LAPA GESELS MET BETS SMITH: DEEL 2
Ons gesels met Bets Smith en leer ken die vrou agter die pen!
Wie is Bets Smith as sy van haar skrywerstoel af opstaan?
Tans nog 'n baie deur-die-wind onderwyser, wat beplan om die einde van 2016 af te tree. En 'n medemens wat graag ander dophou om die motivering vir hul optrede te probeer peil.
Wie is jou gunstelingskrywer?
Patricia Cornwell, Mary Higgens Clark, Leon Uris, Mary Stuart … eintlik te veel om te noem.
As jy drie mense na ete sou nooi (lewend of dood), wie sal dit wees.
Daarmee bedoel jy natuurlik mense wat vir my om een of ander rede uitstaan. Dis moeilik om te kies, maar ek sal graag vir die volgende mense 'n paar vrae wou vra: Nataniël (want hy is BAIE slimmer as wat hy voorgee om te wees); Generaal Jan Smuts. Beethoven. Marie Curie. En Paulus. Wat van Michaelangelo en Sir Herbert Baker? Maar ek is bevrees as mens die klompie saamgooi, gaan die tafelgesprek 'n redelike deurmekaarspul afgee en sal die kos nooit verteer nie. Dan nooi ek eerder my gunstelingmense: my man en kinders en my beste vriendinne – hulle weet wie hulle is.
Die ABC van skryf: Apply Bottom to Chair. Dit het ek by meer as een geleentheid by verskeie ander LAPA-skrywers gehoor. En natuurlik die ander gunsteling oerwysheid: Skryf IS herskryf. Ek ondervind elke dag presies HOE waar albei is.
Watter drie boeke het jy meer as drie keer gelees?
Phantom (Susan Kay); Shining Through (Susan Isaacs) en Weerkaatsings: 'n Sprokie (Eleanor Baker) en nog 'n hele klomp ander.
In die gym, terwyl ek plat op die vloer vir 'n spinning fiets sit en wag – en ek het geskryf op die agterkant van 'n Pick 'n Pay-kasregisterstrokie.
Vir wie sal jy jou laaste dans wil spaar?
Vir my man, want hy is die held van my sprokie.
Nee o genade, my eie lewe is deurmekaar genoeg. Ek sal nie weet wat om met iemand anders se lewe te doen nie, veral nie 'n bekende skrywer s'n nie. Netnou word ek gekonfronteer met iets wat ek nie kan hanteer nie.
Stapelgek. Om te skryf is my daaglikse terapiesessie, dis al wat my uit die malhuis hou.
'n Kat in the Smithe se huis.
Wie/wat beïnvloed jou skryfstyl?
Die luim waarin ek is wanneer ek skryf, en hoe vrylik die storie/woorde/idees op daardie stadium vloei. As ek by 'n haakplek in die storie kom, en dit gaan sukkel-sukkel, dan is my styl baie formeel en styf. Wanneer dit by die herskryf kom moet ek die deel gewoonlik heeltemal herskryf.
Waar kry jy inspirasie vandaan?
Oral om my: in die natuur, uit musiek, in mense en gebeure, in advertensies, in dinge wat ander sê wat glad nie verband hou met die huidige storie nie.
Watter tyd van die dag skryf jy op jou beste?
In die oggend, maar gedurende die kwartaal is daar selde tyd daarvoor. Dan skryf ek uit noodsaak meestal in die middag en aand.
Jy skryf in drie genres: Spanning, romanses en histories. Watter genre is jou gunsteling?
Spanning, want dis ook wat ek die graagste lees. Dis natuurlik ook die veeleisendste omdat dit soveel navorsing verg, omdat mens moet kophou en omdat mens se geheue BAIE goed moet wees.
Romanse is vir my heerlik ontspannend, al is dit harde werk en verg dit kophou om emosie en ander menslike geite so te manipuleer dat dit vir 'n leser geloofwaardig sal wees.
Die historiese roman is 'n mengsel van die twee, maar mens kan jou verbeelding vryliker gebruik om historiese gebeure te manipuleer sonder dat dit vir die leser té onmoontlik lyk.
Hoe lank neem dit jou om 'n Romanza te skryf?
Dit hang meestal af van hoe die skoolprogram lyk. Hoe bedrywiger dit is, hoe minder tyd is daar om te skryf, maar ek het dit al reggekry om drie in een jaar in te stuur (lank LANK gelede toe skoolhou nog baie lekker was).
Is jy tans besig met 'n boek?
Ja, 'n spanningsverhaal. Veel meer as dit kan ek nie in hierdie stadium verklap nie.
Wat is jou skryfproses? Het jy 'n vaste roetine of skryf jy organies?
Die skryfproses begin vir my lank voor ek agter die rekenaar gaan sit. Ek beplan die storie in my kop, soms ook op papier. Dan begin ek navorsing doen om feite te verifieer en te sien of die storiegebeure sal werk en geloofwaardig sal wees. My skoolwerk is uit die aard van die saak baie geroetineerd. My skryfwerk word meestal tussen skool, huis- en kerkverpligtinge ingepas. Is dit 'n vaste roetine of organies? Dalk 'n mengsel van die twee? Ek weet nie.
Moenie uitstel nie: begin eenvoudig skryf, al skryf jy die eerste bladsy tien keer oor voordat jy tevrede is. En wanneer jy 'n skryfpoging terugontvang, moenie die kritiek persoonlik opneem nie.
Elke keer wanneer ek daardie brief kry wat sê 'n manuskrip is aanvaar, is 'n hoogtepunt, en dan natuurlik wanneer die ses eksemplare van die boek afgelewer word.
*Volg die link: https://romanzalesers.wordpress.com/2016/01/05/lapa-gesels-met-bets-smith-deel-1/ indien jy DEEL 1 van die onderhoud wil lees!