Mynbou: Produksie afgeskaal oor kosteArgieffoto Nog veranderinge staar Suid-Afrika se mynbou in die gesig. Twee van die land se oudste en grootste goudmyn-maatskappye, AngloGold Ashanti en Goldfields, gaan hul produksie in Suid-Afrika afskaal. Die maatskappye beoog om net ŉ aks bo 10% van hul aandele in Suid-Afrika te behou, asook om in die buiteland te belê waar produksiekoste goedkoper is. Die hoofekonoom by economoists.co.za, Mike Schussler, sê daar is verskeie struikelblokke in die weg van mynmaatskappye. Dit sluit arbeidskoste en regeringsbeleid in. Boonop is bedryfskoste in Suid-Afrika volgens hom besonder hoog weens onder meer duur water en elektrisiteit asook belasting. ŉ Paar jaar gelede het Goldfields sy Suid-Afrikaanse bedrywighede in Sibanye Gold ontknoop. AngloGold Ashanti se vorige hoofaandeelhouer, Anglo American, het ook sy meerderheidsbelang sowat 20 jaar gelede verkoop. In ŉ stadium is Goldfields deur Rembrandt en Standard Bank beheer. Schussler sê ŉ groter getal Suid-Afrikaanse maatskappye belê in die buiteland. Volgens hom is die probleem dat buitelandse maatskappye nie maklik in Suid-Afrika belê nie. “Bedryfswins is onder druk en nie aanloklik nie. Dit maak dit problematies om hier te belê,” sê hy. Goldfields se uitvoerende hoof, Nick Holland, sê die besluit was maklik. Die maatskappy het op buitelandse maatskappye gekonsentreer waar erts meganies ontgin word teen ŉ goedkoper koste. In Suid-Afrika is die meeste myne nog ondergronds wat produksiekoste opjaag. Goldfields gaan miljarde rande in projekte in Australië en Ghana belê. Schussler sê nuwe tegnieke maak oopskagmyne meer aanloklik en winsgewend. Goldfields kyk ook na projekte in Peru. Die myngroep koop tans belange in kleiner mynmaatskappye aan en brei sy belange uit. Hy doen ook ŉ lewensvatbaarheidstudie in Chili. Goldfields se enigste belang in Suid-Afrika is die South Deep-goudmyn. Dit word beskou as die myn met die rykste ertsopbrengs in die land. Holland wys daarop dat beleggers na koste kyk en na die soort winsopgawe wat myne kan oplewer. Ontleders sê AngloGold sit met ŉ buitengewone probleem. Die meeste van sy myne is verouderd en het die einde van hul lewenspeil bereik. Net die Mponeng-myn in Suid-Afrika sal vanjaar ondersteun word. Sy bestuurshoof, Srinivasan Venkatakrishnan, sê dat hy nou ŉ strategie moet volg om interne groei optimaal te benut.