Drama | Protea Boekhuis
Twee regisseurs pak Reza de Wet se Drif aan – Lees ’n onderhoud en resensie
by Protea Boekhuis on Dec 2nd, 2015 Tweet
Stephanie Gericke se verwerking van Reza de Wet se drama Drif is verlede maand in die Pierneefteater in Pretoria opgevoer. AJ Oppperman het met die aktrise Lizanne Schultz gesels oor haar rol as Sussie, een van die twee susters in die toneelstuk.
“Mense probeer die drif waarlangs die susters woon, oorsteek. Die teks gaan oor ’n spesifieke aand in hul lewe toe twee gaste daar aangekom het,” het Schultz gesê oor Drif.
Schultz het verder vertel hoekom hulle besluit het om dié drama op te voer en die positiewe terugvoer wat dit al ontvang het.
“Dit is die eerste stuk van De Wet wat ons aanpak. Ons wil Diepe Grond ook nog doen, maar Oktober en November is maande waarin mense baie bewus gemaak word van vrouemishandeling. Tematies sluit Drif goed daarby aan, daarom is dit goed om die stuk dié tyd van die jaar op te voer.”
Schultz glo Drif is baie toeganklik vir teatergangers – veral as ’n mens kyk na die terugvoer wat hulle kry.
“Mense het al vir ons vertel van dinge in die stuk wat hulle ongemaklik maak, maar dit is nie die soort ongemaklikheid wat hulle laat wegskram nie. Dit is veel eerder ’n geval dat hulle wil weet wat aangaan. Daar is altyd iets onderliggend aan gebeure en dit maak die stuk vir my universeel.”
Nog ‘n regisseur wat De Wet se Drif aangepak het is Marí Borstlap. Lees Marina Griebenow se resensie van dié produksie wat verlede maand in Stellenbosch opgevoer is:
Die ervaring is onthutsend intiem en jou aanvanklike ongemak word verskerp deur twee elemente: Wilken Calitz se puik klankbaan wat deurgaans die gebeurlikhede onderlê en betekenis verhoog en Borstlap se aandrang dat die akteurs speel met feitlik geen toegewing aan die teenwoordigheid van ’n gehoor nie. Die spelers is by jou, tussen jou en teen jou.
Reza de Wet se drama Drif wys eersdaags in Stellenbosch (Plus: Mariana Malan resenseer Missing)
Die see deur Reza de Wet
Die Fiëstas word op 18 Februarie 2016 by ’n glansgeleentheid by die Staatsteater in Pretoria oorhandig.
Lees die persverklaring om al die ander nominasies te sien:
Die toekenning vir die gewildste fees asook die Blou Stoel-toekenning word by die toekenningsaand bekend gemaak. Feesgangers word genooi om nou hul gunsteling fees te benoem deur na www.kyknetfiestas.co.za te gaan en daar te stem. Benoemings kan tot middernag op 6 Desember gemaak word. ‘n Tweede stemproses deur feesgangers sal dan die gewildste fees in die land bepaal.
Die wenners in 2015 was:
Kom gesels met Nicola Hanekom oor Land van skedels by Protea Boekwinkel Stellenbosch
by Protea Boekhuis on Nov 19th, 2015 Tweet
Protea Boekhuis en Protea Boekwinkel Stellenbosch nooi jou graag na ‘n boekpraatjie met die bekroonde skrywer, dramaturg, vervaardiger en aktrise Nicola Hanekom.
Kom luister na Hanekom se gesprek oor haar nuwe drama Land van skedels op Saterdag, 28 November om 11:00.
Land van skedels, die teks van Hanekom se bekroonde drama, het in September op Protea Boekhuis se rakke verskyn en vertel die aangrypende verhaal van die ervaring van vroue in konsentrasiekampe tydens die Anglo-Boereoorlog.
Datum: Saterdag, 28 November 2015
by Protea Boekhuis on Nov 2nd, 2015 Tweet
Die bekroonde dramaturg Reza de Wet, wat op 27 Januarie 2012 oorlede is aan kanker, se dramas leef voort op die verhoog en in teaterskeppers se harte.
Daar sal eersdaags ‘n nuwe produksie van De Wet se drama Drif op die planke gebring word. Drif vorm deel van die Trits-trilogie wat bestaan uit Mirakel, Mis en Drif. Die produksie sal vanaf 17 tot 28 November om 20:00 in die Hofmeyrsaal in Stellenbosch opgevoer word.
