GENESIS - REEKS NO 47: Die toekoms in 'n neutedop - Tafelberg Nederduitse Gereformeerde Kerk
GENESIS – REEKS NO 47: Die toekoms in ‘n neutedop
GENESIS-REEKS NO 47
Genesis 49 > Die toekoms in ‘n neutedop
Genesis 49 is letterlik Jakob se laaste woorde net voor sy dood. En dit is sterwenswoorde uitgespreek onder die leiding van die Heilige Gees. Dit is ook profetiese woorde aangaande die toekoms van Jakob se seuns – in poëtiese, digterlike taal.
Behalwe dat Gen 49 ‘n moeilike gedeelte is, is die groot vraag wat ons vanoggend beantwoord moet kry: Wat het die toekoms van Jakob se seuns met óns – in die 21ste eeu – te doen? Nog ‘n vraag: Wat het hierdie uitsprake vir Jakob se seuns te sê gehad aangesien hulle almal in Egipte sou sterf en dus glad nie lank genoeg lewe om die vervulling daarvan te sien nie. Waarom het die Here – deur Jakob se mond – oor goed gepraat wat eers vervul sou word lank nadat almal reeds dood was? Wat was die doel daarvan? Waarom ontvang Ruben, Simeon en Levi bestraffing van hulle pa oor hulle sondige verlede, terwyl Juda – wat ook baie goddeloos was – die grootste seëning van al die seuns ontvang – deurdat hy die voorvader van die Messias sou wees? Watter werklike waarde het Jakob se woorde vir Ruben, Simeon, Levi, Juda en die res gehad? En natuurlik: Wat moet ONS vandag daarmee doen?
Een gevaar wat ons moet vermy is om in die fynere detail van hierdie profetiese uitsprake vas te val. Ons moet onthou: EEN dat dit in poëtiese taal gegiet is en TWEE dat die bedoeling nie is om elkeen van die seuns as individuele persone se toekoms uit te spel nie, maar om hulle te sien as uiteindelike leiers van stamme – die 12 stamme van Israel. Dit gaan dus oor die algemene karakter en klimaat waaraan elke stam in die afsienbare toekoms gekenmerk sou word.
Om dus in klein detail vas te val en in alles spesifieke vervullings in die geskiedenis te wil gaan soek, is ‘n mors van tyd en energie. Mense is soms geneig om dit te doen omdat hulle nie verstaan wat presies bybelse profesie is nie. Ons moet byvoorbeeld eerder vra wat die tydlose boodskap is wat ons uit die uitsprake kan filtreer.
Dis nogal interessant om te sien hoe hierdie uitsprake van Jakob oor die toekoms van sy seuns eintlik net ‘n verlengstuk is van hetsy hulle verlede of die betekenisse van hulle name. Dis belangrik om dit te sien, want dit leer vir ons iets oor wat bybelse profesie is.
Profesie is nie toekomsvoorspelling soos wat ‘n waarsêer onder demoniese invloed by sy/haar kristalbal doen nie. Bybelse profesie is Evangelieverkondiging … dit is ‘n Boodskap van die lewende God wat op een of ander manier vervul is of sal word in die Here Jesus Christus en wat die verlossing van sondaars in die oog het. Bybelse profesie is nooit lukrake toekomsvoorspellings nie.
Die rede waarom OT profesie meesal toekomsmusiek is, is omdat die koms van die Messias nog – vir hulle – in die toekoms gelê het. En die rede waarom profetiese woorde in die NT soms toekomsmusiek is, is omdat die TWEEDE koms van Christus – vir ons – nog in die toekoms lê.
Bybelse profesie is dus HEILSVERKONDIGING in die Messias, wat stewig geanker is in die pad wat die Here alreeds met Sy mense geloop het – die heilsgeskiedenis dus.
Kyk na Jakob se uitsprake en u sal dit sien. Die toekomstige seëninge wat Jakob aan byvoorbeeld Ruben, Simeon en Levi toesê, is gebaseer op die sondes wat hulle in die verlede gedoen het. Ander se toekomstige seëninge is gebou op die betekenis van hulle name soos byvoorbeeld Juda wie se naam “lofprysing” beteken. En nou sê Jakob dat Juda deur sy broers geprys sal word (vers 35). Dan, wie se naam “om te oordeel” beteken, sal oor die Here se mense oordeel (vers 16).
