Verbruikersake: Verskillende waarborge onder die vergrootglasFoto: JESHOOTScom/Pixabay.com Verbruikers is dikwels verward oor die verskil tussen “warranty” en “guarantee” in advertensies wat net in Engels beskikbaar is. In Afrikaans word albei terme gewoonlik vertaal as waarborg en ons almal weet wat ŉ waarborg is. Of nie? Die terme “guarantee” en “warranty”, of dan waarborg, is ŉ belofte dat ŉ maatskappy iets wat jy koop gratis binne ŉ sekere tydperk sal herstel of vervang as iets daarmee fout is. Dit beteken ook, in die geval van ŉ “warranty”, ŉ versekering op skrif dat die produk of diens van goeie gehalte is. In Afrikaans word hierdie twee terme dikwels op dieselfde grondslag gebruik om aan te dui dat jy regverdig vergoed sal word indien iets skort met die diens of produk wat jy koop. Produkte wat gewoonlik nie ŉ waarborg het nie, is in die verlede as “voetstoots” verkoop. Handelaars mag egter nie meer goedere as voetstoots verkoop waar jy goedere aanvaar met defekte en alles anders wat daarmee kan fout wees nie. Jy kan net instem om goedere voetstoots te koop indien die transaksie nie onder die Wet op Verbruikersbeskerming val nie, soos die privaat verkoop van ŉ huis. Dié wet maak voorsiening vir die gehalte van goedere en dienste in artikels 54, 55 en 56. Artikel 54 bepaal jy kan van ŉ handelaar verwag om ŉ diens betyds te lewer of voltooi, of betyds ingelig te word indien daar ŉ vertraging gaan wees. Die diens moet verrig word op die manier wat jy verwag en alle produkte, wat daarmee verband hou, moet ook van goeie gehalte en sonder defekte wees. Jou eiendom moet ook hanteer word met sorg om te verseker jy kry dit ten minste in dieselfde toestand terug. Indien die diens nie van goeie gehalte is nie, kan jy van die handelaar verwag om defekte te herstel of ŉ billike deel van die prys aan jou terug te betaal na gelang van die probleem. Volgens artikel 55 kan jy verwag dat goedere wat jy koop sal doen waarvoor dit ontwerp is, van goeie gehalte is, in ŉ werkende toestand en sonder defekte is, terwyl artikel 56 bepaal daar is ŉ versweë waarborg in elke transaksie wat onder die wet val en goedere moet voldoen aan die bepalings van artikel 55. Die versweë waarborg is egter nie van toepassing op geskenke nie, maar die persoon wat die geskenk gekoop het kan sy regte in terme van artikels 55 en 56 uitoefen. Volgens artikel 57 het herstelwerk, wat onderdele en arbeid insluit, ŉ waarborg van drie maande, maar normale slyting en ongepaste verbruik word nie gedek nie. ŉ Uitdruklike waarborg (“express warranty”) is gewoonlik ŉ duidelike verklaring oor die gehalte, toestand, werkverrigting of kenmerke van goedere en die maatskappy waarborg dat die goedere aan die uitdruklike waarborg sal voldoen. Die verklaring dat ŉ veiligheidshek “onbreekbaar” is, is ŉ voorbeeld van ŉ uitdruklike waarborg. Die vervaardigerswaarborg (“manufacturer’s warranty”) is gewoonlik ŉ waarborg dat die produk geen defekte het nie en dat dit vir ŉ sekere tydperk sal hou, andersins sal dit vervang word of jy sal jou geld terug kry. Wanneer ŉ bed byvoorbeeld vir tien jaar gewaarborg is en dit breek na vyf jaar, moet die maatskappy die bed herstel of jou geld terugbetaal. Verbruikers kan gerus bedag wees daarop dat bedwaarborge gewoonlik ŉ “guarantee” het vir ŉ sekere tyd en ŉ “warranty” vir nog ŉ paar jaar. In hierdie geval word die bed gratis vervang of herstel indien jy binne die tydperk van die “guarantee” kla, maar indien jy binne die “warranty”-tydperk kla, sal jy ŉ bedrag betaal om die bed te laat herstel of vervang. ŉ Uitgebreide waarborg (“extended warranty”) word aangebied wanneer die vervaardiger se waarborg verval. Jy koop hierdie waarborg gewoonlik vir ŉ motor of toestel.