Tiener, so kweek jy ŉ gesonde selfbeeld - Jou Gesin | Solidariteit WêreldJou Gesin | Solidariteit Wêreld
Tuis › Artikels › Tiener, so kweek jy ŉ gesonde selfbeeld
Tiener, so kweek jy ŉ gesonde selfbeeld
Donderdag | 15 November | 2018
Voel jy altyd negatief oor jouself en dink jy jy is nie goed genoeg nie? Beskou jy jouself as ʼn mislukking en daarom maak dit jou ook nie eers bietjie opgewonde as jy iets regkry of goed doen nie? Sit jy vir dae in sak en as wanneer dinge nie uitwerk soos wat jy dit beplan het nie? Vergelyk jy jouself met jou maats en ander jongmense en voel dit altyd vir jou of hulle beter, mooier en slimmer as jy is? Dan het jy waarskynlik ʼn swak selfbeeld. ʼn Gesonde selfbeeld is veral noodsaaklik tydens die stormagtige tienerjare en sal ook bepaal hoe jy as volwassene oor jouself sal voel en dink.
Dr. Nathaniel Branden, ʼn sielkundige en gerekende skrywer en selfbeeldkenner, definieer selfbeeld as die vermoë om die basiese uitdagings van die lewe te kan hanteer en om te voel dat jy ook verdien om gelukkig te wees. Hy voeg by dat ʼn positiewe selfbeeld die immuunsisteem vir die gees is en dat dit jou help om die probleme van die lewe in die gesig te staar en terugslae te oorkom. Selfbeeld het ʼn invloed op al ons verhoudings en speel ʼn belangrike rol in bykans alles wat ons doen.
ʼn Mens se selfbeeld word in ʼn groot mate bepaal deur dít wat ander mense ( jou ouers, sibbe, onderwysers, maats, portuurgroep, en selfs vreemdelinge) vir en oor jou sê en hoe hulle teenoor jou optree. Dit word ook bepaal deur hoe jy oor jouself dink. Indien jou vriendin gedurig gekomplimenteer word oor haar pragtige blonde hare en blou oë en die kêrels toustaan om haar fliek toe te neem, voel jy dalk maar valerig met jou ligbruin hare en sproete. As jou broer vir die eerste span rugby speel en jy nie eers ʼn bal kan vang nie, of as hy akademies uitstekend presteer en jou punte maar gemiddeld is, wonder jy dalk oor jou waarde. As jy sukkel om iets reg te kry, voel jy soos ʼn mislukking. Daar is uitkoms vir jou.
Só kan jy jou selfbeeld verbeter:
Staak alle negatiewe gedagtes oor jouself. Maak ʼn lysie van al jou sterk punte (as jy eers begin, sal jy sien hoe baie daar is) en fokus daarop.
Waak teen perfeksionisme en probeer net om alles wat jy doen, na die beste van jou vermoë te doen.
Verander dít wat jy kan verander (verloor gewig, glimlag meer, werk harder om beter punte te behaal). Stel vir jou haalbare doelwitte.
Vergewe jouself as jy foute begaan en beskou dit as leergeleenthede (maak van jou struikelblokke trappies).
Aanvaar dít wat jy nie kan verander nie (jou oog- of haarkleur, liggaamsbou, gelaatstrekke).
Probeer om nuwe dinge te doen en nuwe uitdagings te aanvaar. Klop jouself op die skouer vir elke suksesvolle poging.
Ignoreer negatiewe kommentaar of opmerkings deur volwassenes of ander jongmense. Probeer sulke mense vermy.
Omring jouself deur mense wat jou laat goed voel oor jouself en jou aanvaar nes jy is.
Glo die mooi en goeie dinge wat ander oor en vir jou sê – die meeste komplimente is gewoonlik eerlik en opreg. Jy dink dalk soms jou ouers sê net mooi dinge vir jou omdat ouers mooi goed van hulle kinders moet sê.
Doen goed aan ander mense, want jou waarde as mens word nie bepaal deur wat andere van jou dink nie, maar deur dít wat jy vir andere beteken.
Moenie jou met ander mense vergelyk nie. Jy wil nie soos hulle wees nie, maar die unieke mens soos God jou geskape het.
Met ʼn positiewe selfbeeld sal jy:
net soveel van jouself dink as van ander mense, sonder om hooghartig te wees;
tevrede wees met en trots wees op dít wat jy bereik het en teleurstellings en mislukkings makliker verwerk;
met groter vrymoedigheid hulp en ondersteuning van familie en vriende vra;
beter presteer omdat jy vir jouself realistiese doelwitte stel;
die oppe en affe van die lewe as tydelike terugslae beskou; en
voel dat jy geliefd is en dat jy aanvaar word.
Koester jou unkiekheid. Dit vestig jou individualiteit, wat die grondslag van ʼn gesonde selfbeeld vorm.
Teens Health. https://kidshealth.org/en/teens/self-esteem.html
Seale, Rodney. 2007. A tot Z van ouerskap. Carpe Diem. Vanderbijlpark.