Hoe moet ek volgens die Bybel omsien na my finansies?
Vraag: Hoe moet ek volgens die Bybel omsien na my finansies?
Hoe en waar moet ek my bydraes en 10des gee?
Wat beteken 'n 10de?
Hoe moet ek my spaargeld sien in terme van Matt 6?
Ek dink die wegspringplek is om al my geld te sien as ’n gawe uit die hand van die Here en nie as iets waarop ek ’n aanspraak het omdat ek daarvoor gewerk het nie. Alles behoort aan Hom en Hy gee soos Hy wil (Ps 24:1; Mat 5:45). Dis ook hy wat vir my die gawes en talente en die geleentheid gegee het om te werk en so geld te verdien (1 Kor 4:7).
As dit my vertrekpunt is dan kom die volgende beginsels ter sprake:
• Ons moet goeie rentmeesters wees van dit wat Hy vir ons gee (Gen 1:28; Mat 25:14-30).
• Ons moet waak teen die mag wat geld oor ons kan kry (Pred 5:10; 1 Tim 6:10; Heb 13:5).
• Ons moet blymoedige gewers wees, wat maklik en baie van ons geld weggee (2 Kor 8:2-7; 9:7).
• Ons mag ons geld geniet (Pred 5:17).
Die oorkoepelende beginsel wat ons hierin moet begelei is die feit dat ons as gelowiges geroep is om medewerkers te wees in die koms van God se koninkryk hier op aarde. Die teksgedeelte in jou laaste vraag stel dit so mooi duidelik: Soek allereers, (d.w.s. in die eerste plek en in alles en met alles wat jy is en het), die Koninkryk van God (Mat 6:33).
As sy koninkryk kom sal daar volmaakte reg en geregtigheid wees, geen sonde meer nie, armoede en siekte sal iets van die verlede wees, alle trane sal afgedroog word en bo alles sal ons by God wees en in ’n verhouding met Hom lewe waarbinne ons Hom volkome ken en liefhet (Open 21:1-5). Dis hierdie “by God wees” en intieme persoonlike kennis van Hom, wat al die verkeerde dinge weer sal regmaak!
As medewerker in sy koninkryk word al hierdie aspekte, wat duidelik nie in hierdie lewe ’n realiteit is nie, vir my belangrik. Daarom rig ek alles wat ek is en het, my tyd, my energie, EN my hulpbronne (ook my geld en besittings) daarop om iets van sy koninkryk hier en nou ’n werklikheid te maak.
Ek is nie alleen hierin nie. Ons doen dit saam met mekaar as sy kerk. Dis ook ’n belangrike deel van God se plan. Die bedoeling met sy kerk is dat ons ’n vertoonvenster moet wees van sy koninkryk wat aan die kom is. Daarom is dit goed dat ’n beduidende deel van my tyd en energie EN hulpbronne na my plaaslike gemeente moet gaan. Die Heilige Gees gebruik ons tyd en energie en hulpbronne om plaaslik ’n alternatiewe gemeenskap tot stand te bring, wat vir die wêreld baie konkreet en prakties moet wys hoe dit gaan wees as Jesus weer kom en in volmaaktheid regeer (Hand. 2:42-47).
Baie prakties beteken dit dat ek onder andere my geld (naas my tyd en energie en ander gawes) gee om seker te maak dat daar iemand is wat die Bybel voltyds bestudeer en daaruit preek hier in ons plaaslike omgewing sodat ons God nou al kan leer ken en groei in ons kennis en ons verhouding met Hom, in afwagting van die dag waarop ons Hom volkome gaan ken. Dis hoe die Gees ons omskep in ’n nuwe gemeenskap: deur die verkondiging van die Evangelie van Jesus. Ek moet ook geld gee sodat die boodskap van Jesus verkondig kan word in die res van ons omgewing, (hier by ons, bv. in Diepsloot) maar ook wyer in die wêreld, soos in Londen waar ons betrokke is, en in Thailand en waar ook al Hy ons roep. Die beginsel is dat die mense wat hiervoor afgesonder word, die reg het om onderhou te word deur die gemeenskap wat hulle hiervoor afsonder (Luk 10:7; 1 Tim 5:18; 1 Cor 9:3-18).
