Diakonos | Net 'n dienskneg van die Here, wat van my pad met Hom vertel. | Bladsy 2
Jesus se hart breek vir jou!
Vrydagoggend se hoof nuusberigte was oor Polisielede wat deel was van transito rowers, oor Israel wat Palestyne se huise afbreek, oor 'n Amerikaanse multimiljoenêr wat jong meisies seksueel gemolesteer het, oor 'n Metrorail staking, oor NOG binne gevegte binne die ANC, oor die Amerikaanse president se rassistiese tweets, die derde Britse eerste minister in 3 jaar, ens, ens. Mens voel om soos die vrou van Bloubergstrand te sê "Hier is 'n vet….. vet moeilikheid!"
Wat staan 'n gelowige te doen in sulke omstandighede? As elke dag nog 'n plaas aanval of huisbraak of moord vir ons bring? As ons moeg is van slegte nuus?
In Matt 9:35-36 lees ons die volgende woorde: "Jesus het al die dorpe en klein plekkies besoek. Hy het die mense in hulle sinagoges geleer, die evangelie van die koninkryk verkondig en elke soort siekte en kwaal gesond gemaak. Toe Hy die menigtes sien, het Hy hulle innig jammer gekry, want hulle was moeg en hulpeloos soos skape wat nie 'n wagter het nie." "Moeg" – die woord wat hier as moeg vertaal word kan ook "geteister", "harrassed", beteken. Soos ons soms voel as ons na die nuus kyk! Eintlik sielsmoeg!
Maar dan Jesus se reaksie, Hy het hulle innig jammer gekry. Hier moet ek gou 'n Griekse woord ingooi – Dit wat in Afrikaans vertaal word as dat Hy hulle "innig jammer gekry het", is die woord "splagnitsomai". Letterlik beteken dit Sy ingewande, Sy lewer, hart, het gedraai en geskeur vir die skare! Dit is hoe diep Jesus se gevoelens vir ons ons gaan! En die woord word nie net hier gebruik nie, ek kon vir julle gelees het oor Jesus se gevoelens vir die blindes in Matt 20, vir die weduwee in Luk 7, en nog baie ander plekke. Elke keer breek Jesus se hart, elke keer, soos Stephan Joubert dit stel: "Lek Jesus se hart liefde!"
Jesus gebruik ook hierdie selfde woord in twee gelykenisse waarin Hy vir ons iets van die Vader se hart probeer leer. In die gelykenis van die verlore seun lees ons dat die Vader, wanneer sy jongste seun terugkom, "splagnitsomai", sy vader hart breek oor hierdie seun! En dan stort hy oorvloedige liefde op hom uit – Net soos God die Vader met ons maak as ons terugdraai na Hom toe!
Die ander gelykenis waar Jesus "splagnitsomai" gebruik ken ons baie goed, die gelykenis van die barmhartige Samaritaan. (Luk 10:25-37). Nadat daar NOG 'n "hijack" was, nog 'n aanranding, nog 'n roof, stap die priester en Leviet by die man wat aangeval is, verby. En dan lees ons in vers 33-35: "Maar 'n Samaritaan wat op reis was, het op hom afgekom, en toe hy hom sien, het hy hom innig jammer gekry. Hy het na hom toe gegaan, sy wonde met olie en wyn behandel en hulle verbind. Toe het hy hom op sy rydier gehelp en hom na 'n herberg toe geneem en hom daar verder versorg. Die volgende dag haal hy twee muntstukke uit en gee dit aan die eienaar van die herberg en sê: 'Sorg vir hom, en as jy meer onkoste met hom het, sal ek jou betaal wanneer ek hierlangs terugkom.'".
En raai watter woord word vir die Samaritaan se innige jammer gevoel vir die man gebruik? – Splagnitsomai! Die een deurlopende lyn in al hierdie verhale is dat God ons raaksien! En nie maar net koud en klinies nie, maar Hy splagnitsomai oor ons, Sy hart skeur en lek liefde oor ons!!
As die lewe ons leer om hart en harteloos te word, as die lewe ons leer om net vir onsself te leef, kom Jesus en draai alles om, draai dit om soos wat Sy ingewande omdraai en skeur oor ons! – Waar ons net donkerte sien, bring Hy lig! – Waar ons net dood sien, bring Hy lewe! – As die wêreld met sy geweld en intriges en rug stekery my siek maak, bring Hy genesing! – As ons alleen en God-verlate voel, bring Jesus vir ons die nabyheid van God, van God wat omgee vir ons, van God wie se hart breek vir en oor ons!
