Internasionale Verslag – 19 Mei 2020 - Corona Krisissentrum
Tuis / COVID-19 / Internasionale Verslag – 19 Mei 2020
Internasionale Verslag – 19 Mei 2020
Die verswakkende verhouding tussen die VSA en China was gister duidelik by die eerste dag van die Wêreldgesondheidsorganisasie se Wêreldgesondheidsvergadering. Dié vergadering wat jaarliks oor 'n periode van drie weke in Genève, Switserland aangebied word, vind vanjaar virtueel oor twee dae plaas en sal vandag afgesluit word. Die Amerikaanse Minister van Gesondheid, Alex Azar, het gister tydens sy toespraak by die vergadering die WGO sterk gekritiseer vir die wyse waarop die organisasie die pandemie hanteer het. Azar het in sy toespraak gesê dat die WGO nie betyds die regte inligting oor die koronavirus bekom het nie en dat die organisasie daarin gefaal het om lidlande betyds oor die risiko's van die virus in te lig. Die Chinese President, Xi Jinping, het in sy toespraak onderneem om 'n addisionele 2 miljard dollar aan die WGO te skenk. Jinping het tydens sy toespraak ook China se hantering van die pandemie verdedig en het gesê dat China altyd oop en eerlik oor die virus was. Of die VSA sy volle bydrae aan die WGO gaan onttrek is nog onseker, nadat dit die naweek aan die lig gekom het dat die Trump-administrasie oorweeg om net sy bydrae te verlaag. Intussen het President Trump laat Maandag (vroeg vanoggend in Suid-Afrika) die WGO voor 'n ultimatum gestel om binne 30 dae sekere aksies te onderneem anders sal die VSA sy volle bydrae onttrek. Die WGO het onder druk van meer as 100 lidlande gister bekend gemaak dat 'n onafhanklike evaluering van die organisasie se hantering van die krisis gedoen gaan word. Die inisiatief vir so 'n evaluering is deur Australië gelei.
Aandelemarkte in die VSA en verskeie ander lande het gister 'n baie goeie dag gehad. Die Dow Jones Industriële Indeks het met 900 punte gestyg. Die herstel in aandelemarkte word gedryf deur die sterker olieprys, inperkings wat nou orals opgehef word en die verwagting dat federale banke, soos die Amerikaanse Federale Reserwebank verdere stappe sal neem om ekonomiese aktiwiteit te stimuleer. Nog 'n rede vir positiwiteit is die tekens dat verskeie farmaseutiese maatskappye besig is om daarin te slaag om 'n entstof vir die koronavirus te ontwikkel. Die Amerikaanse maatskappy Moderna het gister bekend gemaak dat hulle eerste toetse van 'n entstof suksesvol was. In die VSA was dit veral die aandeleprys van oliemaatskappye wat gister skerp gestyg het. In Europa het die Stoxx Europe 600 met 4,1% gestyg. Die Nikkei in Japan het gister 0,5% hoër gesluit en Australië se S&P/ASX 200 het 1% gestyg.
Positiewe data oor die verspreiding van die koronavirus in die VSA en gevolglike sterftes weens COVID-19 is ook gister bekend gemaak. Terwyl die Amerikaanse vermoë om mense vir die virus te toets nog verder uitgebrei word en 422 000 mense Maandag in die VSA getoets is, het die daaglikse sterftes begin afneem. Daar is Maandag 839 mense in die VSA weens COVID-19 dood. Tot dusver is 92 000 mense in die VSA weens COVID-19 oorlede. Meer as 1,55 miljoen mense het positief vir die virus getoets nadat 12,3 miljoen toetse uitgevoer is. 'n Positiewe tendens is dat die geval nuwe gevalle Sondag en Maandag gedaal het, ten spyte daarvan dat meer toetse uitgevoer is.
President Donald Trump het gister tydens sy daaglikse mediakonferensie bekend gemaak dat hy die teen-malaria middel hydroxychloroquine, gebruik as voorsorgmaatreël nadat een van sy adviseurs positief vir die koronavirus getoets het. Daar heers groot verdeeldheid in die VSA oor of dié medikasie wel in die voorkoming en behandeling van COVID-19 gebruik moet word. Verskeie dokters in die VSA het al met sukses die medikasie in die behandeling van COVID-19 gebruik, maar sommige wetenskaplikes waarsku ook dat verdere studie hieroor eers nodig is omdat die medikasie hartprobleme kan veroorsaak. Trump se dokter het egter gister aangedui dat die Amerikaanse president gesond is en dat hy dit as veilig beskou dat Trump die medikasie as voorsorgmaatreël gebruik.
