Oupa (17.06.1932 - 21.06.2011) deur tanisoo | Bydraes | Woes - Kreatiewe platform vir Afrikaans
Titel: Oupa (17.06.1932 - 21.06.2011)
Aantal woorde: 720
Sy geloofsisteem het iewers 'n afdraai geneem, moes wees kort na die uitval met die dominee en sy bedanking uit die kerkraad. Daarna was 'n kerkgebou vir troues en begrafnisse. Die Bybel is 'n lekkerlees storieboek. As jy doodgaan, is jy dood. Dis die einde van die pad. By die stopteken. Iewers was daar dankvadertog wel geloof in 'n god of 'n God, 'n vae groter mag of verhewe Hemelse Entiteit.
Hordes operasies en etlike chemosessies later, bevestig die dokters dat die tentakels van kanker te diep vasskop. En hoop begin soos seesand deur ons vingers wegglip.
Nukkerige oë onder ruie wenkbroue en 'n streng snor, bewend van verontwaardiging, lê in 'n hospitaalbed. 'n Waarskuwing: "PLEASE DO NOT SHAVE MR VAN HEERDEN!", met die hand geskrywe op 'n stuk papier, gluur kwaai van die muur af. My ma, Mevrou, sal. Mevrou ruil ook die doeke.
Mister word mettertyd Oupa en Mevrou kry 3 etes per dag. Want die hospitaal is nou hulle huis. Die punt van Oupa se hart, die oogappelkleinseun, die stil outjie met die mooi blou oë en skaam glimlag, skryf eksamen. Derdejaar BComm Rek word instudeer in 'n hospitaalkamer, binne armlengte van Oupa. Hy verlaat die kamer slegs om te gaan eksamen skryf en te gaan stort. Slaap selfs in die stoel langs Oupa se bed.
En my bekommernis oor daai laaste skof in die pylvak neem toe. Miskien is daar tog 'n hemel vir mense wat halfpad glo? Nie? O jitte. Kan hy nie net jok en sê alles het reggekom nie? My wyse vriend Christo vra sou JY jok, as die rolle omgekeerd was? Nope, nie maklik nie.
En my sussie daag op met 'n "vriend" (toevallig haar dominee, kan jy glo?) en hulle kom net inloer vir 'n rukkie. En later, toe al die besoekers weg is, vra Oupa wie was die man met die wit klere? En my ma probeer onthou, maar daar was te veel mense. Haar kop is in elk geval te deurmekaar.
Oupa hou aan oor die man, dwarsdeur die hele volgende dag en Ouma probeer onthou. En sy moet fyn trap, want Oupa se brein is vlymskerp, selfs flinker as ooit. En hy wil weet wanneer kom die man met die wit klere weer kuier en my ma dink en dink. Die volgende aand onthou sy! Ag man, dit was mos daai vriend van sussie, Sebastiaan!! Oupa frons en sê ag magtag, ek WEET wie is Sebastiaan! Die man het LANGS Sebastiaan gestaan! En Ouma se oë vernou. Want daar was geen ander man nie.
'n Paar dae later sê Oupa my ma moet opskuif en plek maak, want sy staan voor die man met die wit klere. Maar dis net hulle twee in die kamer. En Saterdag kyk ons almal saam die Bulls vs Sharks en hy ken steeds elke speler, bereken die telling en maak 'n grappie toe sy span verloor.
Sy verjaarsdag en vadersdag kom en gaan. So ook sy kragte. Maar sy brein bly kristalhelder en vlymskerp, dikwels tot sy magtelose frustrasie.
Kleinseun se eksamen is verby, nou kan hy al sy tyd saam met sy Oupa spandeer. Dinsdagaand is ons toevallig almal gelyk by hom, net Kleinseun en sy sussie kom later - hy het haar by 'n opvoering gaan haal waar sy opgetree het. Oupa is bitter swak maar prewel iets van Kleinseun en ek sê hy kom nou-nou. Ek maak 'n grappie oor my ma se (aaklige) kopdoek en Oupa frons en sy voorkop trek beneuk op 'n plooi. My ma haal die kopdoek af en hy sug verlig. Teen elfuur besluit ons almal om te ry, net toe Kleinseun daar aankom. Ek gaan staan langs sy bed, hou sy hand vas en vra ag Here, kan hy nie maar gaan voor die ergste lyding begin nie. En terwyl ek met toe oë staan, voel ek my kind se lyf van die kant af teen my druk, ek voel die warmte van die seunslyf teen myne en ek maak my oë oop. En my seun sit doer anderkant op 'n stoel. En ek weet.
Skaars tuisgekom, kry ek 'n sms van Kleinseun: "Die engel het vi di laste keer kom kuier en vi oupa sam hom gevat". Ek sms terug: "Oupa het vir jou gewag, seun".
En toe ry ons terug hospitaal toe ...
Lees ander rubrieke deur tanisoo
wesens met wit klere
Ek wil iets soortgelyks met jou deel. In 2002 begin ek werk by 'n ouetehuis hier in Engeland. Een vrou, 98 jaar oud, is in 'n rolstoel. Intelligente mens met 'n vlymskerp brein. 'n Oud-skoolhoof. Almal is versigtig vir haar, want sy is KWAAI! Maar sy hou van my en ons word vriende. Haar liggaamskragte gee in en sy word bedlêend. Ek spandeer soveel moontlik tyd met haar. Bad haar, voer haar, vyl haar naels, en ons gesels! Sy word 103 jaar oud. Verstand helder tot op die dag toe sy haar asem uitblaas. Periodiek vra ek haar of ek vir haar uit die Bybel kan lees of 'n gebed kan doen (dis eintlik teen die reëls hier in Engeland). Sy sê elke keer baie beslis 'NEE'. Soms as sy slaap staan ek langs haar bed en sê vir die Here so 'n wonderlike mens kan mos nie verlore gaan nie - kom in haar hart in! 'n Week voor haar dood, vra sy vir my elke keer as ek in haar kamer inkom:"Elise, who are the 2 men who are accompanying you every time I see you?" Ek dog eers sy yl, maar nee - sy is by haar volle positiewe. Toe sy dit weer die volgende dag vir my vra, sê ek sommer so terloops: "I don't know. Perhaps they are angels who have come to fetch you." Sy antwoord: "Perhaps they are." Die aand voor haar dood, vra ek haar nie weer of ek vir haar kan bid nie - ek doen dit net sommer hardop. Sy neem my hand en herhaal tot my verbasing elke sin hardop agter my aan. Ek dank die Here vir haar lewe en vra dat sy, solank sy nog 'n wilsbesluit kan neem, haar lewe vir Hom sal gee. En ek dank Hom vir vergifnis van sonde en sê amen en sê sy moet lekker slaap. Sy sê ja dankie jy ook.Die volgende oggend gaan sê ek goeiemore. Haar seun (self al oud en afgetree) kom loer in. Hy is skaars daar, of hy kom roep my. Sy het haar laaste asem vreedsaam uitgeblaas. Toe ek en 'n kollega later die oggend haar lyk uitlê, was dit met 'n dankbare vrede in my hart dat ek die sagte wit hare vir die laaste keer mooi netjies gekam het.
6 jaar 3 maande 5 dae 19 ure oud