Dr MJ du Plessis Gereformeerde Kerk Bellville Datum: 21 September 2003(oggenddiens).
Lofpsalm 116:1, 3, 5
Skrifberyming 33:1- 3
Skriflesing: Titus 3
Teks: Titus 3: 3
Ons was haatlik en het mekaar gehaat.
Ons is in ons tyd baie gespanne oor dinge soos moord en verkragtings en al die geweld. Die dinge raak so emosioneel dat ons dikwels ons perspektief daarop verloor. Daarom is dit goed as ons uit die Bybel weer vir die tyd waarin ons leef gaan kyk hoe die Here die dinge sien, en wat Hy daarvan maak.
Ons kyk na die saak van twee kante af:
1. Wil God al hierdie geweld hê?
2. Is ons beter as die verkragters en al daardie mense?
3. Hoe gaan ons vorentoe?
Die antwoord is duidelik: Die Here verdra nie dinge soos moord, verkragtings en geweld nie. Dit is almal 'n oortreding van die sesde gebod.
Die beginsel rondom hierdie geweldsondes soos moord en verkragtings is baie eenvoudig: God alleen beskik oor lewe.
Hy alleen besluit oor mense se lewens en Hy alleen besluit wanneer Hy en hoe Hy iemand se lewe wil beëindig.
God en God alleen het alle lewe tot stand gebring. En Hy alleen beëindig dit in hierdie bedeling.
Moord, verkragting en geweld is dus 'n menslike ingryping in ander mense se lewe – dus ook 'n vergryp teen God se beskikking. Daarom is hierdie dinge sonde.
Geen mens mag eiesinnig dinge doen wat direk en eie aan die duiwel is nie, al is daar faktore wat vir hom lyk asof dit hom dwing om tot sulke wandade oor te gaan. Ons raak baie negatief teenoor mense wat hierdie sondes doen, en dit dan spesifiek teenoor ons pleeg.
Die feit is net dat ons nooit mag toelaat dat ons emosies met ons weghardloop nie.
Ons moet altyd oor medemense dink soos God oor hulle dink – al is dit vir ons hoe moeilik.
Kan moordenaars, verkragters en geweldenare verlos word? Natuurlik kan hulle. Ons moet ook bid vir hulle bekering. Daar is 'n beginsel wat in hierdie saak 'n rol speel: Die Here Jesus Christus het vir ons sondes gesterf. Hoe pas ons vergifnis van sondes toe op hierdie saak?
In wese is moord, verkragting en geweld dieselfde ding. Daar word 'n lewe geneem of bedreig of skade aangedoen.
Die Bybel openbaar nie dat hierdie soort sondes uitgesluit is uit die versoening wat Jesus bewerk het nie.
Die Here Jesus het dus ook gesterf om oortredinge van die sesde gebod met God te versoen – wanneer die wat dit doen, berou het en daarvan tot bekering kom.
Ten diepste bly die saak van vergifnis 'n saak wat deur God en Hom alleen behartig word.
Ons mag dus nie hierdie mense veroordeel nie. Ons moet wel hulle werke haat en verafsku.
Dit sal goed wees as ons altyd onthou dat hierdie soort sondes van die begin af met ons is. Die dinge gebeur nie nou vir die eerste keer nie. Die beste gelowiges het hierdie dinge gedoen. Luister net weer na wat die Here vir Dawid laat sê het:
Waarom het jy die woord van die HERE verag deur te doen wat verkeerd is in sy oë? Uría, die Hetiet, het jy met die swaard verslaan, en sy vrou het jy vir jou as vrou geneem, nadat jy hom deur die swaard van die kinders van Ammon vermoor het. (2 Samuel 12:9)
Dink ook aan die uitspraak van Salomo toe Hy oor Joab gepraat het in 1 Konings 2:32:
. . . en dat die HERE sy bloed op sy eie hoof laat neerkom, omdat hy twee manne, regverdiger en beter as hy, aangeval en hulle met die swaard vermoor het sonder medewete van my vader Dawid: Abner, die seun van Ner, die leërowerste van Israel, en Amása, die seun van Jeter, die leërowerste van Juda;
Dink ook aan Joram wat sy pa se koningskap met geweld vir homself verseker het deur al sy broers te vermoor. Dit word verhaal in 2 Kronieke 21:4:
Hosea het neergeskryf dat in sy tyd selfs die priesters (in die kerk van die Here!) dieselfde dinge gedoen het (6:9):
En soos 'n rower op die loer lê, loer 'n priesterbende; hulle pleeg moord op die pad na Sigem, ja, hulle het skandelike dade gedoen.
