Opstelwedstryd aangebied deur die historiese vereniging van Oudtshoorn. / Olivier, J Moontlike taakopdragvrae (projek) na aanleiding van 'n besoek aan die pioniersopelugmuseum te Silverton, Pretoria (standerd 6). / Dreyer, N
In Januarie vanjaar is die tweejaarlikse konferensie van
die Suid-Afrikaanse Historiese Vereniging in Kaapstad gehou. 'n Wye reeks onderwerpe is deur vooraanslaande Suid-Afrikaanse en buitelandse historici onder bespreking geneem.
Een van die dringendste probleme wat tydens die
besprekings aan die lig gekom het, is dat die afstand tussen die Suid-Afrikaanse historici en die publiek besig is om te vergroot. Tereg sê prof. Basille Cordeur van die Universiteit van Kaapstad dat te min Suid-Afrikaanse Geskiedeniswerke wat binne die verskillende denkskole
ontspring, na die publiek deurdring. Ongelukkig is dit
waar dat die gaping tussen historici en publiek ook in die
leerling- en studentetalle in Geskiedenisklaskamers en
-lesinglokale gereflekteer word. Iewers moet daar 'n rede
vir die kommerwekkende toestand wees. Inderdaad is 'n
indringende ondersoek in die verband uiters noodsaaklik.
Daarom is dit verblydend dat die S.A. Historiese Vereniging
so 'n ondersoek wil loods. Hopelik is die gaping
tussen historici en befondsingsliggame kleiner as die
tussen historici en publiek. Die volgende probleemgebiede
is voorlopig geïdentifiseer:
Vir Gister en Vandag is 'n ondersoek soos die van meer as gewone belang. Per slot van rekening is dit 'n tydskrif vir Geskiedenisonderrig vir Suid-Afrika, en is dit ook so dat daar ongeveer 3 000 adresse is waarheen die tydskrif
jaarliks gepos word. 'n Toenemende kenmerk in die verband
is dat daar 'n behoefte is onder vera! onderwysers,
en dan van alle gemeenskappe, na vakdidaktiese inhoude.
Meer onrusbarend as die afstand tussen historici en die
gemeenskap is die afstand tussen die historici, die
opleiers van Geskiedenisonderwysers en die praktyk van
Geskiedenisonderrig op skool. Die verhouding tussen die drie sleutelkomponente
in die Geskiedenisonderrig is op
die oomblik nie na wense nie! Baie voorbeelde van gapings
in die onderlinge gesprekskanale tussen vakwetenskaplikes, vakdidaktici en die praktiserende skoolonderwysgroep bestaan.
En in 'n ondersoek soos die wat die SA Historiese
Vereniging wil onderneem, is die beslegting van die
wanverhouding gewis die prioriteitsaak!
Hoeveel inspraak word historici by departementele en
interdepartementele sillabus- en ander studiekomitees toegelaat? Indien die inspraak wel plaasvind, hoe verteenwoordigend is die spektrum van historici oor die linie van onderskeie standpunte?
Hoeveel historici is vertroud met die leefwêreld van leerlinge op primêre-en sekondêreskoolvlak, veral daar waar dit wel moontlik is om inspraak te hê: skoolhandboeke
Hoe dikwels dra historici by tot die gesprekke rondom Geskiedenisonderrig op skoolvlak, veral by wyse van
artikels in 'n tydskrif soos Gister en Vandag? (En met merkwaardige arrogansie konstateer 'n vooraanstaande historikus en hoogleraar in Geskiedenis dat daar 'n ernstige behoefte aan 'n tydskrif vir Geskiedenisonderrig bestaan
- vgl. die Historia van September 1984).
Hoeveel geleenthede word die praktiserende onderwyser
gebied om by vakwetenskaplike en vakdidaktiese
besprekings insette vanuit sy ervaringsmilieu lewer?
Word die kundigheid van vakdidaktici hoegenaamd
deur historici en onderwysliggame erken?
In hoe 'n mate word onderwyseropleiers deur die superintendente van onderwys as kundiges erken en
by indiensopleidingsprogramme betrek?
Hoe dikwels tree die onderwyser as vernuwer op?
Word hy toegelaat om in die verband 'n bydrae te lewer
of moet hy 'n naprater/nadoener wees?
Spreek leerinhoude soos in die skoolsillabusse vervat
die onderskeie leerlinggroepe aan?
Hoeveel ivoortorings is daar waar diegene vir wie Geskiedenisonderrig en geskiedsbeoefening belangrik is, hul van mekaar weghok? Hierdie probleemgebiede wat in terme van vrae aan die orde gestel is, raak moontlik die wese van die totale probleem? Natuurlik sal nadere presisiering gedoen en verdere aanvullings gemaak moet word. Net so belangrik as probleemgebiede is die moontlike probleemoplossers. Gister en Vandag wil die vertroue uitspreek dat hy by die
ondersoek van die S.A. Historiese Vereniging betrek sal
word. Uiteraard tree hy op as spreekbuis vir die onderrig
van Geskiedenis op skoolvlak.
Die stigting van 'n Vakvereniging vir die opleiding van
Geskiedenisonderwysers in Junie vanjaar (waaroor
elders in die uitgawe berig word) is in die lig van al die bogenoemde vrae uiters noodsaaklik. Die hoop word uitgespreek dat die stap wat deur Gister en Vandag geïnisieer is, wye belangstelling sal geniet en 'n verteenwoordigende groep opleiers en superintendente van onderwys in 'n verenigde front sal saamsnoer. Dit kan net tot voordeel van ons vak wees.
Mag die onderskeie pogings van die S.A. Historiese
Vereniging en Gister en Vandag groat sukses op die hele
terrein van Geskiedenispraktyk hê.
Leerlinge in standerd 2 skryf (maak) geskiedenis.
Lewis, B.R. 1981. Hitler and Nazi Germany. [Boek resensie]
Van den Bergh, G.N. 1983. Die middeleeue. [Boek resensie]