Ramaphosa traag om Eskom-korrupsie te pakPres. Cyril Ramaphosa. (Foto: Siyabulela Duda/GCIS) Pres. Cyril Ramaphosa het nog geen ondersoek laat doen na bewerings dat twee kabinetslede betrek word by ongebreidelde korrupsie en georganiseerde misdaad by Eskom nie. En dit lyk ook nie of hy gaan nie, sê die DA. Voormalige Eskom-hoof André de Ruyter het dié onthullings gedoen kort voor die Eskom-raad hom summier die trekpas gegee het. In ŉ geskrewe vraag wou die DA by die president weet of sy nasionale veiligheidsraadgewer, Sydney Mufamadi, en die minister van openbare ondernemings, Pravin Gordhan, hom op hoogte gebring het van die twee ministers wat glo betrokke is by die kartelle wat Eskom se geldkoffers stroop. Die DA wil ook weet of die name van die ministers aan Ramaphosa gegee is. Indien nie, vra die DA, watter stappe gaan die president doen om diegene wat by korrupsie by Eskom betrek word, aanspreeklik te hou. Hierop antwoord Ramaphosa: “Ek is nie op hoogte gebring van die name van die mense wat glo betrokke is by kartelle binne Eskom nie.” André de Ruyter, voormalige hoof van Eskom. (Argieffoto: Eskom) Hy sê voorts De Ruyter, as iemand in ŉ magsposisie, het ŉ verpligting om korrupte bedrywighede by enige polisiebeampte aan te meld. “Sodra so iemand bewyse aan die gepaste wetstoepassingsagentskap voorgelê het, moet die agentskap die stappe doen wat hy nodig vind.” Ramaphosa sê ook daar is verskeie hangende ondersoeke en ander optrede wat verband hou met Eskom. Dit sluit in: Siviwe Gwarube, hoofsweep van die DA, sê in ware Ramaphosa-styl het die president sy verantwoordelikheid omseil “deur op sy hande te sit en niks te doen nie”. “Pres. Ramaphosa het nie net mense se pleidooi om van korrupsie by Eskom ontslae te raak en die beurtkragkrisis op te los geïgnoreer nie; hy het ook aan die ganse land bewys dat hy ondanks sy hernieude mandaat by die ANC se nasionale konferensie in Desember, nie in staat is om sy party en regering skoon te maak nie. Albei gaan voort om toenemende lyding en ellende vir ons land en sy mense te veroorsaak,” sê Gwarube. Suid-Afrikaners verwag van hul president om die bewerings ernstig op te neem en kabinetsministers wat by sulke ernstige bewerings betrek word, te skors. Hy moet ook ondersoeke van stapel stuur om agter die kap van die byl te kom, sê sy. Vir Ramaphosa is dit egter “sake soos gewoonlik”. De Ruyter verskyn volgende week voor die staande komitee oor openbare rekeninge (Skoor) en sal daar oor sy bewerings uitgevra word. Ramaphosa se antwoord oor die stappe wat hy gedoen het, kom dus op ŉ belangrike tydstip. Die nuwe minister van elektrisiteit – en verskeie ander staatsfunksies – is in die presidensie gesetel. Daar is geen parlementêre oorsigkomitee vir die presidensie nie en dus geen aanspreeklikheid aan lede van die publiek nie. Skoor is dus die enigste liggaam wat ŉ mate van oorsig kan uitoefen. Gwarube sê hulle sien uit na De Ruyter se verskyning voor Skoor “waar ons weereens die president se werk moet doen om wydverspreide korrupsie” in die kabinet – wat die land in duisternis en ellende gedompel het – uit te roei. “Ons sal die komiteeverrigtinge fyn dophou en enige nodige stappe doen om alles oop te vlek oor ŉ probleem waaroor die ANC en president versuim om op te tree.”