Toe Leatitia en haar man jonk was, was geslagsrolle gedefinieerd. Ouers het geglo dit is hul rol om kos, klere, ŉ huis en goeie morele waardes te voorsien. Afgesien daarvan, moes kinders gesien en nie gehoor word nie, en moes hulle nie hul ouers se lewens ontwrig nie. “Vandag weet ons dat ŉ ouer veel meer as slegs dít moet gee. Om kinders groot te maak, is ŉ ‘kuns’ nie ŉ ‘verpligting’ nie. Ons moet ŉ kind help om ŉ goeie selfbeeld, ŉ goeie selfkonsep, motivering, goeie verhoudings en sosialiseringsvaardighede te hê,” sê Pat Rapacchiano, skrywer van ŉ internetartikel op www.accociatedcontent.com.
“Baie ouers dink dat hulle hul kind op dieselfde manier sal grootmaak as wat hulle grootgemaak is. Hulle sal vir jou sê: ‘Wel, dit is die manier waarop my ouers my grootgemaak het, en ek het orraait uitgedraai, so ek gaan my kinders dieselfde grootmaak!’ Hulle besef nie dat ons in ŉ meer demokratiese samelewing leef en dat sommige van die ou metodes net nie meer werk nie!”
Vandag leef kinders in ŉ gekompliseerde wêreld. Die media stel hulle aan volwasse begrippe voor, lank voordat hulle emosioneel gereed is hiervoor, en kinders weet nie intuїtief hoe om goeie verhoudings met ander kinders te bou nie, veral nie in ŉ kultuur waar die reëls gedurig verander nie. Daarom kan kinders ŉ voorsprong hê as hulle goeie verhoudings by die huis het, maar hulle het steeds leiding nodig om hulself in ŉ komplekse, sosiale wêreld te rig.
Leer vir jou kinders waardes
• om om te gee,
• gelykheid en sosiale regverdigheid,
• verantwoordelikheid en
Waardes is só belangrik en nodig vir ŉ kind se eie geluk. Die belangrikste waardes, volgens Linda en Richard Eyre, skrywers van die boek Teaching Your Children Values, sluit in:
• om op jouself te kan staatmaak,
• regverdigheid en
Nog ŉ belangrike beginsel, is om jou kind te leer om van selfsug af te sien, meen Hennie. “In gelukkige huwelike is daar nie plek vir selfsug nie. Leer jou kind om van vroeg af weg te kyk van sy/haar eie nood en behoeftes en ander mense raak te sien. Leer hom om te deel en nie alles in die lewe vir homself in te palm nie — om te gee, om te besef dat die wêreld nie net om homself en sy eie behoeftes draai nie. Paulus sê in Filippense 2:3: “Moet niks uit selfsug of eersug doen nie, maar in nederigheid moet die een die ander een hoër ag as homself.”
“Leer ook jou kind om verantwoordelik met geld om te gaan. As een van die lewensmaats roekeloos met geld omgaan, kan dit tot groot spanning lei. Die oumense het nie verniet gesê ‘As armoede by die voordeur inkom, stap liefde by die agterdeur uit’ nie!” Hennie vertel dat talle huwelike al oor geld gesneuwel het — omdat een maat te spandabelrig is, of die ander een te suinig is. “Om watter rede ook al — geld (of die bestuur daarvan) is dikwels grondliggend aan hierdie probleme. Die Bybel het die gevare van geld só verwoord: ‘Geldgierigheid is ŉ wortel van allerlei kwaad. Party het geld nagejaag en toe van die geloof afgedwaal; daardeur het hulle hulself baie ellende op die hals gehaal. (1 Timoteus 6:10).
Nog tien wenke hoe om die ‘ideale lewensmaat’ in jou kinders te kweek
1. Toon integriteit. Bedoel wat jy sê en sê wat jy bedoel. Bly by jou woord en hou jou beloftes. Dit sal jou kind leer om ŉ staatmaker-lewensmaat te wees wat nie sy/haar maat in die steek laat nie. Wees verantwoordelik vir jouself en jou aksies en verduidelik integriteit vir jou kind aan die hand van jou eie ervaringe. Vertel hom dat om verantwoordelikheid vir jou aksies te neem, beteken dat jy integriteit het en aan jouself getrou is.
