Dr MJ du Plessis Gereformeerde Kerk Bellville Datum: 16 Oktober 2005 (oggend)
Sing vooraf: Psalm 104:18, 19; Psalm 143:8
Teks: Johannes 15:26; Kategismus Sondag 20; NGB artikel 8 en 11
Maar as die Trooster gekom het wat Ek vir julle van die Vader sal stuur, die Gees van die waarheid wat van die Vader uitgaan, sal Hy van My getuig. (Johannes 15:26 AFR53)
In die begin, nog voor die skepping van die hemel en die aarde, het God die Vader al sy raadsplan vasgestel.
In hierdie raad van Hom het Hy die hele skepping beplan.
Hy het ook in hierdie raad van Hom daarvoor voorsiening gemaak dat die sonde wat in die wêreld sou plaasvind, tot verheerliking van sy eer aangewend sal word.
In hierdie raad het God ook bepalinge vir Homself vasgelê!
Die Vader het die skepping beplan en ook telkens ondersoek om te bevind dat dit goed was.
Die raadsplan van God het verder bepaal dat die Seun van God tot verlossing van die uitverkorenes sal kom sterf. (Die uitverkorenes wat na Adam se oortreding almal in sonde geval het! En dis letterlik almal sonder uitsondering.)
Die raadsplan van God het bepaal dat die Heilige Gees na die hemelvaart van Jesus die vertroostingswerk sal waarneem.
Daarom staan daar in Johannes 15:26 dat Jesus 'n ander Trooster sal stuur in sy plek, wat dan die verlostes sal kom versterk en lei in alle waarheid.
Wie is God die Heilige Gees?
Dit is 'n vraag wat baie mense kwel, veral nou in die laaste tye:
Daar is geloofstrominge wat met wonders en tekens rondgaan, en dan dit as die werk van die Heilige Gees voorhou.
Dieselfde geloofsgroepe stel hierdie dinge as 'n "plusvereiste" by die geloof.
Die leer van die Heilige Gees word ook deur verskillende kerke verskillend geleer.
Die Heilige Gees is ongetwyfeld die Persoon van die Drie-Eenheid wat die onbekendste is aan ons. Laat ons daarom na die Bybel toe gaan, en uit die mond van God self leer wie die Heilige Gees is.
Die eerste wat ons leer, is dat die Heilige Gees een van die Persone van God is.
Ons leer uit die Bybel dat Hy presies soveel krag het as wat die Vader en die Seun het.
Die Heilige Gees is ook gelyk in eer en heerlikheid aan die Vader en die Seun.
Omdat die Heilige Gees self God is, is dit vanselfsprekend dat die Heilige Gees ook ongeskape is, en van ewigheid af bestaan; en dat Hy ook soos die Vader onmeetlik is in sy goddelike grootheid.
As daar in die Bybel geskryf staan dat die hemel der hemele God nie kan bevat nie, dan geld dit ook van die Heilige Gees.
Die Heilige Gees is dus saam met die twee ander Persone van God een enige God.
Ons dink nie altyd daaroor dat die Heilige Gees ook God is nie, en dan maak mens dikwels foute in jou geloofsdenke.
Ons behoort die Heilige Gees net so dikwels en net so kragtig te bely soos wat ons die Vader en die Seun bely.
Ons sê graag dat die Here ons bewaar, en dat die Here Jesus ons verlos, maar ons hoor nooit 'n gebed gerig aan die Heilige Gees nie.
Ons swyg Hom eintlik baie keer dood.
Die Heilige Gees is net soveel aanbidding waardig as die ander twee Persone van die Godheid.
Maar ons sondig dikwels daarin dat ons die waardering vir die werk en versorging van die Heilige Gees oor ons verswyg.
Hy is die Een wat in die gemeente getuig.
Dis Hy wat ons lei in ons eredienste.
Dis Hy wat ons besiel om met soveel blydskap ons psalms tot eer van God te sing.
Dis Hy wat ons voorsê in ons gebede.
Die Heilige Gees woon nie net in die gemeente nie, Hy woon in elke gelowige. Hy is God wat in ons bly! Want ons liggaam is sy tempel waarin Hy verheerlik word.
Wanneer ons sonde doen, bedroef ons die Heilige Gees.
Ons verwerp dan die dinge wat Hy aan ons voorsê in ons binneste!
Ons weet elke keer wanneer ons verkeerd doen, en ons weet dit juis omdat dit Hy is wat dit in ons wakker maak.
Ons weerstaan die Heilige Gees wanneer ons onverskillig is in ons godsdiens.
Die Heilige Gees lei ons tot baie hoë geestelike hoogtes. Ons het baie bewyse hiervan in die Bybel:
Hy het byvoorbeeld Josef se drome bewerk.
Hy het ook elke keer Simson se krag bewerk.
Hy het die digter in Dawid wakker gemaak om sy lieflike psalms te dig wat in ons Bybel neergeskryf staan.
Ek en jy word in sy krag wedergebore.
Dis Hy wat die geloof in ons laat ontstaan en groei.
