PressReader - Finweek Afrikaanse Uitgawe: 2018-07-19 - KLEIN AAN­DE­LE: ONT­DEK DIE KAMPIOENE
KLEIN AAN­DE­LE: ONT­DEK DIE KAMPIOENE
On­lang­se na­vor­sing na 130 maat­skap­pye met ’n mark­ka­pi­ta­li­sa­sie van tus­sen R100 mil­joen en R10 mil­jard toon dat al­mal teen ’n af­slag ver­ge­le­ke met his­to­rie­se waar­da­sies ver­han­del, ver­al be­dryfs­maat­skap­pye met ’n mark­ka­pi­ta­li­sa­sie van min­der as R2 mil­jard.
Finweek Afrikaanse Uitgawe - 2018-07-19 - Voorblad Kleinkapitalisasie-aandele - Deur Mar­cia Klein
in ’n mark wat al­tyd die Top40 ver­kies, kan ver­slae wat wys dat Suid-a­fri­kaan­se klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le die goed­koop­ste ter wê­reld is, tot gro­ter be­lang­stel­ling in be­leg­ging in klein- en mid­del­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le lei. Maar goed­koop be­te­ken nie nood­wen­dig goeie waar­de nie, ver­al as die aan­de­le goed­koop bly. Dit be­te­ken ook nie dat goed­koop aan­de­le nood­wen­dig na bil­li­ke of vol­le waar­de sal styg nie. Op een uit­son­de­ring (I­ta­lië) na is Suid-a­fri­kaan­se klein- en mid­del­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le die goed­koop­ste aan­de­le­sek­tor ter wê­reld, vol­gens Alpha We­alth. Keith M­cla­chlan, aan­de­le-ont­le­der en klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-spe­si­a­lis by Alpha We­alth,
het on­langs na­vor­sing op­ge­le­wer wat wys dat die plaas­li­ke klein­ka­pi­ta­li­sa­sie­mark nie net teen groot af­slag ver­han­del nie, maar dat plaas­li­ke klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le die af­ge­lo­pe twee of drie jaar stel­sel­ma­tig goed­ko­per ge­word het ter­wyl die res van die wê­reld duur­der ge­word het.
Na­vor­sing deur We­st­brooke Al­ter­na­ti­ve As­set Ma­na­ge­ment waar­in 130 maat­skap­pye met ’n mark­ka­pi­ta­li­sa­sie van tus­sen R100 mil­joen en R10 mil­jard be­kyk is, toon dat al­mal teen ’n af­slag ver­ge­le­ke met his­to­rie­se waar­da­sies ver­han­del, ver­al be­dryfs­maat­skap­pye met ’n mark­ka­pi­ta­li­sa­sie van min­der as R2 mil­jard (waar­van die prys-ver­dien­ste-ver­hou­ding (p/v) se­dert Maart ver­le­de jaar met 10% tot 7,9 ge­daal het) en be­leg­gings­be­heer­maat­skap­pye (wat teen ’n af­slag van 33% op die net­to ba­te­waar­de ver­han­del).
Daar­teen­oor was die waar­da­sies van kor­po­ra­tie­we en pri­va­te e­kwi­teit se sa­me­smel­ting- en ver­kry­gings­tran­sak­sies op ’n aan­sien­li­ke pre­mie op hui­di­ge ge­no­teer­de waar­da­sies, sê hy. Jar­red Wi­ner, fonds­be­stuur­der van We­st­brooke S­pe­ci­al Op­por­tu­ni­ties Fund,
sê die potensiaal vir ’n sty­ging in ver­dien­ste by klein- en mid­del­ka­pi­ta­li­sa­sie-be­dryfs­maat­skap­pye is groot, “met be­dui­den­de be­dryfs­hef­boom­wer­king aan­ge­dryf deur in­kom­ste­groei en ’n da­ling in die be­dryfs­uit­ga­wes oor die af­ge­lo­pe paar jaar”.
“Die maat­skap­pye het be­dui­den­de ba­lans­staat­ver­moë vir kor­po­ra­tie­we be­dry­wig­he­de en maat­skap­pye het ook baie kon­tant be­skik­baar om ka­pi­taal­be­ste­ding en ver­kry­gings­ak­ti­wi­teit te her­vat.”
Of lae pry­se ’n re­de is om te be­lê, is eg­ter de­bat­teer­baar. An­ders as die wê­reld­ge­rig­te groot­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le op die JSE volg klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le die plaas­li­ke ekonomie, wat s­wak is en nie te­kens van be­dui­den­de ver­be­te­ring toon nie.
Klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le suk­kel om in­sti­tu­si­o­ne­le en in­di­vi­du­e­le be­leg­gings­be­lang­stel­ling te lok. Hul­le is een­vou­dig te klein vir in­stel­lings, en in­di­vi­du­e­le be­leg­gers is be­sorg oor ri­si­ko en in die al­ge­meen nie be­wus van die tal­le maat­skap­pye, wat hul­le doen, en hoe hul­le vaar nie. Dit maak be­leg­gings­be­slui­te moei­lik en ris­kant.
Klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le word sel­de aan­be­veel, want min ont­le­ders dek hul­le – al wys dié wat dit wel doen al­tyd daar­op dat dít is waar ’n kun­di­ge be­leg­ger kan uit­troon bo die res wat ge­neig is om klei­ner aan­de­le te ig­no­reer.
Soos die na­vor­sing toon, is baie van dié maat­skap­pye goed­koop en par­ty sal dalk toe­koms­ti­ge uit­blin­kers wees. Baie groot, suk­ses­vol­le maat­skap­pye het on­der be­gin.
