Wil voerkraal begin | Landbou
Landbou / Vraag / Wil voerkraal begin
Vra vir Faffa Wil voerkraal begin
Ons wil begin om ons beeste op voerkraal te sit. Kan julle asb. vir my sê hoeveel voeding elke bees per kry dag en dan ook al die tipe voere wat mens die beeste kan gee? Ons plaas is in die Limpopo Provinsie tussen Naboomspruit en Potgietersrus. Ons beeste is gemengde beeste (Brahman/Nguni), maar ons wil hulle graag vet kry en verkoop want ons wil teel met Brahmane. Asb. enige hulp sal waardeer word. Die plaas het baie water en ons kan plant. Maryke van Wyk (am.vanwyk@hotmail.com) Antwoord
Aangeheg is inligting oor voerkraalafronding van beeste geskryf deur my kollega, Ulrich Müller, Voermol se voerkraalspesialis.
Voerkraalafronding van speenkalwers
Daar word jaarliks sowat 1.5 miljoen speenkalwers vanuit voerkrale bemark. Elke speenkalf word vir sowat 110 dae gevoer en benodig ongeveer 1.2 ton voer. Die finale eindgewig is 400 kg wat 'n karkas lewer van ongeveer 225 kg.
Om 'n speenkalf suksesvol te voer en te bemark, is daar verskeie faktore van belang, nl.
Die ideale ligging van 'n voerkraal is naby die voer (graan). Sodoende word vervoerkostes verlaag.
Die voer bestaan uit sowat 70% graan en/of hominy chop en 30% wat opgemaak word uit 'n afrondkonsentraat, 'n hoë proteïen konsentraat (HPK) en ruvoer. Met 70% graan (mielies) in die rantsoen, is dit dus duidelik dat die mielieprys of meer spesifiek die verhouding tussen die mielieprys en die vleisprys tot 'n groot mate die winsgewendheid gaan bepaal. Duimreël: Om winsgewend te kan voer, moet 1 kg vleis ten minste 14 kg mielies kan aankoop. 'n Mielie:vleis prysverhouding van meer as 14:1 is dus gewens.
Die grootste enkele inset is die aankoop of waarde van die speenkalf. Dit is uiters belangrik dat die prys van die speenkalf nie te hoog is nie. Die waarde van die speenkalf (R-c/kg) word hoofsaaklik bepaal deur die massa en die kwaliteit van die kalf. 'n Goeie kwaliteit speenkalf is doeltreffend in die omskakeling van voer tot vleis. Die tipiese gewig van die ideale speenkalf is tussen 200 kg en 250 kg. Duimreël: Om winsgewend te kan voer, moet die speenkalfprys minder as 65% van die vleisprys wees.
Verkieslik moet speenkalwers in 'n goed ontwerpte voerkraal afgerond word. Dit sal verseker dat bestuur en die produksie van beesvleis doeltreffend plaasvind in 'n veilige omgewing vir die diere, asook hanteerders. Speenkalwers kan ook op 'n klein skaal in primitiewe fasiliteite soos 'n voerbak in 'n klein kampie met veldweiding suksesvol afgerond word. Die tipiese kraal is langwerpig en sal tussen 80 en 120 beeste per kraal huisves. Duimreël: Kraalspasie 10 – 15m² per speenkalf; kripspasie 15 – 30 cm per speenkalf.
Voorsien koel drinkwater van goeie gehalte. 'n Speenkalf benodig sowat 50? koel en skoon drinkwater per dag. 'n Kalf in die voerkraal kan tot soveel as 80? water op 'n warm dag suip.
Die ideale eindgewig is rondom 400 kg lewendige massa wat 'n karkas (A2/3 graad) van sowat 225 kg sal lewer. 'n Goeie kwaliteit kalf behoort hierdie massa na ongeveer 110 dae in die voerkraal te bereik.
Die uitslagpersentasie word bepaal deur die verhouding van die karkasmassa as persentasie van die lewendige massa van die dier. Duimreël: Tipiese uitslagpersentasie 56 tot 58%.
Met bg. in plek, word winsgewendheid bepaal deur die verhouding tussen die vleisprys:mielieprys en die vleisprys:speenkalfprys. Hierdie verhoudinge moet binne sekere riglyne wees.
