Argentinië (Spaans: Argentina, [aɾxenˈtina], luister (hulp·inligting)), amptelik die Argentynse Republiek (Spaans: República Argentina), is 'n Spaanssprekende land in die suide van Suid-Amerika, tussen die Andesgebergte in die weste en die suidelike Atlantiese Oseaan in die ooste. Die naam "Argentinië" is afgelei van die Latynse woord argentum (silwer), 'n edelmetaal wat 'n belangrike rol gespeel het in die opkoms van Europese kolonialisme in Argentinië.
Argentinië trek die aandag van ekonomiese navorsers nadat dit in die laat 19de en vroeë 20ste eeu genoeg gevorder het om onder die tien welvarendste lande ter wêreld gereken te word, maar sy ekonomiese ontwikkeling het vanaf die Groot Depressie in die vroeë 1930's 'n reeks van af- en opwaartse kurwes getoon wat dit agter sy buurlande, veral Chili, laat terugsak het – om êrens tussen die vyftigste en sestigste plek te beland. Vinnige en selfs stormagtige groei in die 1990's het in 2001 in een van dié land se diepste ekonomiese krisisse geëindig – en van dié land die grootste buitelandse wanbetaler in die geskiedenis gemaak.
Die noordwestelike deel van Argentinië het sy bloeitydperk in die 17de en 18de eeu as gevolg van handel met die onderkoninkryk Peru beleef, terwyl Buenos Aires destyds niks meer as 'n tweederangse hawe was nie. Eers in 1776 het Buenos Aires die administratiewe sentrum van die nuwe vise-koninkryk 'Rio de la Plata' geword, 'n gebied wat die huidige Argentinië, Uruguay, Paraguay en 'n deel van Bolivië ingesluit het.
In 1816 het Argentinië onafhanklik van Spanje geword, na 'n kort stryd met die Spaanse besetters, onder leiding van José de San Martin. De Sa Martin, wat ook in Chili en Peru vir onafhanklikheid geveg het, word nog steeds deur die Argentyne as 'n held beskou. In die eerste jare van die jong nasie ontstaan diverse konflikte tussen sentraliste en federaliste, tot in 1853, toe 'n nuwe grondwet aangeneem is.
Die moontlikheid van 'n Suid-Atlantiese Verdragsorganisasie is in die sewentigerjare voorgestel. Vir 'n dergelike militêre alliansie tussen Suid-Afrika, Argentinië, Brasilië, Chili, Paraguay en Uruguay het destyds veral die Raad vir Inter-Amerikaanse Veiligheid gepleit. Dit het egter nooit tot stand gekom nie.
Meer nog as Suid-Afrika, wat hierdie leuse al in die tagtigerjare ter bemarking van sy toerismebedryf gebruik het, verteenwoordig Argentinië alle klimaatsones – en dus die wêreld – in een land. Dié land strek van die tropiese gebiede in die noorde tot by die subantarktiese streke van die suide en beskou ook 'n gedeelte van Antarktika as Argentynse staatsgebied.
Argentinië word volgens sy bruto nasionale inkomste per capita by die ontwikkelende lande met 'n middelinkomste gereken. Dié land profiteer van 'n ruim hoeveelheid natuurlike hulpbronne, 'n geletterde bevolking, 'n uitvoergerigte landbousektor en gevarieerde industrie. Vanaf die einde van die jare 80 van die 20ste eeu het internasionale skuld egter hoog opgeloop. Inflasie het 200% bedra en produksie ineengestort.
In 2001 het die toestand nog meer versleg deur die groei van die aantal verpligtinge, massale geldopnames by banke en 'n verdere val van verbruikers- en produsentevertroue. Regeringpogings om 'n begroting wat klop te bereik – om so die bankstelsel te stabiliseer en ekonomiese groei te herstel – het geblyk om onvoldoende resultaat op te lewer. President Eduardo Duhalde het daarin geslaag om van die Internasionale Monetêre Fonds 'n lening van 20 miljard VSA-$ te verkry, maar verdere maatreëls is nie toegepas nie. In Januarie 2002 is die peso losgemaak van die dollar en die ekonomie het op 'n lae vlak begin stabiliseer. Die sterk ekonomiese groei van die jare 2003 en 2004 was 'n gevolg van die dramatiese afname in die bruto nasionale produk in die jare voor 2003.
Argentinië se ekonomie maak net stadig vordering nadat die land teen die middel van 2018 'n kwaai resessie beleef het. Die ekonomie het met 'n gemiddeld van 2,5 persent oor die hele jaar en met meer as 6 persent in die laaste vier maande gekrimp. Vir 2019 word 'n verdere krimping van sowat 1 persent verwag.
