Redigering en proeflees - SAVI - Suid-Afrikaanse Vertalersinstituut
SAVI - Suid-Afrikaanse Vertalersinstituut > Redigering en proeflees
Alhoewel redigering en proeflees dikwels hand aan hand genoem word, is dit in werklikheid twee afsonderlike aktiwiteite. Die term 'proeflees' word deur verskillende mense vir verskillende dinge gebruik.
Redigering teenoor proeflees
Redigering beteken die verbetering van 'n teks sodat dit die skrywer se boodskap op die beste manier oordra. Redigering vind aan die begin van 'n publikasieproses plaas.
Redigeerders korrigeer taal- en spelfoute, maar hul werk behels meer as dit. Redigeerders moet bepaal wat die skrywer probeer sê, hoe hy/sy dit sê, of die boodskap duidelik en die argumente logies is, of die taal en styl konsekwent en geskik is, en selfs of die teks goed gestruktureer is en behoorlik vloei.
As die oorspronklike dokument swak geskryf is, kan die geredigeerde weergawe moontlik baie van die oorspronklike verskil. In 'n land soos Suid-Afrika, waar baie mense in 'n taal moet skryf wat nie hul moedertaal is nie, is die werk van redigeerders uiters belangrik.
In die uitgewersbedryf beteken proeflees die kontrolering van 'n gesette weergawe van 'n dokument teen die oorspronklike manuskrip om te verseker dat die gesette weergawe alles bevat wat nodig is en korrek is. Die proefleser maak bykans geen veranderinge aan die teks self nie. Proeflees word teen die einde van 'n publikasieproses gedoen.
Kliënte wat slegs die korrigering van spel-, taal en opvallende foute vereis, gebruik soms die term 'proeflees' hiervoor. Ander terme wat vir soortgelyke aktiwiteite gebruik word, sluit 'taalversorging', 'hersiening' en 'ligte redigering' in.
Vooruitsigte vir redigeerders
Redigeerders werk op verskeie gebiede, soos met sake- en kommersiële dokumente, tydskrifte, skool- en akademiese handboeke, en fiksie- en niefiksieboeke vir uitgewers.
Die grootste mark vir redigeerders in Suid-Afrika is waarskynlik skoolboeke.
Studente benodig dikwels redigering van akademiese tesisse en proefskrifte.
Hoe om 'n proefleser of redigeerder te word
'n Taalgraad is goeie voorbereiding vir 'n loopbaan in redigering en proeflees. Daar is baie min toegewese voorgraadse kursusse in redigering in Suid-Afrika beskikbaar, maar die meeste universiteite sluit modules in redigering en proeflees by ander taalpraktykkursusse in. Kortkursusse is ook beskikbaar, en uitgewers lei dikwels hul redigeerders intern op.