Topbestuur glo te wit: ‘Kommissie fokus wéér oormatig op topbestuur’Argieffoto Volgens die vakbond is die kommissie se ontleding van die arbeidsmark boonop uiters gebrekkig en getuig dit van ŉ onvermoë of onwilligheid om ŉ behoorlike ontleding te doen. Paul Joubert, senior ekonomiese navorser van Solidariteit, het gesê volgens die kommissie se eie syfers maak topbestuur minder as 1% van die werksmag uit wat in die verslag opgeneem is. Uit ŉ totaal van meer as 7 miljoen werknemers by 24 291 werkgewers wat deur die verslag gedek word, is daar slegs 57 901 mense op topbestuursvlak. Dit beteken dat daar gemiddeld slegs 2,4 topbestuurders per firma is. “Die kommissie neem glad nie in ag dat die meerderheid van ondernemings slegs een, of enkele, bestuurders op topvlak het nie. Dit is ongewoon vir ŉ kleinerige maatskappy met skaars meer as 50 werknemers om meer as een topbestuurder te hê,” het Joubert gesê. “Daar is talle ondernemings wat as familie-besighede bedryf word, of wat deur ŉ spesifieke entrepreneur gestig word wat ook die enigste topbestuurder is. Die kommissie verwag blykbaar dat indien so ŉ entrepreneur wit is, hy homself met ŉ swart persoon moet vervang om die ‘verteenwoordigendheid’ van die een persoon op topbestuursvlak ‘reg te stel’. Die alternatief sou wees dat daar nege bykomende topbestuurders aangestel word, almal swart. Vir ŉ entrepreneur van Indiese afkoms is die situasie nog meer absurd, want om Indiër-verteenwoordiging van slegs 2,8% op topbestuursvlak in sy firma te bereik, sou hy 35 bykomende werknemers moes aanstel as topbestuurders,” het Joubert gesê. Joubert het bygevoeg dat, hoewel die kommissie oor ŉ magdom data beskik om ŉ behoorlike ontleding van die arbeidsmark, met inbegrip van alle relevante faktore te doen, die kommissie se ontledings egter jaar ná jaar gebrekkig en eensydig bly. “In die lig daarvan dat daar tans 8,7 miljoen werklose mense in Suid-Afrika is, is die kommissie se fokus op die 57 901 topbestuurders totaal misplaas,” het Joubert bygevoeg. Dirk Groenewald, hoof van Solidariteit se Sentrum vir Billike Arbeidspraktyke, het bygevoeg dat Solidariteit al herhaaldelik daarop gewys het dat die rassesamestelling van die ekonomies aktiewe bevolking nie ŉ gepaste maatstaf is om “verteenwoordiging” teen te meet nie. “Die statistieke oor die ekonomies aktiewe bevolking neem nie die verspreiding van vaardighede en kwalifikasies in ag nie. In vanjaar se verslag erken die kommissie dat dit die geval is, maar gaan nogtans voort daarmee om die ekonomies aktiewe bevolking as enigste maatstaf voor te skryf,” het Groenewald gesê.