Aftrede: Hoe om jou vrye tyd ten beste te benutFoto: Pixabay/Pexels.com Hierdie artikel is deel van ŉ reeks wat lesers help om hul aftreejare die beste tyd van hul lewe te maak. Die artikel is ŉ uittreksel uit Johannes Jordaan se boek Prima Tyd – Geniet jou lewe ná 50. Vir iemand wat in ŉ korporatiewe omgewing gewerk of ŉ ander loopbaan gevolg het, is sy/haar aftrede ŉ belangrike oorgangsfase. Die einde van ŉ loopbaan beteken ekstra vrye tyd. Dit kan ŉ vakuum veroorsaak. Daardie ekstra tyd moet voortaan op ŉ ander, sinvolle manier benut word. Ledigheid en verveeldheid sal nie deug nie. Sorgvuldige beplanning van wat jy met jou vrye tyd gaan doen, sal nodig wees, omdat dit ŉ invloed op jou geestes- en fisieke gesondheid sal hê. Jy durf nie voel dat die lewe nie meer betekenis het nie. Dit kan tot depressie lei en jy moet dit te alle tye voorkom. Depressie kan byvoorbeeld voorkom word deur goeie verhoudings te handhaaf en dit geld veral vir jou verhouding met jou vrou/metgesel, jou kinders en jou vriende, bestaandes, sowel as nuwes. Reik uit na ander. Hulle het daardie hartlike kommunikasie straks net so nodig as jy. Namate jy ouer word, word jy, vir geluk en vervulling, al meer afhanklik van koestering – veral indien jy ’n lewensmaat verloor het. Eensaamheid en depressie loop hand aan hand, veral tydens jou oudag. Maar gelukkig kan dit voorkom word. Raak dus betrokke by dinge wat jou opbouend besig hou, hetsy in jou private hoedanigheid of by jou kerk of klubs. Dis goed vir siel en liggaam. Bederf jouself en jou gade. Gaan eet uit, besoek die teater, gaan reis of glip vir ŉ paar dae weg. Jy het nou die tyd daarvoor. En jy verdien dit. Deur jou tyd sinvol te benut, kan jy jou aftrede veel gelukkiger maak. Tydbesteding word meer belangrik omdat tyd beperk is en dit ook vinnig minder word tydens jou oudag. Jy kan nie ekstra tyd skep soos wat jy bates kan skep nie. Jou tyd, jou gade, jou gesin en jou vriende word dan jou belangrikste bates. Onthou dat jou selfbeeld en menswaardigheid nooit net rondom jou werk moet wentel nie. Wanneer jou loopbaan verby is, en ŉ nuwe fase aanbreek, bly jou selfbeeld steeds belangrik vir jou geluk. En moenie dink dat meer tyd voor die TV of sommer net luilekkertyd met boeke, tydskrifte, goeie kos, wyn en slaap jou gaan gelukkig hou nie. Jy sal spoedig vind dat jy steeds die stimulus van nuwe uitdagings nodig het. Bestee dus eerder jou tyd aan die ontwikkeling van nuwe belangstellings en vaardighede soos nuwe stokperdjies of selfs om nuwe lewe aan ou stokperdjies te gee. Verdere studie kan selfs ŉ sinvolle opsie wees. Jou rekenaar is ŉ kragtige middel wat jou lewe kan verryk, bv.: As jy nog nie ŉ rekenaar met toegang tot die internet het nie, oorweeg dit gerus. Geen duur opleiding is nodig om basiese vaardighede baas te raak om met e-pos te kommunikeer of op Google inligting op te spoor nie. Daar is ook vele voorbeelde van stokperdjies en ontspanningsaktiwiteite wat kan bydra tot die gehalte van jou oudag. ŉ Gesonde leefstyl en die vermyding van stres is belangrik. Maar oppas dat dit jou nie te veel aaneen laat sit nie. Dit sal nadelig wees vir jou gesondheid. Voorbeelde van gewilde binnenshuise aktiwiteite is: – TV kyk (maar wees selektief), – kaartspeletjies, skaak, en dies meer – legkaarte pak en blokkiesraaisels invul. Jou tyd kan verder verryk word met musiek, radioprogramme, video’s kyk op jou rekenaar, boeke lees, (jy kan bv. boeke en video’s gratis by jou plaaslike biblioteek uitneem), foto’s rangskik, via die internet kommunikeer, skilder of skryf. Buitelug-aktiwiteite soos stap, fietsry en tuinmaak, selfs ŉ eie groentetuintjie, is sterk aan te beveel – selfs ook ŉ vensterbank-tuintjie as omstandighede dit toelaat. As jy ŉ versamelaar is, kan jy munte, posseëls en selfs ook ou boeke versamel om jou sinvol besig te hou. Pottebakkery, naaldwerk, houtwerk, die herstel van meubels, borduurwerk en skilder is ook aktiwiteite waarmee jy jou kan besig hou – die moontlikhede is legio. Die aanhou van tropiese vissies of duiwe, die kweek van dwergboompies en/of orgideë en talle meer, kan ook op jou spyskaart wees. Raak gerus betrokke by een of meer welsynsorganisasies naby jou. Johannes Jordaan die skrywer van Prima Tyd. Foto: Verskaf. Lidmaatskap by U3A (The University of the Third Age), wat in die meeste groot sentra in die land beskikbaar is, is feitlik gratis en verskaf talle aktiwiteite vir veral afgetredenes. Kies vir jou ŉ stokperdjie wat aangenaam is, jou lewe (en ander s’n) kan verryk en wat nie te veel kos nie. Moenie uitstel nie en wissel jou stokperdjies af, indien nodig. Johannes Jordaan het gedurende die sewentigerjare ŉ meestersgraad by die Universiteit Stellenbosch verwerf en later ook as dosent aan die US klas gegee voordat hy ŉ landwye konsultasiepraktyk in boedel-, finansiële en leefstylbeplanning opgebou het. Hy is tans semi-afgetree en woon in die Strand (Wes-Kaap). Hy spits hom tans toe op die skryf van boeke om sy waardevolle kennis en ervaring met ander te deel. Lesers wat Jordaan se boek wil bestel, kan ŉ e-pos na [email protected] vir besonderhede stuur.