Ons moet dus helder en duidelik weet wat Bybelse profesie is: Die boodskap van heil in die Messias – geanker in God se historiese verlossingshandelinge met Sy mense. Praat dit oor die Messias wat nog moet kom (soos in die OT) dan is dit voorsegginge vir die toekoms. Dan KLINK dit soos ‘n Gypsy met ‘n glasbal se toekomsvoorspellings, maar dit is glad nie dit nie. Dit is evangelieverkondiging – vasgebind in die Messias.
Dis moeilik om te sê HOE belangrik hierdie definisie is. Veral in ons dag, waar mense om elke hoek en draai kwansuis die “gawe van profesie” besit en allerlei uitsprake van “die Here het vir my gesê om vir jou te sê” OF “die Here het vir my gewys wat gaan gebeur” maak.
Die sogenaamde “gawe van profesie” beteken volgens hierdie mense dat die Here nuwe openbarings aan sommige mense gee – direk in hulle ore – waarvan baie met die toekoms te make het. Wat eintlik beteken dat dit wat in die 66 boeke van die Bybel geskryf is, nie God se afgehandelde volledige openbaring is nie – dit kan en moet nog aangevul word.
Ons kan maar rustig van hierdie moderne profete vergeet, sonder om vir een oomblik skuldig te voel.
Natuurlik bestaan die profetiese gawe nog steeds vandag. Maar dit beteken om dit wat in die SKRIF staan – dit wat God KLAAR gepraat het – onder leiding van die Gees korrek toe te pas binne konkrete situasies. Gaan en praat SKRIFWOORDE en die Heilige Gees sal dit gebruik om ander te stig, op te bou, te vermaan, te waarsku, te troos, te leer, op te voed ensovoorts. Dis wat profesie beteken.
Kom ons kyk vervolgens kortliks na die inhoud van elkeen van Jakob se uitsprake en daarna distilleer ons die boodskap wat dit vir ons vandag inhou – die wáre profetiese woord vir ons wat hier sit.
1 RUBEN (VERSE 3-4) > Ruben was die eersgeborene van Jakob, maar het sy eersgeboortereg van om oor sy broers gestel te wees en ‘n dubbele deel erfporsie te ontvang, verloor agv sy wellus en magslus wat sigbaar geword het toe hy owerspel met sy pa se byvrou, Bilha, gepleeg het. Hy was onstabiel soos seewater. Geen leier – rigter, profeet, koning – het ooit uit die stam van Ruben gekom nie. BOODSKAP: SONDE HET ALTYD KONSEKWENSIES – Ruben verloor sy eersgeboortereg.
2 SIMEON EN LEVI (VERSE 5-7) > Deur die manier hoe hulle opgetree het toe hulle suster Dina deur Sigem onteer was, het hulle getoon dat hulle nie godvrugtig lewe nie. Hulle het naamlik met ongekontroleerde woede en sinnelose vernietiging teenoor die Sigemiete opgetree. Daarom sou hulle nie eie grond kry nie. Uiteindelik het dit ook so gebeur dat Simeon se nageslag se grondgebied binne Juda s’n gevestig was. En omdat die priesters uit Levi sou kom, het hulle ook nie grond gehad nie. BOODSKAP: SONDE HET KONSEKWENSIES: SIMEON EN LEVI VERLOOR HULLE GRONDGEBIED!
3 JUDA (VERSE 8-12) > Ons sou nie van Juda verwag om prominensie te ontvang nie – nie na die episode met Tamar vir wie hy as prostituut aangesien het nie (Gen 38). En tog wag daar ‘n blink toekoms vir die stam van Juda. Dis duidelik dat die posisie wat Ruben moes gehad het, na Juda oorgedra word. Juda het immers gepleit vir Josef se behoud toe sy broers hom wou doodmaak. Juda het homself as borg gegee vir Benjamin se veiligheid. Hy sou oor sy broers heers en sy vyande oorwin. Sy militêre mag sou die krag van ‘n leeu hê. Die Messias sou ook uit die stam van Juda gebore word. Die misterieuse titel SILO (wat in baie vertalings korrek vertaal is) is ‘n verwysing na die komende Messias – die “leeu uit die stam van Juda” (Openb 5:5). Die septer van leierskap sou uit die Judastam voortkom en uitmond in Dawid se koningshuis en Christus wat uit die Dawid-lyn sou kom. BOODSKAP: TEN SPYTE VAN GELOWIGES SE PERSOONLIKE SONDE-SKETE, IS GOD GETROU EN VERVUL HY SY PLAN EN RAAD EN BELOFTES!