Laetitia Pople het met die regisseur Marí Borstlap gesels oor haar bewondering vir De Wet se werk en die uitdagings van dié vernuwende projek.
“Sy het my bekend gestel aan magiese realisme en dit is die element van haar werk wat my soos ’n magneet ­aantrek. Haar werk is ryk aan simboliek, sterk vrouekarakters en haar verkenning van temas soos die ­verdrukking van seksualiteit, magie, illusies, die onderbewuste, magsverhoudings, die mens se soeke na ontvlugting en bevryding gryp my aan.”
Borstlap sonder Drif spesifiek uit as een van De Wet se uitdagendste toneelstukke.
“Ek is iemand wat dié soort uitdaging baie aantreklik vind, omdat dit sielskos is vir akteurs en ’n regisseur. Dit is ’n donker drama, het baie lae wat verken moet word en die lyne tussen ­illusie en werklikheid kruis behoorlik in die stuk. Maar dit is ook beeldskoon en ’n ontroerende verhaal.”
Die Engelse vertaling van De Wet se drama Mis het verlede maand by die Baxter-teater verskyn. Mdu Kweyama is die regisseur van Missing, wat uit Afrikaans vertaal is deur Stephen Stead.
Lees Mariana Malan se resensie van Missing:
Die jong regisseur Mdu Kweyama kry dit reg om jou die karakters onbevooroordeeld te aanvaar. Gertie, die oujongnooi-onderwyseres, praat Engels, maar danksy Stephen Stead se vertaling hoor jy Afrikaans.
Faniswa Yisa het jou van die eerste paar minute af in die palm van haar hand. Hierdie Miem is ’n vrou van die aarde, een wat haar dogter probeer kuis hou en terselfdertyd nie huiwer om haar deugde aan die blinde konstabel op te dwing nie.
Teks van Nicola Hanekom se bekroonde drama nou beskikbaar: Land van skedels
by Protea Boekhuis on Sep 29th, 2015 Tweet
Land van skedels deur Nicola Hanekom is nou beskikbaar op Protea Boekhuis se rakke:
Teatergenie, noem resensente haar. Dramaturg, vervaardiger, aktrise. Sy het Afrikaanse teater in die holte van haar hand, die “ongelooflik talentvolle” Nicola Hanekom. – Hanlie Retief
Nicola Hanekom vang die gehoor se aandag van die begin en weier om dit te verloor. Sy hou die verskillende storielyne mooi bymekaar totdat dit saam opeindig. Nicola oortuig jou terwyl sy jou skok. Jy is spraakloos as jy uitstap. Geskok, maar ook hulpeloos. Die toneelstuk is ’n meesterstuk met Nicola die bes moontlike skilder. – James de Villiers
Nicola Hanekom het haar Diploma in Drama aan die Universiteit Kaapstad ontvang en beskou haarself meer as ’n aktrise as ’n skrywer. Hoogtepunte in haar loopbaan is haar vertolking van Ingrid Jonker in Altyd Jonker en haar vertolking van Beatrice in die film Faan se Trein. Op die kassie was Nicola al te sien in baie reekse. Sy wen ’n Fleur du Cap-toekenning en ’n Standard Bank Golden Ovation-toekenning vir haar spel in haar eenvrouvertoning Hol. Vir haar trilogie van plekspesifieke teater (Betésda, Lot en Babbel) ontvang sy altesaam elf Kanna-toekennings en vier Fiësta-toekennings. Sy het reeds ook twee ATKV-Woordveertjies ontvang vir Beste Dramateks vir “Babbel” (2011) en “Trippie” (2013).
Vat 5 met Willem Anker oor Samsa-masjien: “Teater wil versteur, nie bekeer nie”
by Protea Boekhuis on Aug 14th, 2015 Tweet
Willem Anker se bekroonde drama, Samsa-masjien, het vanjaar by Protea Boekhuis verskyn en vertel die verhaal van die insekwording van Gregor Samsa.
Samsa is in sy sewentigs en lei aan dementia. Hy en sy vrou Josephine bly by hul dogter Grete en haar man Tjaart in Sandton, en soos die Gregor in Franz Kafka se Die Verwandlung, begin hy om orals insekte te sien. Namate die dementia toeneem voel hy hoe hulle op hom loop en dink hy dat hy self besig is om ‘n insek te word.
