Vriend Ludwig het die prent gesien toe dit, jare na die oorspronklike vrystelling, vir die eerste maal in Suid-Afrika toegelaat is, en dit was op video. Die hele week voor die vrystelling was hy opgewonde soos n kind wat weet wat onder die Kersboom l� en nie kan wag om die geskenkpapier af te ruk nie. En hy is nie teleurgestel nie. Hy s� dat sleuteltonele en onderdele van tonele uitgesny is in die ouer weergawe (of dit nou die redigeerders of die plaaslike sensors was, is nie altyd duidelik nie) en dat sekere aspekte van die verhaal beter gemotiveerd voorkom in hierdie regisseursweergawe (is daar n beter woord vir directors cut in Afrikaans?). Die visuele verwysing tydens die uitdryftoneel na die afgodsbeeld wat Vader Merrin in Irak gesien het in die argeologiesegment aan die begin van die prent, integreer di� opening veel hegter met die geheel. Tog, s� hy, is daar steeds dinge wat nie werklik gemotiveerd voorkom nie, soos die geluide op die solder. My verduideliking is dat die vervaardigingspan net eenvoudig alles moontlik gebruik het om die gehoor die skrik op die lyf te jaag!
Vriend Ludwig het vir my na die tyd tee gegee. Met melk en suiker. Twee maal. Toe eers kon ek huis toe ry. Daar het ek myself sitgemaak en na Babette se feesmaal gekyk: ideaal vir rolprentuitdrywing.
Dit gebeur by geleentheid in elke mens se lewe dat sulke ekstratjies nou na jou kant toe kom waarvoor jy nie begroot of beplan het nie. Die skynbaar onbenullige dingetjies wat, as jy jou o� en hart oopmaak, n geestelike verryking in jou lewe kom l�.
Soms gebeur dit ook in die vreemde, wanneer jy nie iets konstruktief in jou gedagtes beplan het nie. Mense se nood kom sit partymaal en kyk jou in die hart. Wanneer dit werklik gebeur, wonder jy altyd eers: sal jy of sal jy nie. En dan kort daarna rol n ander heel vreemde mens onverwags weer n ander soort klip uit jou pad, wat in geld gemeet eintlik baie meer werd is as die klip wat jy vir n ander uitgerol het. So n verryking kan mos eintlik nie gemeet word nie, veral nie in geld nie. Watter maatstaf gebruik jy?
Dit is van di� ekstratjies wat sommer so gou n kleinood word, wat jy vir altyd wil koester. Jy hoef nou wel nie in die vreemde w�reld rond te loop om hierdie waarnemings te maak nie. Maar as dit op jou pad kom, dan kom dit.
Daar is toe ook ander geselskap. Aan die duskant van die toonbank is ons drie: n Kanadees wat nou al drie jaar graansilos hier in Siri� oprig, n jong Brit wat in Ka�ro Arabies gaan leer het en nou die lang pad huis toe gaan, en ek, wat argeologiese sites en kosbaarhede in museums in Siri� bekyk. Die kelner aan die anderkant van die toonbank is n trotse Koerdiese ou wat graag vertel hoe swaar sy gemeenskappie hier kry, eintlik n�rens welkom is nie, nie in sy eie land of die naburige lande nie. Hy is nie skaam vir wat hy is nie, nie soos baie mense vandag wat altyd iets anders wil wees as wat hulle is nie. Elkeen van ons het n eie storie om te vertel, van waar ons kom en wat ons alles in Siri� aangevang het. Ons maak lang praatjies, elkeen n karakter op sy eie; die Koerdiese man kuier ook lekker saam.
Ek wil eers my hoofstorie hier onderbreek om iets oor die Kanadees te vertel. Van ons drie weet hy die meeste van Siri� en sy mense  ek sluit nie nou die Koerdiese ou in nie. Die Brit weet nie veel van wat hier aangaan nie en loop eintlik in n waas hier rond. Ek kom nou na die Brit terug oor wie my eintlike storie gedeeltelik gaan.
Die Kanadees, van wie ek die naam nie nou onthou nie, is met n Panamese vrou getroud; hulle sien mekaar net so elke ses maande vir n paar weke. Hy is nou haastig om huis toe te gaan; hulle wil nou na drie jaar se getroude lewe met n gesin begin. Hulle het nou bietjie ekstra tyd nodig. Hierdie keer gaan hy n paar m��nde huistoe. Di� man vertel rare stories oor Siri�. Met die oprigting van graansilos oor die hele land het hy op n paar onbekende gesigte afgekom.
