NUUSBRIEF – 4de Kwartaal 2019 | Capicraft
Home / Blog / NUUSBRIEF – 4de Kwartaal 2019
By Drikus Combrinck 16 Jan 2020
Die globale resessie-vrese wat vir meeste van 2019 'n tema was, het tydens die laaste kwartaal kapituleer voor:
1. Die handelsoorlog wat 'n sagter retoriek aangeneem het;
2. 'n Brexit oplossing en die oortuigende oorwinning van die Konserwatiewe Party in die VK;
3. Sikliese ekonomiese data wat van momentum verander het;
4. En Sentrale Banke wat hul voorneme om geld te druk geen geheim gehou het nie.
Die gevolg was dat 'n groot hoeveelheid geld wat reeds vir 'n resessie geposisioneer was, eweskielik moes herposisioneer. Meeste hiervan het weer na die VSA se S&P 500 gevloei, vernaam na die sogenaamde groei-reuse wat die laaste dekade al spiere bult. Die MSCI-Wêreldindeks van alle aandele het dus tydens die laaste kwartaal sy Januarie 2018 hoogtepunte gebreek en met 25.2% (in VSA Dollar-terme) vir die jaar gestyg. Hierdie syfer moet egter met 'n knippie sout geneem word. 2018 het op baie lae vlakke geëindig, en skep dus 'n baie lae basis vir 2019 opbrengste. Die wêreldindeks is slegs sowat 5% hoër as sy vorige hoogtepunt. Die sjampanjeproppe kan ook nog nie oopgeskiet word vir ontluikende markte nie. Dié groep aandele is nog sowat 13% onder hul 2018 hoogtepunt in Dollar-terme.
Soortgelyk aan ander ontluikende markte, het die JSE ook die jaar 'n positiewe vertoning gelewer en 12% gestyg. Dit is te danke aan die ontluikendemark-reuse (Naspers, Richemont en BATS) wat plaaslik genoteer is en die edelmetaal sektore wat ligte uitgeskiet het. In die tipiese "Suid-Afrikaanse" besigheid het 'n JSE-belegger weer geld verloor. Ons plaaslike portefeuljes was geen uitsondering nie en het weer in 2019 grond verloor (-11.6%). Hierdie is egter net 'n komponent van meeste kliënte se portefeuljes en amper geen enkele kliënt by Capicraft is uitsluitlik in hierdie portefeulje en maatskappye belê nie. Ek kan 'n boek skryf oor hoekom hierdie prestasie so swak is. Hoofstukke 1-3 sal handel oor beleggers-sielkunde en mark sentiment. Hoofstukke 4-6 sal handel oor die strukturele verval van ekonomieë en die val van politieke regimes. Hoofstukke 7-9 sal handel oor maatskappy herstrukturerings en posisionering te midde van nuwe ekonomiese realiteite. Die gevolgtrekking sal wees dat waardeskepping in so mark weer sal posvat indien en wanneer Hoofstukke 1-9 eers uitgespeel het.
Dit is ook toenemend duidelik dat die JSE net aan die lewe gehou word deur 'n klomp dubbelgenoteerde aandele wat niks met die plaaslike ekonomie te doen het nie, en wat eweneens nie die JSE nodig het om genoteer te bly nie. Ten spyte van die dubbelnoterings, en al ignoreer ek al die plaaslike politieke risiko's, is die JSE steeds 'n geweldige ongebalanseerde en gekonsentreerde beurs en ek sukkel om uit eerste beginsels uit te regverdig hoekom 'n belegger 'n noemenswaardige hoeveelheid van sy portefeulje op 'n beurs aan die suid-punt van Afrika sal belê. Dalk is hierdie verskynsel net oudergewoonte weens dekades se valutabeheer wat ons gedwing het om op die JSE te belê, of dalk is dit die plaaslike beleggingsindustrie wat 'n perverse insintief het om beleggers plaaslik te hou. Hoe dit ook al sy, 'n belegger kan nie toelaat dat bevooroordelings soos dié sy strategie beïnvloed nie. Dit is 'n kopskuif wat ons self by Capicraft moes maak en daarom reflekteer ons mandate en portefeuljes toenemend 'n meer rasionele strategie.
