Nuuskommentaar: Roelf: ‘SA nie mislukte staat’Argieffoto Vandag berig Volksblad weer oor die chaos waarin welsyn in die Vrystaat gedompel is, met verskeie instansies wat nie hul subsidies ontvang het nie, wat selfs daartoe kan lei dat ’n kinderhuis moet sluit. Dit volg kort na ’n groot welsynsinstelling (alweer) hof toe moes gaan om hul subsidies te kry nadat die departement ’n kombers van geheimhouding oor die aangeleentheid getrek het. Die jongste chaos word aan administratiewe onbevoegdheid toegeskryf. Van die eens modelrepubliek is nou net ’n Magashulestan oor. Nie ’n mislukte staat nie, soos die regering se hoofonderhandelaar by Kodesa, Roelf Meyer, sê? Miskien nog nie heeltemal nie, maar dat die land besig is om ’n mislukkende staat te word, kan nie so maklik van die tafel afgevee word nie. Die internasionale indekse en aanwysers vertel immers byna voor die voet ’n verhaal van kreeftegang. Hoe dikvellig moet iemand wees om nie die jaarlikse slagting van munisipaliteite deur die ouditeur-generaal as tekenend van ’n mislukte staat te beskou nie? In watter suksesvolle land is kaderontplooiing die amptelike beleid, gerugsteun deur ’n rasgemotiveerde bril? Dit is stellig ’n harde oordeel om ’n land as ’n reeds mislukte staat te beskryf as dokters daagliks in hospitale, veral privaat hospitale, operasies uitvoer wat met die beste ter wêreld vergelyk. As die landbou, ten spyte van al die politieke en ideologiese druk en dwarsboming, te midde van marginale toestande en droogtes, steeds kos produseer. Roelf erken wel dat dinge nou nie meer so klopdisselboom verloop nie, maar skryf dit hoofsaaklik aan die Zuma-faktor toe. En dié is veronderstel om binne enkele jare iets van die verlede te wees. Max du Preez stel selfs voor dat Suid-Afrika anderkant die Zuma-era verby moet kyk en begin dink aan hoe die land heropgebou kan word. Dat Zuma ’n roeseffek op die land het, is ongetwyfeld so. Dat Zuma noodwendig binnekort ’n verbygaande faktor gaan wees, is – en dink aan die ondenkbare – nie noodwendig so nie. Die apparatuur is immers geskep dat die land, parlement inkluis, vanuit Luthuli-huis regeer word. Wat as Zuma nie as ANC-president uittree nie? Of hy doen dit wel, maar sorg eers dat sy eie kornuite in bevel is van ’n naatlose voortsetting van Zumafikasie? Dit is egter nie net by die identifikasie van probleme op probleme wat ’n mens se gedagtes oop moet wees om die ondenkbare te dink nie. Ook met die soek van oplossings is daar ’n nodigheid om te kan improviseer en die ondenkbare te bedink. Hou net in gedagte dat die Zuma-administrasie nie net dinge bedink het nie, maar dit uitgevoer het. Daar staan Nkandla byvoorbeeld, om maar net een voorbeeld te noem. Die proses van heropbou behels ook dat nie net planne gemaak moet word nie, maar dat gebou moet word. Daar staan die geboue van Akademia se kampus, om maar een voorbeeld te noem. ’n Stellenbosse filosoof se doemprofesië hieroor het tot dusver nog elke keer in die stof gebyt – omdat iemand bereid is om die ondenkbare te dink én iets daaraan te doen. Ag ja, daar is ’n koortjie wat weer hard probeer om “politieke korrektheid” tot die aanvaarde norm van denke en uitsprake te verhef en die dink aan die ondenkbare oplossings te smoor. Mag die golf van vernuwende denke en doen, hulle oorweldig.