Hierdie Kanadees vertel toe ook van sy nagtelike motorritte tussen die verskillende silos in die land. Die tussenstedelike paaie weet ek is baie goed, daar is nie drade nie, geen jakkalsproewe soos ons dit ken nie. Die skape loop enige plek oor die pad met skaapherders en al. Hy het gereeld n vet skaap of twee gedooi so op die teerpad in die nag, maar stop kan jy nie stop nie, vertel hy heel ernstig. Veral die skaaphelders, Bedoe�ene wat nie die wette ken of wil ken soos die stadsbewoners nie, sny jou sommer net daar keel-af as jy stop, na so n stampie teen sy skape. Vir hulle is dit n oog vir n oog. Jy moet onthou, vir hierdie mense is die skape amper soos mense: baie van hulle het name ook. Menseslag is vir hulle soos skaapslag, as jy aan hulle skape vat. Ek kon nie uitvind of hulle jou dan sommer eet ook nie.
Dis nou hier in Latakia waar die Brit sy probleem optel, nadat ons Oegarit besoek het, in die namiddag. Sy kontant is op en hy kom n�rens met sy kredietkaart reg nie. Selfs die vyfsterhotel neem net die kaart as jy vir die uitspattige duur kamers kan betaal, maar kontant kan jy nie trek nie. Ek ry hom orals rond, n�rens kry hy geld nie; hy het nogal hard probeer. Latakia is nie regtig n toeristedorp nie; dit is seker nie ingerig hiervoor nie. Net lokale mense hou skynbaar hier vakansie.
Die volgende oggend kon ek darem nog aantal dollar en my nuwe Rough Guide van Turkye spaar, wat hy toe kwansuis geleen het, maar ek het vrede. Hy skrywe ewe n skulderkentenis met n lelike handskrif dat hy my n aantal dollar en die Turkye se Rough Guide skuld. Hy belowe om dit te stuur, maar ek skryf dit af. Veel later tref dit my eers dat die bekende vers wat ons almal uit ons koppe ken, eintlik vir die mense in Laodisea (Latakia) en die omgewing geskryf is en dit kry toe vir my eers agterna n besondere betekenis: Ek staan by die deur en Ek klop. As iemand My stem hoor en die deur oopmaak, sal Ek by hom ingaan en saam met hom die feesmaal (sic) hou en hy saam met My (Openbaring 3:20). Sonder om toe aan die vers te dink, was daar vir my groot vrede en het dit eers n paar dae daarna in Libanon vir my begin sin maak.
Na ek my motor in Damaskus afgegee het, was ek op pad Libanon toe. n Kontak in Damaskus neem my na die taxi-halte en hy onderhandel vir my. Dis dubbel wat hy vir my vooraf gere�l het; ek voel so effens suur, maar aanvaar dit so vir die service-taxi, weer so n ou geel 123 Mercedes. Die taxi gaan direk na Baalbek toe, daardie indrukwekkende site waaroor ek elders meer ges� het. Ons is vyf saam met die bestuurder, die een helfte Siri�rs, die ander Libanese en ek. Ek raak toe lekker aan die gesels met die een jong Libanees.
Die grensdeurgange loop hierdie keer alles maklik. Ek lyk hoeka op hierdie stadium meer soos n Filistyn. Ek het eintlik vir n hele paar weke in die Midde-Oosterse son rondbeweeg sonder n hoed en lyk nie meer heeltemal soos n bleekgesig nie. Die Libanees wat van Beiroet af kom, vra my ook uit wat ek betaal vir die rit met die eerste uitklim. Dit blyk ook dat hulle almal die helfte betaal van wat ek betaal het; dit maak hom effens verle� vir sy mense. Hy weet dit was n indoenery en bied my n gratis rit aan van Baalbek tot by Beiroet. Sy motor staan naby Baalbek en gee my ook eers kans om die ru�nes vir twee ure lank goed te bekyk. Toe ek by die site uitkom, wag hy al vir my. Ongelukkig het ek nie kans gehad om met die smouse se koppe te werk wat egte Romeinse munte hier verkoop nie; dis algemeen daar beskikbaar, nogal teen goeie pryse.
By Beiroet aangekom, kom ek vir die eerste keer in hierdie stad in aanraking met die berugte verkeersprobleme waar daar baie meer motors as mense geregistreer is. Maar voordat jy Beiroet inkom, kom jy oor die pragtige berge. Berge met huise hoog op teen die hange  so word jy gegroet deur die asemrowende Beiroet met sy kurwes teen die kuslyn.
As gevolg van die hewige verkeer wat verhoed dat mens sommer bane kan verwissel, word ek binne trefafstand van n moontlike blyplek afgelaai. Met n lokale taxi wat al die kortpaaie ken, vind ek gou my voete �n die regte plek. Sonder die hulp van hierdie Libanees wat op my pad gestuur is en hom oor my ontferm het, sou alles nie vir my so vlot verloop het nie.