Afrikaanse seun word man saam met boesemvriend by besnydenisskoolEstiaan Swanepoel (17) en Ndibulele Soboyisi (17) tydens ‘n seremonie ná die besnydenisskool. Foto: Verskaf “Ek was vooraf bang, maar nooit spyt daaroor nie. Dit is ŉ seëning van God wat my lewe verander het.” Só beskryf Estiaan Swanepoel sy drie weke lange tradisionele rite tot manwees saam met sy boesemvriend, Ndibulele Soboyisi, by ŉ besnydenisskool in die Oos-Kaap. Die twee seuns, albei graad 11-leerlinge aan Hudson Park High School in Oos-Londen, is al van kleintyd af vriende. Hulle het aan mekaar belowe om, wanneer hulle oud genoeg is, saam “bos toe te gaan” vir ŉ tradisionele Xhosa-besnydenis. “Ons het saam grootgeword en wedersydse respek vir mekaar se kultuur ontwikkel,” het Swanepoel Woensdag aan Maroela Media gesê. “Omdat manwees ŉ groot deel van elkeen se lewe is, het die praatjies veral in ons hoërskooljare begin vorm aanneem.” Soboyisi se pa, Zwelinzima, het deur die jare sy seun se vriend as een van sy eie seuns aanvaar en het vir albei 17-jariges toegang tot die besnydenisskool in Centane gereël en daarvoor betaal. Hul rite tot manwees het op 20 Junie begin. “Weens kulturele redes is daar baie goed waaroor ons nie mag praat nie, veral wat die besnydenis self behels. Daar moet ŉ mate van geheimhouding wees, want volgens die Xhosa-kultuur mag ŉ vrou nie van al die prosesse weet nie.” Hy het beklemtoon dat die skool waar hy was volgens Christelike waardes bestuur word en dat hulle niks mag gerook of gedrink het tydens hul verblyf by die skool nie. “Ons het elke dag om 17:00 kerk gehou. Die mense het ons regtig goed behandel en ons is nie een keer geslaan soos wat by sommige ander besnydenisskole die geval is nie.” Die besnydenis self is vroeg ná hul aankoms gedoen en hy beskryf die prosedure as vinnig en pynloos. “Agterna het dit begin seer word, maar niks wat ŉ man nie kan hanteer nie. Ons is op ŉ daaglikse grondslag ondersoek vir enige komplikasies. Ons wonde is met natuurlike plante behandel.” Hy het gesê tydens die herstelproses het hulle slegs basiese kossoorte gekry soos rys, aartappels, bone en stampmielies. “Teen die agtste dag mag ons vleis begin eet het om die proses te vier. Daar is vir ons ŉ regte feesmaal voorberei.” Die res van die tyd het die seuns hul tyd deurgebring deur “rond te lê”, met mekaar te gesels en ook takies te verrig soos om hout in die bos te gaan optel. “Daar was mense van oor die land en verskeie ouderdomme. ŉ Mens vorm ŉ hegte band met almal en jy leer die mens agter elkeen ken. Die hele tyd wat ons daar was, het almal gelag en grappe gemaak. Ek was nooit ongelukkig nie.” Hy het gesê die hele ervaring het van hom ŉ verantwoordeliker mens gemaak. “Dit was die beste ervaring ooit. ŉ Mens leer om klein dinge te waardeer – die dinge wat regtig belangrik is in die lewe soos ŉ bed om op te slaap, ŉ dak oor jou kop, kos om te eet en jou familie.” Swanepoel se pa is ses jaar gelede oorlede. Sy ma, Esta, was aanvanklik jare lank teen die idee gekant en het gedink die vriende maak net ŉ grap. “Sy het gedink ek maak inbreuk op ŉ kultuur wat nie myne is nie. Sy het egter gesien ons is ernstig en ons vriendskap het gegroei. Sy het die afgelope jaar vrede met ons besluit geneem.” Esta het gesê soos enige ma was sy bekommerd al het sy geweet hy was in goeie hande, maar dat hy wel met haar seëning gegaan het. “Ek is baie bly dat hy terug en gesond is,” het sy gesê. Albei maats gaan ná matriek studeer en het onderneem om vir hul families te sorg wat hulle tot nou toe versorg het.