Translations © by Robert Schall
1. Goeie nag
Vreemd was ek met my aankoms,
vreemd moet ek weer vertrek.
Die lente het my tafel
met ruikers ryk gedek:
Die nooi praat toe van liefde,
haar moeder selfs van trou, –
nou is die pad in sneeu gehul,
die wêreld vaal en grou.
Ek kon die tyd nie kies nie
vir hierdie bitter reis;
ek moet, deur nag en donker,
vir my die pad self wys.
Dwarsoor die gryswit vlakte
soek ek die wild se tree,
met langs my, as my makker,
die maan se skaduwee.
Ag, waarvoor langer aanbly –
dat hulle my verdryf?
Laat maar hul brandsiek honde
voor hulle huise kyf!
Die liefde hou van swerwe
– God het dit so gemaak –
oor velerlei mooi erwe –
my liefste, lekker slaap!
Ek hoop jy word nie wakker,
ek wil jou droom nie steur,
moenie my treë hoor nie –
ek sluit, sag-sag, die deur!
Ek skryf net in die weggaan
my groet nog op die hek;
dan weet jy, ek het aan jou
gedink toe ek vertrek.
2. Die weerhaan
Daar, op my nooientjie se huis
speel warrelwinde met die haan.
“Dit skel die arme vlugteling uit!“ –
verbeel ek my al in my waan.
Hy moes dit vroeër opgelet het,
dié windlawaai op die gebou,
dan sou hy nooit in hierdie huis nie
gesoek het na ’n goeie vrou.
En binne speel die wind met harte,
nes op die dak, net minder luid.
Wat moet hul omgee vir my smarte?
Hul kind is mos ’n welaf bruid.
3. Bevrore trane
Bevrore druppels kantel
van my gesig se wang:
Hoe kom ek dit nie agter,
huil ek alreeds so lang?
Ag trane, ag my trane,
is julle dan so lou
dat julle moet verhard
tot ys soos oggenddou?
En tog vloei julle skroeiend,
asof jul doelwit is
om hierdie hele winter
se yslaag te ontvries!
Translation of title "Gefrorne Tränen" = "Bevrore trane"
5. Die lindeboom
By waters voor die stadspoort
daar staan ’n lindeboom,
en telkens het sy skadu
soet drome my laat droom.
En in die boomstam kerf ek
dan graag ’n liewe woord;
altyd, in leed en vreugde,
verlang ek na dié oord.
Ek het ook op my uittog
maar het, al was dit donker,
van hom net weggekyk.
Toe ruis die boom se takke
asof hul my wil sus:
“Kom nader, beste makker,
hier vind jy ware rus!“
Net toe het koue winde
teen my gesig gewaai;
die hoed vlieg van my kop af,
– ek het nie omgedraai.
Nou is ek hoeveel ure
al by die boom verby,
maar steeds hoor ek die ruising:
“Hier sou jy rus kon kry!“
Translation of title "Der Lindenbaum" = "Die lindeboom"
7. Op die rivier
In ’n diep en skurwe kloof
laat ’n dwaallig my verdwaal:
Nogtans klim ek rustig verder,
ek sal wel ’n doelwit haal.
Om te dwaal is my ou nering,
elke pad het mos sy doel –
blydskap, hartseer, vreugde, smarte:
Dwaling dobbel, óns moet voel.
Deur ’n stroom se droë lope
daal ek rustig, rustig af –
elke stroom sal wel sy see haal,
elke smart kry wel sy graf.
Translation of title "Irrlicht" = "Dwaallig"
Nou voel ek eers, waar ek hier lê,
ek is heel afgemat;
die voetslaan het my flink gehou
op dié klipharde pad.
My voete het nie rus gevra nie,
dit was te koud vir staan;
my rug het geen gewig gevoel nie,
en stormwind dryf my aan.
’n Kaal skerm in die bos bied my
nou skuiling teen die weer;
my lyf kan egter kwalik rus,
my wonde is te seer.
Ook jy, my hart, sterk in die storm,
stoutmoedig in die stryd,
voel nou eers in die stilte hoe
jou adder seer kan byt.
Ek droom van kleurvolle blomme,
soos ’n blom in die lente moet bloei,
ek droom van welige grasse,
groen en vars, soos grasse moet groei.
En toe die hane gekraai het,
word ek wakker en sien die sneeu;
toe was dit koud en duister,
en eintlik het kraaie geskreeu.
Maar kyk: Die vensters se ruite –
wie skilder die blare daarop?
Seker lag julle oor die dromer
wat hom deur ’n ysblom laat fop.