Books LIVE het vyf vrae aan Anker gestel oor Samsa-masjien. Die skrywer deel die vyf tekste wat hom geïnspireer het om te skryf, besin oor die doel van teater en vertel waarom Samsa-masjien hom so na aan die hart lê. Hy deel ook interessante feite wat hy ontdek het terwyl hy aan die stuk gewerk het.
Vat 5 met Willem Anker
5 dramatekste wat jou geïnspireer het om self te skryf
1. Aars! – Peter Verhelst
2. Hamletmachine – Heiner Müller
3. Marat/Sade – Peter Weiss
4. Kaspar – Peter Handke
5. Rockaby – Samuel Beckett
4 interessante dinge wat jy ontdek het terwyl jy aan Samsa-masjien gewerk het
1. ’n Kakkerlak was haarself ná sy aan ’n mens geraak het.
2. William Burroughs se ontdekking dat taal ’n virus is.
3. ’n Kakkerlak kan ’n week lank sonder sy kop oorleef.
4. John Cage se ontdekking dat ’n vragmotor wat verby ’n fabriek ry net so musikaal is as ’n vragmotor wat verby ’n musiekskool ry.
3 lesse wat mens uit die stuk kan leer
1. Teater wil ’n ritueel wees, nie ’n klaskamer nie (Teater wil versteur, nie bekeer nie). As iemand iets geleer het uit Samsa-masjien, het ek gefaal. As iemand iets beleef het, dan het ek geslaag.
2. Mens gaan ver soek vir beter en dapperder akteurs (Antoinette Kellermann, Gerben Kamper, Ilana Cilliers en Ludwig Binge).
3. Mens kan nooit genoeg luidsprekers hê nie.
2 redes waarom hierdie dramastuk jou na aan die hart lê
1. Ek, Jaco Bouwer (vervaardiger, regisseur, ontwerper) en Pierre-Herni Wicomb (komponis) het sedert 2010 gewerk om die stuk op ’n verhoog te kry (in 2014), so dit was spesiaal toe dit uiteindelik gebeur het.
2. Die teks is ’n mengelmoes van ’n klomp ander tekste wat soos pacemakers my hart help klop.
1 sentrale tema waarom alles draai
1. Miskien iets soos wat Bob Dylan gesê het: As jy nie besig is om gebore te word nie, is jy besig om te sterf.
“’n Storie oor twee mense wat op hul oudag weer leer speel” – Willem Anker gesels oor Samsa-masjien
Samsa-masjien: Jaco Bouwer, Willem Anker en Pierre-Henri Wicomb gesels oor dié drama (Video)
Samsa-masjien deur Willem Anker
Hoërskool-dramagroepe hou Reza de Wet se naam hoog by vanjaar se Vrystaat Kunstefees
by Protea Boekhuis on Jul 28th, 2015 Tweet
Die Vrystaat Kunstefees het vanjaar vanaf 13 tot 18 Julie in Bloemfontein plaasgevind. Op die fees se program was die Reza de Wet-tienertoneelfees by die kykNET-Repteater waar verskillende hoërskool-dramagroepe toneelstukke opgevoer het.
Dié dramagroepe het die bekroonde skrywer en dramaturg se naam hoog gehou. Marcelle Meyer het verslag gelewer vir Netwerk24 oor die toneelstuk van die Hoërskool Waterkloof in Pretoria, “Annie Sullivan-Wonderwerker”. Meyer skryf dat die akteurs hul goed van hul taak gekwyt het en prys Clarette Swart se vertolking van die blinde en dowe Helen Keller.
De Wet is Januarie 2012 oorlede nadat sy aan kanker gely het. Haar drama, Die see, het in 2011 in boekvorm by Protea Boekhuis verskyn.
Lees die artikel oor “Annie Sullivan-Wonderwerker”:
Dit is ’n aangrypende verhaal wat kykers hoendervel gegee het, veral wanneer Anne ’n deurbraak maak en meer as 1 000 woorde leer.
Regisseurs Retha Kearns en Jaco van Rensburg, wat ook die teks vertaal het, het dié verhaal gekies omdat dit ’n uitdaging vir die leerlinge was.
