Afrikaans | Protea Boekhuis
“Dit is nie meer vir my vanselfsprekend om te skryf nie, nie meer ’n vreugde nie,” skryf Karel Schoeman in die tweede uitgawe van Die laaste reis
by Protea Boekhuis on Aug 7th, 2018 Tweet
Die laaste reis is Karel Schoeman se “reisbriewe” – mymeringe, gedagtes en herinneringe van sy laaste drie kort reise na Lesotho saam met Jemina Meko en Mamohau Lekula wat hom die afgelope nege jaar versorg het.
Dit behels drie kort verslae oor sy besoeke in die maand voor sy dood en is in die vorm van e-posse aan ’n paar “persoonlike korrespondente” gestuur. Vanselfsprekend staan die tema van afskeid sentraal in die briewe.
Die laaste reis: Tweede uitgawe deur Karel Schoeman Lakenvlei: ‘Groep myn onwettig' | Netwerk24
Lakenvlei: ‘Groep myn onwettig'
Deur Elise Tempelhoff 05 Augustus 2019 22:26
Grondeienaars van die Lakenvlei Bewaarde Gebied veg al agt jaar lank feitlik met hul rug teen die muur teen ’n steenkoolmyn wat “reg in die middel” van die Lakenvlei Bewaarde Gebied is.
Volgens die omgewingsgroep Save Mpumalanga is Patrick William Bower (PWB) se steenkoolmyn in die opvangsgebied van die Elandsrivier. Die groep sê ingevolge die Mpumalanga-biodiversiteitsplan word die opvangsgebied van die Elandsrivier as “onvervangbaar” beskou.
’n Deel van die myn. Regs op dié foto kan die vleilande gesien word. Foto: VERSKAF
Die Elandsrivier vloei in die Krokodil- en die Olifantsrivier. Dit is albei groot waterbronne wat uiteindelik deur Mosambiek tot in die Indiese Oseaan vloei.
“Hulle verstaan dus nie hoe PWB ’n mynreg én ’n waterlisensie vir sy myn in dié ekologies sensitiewe gebied gekry het nie.”
’n Woordvoerder van die Greater Lakenvlei Protected Environment (GLPE) het Maandag gesê grondeienaars vrees nou dat dié bewaarde gebied, wat in April 2017 geproklameer is, sy status kan verloor.
Lakenvlei beslaan sowat 14 300 ha grasveld en vleie en is een van die laaste broeiplekke van Suid-Afrika se drie erg bedreigde kraanvoëlspesies.
Volgens Werner Krynauw, ’n plaaslike inwoner, is Lakenvlei gesoneer as landbougebied. PWB se myn moet dus gehersoneer word na mynbougrond.
Peter Ardene, sekretaris van die GLPE, sê die PWB-myn is beslis nie na mynbougrond gehersoneer nie. Die hersonering is die taak van die Nkangala- plaaslike owerheid met sy hoofkantoor in Middelburg. Volgens Ardene het die GLPE die Nkangala- plaaslike owerheid om inligting oor die hersonering genader.
“Nkangala wou aanvanklik geen inligting oor PWB aan ons gee nie. Nadat ons hulle met die hof gedreig het, het ’n amptenaar erken daar bestaan geen hersoneringsdokumente nie.”
Die GLPE voer dus aan PWB is besig om onwettig te myn.
Netwerk24 probeer al langer as ’n week om PWB in die hande te kry om kommentaar. Hy het op geen boodskappe gereageer nie.
PWB het in 2017 by ’n vlei met sy mynbedrywighede begin nadat die departement van water en sanitasie ’n waterlisensie in 2015 aan hom uitgereik het. Hy het destyds sy bedrywighede “tydelik” gestaak toe die gemeenskap teen die waterlisensie appèl aangeteken het.
Nomvula Mokonyane, destyds nog minister van water en sanitasie, het die waterlisensie se opskorting opgehef sonder om enige redes daarvoor te gee.
Ardene sê dit wil voorkom asof die owerheid nie teen PWB wil optree nie.
Oxpeckers, ’n groep omgewingsjoernaliste, het verlede jaar berig PWB is ook in besit van ’n mynreg. Dít is glo in 2012 aan hom uitgereik.
Volgens Ardene het die gemeenskap reeds planne ingestel om die gebied as ’n voëlkykersparadys te bemark, perdryroetes uit te merk en blombesigtigings- en staproetes te vestig. “Ons wil ook vlieghengelaars hierheen lok. As hier ’n steenkoolmyn in die middel van Lakenvlei is, gaan al hierdie planne platval.”
Melanie Heuschen, PWB se regsverteenwoordiger, het Maandagmiddag laat in ’n brief aan Netwerk24 gesê dié myngroep is in besit van ’n wettige mynlisensie en hy word bedryf binne die raamwerk van al die wette.
Sy sê as Netwerk24 voortgaan om ’n berig te publiseer wat onwaar­hede en lasterlikhede bevat, sal PWB regstappe teen die joernalis doen.
Ayanda Shezi, woordvoerder van die departement van minerale bronne, sê minerale wetgewing verbied mynbou in bewaarde gebiede, buiten as die minister tevrede is dat die “ontwikkeling volhoubaar en in nasionale belang is”.
Meer oor: Mpumalanga | Steenkoolmyn | Bewaring | Omgewing
Myner eis sy reg om in Lakenvlei te prospekteer
Mokonyane gee waterlisensie vir myn by Dullstroom