Oproep vir groter, veiliger pad ná jongmense sterfOdine Swanepoel (links) en Lize en Janke Coetzer (regs). Al drie meisies is in die ongeluk buite Jan Kempdorp oorlede. (Foto’s: Facebook) Daar is toenemende oproepe en druk op die Noord-Kaapse regering om die “onveilige” N18, veral tussen Hartswater en Jan Kempdorp, dringend op te gradeer en wetstoepassing op dié pad te verbeter. Dit kom ná die grubotsing waarin ses mense, onder wie twee sussies en hul vriendin, Saterdagaand dood is. Die Vryheidsfront Plus het Dinsdag gesê die ongeluk onderstreep die onveilige toestand van die pad en bevestig dat die pad nou verbeter en vergroot moet word. Die pad is deel van die N18, wat Warrenton (aan die N12 tussen Johannesburg en Kaapstad oor Kimberley) met die Ramatlabama-grenspos en Botswana verbind. Dit vorm deel van die Trans-Afrika-hoofweg wat Kaapstad en Kaïro verbind. “Buiten langafstandverkeer, is hierdie roete die hoofslagaar van die Vaalharts-waterskema, een van die grootste en mees gekonsentreerde skemas in Suid-Afrika. Swaar vragmotors wat stadig beweeg en sigbaarheid beperk, deel dus die pad met passasiersvoertuie wat vinniger beweeg,” het Theo Joubert, die VF Plus se raadslid in die Frances Baard-distriksmunisipaliteit, Dinsdag gesê. “Op enkele aansluitings bestaan die pad uit een baan in elke rigting, sonder ’n noodbaan links van die geel streep. Die afwesigheid van sigbare wetstoepassing deur die Phokwane-verkeersafdeling vererger die probleem.” Joubert meen dit is duidelik dat beplanners besef dat die hoeveelheid verkeer ŉ groter pad noodsaak. “Die padreserwe en konstruksie van brûe bewys dat ’n dubbelpad in elke rigting beplan was. Tot dusver het dit nog nie werklikheid geword nie. Die Vaalharts-waterskema is een van die swaartepunte van die Noord-Kaapse ekonomie en regverdig ŉ belegging in infrastruktuur. Die vraag is hoeveel sterftes nodig is om die owerheid daarvan te oortuig.” Maroela Media het vroeër berig dat sibbe Janke (19) en Lize (16) Coetzer en hul vriendin Odine Swanepoel (19) dood is toe hul Volkswagen Polo kop-teen-kop met ŉ Hyundai Tucson gebots het. Al drie insittendes van die Hyundai is ook dood, maar nog nie deur die polisie geïdentifiseer nie. Nog twee passasiers van die Polo, Albie Coetzer en Martine Degenaar, is ernstig beseer en steeds in die hospitaal. Dis nog nie duidelik wat tot die ongeluk gelei het nie, maar na verneem word, het die Hyundai ander voertuie glo op ŉ sperstreep verbygesteek en die Polo getref. Sommige ooggetuies op die toneel beweer dat ’n drankbottel tussen die bestuurder van die Hyundai se bene gesien is. Die Vaalharts-distrikslandbou-unie (VDLU) het ook die afsterwe van die slagoffers betreur en sê onder meer dat hulle bekommerd is oor motoriste se verontagsaming van padreëls en die gebrek aan sigbare wetstoepassing. “Alhoewel verskeie ander ongelukke ook al op die N18 plaasgevind het, lê hierdie ons na aan die hart aangesien van die jongmense uit ons landbou gemeenskap kom,” het Christelle Stoman, VDLU se bestuurder, gesê. “Die toenemende verkeer op die N18 en die totale wetteloosheid van padgebruikers, is ’n groot bekommernis vir die landbou-unie en is reeds by verskeie vergaderings met die onderskeie instansies bespreek. Van die grootste probleme wat uitgesonder word, is die nie-sigbaarheid van verkeersbeamptes op die pad. Daar is geen wetstoepassing ná 16:00 en oor naweke wanneer die meeste oortredings plaasvind nie.” Stoman sê die toename in onpadwaardige voertuie, dronkbestuur en die oortreding van bykans alle verkeersreëls is al verskeie kere tevergeefs met die toepaslike instellings bespreek. “Die feit dat padgebruikers ook weet daar is geen vorm van wetstoepassing en strafregtelike gevolge nie, maak dat hierdie oortredings sal bly toeneem.” Stoman sê nog ŉ tekortkoming is die feit dat Vaalharts nie ŉ plaaslike brandweerdiens het nie en genoodsaak was om van ander provinsies se dienste gebruik te maak om die insittendes uit die wrakke te bevry. Die VDLU het sedert die ongeluk ŉ versoek aan die plaaslike rampbestuur gerig om kake van die lewe, wat gebruik word om slagoffers uit wrakstukke te bevry, vir Vaalharts te bekom. Annette van Wyk, die DA se raadslid in die Phokwane-munisipaliteit, sê die voortdurende en tragiese lewensverlies op die provinsie se paaie is hartverskeurend en onaanvaarbaar. “Met die feestyd op hande doen die DA ’n beroep op die munisipale verkeerskantoor om met die departement van vervoer saam te werk sodat daar meer sigbare verkeerswetstoepassing kan wees. “Wetstoepassing moet veral verbeter by die gevaarpunte waar motorongelukke aansienlik toegeneem het.”