Wat vra dit van my?
In Amerika is daar 'n oliemaatskappy wat se advertensie leuse op 'n stadium was: "We don't want to change the world, we just want to change your oil!" As ons so kla oor waar alles heengaan, oor hoekom alles verkeerd is, onthou bietjie die seuntjie se vissies en broodjies waarmee Jesus 5000 mense gevoed het! (Joh 6).
Ja, ek en jy kan dalk nie die wêreld verander nie, maar ek daag jou uit vandag, JY KAN VIR 1 PERSOON IETS BETEKEN! Jy kan vir een persoon bid. Jy kan omgee vir een persoon. Jy kan een persoon help om God se liefde raak te sien op die manier wat jy hom of haar behandel!
Na aanleiding van Matt 9:35-36, Luk 10:25-37 en Stephan Joubert: https://lewensentrum.org.za/alberton/preek/jesus-se-hart-lek-liefde/
Sleutelwoordw: God, Jesus, liefde, Lukas, Matteus
"A good wife knows her place!"
Elke paar jaar dan doen 'n "good wife" lysie die rondte op die sosiale media – daardie lysie wat sê hoe lyk 'n goeie vrou. Dan is dit alles oor die man, oor hoe die vrou hom gelukkig moet hou. "A good wife knows her place!"
As 'n mens Spreuke 31:10-31 lees, klink dit amper na 'n soortgelyke verhaal van hoe die vrou haarself ondergeskik aan die man moet stel Is dit egter werklik wat hier staan? Meer nog, is dit wat werklik nodig is vir 'n gesonde huwelik?
Die Spreuke boek het twee gedeeltes wat hom omraam. In hfs 1-9 praat 'n pa met sy seun, en hier in hfs 31 praat die ma met haar seun. Beide het iets om by te dra tot die opvoeding van die kind.
Verse 20-31 is in die vorm van 'n akrostiese gedig geskryf. Dit beteken elke versreël begin met die volgende letter uit die Hebreeuse alfabet, daarom 22 verse vir die 22 letters in die Hebreeuse alfabet.
Mens bloos eintlik by die lees van hierdie gedig, want dit voel geen man of vrou kan by hierdie standaarde uitkom nie. Só 'n knap vrou het volgens die gedig 22 voordele: Ek lig net so paar uit.
4. Sy is vaardig met die verwerking van ru-stowwe, wol en vlas – 31:13.
5. Sy sorg dat daar (eksotiese?) kos is – 31:14.
6. Sy maak kos – 31:15.
10. Sy produseer goedere met die spinwiel – 31:19.
11. Sy is vrygewig en sorg vir die armes – 31:20.
12. Sy sorg dat haar gesin klere het teen die koue – 31:21.
13. Sy maak self beddegoed en klere van linne en wol – 31:22.
Klink soos iets uit die 1950's se "Good wife" lysie! As ons egter net dit raaksien, mis ons eintlik die hele punt! Daarvoor moet ons eintlik die Joodse gebruike bietjie bekyk. Hierdie gedeelte is tradisioneel een van die twee liedere wat 'n Joodse gesin sing aan die begin van die Sabbat, by die Vrydagaand maaltyd (Sabbat is van sononder Vrydag tot sononder Saterdag). Die Eishet Chayil (soos dit genoem word), word gesing oor hoe 'n vrou 'n verskil aan 'n gesin maak. Tot by vers 27 is dit normaal. Vers 28 draai die fokus egter vanaf die algemene tot die persoonlike.
Die Afrikaans sê hoe so 'n vrou "geprys" word, letterlik vir haar "staan (jy) op" of "tree na vore "(DV). Dit is die Hebreeuse manier om te sê dat iets belangrik nou gaan gebeur. En wat is die belangrike? Die man draai na sy vrou en "besing haar lof". "Baie vroue het hulle knap gedra, maar jy, jy oortref hulle almal"! (:29 DV)
Kan jy jou indink aan die effek wat dit het as jy ten minste een maal 'n week na jou lewensmaat draai en voor die hele gesin sê hoe trots jy op haar is, hoe sy almal oortref in jou oë! En dan nie net knap omdat jou broek reggemaak en jou knoop aangewerk is en die kos lekker is en die huis skoon is nie. Nee BAIE meer as dit.
