Toyota SA: Stakers se bewerings ‘is onwaar, lasterlik’Argieffoto Toyota Suid-Afrika het ŉ mediaverklaring wat deur die National Union of Metalworkers of South Africa (Numsa) uitgereik is rakende sy lede se staking by Toyota se Prospecton-aanleg naby Durban, asook die Atlas Road-depot in Boksburg in Gauteng as “’n wanvoorstelling van die feite en lasterlik” afgemaak. Dit kom nadat Numsa aangekondig het dat sy lede by Toyota staak, aangesien die bestuurspan by die maatskappy “moedswillig weier om met ons in gesprek te tree oor ons eise”. Numsa voer aan hy is met geen ander keuse gelaat as om te begin staak nie. Mbuso Ngubane, Numsa se streeksekretaris in KwaZulu-Natal, maak verskeie bewerings oor die redes vir werkers se staking, onder meer dat Toyota ŉ “ongetransformeerde maatskappy” is wat glo nie aan sy BBBEE-teikens voldoen nie. Numsa beweer verder dat Toyota weier om van die dienste van swart diensverskaffers gebruik te maak en dat die maatskappy glo beweer “swart mense het geen ervaring nie”. “Hulle het nog geen praktiese stappe gedoen om ruimte te skep sodat swart maatskappye regverdig aan die verkrygingsproses kan deelneem nie,” sê Ngubane. Numsa eis onder meer dat ŉ transformasiekomitee op die been gebring word om die maatskappy se werwings- en verkrygingsproses te bestuur en sodoende te verseker dat Toyota sy BBBEE-teikens behaal. Die vakbond eis verder dat Toyota 70% kontrakwerkers moet aanstel en net 30% werkers deur leerlingskappe – Numsa beweer 100% van werkers word nou deur leerlingskappe aangestel. “Ons eis dat alle werkers toegang moet hê tot gratis mediese konsultasie wat beskikbaar is deur interne mediese personeel, of die werkers aan ŉ mediese fonds behoort of nie. Ons eis verder dat die bonusbetalingstelsel verander moet word. As teikens behaal word, moet die bedrag regverdig tussen al die werkers verdeel word,” sê Ngubane. Die vakbond eis dat ŉ vervoertoelaag aan alle vakleerlinge voorsien word en dat daar spesiaal goedgekeurde gehalte-werksuniforms aan vrouewerkers verskaf word. “Tans moet die vrouewerkers by Toyota mansklere dra wat nie prakties is nie.” Hy beweer ook dat Toyota inmeng met bewyse tydens dissiplinêre verhore by die maatskappy om die uitkoms daarvan te beïnvloed. Ngubane sê werkers sal aanhou staak totdat daar aan hul eise gehoor gegee word. Toyota SA het nie op Numsa se spesifieke bewerings gereageer nie, maar wel gesê die maatskappy behou die reg voor om dit te doen totdat hy al die feite nagegaan en terugvoer aan Numsa gegee het. “Toyota SA wil weereens beklemtoon dat hy verbind is tot gesprekke in goeder trou met die vakbond om ŉ bevredigende oplossing te vind.”