Efesiërs 4: 17-24 – Bekering — een groot stuk vreugde | Nederduitsch Hervormde Kerk van Afrika
Efesiërs 4: 17-24 – Bekering — een groot stuk vreugde
Die bekende in die lewe is dikwels die gevaarlike. Ek kan byvoorbeeld my werk so goed doen, werklik so goed ken, dat ek dit later onnadenkend kan begin doen, begin doen sonder om werklik elke stap te oorweeg, te doen sonder om te dink waarmee ek besig is, en ('n) groot fout(e) begaan. Kom ons neem die huwelik as voorbeeld: ek kan so gewoond raak aan my huwelik, dit kan so normaal, bekend, outomaties word, elke dag dieselfde word dat, voor ek dit werklik raaksien, ek eintlik nie meer 'n huwelik het nie. Met ander woorde: die bekende het die gevaarlike geword.
Dieselfde, broers en susters, geld vir die geloof. So maklik word 'n mens se geloofsbelewing, 'n mens se geloofsuitlewing, iets baie maklik, baie eenvoudig, stereotiep, iets bekends, bestaande uit (kom ons sê maar) kerkbesoek, Bybellees, gebed, en die eerlike poging om my daagliks tot die Here te bekeer. En voor ek sien kom ek skielik agter dat, al is ek hoe godsdienstig, hoe eerlik godsdienstig, al het ek die godsdiens as besitting, ek het lankal nie meer 'n werklike, persoonlike verhouding met God nie.
Maar kom ons vra onsself die vraag af, broers en susters: wat beteken bekering werklik? Het die bekende nie vir ons hier ook die gevaarlike geword nie? Want wat verstaan ons onder die woord bekering? Wat beteken dit om jou daagliks werklik tot die Here te bekeer? Is dit 'n ommekeer (soos die Bybel dikwels die Griekse woord wat vir bekering gebruik word, te wete metanoia, vertaal), dit wil sê, letterlik, ek het eers soontoe geloop, en nou loop ek soontoe, beteken dit inkeer, of beteken dit ek moet verander? Of dan, as Efesiërs 4:22 sê dat dit beteken om met die`ou mens te breek', wat beteken dit presies? Kom ons gaan kyk 'n bietjie na al hierdie moontlikhede, en kyk of ons miskien meer duidelikheid oor hierdie saak kan kry.
Bekering, meen sommiges, is om tot inkeer te kom. Om weer jouself te word. Diegene wat so dink, redeneer min of meer soos volg: ons leef elke dag in 'n koorsagtige drukte, ons word as`t ware deur die lewe op sleeptou geneem. So baie dinge word vir ons gereël. As dit nie ons beroepe is nie, is dit ons huislike verantwoordelikhede, of ons verpligtinge in die gemeente. Of by die skool waar ons kinders is. Alles word 'n gejaag na die nakom van afsprake en teenwoordig wees by geleenthede waartoe ons opgeroep word. Met die gevolg: jy verloor jouself in al hierdie sake. Jy het niks meer aan jouself nie. Jy leef ook eintlik nie meer vir jouself nie. Jy leef vir ander, vir verantwoordelikhede, vir die nakom van afsprake. Jy word eenvoudig net meegeneem.
Hierop sal ander weer antwoord. Nee, dit kan tog nie bekering wees nie. Bekering het tog im­mers te make met 'n mens se verkeerde lewe. Die verkeerde dinge wat ons doen, bedink en bedryf. Bekering het te make met verkeerde gesindhede. Daarom, ware bekering is geleë dat jy die houding van gelowigheid sal inneem. Dat jy sal doen wat die Woord van jou vra en sal vermy dit waarteen die Woord waarsku.
Weereens, broers en susters: ook hier, meen ek, geld ons eerste uitspraak— die bekende word so maklik die gevaarlike. Want so maklik,verloor ons uit die oog dat bekering nie maar net te make het met my lewe wat anders moet word omdat dit eenvoudig van 'n gelowige verwag word nie. Vergeet ons dat bekering tog seker ook in die eerste plek iets te make het met die lewende God en met my naaste.
