Só lyk wysigings aan GelykheidswetDie MRK het vantevore al aanbeveel dat die wetgewing gewysig word. (Foto: pixabay) Voorgestelde wysigings aan die Wet op Gelykheid en die Voorkoming van Onbillike Diskriminasie kan verreikende gevolge hê – ook vir gewone burgers wat hulle aan oortredings skuldig maak. Belanghebbendes het tot 12 Mei om skriftelik op die voorgestelde wysigings kommentaar te lewer. Die wetsontwerp stel onder meer ŉ wysiging voor aan die definisie van “diskriminasie”. Ingevolge die nuwe definisie sal dit nie nodig vir iemand wees om doelbewus op te tree, voor hulle skuldig bevind kan word aan onbillike diskriminasie nie. Nog ŉ wysiging is ŉ voorwaarde dat werkgewers voortaan gesamentlik vir onbillike diskriminasie deur hul werkers aanspreeklik gehou kan word. Daar is wel ŉ bepaling dat ŉ werkgewer nie verantwoordelik gehou kan word as hy alle redelike stappe gedoen het om te verseker dat sy werkers nie onbillik teenoor ander in die uitvoering van hul pligte optree nie. Die wetsontwerp stel ook ŉ wysiging aan artikel 6 van die wet voor wat handel oor die voorkoming van onbillike diskriminasie. Die omvang daarvan word uitgebrei tot enigiemand wat veroorsaak dat daar teen iemand gediskrimineer word, dit aanmoedig of daarvoor vra. Regstappe kan in só ŉ geval ook teen iemand aanhangig gemaak word. Nog een van die wysigings is sogenaamde spesiale maatreëls om gelykheid rakende ras, geslag en gestremdheid te bevorder. Die voorgestelde wysiging lui indien dit bevind word dat daar onbillik op grond van ras, geslag of gestremdheid gediskrimineer is, dit as verswarende omstandighede tydens vonnisoplegging in ag geneem moet word. André Gaum, ŉ kommissaris van die Menseregtekommissie (MRK), sê dit sal waarskynlik raadsaam wees om te wag met die afhandeling van die wetsontwerp tot die Konstitusionele Hof uitspraak lewer in die sogenaamde Qwelane-saak. Jon Qwelane, ŉ rubriekskrywer en voormalige ambassadeur na Uganda, het in 2008 ŉ meningstuk vir die destydse Sunday Sun geskryf waarin hy LGBTI+-huwelike vergelyk het met huwelike tussen mense en diere. Die saak duur al jare lank en het uiteindelik in die hoogste hof geëindig. Die MRK het stappe teen Qwelane gedoen en aangevoer hy staan haat teenoor gay mense voor. Die saak teen Qwelane het berus op die wetgewing waaraan die wysigings nou voorgestel word. Gaum het by navraag gesê indien die Konstitusionele Hof in die MRK se guns beslis, dit beteken die definisie van haatspraak veel wyer is as wat nou in die wetgewing omskryf word. Indien die hof teen die MRK beslis, kan dit voortaan baie moeiliker wees vir iemand om aan haatspraak skuldig bevind te word. Hy sê die MRK het vantevore al aanbeveel dat die wet gewysig word. Dit is veral belangrik met betrekking tot die gedeelte wat ŉ plig op almal in die samelewing plaas om gelykheid te bevorder. Hy sê die huidige wetgewing plaas ŉ buitensporige las op sekere instellings – soos die MRK – maar dat die breër plig om gelykheid te bevorder dringend in werking gestel moet word. Gaum sê die kommissie neem ook kennis van die uitbreiding van die definisie van diskriminasie. Hy sê die MRK se interpretasie van die uitgebreide definisie is dat die wysiging beslis aandui dat sekere behandeling nie hoef te bestaan om ŉ saak van diskriminasie uit te maak nie. “Die kommissie verwelkom hierdie wysiging,” sê Gaum.