Die wins word hoofsaaklik uit die voermarge gemaak. Die voermarge is die verskil tussen die waarde van die voer wat die kalf per dag vreet en die waarde van die daaglikse toename of groei. Hierdie verskil moet positief wees. Mortaliteit
Kalwers moet reg geprosesseer (ent, doseer, behandel, inplantaat, ens.) word om mortaliteit tot 'n minimum te beperk. Tipiese mortaliteit in 'n voerkraal is tussen 0.5 en 0.75% van diere geplaas.
In 'n voerkraal is ligte speenkalwers onderworpe aan stres en 'n groot verskeidenheid bakteriese en virusinfeksies. Om verliese tot 'n minimum te beperk is dit belangrik dat speenkalwers behoorlik geënt, gedoseer en teen parasiete behandel word. Verder is dit belangrik dat 'n oorinplantaat gebruik word.
Die term "Backgrounding", is 'n Amerikaanse term wat verwys na die voorbereiding van 'n speenkalf vir die voerkraal deurdat die kalf vir tenminste 14 dae op weiding met 'n goeie aanvulling aangehou word. Die doel van backgrounding is om 'n speenkalf vir die voerkraal voor te berei en/of om die speenkalf uit te groei en dan later in die voerkraal vir 'n korter periode af te rond.
Die doel van hierdie periode is om stres en siekte te verlaag en te beheer. Kalwers word geprosesseer en in klein kampies vir 'n periode van ten minste 14 dae aangehou. Sodoende hanteer die kalwers die stres beter en is gevolglik gesonder en sterker as hulle in die voerkraal geplaas word. Die alternatief is om die kalwers te prosesseer en direk in die voerkraal te plaas. Onder die toestande is die kalf erg gestres en is die risiko vir siektes groot.
Tydens die uitgroeifase word die kalf voorberei vir die voerkraal, maar terselfdertyd word die kalf op 'n vlak van voeding soos somerweiding of aangeplante weiding geplaas sodat die kalf groei. Die kalf word dan op 'n later stadium in die voerkraal geplaas.
Sodoende word die periode in die voerkraal verkort deurdat die kalf swaarder is wanneer met die voerperiode begin word. Die voerkraalafronding verseker dat die kalf die optimum graad (A2/3) bereik.
Opsies wat oorweeg kan word vir die uitgroeifase. Goeie Kwaliteit Weiding
Laat die kalwers wei op goeie kwaliteit weiding soos aangeplante weidings of groen veldweiding. Dit is belangrik dat daar voldoende weiding beskikbaar is vir die kalf. Voermol Supermol word as aanvulling aanbeveel. Afhangende van die kwaliteit van die weiding en die diere asook die grootte van die kalf behoort die gemiddelde daaglikse toename (GDT) tussen 800g en 1200g/dag te wees. Aanbevole inname van Voermol Supermol: 1 kg tot 1.4 kg/kalf/dag. Winter Veldweiding
Benut goeie kwaliteit winter veldweiding met voldoende materiaal. Voermol Produksielek word as aanvulling aanbeveel. Die GDT behoort tussen 600g en 800g/dag te wees afhangende van die beskikbaarheid van die weiding en die kwaliteit van die kalf. Aanbevole inname van Voermol Produksielek: 1.50 kg tot 1.62 kg/kalf/dag.
BEGIN- & EINDMASSA
Met 'n positiewe voermarge is die afronding van speenkalwers winsgewend. Winsgewendheid kan verhoog word deur 'n ligte kalf vir 'n langer periode te voer. Winsgewendheid kan verder verhoog word deur die speenkalf swaarder (>400 kg) te voer. Dit is egter problematies aangesien die beste prys vir 'n Graad A2/3 karkas van sowat 225 kg betaal word. Hierdie is gewoonlik die situasie met 'n relatief lae mielieprys teenoor die vleisprys.
Met 'n hoë mielieprys teenoor vleisprys kan winsgewendheid verhoog word deur kalwers op weidings uit te groei (tot sowat 380 kg) en vir 'n korter periode (60 – 70 dae) in die voerkraal af te rond. VOERSTELSEL
Die hoeveel speenkalwers (grootte van voerkraal) asook die beskikbare fasiliteite en grondstowwe sal bepaal watter voerstelsel om te gebruik. Daar is hoofsaaklik twee voerstelsels wat oorweeg kan word.
