All Categories - 'N GEMEENTE IN AFRIKA VIR DIE HELE WÊRELD
​"Hoe ver kan die onsuiwerheid van 'n kerk gaan, en tog ware Kerk van Christus bly" – Dr Jan Lubbe
Van staatskerk na getuienis-kerk...
As oud-Kovsie kan ek nou nog van ons klasse in kerkgeskiedenis onthou wat deur ds. Jan Lubbe aangebied was. Nou dr. Jan Lubbe. Omtrent 'n jaar gelede het ek selfs notas ontdek van ons finale jaar klas se gesprekke oor die geskiedenis van die twintigste eeu. "Die twintigste eeu begin met groot optimisme, met pogings om sendingwerk regdeur die wêreld te doen. In Edinburgh word verklaar dat die hele wêreld bereik sou word binne tien jaar later. Die optimisme sou gebreek word deur die vure en loopgrawe van die groot oorlog (later die eerste wêreld oorlog genoem)." So onthou ek sy woorde in daardie tyd.
Daardie module het my met baie vrae gelaat oor die geskiedenis van die kerk, juis omdat Dr Lubbe soveel moeite doen om 'n lang periode geskiedenis te neem en 'n emosie in dit raak te sien, gevolg deur 'n vraag.
Dit was na daardie module dat ek werklik begin bevraagteken het wat my roeping was as diensjaar vir Christus student.
Daardie module sou afsluit met die vraag oor hoe ons kyk na die kerk in die toekoms. Sou die optimisme van 1994 se demokratiese Suid-Afrika kon aanhou? Hierdie was maar een van die belangrike vrae waaroor ons moes nadink as jong kerkgeskiedenis studente.
En nou weer bring Dr. Lubbe meer as 50 jaar se geskiedenis op die voorgrond. Die keer is dit die Nederlandse kerkgeskiedenis, sterk gekoppel aan die Europese geskiedenis, wat op die voorgrond geplaas word.
Want daar is 'n les in die manier wat die kerk(e) in Nederland na hulself in (of dalk 'en') die wêreld kyk. Kan ons waarlik kerk wees as ons nie ons broers in Christus wat anders as ons lyk of praat nie wegwys? Dr. Lubbe gaan voort om te verwys aan die hand van die lewens-bydrae van Dr. Hermann Bavink dat dit onmoontlik is om waarlik kerk te wees as ons wil skeur. Hy koppel dit dan direk aan die Suid-Afrikaanse kerk verhaal, waar die NG Kerk moes kies tussen staatskerk en getuienis-kerk.
Myns insiens, en Hermann Giliomee beaam dit, was die keuse van die NG Kerk om staatskerk te wees nie 'n een-oomblik keuse nie, maar eerder 'n stadige verskuiwing waarin sy geglo het dat sy beste verskil kan maak deur te beaam wat die regering van die dag as korrek sien.
Die poging was, myns insiens, om 'n beste impak te kan maak eerder as om 'n kleiner impak te kan maak, maar die ontwikkeling van die kerk en staat se verhouding van die jare 1930 tot 1970 is meer kompleks as dit.
Die vraag wat egter by my ontstaan, na aanleiding van Lubbe se praatjie is dit: "Hoe lyk 'n getuienis-kerk?"
Om die NG Kerk te skuif van 'n staatskerk na 'n getuienis-kerk moet daar tog gekyk word na die DNA van die kerk. Hoe Christus vra van ons om te leef moet langs ons optrede geplaas word om te sien of ons werklik die DNA van die kerk leef. Dit geld nie net vir sinodes nie, maar eerstens vir die plaaslike gemeente.
Indien plaaslike gemeentes nie die DNA van die kerk kan uitleef nie, waarom dan nog enigsins groter sinodale strukture behou?
Die gemeente moet dus eerste geplaas word deur die sinode. Dit moet die getuienis wees van die kerk. Dit getuig van iemand wat werklik vir Christus ken, dat ons kan getuig deur ons liefde vir mekaar dat ons Hom ken, en dat die weg van uitnemendheid vir ons as gelowiges die voorreg gee om 'n groter stem te mag hê in die samelewing.
Ons wil nie meer 'n staatskerk wees nie, maar ons wil as NG Kerk dit oombliklik verruil vir 'n getuienis-kerk wat net so groot en magtig was soos wat daardie staatskerk. Is daardie verlange nie maar net weer die soeke na dieselfde tipe mag wat ons gehad het nie?
