DIE VERKWIKKING VAN SHABBAT | Elim Ministries
In hierdie week se Torah lesing is daar weer ‘n verwysing na die Shabbat, in Shemot (Exodus) 23:12, ‘n vers wat in Afrikaans besonder treffend vertaal word: “Ses dae moet jy jou werk verrig, maar op die sewende dag moet jy rus, dat jou os en jou esel kan uitrus en die seun van jou slavin en die vreemdeling kan asem skep.” Hierdie vers is ‘n goeie voorbeeld van hoe Afrikaans dikwels beter geskik is om die Hebreeuse betekenis van ‘n teks na vore te bring as Engels. Meeste Engelse vertalings vertaal die laaste gedeelte van hierdie vers met “refresh”. Die Hebreeuse woord is egter “naphash” wat die stam van “nephesh” is, wat op sy beurt “siel” beteken. Die Afrikaans, “asem skep”, kom nader aan die begrip “naphash” as “refresh” – veral omdat die Skrif leer dat die mens ‘n lewende siel geword het toe Yahweh die asem van lewe in hom geblaas het – Bereshiet (Gen) 2:7. As ‘n mens só daarna kyk, is daar dus ‘n duidelike verband tussen die Shabbat (en dit waarvoor die Shabbat bedoel is, naamlik asem skep) en ‘n mens se siel. Skriftuurlik is dit dalk meer korrek om te sê die mens IS ‘n siel as om te sê die mens HET ‘n siel, soos ons binnekort sal sien. Hoe dit ook al sy, die Shabbat hou verband met die siel, of die mens, in sy totaliteit. Daarom dat Y’shua gesê het die Shabbat is vir die mens gemaak (Markus 2:27). Deur te kyk na daardie verse in die Skrif, veral in die boeke Bereshiet (Gen) en Wayyiekra (Lev), waarin die woord “nephesh” of “siel” voorkom, kan ons ‘n baie duidelike antwoord kry op die vraag:
Waarom het ons die verkwikking van Shabbat nodig?
1. Sodat ons die lewe in sy volheid kan smaak
Gen 2:7 En Yahweh Elohiem het die mens geformeer uit die stof van die aarde en in sy neus die asem van die lewe geblaas. So het dan die mens ‘n lewende siel geword.
2. Sodat ons die seëninge wat Yahweh vir ons bedoel het, kan ontvang
Gen 27:4 en maak vir my lekker ete klaar soos ek dit graag wil hê; en bring dit vir my om te eet; sodat my siel jou kan seën voordat ek sterf.
3. Sodat ons aan Yahweh verkleef kan wees
Gen 34:3 En sy siel het verkleef geraak aan Dinah, die dogter van Yaákov; en hy het die dogter liefgehad en na die hart van die dogter gepraat.
4. Sodat ons benoudhede tot rus gebring kan word
Gen 42:21 Ons boet nou vanweë ons broer, omdat ons die benoudheid van sy siel gesien het toe hy ons gesmeek het en ons nie geluister het nie.
5. Sodat ons ons kan onttrek van die onreg in hierdie wêreld
Gen 49:6 Laat my siel nie kom in hulle raad nie, laat my eer nie eens wees met hulle vergadering nie.
6. Sodat ons nie teen Yahweh sondig nie
Lev 4:2 Spreek met die kinders van Yiesraél en sê: As ‘n siel in swakheid sondig teen een van alle gebooie van Yahweh en een van die dinge wat nie gedoen mag word nie, tog doen …
7. Sodat ons van ons onreinheid skoon gewas kan word
Lev 5:2 of as ‘n siel enigiets aanraak wat onrein is, die aas van ‘n onrein wilde dier of die aas van onrein vee of die aas van onrein gedierte wat rondkruip en hy onrein geword het …
Is daar nog redes waarom ons die verkwikking van Shabbat nodig het?
1. Sodat ons te wete kan kom waaraan Yahweh ‘n afsku het
Lev 11:43 Moenie julle siel ‘n gruwel maak deur enige ongedierte wat wemel nie: julle moet jul daaraan nie verontreinig, sodat julle daardeur onrein word nie.
2. Sodat ons kan leer wat verootmoediging beteken
Lev 16:29 En dit moet vir julle ‘n ewige insetting wees: in die sewende maand, op die tiende van die maand, moet julle jul siel verootmoedig en geen werk doen nie …
3. Sodat ons die belangrike betekenis van bloed kan waardeer
Lev 17:14 wat die siel van alle vlees aangaan, sy bloed is met sy siel verbind. Daarom … mag julle die bloed van enige vlees nie eet nie, want die siel van alle vlees is sy bloed.
4. Sodat Yahweh nie sy aangesig van ons wegdraai nie
Lev 20:6 En as ‘n siel hom begewe tot die geeste van afgestorwenes en die geeste wat waarsê om agter hulle aan te hoereer, sal Ek my aangesig teen daardie persoon rig ….
5. Sodat ons nie onder Yahweh se volk uitgeroei word nie
Lev 23:30 Ook elkeen wat op daardie selfde dag enige werk doen, daardie siel sal Ek uitroei onder sy volk uit.
6. Sodat ons gemeenskap met Yahweh kan beoefen
Lev 26:11 En Ek sal my tentwoning onder julle oprig, en my siel sal julle nie verag nie.
7. Sodat ons van ons rebelsheid genees kan word
Lev 26:15 en as julle my insettinge verwerp, en as julle siel my verordeninge verag, sodat julle nie al my gebooie doen nie en my verbond verbreek
Een van die ou Joodse rabbis het glo gesê: “On Shabbat Eve one is given an extra soul, and when Shabbat leaves, it is taken from him.”
Hierdie siel wat ‘n mens tydens Shabbat ontvang, is die vermoë om herstel en restourasie te begeer, en dit tot ‘n sekere mate ook te bewerkstellig. ‘n Herstel terug na die bedeling voordat sonde tussenbeide getree het en alles kom bederf het. ‘n Herstel van daardie waardes en daardie kwaliteite wat verlore en vergete geraak het in die wêreld waarin ons woon. Om hierdie “siel” mis te loop, en daarmee tevrede te wees, is om kop-in-een-mus met die stelsels en die patrone van hierdie wêreld te wees en duidelik te kenne te gee dat dit jou nie in die minste pla dat die wêreld só lyk nie.
Nog ‘n rabbi het gesê: “Every person must carry the set-apartness of Shabbat to set apart the other days of the week.”
Shabbat is die plek waar ons gemotiveer en geïnspireer word om in die res van die week ‘n verskil te gaan maak in hierdie wêreld van ons. In die algemene spreektaal sê ons soms: Iemand of iets is die siel van ‘n sekere beweging of ‘n filosofie of ‘n denkrigting. As ons na die Shabbat in die Skrif kyk – waarvoor dit staan en waarmee dit in verband gebring word, dan is dit nie vergesog om te sê dat die Shabbat die siel van ons geloof is nie. Dit is die dryfkrag agter ons geloof, dit bepaal die ritme van ons geloof, dit is die suiweringsaanleg van ons geloof, die rigtingaanwyser, die een, uitstaande kenmerk, of liewer kenteken, dit is die stukrag waarsonder ons dit nie kan waag om hierdie wêreld en sy Antimessias gees aan te durf nie.