Speekselsteen: simptome, oorsake, terapie
'N Speekselsteen (sialolithiasis) vorm in die groot speekselkliere en voorkom dat die geproduseerde speeksel wegvloei. Pasiënte kla van pyn, veral as hulle kou. Afhangend van die grootte en ligging van die speekselsteen, is verskillende behandelings beskikbaar om die speekselsteen te verwyder. Lees alle belangrike inligting oor speekselstene hier.
Daar is ongeveer 5.000 tot 10.000 gevalle van speekselstene per jaar in Duitsland. In die meeste gevalle (65 tot 95 persent van die gevalle), is die klippe in die submandibulêre klier (glandula submandibularis) geleë. Die parotis klier (Glandula parotidea) word in vyf tot 20 persent van die gevalle aangetas, die sublinguale klier (sublinguale klier) in een tot 15 persent.
Speeksel klip: voorkoms
Speekselstene bestaan ​​dikwels uit kalsiumfosfaat of kalsiumbikarbonaat. Magnesium kan ook deel daarvan wees. Hulle kan baie anders lyk. 'N Speekselsteen kan geel of grys, glad of bult, ovaal of rond wees. Dit kan tussen 'n paar millimeter en twee sentimeter groei.
Aangesien die sialolithiasis die drein van die speeksel vanaf die kliere belemmer, swel hulle op. Veral as die speeksel gekou word, word dit deur pyn uitgedruk, aangesien dit die produksie van speeksel stimuleer en die dreinering verstop, swel die klier nog verder.
'N Speekselsteen word gevorm wanneer die samestelling van die speeksel verander word. Dit kom byvoorbeeld voor by ontsteking van die speekselklier. Maar selfs pasiënte met metaboliese siektes het speekselveranderinge.
Die vernouing van die kanale van die speekselklier kan ook lei tot die vorming van speekselstene weens sekresie-opeenhoping. Hierdie vernouing kan te wyte wees aan 'n vorige ontsteking of kan selfs by sistiese fibrose voorkom as gevolg van die viskositeit van die slym. Ook 'n pampoensiekte kan lei tot die vernouing van die uitskeidingskanale en sodoende die risiko vir speekselsteen verhoog.
Raadpleeg 'n dokter as u aanhoudende swelling in die kop en nek, erge pyn of ander tekens van siekte het. Hy sal u eers breedvoerig oor u mediese geskiedenis (anamnese) vra. Moontlike vrae is:
Verhoog die klagtes tydens kou?
Dan ondersoek u dokter u speekselkliere: hy skandeer u om moontlike swelling of verharding op te spoor.
Vir 'n veilige diagnose sal die dokter 'n ultraklankskandering (sonografie) uitvoer. Dit dien ook om ander siektes wat soortgelyke simptome veroorsaak, uit te sluit. Dit sluit in 'n abses of 'n gewas van die speekselklier.
In sommige gevalle is 'n sogenaamde sialografie nodig. Hierdie kontrasmedium word in die kanaal van die klier ingespuit en dan 'n X-straal gemaak. Dus kan die presiese ligging van die klip bepaal word. Selde is ander beeldtegnieke soos rekenaartomografie (CT) of magnetiese resonansbeelding (MRI) nodig.
Die speekselterapie hang hoofsaaklik af van die ligging en grootte van die klip. Klein klippe kan meestal gemasseer word. Vir klippe wat net voor die einde van die uitskeidingskanaal sit, kan dit oopgly en die klip verwyder word.
Vir groter klippe is daar twee verskillende terapiemetodes beskikbaar: skokgolfterapie en endoskopie.
In skokgolfterapie word ultraklankgolwe van buite na die klier gestuur. Dit sny die speekselsteen. Die oorblywende puin is gewoonlik so klein dat dit oor die uitskeidingskanaal dreineer.
By endoskopie word 'n klein kamera na die uitgangskanaal gelei totdat die klip sigbaar is. Dan kan dit teruggevind word met behulp van 'n klein tang of 'n klein mandjie. Indien nodig, kan die rat ook afgespoel of uitgebrei word.
Met tydige terapie en behandeling van die onderliggende siekte wat tot speekselvorming gelei het, is die prognose goed en die sialolithiasis genees sonder gevolge. Sonder terapie kan 'n versameling pus (abses) gevorm word, wat dringend chirurgies behandel moet word, anders is daar 'n risiko vir sepsis.