Nuuskommentaar: Lesse uit Kanadese kulturele volksmoordDie Kanadese vlag. Kanadese is op 2 Junie geskok toe die verslag die lig gesien het, en aangetoon is hoe Kanada hom aan kulturele volksmoord op die eerste inwoners, die Métis (Indiane) en Inuïet (Eskimo’s) skuldig gemaak het. Hierdie eerste nasies maak sowat 4,3 persent van die Kanadese bevolking uit. Aan die wortel van die saak is die instelling van kosskole (“residential schools”) in 1876 waar kinders van Indiaanse en Inuïet-herkoms, geskei van hul ouers, in die Europese kultuur grootgemaak is. Kerke het onder meer hieraan meegedoen. In die praktyk het baie van die skole eerder die vorm van strafkolonies aangeneem waar die skole vir kos en ander benodigdhede so na moontlik selfvoorsienend moes wees. Sowat ’n derde van die eerstenasie-kinders het hierdie lot te beurt geval tot die laaste van dié skole in 1996 eers gesluit is. Seksuele aanranding het gereeld voorgekom, en sowat 4 000 het gesterf. Waarnemers meen in sommige gevalle sal dit geslagte neem voordat die slagoffers in staat sal wees om normale gesinne te vorm. Sowat 80 000 mense is nou oorlewendes van die betrokke skolestelsel. Die kommissie het 96 aanbevelings gedoen. Minstens twee van die drie kommissielede, onder wie die voorsittende regter, was Indiane. Byna almal wat getuienis afgelê het, was slagoffers – van die beweerde oortreders het bykans nie een van hulle laat hoor nie. Nog voordat die kommissie ingestel is, het die Kanadese premier, Stephen Harper, verskoning aangebied. Interessant, hoeveel raakvlakke met Suid-Afrika gevind word wanneer ’n mens deur die inligting sloof (die verslag self is byna 400 bladsye dik). Die ANC-bewind sal meen hulle vind heelwat raakvlakke met hoe die situasie in Suid-Afrika voor 1994 verloop het, maar die openbaring sal waarskynlik wees hoeveel raakvlakke daar ná 1994 is. Die Kanadese verslag handel immers oor ’n periode toe moeite gedoen is om weg te doen met inheemse kulture – en bepaald minderheidskulture. Hierdie kulture moes eenvoudig verdring word met die dominante kultuur van die meerderheid. Die term kulturele volksmoord pas egter eerder netjies in die post-1994-bedeling met: Ook Unesco het die IS (voorheen ISIS) se vandalisme van antieke beelde as kulturele volksmoord beskryf. Hoewel daar gereeld vanuit die ANC gesê is die Afrikaner moet “net deel van die meerderheid” word, is daar soveel diskriminerende rassewetgewing wat dit onmoontlik maak – nie net vir die Afrikaner nie, maar ook ander minderhede soos blyk uit byvoorbeeld die onverkwiklike DKD-Solidariteitsaak. Mnr. Roelf Meyer, die regering se hoofonderhandelaar by Kodesa, het volgens mediaberigte gesê sake in Suid-Afrika kan reggeruk word as iemand soos mnr. Cyril Ramaphosa as president by Jacob Zuma sou oorneem. Een persoon kan inderdaad ’n verskil maak, soos juis uit die Kanadese voorbeeld blyk, waar premier Harper, ’n Christen, die Konserwatiewe Party van die basiese niet tot party met ’n volstrekte meerderheid gelei het. Die Liberale Party het jare versuim om die skreiende onreg teen die eerste nasies te erken. In Suid-Afrika sal dit ’n besondere leier in die ANC verg om die sinkende skip te kan omkeer. Nie net om vooropgestelde idees wat nou binne die ANC gekoester word te verander nie, maar ook ’n breë stroom media, ook Afrikaanse media, wat hul inkleur uit ’n links-liberale inkpot put. Kanada was ook nie die enigste land waar probeer is om deur ’n vorm van gedwonge assimilasie met die “inboorlingprobleem” af te reken nie. Ook Australië het ’n soortgelyke program gehad. Die Christian Science Monitor, wat oor die uitslag van die Kanadese Waarheids-en-Versoeningskommissie skryf, tref eerstens ’n floue ooreenkoms tussen die Kanadese en Suid-Afrikaanse voorbeeld, en brei daarna op die verskille uit. In dieselfde asem word verwys na voorbeelde elders in die wêreld, soos Nieu-Seeland, waar die oplossings juis gesoek word deur die andersheid te beklemtoon en met regte en wetgewing te beskerm. Instansies wat die Afrikanersaak op die hart het, sal stellig kan wonder of ’n goeie beginpunt nie dalk sal wees om te kyk of ’n afspraak vir ’n welwillendheidsbesoek aan premier Harper moontlik is nie. Harper erken byvoorbeeld openlik die eiesoortigheid van Quebec. Iewers, net iewers, kan daar dalk ’n raakvlak wees.