4 SEBULON EN ISSASKAR (VERSE 13-15) > In teenstelling met Juda, het Issaskar nie sy vyande onderwerp nie. Die gevolg hiervan was dat die vyand oor hom geheers het. Issaskar sou in diens van die Kanaäniete wees. Wat hulle nie kon bemeester nie, het hulle meester geword. Terwyl dit lyk asof die belofte aan Sebulon nie waar geword het nie, want Jakob beloof dat hierdie stam tot teen die seestrand en tot by Sidon sal gaan. Uit Josua 19 weet ons egter dat die grondgebied wat Sebulon ontvang het NIE letterlik tot by die see of Sidon gegaan het nie. Maar, dit was wel naby genoeg aan beide om verryk te kon word deur die seehandel. En so het dit ook gebeur. In die Hebreeus kan ons sien dat Jakob eintlik sê dat Sebulon se grondgebied IN DIE RIGTING VAN DIE SEE sal strek. BOODSKAP: DIE GELOWIGE KAN NIE EN MAG DIE SONDE EN VERSOEKINGS MAK MAAK NIE. DEUR DIE GEES MOET DAAROOR GEHEERS WORD, ANDERS SAL DIE VYAND OOR JOU HEERS.
5 DAN (VERSE 16-18) > Al word hier iets positiefs oor die stam Dan gesê, naamlik dat Dan vir die ander stamme koers en rigting sal gee (want dit is wat daar bedoel word wanneer gesê word dat Dan regter oor die ander sal wees – dit beteken RIGTER sal wees) – fokus vers 18 nie op die hoop wat Dan moet bring nie, maar op die verlossing wat die HERE moet bring. Kyk gerus mooi daarna: Die Heilige Gees praat deur Jakob en die Gees verskuif die fokuspunt na die regte plek toe: Nie die stam Dan nie, maar die HERE alleen is die bron, fontein, oorsprong, van ware en egte heil. Ons moenie ons oog op die MENS hou nie, maar op die HERE, want die mens sal ons faal en teleurstel. Soos wat Dan inderdaad gedoen het. Die geskiedenis bevestig dit. In Openbaring 7 word Dan nie eens in die lys van stamme van Israel genoem nie!
6 GAD EN ASER (VERSE 19-20) > Van hierdie twee stamme sou twee dinge waar word: Gad sou in staat wees – deur God’s genade – om nie vernietig te word deur vyandige aanslae van ander nasies nie. Gad sou ‘n oorwinnende, manhaftige stam wees. En Aser sou materieël welvarend – produktief – wees. Dit het in die geskiedenis ook so gebeur. BOODSKAP: DIT IS DIE VRUG WAT DIE HEILIGE GEES UIT GENADE IN ALLE GELOWIGES SE LEWENS UITWERK: MEER AS OORWINNAARS – SOOS OPENBARINGBOEK LEER
7 NAFTALI (VERS 21) > Die prentjie wat gegee word van die stam van Naftali is dat hulle ongehinderde vryheid en toename in getalle sou hê. Hulle sou ‘n seën vir ander wees. Die rigter Deborah sou byvoorbeeld uit hierdie stam kom. BOODSKAP: DIE HERE SE WIL VIR SY MENSE IS DAT HULLE TOT SEËN VAN ANDER SAL WEES.
