"Xana a wu swi voni leswaku se ndzi wele esirheni xana" ku vutisa Mabasa a ri karhi a languta Sambo endzeni ka mahlo. "A ka ha ri na xin'wana lexi xi nga lulamisiwaka laha. Tiko ri tiva leswaku ndzi feyirile, kambe ndzi khome Digiri hi mavoko. Seletelani khele leri. Ndzi yimbeleni.? Biko na vanakulori vakwe va ake vonelo ra Kuxalamukisa Vantima (Black Conciousness), leri veke vonelo ra nawu wa SASO, hi kuya hi nhlohlotelo wa Frantz Fanon na nhlangano wa le Amerikha wa Matimba ya vuntima. Nhlangano wa yena wu hlohlotele no seketela tsima ro herisa mfumo wa xihlawu-hlawu no cinca Afrika Dzonga leswaku yi voyamela eka mintshuxeko ya vanhu na ikhonomi ya Vusoxalisi. Nhlangano lowu wu thlela wu lulamisa matsima ya miganga ya vantima (Black Community Programmes - BCPs) lyi a yi tshikelela ku antshwisiwa ka mahanyele ya vantima. Biko a a pfumela leswaku vanhu va vantima ava fanele ku tshumula kuti xixa no tivona vari nga ehansi ka tinxaka tin'wana, naswona vonelo leri uri kurise hi ku tirhisa xivulwa xandhuma lexinge "Vuntima byi Sasekile". Hilembe ra 1972, upfunile ku simeka nhlangano wa vanhu vantima wa tipolitiki wa BPC lwu kutazeke Nxalamuko wa Vantima. Mfumo wa xihlawu-hlawu wusungule ku vona Biko tani hi muluthanyi naswona wun'wu sivela hi nawu, hilembe ra 1973, lwu n'wi siveleke ku famba-famba na ku hlanganela swa tipolitiki. Hmabiswiritano uyile emahlweni a pfuneta nhlanagno wa yena ku simeka Kliniki na Khireche e Ginsberg laha aa siveriwe kona. Eka nkarhi lowu wa kusiveriwa, ukumile minxungeto ya xihundla, naswona uthlele a khomiwa makhambi yo hlaya hi ndzawulo ya vusirheleri ya mfumo. Endzhaku ko khomiwa hi maphorisa ya ndzawulo ya vusirheleri bya tiko, Biko u mbeyeteriwile hi maphorisa, laha aheteleke a lova. Kwalomu ka kutlula 20,000 wa vakhandli vanhlonge va tile eka ntirho wa rifu ra yena.