'n Kwaai vrou is eintlik 'n seen………
Die manne staan om die braaivleisvuur met 'n mout in die hand. Ons praat nie meer rugby nie want ons span het verloor, nou klae ons maar oor ons kwaai vrouens.
"Nee, julle manne verstaan verkeerd, 'n kwaai vrou is eintlik 'n moerse groot seën."
Daar was 'n lang en verbaasde stilte na sy woorde, die ongeloof in sy maters se oë duidelik. Want ons weet ons se vrouens mag dalk kwaai wees, maar syne is sommer plein weg hoogs bedonderd. Hy is ook nou wel baie wilder as ons, maar hy val beslis in die battered husband kategorie. Net laas maand nog het sy vir hom met die besemstok verduidelik toe hy warm by die huis aankom. En waar sy bles begin, wys die littekens van haar eetvurk nog.
"Dis oorlat hulle vir ons so lief is dat hulle so kwaai is."
Sulke wilde uitlatings kan nie net so sonder verduideliking gelaat word nie, die manne dring aan hy moet verduidelik waar die nuwe en kontroversiële insigte vandaan kom.
Vertel hy ons dis nou al 'n ruk dat hy met die nuwe lewenswysheid in hom loop. Vandat hy sy moeder by die ouetehuis gaan haal het vir tannie Nonnie en oom Tinny se sestigste huweliksherdenking. Oom Tiny, is soos sy naam aandui, 'n reus van 'n mens en tannie Nonnie breekbaar klein en fyn. Die twee bejaardes sit en dophou en teenoor sy ma opgemerk dat dit darem ongelooflik is dat twee mense na soveel jare nog so liefdevol met mekaar is. Lig sy ma hom in dat hy nou oud genoeg is om die familie geheime te weet. Ja, dink hy by homself dit is seker al lankal tyd, hy is darem al middeljarig. Die geheim, dit was nie altyd so met oom Tiny en tannie Nonnie nie – sy het hom glo reg gemoer.
Tannie Nonnie was die laatlam van 'n ryk boer in die Wes-Transvaal, daar waar daar nog spoeldiamante in die gruis lê. Oom Tiny het as veertienjarige seun net eendag in die stofpad langs daar opgedaag. Geweier om te praat oor waar hy vandaan kom, op die diggins begin werk wat aan die plaas gegrens het. Die twee het mekaar maar so oor die draad geloer as kinders. Hoe en waar dit begin het, hoe lank dit aangegaan het, het niemand geweet nie. Maar sy was skaars klaar met skool toe die twee uit die bloute aankondig dat hulle gaan trou. Haar ma het gehuil en haar pa het gedreig om te onterf. Daar is gewys op sy gebrek aan agtergrond, dat hy rof is, dat hy net 'n arbeider op die diggings is, dat sy te sag is en hy haar sal verniel. Maar jeugliefde laat hulle nie voorskryf nie. Jare se laatlam bederf het gemaak dat tannie Nonnie gewoond was daaraan om haar sin te kry, ook hierdie keer het sy dit reggekry.
Om verlief te wees op 'n ruwe diamant is een ding, om met hom getroud te wees en saam met hom te bly is 'n ander ding. Soos deur almal voorspel, was daar gou moeilikheid. Oom Tiny was 'n delwer, elke aand na werk 'n dop saam met die manne gaan drink, party aande meer as ander. 'n Bietjie gesmokkel, gedobbel en vuisgeslaan ook. En as haar gekla en kerm vir hom te veel word effens rof met tannie Nonnie geraak. Nog niks ernstig nie, haar 'n bietjie geruk en gepluk, maar die vrees was daar dat dit sou eskaleer. Die wat geweet het, het gesê sy moet hom los. Maar sy wou nie, want sy was lief vir hom – ten spyte van. Maar sy het ook geweet dat sy plan moet maak want as haar familie uitvind was daar oorlog. Haar vier broers was beneukte en sterke derduiwels wat as harde boere geglo het aan hulle eie soort geregtigheid, as hulle hiervan te hore moes kom was die kans goed dat haar geliefde in 'n erdvarkgat of op die bodem van 'n diep kuil in die rivier sou eindig.
