SA amptelik in resessie(Argieffoto: ANA) Suid-Afrika se ekonomie is amptelik in ŉ resessie gedompel. Statistieke Suid-Afrika (StatsSA) het Dinsdag gesê die ekonomie het in die vierde kwartaal van 2019 met 1,4% gekrimp, nadat dit in die derde kwartaal met ŉ aangepaste 0,8% gekrimp het. Suid-Afrika het die laaste keer in 2018 ŉ resessie beleef. Dit vind plaas wanneer die bruto binnelandse produk (BBP) twee agtereenvolgende kwartale verminder. Volgens StatsSA is hierdie Suid-Afrika se derde resessie sedert 1994. Afrika se mees geïndustrialiseerde, maar toenemend sukkelende ekonomie, het verlede jaar met net 0,2% gegroei, die laagste aanwysing sedert 2009 toe dit tydens ŉ wêreldwye finansiële krisis met 1,5% gekrimp het. Tito Mboweni, minister van finansies, het verlede week tydens sy begrotingsrede groei van 0,3% vir 2019 voorspel. Die werklikheid is effens erger. ŉ Afname in vrag- en spoorvervoer in die vierde kwartaal van 2019 het ŉ demper op groei in die vervoer- en kommunikasiesektor geplaas. Dit het met 7,2% teruggesak en bygedra tot die negatiewe groei van 0,6% – wat weer bygedra het tot die daling van 1,4% in die BBP. Restaurante se verkope en kleinhandelverkope het verbeter, maar dit was nie genoeg om die daling in motorverkope, groothandel en akkommodasie teen te werk nie. Dit het die handelsektor met 3,8% laat daal, die grootste remskoen vir die BBP. “Die land het minder voertuie en vervoertoerusting in die vierde kwartaal geproduseer, wat bygedra het tot ŉ daling van 1,8% in die vervaardigingsbedryf. Hout-, papier- en publikasieproduksie het ook gedaal, wat die bedryf verder skade berokken het,” het StatsSA gesê. Petroleumproduksie het gestyg ná ŉ insinking in die vorige kwartaal weens aanleginstandhouding, maar kon steeds nie die algehele vervaardigingsbedryf uit die rooi hou nie. (Foto: Lorenzo Cafaro/pixabay) Die langste insinking is in die konstruksiebedryf opgeteken – dit het die sesde agtereenvolgende kwartaal gedaal. Die beleërde bedryf het sedert die begin van 2017 nog net in een kwartaal groei getoon. Landbou het sy vierde agtereenvolgende kwartaal van negatiewe groei gesien en het met 7,6% gedaal. “Reën wat laat geval het en hittegolftoestande oor die land, maar veral in die Oos-Kaap en Vrystaat, het die produksie van veldgewasse geraak. Die land het ook minder landbouprodukte in die vierde kwartaal geproduseer,” het StatsSA gesê. Terwyl die droogte een bedryf geraak het, het swaar reën ŉ ander skade berokken. Sommige kragsentrales het oorstroom en steenkoolaflewering is ontwrig. Dit het bygedra tot die elektrisiteit-, gas- en watervoorsieningsbedryf se swak vertoning in die vierde kwartaal. Die mynbedryf was wel ŉ ligpunt. Die sektor het positiewe groei in die laaste drie maande van 2019 gesien. Dit was wel net 1,8%, maar het 0,1% tot die algehele BBP-beweging bygedra. Die finansiële bedryf het met 2,7% gestyg en het 0,6% bygedra tot die algehele BBP-beweging. Die VF Plus het in reaksie op die syfers gesê die inkrimping voorspel niks goed vir die komende finansiële jaar nie, veral nie omdat die begroting gegrond is op ŉ groeikoers van minstens 0,9% nie. “Indien daar dus nie ekonomiese groei van 0,9% is nie, gaan die staat se inkomste veel minder wees as waarvoor begroot is en die begrotingstekort soveel meer. Die staat sal veel meer geld moet leen om sy verpligtinge na te kom, wat skuldvlakke en finansieringskoste selfs verder gaan verhoog,” het Wouter Wessels, die VF Plus-woordvoerder oor finansies, gesê. Die VF Plus sê die staat sal sy uitgawes dringend en beduidend moet begin besnoei. “Veral beleidsekerheid moet geskep word om beleggingsekerheid te bewerkstellig. Een van die groot negatiewe faktore hier is die onsekerheid wat onteiening sonder vergoeding vir moontlike beleggers inhou. “Verdere negatiewe aandrywers is die minimum loon en wetgewing wat die private sektor verhinder om werk te skep. Burokrasie veroorsaak dat die hele waardeketting buitensporig hoog is, wat insetkoste met vervaardiging en produksie en uiteindelik pryse onnatuurlik verhoog. Die publiek het eindelik minder om te bestee en pryse is te hoog om ŉ gesonde ekonomiese groei-situasie te skep,” het Wessels gesê.