4 boeke vir voorlees en selflees – perfek vir ons jong lesers | Huisgenoot
Uitgawe 9 September 2021
Daar is van die oulikste versies oor doodgewone dinge, asook pragtige verhale oor 'n rasende draak, 'n boom en 'n voëltjie en die onnutsige Moeps . . .
SAAMGESTEL DEUR WENDY MAARTENS. ILLUSTRASIES: ALIDA BOTHMA (PROTEA BOEKHUIS, R318*)
'n Kêreltoktokkie staan voor 'n pondokkie,
en klop met
'n tokkie, tok, tok.
'n Ander toktokkie skrik in die pondokkie,
en kyk na haar klokkie, klok, klok.
Sy ruk 'n mooi rokkie gou bo-oor haar koppie,
haar hartjieklop, kloppetie, klop!
Toe roep sy: "Toktokkie,jy's vroeg,
sê my klokkie,
kom in bymy hokkie, hok, hok."
Wendy Maartens, die samesteller van hierdie welkome bundel, skryf voorin hoe die gedigte wat sy as kind vir die eisteddfod moes leer, haar laat besef het daar is 'n wêreld wat groter is as Worcester: " 'n Plek wat net deur woorde ontsluit kon word."
"Ek het nie 'n naam daarvoor gehad nie. Maar terwyl ons vir juffrou Rina voorgedra het, kon ek dit in die vloerplanke onder my kaal voete voel. Ek kon dit in die stiltes tussen versreëls hoor. Op pad huis toe het ek so lank moontlik daaraan probeer vashou – om keer op keer uit te vind dat dit 'n mens bly ontglip, soos waterdruppels op 'n kappertjieblaar."
Tienie was 'n onderwyseres wat versies begin skryf het omdat haar leerlinge met die destydse Hollandse verse gesukkel het.
Tienie Holloway se versies is egter nie meer vryelik beskikbaar nie; daarom is dit so verblydend dat Protea Boekhuis dit goedgedink hetom hierdie versamelbundel uit te gee. Wendy se wens is dat 'n nuwe generasie deur Tienie se versies teruggelei sal word na doodgewone dinge: "padkos, pannekoek, pantoffels wat slof, touspring, 'n windpomp, waatlemoen, 'n toktokkie wat klop . . ."
Tienie het al in 1938 begin om kinders se wêrelde groter te maak met haar verse. Een van die eerstes was Die haasbekkies, wat kinders tot vandag toe met slepende s'e voordra. Sy was 'n onderwyseres wat versies begin skryf het omdat haar leerlinge met die destydse Hollandse verse gesukkel het.
Die bekende skrywer Irma Joubert is 'n kleindogter van Tienie. So onthou sy haar: "Ons het haar ouma Tienie genoem.
Sy was 'n voorvegter vir Afrikaans, maar sy het dit ook as haar plig gesien om ons Bosveld-spannetjie te kry om netjiese Engels te praat, netjies te sit en te weet hoe 'n dame haar moet gedra. Sy was streng, en ons was versigtig vir haar.
"Ouma Tienie het as jong getroude vrou met twee klein dogtertjies die Eerste Wêreldoorlog in Londen deurgemaak, waar oupa Jack 'n student was. Sy het interessante stories daaroor vertel.
"Ek moet sê, haar kinderversies is regtig oulik – elkeen met 'n storietjie en heerlike ritme. Ek was verstom oor hoeveel van haar versies steeds op kunswedstryde voorgedra word, deur veral gr. 1 tot 3's."
Beskikbaar by Lapa
DEUR DIANNE HOFMEYR. ILLUSTRASIES: CAROL THOMPSON (LAPA, R135*)
Buite tier die Suidooster dat hoor en sien vergaan, maar Oupa vat sy kleindogter buitentoe om die rasende draak te gaan soek en te verslaan. Hulle is gewapen met 'n skild (vullisblikdeksel), teleskoop (kartonrol) en 'n strandgrafie.
Die idee met hierdie storie is moontlik om kinders minder bang te maak vir iets vreesaanjaend, in hierdie geval 'n swart Suidoos. Dianna Hofmeyr woon in Londen, maar sy onthou hierdie wind natuurlik uit die dae toe sy nog 'n student in Kaapstad was.
Carol Thompson, 'n bekroonde Britse kunstenaar, se illustrasies in Suidoosterdraak is vol aksie, vrolik en vriendelik – niks wat kleintjies sal bangmaak nie.
Beskikbaar by Human & Rousseau.
DEUR ALEX LATIMER. ILLUSTRASIES: DAVID LITCHFIELD (HUMAN & ROUSSEAU, R155*)
Saadjie en Spikkel word maats omdat hulle soos vinkel en koljander lyk – presies dieselfde. Maar op 'n dag kan Saadjie nêrens heen gaan nie, want hy staan nou op een plek geplant. Later gebeur dieselfde ding met Spikkel toe sy skielik stomp vlerkies en 'n blou bekkie kry. Dit blyk Saadjie is 'n boom en Spikkel 'n pragtige voëltjie.
Spikkel vlieg weg en ontdek die wêreld, maar natuurlik is daar 'n gelukkige einde: Sy kom maak nes in haar vriend se takke waar sy van toe af haar eiertjies lê en die twee het gelukkig saamgewoon tot in lengte van dae.
Alex se sjarmante storie leer kleintjies van vriendskap en David se ongelooflike illustrasies skep die rooskleurige wêreld wat nodig is vir dié vrolike verhaal. Die boek kan met vrug deur voorskoolse onderwysers gebruik word.
Kyk en luister aanlyn hoe gesels Alex uit Kaapstad en David uit Engeland oor dié boek wat daar as Pip and Egg bekend staan.
TEKS EN ILLUSTRASIES DEUR AARON BLABE (PROTEA BOEKHUIS, R214*)
Moeps is 'n opshond,'n regte klein orkaan. Hy saai chaos en verwoestingas hy met vakansie gaan.
En daar in 'n neutedop is die tema van hierdie boek: Moeps wat op reis gaan en in rymende versies amok maak in Ysland, Mexiko, Egipte, Frankryk . . . Die lande word nie genoem nie, maar ouers kan op grond van die veelkleurige illustrasies vir kinders verduidelik waar Moeps hom bevind.
Die lekker avontuur eindig met 'n uitgeputte Moeps wat terugvlieg huis toe en in 'n eersteklassitplek lê en winde laat.
Aaron Blabey was 'n bekroonde Australiese akteur voor hy begin skilder en skryf het. Hy is die skepper van drie baie gewilde kinderreekse wat almal op The New York Times se topverkoperlys was: The Bad Guys, Pig the Pug (Moeps), en Thelma the Unicorn.