Ondanks die goeie paaie het dit ons steeds drie uur gevat om 100 km te ry – ons het gereeld stilgehou om die uitsig te waardeer of vir ’n troppie vee wat deur mans in komberse op perde aangejaag word.
Naby Maseru het ons by Thaba Bosiu stilgehou – ’n sandsteenplatorand en die vesting waarheen koning Mosjoesjoe in die vroeë jare 1800 gevlug het. Die Britte en Rooms-Katolieke kerk het tot sy redding gekom en as gevolg daarvan is Lesotho grootliks ’n Katolieke land.
Jy stap sowat ’n uur op ’n netwerk van paadjies van die lodge af tot by die Maletsunyane-waterval. Ons kom heelwat mense teë wat te perd of met ’n donkie aan ’n tou op pad dorp toe is vir inkopies. Groot gasbottels is op party van die donkies se rûe vasgemaak.
Eensklaps sien jy die waterval. Danie, Marise en Annelee wil stroomaf stap en ’n pad tot in die ravyn soek. Ek en Elmarie is tevrede om die toneel voor ons in te drink – Dave sluit later by ons aan; hy wou eers sy kamera laai. Die moedige trio vind gou genoeg uit die enigste paadjie tot onder in die ravyn is ook die enigste (steil!) een waarmee jy kan terugstap – dis die een waarmee die abseilers weer tot op die plato stap. Hulle volg toe ’n 4x4-pad wat ’n entjie stroomop loop en dan om ’n heuwel tot by nog ’n uitkykpunt oor die waterval.
Ek stap nie saam nie – ons is meer as 2 200 m bo seespieël en ek haal swaar asem in die dun lug. Nadat almal klaar verken is, keer ons terug na Semonkong vir ’n bier in die lodge se kroeg en aandete by ons rondawel.
Die volgende oggend is ek eerste wakker. Buite lê die sonsopkoms soos ’n geel streep op die horison en ’n sekelmaan omarm Venus bo my.
Toe ons opgepak is, ry ons terug na Roma met die A5 en draai oos om met die A3 na Thaba-Tseka te ry – ’n dorp wat rofweg in die middel van die land lê.
Die plantegroei is amper soos in die Alpe, en water stroom teen die hange af tot in die vallei. Haarnaalddraaie, ’n os wat in die middel van die pad staan… Danie is agter die stuur en die remme skreeu toe ons tot stilstand kom!
Die son sit al gevaarlik laag toe ons by die wal kom, en ons is dankbaar dat die laaste deel van 50 km tot by Lejone geteer is. Ons kom op die ou end teen seweuur by die Motebong Lodge aan waar hulle niks van ons bespreking weet nie. Hulle het wel ’n opslaanhuis vir die aand.
Die Katsedam is basies ’n vallei vol water in die Malibamatsorivier. Dis lank en smal – en diép. Lejone was die boudorpie in die noorde toe die dam in die vroeë jare negentig gebou is. Dis deel van die Lesotho-Hoogland-waterprojek – ’n vennootskap tussen Suid-Afrika en Lesotho – om water aan Gauteng te voorsien. ’n Tonnel neem die water tot in die Caledonrivier, wat die Vaalrivier en uiteindelik die Vaaldam voed. ’n Mens kan ’n toer van die wal doen om die ingenieurswese van nader te beskou, maar ons is te pootuit om terug te ry soontoe.
Terwyl die drie entoesiastiese stappers die volgende oggend ’n lang roete deur die vallei saam met ’n gids aanpak, kies die res van ons ’n rustiger wandeling. Terwyl ons stap, ontmoet ons ’n Suid-Afrikaner wat ’n forelplaas hier naby bestuur. Die teelvis kom van die Kaap af, die eiers uit Europa en die vis word met vragmotors na Woolworths-winkels landwyd vervoer.
Die grondpaddeel is stadig: Dit neem drie uur om 40 km af te lê: op en af, kronkelend deur die valleie. Iewers vat ons die verkeerde afdraai en beland bo-op ’n heuwel in ’n doodloopstraatdorp waar ’n vrou vir ’n groep kinders in die son klasgee.
Gelukkig help ’n jong man ons om op die regte pad te kom. Ons steek die Malibamatso-rivier met ’n laagwaterbrug oor en ry opdraandes verby die Kao-diamantmyn. Hier is die pad beter; dit word waarskynlik deur die myn onderhou. Ons ry hoër en hoër tot bo-op ’n plato. Die grondpad sluit by die A1-pad na Tlaengpas aan – teen 3 251 m is dit een van die hoogste padpasse in Afrika. Die AfriSki-oord lê net om die draai na die noorde, maar ons mik suid na Mokhotlong.
Die “lodge” is ’n klein klipgebou waar die priesters waarskynlik gebly het toe hulle hier gekom het: twee groot kamers met vier of vyf beddens in elk, ’n slaapkamer en twee aangrensende rondawels. Dis ’n bietjie primitief, maar hier is darem elektrisiteit. En goedkoop. Natuurlik is hier weer geen bewys van ons bespreking en deposito nie, maar die vriendelike ontvangsdame bel ’n priester en sorteer alles uit.
Die ontvangsdame neem ons op ’n toer van die kerk met sy muurskilderye en ’n geverfde plafon – dit is blykbaar in dele versier en toe geïnstalleer. Sy speel tromme in die kerkkoor.
By die lodge gesels ons met ander reisigers en kry dan ons koppe reg vir die aanslag. Verby pas-poortbeheer. Tweede rat, laestrek. Ná die eerste paar haarnaalddraaie sit ek die Landie in eerste rat om die remme te spaar.
Dave is langs my en praat my tot onder. Terwyl ons al hoe laer daal, troon die platorand bo ons uit. Ná die haarnaalde word die pad minder steil en gou is ons deur die Suid- Afrikaanse grenspos. Ons het dit gemaak!
Voorwaarts na Underberg, Bulwer, Boston… Die groen heuwels van KwaZulu-Natal. Ons groet vir Annelee wat op pad is na Durban, en ons laai Dave by sy huis in Howick af. Die res van ons gaan ’n paar nagte deurbring op ons familieplaas naby Greytown voor ons weer die “regte wêreld” aandurf.
Selfsorghuisies met ’n uitsig op die Katsedam. Vanaf R1 850 p.n. vir ’n huisie met slaapplek vir vyf mense.Kontak 00 26 659 744 567; motebong.com
Was jy op ’n vakansie wat jy dink ander Weg-lesers ook sal geniet? Skryf oor die ervaring en ons publiseer dalk jou storie. Hou dit asseblief kort (maksimum 1 500 woorde) en stuur ’n paar voorbeeldfoto’s. As ons besluit om die storie te gebruik, gaan ons oorspronklike hoëresolusiefoto’s nodig hê; maak dus seker jou kamera is op die regte verstelling. Stuur jou storie na redakteur@weg.co.za