Kyk hoe werk die Drie-Enige God:
Die Vader is die Beplanner van ons verlossing.
Jesus is die Bewerker van ons verlossing aan die kruis.
Die Heilige Gees bewerk nou 'n geestelike lewe in my sodat ek kan weet en vertrou dat God ook my Vader, en my Verlosser, is. Dus: geloof.
Besef ons elke dag dat die Heilige Gees in ons woon?
Ons moet weet dat die Heilige Gees in die kerk uitgestort is en daarom ook in ons.
Hy kyk vir ons as ons sondig, en Hy word bitterlik bedroef wanneer Hy ons laat besef wat reg is en ons dan besiel word deur die kwaad en presies die verkeerde gaan doen.
Ons moet baie goed verstaan, broeders en susters, die Heilige Gees is aan elkeen van ons gegee, en Hy werk nie sommer wild in die lug nie. Die Heilige Gees gryp nie sommer hier of daar 'n mens en los hom weer nie!
Die Heilige Gees werk pynlik sistematies.
Hy werk in die register van die verbond: van geslag tot geslag.
Ons ouers is gedoop in die Heilige Gees.
Ons is gedoop in die Naam van die Heilige Gees en ons kinders is ook gedoop in die Naam van die Heilige Gees.
Dis die versekering wat God aan ons gegee het voor die hele gemeente dat God die Heilige Gees ook in ons woon, en dat ons daadwerklik die lyfeiendom van God is.
Maar pasop! Ons moenie redeneer dat ons nou gedoop is, en nou is die saak in orde nie!
Die doop is nie saligmakend nie!
Die doop is slegs die teken van die verbond, en nou staan ons in die volle verantwoordelikheid om die beloftes van die verbond te benut en te waardeer.
Geloof is geen oppervlakkige saak nie! Ons twyfel almal baie keer oor ons saligheid, want ons sien mos hoeveel verskriklike sondes ons doen!
Maar dis juis dan wanneer die Heilige Gees jou verseker: Jy behoort aan die Here want die Heilige Gees is gestuur om in 'n sondige hart – soos joune – te werk!
Hy verseker ons: Ek woon in jou, en jy besit My, daarom hoef jy nooit te twyfel oor jou saligheid nie. Beywer jou net om heiliger te leef! Ons beoefen dus daagliks gemeenskap met die Heilige Gees.
Ons is altyd geneig om net aan ons verlossing en ander weldade te dink wat ons deur die kruisdood verwerf het. En dis verkeerd!
Ons moet ook die Persoon liefhê wat dit vir ons gee!
Ons kan nie wins uit Jesus wil trek as ons Hom nie liefhet nie!
Eers die Here – dan sy weldade.
Wat maak die Heilige Gees nou met so 'n sondige mens soos ek?
Dit staan in ons belydenis geskryf dat die Heilige Gees ons "Christus deelagtig" maak.
En dit is wat die Heilige Gees doen. Hy leer ons om ons Drie-Enige God lief te hê.
Ons kan God net liefhê deur 'n opregte geloof (wat ook deur die Heilige Gees bewerk word).
Ons kan die Drie-Enige God alleen ken deur die werk van die Heilige Gees.
Ons kan Christus en sy weldade, en God die Vader en sy koninkryk, nie ken deur opvoeding of deur studie of deur wat ook al nie.
Dis natuurlik so dat die Heilige Gees opvoeding en studie, of selfs iets anders, kan gebruik om jou tot die geloof te bring, en tot insig te beweeg, en tot daaglikse bekering.
Maar sonder die inwerking van die Heilige Gees kan ons die verlossingsraad van God nie ken nie, en ook nie gered word nie.
Nie een van ons kan Jesus Christus as Verlosser bely, tensy die Heilige Gees ons daartoe beweeg nie.
Dit is die Heilige Gees wat ons begerig maak om God te ken.
Dis Hy wat die ywer in ons werk om op Sondae die Here in die erediens te ontmoet.
Dis die werk van die Heilige Gees wat ons die heiligheid en nabyheid van God laat geniet.
Dit is die Heilige Gees wat ons opmerksaam maak vir die liefde van die Vader wat ons so dikwels bewaar op so 'n wyse dat ons dit duidelik kan sien.
Dis Hy wat my laat glo dat die Here nie so 'n moedswillige sondaar soos ek net sommer in die hel instort nie, maar dat die Here vir my ook genade het.
Dis die Heilige Gees wat ons laat verstaan dat die eindoordeel van die Here ook uit liefde is, want Hy moet ons verhef en die kwaad tot niet maak om die regverdigheid van sy heiligheid te betoon.
Maar dis ook die Heilige Gees wat ons leer om God te vrees, want as ons die verskrikking van God se oordeel verstaan, dan sal ons besef watter geweld diegene gaan tref wat hulle teen God verhard, en wat sy Naam in oneer uitlewe!
Die Heilige Gees is veral ons Trooster.
Hy kom in die plek van Jesus Christus om die verlossingswerk in ons af te rond.
Hy bly by die mense wat aan Jesus behoort – in hulle.
Hy troos ons wanneer ons hartseer is.
