TOAST SÊ: Aanhouer wen! Daar’s geen ander manier met weerligfoto’s nie – jy het ’n bietjie geluk nodig. Dis ook gaaf as jy ’n paar olifante en indrukwekkende bome naby het, want dít is wat André se foto laat uitstaan.
’n Weerligfoto – veral een wat in die donkernag geneem is – werk altyd beter met iets prominents in die voorgrond soos ’n huis, windpomp of boom.
Ek hou ook van die byna anderwêreldse kleurkombinasie wat geskep word deur die gelerige spreilig en die blouwit weerlig wat die wolke van binne belig. Geluk, André, jy wen ’n paar Wolverine-stapskoene.
TOAST SÊ: Hoewel jy in die aangrensende Kruger ook ’n goeie kans het om luiperds te sien is dit dikwels makliker in Sabi Sand omdat jy saam met ’n gids in ’n wildkykvoertuig ry – en dié gidse weet presies waar elke omgewing se kolkatte kuier.
Die geluksgodin was egter aan Pierre se kant – die luiperd was naby, in goeie lig én vir ’n oomblik in die oopte. Daar is ook geen diep skaduwees nie: Die hele toneel is eweredig belig.
Ek hou ook van die komposisie. Deur vertikaal te raam (portret-formaat) beklemtoon Pierre nou die kop en voorlyf van die dier. Jy hoef nie altyd die hele dier in jou raam te probeer druk nie. Dis soms goed om in te zoem op ’n detail wat jou oog vang. Die reël van derdes word ook gehandhaaf, met die kop van die luiperd ’n derde van bo in die raam. Dit word netjies gebalanseer deur die poot wat na onder strek.
JASON VERTEL: Ek was by Sardiniabaai buite Port Elizabeth om branders af te neem, maar dié dag was daar aanvanklik nie veel golwe nie. Ek het in die see rondgehang vir so ’n uur of wat en het meestal onderwaterfoto’s geneem. Uiteindelik het ’n skaflike stel branders ingerol en kon ek hierdie foto neem.
TOAST SÊ: My binnelandsgebore lyf is nie vir die see gemaak nie. Sit my op ’n boot en ek raak seesiek. Plak my op ’n strand en ek kry sonbrand. Gooi my in die water en ek sink. En elke slag as ek probeer asemhaal terwyl ek swem, is dit asof die see aspris ’n beker vol soutwater in my mond stop.
Maar dit is vir my eindeloos lekker om te kyk hoe branderplankryers die energie van die see bemeester wanneer hulle in die krul van ’n brander klim.
Die manier hoe branderplankry afgeneem word, het oor die afgelope dekade baie verander. In die verlede het die fotograwe meestal met lang zoemlense van die strand af foto’s geneem – op ’n veilige afstand van die soutwater wat soveel skade aan jou duur kameratoerusting kan aanrig.
Onderwaterhulse (en geheel en al waterdigte aksiekameras) het egter meer algemeen geword en nou is dit makliker om ín die golwe te staan met ’n wyehoeklens aan jou kamera. Jy kry dus ’n beter perspektief op die argitektuur van die golf, en ’n meer persoonlike blik op die plesier van die branderplankryer.
Aksiekameras soos die GoPro het ook vir ’n revolusie gesorg. Elke derde tiener kan nou met ’n GoPro (met ’n onderwaterhuls) die branders invaar en ordentlike foto’s neem.
Ek is mal oor Jason se foto, want dit wys vir my hoe perfek die natuur kan wees. Dag en nag, sonder dat jy ’n vinger hoef te verroer, rol volmaakte branders in daar by Sardiniabaai en duisende ander strande reg oor die aardbol. Lekker, nè?
Jason, dankie dat jy foto’s soos hierdie neem sodat landrotte soos ek ook kan sien hoe lyk die binnekamer van ’n golf.
Soos die seewater deur die rotse spoel, maak dit groewe en holtes waar klein poele water lê. Ek het afgebuk om die selfoon naby die poel se oppervlak te hou. Dis hierdie perspektief wat die klein poeletjie, wat maar enkeldiepte is, laat lyk soos ’n groot meer met omringende kranse.
TOAST SÊ: Lank lewe die selfoonkamera! As jy jou foon se kamera reg gebruik – binne perke van sy vermoëns – kan jy gehaltefoto’s neem.Die belangrikste ding is om ’n bietjie verbeelding te gebruik. Hoe kan jy die toneel voor jou op ’n vars manier afneem?
Omdat daar niks spesifieks is om na te kyk nie, word die simmetrie in Bertus se foto voorop gestel. Dit werk twee kante toe. Links en regs het jy die rotse wat byna spieëlbeelde van mekaar is. En dan het jy die spieëlgladde wateroppervlak wat die lug weerkaats – én die rotswande. Dubbel die plesier!
