Geskryf deur Martyn Bennett
Kersfees in 1646 is gekanselleer en die gebruiklike dronk vrolikheid is verbied. Wikimedia
Die vooruitsig van 'n Kersfees sonder grootskaalse vieringe is besig om gedagtes te prooi. Na die wydverspreide kansellasie van pantomimes, feestelike lig "inskakelings" en ander gemeenskapsaktiwiteitelyk dit waarskynlik dat 2020 se feeste baie intiemer sake sal wees, moontlik met huishoudings wat verbied word om binnenshuis te meng.
Maar sê nou die gesinne ignoreer afstandsreëls, moet hulle bly, en eerder saam vier as op Zoom? Politici wat hard wil toesak op heersers van oortreders, wil dalk 'n voorheen beperkte yuletide herroep.
In 1647 is Kersfees in die koninkryke Engeland (wat destyds Wallis ingesluit het), Skotland en Ierland verbied, en dit het nie baie goed uitgewerk nie. Na 'n algehele verbod op alles wat feestelik was, van versierings tot byeenkomste, het rebellies regoor die land uitgebreek. Terwyl sommige aktiwiteite die uitdaging aangeneem het om huldig in opstand te hang, was ander optrede baie meer radikaal en het dit historiese gevolge gehad.
Kersfees word gekanselleer
In 1647 het die parlement gewen die burgeroorlog in Engeland, Skotland en Ierland en King Charles was in gevangenskap op Hampton Court aangehou. Die Kerk van Engeland is afgeskaf en vervang deur 'n presbiteriaanse stelsel.
Die protestantse hervorming het kerke oor die Britse Eilande herstruktureer, en heilige dae, Kersfees ingesluit, is afgeskaf.
Die gewone feeste gedurende die 12 dae van Kersfees (25 Desember tot 5 Januarie) word as onaanvaarbaar beskou. Winkels moes regdeur Christmastide oop wees, insluitende Kersdag. Uitstallings van Kersversierings - holly, klimop en ander immergroen plante - is verbied. Ander tradisies, soos die feesmaal en die viering van alkohol, wat in groot hoeveelhede gedrink het soos nou, was eweneens beperk.
Kersdag het egter nie stil verloop nie. Mense dwarsoor Engeland, Skotland en Ierland het die reëls oortree. In Norwich het die burgemeester reeds 'n versoekskrif ontvang waarin hy gevra word om 'n viering van 'n tradisionele Kersfees. Hy kon dit nie in die openbaar toelaat nie, maar het onwettige vieringe dwarsoor die stad geïgnoreer.
In Canterbury is die gewone kersfeeswedstryd gespeel en feestelike hollybosse is buite huisdeure gestaan. Gedurende die 12 dae van Kersfees moes die partytjie oor die hele Kent versprei word, en gewapende mag moes gebruik word om die pret te verbreek.
Kersdag word in die hartjie van Westminster gevier en die kerkhoofde van die kerk van St Margaret (wat deel uitmaak van die Westminster Abbey) is in hegtenis geneem omdat hulle nie die partytjie gestaak het nie. Die Londense strate was versier met huls en klimop en die winkels was gesluit. Die burgemeester van Londen is mondelings aangerand toe hy die kersversiering probeer afruk het met behulp van die stad se eie gevegte veteraanregimente.
Ipswich en Bury St Edmunds in Suffolk het ook kersfees gevier. Jong mans gewapen met spykers het die strate gepatrolleer en die winkeliers oorreed om toe te bly.
Om die wapen op te neem en die reëls te oortree, gaan nie net oor die pret van die seisoen nie. Die stryd teen die verbod op Kersfees was 'n politieke daad. Dinge het verander en die Kersfees-rebellie was net soveel 'n protes teen die 'nuwe normaal' as teen die verbod op plesier. Mense was keelvol vir 'n reeks beperkings en finansiële probleme wat gepaard gegaan het met die Presbiteriaanse stelsel en die uitval van die burgeroorlog.
Die ergste kersfees kater
Die nagevolge van die Norwich-kersoproer was die mees dramatiese. Die burgemeester is in April 1648 na Londen ontbied om te verklaar dat hy nie die kerspartytjies verbied het nie, maar 'n skare het die stadspoorte gesluit om te keer dat hy weggeneem word. Weermag is weer ontplooi, en in die daaropvolgende onluste het die stad se ammunisietydskrif ontplof en minstens 40 mense doodgemaak.
Norwich was nie alleen nie. In Kent het die groot jurie besluit dat die oproermakers vir Kerspartytjies geen ander keuse gehad het as om die wet te beantwoord nie, en die land het in uitbundige opstand teen die parlement gegaan. Royaliste het die gewilde ontevredenheid benut en die oproeriges begin organiseer.
Opeenvolgend in 1647 en 1648 het partye tot onluste gelei, hierdie onluste het tot rebellies gelei, wat weer die somer die Tweede Burgeroorlog veroorsaak het. Koning Charles is tereggestel na sy nederlaag in die oorlog en is tereggestel. Dit het 'n rewolusie tot gevolg gehad en Brittanje en Ierland het 'n republiek geword - alles weens Kersfees.
Hierdie Kersfees, polisie regoor die land is gereed om COVID-regulasies toe te pas en byeenkomste te verbreek. Alhoewel die pandemie dinge anders maak, kan die politici leer uit die gevolge van die laaste keer dat Kersfees gekanselleer is.
Soos in 1647, is baie mense vandag keelvol vir die regering se beperkings. Baie het ook finansiële probleme ondervind as gevolg van die COVID-regulasies. Sommige spoor dalk af teen die idee om 'n ellendige jaar af te sluit onder wat hulle as teenstrydige beperkings op gesinspret beskou.
So 'n situasie sal sorgvuldig hanteer moet word. Daar was reeds burgerlike wanorde oor lockdowns. Entstowwe kom glo in die nuwe jaar maar die laaste ding wat die land nodig het, is verdere onrus. Weer eens sal die regering die gesondheidsrisiko moet balanseer met ander maatskaplike uitdagings wat hierdie pandemie bied.
Martyn Bennett, professor in die vroeë moderne geskiedenis, Nottingham Trent Universiteit
Jy is hier: Tuis > Lewe > Ontspanning & Creativity > Hoe u die 4-dagwerkweek 'n noodsaaklike deel van menslike vooruitgang kan maak?