Dit is Hy wat ons oë oopmaak sodat ons by 'n graf kan staan en anderkant die graf die heerlikheid van God kan sien.
Hy maak ons sterk wanneer ons verskrik en bang is.
Hy maak ons denke helder wanneer ons verward en in twyfel is. Dan verseker Hy ons dat ons lewe in die hand van die Vader is, wat alles vir ons ten beste beplan het, nog voordat die aarde daar was.
Hy laat ons glo aan 'n hiernamaals in die koninkryk van God waar daar net vreugde en blydskap sal wees.
God die Heilige Gees bly by ons in ewigheid.
Die Here gooi ons nie weg in ons eensaamheid nie, en Hy maak ook nie van ons weeskinders nie.
In die Heilige Gees is die rykdom van God se nabyheid en inwoning altyd in ons en rondom ons.
Geliefde gemeente, ons leef nou in 'n tyd waarin daar so min te sien is dat mense gelei word deur die Heilige Gees, en dat mense skaam is om te wys dat hulle die heiligheid van God in hulle ronddra.
In hierdie tyd maak die Heilige Gees ons nou weer gereed om Nagmaal te kom vier.
Die Nagmaal is nie saligmakend nie. Die Nagmaal is bloot 'n sakrament wat al die dinge waarvan ons tot nou toe in die preek gepraat het, op 'n sigbare wyse aan ons bevestig tot versterking van ons geloof.
'n Mens kan mos nie aan die Nagmaaltafel kom sit sonder dat ons en die Heilige Gees 'n saak uitgemaak het of ons geloof en ons lewe nog op standaard is nie.
Ons kan ook mos nie kom Nagmaal gebruik as ons nie teenoor God verbetering in ons lewe bewys nie!
Die Heilige Gees van ons doop het ons ons hele lewe lank vermaan en verplig tot gehoorsaamheid aan God.
Nou roep Hy ons Nagmaal toe om die beloftes wat ons gaan kry, aan ons te verseker.
Maar dan moet ons ook besef dat die beloftes wat in die Nagmaal verseker word, niks anders is as al die beloftes wat die Heilige Gees met elke erediens aan ons verseker het nie. En dat, as ons gesindheid en geloof verkeerd is, ons dan ook presies met dieselfde oordeel te doen gaan kry wat Hy preek na preek aan ons verkondig het.
Laat ons dan die Nagmaal benader met die gesindheid van Psalm 43:3 (Totius-beryming):
Send, Heer, uit hemelse geweste
u lig en waarheid neer op my!
Laat dié my lei na Sions veste,
want daar is 't my die allerbeste,
Waar ek, u woning ingelei,
My in u diens verbly.
Ons vind 'n baie kort samevatting van hierdie preek in ons belydenis, die Heidelbergse Kategismus Sondag 20:
Antwoord: Ten eerste is Hy saam met die Vader en die Seun ware en ewige God (a). Ten tweede is Hy ook aan my gegee (b) sodat Hy my deur 'n ware geloof deel laat kry aan Christus en al sy weldade, (c) my troos (d) en ewig by my bly (e).
(a)1 Joh 5:7; Gen 1:2; Jes 48:16;1 Kor 3:16; 6:19; Hand 5:3, 4. (b) Gal 4:6; Matt 28:19, 20; 2 Kor 1:22; Ef 1:13. (c) Gal 3:14;1 Pet 1:2;1 Kor 6:17. (d) Joh 15:26; Hand 9:31. (e) Joh 14:16;1 Pet 4:14.
En ook in die Nederlandse Geloofsbelydenis artikel 11:
Skrifberyming 12-3:1, 2(nuut)
Datum: 16 Oktober 2005 (oggend)
Artikell 8 NGB
God is een wese en onderskeie in drie Persone
Ons glo volgens hierdie waarheid en hierdie Woord van God in 'n enige God, een enige wese, in wie drie Persone is, naamlik die Vader en die Seun en die Heilige Gees, wat in werklikheid en in waarheid en van ewigheid af onderskeie is volgens die eienskappe wat Hulle nie met mekaar deel nie.
Nogtans volg uit hierdie onderskeiding nie dat God in drie gedeel is nie, aangesien die Heilige Skrif ons leer dat die Vader en die Seun en die Heilige Gees elkeen sy eie selfstandigheid het, deur sy eienskappe op so 'n wyse onderskei dat hierdie drie Persoon slegs een enige God is. Dit is dus duidelik dat die Vader nie die Seun en die Seun nie die Vader is nie; eweneens dat die Heilige Gees nie die Vader en ook nie die Seun is nie. Nogtans is hierdie Persone, wat so onderskeie is, nie gedeel nie en ook nie onderling vermeng nie. Want die Vader en die Heilige Gees het nie vlees aangeneem nie, maar slegs die Seun. Die Vader was nooit sonder sy Seun of sy Heilige Gees nie, want al drie is van gelyke ewigheid af in een en dieselfde wese. Daar is nie 'n eerste of 'n laaste nie, want al drie is een in waarheid, mag, goedheid en barmhartigheid.