‘Doen iets aan die dinge waaraan ons wél iets kan doen’Dr. Leopold Scholtz. Foto: Reint Dykema. Kom ek begin by die begin. Hier vanuit Nederland, waar ek die laaste jare agter die liefde aan woon, hou ek dinge in my vaderland, Suid-Afrika, met intense belangstelling en meelewing dop. En wat ek sien, is nie so aangenaam nie. Laat ek dit reguit stel: My land is aan die uitmekaar val. As dit nie misdaad is wat handuit ruk nie, is dit korrupsie in die staatsdiens en die politiek. Dan is dit die polisie wat hopeloos te kort skiet, die hospitale wat nie die mas kan opkom nie, geskoolde wit werkers wat weens die ANC se ideologie van swart bemagtiging uitval, Afrikaanse onderwys wat doelbewus die teiken word – noem maar op. Ek volg die berigte in die Afrikaanse nuusmedia intens en op die voet. En wat jy lees, laat jou lam word van die skrik. Om die basiese oorsaak te identifiseer is nie só moeilik nie. Dis die swak leiding, die korrupsie en die gebrek aan ervaring in die ANC-regering. In Februarie vanjaar het ek ŉ boek gepubliseer met die titel Terreur en Bevryding: Die ANC/ SAKP, die Kommunisme en Geweld (1961-1990). Letterlik ál die negatiewe elemente wat die regering tans teister, het in mindere of meerdere mate al regdeur die ANC/ SAKP se tyd in ballingskap voorgekom. Moenie dié artikel verkeerd verstaan nie. Dis geen heimwee na apartheid nie, wat ŉ immorele beleid was. Dis heimwee na ŉ tyd wat daar in mindere of meerdere mate prys op kundigheid en harde werk gestel is. As jy sake van ver af beskou, is dit duidelik: Die glas is half leeg. Wat dan moeiliker is om raak te sien, is dat die teendeel ook waar is: Die glas is half vol. Ek kom weer terug daarop, maar intussen wil ek die aandag vestig op die één man wie se visie en onvermoeibare ywer daarvoor sorg dat daar steeds water in die glas is. Sy naam is Flip Buys, hoof van Solidariteit. Laas Sondag het Rapport ŉ lang artikel oor Flip geplaas, wat ek met groot belangstelling en plesier gelees het. Een sin in die artikel het indruk op my gemaak: “Dit help nie om te kla oor dinge waaraan jy niks kan doen nie. Doen iets aan die dinge waaraan ons wél iets kan doen.” Met ander woorde, moenie net sit en kerm oor die glas half leeg is nie. Dóén iets waardeur die glas voller as half vol kan loop. En het Buys en sy helpers nie daaraan gewérk nie! Solidariteit het, om mee te begin, ŉ burgerregte-organisasie met die naam AfriForum op die been gebring. AfriForum help om die dinge wat die ANC-regering en sy meelopers doen wat minderheidsregte vertrap, aan die groot klok te hang en die lewe vir hulle behoorlik moeilik te maak. Maar dis verreweg nie al nie. Solidariteit het ŉ duisternis organisasies gestig wat kan help: Helpende Hand, die opleidingskollege Sol-Tech, die private Afrikaanse universiteit Akademia, noem maar op. Slaggate in paaie word gevul, noodkrag word opgewek, mediese hulp word verstrek, ensovoorts. Verder val Maroela Media (waarvoor dié rubriek gelewer word), die radiostasie Pretoria FM en die Kraal-uitgewersmaatskappy wat boeke publiseer ook onder die Solidariteit-sambreel. Selfs die ou en eerbiedwaardige Federasie van Afrikaanse Kultuurkringe (FAK), wat al in 1929 opgerig is, het in 2010 deel van die breë Solidariteit-beweging geword. Met ander woorde, waar Solidariteit dekades gelede sy oorsprong as ŉ klein Mynwerkersunie gehad het, is dit nou ŉ groot beweging wat verskeie terreine bestryk. Solidariteit stry vir minderheidsregte in die algemeen, en vir regte wat saamhang met die Afrikaanse taal in die besonder. Wat nie wil beteken dat hy slegs vir wit, regsgesinde Afrikaners opkom nie; toenemend soek bruin Afrikaanssprekendes ook hul toevlug onder die beskermende vlerke van dié beweging. ŉ Sentrale tema in dit alles is die volgende: Solank die ANC regeer, sal Suid-Afrika die kreeftegang gaan. Dis nou eenmaal maar ŉ (onaangename) feit van die lewe. Maar jy hoef jou nie daarby neer te lê nie. Deur kragte met Solidariteit saam te snoer, kan lede van minderheidsgroepe – Afrikaners én ander – take wat die ANC-staat in die praktyk afgestoot het of wat hy eenvoudig nie in stáát is om te vervul nie, stilweg oorneem. Dit word, om dit só te stel, ŉ soort alternatiewe staat wat náás die amptelike – mislukte – staat aan die groei is. Een wat lewensvatbaar is, een wat iets daadwerkliks vir die héle Suid-Afrika en ál sy mense kan beteken. Neem nou maar die groot krisis wat die nuus tans grotendeels oorheers: Krag. Kyk, die lewering van krag is die een groot voorwaarde vir die ontwikkeling en selfs oorlewing van enige staat wat die naam werd is. Sonder krag knars die hele ekonomie tot stilstand, werkgeleenthede verdwyn in die niet, armoede neem toe, en frustrasie en revolusionêre gevoelens neem toe. Die doeltreffende lewering van krag hang regstreeks saam met stabiliteit in enige land. Geen krag, geen stabiliteit – só eenvoudig is dit. Nou faal die regering skandelik in die lewering van krag. Eskom moet daagliks beurtkrag instel om darem sóms nog krag aan sómmige te lewer, iets wat oneindig bemoeilik word deur die wilde stakings wat hy beleef. Nou het dr. Dirk Hermann, bestuurshoof van Solidariteit, net ŉ paar dae gelede, klein kragprodusente aangemoedig om massaal aansoek te doen vir kragvoorsieningspermitte. “Ons lede se werkgeleenthede word op groot skaal weens die kragkrisis vernietig. Die grootste daad van werkbeskerming wat ons nou kan onderneem, is om alles te doen om krag in die stelsel in te voer.” Die Solidariteit-Navorsingsinstituut het juis daarop gewys dat die private sektor tot 2025 byna dieselfde hoeveelheid krag sal moet genereer as wat die ganse Eskom tans doen. En dus gaan Solidariteit alles in sy vermoë doen om Eskom en die regering se onkundigheid en korrupsie te omseil deur dan maar self vir krag te sorg. Kyk, dís nou waar Solidariteit se visie en sy kundigheid inkom. Hy gaan nie lê en kla nie; hy dóén iets. Hy vat daardie glas half vol water en tap druppel vir druppel by tot die glas behoorlik vol is. Historici sal in later jare boeke vol skryf oor hoe Flip Buys en Solidariteit Suid-Afrika gered het.