2. Wees eerlik. Leer jou kind wat die waarde van eerlikheid is en hoe belangrik dit vir ander mense is om jou te kan vertrou. Ook om altyd eerlik te wees, al beteken dit dat hy/sy in die moeilikheid kom daaroor (dit sluit ook aan by die feit dat jy verantwoordelikheid vir jou aksies moet neem). Gee voorbeelde uit jou kindertyd sodat hy kan verstaan dat dit nie maklik is om na te strewe nie, maar die moeite werd is. Eerlikheid sluit by betroubaarheid aan en leuens het al menige huwelik vernietig.
3. Wees lojaal. Leer jou kind dat dit nie ŉ goeie eienskap is om ŉ ‘mooiweersvriend’ te wees nie. Jy moet lojaal wees en jou vriende verdedig as dit nodig is. Jou kind moet egter weet dat blinde lojaliteit ook nie goed is nie. Lojaliteit sal aan hom/haar die ‘for better or for worse‘-beginsel leer — dat die huwelik nie altyd maanskyn en rose is nie, maar dat jy by jou eggenoot moet kan bly staan.
4. Moedig respek aan. Leer jou kind om ander mense te respekteer, en om respek te toon deur goeie maniere te hê. Leer hom dat dit noodsaaklik is om oud en jonk, gestremd en nie-gestremd, wit en swart, man en vrou te respekteer en te behandel soos wat hy behandel wil word. Dit bring jou ver in jou huwelik. Leer veral jou dogter die waarde van respek, en wat dit beteken (nié om ondergeskik aan iemand te wees nie), aangesien respek teenoor jou man jou ver in die huwelik kan bring.
5. Moedig empatie aan. Dit is belangrik vir jou kind om hom in ŉ ander persoon se skoene te plaas. Dit sal hom eendag baie met konflikhantering in die huwelik help. Hy moet ander mense se gevoelens in ag neem en bereid wees om vir ander in die bresse te tree as dit nodig is. Empatie versterk karakter.
6. Moedig selfbeheersing aan. Leer jou kind dat selfbeheersing belangrik vir sy eie groei en volwassenheid is. Dit gaan hom/haar ook eendag in die huwelik help om nie beheer te verloor nie en ŉ saak nugter te beskou.
7. Bou sy selfbeeld. Beklemtoon die positiewe en toon meer positiewe gedrag om negatiewe gedrag mee te vervang. ŉ Kind moet gekomplimenteer word wanneer hy iets goed doen en wanneer hy verkeerd optree, moet hy daarop gewys word. Om op ŉ kind te skree, is baie destruktief en die boodskap wat uitgedra word, is: ‘Ek verwerp jou’. Dieselfde gebeur in die huwelik.
8. Moenie te veel klem op skoonheid plaas nie. Te veel klem op skoonheid kan ŉ kind se selfbeeld vasvang in hoe mooi sy is. Dit is problematies, omdat dit ŉ swak selfbeeld aanmoedig as die kind haar nie as ‘mooi’ beskou nie. Moedig jou kind dus aan om op verskeie terreine te presteer en plaas ŉ hoë waarde op sukses, nie net skoonheid nie.
9. Wees sy/haar voorbeeld. Jou kind sal leer deur jou gedrag dop te hou. Dit kan iets so eenvoudig wees soos om oor ŉ rooi verkeerslig te ry, of vir die kelnerin ŉ slegte fooitjie te gee. Dit het ŉ groot impak op ŉ kind en sal gevolglik ŉ impak hê op watter tipe mens hy of sy word.
10. Leer vir jou kind individualiteit. Hy of sy moet weet dat hy/sy ŉ individu met waardes is wat hom teen groepsdruk bestand maak.
Onthou ook om van jou eie optrede bewus te wees. Jou kind moet leer om te doen wat jy doen, en nie net te doen wat jy sê nie. Betoon dieselfde mate van respek teenoor hom/haar as wat jy terug verwag. As jou kind ŉ sterk karakter het, is sy/haar kans op sukses in die huwelik sóveel groter.
Next10 Daaglikse gewoontes vir ’n aan-die-brand sekslewe!