Die kuns van kortkuns | Die Skryfbesigheid
Kortkuns (saamgestel deur Trudy Erasmus)
Kortprosa of –kuns is die oorkoepelende term vir alle kortprosa en sluit die kortverhaal, kortkortverhaal, skets, prosagedig en essay in. Kortkuns kategoriseer tekste op grond van die ooreenkomste en verskille wat tussen hulle bestaan. Teenoor die korter prosa kry jy die langer roman of novella.
Wat is die ooreenkoms tussen die verskillende vorme van kortkuns?
Daar is ’n sterk element van oombliklikheid in kortprosa.
Dit het meestal ’n poëtiese elem ent.
Hennie Aucamp beskou die volgende as kenmerke van korter prosawerk:
Gebeure, milieu en karakters is gekonsentreerd.
Die skrywer van kortkuns streef na ’n eenheid binne die werk.
Kortkuns moet ŉ storie vertel.
 Gouws, T. 1992. “Kortkuns” in Cloete T.T. Literêre Terme en Teorie: 236
‘n Kortverhaal is … (Saamgestel deur Marietjie Wentzel)
Dit kan die volgende patroon volg: uiteensetting (inleiding van tonelskikking, situasie en hoofkarakters); verwikkeling (gebeurtenis wat die konflik bekendstel); stygende aksie, draaipunt (die beslissende moment vir die hoofkarakter en sy verbintenis tot die handelwyse); klimaks (punt van hoogste belang in terme van die konflik en die punt van meeste aksie); ontknoping (die punt wanneer die konflik opgelos word); en die sedeles. Weens die lengte, kan kortverhale hierdie patroon volg alhoewel moderne kortverhale net partykeer ‘n uiteensetting het. Dit begin plotseling met ‘n storie wat in die middel van die aksie afskop. Dit het ‘n klimaks en krisis/draaipunt, maar sommige kortverhale eindig plotseling met ‘n oop einde en kan met of sonder ‘n sedeles wees.
Hoe verskil ’n kortverhaal, essay en skets van mekaar? (geskryf deur Trudy Erasmus)
’n Essay is ’n soort opstel of compition oor ’n spesifieke onderwerp. Die lengte kan van ’n paar honderd woorde, tot ’n boeklengte wissel. Dit is gewoonlik ’n kritiese, maar persoonlik bespreking op ’n formele of informele wyse, sonder om die onderwerp uit te put. ’n Essay se doel is nie ’n wetenskaplike betoog nie, maar haal eerder lewenswysheid uit lewensverskynsels of besin oor die hierdie gebeurtenisse.
So word die aanvangsin, titel en slotsin op mekaar af bestem.
In ’n kortverhaal het die skrywer nie plek vir die ontwikkeling van ’n groot aantal karakters nie en moet die skrywer die versameling karakters beperk tot drie karakters.
Posted in: Algemeen ♦ Kortverhale ♦ Publikasie ♦ Skryfwenke
Tagged: atmosfeer,beelde,betekenis,dialoog,essay,hoofkarakter,Karakters,kortkuns,kortverhaal,kreatiewe skryfkuns,kreatiewe vryheid,muse,novella,roman,ruimte,skets,skryfwenke,verskille in die kortkuns
← ‘Fingerprints’ is ’n skryf-geleentheid vir enigeen wat voel dat sy of haar lewe op een of ander manier aangeraak is deur geloof, hoop en/of liefde
Rainbow Gospel Radio is opsoek na die BAAS KAMPVUURSTORIEVERTELLER →