As deel van haar plan 'n groot pot vaseline gekoop. Een aand het oom Tiny weer sterk aangeklam by die huis gekom, maar sy het nie baklei nie. Liefdevol sy kos vir hom voorgesit en met 'n belofte in haar stem vir hom gesê dat sy solank vir hom badwater gaan intap sodat hy skoon is wanneer hy bed toe kom. Toe hy lekker ontspanne in die bad lê en week stap sy in met haar pa se handsambok, nog 'n regte seekoeisambok. En net daar in die bad het sy hom uitgelooi. Hy het probeer om uit te kom, maar die bad wat sy vooraf met vaseline gesmeer het was te glad. Later net gelê en sy pakslae gevat. Toe sy met hom klaar was sy drinkebroers gaan roep om hom hospitaal toe te vat. Drie dae later nadat hy ontslaan is het hulle hul gesprek gehad, het sy vir hom verduidelik dat sy dit uit liefde vir hom gedoen het.
Die manne om die vuur was lank stil, uiteindelik een na die ander hul koppe instemmend geknip. Ja, dis waar, nooit so daaroor gedink nie. Waar sou helsems soos ons op geëindig het as dit nie vir ons kwaai vrouens was wat so lief is vir ons nie?
Sjef vs kok
"Julle moere, ek is nie 'n kok nie en ek weier om kos te maak." Net so, in daai presiese woorde reken hy vir ons daar waar ons manne om die bosveldvuur sit. En ons is diep seergemaak deur sy woorde en weiering, ons jag al jare saam en almal moet tog 'n beurt kry om kos te maak. Hy het eers nog sekelbos op die vuur gesit, vir hom 'n skuimkop geskink voor hy begin verduidelik wat sy moerigheid met kosmaak is.
Vertel hy vir ons hy het nie 'n probleem om vir ons kos te maak nie, inteendeel, maar hy is nie 'n kok nie hy is 'n sjef. Weier beslis om 'n kok genoem te word, klaar gepraat. En dit is alles sy army kok se skuld.
As offisier het hy in sy tweede jaar van diensplig kommandolede opgelei daar iewers in die berge naby Barberton teen die Swaziland grens. 'n Dienspligtige se droom – sy eie army kampie, sy eie bakkie, sy eie drywer en klerk, sy eie kok, kommandolede wat nie te paraat is nie en ook nie 'n PF in sig om dit alles te bederf nie.
Die kamp kok wat aan hom toegewys is se naam was Gavin. Gavin het skool gegaan in een van die eksklusiewe Engelse skole in Johannesburg en voor die weermag het hy nie een aand nie onder sy mamma se dak geslaap nie. Dit het ten hemele geskree dat die arme knaap diensplig moes doen. Kon nie eers soos 'n man loop of praat as hy hard probeer nie. Alternatiewe seksuele voorkeure gehad. Fynbesnaard, met sy eerste uitkak het hy aan die snik geraak. Geen militêre houding van enige aard nie. Ons mater het hard probeer om van Gavin 'n soldaat te maak, maar hy het besef hy veg 'n verlore geveg toe hy sy moer strip en Gavin aan die kraag paradegrond toe sleep vir 'n opfok en Gavin sy G3K4-kaart uitpluk: "Luitenant, jy kan my nie 'n opfok gee nie. Ek het 'n lek hart, asma en kry epilepsie . Ek vrek so gou soos nou." Maar sy hart met tyd versag, want het besef Gavin is nie hier uit vrye wil nie en netnou sny die outjie dalk sy polse of iets. Die oorblywende maande in vrede spandeer, selfs geheg geraak aan die klein twak. Die beste kos in die hele weermag gekry.
Dit was in hul laaste dae voor uitklaar dat hy oor die lengte van die paradegrond skree: "Kok kom hier!" En dit is presies hier waar dit gebeur, Gavin ruk sy losgat in 'n militêre knop, marsjeer perfek, doen 'n perfekte halt, 'n perfekte saluut: "Luitenant, ek is 'n sjef, 'n kok hang tussen 'n man se bene!" Doen weer 'n perfekte saluut, omkeer en weg marsjeer. En dis waarom.
Ons manne om die vuur het verstaan, daar is eenparig besluit hy mag maar 'n sjef wees, maar more is dit steeds sy beurt om ontbyt maak.