Wat gebeur met die varkgriep | Die Lewegewer
7 Sep 2017 Thomas	Lewer kommentaar
Influensavirus wat aan die familie Orthomyxoviridae behoort.
AARD VAN DIE SIEKTE
‘N Akute respiratoriese infeksie van wisselende erns, wat wissel van asimptomatiese infeksie tot ernstige siekte. Tipiese griep simptome sluit in koors met skielike aanval, kouekoors, seer keel, nie-produktiewe hoes en, dikwels vergesel van hoofpyn, siekte, myalgie en prostrasie. Komplikasies van griepvirale infeksie sluit in: primêre griepvirale pneumonitis, bakteriële longontsteking, otitis media en verergering van onderliggende chroniese toestande. Siekte is geneig om die ergste te wees by bejaardes, by babas en jong kinders, en by immuungekompromitteerde leërskare. Die dood as gevolg van seisoenale griep kom hoofsaaklik voor by bejaardes en individue met voorafgaande chroniese siektes. Influenza A (H1N1) is soortgelyk aan seisoenale griep, maar is gekenmerk deur hoër aktiwiteit gedurende die noordelike somer seisoen, hoër sterftesyfer onder gesonde jong volwassenes en hoër voorkoms van virale longontsteking.
WAAR KOM VARKGRIEP VANDAAN
Die griepvirusse word in tipes A, B en C geklassifiseer op grond van hul kernproteïene. Slegs tipes A en B veroorsaak menslike siekte van enige besorgdheid. Die subtipes van griep A virusse word bepaal deur koevertglikoproteïene wat haemagglutinien (HA) of neuraminidase (NA) aktiwiteit besit. Hoë mutasietariewe en gereelde genetiese herversamelings van hierdie virusse dra by tot die groot veranderlikheid van die HA en NA-antigene. Al die nuwe geïdentifiseerde 16 HA en 9 NA subtipes van influensa A virusse word in wilde, akwatiese voëlbevolkings gehandhaaf. Mense word oor die algemeen besmet deur virusse van die subtipes H1, H2 of H3, en N1 of N2. Minipuntmutasies wat klein veranderinge veroorsaak (“antigeenwrywing”) kom relatief dikwels voor. Antigeniese drywing stel die virus in staat om immuunherkenning te ontduik, wat lei tot herhalende griep-uitbrake gedurende interpandemiese jare. Groot veranderinge in die HA-antigeen (“antigeenverskuiwing”) word veroorsaak deur herassortasie van genetiese materiaal uit verskillende A-subtipes. Antigeniese verskuiwings wat nuwe pandemiese stamme tot gevolg het, is skaars gebeurtenisse, wat plaasvind deur herassortasie tussen dierlike en menslike subtipes, byvoorbeeld by mede-besmette varke. Influenza A (H1N1) virus het in 2009 ontstaan. Dit is ‘n nuwe herassortiment wat nog nooit voorheen onder mense versprei is nie. Hierdie virus is nie nou verwant aan vorige of huidige menslike seisoenale griepvirusse nie.
OORDRAG EN VERSPREIDING
Respiratoriese oordrag vind hoofsaaklik plaas deur druppels versprei deur onbeskermde hoes en nies. Kort afstand lugoorsending van griepvirusse kan voorkom, veral in oorvol afgeslote ruimtes. Handbesmetting en direkte inenting van virus is nog ‘n moontlike bron van transmissie.
Influenza kom oor die hele wêreld voor, met ‘n jaarlikse globale aanvalkoers van 5-10% by volwassenes en 20-30% by kinders. In gematigde streke is griep ‘n seisoenale siekte wat gewoonlik in die wintermaande voorkom: dit beïnvloed die noordelike halfrond vanaf November tot April en die suidelike halfrond vanaf April tot September. In tropiese gebiede is daar geen duidelike seisoenale patroon nie, en griep sirkulasie is die hele jaar deur, tipies met verskeie pieke gedurende reënseisoene.
RISIKO VIR REISIGERS
Reisigers, soos plaaslike inwoners, is in gevaar in enige land gedurende die griepseisoen. Daarbenewens kan groepe van reisigers wat individue insluit vanaf gebiede wat geraak word deur seisoenale griep (bv. Cruiseschepen) uitbreek van die seisoen. Reisigers wat lande besoek in die teenoorgestelde halfrond tydens die griepseisoen, het hoë risiko, veral as hulle nie ‘n mate van immuniteit het deur onlangse infeksie of gereelde inenting nie. Bejaardes, mense met voorafgaande chroniese siektes en jong kinders is die meeste vatbaar vir komplikasies.
Wanneer moontlik, vermy stampvol afgesloten ruimtes en kontak met mense wat aan akute respiratoriese infeksies ly. Gereelde handewas, veral na direkte kontak met siekes of hul omgewing, kan die risiko van siekteverspreiding verminder. Siek persone moet aangemoedig word om ‘n hoesetiket te beoefen (handhaaf afstand, bedek hoes en nies met weggooibare weefsel of klere, was hande).
Previous PostPersonal Mission and VisionNext PostVERGEWIS JOUSELF NOU MET HOM, EN MAAK VREDE MET HOM