PressReader - Weg! Platteland: 2017-09-01 - Kooi­goed
He­li­chrysum­pe­ti­o­la­re of He­li­chrysu­mo­do­ra­tis­si­mum
Weg! Platteland - 2017-09-01 - Medisinale Plante -
An­der na­me Fra­grant he­li­chrysum, sil­ver bush e­ver­las­ting (En­gels); imp­hep­ho, u­buhlun­gu (X­ho­sa en Zoe­loe)
Die volks­naam “kooi­goed” het ont­staan om­dat die K­hoi-k­hoi dié droog­te­be­stan­de plant as “bed­de­goed” ge­bruik het en ook ma­tras­se daar­mee op­ge­stop het. Die strui­ke word 50 cm hoog en het be­son­der a­ro­ma­tie­se grys blaar­tjies (wat met fyn, flu­weel­ag­ti­ge haar­tjies be­dek is) en geel blom­me­tjies aan die pun­te van die tak­ke. Tra­di­si­o­ne­le kul­tuur­groe­pe bind die tak­kies in bon­dels en brand dit as ’n soort wie­rook in ri­tu­e­le.
Me­di­si­na­le ge­brui­ke Ver­skeie we­ten­skap­li­ke stu­dies het die an­ti­mi­kro­bie­se en an­ti-in­flam­ma­to­rie­se uit­wer­king van He­li­chrysum- spe­sies be­ves­tig. Dit word tra­di­si­o­neel ge­bruik om ver­kou­es, hoes, in­fek­sies, as­ma, long­pro­ble­me en hoë bloed­druk te be­han­del. Die vlug­ti­ge o­lies wat vry­ge­stel word as die bla­re ge­kneus of ge­brand word, het ’n kal­me­ren­de uit­wer­king op die se­nu­wee­stel­sel en help om ’n goeie nag­rus te ver­se­ker. Die plant word soms ge­kook en in ak­nee­s­alf ge­bruik.
An­der ge­brui­ke Sot­ho­vroue ge­bruik dit as ’n par­fuum, maar dit is net so ’n goeie in­se­kweer­der, ver­al vir vlieë en mus­kie­te. Vol­gens ’n ou boe­re­raat is ’n meng­sel van kooi­goed, aal­wyn, heu­ning en a­syn net die ding om in­sek­by­te te kal­meer.
Kweek dit self Kooi­goed ver­kies vol­son en grond wat goed drei­neer, maar skrik glad nie vir arm grond nie. Dit is ’n puik grond­be­dek­ker wat vin­nig uit­sprei, maar op­pas vir te veel wa­ter (of klei­grond) aan­ge­sien swam­siek­tes mak­lik toe­slaan. Die meer­ja­ri­ge plan­te moet ge­reeld te­rug­ge­snoei word en jy sal dit waar­skyn­lik el­ke der­de jaar moet ver­vang (sny jou eie steg­gies). >