Deklarasie van 1943 het die Koue Oorlog spoedig gelei tot die vestiging van twee afsonderlike regerings: 'n kapitalistiese Suid-Korea en 'n kommunistiese Noord-Korea. Die Sowjetunie het Kim Il-sung as die Noord-Koreaanse premier aangewys. Terwyl talle Koreane hulle vir 'n nasionale verkiesing beywer het om 'n regeerder vir die hele land te kies, het die Kommuniste geweier om aan die verkiesing deel te neem deur toegang tot Noord-Korea te blokkeer. Gevolglik is demokratiese verkiesings slegs in die Suide gehou en is Syngman Rhee as president verkies en is die Republiek van Korea as 'n wettige regering deur die Verenigde Nasies erken.
Op 25 Junie 1950 het Noord-Korea die Suide binnegeval met die ondersteuning en goedkeuring van Josef Stalin en Mao Zedong. Dit het gelei tot 'n bloedige oorlog waarin meer as vier miljoen burgerlikes en soldate gesterf het. Die oorlog staan vandag bekend as die Koreaanse Oorlog. Die Verenigde Nasies het ten behoewe van Suid-Korea ingegryp toe dit blyk dat die Kommunistiese magte die oorhand begin kry het. Noord-Korea is deur sy kommunistiese bondgenote gesteun en China het miljoene troepe na Korea gestuur. Die oorlog is deur 'n wapensilstand in 1953 beëindig en is tegnies gesproke nog aan die gang. Beide Suid- en Noord-Korea word verdeel deur 'n swaar bewapende gedemilitariseerde sone.
Suid-Korea beslaan die suidelike deel van die Koreaanse Skiereiland, wat oor sowat 1 100 km van die Asiatiese hoofkontinent strek. Die bergagtige skiereiland word aan die westelike kant deur die Geelsee (wes) en aan die oostelike kant deur die See van Japan (Koreaans: Oossee) omring. Die suidelike punte van Korea is aan die Straat van Korea en die Oos-Sjinese See geleë. Suid-Korea beslaan 'n oppervlakte van 100 210 vierkante kilometer.
Korea is verdeel in agt provinsies, een spesiale selfregerende provinsie, ses metropolitaanse stede met provinsiale magte en een spesiale stad.
Etnogenese en samestelling
Suid-Korea se bevolking het in die tweede helfte van die 20ste eeu meer as verdubbel, maar intussen toon dié land se demografiese patrone baie ooreenkomste met dié van ander ontwikkelde westerse nywerheidslande. So het die geboortekoers vanaf 1960 drasties begin daal en die natuurlike bevolkingsgroei in die vroeë 21ste eeu feitlik tot stilstand gekom. Steftesyfers het in dieselfde periode eweneens afgeneem – 'n tendens wat die algemene verhoging van lewenstandaarde in Suid-Korea weerspieël.
Koreaans maak, net soos Fins, Hongaars, Turks en Mongools, deel uit van die Oeral-Altaïese taalfamilie en word deur feitlik alle Koreaners gepraat. Koreaanse streekdialekte is onderling verstaanbaar, met die uitsondering van die dialek wat op die eiland Jeju gebesig word. Die ontwikkeling van 'n eie alfabet, wat die klanke van Koreaans stelselmatig weergee, Hangeul, is een van die grootste kulturele prestasies van Korea. Dié alfabet behels tien eenvoudige klinkers en veertien medeklinkers as fonetiese simbole.
Koreaans word in Suid-Korea nogtans dikwels as 'n kombinasie van Chinese ideogramme en Hangeul-letters, waarby die gebruik van Chinese skriftekens tendensieel afneem. Die aanwesigheid van honderdduisende Amerikaanse troepe, sakemanne, Peace Corps-vrywilligers en sendelinge sedert die einde van die Koreaanse Oorlog word deur 'n groot aantal Engelse leenwoorde en uitdrukkings weerspieël wat òf regstreeks en onveranderd oorgeneem is òf by Koreaanse taalgebruik en uitspraakgewoontes aangepas is. Hulle bly onverstaanbaar vir Noord-Koreaners.
Vanaf die 1960's het Suid-Korea 'n ekonomiese en tegnologiese transformasieproses deurloop wat van dié land – nog in die 1950's een van die armste samelewings ter wêreld – een van die tien gevorderdste nywerheidslande gemaak het. Hierdie ontwikkeling is ongeëwenaar en teen 'n asemberowende snelheid voltrek.
Korea en Suid-Afrika
↑ (en) “A New Way of Seeing Country Social Responsibility” (PDF). Besoek op 1 Junie 2017.
↑ (ko) "Population Projections for Provinces (2013~2040)" (PDF). Statistics Korea. 20 Mei 2016. Besoek op 1 Junie 2017.
↑ (en) "Major Indicators of Korea". Korean Statistical Information Service. Besoek op 1 Junie 2017.
1 2 3 4 (en) "Suid-Korea". Internasionale Monetêre Fonds. Besoek op 1 Junie 2017.
↑ (en) "2016 Human Development Report" (PDF). United Nations Development Programme. 2016. Besoek op 1 Junie 2017.
↑ (en) "Country Comparison :: Distribution of family income – Gini index". The World Factbook. Langley: Central Intelligence Agency. URL besoek op 1 Junie 2017.
Koreawebportaal Suid-Koreaanse Regertingsportaal
Toerismeïnligting oor Suid-Korea op Wikivoyage
KTO, die Koreaanse Toerisme-organisasie: Visit Korea
Korea Infogate Suid-Koreaanse Inligtingsportaal.
Life in Korea Reis, kultuur, inkope en algemene inligting oor Suid-Korea.
The Korean Herald Engelse dagblad.
CIA Wêreldfeiteboek se inskrywing oor Suid-Korea
Die Korea Vereniging (The Korea Society)
Die Suid-Afrikaanse Ambassade in Seoel
Galbijim Wiki, 'n Engelse wiki oor Suid-Korea