Argentinië is nog steeds een van die grootste vleisprodusente ter wêreld, alhoewel sy aandeel aan die wêreldproduksie geleidelik begin afneem. Die hoofsaaklike produkte van die veeteeltbedryf is bees- en skaapvleis, en weivelde beslaan sowat 52 persent van dié land se oppervlakte. Oos-Patagonië is die sentrum van die Argentynse skaapteeltbedryf.
Die eerste Argentynse trein het op 29 Augustus 1857 geloop. Vervolgens is dié land se spoornetwerk vinnig uitgebrei, waarby Britse ondernemings en kapitaal 'n sentrale rol gespeel het. Spoorweë het in die volgende dekades 'n sleutelbedryf by die ekonomiese ontwikkeling van dié land geword. In die 1930's was die Argentynse spoornetwerk met 'n totale lengte van 43 000 kilometer groter as dié van die meeste Europese lande. Nadat dit byna 'n eeu lank deur 'n groot aantal onafhanklike privaat ondernemings, waaronder talle Britse maatskappye, bedryf is, het president Perón die spoorbedryf in 1946 genasionaliseer.
Nog 'n rede vir grootskaalse beleggings in die modernisering van die spoorbedryf, wat grotendeels deur Chinese lenings ter waarde van maksimaal 4,9 miljard VSA-$ gefinansier sal word, is 'n reeks noodlottige treinongelukke wat die lewens van 'n vyftigtal passasiers geëis het, naas vertragings en ander probleme. In die vroeë 21ste eeu is 'n groot getal privaat spoormaatskappye genasionaliseer nadat hulle al lank afhanklik van staatsubsidies was. Privaat spoorlyne speel egter nog 'n belangrike rol as diensverskaffers in die openbare vervoerstelsel van Argentinië, terwyl die infrastruktuur deur die staatsonderneming Administración de Infraestructuras Ferroviarias Sociedad del Estado (ADIF S.E.) bestuur word. Die laaste privaat maatskappy, wat in Oktober 2013 ná 'n reeks ongelukke genasionaliseer is, was Sarmiento wat pendelaardienste in die weste van Groter Buenos Aires bedryf.
Met 'n bevolking van meer as veertig miljoen mense en 'n oppervlakte van 2,8 miljoen vierkante kilometer is Argentinië 'n yl bevolkte land. Die metropolitaanse gebied van die hoofstad Buenos Aires behels tans sowat 34 persent van die totale bevolking, terwyl die bevolkingsdigtheid in die suide van dié land (Patagonië) tot minder as twee mense per vierkante kilometer daal.
Teen die middel van die 19de eeu was Patagonië nog 'n fel omstrede gebied waarop Argentinië sowel as Chili aanspraak gemaak het. Die stigting van 'n Walliese kolonie is deur die Argentynse regering as 'n kans gesien om beheer oor die grotendeels onbevolkte streek te verseker. So het Walliese immigrante hulle in 1865 in Y Wladfa of "Die Kolonie" in Patagonië gevestig - 'n kolonie met 'n voorgestelde oppervlakte van sowat 100 vierkante myl waaraan volgens die oorspronklike planne militêre beskerming, selfbeskikking en selfs onafhanklikheid toegeken sou word.
In Liverpool, 'n Noordwes-Engelse hawestad met 'n betreklik groot bevolking van Walliese afkoms, is 'n emigrasie-komitee onder voorsitterskap van Michael Jones, 'n boorling van Bala, in die lewe geroep wat die Argentynse kolonie as 'n kans beskou het om die Walliese identiteit, taal en kultuur oorsee te bewaar. In 1865 het 'n groep van byna 200 Walliesers aan boord van die Mimosa, 'n brik van 447 ton, vanuit Liverpool-hawe na Patagonië vertrek. Die skip het veilig in Suid-Amerika aangekom waar die immigrante in die hawe van die latere Puerto Madryn voet aan wal gesit het.
Argentinië word dikwels as 'n Blanke samelewing in Suid-Amerika beskryf, tog is daar ook 'n inheemse bevolking van tussen 1 en 1,5 miljoen nakomelinge van oorspronklik dertig Indiaanse volke wat hoofsaaklik in die noorde, noordweste en suide van dié land gekonsentreer is. Baie Indiane is gedurende die sogenaamde Woestynveldtog van generaal Rocas (1875–1879) gedood, terwyl nomadiese volke soos die Huarpes en Pehuenches intussen uitgesterf het.
(en) Expat Argentina – Webjoernaal omtrent die lewe as 'n eks-Argentyn en ander kwessies in Argentinië