Fibromialgie: Die pynlike waarheid - deel 2
JY LEES NOU Fibromialgie: Die pynlike waarheid - deel 2
Baie mense met FMS word onfiks omdat hulle te seer, moeg en styf is om te oefen. Volgens prof. Helgard Meyer van die UP lê internasionale riglyne baie klem op gereelde lae-impak aërobiese oefeninge (soos stap), strek- en geleidelike spierversterkingsoefeninge.
Visualisasie, meditasie, self-hipnose, asemhalingstegnieke en progressiewe spierontspanning – daar is vele ontspanningstegnieke wat stres, angs en pyn kan verlig. Jou liggaam kry dan jou "toestemming" om van die "veg-of-vlug"-respons na 'n kalm en ontspanne bui oor te skakel.
VOLG 'N SLAAPROETINE
Gaan slaap elke aand op dieselfde tyd. Neem vooraf 'n warm bad. Maak seker jou kamer is donker, stil en koel. Prof. Meyer waarsku jy moet veral oppas vir kafeïen en alkohol laataand. Dit kan jou slaapritme versteur.
Prof. Meyer sê ook verskeie fisioterapeutiese tegnieke kan help. Die waarde van hidroterapie (die gebruik van water om pyn te verminder) is byvoorbeeld wetenskaplik bewys. Sommige lyers kan baat vind by akupunktuur en manipulasie deur chiropraktisyns. Kognitiewe gedragsterapie om negatiewe (en katastrofiese) denkpatrone te verander is waardevol, wys navorsing. Dit help jou ook om stres beter te hanteer, én as jy 'n perfeksionis is wat te hoë eise aan jouself stel, sê hy. Besoek egter net kundige en ervare terapeute. Pasop vir webblaaie wat wonderwerke belowe.
Verlede Januarie het ek probeer teruggaan werk toe, maar 'n fout gemaak wat die maatskappy byna R1 miljoen gekos het. Nou wil hulle my nie meer daar hê nie. Ek het van 'n intelligente, selfversekerde vrou verander in iemand wat onseker oor die toekoms is. Maar ek het steeds hoop. FMS is 'n siekte waarvoor jy respek moet hê. Dit kan jou lewe steel as jy dit toelaat. Dit kan jou in 'n depressie laat verval wat jou vernietig – weer eens as jy dit sou toelaat. Gelukkig is ek 'n positiewe mens. Ek weier om siek te lyk, maar luister na my liggaam. As ek vrot voel, bly ek in die bed. As ek deurmekaar voel, hou ek my stil. Ek baklei nie meer teen die simptome nie. Ná meer as twee jaar van doktersbesoeke en toetse weet ek uiteindelik wat dit is. Soms is dit moeilik om te dink dat ek in 'n oogwink van hero tot zero oorgegaan het. Maar ek bly dankbaar. Vir die liefde van my man, my ma, Maja van der Merwe, my skoonma, Dale Jordaan, en my kinders, Nikki (10), Clarissa (28), Mary Ann (25) en Samantha (22). Ek is dankbaar dat ek my kleinseun, Liam (2), ken en met hom kan speel, al sit hy my ore aan. En as ek die dag goed voel, trek ek my hoëhakskoene aan en gaan drink tee in die mall saam met my dogters.
'EK HET LEER CHILL' - Lydia van der Merwe SARIE-gesondheidsredakteur en skrywer van hierdie artikel
"Ek is 'n haastige, ongeduldige perfeksionis. Toe ek agt jaar gelede met FMS gediagnoseer is, het dit vir my so half sin gemaak. My spiere is immers permanent gereed vir aksie – soos 'n wafferse atleet in die wegspringblokke. Dus het ek besluit om te probeer chill. Meer flegmaties te raak. Ek het joga begin doen – al was dit aanvanklik vir my 'n bietjie té rustig. (Waar is die tromme?) En voortvloeiend daaruit het ek geleer om op my asemhaling te konsentreer. Ek het elke dag 'n halfuur lank diepasemhalingoefeninge begin doen. Ná ses maande het ek agtergekom woedende mans in groot 4x4's probeer my nie meer van die pad af druk nie. My FMS is onder beheer. Dis lastig, maar beïnvloed nie my lewensgehalte nie. Ja, in die winter ís my lyf soggens soms styf en ek kom sukkel-sukkel uit die bed. My vroegoggend-stappie op die strand help – dis dus 'n móét. Ek weet my simptome is lig.'n Kop-verskuiwing gaan dalk nie vir almal in dieselfde mate help nie. Maar dis beslis 'n wegspringplek."