Ons moet 'n getuienis-kerk wees deur ons liefde vir elke gelowige en vir elke mens wat die Here oor ons pad stuur, gewortel in die wete dat Hy die een is met die mag wat op 'n wonderlike en mistieke manier daardie ontmoeting reël sodat ons nie net kan getuig nie, maar ook verander word.
Dr. Lubbe se aanbieding was in die konteks van gemeentes in die NG Kerk wat gereeld wil skeur en wegbreek van sinodale strukture. Die woord daarvoor is 'dolering'. Geen gemeente kan verhoed word om te doleer of om weg te breek nie, maar elkeen moet elke dag vra: "Wat is my getuienis in elke daad wat ek as gemeente aanpak?"
Daardie vraag het my vroeg vanoggend weer wakker gehad, en verder: "Kan ons waarlik suiwer kerk wees as ons toelaat dat gemeente toemaak?" Om mekaar te ondersteun is ons eerste getuienis.
Max du Preez - 'n Vreemde Nuwe Wêreld
​Oor dominee-wees, en die gesprek oor gender...
Andre Bartlett se 52 minute gesprek met Max du Preez het genoeg uitdagings op die tafel geplaas om meer as een blog daaroor te skryf. Twee van daardie temas gaan in hierdie blog aandag geniet, en albei is verbind op 'n manier wat ons kan help as kerk om dalk beter debat te voer as wat die onlangse geskiedenis wys.
In Bartlett en du Preez se informele gesprek het die vraag rondom gender redelik vinnig sy kop uitgesteek. Die tema was nie diep ontgin nie, maar ek dink dis 'n tema wat in die volgende paar jaar redelik sterk in die kerk gaan plaas vind. Die idee dat geslag en gender vloeibaar is, gaan waarskynlik iets wees waaroor die kerk op 'n stadium moet praat. Hoe ons dit doen, gaan belangrik wees.
Dis hier waar die rol van die dominee belangrik gaan wees. Op 'n stadium aan die einde van hul gesprek het du Preez verwys na die selfversekerde manier wat baie dominees op die radio praat oor God tydens radio eredienste. Sy opinie is dat ons nederiger moet wees wanneer ons sê "so sê die Here..."
Hieroor is hy reg. Dominees moet in nederigheid praat oor hul belewenis van God. Die sleutel hier is getuig.
Dis 'n vreemde nuwe wêreld, dis verseker. Dis in hierdie wêreld waar dominees en alle gelowiges met respek moet praat oor enige tema wat opduik, ook die tema van geslag en gender.
In ons nederige aanpak van hierdie ontluikende gesprek kan ons 'n wonderlike voorbeeld stel van luister en respek toon aan ons medemens. As ons dit doen sal ongelowiges dalk sê 'Dis miskien 'n vreemde nuwe wêreld, maar gelowiges herinner aan 'n respek en liefde van ouds..."
Daardie liefde en respek vir almal is dit wat ons vind in Jesus se lewe.
Prof Elna Mouton: "Met Jesus op pad tussen hemel en harde grond"
​Is die kerk nog braaf soos Jesus was?
'n Goeie aanbieding begin met 'n goeie aanhaling. Prof Elna Mouton het gekies om te begin met Sheila Cousins se gedig "tussen hemel en harde grond". Die gedig herinner aan konneksie vind met God in harde tye.
Ons elkeen weet van harde tye. Harde tye, of dan harde grond, is deel van die lewe. Jesus het harde aarde geken, net soos ons. Prof Mouton herinner daarna in haar praatjie van hoe Markus, Matteus, Lukas en Johannes elkeen die vraag oor wie Jesus is beantwoord.
Sy verstewig harde grond motief deur dan te fokus op die evangelie van Johannes. Die evangelie van Johannes is geskryf in tye van harde aarde, dalk meer as enige van die ander evangelies. Daarom is dit ook gepas.
Maar dis wanneer Sy oor Jesus begin praat wat orals te vinde was waar jy God nie sou verwag nie, wanneer haar aanbieding 'n blik word op wat die kerk dalk verloor het.
Sy praat net twee maal van Jesus wat braaf was, maar dis onderliggend in elkeen van haar woorde en opsomming van Jesus se karakter. Jesus kom leer die wêreld hoe om waarlik braaf te wees, maar sonder om jou hande te lig vir iemand anders. Jesus se braafheid is gewortel in Sy intieme verhouding met Sy Vader. Met ons Vader.