Ek hou ook van die groen seewier. Die afwesigheid van enigiets wat vir jou skaal sou kon gee (soos byvoorbeeld ’n voëltjie) veroorsaak dat die toneel byna soos ’n vallei lyk. Dit goël met jou oë. Die groen seewier gee dit ’n anderwêreldse gevoel, so asof dit die stel is van een of ander toneel in ’n fliek soos Lord of the Rings. Eenvoudig... én slim!
Hierdie is ’n baie tipiese foto wat jy van tyd tot tyd in Weg sien: ’n Voertuig wat iewers op ’n agterpad gruis gooi. Jonathan het die foto op vakansie geneem – hulle gesin was by die Fairbairn-gasteplaas in die Maclear-distrik, Oos-Kaap.
Omdat Jonathan die voertuig in die middel van sy raam het, sou dit makliker gewees het vir die kamera se outofokus om sy werk te doen. Die stof wat opgeskop word, gee die foto karakter. Dis ’n goeie aksiefoto omdat hy ook genoeg spasie voor die voertuig (na regs) gelos het sodat dit beweegruimte het. Wees versigtig om veral vinnigbewegende voorwerpe te knap te raam. Goeie werk, Jonathan!
Ek woon eintlik op Jeffreysbaai en kry nie gereeld kans om watervalle af te neem nie. Jy kan wel stadigesluiterspoedfoto’s van die see neem, veral vroegoggend. Dis belangrik om hierdie soort foto met ’n driepoot te neem, want jy moet jou sluiterspoed stadig maak om daai wasige effek te verkry. Die lang sluiterspoed maak dit dan weer moontlik om ’n lae ISO te gebruik (wat sorg dat jou foto nie greinerig voorkom nie) én ’n klein lensopening soos f14 (wat weer sorg dat jou fokusdiepte groot is).
Jy moet maar ’n paar verstellings probeer en kyk wat vir jou die beste resultate gee. Ek is ’n entoesiastiese amateur wat eksperimenteer en leer soos ek foto’s neem!
TOAST SÊ: Daar is werklik bittermin stokperdjies wat by fotografie kers vashou. Mense van byna enige ouderdom kan dit beoefen. Jy’t net ’n selfoon nodig en jy’s sommer ’n fotograaf. Jy kan dit in jou eie huis beoefen, of aan die einders van die aarde. Jy kan jou koppie tee afneem, of die oog van ’n vulkaan. Jy kan oor dekades met verskillende toerusting eksperimenteer: met ’n ou kamera kan jy film skiet, met die nuutste D-SLR-kamera kan jy aksiefoto’s neem dat dit klap, of jy kan ’n hommeltuig met ’n kameratjie toerus en jou swembad van bo af afneem (en dan sommer sien waar daai verlore frisbee in die boom sit...).
Om teen sononder saam met jou hond in die veld te gaan stap is so deel van plaaslewe se roetine soos bakkie ry en beskuit bak. Rina het hierdie foto op die plaas Bloubuffel in die Vryburg-distrik, Noordwes, geneem. Kyk hoe die draad jou oog lei van die voorgrond (regs in raam) na waar die hond staan, en dan verder na die horison. Hoekom is dit belangrik? Dit help dat jy na méér as net die sonsondergang kyk, wat gewoonlik met al sy vuurwerk die meeste van die aandag kry.
Met ’n selfoonkamera het jy gewoonlik minder verstellings tot jou beskikking. Ja, jy kan inzoem, maar dan verloor jy gehalte. Dis beter om jousélf rond te skuif.
’n Mens kan sien dat Rina hier nader aan haar voorwerp gestap het, en toe op haar hurke gaan sit het om die perspektief sterker te maak. Dis hoekom die draad duidelik bo die horison uitstaan. Indien sy die hond ook só sou wou laat uitstaan, kon sy nader na die hond beweeg en die kamerahoek nog laer gemaak het.
KARIEN SKRYF: Nadat die suidoostewind ’n paar dae gewaai het, het ek gaan stap op ons mooi strand hier by Struisbaai.
Soos gewoonlik ná ’n paar dae se wind spoel daar baie bloublasies uit. ’n Mens probeer hulle gewoonlik eerder vermy, maar ek het plat op my maag gaan lê om dit van nader te beskou. Tot my verbasing het die bloublasie ’n skoonheid aan hom!
TOAST SÊ: Met klein goedjies wat op die grond langs woel, is ’n verandering van perspektief noodsaaklik. Probeer op “ooghoogte” (het ’n bloublasie dalk blou oë?) kom met die voorwerp wat jy wil afneem. Gaan lê plat op jou maag. (As jou knieë effe knars, laat iemand byderhand staan om jou weer op te hys, anders dra die gety jou dalk weg...)
Die weerkaatsing op die waterdeurdrenkte sand sorg vir die perfekte agtergrond, en omdat die fokusdiepte baie vlak is (met ander woorde: Net die bloublasie is in skerp fokus), staan die voorwerp goed uit.
’n Verdere detail wat eers later jou oog tref, is die weerkaatsing van die “kam” van die bloublasie in die nattigheid hier voor. Inderdaad ’n sonderlinge skoonheid.