Welkom by die Sentrum vir Tekstegnologie (CTexT®) van die
Noordwes-Universiteit (Potchefstroomkampus). Hierdie bladsy deel 'n paar belangwekkende brokkies oor werksaamhede/uitsette/geleenthede by CTexT.
Afrikatale het nóg ŉ oorwinning behaal in hul strewe na verhoogde relevansie in die digitale era met die amptelike bekendstelling van woordnette vir Setswana, isiZulu, isiXhosa en Sesotho sa Leboa op UNISA se Muckleneuk-kampus.
Die welbekende en internasionale woordnet-spesialiste, professore Christiane Fellbaum (Princeton-Universiteit, VSA) en Karel Pala (Masaryk-Universiteit, Tsjeggiese Republiek), het lesings aangebied tydens die bekendstellingseminaar op 19 Januarie 2011. Hulle het ook hul kundigheid gedeel tydens ŉ twee dae lange werkswinkel wat die geleentheid voorafgegaan het, waartydens hulle die African Wordnet-span geadviseer het oor moontlikhede vir verdere ontwikkeling en navorsing.
ŉ Woordnet is ŉ leksikale databasis bestaande uit woorde wat in sinoniemstelle (“synsets”) gegroepeer is. Woordnette is waardevolle hulpbronne vir ŉ groot aantal outomatiese teksverwerkingstake en -toepassings, wat masjienvertaling, inligtingsontsluiting, teksklassifisering en teksopsomming insluit. Die ontwikkeling van die eerste woordnet het in die laat 1980’s by Princeton-Universiteit begin. Sedertdien is die Princeton WordNet uit Engels in verskeie ander tale regoor die wêreld vertaal en aan ander semantiese databasisse gekoppel.
Die African Wordnet-projek het in 2008 begin, en is ŉ medewerking tussen UNISA se Afrikatale-departement en die Noordwes-Universiteit se Sentrum vir Tekstegnologie (CTexT®). Hierdie baanbrekersprojek word deur die Departement van Wetenskap en Tegnologie via die Nasionale Mensetaaltegnologienetwerk befonds.
“Hierdie projek is ŉ opwindende verwikkeling wat nog tot die ontwikkeling van baie ander toepassings en hulpbronne vir Afrikatale gaan lei”, sê Handré Groenewald (CTexT®).
Volgens prof. Sonja Bosch (UNISA) het die vordering wat tot dusver met African Wordnets gemaak is aan Afrikataalkundiges die unieke geleentheid gebied om tot die tegnologiese ontwikkeling van hierdie tale by te dra, en behoort dit as inspirasie te dien om nóg Afrikatale in die volgende fase van die projek te betrek.
Die aantal sinoniemstelle wissel tussen 5 000 en 15 000 per taal en sal teen einde Januarie 2011 afgehandel wees.
Befonds deur die Departement van Kuns en Kultuur en ontwikkel deur CTexT® in samewerking met die Universiteit van Pretoria.
Klik hier om weergawe 1.1.0 van die Autshumato ITE af te laai.
Die CTexT® Alignment Interface en CTexT® Alignment Interface Pro is nou beskikbaar. Klik hier vir meer inligting.
CD-ROMs vir taalaanleer:
Klik ŉ sleutelbord, klik jou tong en kry ŉ nuwe kliek. Gebruik jou rekenaar om ŉ nuwe taal aan te leer en kliek met nuwe mense.
Ontwikkel deur die Sentrum vir Tekstegnologie (CTexT®) – 018 299 1541. Versprei deur BlueTek Rekenaars – 018 297 0164 en www.spel.co.za. Fotografie deur Topcolor Kodak Express – 018 297 0835. Lees meer
Speltoetsers vir Suid-Afrikaanse tale:
CTexT® het onlangs, in samewerking met hul vennote in die taalkunde, speltoetsers vir nege Suid-Afrikaanse tale ontwikkel vir gebruik saam met Microsoft® Office-programme soos Microsoft Word.
Afrikaanse SkryfGoed 2008:
CTexT bied met trots aan: Afrikaanse SkryfGoed 2008 - ŉ versameling skryfhulpmiddels wat die klikklank van Afrikaans op jou sleutelbord klinkklaar sal maak...
(Lees meer oor Afrikaanse SkryfGoed 2008)
Afrikaanse SkryfGoed 2008 is beskikbaar vanaf www.spel.co.za, of skakel +27 18 297 0164 of 0800 203 048 vir bestellings.
Vind Afrikaanse SkryfGoed 2008 op Facebook!
Ander belangrinke inligting:
PSearch is gebaseer op Paramsearch, ŉ program wat deur Antal van den Bosch ontwikkel is vir die outomatiese optimalisering van die parameters van masjienleeralgoritmes... (Lees meer)
TurboAnnotate is ’n gebruikersvriendelike annotasieomgewing (d.i. hulpmiddel) waarmee linguistiese data vir masjienleerdoeleindes met behulp van skoenlussteekproefneming geannoteer kan word...
CTexT is opsoek na kandidate om twee postdoktorale betrekkings in natuurliketaalprosessering te vul...
Wat is Taaltegnologie?
(Klik hier om meer te lees oor Taaltegnologie in Suid-Afrika)
Taaltegnologie is tegnologie/programmatuur wat ŉ rekenaar in staat stel om natuurlike taal (soos Afrikaans, Tswana of Engels) te verstaan en te produseer, net soos wat mense dit doen.
Voorbeelde van taaltegnologiese toepassings sluit in:
Wat kan Taaltegnologie vir jou beteken?
Die vermoë om deur middel van natuurlike taal effektief met rekenaars te kan kommunikeer stel jou in staat om die volgende te doen:
Om makliker en vinniger toegang te kry tot die inligting wat jy nodig het, en sodoende tyd te spaar deurdat jy ŉ oordosis onnodige inligting vermy.
Om met rekenaarsisteme te kan praat op enige plek: tuis, by die werk, in jou motor, in openbare plekke en enige ander plek waar jy inligting sou nodig kry.
Om ander tale aan te leer waar jy wil, wanneer jy wil, en teen jou eie tempo.
Om meer effektief in die besigheidswêreld te kommunikeer, deur byvoorbeeld hoëkwaliteitbriewe en –verslae te skryf.
Om beter en ŉ wyer verskeidenheid dienste te kan lewer en gebruik.
En vir Suid-Afrika?
Deur ŉ sterker kultuur van veeltaligheid, word taaltrots geskep. Ook word ŉ bewustheid geskep van die belangrikheid om minderheidstale in Suid-Afrika te bewaar en te ontwikkel.
Taaltegnologie bestaan al vir baie jare in Europa, die VSA en Asië. Met behulp van hierdie tegnologie sal Suid-Afrika ook op hoogte bly van internasionale ontwikkelinge in Kommunikasietegnologie en sodoende nuwe kennis en ervaring vir die mense van die land verskaf.