Dieetkundige Mariza blog: Slaap en word maer...
JY LEES NOU Dieetkundige Mariza blog: Slaap en word maer...
Dit kan nie wees nie! Hierdie stelling gaan teen die grein van ALLES wat jy weet oor dieet en maer word.
Jy ruk jouself juis vroeg uit die bed - al het jy eers na 12 in die bed gekom - om by die gimnasium uit te kom. Oefening is mos belangrik vir gewigsbeheer! Hoe meer aan die gang jy is – hoe meer kilojoules verbrand jy?!
Naweke voel jy SKULDIG dat jy bietjie laat lê – veral nou soos dit kouer word.
Jy oefen. Jy eet ‘reg’ – kies lae vet, lae GI en elke ander ‘lae’- etikette waneer jy inkopies doen.
Maar die boepie bly en die midrif peul genadeloos oor en die leniger lyf bly jou ontwyk...
Want jy slaap te min – en eet waarskynlik ook te min! Nie noodwendig te min kilojoules nie – maar te min voedingstowwe a.g.v. al hierdie ‘LAE’ – keuses wat jy maak. Want net omdat dit ‘LAAG’ is – beteken dit nie dit is VOEDSAAM nie. Om die waarheid te sê – kans is eerder dit is minder voedsaam!
Navorsing bevestig dit: as jy sleg geslaap het, kan jy gemiddeld tot 2 300 kilojoules (kJ) méér eet as jou vriend wat ‘n goeie nagrus (of ononderbroke slaap) gehad het. Dis amper ‘n derde van die gemiddelde vrou se daagslikse energie behoefte.
Mense wat minder slaap is ook meer "hongerig" as dié wat sowat agt ure ‘n nag in droomland is.
Slaap (of die gebrek daaraan) het egter nie net ‘n invloed op jou eetlus nie. As jy kort-kort wakker word, dra dit boonop daartoe by dat jou metabolisme '"deurmekaar" gekrap word.
Byvoorbeeld stimuleer diep of REM (rapid eye moverment) slaap - wat gewoonlik eers bereik word 3-4 ure nadat jy aan die slaap geraak het - die afskeding van GROEIHORMOON. Groeihormoon is belangrik is om jou ‘gespierd’ te hou. As jy net 5 of 6 ure per nag slaap – gaan jy heel waarskynlik net 1 keer in diep ‘n diep slaap periode in – en skei jy minder –hou-my-lenig-groeihormoon af. As jy heeltyd moet opstaan om ‘n draai te loop (Lees ook die blog oor SUUR) gaan jy natuurlik NOOIT in diep slaap in nie...
Min slaap of onderbroke slaap veroorsaak ook INSULIENWEERSTANDIGHEID. Die kenmerk van hierdie komplekse toestand - die voorloper van diabetes en hardnekkige oorgewig - is natuurlik die immer teenwoordige ‘boep’. As jy hom het, sal jy weet...
Die effek van onderbroke of te min slaap strek selfs sover dat jou liggaam se response op oefening verander. ‘n Strawwe oefensessie word ‘n negatiewe faktor a.g.v. verhoogde afskeiding van inflammatoriese stowwe...wat weer insulienweerstandigheid vererger.
Jy kan nie altyd die omstandighede verander wat jou snags wakkerhou nie – byvoorbeeld ‘n kind wat sleg slaap, maar jy kan bewus wees van die uitwerking op jou gewig - en jouself nie verder kasty met ‘n onmoontlike streng, rigiede oefen – en eetprogram nie.
Moet jy ‘n pil drink? Ja – maar probeer eers bietjie ‘n magnesium-pil! As jy min ‘ongegeprosseerde’ graansoorte eet – soos klipgemaalde meel wat die kiem bevat of sousbone en ander droë bone en en medium of volvet kase en elke dag GENOEG neute en sade eet nie – is jy waarskynlik gebrekkig.
Estrogeen is ook nodig vir lekker te slaap. DIT word gemaak van CHOLESTEROL. Is als vetvry? Eet jy genoeg eiers, klein porsies dierevet, botter en sjokkelade?
Serotinien is nog ‘n breinoordragstof wat baie afhanklik is van die beskikbaarheid van voedingstowwe. Koolhidrate (bv. Suiker vanaf vrugte/groentes/melk) en proteine – veral die aminosuur TRYPTOFAAN- waarvan daar baie in melk is - is nodig om SEROTINIEN vlakke optimaal te hou.
Vitamiene A blyk al hoe meer belangrik te wees vir breinfunksie. Nie net slaap nie – maar ook konsentrasie en geheue in volwassenes. Dis ‘n vetoplosbare vitamiene. Te min vet in jou dieet – en daar’s te min in jou lyf. Byvoorbeeld bevat volroom melk 10 keer soveel VITAMIEN A as vetvrye melk en selfs 2 % melk bevat darem amper 7 keer meer as die vetvrye model.
Dis maar BASIESE voorbeelde.
Lank voor ontbyt eet-tyd – ( en ja dit is baie belangrik) het jy nodig om GOED TE SLAAP.
Wenke vir beter slaap:
+ Lees gerus op meer oor sousbone, vleis en vet, die regte soort stysels, ‘n lekker stuk kaas en insulienweerstandigheid op www.betereet.co.za. – die deurlopende tema is VOEDINGSTOWWE! Propvol!
+ Probeer ‘n gesonde slaaproetine kweek...’n lekker warm bad en boek is ‘n goeie begin
+ Sorg dat jy warm genoeg is...dit bevorder ook goeie slaap.
Lekker slaap tot volgende keer.