PressReader - Landbouweekblad: 2017-09-22 - HOU OP TERUGKYK EN MIK HO­ËR
HOU OP TERUGKYK EN MIK HO­ËR
Landbouweekblad - 2017-09-22 - Lbw Nuus - — CARIEN KRUGER
SUID-A­FRI­KA spits hom te veel toe op be­drei­gings p­leks van ge­sa­ment­li­ke groei­moont­lik­he­de, en moet meer klem daar­op lê om as ’n na­sie in­ter­na­si­o­naal me­de­din­gend te wees, meen dr. Her­man van S­chalk­wyk, groep­hoof van Suid­wes Landbou.
“Hoe is dit dat ons in Suid-A­fri­ka ons­self so in die ver­le­de vas­ge­vang kry en die kon­teks waar­in ons sa­ke doen, ver­geet? Is ons ’n na­sie wat wil wen? Dit is be­lang­rik dat Suid-A­fri­ka die na­sie-kon­sep weer op­neem en die bur­gers hul­self af­vra hoe hul stra­te­gie­se plan lyk om te wen.”
Hy sê doel­tref­fend­heid word deur ar­beids­on­rus, ar­beids­wet­ge­wing en die be­leids­om­ge­wing in die wie­le ge­ry. Iro­nies ge­noeg, be­ter pro­duk­ti­wi­teit sal tot ho­ër lo­ne lei om­dat een­heids­kos­te dan la­er is. Dit sal ook tot la­er in­fla­sie lei. “Een van die fak­to­re wat in­fla­sie aan­wak­ker, is wan­neer jou pro­duk­ti­wi­teit la­er is as dié van an­der lan­de.”
Van S­chalk­wyk het ge­sê ’n land wat doel­tref­fen­der is, kan meer ont­wik­kel wat be­dre­wend­heid be­tref, en u­nie­ke pro­duk­te daar­stel. Suid-A­fri­ka gee vol­gens hom te veel aan­dag aan die prys en ge­hal­te van sy pro­duk­te om me­de­din­gend te wees, p­leks van aan vernuwing.
“’n Me­de­din­gen­de voor­deel is die re­sul­taat van vin­ni­ge vernuwing en ver­be­te­ring, en nie van sta­tie­se voor­de­le nie.”
Die landbou se pro­duk­ti­wi­teit word be­lem­mer deur lae vlak­ke van be­leg­ging (weens on­se­ker­heid oor sa­ke soos grond­her­het, vor­ming en grond­pla­fon­ne), re­ge­rings­be­leid en lae be­ste­ding aan na­vor­sing en ont­wik­ke­ling.
Land­bou­skuld styg en die ver­hou­ding tus­sen ka­pi­taal­vor­ming en skuld neem af, wat be­te­ken vir el­ke be­drag wat ge­leen word, word ál min­der aan ka­pi­taal op pla­se be­stee. Dit be­ves­tig dat be­leg­ging in die landbou af­neem.
“Ons staan nou by die punt waar ons moe­de­loos is, maar moet ons nie an­ders on­der­han­del nie?
“Moet ons nie, van­weë die landbou se moont­lik­he­de om werk te skep, vak­bon­de ons ven­no­te maak nie?
“Be­hoort dit nie vak­bon­de te pla as daar oor grond ge­praat word nie?”
Van S­chalk­wyk sê voorts dit is tot ’n land se voor­deel in­dien hy veel­ei­sen­de ver­brui­kers het, want “dit laat jou be­ter mee­ding”.
Dit is dus be­lang­rik om die plaas­li­ke mark te ont­wik­kel, wat in­sluit dat die ar­mer deel van die be­vol­king meer ge­so­fis­ti­keer­de ver­brui­kers word.
Vol­gens hom is daar ’n ge­brek aan ver­nu­wen­de, bin­ne­land­se wed­y­we­ring, ter­wyl plaas­li­ke mededinging nood­saak­lik is vir glo­ba­le me­de­din­gend­heid.
Dr. Her­man van S­chalk­wyk