Die aan­trek­lik­heid daar­van om goed­koop te koop, word tans daar­deur te­ë­ge­werk dat klein­ka­pi­ta­li­sa­sie­aan­de­le dalk nie be­trou­baar is nie of nie só fyn dop­ge­hou en be­stuur word soos gro­ter maat­skap­pye nie. Dié kwel­ling word ver­sterk deur reu­se­wis­sel­val­lig­heid ná die S­tein­hoff-ramp by par­ty klein- en mid­del­ka­pi­ta­li­sa­sie­aan­de­le, soos EOH en Re­si­lient, na­ma­te die pa­niek ver­sprei. Mens moet eg­ter noem dat S­tein­hoff self ’n groot maat­skap­py is wat dit tog reg­ge­kry het om die streng toe­sig te ontwyk wat hy kwan­suis ge­had het.
Hoe­kom die af­slag?
Die mees­te klein­ka­pi­ta­li­sa­sie­aan­de­le is reg­streeks ge­kop­pel aan die ver­to­ning van die plaas­li­ke ekonomie, wat deur ’n ge­brek aan sa­ke- en ver­brui­kers­ver­troue, ’n hoë werk­loos­heids­koers, ’n ge­brek aan reg­streek­se bui­te­land­se en staats­in­ves­te­ring en s­wak sen­ti­ment ge­ken­merk word, sê Le­ster Da­vids, ver­han­de­lings­ont­le­der by U­num Ca­pi­tal.
“Dié fak­to­re weeg swaar en klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le het goed­koop ver­ge­le­ke met die mark ge­word na­ma­te hul ver­dien­ste in die on­se­ker om­ge­wing min­der voor­spel­baar ge­word het.”
Be­leg­ger­skom­mer word ver­er­ger deur kwel­lings oor kwes­sies wat na vo­re ge­kom het by se­ke­re maat­skap­pye, soos EOH, In­vic­ta en die ei­end­om­sek­tor, waar­on­der maat­skap­pye soos Re­si­lient, G­reen­bay en For­tress, sê hy.
Daar­by stel fonds­be­stuur­ders nie be­lang nie, want e­ni­ge ver­be­te­ring in klei­ner maat­skap­pye se aan­deel­prys sal nie juis ’n ver­skil in die kon­teks van ’n groot por­te­feul­je maak nie. Hy sê eg­ter ’n aan­tal klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le ver­goed vir die ne­ga­tie­we fak­to­re “en el­ke bie­tjie goeie nuus kan die aan­deel laat styg en tot nu­we be­leg­gers­be­lang­stel­ling lei”.
“Die feit dat ’n aan­deel goed­koop is, moet in die mees­te ge­val­le nie die e­nig­ste re­de wees om te be­lê nie. Mens moet eer­der ook die ver­dien­ste- en ba­te­ge­hal­te en – die be­lang­rik­ste by klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le – die be­stuur in ag neem.”
Plaas­li­ke klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-aan­de­le het die
af­ge­lo­pe twee of drie
jaar stel­sel­ma­tig goed­ko­per ge­word ter­wyl die
res van die wê­reld duur­der ge­word het.
Tien Bo­w­calf, Ho­me­choi­ce, SANLAM MA­NA­GE­MENT groot­ste I­tal­ti­le, IN­VES­T­MENT NBS, be­lan­ge: SMALL Car­track, Cur­ro, CAP R­ho­des A­dap­tit, Pres­ta­sie Food, Blue oor La­bel Dis-chem, een jaar: -6,6% (teen­oor Pres­ta­sie 5,5% (9%) maat­staf oor vyf 1,9%) jaar: OLD SMALL-CAP MU­TU­AL MID AND Tien T­so­go groot­ste Sun, Ca­pe­vin, be­lan­ge: Ci­ty Lod­ge, In­vic­ta, T­ren­cor, ADVTECH, I­tal­ti­le, Pi­o­neer Food, Pres­ta­sie Ton­gaat, oor een A­fri­mat jaar:
-7,5% Pres­ta­sie (-4,6%) oor vyf jaar: 6,2% (5,8%) INVESTEC EMERGING COMPANIES FUND Tien groot­ste be­lan­ge: Kon­tant, Im­plats, HCI, G­rin­drod, Reu­nert, RCL, Pan A­fri­can Re­sour­ces, Netcare, Me­tro­fi­le, AECI Pres­ta­sie oor een jaar:
-4,67% (-1,61%) Pres­ta­sie oor vyf jaar: 0,22% (5,31%) MO­MEN­TUM SMALL MID-CAP Tien groot­ste be­lan­ge: Geld­mark, Car­track, AVI, Ton­gaat, Nam­pak, KAP, Bar­lo­wor­ld, Blue La­bel, S­par, AECI Pres­ta­sie oor een jaar: 7,21%
(-1,61%) Pres­ta­sie oor vyf jaar: 2,71% (5,31%) THE ALPHAWEALTH PRIME SMALL & MID-CAP FUND Tien groot­ste be­lan­ge: Ho­sken, Ton­gaat, Blue La­bel, ADVTECH, Coro­na­ti­on, San­to­va, Mas­ter D­ril­ling, A­d­cock In­gram, CSG, Me­tro­fi­le Pres­ta­sie oor een jaar:
Pres­ta­sie se­dert aan­vang (Ok­to­ber 2014): 3,5% (8,6%) Al­le sy­fers soos teen Maart 2018.
Keith M­cla­chlan Jar­red Wi­ner
Aan­de­le-ont­le­der en klein­ka­pi­ta­li­sa­sie-spe­si­a­lis by Alpha We­alth
Fonds­be­stuur­der van We­st­brooke S­pe­ci­al Op­por­tu­ni­ties Fund