Die verdelingslyn tussen sogenaamde rooi (Republikeins-gesinde) en blou (Demokraat-gesinde) deelstate in die VSA word verder deur die koronapandemie ontbloot. Hoewel daar met die uitbreek van die pandemie groot solidariteit in die VSA was, is dit nou duidelik dat die verdeling tussen die twee Amerikas (die een stedelik en liberaal en die ander landelik en konserwatief) deur die pandemie beklemtoon word. Tans het 26 Amerikaanse deelstate 'n Republikeinse goewerneur, terwyl 24 state 'n Demokraat as goewerneur het. Tog is tweederdes van bevestigde gevalle van die koronavirus in state met Demokrate as goewerneurs. Ses van die sewe state met die meeste gevalle is state waar die Demokrate regeer. Agt van die nege state met die meeste sterftes het 'n Demokraat as goewerneur. Ook wanneer sterftes per capita van 'n deelstaat se bevolking uitgewerk word, is agt van die nege state met die meeste sterftes per capita state waar die Demokrate in beheer is. Die volgende twee kaarte toon dit aan:
Voorkoms van die koronavirus in die VSA. Grafika: New York Times
Sterftes per capita van 'n distrik se inwoners. Grafika: New York TimesDie gevolg hiervan is dat dit veral state waar die Demokrate regeer is, waar streng inperkingsmaatreëls reeds vir lank geld wat tot gevolg het dat hierdie state se ekonomieë die swaarste kry. State soos New York, New Jersey, Kalifornië en Connecticut het 'n skerp afname in belastinginkomste en 'n enorme styging in mediese uitgawes beleef. Daar word ook verwag dat dié state se ekonomieë vanjaar met meer as 10% kan krimp. Daarteenoor is inperkingsmaatreëls in byna alle state waar die Republikeine in beheer is, uitgefaseer met sommige van hierdie state soos Suid-Dakota, Iowa en Nebraska waar daar nooit erge inperkingsmaatreëls was nie.Die verwagte ekonomiese inkrimping in sommige van hierdie state vir 2020 is so min soos 3%. In Montana in die afgeleë Noord-Westelike binneland het skole stil-stil twee weke gelede heropen. Die ekonomiese herstel in deelstate waar die Republikeinse Party regeer, veral in die suide en Midde-Weste gaan waarskynlik baie vinniger wees as in state waar die Demokrate regeer, veral in die Noord-Ooste en aan die Weskus. Die rede vir die ernstige voorkoms van die virus in state waar die Demokrate regeer het natuurlik meer te make met die wyse waarop die virus in digbevolkte stede versprei het, terwyl klimaat ook 'n rol gespeel het. Tog ontstaan daar baie vrae oor hoe die verskillende tempo van ekonomiese herstel polities in die VSA gaan uitspeel met die verdeling tussen die twee Amerikas wat waarskynlik net groter en groter gaan word. Die ekonomiese herstel gaan ook sonder twyfel 'n invloed op die presidentsverkiesing in November hê.
Die Duitse bondskanselier Angela Merkel het gister na weke se druk uit lande in Suid-Europa ingestem om die idee van kollektiewe Europese skuld te steun om die lande te help wat die ergste deur die koronapandemie getref is. Die idee van sogenaamde Europese effekte wat die skuldlas tussen lidlande van die Europese Unie versprei, word sterk deur lande soos Italië en Spanje ondersteun, maar veral Nederland en Duitsland het dit tot nou teengestaan. Gister het Merkel saam met die Franse President, Emmanuel Macron, voorgestel dat 500 miljard Euro geleen word om 'n enkele Europese herstelfonds op te rig. Duitsland was tot nou altyd gekant teen gesamentlike Europese skuld.