Ek droom van liefde om liefde,
van ’n meisie mooi en verruk,
van soene en van liefkosings,
van saligheid en van geluk.
toe ruk my hart tot sy boom;
nou sit ek hier op my eie
en onthou met verlange my droom.
Nou sluit ek weer my oë,
maar die hart, die hart klop nog warm.
Sal die venster se blare ooit groen word?
Lê my liefste ooit weer in my arm?
13. Die pos
Die posman blaas sy beuel dat dit klink.
Hoe is dit dat jy vreugde drink,
Die posman het vir jou geen brief gebring.
Hoe beur jy dan so sonderling,
Nou ja, die pos kom van die stad,
waar ek eens ’n geliefde had,
Wil jy graag oorstap en gaan vra,
hoe gaan dit met jou liefste daar,
14. Die grys kop
Die ryp het oor my kop oornag
’n skyn van wit gesprei;
toe glo ek al ek is nou oud
en was uitbundig bly.
Maar gou het dit weer weggedou
en swart is weer my hare,
ek het ’n afsku van my jeug –
my uitvaart neem nog jare!
Van skemeraand tot skemerdag
word menigeen al grys.
Helaas, my kop misluk daarmee
dwarsdeur die hele reis!
15. Die kraai
Met my uittog uit die stad
was by my ’n kraai;
en tot nou toe het dit stadig
om my kop gedraai.
Kraai, jou wonderlike ding,
wil jy by my bly?
Jy dink seker, jy sal gou
my as kos kan kry?
Wel, my reis gaan nie meer ver nie
met my wandelstaf.
Kraai, wys jý vir my wat trou is,
trou tot in die graf!
16. Laaste hoop
17. In die dorp
Dis hondegeblaf, dis kettings wat ratel;
dis mense wat slaap soek in hulle katel,
wat droom van die dinge wat hulle nie het,
en troos vind én binne én buite die wet:
En vroegdag môre het alles vervliet –
maar wel, hulle hét hulle aandeel geniet,
en wat hulle nou sou agterlaat
hoop hulle sal hulle dalk later nog baat.
Jaag my gerus weg, blaffende honde,
laat my nie rus nie, wie is nou vaak?
Ek het mos reeds al my drome gedroom –
wat moet ek dan tussen die slapendes maak?
18. Die stormagtige oggend
Hoe het die storm die lug
se grys kleed afgepluk!
Net flardes wolke fladder
nog floutjies vir ’n ruk.
En leksels roesrooi vlamme
proe aan die eerste blou:
Só lyk vir my ’n oggend,
as ek van hom moet hou!
My hart sien daar sy spieëlbeeld
geteken in die lug –
dit is maar net die winter,
die winter, koud en stug!
20. Die padwyser
21. Die herberg
Tot by ’n dodeakker
het my die pad gelei.
Hiér is waar ek wil kuier,
so dink ek toe by my.
Sou hierdie dodekranse
die tekens wees, miskien,
wat moeë stappers uitnooi,
die koele herberg in?
Maar al die huis se kamers
is lank reeds ingeneem –
ek staan ..., en staar ..., en steier
en stort doodmoeg ineen.
Wil jy my nogtans wegwys,
Dan, verder, stapper, verder,
hervat jou bitter trek!
Translation of title "Das Wirtshaus" = "Die herberg"
Waai die sneeu teen my gesig vas,
skud ek hom net af.
As die hart in my wil praat, dan
sing ek bly en laf.
Ek hoor nie wat hy wil sê nie,
loën sy geraas;
ek voel niks as hy wil kla nie,
klaery is dwaas.
Vrolik stap die wêreld in, vriend,
durf die onweer aan!
Óns is, waar geen god wil wees nie,
kaatjie van die baan!
Translation of title "Mut" = "Moed"
23. Die bysonne
Drie sonne sien ek in die lug,
ek het dié drie stip dopgehou
want hulle staan so stil en star
of hulle mý ook wil beskou.
Ag, julle is my sonne nie!
Kyk anderman in die gesig!
Ja, onlangs had ek ook nog drie:
Nou het die beste twee geswig.
Ek wens die derde was ook weg!
Die donker nag is minder sleg.
24. Die orreldraaier
Anderkant die dorpie
staan die orrelman,
met sy stywe vingers
draai hy wat hy kan.
Kaalvoet in die koue
wankel hy en swik;
is die leë blik.
Niemand wil kom luister,
niemand kyk na hom,
net die honger honde
maal om hom en grom.
En hy laat dit gaan,
alles, hoe dit wil,
draai en draai, – sy slinger
draai en staan nooit stil.
Koddige ou kêrel,
moet ons saam gaan waai?
Sal jy op mý wysies
ook jou slinger draai?