Ons Buitelandse Portefeuljes het spiere gebult saam met buitelandse indekse en sowat 23.7% (in Dollar-terme) gegroei tydens 2019. Die Rand het te midde van die plaaslike verval dit reggekry om vir die jaar te versterk en ons rand-gebasseerde opbrengste platgedruk na 19.8% vir die jaar. Dit was meer pertinent in die laaste kwartaal toe ons Dollar opbrengste 6% was, en die Rand opbrengste -2.6%. Die Rand versterk egter op die rug van die sogenaamde "dra-handel" wat weer posgevat het in die 4de kwartaal. Die dra-handel is wanneer buitelanders geld teen goedkoop leen in Euro's en Yen, en dan hoë rentekoerse soek in ontluikende markte. Suid-Afrika bied op die oomblik van die hoogste reële rentekoerse in die wêreld en is daarom 'n gunsteling bestemming terwyl die dra-handel hoogty vier. Hierdie invloeie verlaat egter ons oewers net so vinnig as wat dit arriveer. Wanneer en om watter rede hierdie fondse ons oewers weer gaan verlaat is ek nie seker nie, maar die huidige diskoers in ons politieke ekonomie en fiskale posisie maak ons uiters kwesbaar daarvoor.
Ons Inkomste Portefeuljes het ook gebaat by die hoë rentekoers hier plaaslik en het sowat 12.6% se opbrengste gelewer tydens die jaar. Die Multi-bate Kapitaalgroei Portefeuljes, wat plaaslike aandele, buitelandse aandele, eiendomme en inkomste instrumente soos bogenoemde insluit, het 9.3% vir die jaar gelewer in Rand-terme, en 12.9 % in Dollar-terme.
Gedurende die jaar het ons, waar die mandaat ons toegelaat het, van die struikelende plaaslike bates ontslae geraak en tot die buiteland toegevoeg. Dit werp reeds vrugte af in Dollar-terme, maar dit manifesteer nog nie in Rand-terme nie. Aan die ander kant het ons te midde van die lopie in die VSA van ons aandele op daardie mark ontslae geraak. In die vorige nuusbrief het ek argumenteer dat "sikliese" en "waarde" aandele op 'n "eens in 'n generasie" laagtepunt verhandel, veral teenoor "defensiewe"aandele en "groei" aandele. Daarom het ons reeds die portefeuljes begin herposisioneer. Dit het ons egter met kontant in die buiteland gelos wat nie aan die lopie deelgeneem het nie en was daarom 'n groot rede hoekom ons in die 4de kwartaal nie so breed kon glimlag soos ander beleggers nie.
Hierdie is egter korttermyn geraas. Die Rand kan nie vir altyd 'n teenwind wees nie – kanse is goed dat wisselkoers skommelinge in komende periodes agterwinde kan word. Die herposisionering is ook nodig te midde van 'n buitelandse mark waar die "defensiewe" en "groei" segmente op uitdagende waardasies verhandel. Iewers in die toekoms gaan die ekonomiese klimaat verander en die huidige presteerders gaan onderpresteerders word. Baie onderpresterende sektore en maatskappye is ook besig om hulself te herdefinieer en die aard van hul besighede te verander, maar min beleggers neem kennis omdat dit inkrementeel is en oorskadu word. Hierdie veranderinge vat lank om te manifesteer, en dit neem nóg langer voordat die mark sentiment draai. Wanneer dit egter doen, gaan ons, anders as meeste markdeelnemers, reg geposisioneer wees om daaraan deel te neem – al beteken dit ons gaan so nou en dan op die kantlyn moet sit en kyk hoe die mark sy eie stert jaag.