Nadat die Italiaanse hoofstad Rome vir tien weke in 'n swaar staat van inperking verkeer het, het restaurante, winkels en kroeë gister heropen soos wat dié stad stadig begin ontwaak. Die gevolge van die koronapandemie en die langdurige staat van inperking was egter gister in Rome sigbaar met verskeie winkels, restaurante en kroeë wat nie heropen het nie en advertensies in vensters wat aandui dat winkelruimte te huur aangebied word. In restaurante en winkels word minder mense as voorheen toegelaat en fisiese afstande wat orals gehandhaaf word. Daar heers egter groot kommer oor die hoeveelheid klein sake-ondernemings regoor Italië wat reeds hulle deure gesluit het en moontlik nog sal moet sluit. Ook in Spanje het restaurante gister vir die eerste keer heropen te midde van kommer dat ook dié land 'n skerp afname in ekonomiese aktiwiteit en toename in werkloosheid ervaar. Ook in België het verskeie ondernemings en toerismebestemmings gister heropen.
Die Turkse president, Recep Tayyip Erdogan het gister in 'n televisie-uitsending aangekondig dat die hele Turkye vanaf eerskomende Saterdag vir vier dae lank ingeperk gaan word. Dit volg na 'n skerp toename in die voorkoms van die koronavirus in Turkye. Mense sal net toegelaat word om vir die nodigste sake hulle huise te verlaat. Die Moslem vakansie Eid al-Fitr word gewoonlik gekenmerk deur groot familiegroepe wat bymekaarkom om die einde van Ramadan te vier. Turkye ervaar een van die ergste uitbrake van die koronavirus in die wêreld met meer as 150 000 mense wat reeds positief vir die virus getoets het en meer as 4000 sterftes weens COVID-19. Dit beteken dat 0,0047% van die Turkse bevolking weens COVID-19 dood is.
Daar heers steeds groot arbeidstekorte op plase in Europa. Terwyl die arbeidstekorte in die VSA gedeeltelik deur die toelating van gasarbeiders uit Mexiko verlig is, sukkel boere in lande soos Duitsland, Frankryk, Spanje, Italië, België en Nederland steeds met 'n tekort aan arbeid om onder andere aspersies en aarbeie te oes en sommige gewasse te plant. In Duitsland laat die regering tans boere toe om op hulle eie koste arbeiders uit Oos-Europese lande soos Bulgarye en Roemenië met privaat vliegtuie in te vlieg. Terwyl daar in 'n gewone seisoen 300 000 migrante-arbeiders uit Oos-Europa op Duitse plase werk, word dit hierdie lente tot 40 000 per maand beperk. Tot op hede het slegs 28 000 gasarbeiders egter in Duitsland aangekom. Boere kla oor die groot koste om arbeiders in te vlieg. Florian Bogensberger, 'n boer in Beiere sê dat dit hom tienduisend Euro gekos het om 23 Roemeense werkers in te vlieg, maar dat sy oeste sonder hulle tot niet sou gaan. Hy moet egter nou broodnodige kapitaalinvestering op sy plaas uitstel. In ander Europese lande raak produkte op lande vrot en in sommige gevalle probeer gemeenskappe en selfs regerings mense wat hulle werk weens die krisis verloor het aanmoedig om tydelik op plase te gaan werk. Daar bestaan in Pole, Roemenië en Bulgarye kommer oor die verlies aan inkomste wat honderde duisende gesinne oor die komende maande gaan ervaar weens die verlies aan inkomste uit seisoenwerk wat hulle gewoonlik in Wes-Europa gaan verrig.
Die Duitse Minister van Buitelandse Sake, Heiko Maas, het gister gesê dat Duitsland tans oorweeg om sy internasionale reisverbod teen 15 Junie te begin ophef. Dit sal beteken dat Duitsers vanaf 15 Junie na sommige oorsese land sal kan reis en dat reisigers van ander lande ook na Duitsland sal kan reis. Die Duitse regering het reeds aangekondig dat hy teen 15 Junie sy grense met ander Europese lande gaan heropen, maar hulle moet nog bepaal wanneer die reisverbod met ander lande opgehef sal word. Maas se aankondiging is egter 'n teken dat Duitsland gereed begin maak om sy burgers toe te laat om oorsee te reis en dat Duitsland waarskynlik ook binnekort sal toelaat dat oorsese besoekers weer kan begin om na Duitsland te reis. Ander Europese lande sal waarskynlik dieselfde stappe volg. Duitsland is die agste gewildste bestemming in die wêreld en Duitsers is self baie lief daarvoor om oorsee te reis met meer as 115 miljoen oorsese reise van meer as vier dae op 'n slag wat jaarliks deur Duitsers onderneem word.