Stigting sit hofstryd voort oor Dlamini-Zuma se magNkosazana Dlamini-Zuma, minister van samewerkende regering en tradisionele sake. (Foto: Kopano Tlape/GCIS) Die Helen Suzman-stigting het hom nou tot die hooggeregshof in Pretoria gewend in ŉ poging om die parlement en uitvoerende gesag te dwing om hul mag terug te neem. Die stigting het in Mei die konstitusionele hof genader oor die mag wat Nkosazana Dlamini-Zuma, minister van samewerkende regering en tradisionele sake, het om wetgewing in te stel as deel van die regering se reaksie tot die Covid-19-pandemie. Die konstitusionele hof het die stigting se aansoek op tegniese gronde van die hand gewys waarna ŉ aansoek by die hooggeregshof in Pretoria gebring is. Die Wet op Rampbestuur gee Dlamini-Zuma uiteenlopende magte tydens ŉ gebeurtenis soos ŉ pandemie. “Dié wetgewende en uitvoerende mag berus ingevolge die Grondwet by die parlement en die uitvoerende gesag,” voer Francis Antonie, direkteur van die stigting aan. “Hoewel die sentralisering van mag in die minister geregverdig kon wees deur die skielike bedreiging wat Covid-19 bied, kan hierdie basiese afwyking van die skeiding van magte slegs vir ŉ kort ruk duur, naamlik totdat die parlement en die uitvoerende gesag hul wetgewende en uitvoerende funksies met betrekking tot Covid-19 kan uitoefen.” Die stigting voer in sy hofdokumente aan dat die parlement ŉ plig het om wetgewing te aanvaar wat die staat se reaksie reguleer rakende die bedreiging wat Covid-19 inhou en die skade wat dit veroorsaak. “Die uitvoerende gesag het ŉ plig om hierdie wetgewing voor te berei en te inisieer vir oorweging, debat en uiteindelik goedkeuring deur die parlement. “Die uitvoerende gesag is dan verplig om die wetgewing toe te pas. Slegs deur die uitvoering van hierdie pligte sal die huidige ineenstorting rakende die skeiding van magte reggestel word en Suid-Afrika se demokrasie tot konstitusionele normaliteit herstel word. Op dié manier, ingevolge die Grondwet, het die parlement en die uitvoerende gesag albei ŉ sentrale rol te speel in die staat se reaksie op Covid-19.” Die stigting voer aan die parlement en uitvoerende gesag moes ná afloop van die afkondiging van ŉ ramptoestand aktief stappe gedoen het om hul grondwetlike pligte terug te neem. “Hulle het daarin misluk.” Volgens Antonie word Dlamini-Zuma al vir langer as vier maande lank toegelaat om op haar eie, of saam met die nasionale bevelsraad, wetgewing in te stel as deel van die regering se reaksie tot die Covid-19-pandemie. “Hulle [die parlement en kabinet] blyk gemaklik daarmee te wees dat hul magte deur ander oorgeneem word, blykbaar vir so lank as wat Covid-19 ŉ bedreiging inhou.”