Hierdie lelike dinge wat ons nou beleef, is nie nou vir die eerste keer daar nie. In die tyd van die vroeë Christelike kerk was die dinge ook so. Paulus skryf daarvan in die Romeinebrief:
hulle is vervul met allerhande ongeregtigheid, hoerery, boosheid, hebsug, ondeug; vol nydigheid, moord, twis, bedrog, kwaadaardigheid; Romeine 1:29
Die mense wat hierdie dinge doen, bevestig natuurlik daarmee hulle ongeloof – en ook die feit dat hulle verlore gaan! Die Here openbaar in Galasiërs 5:21 dat die wat sulke dinge doen, die koninkryk van God nie sal beërwe nie.
Daarom beskerm God ook lewe met lewe. Wanneer iemand hom teen God vergryp en 'n lewe geneem het, is hy deur God vervloek en uit die samelewing verwyder. Vergelyk hierby Kaïn se geskiedenis.
Enigiemand kan egter nie optree en namens God beslis oor dood en lewe nie. Daarom reël God dit deur die owerheid. Vergelyk hierby Romeine 13.
Die Here gee dus tot in die Nuwe Testament die beginsel dat die owerheid die doodstraf mag toepas om lewe te beskerm.
Geen mens kan hom in die Almagtige God se genade roem as hy toelaat dat die sonde hom oorheers nie.
Geen mens kan God dien as hy dink dat hy alles in die lewe met haat en baklei kan regkry nie!
Geen mens kan op God se liefde aanspraak maak as hy nie die slegste mens met liefde kan verdra en tog na iets goeds in hom soek nie.
'n Mens wie se verhouding met sy God verkeerd is, openbaar allerhande lelike houdings teenoor ander mense. Dink maar byvoorbeeld aan opmerkings wat ons nogal onder mekaar hoor, soos: "Ek wens hy kom iets oor" of "Ek kan so-en-so nie vat nie."
Hierdie soort opmerkings word gebore uit die hart van iemand wat die liefde van die Here nie verstaan nie, en wie se hart nie heeltemal ingegroei het in die liefde van God nie.
Ek en jy is nie die enigste beelddraers van God nie. Alle mense is. Ook hierdie wat ons nie kan "vat" nie.
Ek en jy moet soek na die beeld van God in hom, en ons moet daarby aansluit, want dit is wat ons met hom gemeen het.
Sy beeldskap kan dalk baie verwring wees deur die sonde, maar God bly sy Skepper - soos wat Hy ook ons Skepper is.
Is die teenoorgestelde nie dalk waar nie? Onder mense is daar voortdurend sekere lidmate katterig en kwaad vir mekaar. Is dit nie dalk omdat ons eie beeld van God skeefgetrek is dat ons met 'n ander bots wie sy beeldskap dalk nog met groter heiligheid as ek kon bewaar nie? Is ons dan in beginsel beter as moordenaars, verkragters en geweldenaars?
'n Onbekeerde mens is alewig strydlustig. So staan dit hier geskryf.
Die Here skryf dit juis omdat Hy wil hê dat ons ons van ons strydlustigheid moet bekeer.
Ons moet die sagmoedigheid van ons God Jesus Christus aanleer. Anders werk ons met die dood.
Dit is werklik waar! Haat en geweld is die werk van die Satan.
Dit is die direkte teenvoeter van die liefde van God.
En hierdie haat is deel van die lis van die duiwel om ons verlei om te baklei en daardeur die beeld van die hel te vertoon.
Ek lees vir u 1 Johannes 3:15:
Elkeen wat sy broeder haat, is 'n moordenaar; en julle weet dat geen moordenaar die ewige lewe as iets blywends in hom het nie.
Hieruit lei ons af dat 'n moordenaar 'n lidmaat van die kerk kan wees. Dalk selfs 'n goeie lidmaat.
Maar iemand wat nie die ewige lewe beërf nie, want, omdat hy aanhou om sy naaste te haat, verwerf hy die dood. Sy besit van die ewige lewe is nie blywend nie!
Wat maak so 'n lidmaat anders as 'n verkragter – want altwee sondig teen die Here en altwee se laaste adres is die hel!
Dit laat 'n gevaarlig vir elkeen van ons brand. Ons is somtyds baie onverdraagsaam teenoor mekaar. Onverdraagsaamheid en nydigheid is niks anders as haat nie. In die oë van die Here is dit moord.
Iemand wat diep gelowig is, worstel voortdurend met sy eie sondes voor God.
Hy het berou daaroor en smeek vir vergifnis en bekering.
Hy sien as 't ware die doderyk, omdat hy besef dat as die Here hom nie in sy sondes tegemoetsnel nie, hy nooit in die ewige lewe kan deel nie.
So 'n gelowige weet wat die lewe is. Daarom haat hy nie. Hy kan nie iemand haat terwyl sy eie sondes so groot is nie.
Die van ons wat so onverdraagsaam is met ander se sondes moet hieroor dink, want ons moet nie van ander die volmaakte verwag maar self nie daarna streef nie.