Is die kerk nog braaf soos wat Jesus was? Ek wonder soms daaroor? Is ek nog braaf genoeg?
Om braaf te wees vra om nuut te kyk. Jesus was nie op die plekke waar jy gedink het Hy sou wees toe Hy op aarde was nie. Sy beeld dit pragtig uit. Hy is by die bad Betesda, laataand met Nicodemus besig om oor wedergeboorte te praat, en dan op 'n kruis, tussen moordenaars.
Om Jesus raak te sien, waar jy Hom nie verwag nie, vra om te kyk met ander oë.
Kom ons wees weer braaf as 'n kerk, veral as dit kom by mekaar lief hê wanneer ons verskil van mekaar. Die manier wat gelowiges van mekaar verskil herinner aan braafheid. Dit neem 'n groot mate van braafheid om jammer te sê, om te verskil van mekaar, en ook om die nuwe wêreld te gemoed te gaan. Dis immers die tema van hierdie jaar se Lente Konferensie: "A brave new world."
Stap jy al in daardie brawe nuwe wêreld vandag, of het jy nodig om met braafheid weer stil te raak, weer 'n verskil te maak, weer 'n dissipel van Jesus te wees.
Tussen hemel en harde aarde neem 'n brawe houding. Hoe lyk jou houding vandag?
Gooi 'n "Hail Mary"
Die tannie wat die planke geslaan het
Katastrofe-denke of Geskenk-denke?
Blog - 13 Julie 2021
Woensdag Bybelstudie - 25 November 2020
Waaroor gesels ons?
Die woord verbond.
Waarom gesels ons daaroor?
Baie mense is deurmekaar oor die teologiese betekenis daarvan. Dis egter ook kerstyd, en in kerstyd vier ons God se grootste verbond met ons in Jesus Christus se koms na die aarde toe.
Watter teksverse lees ons?
15 Broers, ek gaan nou 'n voorbeeld uit die gewone lewe neem. As 'n testament, wat maar net mensewerk is, eers geldig is, kan niemand dit ongeldig maak of iets daaraan toevoeg nie. 16 God het sy beloftes aan Abraham en aan sy nakomeling gegee. Daar staan nie "aan nakomelinge", meer as een nie, maar: "en aan jou nakomeling", net een, en hierdie nakomeling is Christus.
17 Hiermee wil ek dít sê: God het 'n verbond met Abraham gesluit en dit tóé al geldig gemaak. Die wet, wat eers vier honderd en dertig jaar later gekom het, kan nie hierdie verbond ongeldig maak, sodat God se belofte aan Abraham nie meer sou geld nie. 18 As 'n mens dit wat beloof is, kry op grond van die onderhouding van die wet van Moses, kry jy dit nie meer op grond van die belofte nie, en God het sy genade aan Abraham juis deur 'n belofte toegesê.
Vanoggend se video:
In hierdie ses minute opsomming gesels ons oor die basiese betekenis van 'n verbond. Dis ook 'n kort opsomming oor vandag se gesprekke wat gevoer was.
Wat is God se verbond nie?
God se verbond is nie 'n rede vir enige persoon om te dink hulle nageslag gaan God ken net omdat hulle vir God geken het nie.
God se verbond is verhoudingstaal:
Daar is talle plekke in God se Woord waar daar oor Sy verbond met ons gesels word. 'n Verbond is 'n kontrak wat deur een party met 'n ander gesluit word, maar waarvan die een party dit nie verdien nie. In God se verbond verdien ons nie die verbond nie, maar God gee dit deur genade aan ons.
Verbondstaal is dus uitreiktaal of verhoudingstaal. Dis nie daar om ons ter herinner aan hoe sleg ons is nie, maar eerder aan hoe groot God se genade en liefde is.
Voorbeelde van die verbond is regdeur God se Woord:
Ons hoor God se verbond in die manier wat Hy met Sy volk regdeur die Ou Testament praat. Frases soos "Ek sal vir julle 'n God wees", of "Geseend is julle..." ens. is alles verbondstaal.
Tekens van hierdie verbond kan gevind word in alles wat ons as gelowiges aanpak in die Koninkryk.
Hoekom gee God vir ons die verbond?
God gee vir ons die verbond omdat ons herinner moet word dat Hy altyd met ons is. Hy laat ons nooit alleen nie.