Vertaling - SAVI - Suid-Afrikaanse Vertalersinstituut
SAVI - Suid-Afrikaanse Vertalersinstituut > Vertaling
'n Vertaler dra 'n teks wat in een taal geskryf is (die brontaal) oor na 'n ander taal (die teikentaal) op so 'n manier dat die boodskap dieselfde bly. Vertaalvaardigheid lê in die behoud van alle elemente van die boodskap, maar met formulering van die teks op so 'n manier dat dit soos 'n oorspronklike teks in die teikentaal klink.
Spesialisgebiede in vertaling
Die volgende is van die algemeenste soorte vertaling of vertaalgebiede:
Tegniese vertaling: Dokumente van 'n tegniese of wetenskaplike aard vir multinasionale maatskappye, navorsingsliggame en staatsdepartemente
Diensvertaling: Vertaling vir organisasie-doeleindes, soos korporatiewe publikasies, sakedokumentasie, jaarverslae, wetgewing en staatsdokumente
Kommersiële vertaling: Finansiële tekste en regsdokumente vir die banksektor, die kommersiële en bedryfsektore en staatsdepartemente
Mediavertaling: Persmateriaal vir verskeie koerant- en tydskrifondernemings asook staatsdepartemente
Literêre vertaling: Romans, kinderboeke en niefiksie-literatuur; dit word in die algemeen as 'n uiters veeleisende dissipline beskou weens die kunssin wat dit vereis
Reklamevertaling: Advertensies vir koerante, tydskrifte, radio, televisie, ens.; ook 'n uiters veeleisende dissipline weens die kreatiewe werk daarby betrokke
Televisievertaling: Hoofsaaklik televisiestukke, maar ook dokumentêre programme
Beëdigde vertaling: Dokumente vir amptelike of regsdoeleindes (sien die blad oor beëdigde vertaling)
Vooruitsigte vir vertalers
Die vernaamste plaaslike behoefte is aan vertalings tussen die amptelike tale. Die vraag na vertaling in die amptelike inheemse tale neem tans toe. Die behoefte aan vertaling in Europese tale soos Duits, Frans, Portugees en Russies is besig om te verander namate Suid-Afrika se aansien in die internasionale arena groei.
Die staat is een van die vernaamste werkgewers vir vertalers in Suid-Afrika, deur die Nasionale Taaldiens, die Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag, die Parlement, die Departement van Justisie en die provinsiale regerings. In die privaat sektor maak banke, versekeringsmaatskappye, multinasionale maatskappye (soos olie-, rekenaar- en farmaseutiese firmas), uitgewersmaatskappye, vakbonde en vertaalagentskappe van vertaaldienste gebruik.
Vernaamste eienskappe van vertalers
Goeie vertalers beskik oor die volgende eienskappe:
Uitstekende beheersing van die teikentaal (verkieslik die vertaler se moedertaal), ten einde 'n vertaling in 'n geskikte styl en idiomatiese taal sonder taalfoute voort te bring
Deeglike kennis van die brontaal, sodat die vertaling dieselfde betekenis as dié van die bronteks oordra
Grondige algemene kennis
Aandag aan detail (bv. deur navorsing te doen om die korrekte term of uitdrukking te vind, feitelike akkuraatheid en uitleg van die bronteks)
Goeie vertalers beskik oor al die vermoëns en eienskappe wat hierbo genoem word, en leer ook deurlopend meer van hul spesialisgebiede, bly op die hoogte van ontwikkelings in die tale waarin hulle werk, het 'n breë algemene kennis en bly op die hoogte van algemene sake in die politiek, ekonomie, sport, ens. Hulle verbeter hul vaardighede op enige moontlike manier deur uitgebreid te lees, seminare wat met die professie verband hou by te woon en soveel hulpbronne moontlik te bekom en te gebruik.