Ons lees in Efesiërs 1 dat die Here voor die grondlegging van die wêreld sekere mense in Hom uitverkies het. Dit is nou ons.
God het dit ook voorbeskik dat Hy ons as Sy kinders sou aanneem deur Jesus Christus.
God se liefde bepaal dus dat ons aan Hom behoort, en dat dit absoluut onmoontlik is dat ons van Hom vervreem kan word.
Jesus Christus het na die aarde toe neergedaal. Hy het gekom met die liefde van God.
Daarom kom gee Hy Sy lewe vir ons, sodat ons ook die ewige lewe kan hê.
Hierdie liefde van God is dieselfde as God se geregtigheid. Dit raak dus die wese van God.
Maar nou bepaal die liefde van God vir Jesus Christus dat die wat Hom nie aanvaar nie en nie aanbid nie, verlore gaan. Sy geregtigheid bepaal dat almal gestraf word wat ongelowig is, of wat ontrou is in hulle godsdiens. Dit raak my dus ook in my verantwoordelikheid en getuienis wat ek gee:
Dit raak die kwessie van haat en moord. Jy moet iemand in liefde gaan vermaan as hy jou te na kom.
Met soveel liefde dat jy hom in jou vermaning teruglei na Jesus Christus toe. Dan volg jy ook in die voorbeeld van Christus.
Ons lees in Titus 3:5 dat God ons deur sy barmhartigheid gered het, en dat Hy ons wedergebore laat word het, en dat Hy ons laat vernuut het deur die Heilige Gees. Dit moet ons openlik getuig teenoor alle mense wat hierdie lelike dinge in ons samelewing doen.
Dat die Here in sy Wese teen alle vorme van doodmaak en geweld gekant is, is duidelik. Maar daarmee is alles nie gesê nie. Ons lewe in 'n land waar ons daagliks met hierdie dinge gekonfronteer word – en baie van ons kom die dinge oor!
Natuurlik is dit nie waar dat die Christelike geloof van ons 'n soetsappige soort vergifnis vra nie. Verharding word nie vergeef nie! God verwag nie van ons om te vergewe wat Hy nie vergeef nie!
Daarteenoor mag ons nie kwaad oor iets wees sonder dat ons die saak probeer regstel nie.
By Jesus se gevangeneming wou Petrus mos net veg. Toe sê Jesus dat hy liewer sy swaard moet bêre, want iemand wat die swaard neem, sal deur die swaard vergaan.
Die beter manier van optree is deur liefde en selfbeheersing. Jesus leer ons met die volgende woorde (Matteus 5:25):
Wees gou goedgesind teenoor jou teenparty solank jy nog saam met hom op die pad is, ...
Jesus leer iets soortgelyks waar Hy vertel van die onbarmhartige skuldeiser wat swaar deur sy baas gepynig is totdat hy al die skuld betaal het wat aan hom verskuldig was. Matteus 18:35 leer ons:
Hoe moet ons dan teenoor ons naaste optree? Romeine 13:14 gee die antwoord:
Maar beklee julle met die Here Jesus Christus en maak geen voorsorg vir die vlees om sy begeerlikhede te bevredig nie.
Ons mag nie die kwaad 'n vastrapplek gee nie. Leef in liefde, en vergewe in liefde.
Dit is ook wat die Heilige Gees aan ons preek: Moenie dat die son oor jou toorn ondergaan nie!
Die Gees preek dat ons ons naaste se eer in liefde moet beskerm. Dus: Hy sê dat ons nie mag haat en doodslaan nie.
Waar daar berou en bekering is by hierdie sondaars, moet daar van ons kant af vergewing wees. Luister net weer na enkele uitsprake in die Bybel:
Maar as julle die mense hulle oortredinge nie vergewe nie, sal julle Vader julle oortredinge ook nie vergewe nie. (Matteus 6:15)
So sal ook my hemelse Vader aan julle doen as julle nie elkeen sy broeder van harte sy oortredinge vergewe nie. (Matteus 18:35)
Pas op vir julleself. En as jou broeder teen jou sondig, bestraf hom; en as hy berou kry, vergewe hom. En as hy sewe maal op 'n dag teen jou sondig en sewe maal op 'n dag na jou terugkom en sê: Ek het berou - moet jy hom vergewe. (Lukas 17:3, 4)
Dit is ook waarvoor Christus gesterf het. Sodat ons in Sy krag kan vergewe en in liefde verdra. Sodat ons kan lewe soos wat ons laat lewe; en vergewe soos wat ons vergewe word.
Ons pleit Here, op U barmhartigheid. Bly met U liefde en trou rondom ons. Ons is in stryd, want die sonde oorval van ver en naby ons matte insigte en gedagtes. Skenk ons oog die glans soos die wat U sien, sodat ons die eindeloosheid van die sondes kan oorwin met die krag en moed van ons Here Jesus Christus.