Een ding is egter opmerklik; oral lê daar onbewerkte lande en ek vermoed in baie gevalle is dit mielieboere wat weens die wegbly van die reëns nie kon saai nie.
In die week wat ek by boere in die omgewing van Bloemfontein spandeer, besef ek waarop die groen dui. Plek-plek het daar die afgelope paar weke 'n paar millimeter reën geval, en dis die veld wat jubel vir elke druppel water. As jy egter dieper kyk, onthul die werklikheid hom. Die groen is oppervlakkig, die grond daaronder bros en verhonger vir water.
'n Terugblik op lang ritte deur die Vrystaat Kaap toe herinner dat mielies en sonneblomme dié tyd van die jaar in digte lappe byna kophoogte staan. Vanjaar is dit die uitsondering eerder as die reël as jy mielies langs die pad in dié omgewing sien. Die meeste droëland-boere het glad nie hierdie seisoen mielies gesaai nie, en waar daar droëland-sonneblomme is, lyk hulle meestal droewig.
"Ons moes met 23mm reën plant," sê Nic, wat in al die tyd wat hy hier boer nog nooit so ŉ swak jaar beleef het nie. Riverton is 'n droëland-plaas en hulle kon vanjaar vir die eerste keer geen mielies plant nie. Daar is wel sonneblom geplant, maar volgens Nic verwag hulle nie om meer as 10% van dié sonneblomme te kan oes nie.
Wind-erosie is 'n groot probleem. ’n Windspoed van 30kmph en hoër word gereeld op die plaas gemeet en hoewel oesreste van die vorige seisoen in die lande gelaat is, is die aarde so droog dat die meeste van dié grondbedekking reeds verdwyn het.
Selfs die tef wat hulle aangeplant het vir veevoer lyk yl en skraps. Maar minstens kon hulle die vorige seisoen baal en dit is hiérdie bale wat op die oomblik hul Bonsmara-kudde red.