Nostalgie | George Herald
Om van ou goed te hou beteken nie noodwendig dat 'n mens in die verlede leef nie.
Dit gaan oor die waardering van herinneringe. Met 'n oudhedewinkel in die familie, kry mens gereeld te doene met mense se hartsgoed.
Dikwels die laaste goed waarvan hulle van ontslae raak voor 'n finale skoonmaak, 'n verhuising, 'n afskaal vir 'n nuwe meer beknopte lewe, veral ekonomies gesproke. Alte dikwels, as die transaksie reeds beklink is, vind mens dat die verkoper nog 'n rukkie met 'n spesifieke item in die hand staan, vir oulaas liefderik met die oë daaroor streel. Vir 'n paar oomblikke word die gejaagde hellevaart van die hede vervang met 'n tyd wat verby is, na alle waarskynlikheid "die goeie ou dae".
Toe ma nog haar wange met rouge ingekleur het, haar marcasite-oorbelle aangesit, handskoene aangetrek en 'n nertsie oor haar skouers gegooi het om te gaan dans.
Om 'n toeskouer te wees wanneer mense só hulle laaste afskeid neem, is gewyde oomblikke.
Daar is 'n besef, dat wat hier gebeur, is meer as goed wat verhandel word vir geld. 'n Stuk geskiedenis word aangegee, amper asof sentimentele waarde aan 'n nuwe kurator toevertrou word. Oplaas word die ware met gelatenheid oorhandig.
Die nostalgie is verby. Interessant genoeg, is daar verkopers wat uitstap met die verwagting dat hulle weer met hulle pas aangenome kleinood herenig sal word, amper soos ouers wat besoekregte kry om hulle kinders te kan sien.
En dit gebeur ook so. Alte dikwels, maande of selfs 'n jaar later, het verkopers al kom navraag doen "of oumagrootjie se hoed nog nie verkoop is nie" en indien nie, is daar sowaar iets van 'n blye weersiens te bespeur. Alhoewel die hedendaagse bestaan berus op 'n VVV-beginsel - vinnig, vervlietend en vervangbaar - is daar 'n beduidende skuif onder verbruikers om handgemaakte items en produkte te bekom.
Markontleders meen dat hierdie verskynsel daarmee verband hou dat mense as gevolg van die dreigende onsekerheid wat die toekoms inhou, deur middel van produkte aankoop soos handgebreide klere en linne, teruggryp na die verlede en "die manier waarop oupa en ouma" dinge gedoen het.
Vroeër vanjaar tydens 'n skryfskool aangebied deur die bekroonde, ietwat kontroversiële skrywer Annelie Botes, vertel sy van die kinders in haar woonkompleks. Aangesien syself nog nie 'n ouma is nie, verduidelik sy dat die kinders, dikwels by haar beland om te kom "oumadinge" doen. Telkemale, vertel sy, as sy die spulletjie vra wat hulle graag sou wou doen, dan roep hulle in 'n koor: "Tell us about the old days…" Mense soek vastigheid in 'n wêreld wat skommel. Nostalgie kan 'n vastrapplek wees. Al is dit dan net om met groter sekerheid oor te stap na 'n nuwe fase.