Geplaas deur	Sophia Kapp Donderdag 05 April 2018
Die gebruiker is reg – daar is deesdae ŉ vreemde geneigdheid om "met" weg te laat waar dit ná "saam" moet voorkom, soos in hierdie sinne (onthou, 'n asterisk voor 'n taalbousel beteken dit is taalkundig verkeerd):
(Let sommer ook op na die spelling van "ma-hulle". Dis nie "*ma'le" nie.)
Volgens HAT6 is "saam" ŉ bywoord en kan dit een van die volgende drie betekenisse hê:
So werk "saam" as ŉ mens dit reg wil skryf: Vir betekenisonderskeid 2 kan "saam" op sy eie gebruik word sonder enige verdere entiteit of konsep wat daarna genoem word:
As ŉ mens vir betekenisonderskeid 2 "saam" wil kwalifiseer deur te sê wie of wat ook aan die handeling deelgeneem het, moet daar ŉ voorsetsel op die "saam" volg. Hierdie voorsetsel is gewoonlik "met":
Ek is nie seker waar die weglating van die "met" vandaan kom nie. Aanvanklik het ek gedink dis dalk Engelse invloed:
Maar die argument hou nie lekker water nie, want "with" beteken "met", en as dit Engelse invloed was, sou die "saam" weggeval het:
Oor praattaal kan ek my nie uitlaat nie, maar oor skryftaal kan ek wel. Daardie ou "skoolreël" van "skryf soos jy praat" moet dalk nou ook maar afsterf, want as dit waar is, kan ŉ mens ook skryf oswêklêkîsamjîlî en dan verstaan ons naderhand almal lekker saam nie ŉ woord wat op papier staan nie. Dit is gewoon ŉ onsinnige argument – daar is praattaal en daar is skryftaal, en taalgebruikers weet daar is ŉ verskil. (Ek het ŉ vuil spesmaas mense wat wil skryf soos hulle praat, soek na redes om slordige en onnoukeurige taalgebruik goed te praat.)
Moet nou ook nie kleitrap as jy probeer verduidelik nie. Dit is moontlik om taalbousels ná "saam" te hê wat nie ŉ voorsetsel vereis nie:
Moet dus nie vir kinders leer daar mag nie ŉ naamwoordstuk op "saam" volg, of daar moet altyd ŉ voorsetsel ná "saam" wees nie, dis nie waar nie. Die voorsetsel word vereis as ŉ mens die party spesifiseer wat saam aan die handeling deelneem, soos hier bo verduidelik.
Een laaste opmerking oor "saam", ter wille van Afrikaansonderwysers wat vir tweedetaalsprekers skoolhou: Waar mense met mekaar praat, en "saam" word deel van die handeling, kom daar ŉ ander betekenisonderskeid aan bod:
Stuiwer gewerp. Mag "met" tog weer uit die dood opstaan en lank en gelukkig saam met ons lewe.
Lees 20473 tye
Meer in hierdie kategorie: « Ontmoet ons uitblinkers - VivA-beurshouers 2018	'n Pyn in die oog (!!!!!) »