8 JOSEF (VERSE 22-26) > Die Messias sou nie uit Josef voortkom nie, maar tog sou Josef se nageslag oorvloed en vrugbaarheid geniet. Ons weet egter hoe Efraim se hoogmoed en afvalligheid die genieting van hierdie seëninge tot ‘n groot mate beperk het. BOODSKAP: DIE OORHEERSENDE BOODSKAP VAN JOSEF SE NAGESLAG IS DAT DIT ‘N PRENTJIE IS VAN DIE OORVLOED WAARMEE DIE HERE SY MENSE WIL SEËN
9 BENJAMIN (VERS 27) > Benjamin se nageslag word beskryf as kwaai en aggressief. ‘n Wolf wat sy prooi verskeur. Iets daarvan sien ‘n mens in Rigters 19-21. In Deut 33 sou Moses baie jare later vir Benjamin in ‘n meer positiewe lig stel deur te wys op die sekuriteit wat hy in die Here gevind het. Die Here het so baie aan hierdie stam toevertrou, maar helaas het hulle nie altyd besef dat hoe meer aan jou toevertrou word, hoe meer verantwoordelikheid en getrouheid dit eis nie.
Dit is seker moontlik om ‘n klompie mooi moralistiese lessies uit hierdie ingewikkelde hoofstuk af te lei, maar ek dink nie dit is die rigting waarin ons die boodskap moet soek nie.
Die Bybel se hoofintensie is nie om morele lesse te leer nie. Die Bybel se intensie is om Christus te verkondig, om die Evangelieboodskap te verkondig. En ek dink ons moet uit Genesis 49 die manier leer hoe ons die geheelboodskap van die hele Bybel moet verstaan – en veral die Bybel as PROFETIESE Woord van God moet verstaan.
Doen ons dit op hierdie manier, hoor ons die volgende:
1 > DIE PROFETIESE WOORD VAN GOD FOKUS ONS AANDAG OP DIE TOEKOMS > Alle mense se geneigdheid is om te leef asof daar nie ‘n toekoms is nie en alles oor die hier en die nou en die sigbare gaan. Dit is ingewortel in elke mens se binneste om te leef vir die hede en die tydelike en die sigbare.
Jakob en sy seuns en hulle nageslagte was ook presies net so.
Maar Genesis 49 laat ons sien hoe die Here hulle fokus na die toekoms draai en hulle DAAR laat kyk en daarom lewende HOOP kry. Dis GOD se toekoms, u sien. Nie ‘n onsekere mensgemaakte stuk wensdenkery nie.
Hebr 11:1 sê dat ware geloofsvertroue ‘n stuk sekerheid is oor die dinge waarop gehoop word, dinge wat nie gesien kan word nie.
Jakob se seuns moes nie hulleself blindstaar teen wat Egipte hulle daar en dan kon bied nie. Hulle moes die land Kanaan sien – waarheen hulle nageslagte deur God gelei sou word, want dis wat Hy beloof het om te doen.
Ware Christene is mense wat ten diepste met hulle oog op God se toekoms leef. En daardie fokus beïnvloed hulle lewe van vandag…
2 > DIE PROFETIESE WOORD VAN GOD HELP ONS HOE OM VANDAG TE LEEF IN DIE LIG VAN DIE TOEKOMS > Vreeslik belangrik is om te sien dat die profetiese woord aan Jakob se seuns bedoel was om passiwiteit en selftevredenheid uit te wis en om hulle aan te spoor om die Here ywerig te dien en heilig te leef. Hulle vorentoe kyk na God se toekoms en die beloofde land, moes hulle lewens in die HEDE verander en na die Here toe draai.
Luister wat sê die Apostel Petrus in 2 Petr 3: “Die Dag vd Here kom soos ‘n dief in die nag wanneer die hemele sal verbygaan met ‘n gedruis en die planete sal smelt en die aarde verbrand word. Aangesien al hierdie dinge so aan hulle einde sal kom, hoeveel te meer moet julle nie nou heilig en godvrugtig leef nie..”
My sekerheid oor God se toekoms beïnvloed my lewe van vandag – baie drasties.
Wys vir my iemand wat die Here met alle mag wil gehoorsaam en wat brandend is vir die Here Jesus. Iemand wat opsigtelik ‘n heilige lewe najaag. Ek kan u verseker dat so ‘n persoon se oë op die Here se toekoms vasgenael is. Daar is ‘n stuk toekomshoop in so ‘n persoon se binneste. ‘n Mens kan dit sien aan hoe so ‘n mens leef.