Hierdie is 'n baie eenvoudige stelsel wat deur die kleiner voerkraal (< 500 beeste staande) gebruik word. Met die stelsel word die kragvoer apart van die ruvoer gevoer. Beide die kragvoer en ruvoer word ad lib. gevoer. Hierdie eenvoudige stelsel benodig basiese fasiliteite en gee goeie resultate. Diere kan in 'n klein kamp afgerond word wat die hantering, maal en meng van hooi uitskakel.
Meng eenvoudig Voermol SB 100 met graan (heel mielies of hominy chop) en voer die mengsel ad lib. tesame met hooi apart en ad lib. Onderstaande tabel gee voorbeelde van mengsels.
Beginmassa van kalf (kg)
Voermol SB 100
Voermol HPK 36 of Procon
Apart en ad lib.
Met hierdie voerstelsel word die gebruik van hooi tot die minimum beperk. Voer eenvoudig heel mielies of hominy chop saam met Voermol Beefmaker. Sien produkhandleiding vir besonderhede.
Met hierdie stelsel word die konsentraat, mieliemeel en hooi alles saam gemeng om 'n volledige voer te gee. Volledige voere word deur groter voerkrale gebruik waar die voer met 'n mengwa of voermenger vermeng word. Daar is verskeie konsentrate wat by die gebruik van volledige voere oorweeg kan word, nl. Voermol SB 100 en Voermol Super 80. Sien produkhandleiding vir besonderhede.
Voermol Zilmol bevat Zilpaterol HCL wat vir die laaste 20 tot 30 dae van afronding aan slagdiere gevoer word. Zilpaterol HCL verlaag die neerlegging van vet en verhoog die produksie van spier. Gevolglik kan diere vir 'n verdere 20 tot 30 dae gevoer word sonder dat diere oorvet word. Met die gebruik van Zilpaterol HCL, word die uitslagpersentasie met sowat 2 persentasiepunte verhoog, die GDT en VOV met 6% verbeter. Sien produkhandleiding vir voerinstruksies of skakel naaste Voermolagent.
Geskryf deur: Ulrich Müller (083 414 5928; utm@mweb.co.za), Voermol Voere.
Kommentaar (17) "Wil voerkraal begin" Hennie	Kan ek asseblief meer inligting oor die stelsel ontvang? Hennie 0832597124
5 September 2012 at 22:34	Ryan	Kan ek asseblief meer inligting hieroor ontvang? Ryan 0829518324
5 November 2012 at 20:22	john	1) Is daar n rekenaarprogram beskikbaar om kostes ens. vas te vang vir bestuursinligting.
2) Agent in Klein Karoo?
1 Desember 2012 at 15:31	Joe	Kan ek meer inligting hieroor ontvang?
9 Januarie 2014 at 09:34	Andre Kan jy aanbeveel soos bogenoem, maar vir kalwers van omtrent 120kg tot 250kg, dit is wat ek doen en wil raad he soos voerkraal vir kalwers van 250kg tot 400kg,,
Hoop om van u te hoor
18 Januarie 2014 at 19:48	rayno	Kan u my asb meer inligting gee of dalk n nommer waar ek u kan kontak
21 September 2014 at 16:38	Neil Labuschagne	Hi ek wil graag meer inligting , ek is besag om n voerkraal in Botswana op te sit .
3 November 2014 at 14:51	Andries Thysse	Hi wk kort graag meer hulp om kallers te voer ek koop kallers van so120kg dan wei hul tot ongeveer 180kg.
Ek wil hul voer van af 180kg tot ongeveer 250kg wat is die regte mengsel om te voer asb.
083 234 8485
9 Desember 2014 at 15:57	Jan Bezuidenhout	Andries, kontak asb. ook die Voermol-verteenwoordiger naaste aan jou.
9 Desember 2014 at 16:13	andries	Dankie jan is dit profitable om so te voer of mors ek my tyd ek is al lank besig om na al die opsies te kyk.
10 Desember 2014 at 12:13	willem	waar kan ek u boek kry hier oor afrikaans ASB Dankie
21 Januarie 2015 at 23:48	annatjie	Ons koop kalwers aan wat tussen twee en vier dae oud is
op watse ouderdom speen ons hulle en watse voer program kan ons volg ons sou graagdie kalwers wou bemark tussen nege en 12 maande tans speen ons hulle op n maand en gee dan n byvoeding van groeimeel en hormony chop ons meng dit 1 groei met 3 hormony chop en hulle loop op koekoei gras daar is lopende fontein water wat die krip voer ons woon naby die lesotho grens in die oos vrystaat