Die Afrikaans woord "knap" dra ongelukkig nie die volle betekenis van die Hebreeuse "Chayil" oor nie. Die oorspronklike woord dra die betekenis van DAPPER, van STEWIG STAAN, van BETROUBAAR, van STERK wees. In ons samelewing word hierdie woorde meestal met mans geidentifiseer, maar die Hebreeus verwys 'n paar keer in hierdie gedeelte met herdie woord na die vrou.
Meeste van ons het grootgeword met stories van sterk vroue, Racheltjie de Beer, voortrekker vroue kaalvoet oor die Drakensberg ens. Die Bybel is ook vol verhale oor sterk vroue: Miriam. Ragab. Jael. Debora. Rut. Naomi, Tamar. Ester. Elisabet. Maria, Jesus se ma. Hanna. Lydia. Priscilla. Marta. Maria, die eerste onder die apostels. Dorcas, ook bekend as Tabita. Loïs en Eunice en nog baie ander.
Christus self verwys na die gemeente, Sy kerk, die gelowiges, as Sy Bruid. En as Hy hierdie beeld gebruik, hoeveel te meer kan ons nie "opstaan", "na vore tree" vir die dapper en sterk vroue wat in ons lewens is nie? Christus self het, teen die kultuur in, baie uitgereik na vroue. Hulle erken vir wie hulle is. Nie 'n nagedagte nie, maar saam met die man, beeld van God: Gen 1:27 "God het die mens geskep as sy verteenwoordiger, as beeld van God het Hy die mens geskep, man en vrou het Hy hulle geskep."
Draai sommer nou na jou maat en sê vir haar: "Baie vroue het hulle knap gedra, maar jy, jy oortref hulle almal"! En ek sê vir al die vroue wat vanoggend alleen hier sit, om watter rede ookal, "Baie vroue het hulle knap gedra, maar jy, jy oortref hulle almal"!
(Spreuke 31:10-31 – Eisches Chayil gesing)
(Met erkenning aan "Seisoen van luister" en workingpreacher.org)
Sleutelwoordw: eischet chayil, Spreuke, sterk, verhoudings, vrou
"There's a crack in everything"
"As ons tog maar net vleis gehad het om te eet" (Numeri 11:4). Klink na 'n heel redelike versoek of hoe? – Veral vir 'n Suid-Afrikaner! En as 'n mens honger is, is dit ook iets redelik om te vra.
As ons egter na die wyer gedeelte kyk sien ons dat hulle nie honger was nie, inteendeel, elke dag het die Here manna voorsien. Hulle hoef nie te geplant het nie, nee, elke dag kon hulle maar net die manna optel. Volgens die Bybel was dit heel lekker ook, met 'n soeterige smaak.
Soos die ou Afrikaanse spreekwoord sê: "Dis nou kla met 'n witbrood onder die arm!" Hulle het genoeg gehad om te eet. Hulle hoef nie eers te gewerk het daarvoor nie. Tog was dit nie genoeg nie.
Dan lyk dit asof die Here nou vir eers genoeg gehad het van hierdie kermende volk (Numeri 11:18-23). Van hierdie klomp wat soos bedorwe kinders optree. Julle wil vleis hê? Julle sal vleis kry, genoeg dat dit by julle ore uitkom! En selfs die leier, Moses, is so half ongelowig. "Al die visse in die " sal nie genoeg wees nie! Maar die Here bly by wat Hy belowe het – "Is die Here se hand te kort?" (DV) ""Dink jy Ek het nie die mag nie?" ('83 Afr)
En dan gebeur wat die Here belowe het. Kwartels word deur die wind ingewaai oor die kamp, en "die een wat die minste gehad het, het tien gomer bymekaargemaak" (:32 DV) Dit is omtrent 22,000liter vleis, 'n dieseltenk vol!
Tot dusver die Bybel, nou wat sê dit vir ons vandag? Ons maak tog nie manna bymekaar nie, ons werk hard vir ons geld!
Ek hoor die teks oor 'n paar goed praat:
God voorsien mildelik
Ons twyfel, tog sorg God
Ons hunker terug na wat ons as die "goeie ou dae" sien, tog is vandag die "goeie ou dae!"
Dit is net vreemd hoe God genade op genade uitstort. Die volk verwyt God, Hy betoon genade en voed hulle deur 'n wonderwerk. En is dit nie maar waar nou ook nie? Daar is baie roeringe, baie onrustigheid. Wêreldwyd krap politici om en gewone mense betaal daarvoor. By ons loop politieke uitsprake uit op aanvalle en onverdraagsaamheid, op onrustigheid, op 'n terug hunker na die "goeie ou dae".
