Duitsland erken volksmoord in NamibiëEen van die skedels wat Duitsland in 2018 na Namibië teruggeneem het. Die oorskot van sommige van ‘n geraamde 300 mense wat in slagtings tydens Duitse bewind van die land omgekom het, is gerepatrieer. (Foto: John Macdougall/AFP) Duitsland het Vrydag vir die eerste erken hy het volksmoord tydens die koloniale besetting van Namibië gepleeg en Berlyn het finansiële steun van meer as ŉ miljard euro beloof om projekte in dié land te steun. Duitse koloniale setlaars het derduisende inheemse Herero- en Nama-mense tussen 1904 en 1908 in slagtings vermoor – geskiedkundiges het dit as die eerste volksmoord van die 20ste eeu bestempel – en dit het die verhouding tussen Namibië en Duitsland jare lank vertroebel. Berlyn het in die verlede al erken vergrype het aan die hand van sy koloniale owerhede plaasgevind, maar het herhaaldelik geweier om enige regstreekse vergoeding te betaal. “Ons sal nou amptelik na dié gebeure verwys as na wat dit uit vandag se perspektief beskou word: volksmoord,” het Heiko Maas, minister van buitelandse sake, in ŉ verklaring gesê. Die ooreenkoms hieroor is aangegaan ná vyf jaar van onderhandelings met Namibië oor gebeure in dié gebied wat Berlyn van 1884 tot 1915 beheer het. “In die lig van die geskiedkundige en morele verpligting van Duitsland, gaan ons vergifnis van Namibië en die slagoffers se nasate vra vir die gruwels wat plaasgevind het,” sê Maas. As ŉ gebaar om die ongelooflike lyding te erken wat die slagoffers aangedoen is, gaan Duitsland die rekonstruksie en ontwikkeling van Namibië deur ŉ finansiële program van €1,1 miljard – sowat R18 miljard – steun. Volgens bronne na aan die onderhandelings sal die geld oor 30 jaar betaal word. Dit moet hoofsaaklik die afstammelinge van die Herero en Nama bevoordeel. Rebellie, weerwraak ‘n Monument ter herinnering aan dieHerero- en Nama-mense wat tydens Duitsland se bewind in Namibië in ‘n volksmoord doodgemaak is. (Foto: Gianluigi Guercia/AFP) Namibië is Duits-Suidwes-Afrika tydens Berlyn se bewind tussen 1884 en 1915 genoem en was daarna 75 jaar lank onder die beheer van Suid-Afrika, voor dit in 1990 eindelik onafhanklikheid verkry het. In 1904 het spanning oorgekook toe die Herero – ontneem van hulle vee en grond – in opstand gekom het. Die Nama het kort daarna gevolg, maar Duitse ryksoldate het die opstand onderdruk. In Augustus 1904, tydens die Slag van Waterberg, het sowat 80 000 Herero, ook vroue en kinders, gevlug. Duitse troepe het hulle agternagesit oor wat deesdae bekend staan as die Kalahariwoestyn – en eindelik het net 15 000 van hulle oorleef. Duitse genl. Lothar von Trotha, wat beveel is om die rebellie te stuit, het die mense se uitwissing beveel. Minstens 60 000 Herero en 10 000 Nama is tussen 1904 en 1908 doodgemaak. Koloniale soldate het massateregstellings gedoen, en mans, vroue en kinders na die woestyn verban waar duisende weens dors omgekom het. Verskeie berugte konsentrasiekampe is ook opgerig, onder meer die Shark Island-konsentrasiekamp by Lüderitz. Oorwin verlede ‘n Begraafplaas vir Duitse soldate wat in die Slag van Waterberg teen Herero-magte gesneuwel het. (Foto: Gianluigi Guercia/AFP) Die vergrype tydens die kolonialisering van die gebied het die verhouding tussen Windhoek en Berlyn jare lank vergiftig. Die twee lande het in 2015 begin onderhandel vir ŉ ooreenkoms wat ŉ amptelike verskoning deur Duitsland, asook ontwikkelingshulp sou insluit. In Augustus verlede jaar het Namibië egter aangedui Duitsland se aanbod is onaanvaarbaar, maar geen besonderhede daarvan is bekend gemaak nie. Pres. Hage Geingob het opgemerk Berlyn wou nie die term “reparasie” gebruik nie, nes die woord ook vermy is tydens die land se onderhandelings met Israel na die Joodse volksmoord. In ŉ poging om versoening te bewerkstellig, het Duitsland in 2018 die beendere van lede van die Herero- en Nama-stam aan Namibië terugbesorg, met die destydse buitelandse minister, Michelle Muentefering, wat “uit die diepte van my hart om vergifnis vra”. Namibië het die aankondiging as ŉ stap in die regte rigting bestempel.