“Dit is ’n storie van hoop,” het Retha gesê.
2015 Eugène Maraisprys aan Nicola Hanekom vir Die pad byster: Lees Willie Burger se huldigingswoord
by Protea Boekhuis on Jun 30th, 2015 Tweet
Die pad byster deur Nicola Hanekom – waarin haar twee dramatekste “Hol” en “Trippie” verskyn – het vanjaar die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns se gesogte Eugène Maraisprys ontvang.
Tydens die oorhandigingsgeleentheid in Stellenbosch het professor Willie Burger onder meer die volgende te sê gehad oor hierdie Protea-publikasie:
“Hanekom se taalgebruik is vars, die dialoog sprankelend, met dikwels ‘n verradelike ligte vrolikheid wat ‘n donker boosheid wat daaragter lê verdoesel en wat juis daarom veelduidig en meer skrikwekkend word.”
Lees die gerespekteerde akademikus se volledige huldigingswoord:
Alhoewel “vernuwing” nie noodwendig die vernaamste vereiste vir die toekenning van die Eugène Marais-prys is nie, speel die verskuiwing van grense, die deurbreking van lesersverwagtings deur vernuwende tegnieke of temas, dikwels ‘n deurslaggewende rol wanneer ‘n besluit oor die prys geneem word.
“Hol” en “Trippie” uitgegee as Die pad byster, bring inderdaad ‘n verfrissende vernuwing in Afrikaanse teater.
Hanekom laat die gehoor nie toe om passief te sit en kyk nie maar nooi hulle uit om saam ‘n pad te loop, om op reis te gaan. Die gehoor raak dan ook saam met die karakters die pad byster, word oorweldig deur ‘n reeks verrassende stemmingswisselings wat wissel van vermaak, verwondering en nuuskierigheid tot skok, skrik en verbystering.
Die manier waarop die vrou in Hol se gedagtes, haar innerlike belewenis, die herinnerings wat sy onderdruk en die oorsaak van haar “hol” gevoel deur uiterlike handeling, tot ‘n skokervaring vir die gehoor toeganklik gemaak word, is ‘n merkwaardige prestasie en een van die eerste voorbeelde van gepubliseerde “fisiese teater” in Afrikaans.
In “Trippie” word die gehoor letterlik saam op reis geneem, op ‘n “bustrippie”, maar dit is ‘n ontstellende reis wat, net soos Hol, die leser telkens verras en met nuwe wendings skok.
Hanekom se taalgebruik is vars, die dialoog sprankelend, met dikwels ‘n verradelike ligte vrolikheid wat ‘n donker boosheid wat daaragter lê verdoesel en wat juis daarom veelduidig en meer skrikwekkend word. Meer belangrik is egter dat hierdie treffende taalgebruik fyn gekoördineer saam met handeling, beligting, klank, en handelinge lei tot ‘n ontstellende ervaring wat by die toeskouers bly spook.
Meneer die voorsitter, ek versoek u om die Eugène Maraisprys vir drama aan Nicola Hanekom te oorhandig.
Hanekom, een van die land se voorste aktrises sowel as dramaturge, is tans te sien as Beatrice in die nuwe tienerkomdie Hollywood in my huis wat verlede week by teaters landwyd begin draai het.
Netwerk24 se Rochélle Human het by Hanekom aangeklop om te gesels oor hierdie projek, haar gemak op die silwerdoek en haar eie drome van Hollywood.
“Ek het nog nooit eintlik ­belang gestel in sukses of ­roem nie; ek hou net regtig van ­toneelspel,” sê Hanekom. Lees die artikel vir meer:
Die toneelspelakademie ACT-Kaapstad wemel van energieke jong mense.
Eers verskyn die akteur Grant Swanby, Nicola Hanekom se man, uit een van die klaskamers.
En dan uit ’n ander vertrek die aktrise self, in haar rol as toneelspelafrigter. Sy is ’n ­petite bondel energie X praat vinnig en drafstap deur die gebou se gange in haar jeans en poniestert.
Haar ysblou oë het die ­potensiaal om koud te wees, maar Hanekom het ’n speelsheid wat ’n mens dadelik op jou gemak stel.
Die KKNK vereer Nicola Hanekom met die 2015 Afrikaans Onbeperk-prys vir Vernuwende Denke
Boonste foto met dank van Nicola Hanekom