Wat is die rol van 'n Christen in sulke tye? Praat ons saam oor 'n onsekere toekoms? Lei ons negatiwiteit tot verdere onverdraagsaamheid tussen mense? Of leef ons vanuit die wete dat die Here se hand nie te kort is nie? Dat ten spyte van wat ons tref, wat se rampe en ellende daar ookal oor ons kom, ons die Here volg wat belowe het "Ek is by julle al die dae tot die einde van die wêreld."
Want ook Jesus het nie net vrede en voorspoed belowe nie, inteendeel Hy het gewaarsku dat daar vervolging en teenkanting sal wees.
Ten spyte daarvan weet ons dat elke dag 'n stuk genade uit God se hand is. Genade waarvoor ons maar net kan dankie sê. Leonard Cohen sing (The Anthem) en sê ""There is a crack, a crack in everything/ That's how the light gets in." Die beeldhouer Francois Wessels vat dit verder en sê dis ook hoe God se lig deur ons na buite skyn!
Niks is perfek nie, nie die wêreld nie en ook nie ons nie. Maar as ek my krake erken is daar ruimte vir God se genade in my lewe. En kan daardie genade weer deur my krake met ander praat.
Dink ek alles moet net perfek wees, na my smaak, tot my voordeel? Dan is ek met die Jode van Moses se tyd. God wil veel eerder deur my onvermoë sy genade op ander laat skyn – dit is waarvoor Jesus ons gereedmaak, dis waarvoor ek en jy in SA is in 2018.
Wat is 'n "geestelike lewe"?
Wat beteken dit om 'n geestelike lewe te lei?
Is dit om te bid? Om Bybel te lees? Om vergewensgesind te leef? Om goed te doen? Om armes by te staan? Om vir geregtigheid te werk? Om God te sien in 'n mooi sonsondergang? Om goeie tye saam met ons familie deur te bring?
Die twaalf dissipels het hard gewerk vir Jesus. Mark 6:7-13 lees ons hoe Jesus hulle uitgestuur het. In Mark 6:30-34 kom hulle terug, uitgeput van die "goeie dinge" wat hulle gedoen het. Soveel so dat Jesus sien dat hulle rus nodig het en vir hulle sê: "Kom julle alleen saam na 'n stil plek toe en rus 'n bietjie." (6:31b)
Soms dink ons 'n geestelike lewe is om ons dood te werk vir Jesus, of, aan die ander kant, om God net te sien in die dinge wat ons geniet. Albei kan tog nie waar wees nie?
Eintlik gaan dit oor of ons God se stem volg of die kultuur van die dag. 'n Voorbeeld is die verskil tussen die sogenaamde "Baby Boomers" en "Millenials". Dis nou diegene wat so 54-72 jaar oud is en die wat so 22-37 jaar oud is. Die "Baby Boomers" het geglo aan hard werk, die "regte" ding doen, inpas in die samelewing. Dit het op 'n sekere manier tot 'n selfsugtigheid gelei wanneer werk voor en bo alles gekom het. Die "Millenials" werk ook hard, maar nie terwille van die werk nie, om tyd en geld te hê om aan hulself te spandeer. Die "regte" ding vir hulle is wat hulle aanspreek, die samelewing tel nie regtig nie. Hulle wil "geestelik" wees op hulle eie terme. So elkeen van die geslagte kan goed en reg lewe, kan "geestelik" lewe, maar is dit die kultuur of God se stem?
Jesus sien dit wat die dissipels doen, Hy is bewus dat hulle maar ook in hulle tyd deur die kultuur gedruk en stoot word. Hoe dit maklik is om maar net "geestelike" goed te doen ter wille van die doen, maar dit gaan nie dieper nie. Daarom dat Jesus hulle uitnooi na 'n "stil plek" toe, letterlik, na die woestyn toe, na 'n onbewoonde, bar gedeelte. Daar, nie op die "groen weivelde" nie, wil Jesus hulle batterye herlaai.
Hoekom dan juis die woestyn, wat is so spesiaal daaraan? In Jesus se terme is dit die plek waar die gejaagdheid agtergelaat kan word om in Sy teenwoordigheid te wees. Daar waar die skedules, kalenders, selfone, eposse en als nie ons dag bepaal nie, maar die teenwoordigheid van Jesus.
