Dagnachew Wakene - Universiteit Stellenbosch
As ’n polio-oorwinnaar wat in Ethiopië gebore en getoë is, het Dagnachew ‘Dag’ Wakene, ’n alumnus van die Universiteit Stellenbosch (US), onvermoeid gewerk om vooroordele en wanopvattings oor sy vermoëns te oorkom. In die proses het hy die stem van baie stemlose mense geword, nie net in sy tuisland nie, maar ook op die breër kontinent.
“Gedurende my grootwordjare het ek opgemerk dat die meeste mense rondom my nie van my verwag het om veel meer te bereik as om eendag dalk ’n salaris waarop ek kan leef, te verdien nie. Hierdie persepsies het my nie teruggehou nie, maar eerder gemotiveer. Dit het my herinner hoe nodig dit is om te bewys dat, ondanks talle struikelblokke, ’n individu met ’n gestremdheid in een van die wêreld se armste lande ’n stem kan word waarmee rekening gehou moet word.”
Voordat Dag by die US ingeskryf het, het hy ’n graad in die Regte (LLB) aan die Universiteit van Addis Ababa verwerf en gewerk by plaaslike nieregerings- en burgerlike gemeenskapsorganisasies in Ethiopië en Oos-Afrika wat hulself vir gestremdes beywer.
“Ek is in 2009 gewerf as ’n navorsingsassistent vir ’n navorsingsprojek bekend as die Afrikabeleid oor Gestremdheid en Ontwikkeling (African Policy on Disability and Development) – onder gesamentlike leiding van die Sentrum vir Rehabilitasiestudies by die US en Trinity Kollege in Dublin. As deel hiervan het ek ’n beurs ontvang om my meestersgraad in navorsing aan die US te verwerf.
“Kort ná ek in 2011 gegradueer het, is ek genooi om jeug met gestremdhede op die Raad van die Afrika Gestremdheidalliansie te verteenwoordig. Ek is in dieselfde jaar genooi om deel te neem aan ’n kontinentale rondetafel wat later gelei het tot ’n nuwe Kontinentale Plan van Aksie oor Gestremdheid in Afrika (African Continental Plan of Action on Disability) en die tweede Afrika-dekade van Persone met Gestremdhede, wat die jare 2010-2019 dek.”
Dag het Afrika en sy saak al by menige streeks- en internasionale fora verteenwoordig en is ook gekies vir die Mandela Washington Fellowship (MWF), ’n inisiatief van die voormalige Amerikaanse president Barack Obama.
“Die doelwit van die MWF-uitruilprogram is om die volgende generasie Afrika-leiers te bemagtig – dit skep ’n netwerkplatform vir honderde dinamiese jong Afrikane. Hierdie program het ons nie net toegerus met uitstekende leierskapvaardighede nie, maar my ook laat besef hoeveel daar nog is om te doen om mense se ingesteldheid oor waartoe ander in staat is, uitsluitingneigings, en gestremdheid-gegronde vooroordele, te verander – selfs onder die elite en die ingeligtes.”
Dag se droom is om betekenisvolle navorsing te doen wat ’n verreikende impak sal hê om gestremdheid-gegronde diskriminasie en geweld in Afrika aan te spreek. Hy het onlangs ‘n beurs van die Instituut vir Internasionale en Vergelykende Reg in Afrika by die Universiteit van Pretoria ontvang om ’n doktorsgraad in die regte te doen met ’n fokus op geweld teen gestremde mense in Afrika.
“Ek sal graag in die toekoms as ’n universiteitsprofessor wil werk – as/wanneer die geleentheid hom voordoen – om die volgende generasie studente te onderrig. Dit sluit in studente met gestremdhede en ander minderhede binne en buite Afrika se grense, wat in humanitêre regte, gestremdes se regte en inklusiewe ontwikkeling belangstel. Verandering is op ons, en die jeug moet bemagtig word en die kans gegun word om deur hul voorbeeld te lei.”
“My reis as ’n vrou of bruin persoon wat toegang tot hierdie bedryf probeer verkry, was moeilik, maar nie uniek…
“My reis as ’n vrou of bruin persoon wat toegang tot hierdie bedryf probeer verkry, was moeilik, maar nie uniek nie.”