AFRIKAANSE OPSOMMING: Ruimtelike Ontwikkelings Inisiatiewe (ROI's) het die Departement Handel en Nywerheid se amptelike beleid in 1995/96 geword om probleme soos werkloosheid en swartbemagtiging deur middel van volhoubare ontwikkeling aan te spreek. Ons stel gevolglik die vraag of die regering 'n strategiese plan gehad het waarbinne die ROI inisiatief gepas het, of dit gewerk het en wat die lesse te leer is? Hierdie kwessie sal in vyf hoofstukke aangespreek word. Die eerste hoofstuk voorsien die leser van die nodige agtergrondinligting oor dergelike inisiatiewe. Die samevatting is hoofstuk ses, maar dit word deur drie ander hoofdstukke voorafgegaan: 'n logiese beoordeling van die ekonomiese determinante (hoofstuk drie), die fasiliterende rol van die regering (hoofstuk vier) en die suksesse, al dan nie, van werkskepping en bemagtiging (hoofstuk vyf). Elke tema word beoordeel in die lig van die vraag of dit bydra to die sukses van ROI's. Aan die een kant is dit moeilik te verklaar of daar 'n strategiese plan was omdat so 'n plan nie vooraf uiteengesit was nie. Indien dit die bedoeling was om werkgeleenthede te skep en om bemagtiging te bevorder, sou mens slegs na enkele inisiatiewe hoef te kyk, bv die Lubombo Plan. In so 'n geval was die suksesse tog beduidend. In die algemeen was die werkverskaffings- en bemagtigingsresultate egter teleurstellend. Dit is moontlik steeds te vroeg om 'n finale oordeel uit te spreek. Op hierdie stadium is dit geen eenvoudige taak om prestasies in die lig van die groter problematiek te meet nie. Bv in 2001 het die regering bevestig dat bemagtigingsprogramme in die lig van die presidensiele beraad van 1998, misluk het. Teen hierdie agtergrond word die indruk geskep dat die ROI's moontlik nie hul strategiese doelwitte bereik het nie. Sedertdien het die regering daarna gestrewe om buitelandse direkte investering na Suid-Afrika te lok deur middel van privatisering en klein, mikro en medium ondernemings te vestig. Die planne was moontlik meer suksesvol. Al hierdie inisiatiewe behoort in 'n enkele langtermyn ontwikkelingsplan opgeneem te word sodat rasionele keuses gemaak kan word. Dan sal daar duidelikheid wees oor die rol en plek van ROI's. Dit bestaan nog nie. Nietemin doen die regering reeds beoordelings van hulle planne met die oog om dit te hersien en die erkenning dat sekere planne nie hulle mikpunte bereik nie, is tekens daarvan dat 'n leerproses aan die orde van die dag is wat tog 'n positiewe begin was.