Met die gevolg? Bekering word niks anders as 'n bekering tot die regtedinge, 'n lewenshouding, 'n stuk gelowigheid nie. Dit word 'n goeiewerk, dit bepaal of jy gelowig is of nie. Dit word iets wat staan in die spanning tussen jouself, die wêreld, en of jy dit regkry of nie. As jy slaag, is jy 'n goeie gelowige, as jy nie slaag nie, is jy 'n minder goeie gelowige. Dus: dit gaan om jouself, dit gaan om die daad van bekering op sigself, of ek dit regkry of nie, of ek goedvaar of nie. Of ek dit doen of nie.
Kom ons neem nog 'n laaste moontlikheid. Op grond van bogenoemde verstaan van bekering, te wete, dat bekering gaan oor die daad opsigself, dat ek dit moet doen, omdat dit van my verwag word, dat bekering daar is om van my 'n beter mens te maak, sal ander weer antwoord: maar julle ken mos die wet van God. Dit lui mos baie duidelik dat jy God moet liefhê en jou naaste moet liefhê. So, as bekering nie te make het met byvoorbeeld die verbetering van my naaste se lewe en hulle omstandighede nie, dan is dit nie ware bekering nie.
Met die gevolg? Ons ken dit so goed, broers en susters: bekering word 'n sosiale, politieke, 'n maatskaplike aangeleentheid. Bekering word: mense wat veronreg was moet nou bevoordeel word, die wêreld moet ophou met oorlog en geweld, ons moet stop om die osoonlaag te vernietig, ons siek samelewing moet gesond gemaak word. Ons moet so leef dat almal uit die samelewing kan voordeel trek, dat almal se omstandighede beter kan word. Ons moet so lewe dat almal ewe veel het, dat niemand veronreg word nie. En gou, sonder dat ons dit besef, word elke denkbare sosiale, maatskaplike of watter herstel program ook al, vir ons heel aanvaarbaar. Want dit het dan so 'n pragtige godsdienstige en Bybelse onderbou. En ons is mos godsdienstig. En ons glo mos die Bybel is God se Woord.
Nee, sê Paulus hier, bekering is, in die eerste plek, eerder om jouself in die hande van die Een te plaas wat goed is. Ek wil ditweer sê: bekering begin nie daar waar ek 'n goeie mens te word nie, maar daar waar ek my in die hande oorgee van die Een wat alleen goed is, naamlik God. En omdat God my dan in sy hande vashou, en ek al sy liefde en goedheid beleef, ek so totaal daardeur oorweldig word, dat ek 'n nuwe mens word.
Of was dit die herinnering aan 'n vaderhuis wat altyd vir hom oopgestaan het? Dat daar in die vensters van sy vaderhuis wagtende lampe brand om hom die pad daartoe aan te dui? Dat hy geweet het daar is iemand wat verlangend op hom wag? Dat daar iemand wag wat hom altyd goedgesind was en wat hom tussen al sy vodde en vuilheid sal erken as die seun wat tevore daar gewoon het? Ek dink so.
Daarom, broers en susters, is bekering nie maar net dat dieselfde ou mens sy vorige dade los of verander nie, dat hy/haar sy verlede ontken en as`t ware uit sy/haar verlede vertrek en nou anders gaan lewe nie. Nee. Dit is eerder die vreugdevolle vertrek na dit wat hy/sy voorhom/haar het: 'n Vaderhuis wat altyd oopstaan. Daarom sê die woord bekering niks anders as: Salig hulle wat 'n tuiste het, want hulle mag huis toe kom.
Solank, broers en susters, ons bekering sien as die inkeer tot myself (om bv. rustiger te word), die wegkeer van my ou dade (om so sg 'n beter menste word), of om so te begin lewe dat die wêreld rondom my deur my dade 'n beter wêreld word, sal ons lewens, en veral ons geloofsbelewing dié wees van 'n lewe van opstaan en val, van suksesse en mislukkings, sonder die ervaring dat ons vooruit gaan in die geloof, sonder die gevoel en wete dat ons nader en nader aan God beweeg. Een groot stuk moeite, waarvan ons dikwels sal moet sê: maar ek vorder nie eintlik nie. My lewe verander nie eintlik nie. Al probeer ek hoe hard. Al is my motiewe hoe opreg.
Want, tuisgaande in die Vaderhuis, nuutgemaak, oorweldig deur die teenwoordigheid van die Va­der en toegevou in sy liefde, kan ek nie, en wil ek nie anders as om te wys dat ek 'n hemelse Vader het wat my nuutgemaak het nie. Dan word bekering een groot stuk vreugde.