Ek moet verder geld gee soos dit nodig is om ons onmiddellike kerkgemeenskap ’n gemeenskap te maak waar almal versorg word en na omgesien word en waar armoede uitgewis word (Hand. 20:35). Dis natuurlike ’n komplekse saak, wat goed en mooi bestuur moet word (vgl. 2 Tes 3:10-12), maar die beginsel bly staan (Hand 2:42-47). Die Here gee dan ook natuurlik vir ons gawes (ouderlinge en diakens) wat ons hierin moet begelei en ons moet help om dit met wysheid te doen (Hand. 11:29).
Dit beteken nie dat ek al my geld wat ek weggee net vir my plaaslike gemeente moet gee nie. Ons sou dit kon voorstel met konsentriese sirkels van verantwoordelikheid. My eerste verantwoordelikheid is teenoor my eie huisgesin en familie volgens 1 Tim 5:8. Daarna my gemeente (Gal 6:10). Daarna alle mense soos die Here hulle oor my pad stuur (2 Thes 3:13)
Binne hierdie raamwerk en met hierdie beginsels in gedagte, staan dit elkeen van ons vry om te gee soos ons oortuig word om te gee. Laat ek persoonlik raak: Op grond van hierdie beginsels uit die Skrif, gaan die grooste gedeelte van my maandelikse bydrae na my plaaslike gemeente. So ook die liefdegawe wat ek bo en behalwe my maandelikse bydrae, weekliks tydens die eredienste gee vir spesifieke nood in ons gemeente of spesifieke sake waarby ons gemeente betrokke is. Ek gee egter ook vir ander sake waarby ons gemeente dalk nie betrokke is nie, maar wat die Here tog op my hart kom druk het en in lyn is met die beginsels soos hierbo uiteengesit (soos bv. vir een van my vriende in die bediening by ’n gemeente wat finansieel swaarkry).
Wat hierdie betref maak ek gebruik van ’n stuk van Dr. Jakob Pretorius van GK Linden met die titel, Jesus ek gee graag:
Die getal tien in die Bybel dui op volledigheid, ook volledigheid wat die orde van sake aanbetref. Daarom is daar ook Tien Gebooie. Dis ŉ volledige stel etiese beginsels vir die uitleef van God se wil as verloste mens. Die mens kan egter nooit volledige geregtigheid voor God bereik nie. Tiendes is ŉ getal van volheid. Jesus is die volheid. Soos met die offerandes is al die tiendes van die OT (en daarna), profeties en seremonieel en in werklikheid aan Jesus gegee as simbool van sy volheid. Maar tiendes is self nie die volheid nie. Tiendes is ŉ getal van volheid. Jesus is die volheid.
Wanneer die volk Israel ontstaan, is hulle ŉ profetiese teokrasie (God is hulle koning wat oor hulle regeer en Jesus is later die Koning van die kerk). Moses is die wetgewer. Daar geld siviele, seremoniële en sedewette (Tien Gebooie) wat almal saam die Wet genoem word. Tiendes en offerandes vorm deel van die seremoniële wetgewing. Dit het elke keer te make met een of ander liturgiese handeling of die instandhouding van die kultus. Dit vorm nie deel van siviele wetgewing (soos die heffing van belasting of skadevergoeding) nie. Die gee van tiendes en offerandes word ook nie in die sedewette (waarvan die Tien Gebooie die vernaamste is) beskryf nie. In die Tien Gebooie (sedewet) word die beginsels hiervan egter duidelik verorden in die agste en die tiende gebod. Wanneer tiendes nie aan God gegee word nie, word van God gesteel, Hy word beroof (Mal 3:8), mense begeer geld eerder as God (tiende gebod) en pleeg afgodery met besittings (eerste gebod).
Tiendes en offerandes is ŉ saak vir Israel (dit begin al in hulle voorgeskiedenis met Abraham). Ook wanneer Jesus verwys na die voortgaande gee van tiendes, gaan dit oor die Joodse leiers wat allerlei gebruike rondom die gee van tiendes gereël het. Nêrens lees ons dat hierdie formule of seremoniële saak aan die nasies ook opgedra word wanneer die Joodse gelowiges dissipels van hulle moet maak nie (Matt 28:18-20). Die Korintiërs is ŉ voorbeeld van hierdie nasies en hulle moet geld gee soos hulle dit in hulle harte voorgeneem het.
