PressReader - Beeld: 2017-07-07 - Uit­eet? Te duur! Men­se uit­nooi? Ook te duur!
Uit­eet? Te duur! Men­se uit­nooi? Ook te duur!
Hoe dik­wels wil jy gaan uit­eet of ’n so­si­a­le ge­leent­heid by­woon of iets an­ders doen, maar jy doen dit nie om­dat jy dit nie kan be­kos­tig nie?
Meer as ’n der­de (36%) van wer­ken­de Suid-A­fri­ka­ners ant­woord “heel­tyd” of “baie dik­wels” op dié vraag, ter­wyl net 7% men­se sê “nooit”.
Vol­gens Old Mu­tu­al se S­paar­en be­leg­gings­mo­ni­tor 2017 be­snoei 80% van Suid-A­fri­ka­ners hul uit­eet- en ver­maak­uit­ga­wes eer­ste wan­neer dit moei­lik gaan.
Dit be­te­ken ook ver­maak by die huis, met 74% van men­se wat sê hul­le nooi vrien­de min­der ge­reeld as hul be­gro­ting nie wil klop nie.
Daar­na sny hul­le hul be­ste­ding aan kle­re en skoe­ne (72%), kos en krui­de­niers­wa­re (59%) en va­kan­sies (56%), en dan sel­foon- en da­ta­be­ste­ding (52%) en skoon­heid en haar­ver­sor­ging (52%).
En, glo dit of nie, al­ko­hol (50%) is vol­gen­de op die lys van din­ge waar­aan men­se óf min­der be­stee, goed­ko­per op­sies kies of heel­te­mal uit­sny.
Die heel laas­te uit­ga­we waar­aan wer­ken­de Suid-A­fri­ka­ners tor­ring, is hul me­die­se fonds. Net 5% sê hul­le ver­min­der dit of sny dit heel­te­mal uit in­dien din­ge moei­lik gaan. Dit is wel ’n per­sen­ta­sie­punt ho­ër as in 2015.
Ly­net­te Ni­chol­son, Old Mu­tu­al se na­vor­sings­be­stuur­der, sê die na­vor­sing toon dat men­se be­ter fi­nan­si­ë­le be­slui­te neem. Hul­le gaan ook min­der skuld aan.
Die aan­tal men­se wat per­soon­li­ke le­nings aan­gaan, het van 21% in 2016 tot 14% van­jaar ge­daal, ter­wyl net 6% men­se van­jaar mi­kro­le­nings aan­ge­gaan het (2016: 8%). Min­der men­se leen ook geld van vrien­de en fa­mi­lie­le­de (13% teen­oor 15% in 2016).
On­danks dié lig­pun­te waar­sku Ni­chol­son dat te min men­se vir lang­ter­myn­doel­wit­te soos hul kin­ders se op­voe­ding en hul eie af­tre­de s­paar.
’n Y­sing­wek­ken­de 40% van die re­spon­den­te het géén amp­te­li­ke af­trees­paar­geld nie – en dít on­der men­se wat wel werk het.
Na­ge­noeg 33% van Suid-A­fri­ka­ners glo steeds dat die staat vir hul­le sal sorg wan­neer hul­le nie meer kan werk nie; 37% glo hul kin­ders sal na hul­le om­sien.
Dit styg tot 53% on­der die laag­ste in­kom­ste­groe­pe, maar 22% van men­se wat meer as R40 000 per maand ver­dien, sê óók hul­le ver­wag dat hul kin­ders een­dag na hul­le sal om­sien.
Die fe­no­meen van die toe­brood­jie­ge­ne­ra­sie is op­nuut be­ves­tig, met 28% van men­se wat sê hul­le sorg reeds vir so­wel hul eie kin­ders as hul ou­ers. Nog 56% be­plan om een­dag vir hul ou­ers te sorg of glo hul­le sal ge­noop word om dit te doen.
Ni­chol­son sê dit is uit die na­vor­sing baie dui­de­lik dat SuidA­fri­ka­ners nie ge­noeg s­paar nie.
“Die werk­lik­heid is dat ons van­dag ons be­ste­ding moet ver­min­der om vir mô­re voor­sie­ning te maak.
“Ja, daar is klein te­kens van ver­be­te­ring, maar as in­di­vi­due moet ons drin­gend meer dras­tie­se stap­pe doen as ons ’n fi­nan­si­eel vei­li­ge toe­koms wil bou.”