Die wêreld waarin ons leef is 'n deurmekaar plek wat ons ook deurmekaar maak. Ons sien Kimberley wat brand. Ons sien plaasaanvalle en aanrandings. Ons sien hoe die Franse hulle nasionale dag vier met 850 karre wat in een nag uitgebrand word en Parys die wêreldbeker oorwinning vier deurdat talle winkels geplunder word. Regoor die wêreld sien ons geweld, armoede, uitbuiting, korrupsie, misdaad. Ons sien oseane wat verswelg onder plastiek. Ons sien… ons hoor… Alles dinge wat ons omkrap, bang en kwaad maak, magteloos laat voel. Hoe maak 'n Christen 'n verskil in hierdie wêreld?
Jesus sê dat om 'n verskil te kan maak moet ons tyd saam met Hom spandeer. Slegs dit gee vir ons die perspektief om weer na die wêreld deur Sy oë te kyk, en nie deur ons kultuur se oë nie. Alles wat ons doen is geestelik, tog moet ons ook spesifieke tye maak om saam met Jesus stil te raak. Om te leer om in afhanklikheid van Hom te leef, nie net afhanklik van ons eie harde werk en planne nie. Ons moet soms die "pause" knoppie op ons lewens druk, aandag skenk aan ons gesondheid, gemoed, verhouding met Hom. Dan kan alles geestelik en tot Sy eer wees! My werk, my stiltetyd, my familietyd, my tyd in die erediens, my ontspanning, my hele lewe.
Wat is die wonder?
Daar is nood in die land. 'n Groot droogte en hongersnood. Die hele 2 Konings 4 gaan oor verskillende maniere waarop God voorsien in die nood. Olie vir die weduwee, 'n seun vir die Sunemmitiese vrou, toe die opwekking vn die seun uit die dood, die giftige bredie wat eetbaar gemaak word, en nou die vermeerdering van brood. Verskillend, maar met een draad wat deurloop, die Here voorsien.
Anders as die ander verhale in hoofstuk 4 begin dié een in verse 42-44 nie met nood of skaarste nie. Dit begin met vrygewigheid. 'n Man bring 20 garsbrode en koringare as eerste vrugte uit dankbaarheid na die profeet toe. Dit is ruim! Mens kan amper die vars gebakte brood ruik! Wat 'n dankbaarheidsgeskenk!
Dan is daar dadelik 'n tweede verbasende daad van vrygewigheid – Elisa sê: "Gee dit vir die mense om te eet." Daar is nie eers 'n aanduiding dat hy iets vir homself oorhou nie.
Dan verander die prentjie skielik! Die ruim, amper oordadige, geskenk lyk effentjies in die oë van sy slaaf wanneer hy kyk na die hoeveelheid mense wat moet kos kry! Skielik is daar skaarste! 100 mans was net 'n manier om te sê "Baie mense". En teenoor die baie mense lyk die broodjies maar min.
Daar is niks vreemds of magies aan die geskenk wat hier gegee is nie. Dit is doodgewone brood volgens 'n doodgewone gebruik dat van die eerste vrugte, die eerste oes, aan die Here geskenk word. Dit is 'n erkenning dat die grond en die opbrengs daarvan aan die Here behoort. Dit het gedien as herinnering daaraan dat die Here voorsien en het gehelp om selfsugtigheid en hebsug te bekamp.
Die geskenk en Elisa se aangee daarvan aan die dorpie se mense beteken dat die mense eintlik kan smul aan die Here se maaltyd! En wat 'n maaltyd was dit nie!
In 'n tyd van hongersnood kry een man 'n seëning van 'n goeie oes. Hy dank God deur van dit aan Elisa te skenk. Elisa deel dit uit aan die dorpie en God maak die geskenk oorvloedig – daar bly selfs oor! Die bron van die oorvloed is die Here wat deur een persoon se vrygewigheid 'n hele dorp seën!
Wat is nou die wonderwerk hier? Die feit dat die brood wonderbaarlik meer mense kon voed as wat dit geblyk het? Of dalk die feit dat een persoon nie net aan homself gedink het nie, maar die Here wou dank vir sy goeie oes?
Wat ookal die grootste wonder is,
– dit begin by God wat die oes laat inkom,
– dit word voortgesit deur 'n dankbare gewer,
– die ontvanger deel dit met almal
– en God laat dit oorvloedig seën!
So word die hele gemeenskap deel van God se Heilige maal. En is dit nie maar net die manier wat ons elkeen elke dag moet leef nie? Uit die gewone wonder van kos op die tafel en 'n dak oor die kop bewus wees van God se voorsiening. Om so gevoed te word is om in God se teenwoordigheid te wees.