PressReader - George Herald: 2018-11-08 - Bring diens­plig te­rug
Bring diens­plig te­rug
George Herald - 2018-11-08 - News - Eu­ge­ne Gun­ning
Bring na­si­o­na­le diens­plig te­rug. Dit kan help om dis­si­pli­ne on­der die jeug te ves­tig en diens­plig­ti­ges kan aan­ge­wend word om te help in groot ram­pe soos die hui­di­ge bran­de in die Suid-Kaap.
So sê Wy­nand du Toit, een van Suid-A­fri­ka se be­kend­ste oud­sol­da­te. Hy is op 21 Mei
1985 ty­dens een van die des­tyd­se Suid-A­fri­kaan­se weer­mag se o­pe­ra­sies op Ca­bin­da, An­go­la, ge­van­ge ge­neem. Hy is eers in 1987 vry­ge­laat.
Du Toit was des­tyds deel van die Ver­ken­nings­kom­man­do wat in die volks­mond al­ge­meen be­kend ge­staan het as die “recces”. Die uit­soek­groep het ge­reeld in baie ge­vaar­li­ke om­stan­dig­he­de mi­li­tê­re o­pe­ra­sies ag­ter vy­an­de­li­ke li­nies in van die buur­sta­te uit­ge­voer.
In daar­die dae het be­roep­sol­da­te soos Du Toit en diens­plig­ti­ges saam diens ge­doen in die weer­mag.
Dees­dae woon Du Toit en sy ge­sin langs die Suid-Kaap­se kus en hy skryf boe­ke om aan die lewe te bly. Se­we boe­ke het al on­der sy naam ver­skyn. Ju­das­bok, Jo­sefs­kleed, The long lost gra­ve, S-98, De­s­tiny en Pro­to­kol Pe­lin­da­ba. Ju­das­bok is 'n paar jaar ge­le­de uit A­fri­kaans in En­gels ver­taal is. Van die boe­ke han­del oor sy lewe en som­mi­ge van die ge­beu­re is op die waar­heid ge­ba­seer.
Sy jong­ste boek, Sol­daat, word op 17 No­vem­ber amp­te­lik by Pi­za E Vi­no in Har­ten­bos be­kend­ge­stel. Dit be­gin om 10:00 en al­mal is wel­kom.
Die boek gaan juis oor die
diens­plig­tyd­perk. Vol­gens Du Toit het hy van­jaar in al­le erns aan die boek be­gin skryf. In kort ver­tel dit die ver­haal van 'n groep leer­lin­ge by die­self­de skool. Hul­le word op­ge­roep vir ver­plig­te mi­li­tê­re diens­plig. Daar is vrees as hul­le aan­meld by die Kas­teel in Kaap­stad. Hul­le word na Mid­del­burg in die des­tyd­se Trans­vaal ge­neem vir ba­sie­se op­lei­ding.
Later doen hul­le ju­ni­or lei­ers op­lei­ding op Oudts­hoorn en keer te­rug na Mid­del­burg. Hul­le het in­tus­sen self­ver­troue ont­wik­kel en die vrees het plek ge­maak vir af­wag­ting. Hul­le be­rei voor vir grens­diens in die des­tyd­se Suid­wes-A­fri­ka.
Die le­ser word saam­ge­neem en deel in hul o­pe­ra­si­o­ne­le ont­plooi­ing. Die boek het 'n aan­be­vo­le ou­der­doms­perk van 18 jaar. Dit is nie vir sen­si­tie­we le­sers nie en die ou­der­doms­perk is as ge­volg van die taal­ge­bruik van die karakters. Du Toit sê die boek gee in­sae in die diens­plig­tyd­perk. Hy glo daar is be­hoef­te by men­se om dit te ver­staan.
Die men­se wat des­tyds daar­by be­trok­ke was, was trots op wat hul­le ge­doen het. “Ons mag goeie her­in­ne­rin­ge van die ver­le­de be­leef en ons hoef nie skul­dig te voel oor die oor­log waar­by ons be­trok­ke was nie.”
Dis 'n groot fout om dit van­dag weg te re­de­neer uit mens se lewe as­of dit nie be­staan het nie. Diens­plig van des­tyds moet in kon­teks ge­sien word. Na­tuur­lik is dit hart­seer dat men­se in die oor­log ge­sterf het. Sy eie broer het ge­sneu­wel.
Hy glo die po­si­tie­we van diens­plig moet ont­hou word. Dit kan steeds toe­ge­pas word. Dit ves­tig by­voor­beeld dis­si­pli­ne en vriend­skaps­ban­de.
Wy­nand du Toit met sy nuus­te boek, Sol­daat. Foto: Eu­ge­ne Gun­ning