In Jesus is die hele wet vervul. Ons sien dit baie duidelik in die afskaffing van die seremoniële wette wat deur die Gees in die Briewe geskied (soos offerandes, besnydenis) omdat al hierdie seremoniële sake heengewys het na Sy koms en werk. Om na Jesus se hemelvaart steeds aan te dring op die seremonies wat heengewys het na Christus word beskryf as wettisisme en Judaïstiese dwaalleer wat verskeie gemeentes bedreig het (Kol .2:16; Gal 4:9- 11; Fil 3:3-4). Sonder uitsondering is al die seremoniële bepalings vervul, so nie was Jesus se werk op aarde onvoltooid en onvolledig. Dit geld ook vir die tiendes
Daar is steeds vandag pogings om die Ou Testamentiese seremonies terug te bring en mense se gewetens te bind . . . Ons moet daarteen waak om nie dieselfde met tiendes en offerandes te doen nie. Jesus het slegs twee uiterlike tekens vir sy kerk gegee, naamlik doop en nagmaal.
In die NT is daar wel vryheid om te leer uit die OT-iese seremonies en nuwe praktyke te vorm . . . Dieselfde geld vir tiendes. Die analogieë van die Ou Testamentiese praktyke van tiendes en offergawes kan baie help om praktiese antwoorde oor finansiële offers te vind en dit is geldig om dit te doen. Die NT trek self die ooreenkomste, sonder om wette en formules daar te stel, byvoorbeeld tussen die versorging van die Leviete en diegene wat die evangelie verkondig (1 Kor 9) asook hoe daar na die armes omgesien moet word (dink aan die Sarfat-bediening)
Dit wat in die tiendes in die OT gesimboliseer word, word nog sterker en duideliker in die NT beklemtoon (dit kan nie anders nie, want die bedeling is meer, nie minder nie). Byvoorbeeld, die Skrif is duidelik in die OT in Mal 4:10 oor die goeie gevolge wat die gee van tiendes sal hê. “Toets My of Ek nie die vensters van die hemel vir julle sal oopmaak en vir julle reën sal uitgiet, meer as wat julle kan gebruik nie”. In 1 Kor 9:6-9 eggo die Gees dieselfde saak oor oorvloedige gee (tiende is getal van volheid, oorvloed) in die NT: “Dink daaraan: wie karig saai, sal karig oes; en wie volop saai, sal volop oes”. Dieselfde beginsels van feesvreugde by die gee van offers, geld ook vir die Nuwe Testament. “Om te gee maak ŉ mens gelukkiger as om te ontvang! (Hand 20:35) en die “Here het ŉ blymoedige gewer lief!” (2 Kor 9:7). In Jesus is die feesvreugde groter en meer! Ook wat ons geld aanbetref!
Ten slotte beklemtoon die NT wat in die OT ook gesê word veel sterker deur mense se
harte/diepste motiewe oor geld aan te spreek. Wat jy met jou geld maak verraai waar jou skat is en waar jou skat is, wys waar jou hart is. Waar jou hart is wys waar jy regtig is. Juis daarom sal formules nie deug nie. God se hart is dat menseharte, nee hele lewens, sal terugkeer na Hom toe! (Aangehaal en aangepas uit die dokument: Jesus ek gee graag – dit is beskikbaar op aanvraag)
In die lig van al die bogenoemde antwoord ek hierdie kortliks. Om te spaar staan op sig self in teenstelling met God se koninkryk nie. Dit is dus goed as ek spaar met die doel om:
• te verseker dat ek my familie goed kan versorg, dat ons kan aanhou om die finansiële gawe uit die Here se hand, verantwoordelik te geniet;
• te verseker dat ek kan aanhou om by te dra tot my plaaslike gemeente se werk in die koms van God se koninkryk;
• te verseker dat ek kan aanhou om op ’n standhoudende manier geld weg te gee soos en waar die Here my oortuig om dit te doen;
Die praktyk om te spaar kan ’n wonderlike vrug van die Gees wees wat duidelik maak dat ek nie vasgevang is in materialisme en die mag van geld nie. Sou ek egter spaar omdat ek dink dat ek daardeur my gemaklike lewe kan verseker, my sekuriteit in hierdie wêreld kan waarborg maak ek ’n groot fout (Luk 12:13-20). Verder sal dit in stryd wees met die beginsel in Mat 6:33 as ek geld spaar terwyl ek nie my verantwoordelikheid teenoor my familie, my gemeente en my naaste nakom nie.
Ek hoop hierdie help jou om op met verantwoordelikheid teenoor die Here jou finansies te gebruik tot sy eer en vir die koms van sy koninkryk.