Notule van die Sojawerkgroep: 4 Mei 2004
Working Group Minutes / Archives / Soybean / 4 Mei 2004
gehou om 10h00 op 4 Mei 2004 in die PNS-Raadsaal te Rivonia
Mnr ID Lamprecht Departement Landbou, Om­gewing en Bewaring, Mpuma­langa
Die vergadering wens dr Griessel by voorbaat hartlik geluk met sy verjaarsdag op 8 Junie en neem ook met vreugde kennis dat mnr Maree nog 'n kleinkind ryker geword het.
Item 9.1.3 – Produsente-aangeleenthede: rapportering, mnr Killian
Item 9.10.2 – Produksiekostevergelyking tussen droë­land mielies en sojabone
Item 16.2 – Bywoning van Sojaboonkongres: terug­voering
Mnr Du Plessis rapporteer dat die oesproses in KwaZulu-Natal byna afgehandel is en dat droëland-opbrengste van tussen 1,8 en 2,5 ton/ha verwag word. Hy sê die goeie opbrengste word hoofsaaklik aan minimum bewerkings­praktyke toegeskryf. Sclerotinia het veral in die Piet Retief omgewing voorgekom, wat aan die koeler en vogtiger najaar te wyte is. Hy sê dat dit dalk raadsaam is om produsente voor planttyd van advies in dié verband te bedien. Hy noem dat produsente wat vroeg geplant en swak soja-oeste gehad het, omtrent geen mielie-oeste het nie. Pryse wat aan produsente in KwaZulu-Natal aangebied is, het baie gewissel. Aangesien dit gedurende die afgelope paar dae redelik vogtig in die provinsie was, ondervind produsente wat tans stroop, dat sojapeule oopspring.
Mnr Havenga noem dat droëland-opbrengste in die Normandien-gebied baie wisselvallig was, naamlik vanaf 1,7 ton/ha tot meer as 3,0 ton/ha. Onder spilpunt is tot 4 ton/ha en meer behaal, hoewel sclerotinia algemeen onder besproeiing voorgekom het.
"Mr Lawrance said that producers in KwaZulu-Natal were fairly satisfied with their crops and that the yields varied around 3,0 tons/ha. He felt that the fact that soybeans recovered far better than maize after the initial drought conditions, might influence producers in favour of soybean production. The Chairman indicated that he did not believe that the low acreages under soybeans in the province had to do with a lack of research, but that it could be ascribed to pricing and yield.
Dr Griessel cited from Mr Jarvie's comments:
The rust at Greytown this year is far more serious than last season, judging from the leaf symptoms. This is quite surprising as we had long dry spells during the growing season.
Harvesting and analysis of my trials is still underway, but based on the raw data, yield losses in unprotected spots were significant (three cultivars picked out randomly ranged from 24% to 49% yield loss due to rust).
3 sprays of Punch C were used in the sprayed plots, because of the wide maturity range."
Mnr Du Plessis noem dat volgens sy kennis, roes positief geïdentifiseer is te Cedara, Normandien en Dirkiesdorp ("vangeraanplanting"). Hy sê dat daar redelik wyd vir roes gespuit is en dat die voorval te Normandien, aan nie-bespuiting te wyte is.
Mnr Van Wyk sê dat minder as 'n kwart van die oes in Mpumalanga gestroop is. In baie dele van die provinsie sal daar waarskynlik eers oor sowat twee tot drie weke gestroop word. Oor die algemeen word goeie opbrengste verwag. Sclerotinia het by Komati-kragstasie (tussen Bethal en Middelburg) en Kinross voorgekom. Dit is opmerklik dat sclerotinia weer voorgekom het op plase met 'n geskiedenis van die siekte. Volgens produsente het sclerotinia nie weer voorgekom waar oesreste diep ingeploeg is nie, maar wel op heelparty gronde waar minimum bewerking toegepas is.
Mnr Van Wyk voel dat, aangesien hierdie probleem baie Hoëveldse produsente van sojaproduksie laat afsien, daar iets aan gedoen moet word. Goeie opbrengste word in die algemeen verwag. In sekere gebiede word soja's egter met die hand getrek, omdat vroeg-aangeplante soja's te kort gegroei het om gestroop te word en opbrengste van tussen 1,0 ton/ha en 1,5 ton/ha gerealiseer is.
Mnr Lamprecht rapporteer dat sojaboonproduksie in Mpumalanga baie meer belowend is as 'n paar maande gelede. Mnr Havenga noem dat 'n sekere produsent in Amersfoort dié seisoen vanaf 1,7 ton/ha en 3 ton/ha op droëland gestroop het, vergeleke met die langtermyn­gemiddeld van tussen 1,5 ton/ha en 1,6 ton/ha.
Die Voorsitter sê dat die PNS in samewerking met die LNR nou al lank poog om die gemiddelde sojaboon-opbrengste in Mpumalanga te verhoog. Hy stel die vraag of daar vooruitsigte vir 'n produksie-uitbreiding in die provinsie is. Mnr Van Wyk sê hy glo daar word vordering gemaak. Heelwat produsente realiseer tans ongeveer 3 ton/ha, teenoor sowat 1,5 ton/ha tot 1,8 ton/ha in die verlede. Hy voeg by dat die 2003/2004 seisoen nie as 'n norm gebruik kan word nie, omdat uitsonderlike goeie oes-opbrengste behaal word, selfs ná die droogte toestande.
Daar word gemeld dat strookproewe by Loskopdam baie swak gevaar het. Hoewel daar genoeg water was, het die hitte verhoed dat enige cultivar meer as 2 ton/ha realiseer. Dr De Kock sê die hittefaktor het meer algemeen voorge­kom as wat werklik besef word. Hy sê dat uitsonderlike droë en warm toestande gedurende Januarie en begin Februarie voorgekom het, wat dikwels met winde gepaard gegaan het. Hy noem dat 'n gewas selfs onder spilpunt, addisionele vog onder hierdie toestande mag benodig.
Mnr Van Wyk sê dat hy gesien het dat ultra-kort groeier mieliecultivars wat deur kakiebos verdwerg is, tussen 5 en 6 ton/ha behaal het. Die Voorsitter is van mening dat daar geen aanmoediging vir produsente is om na aanleiding van die afgelope seisoen se wisselende toestande, meer simpatiek teenoor sojabone te wees nie. Dr De Kock voel dat die beter opbrengste van sojabone teenoor mielies in die algemeen, produsente tóg positief mag beïnvloed. Mnr Pretorius beveel aan dat kontrakteurs vergelykings (voor- en nadele) moet tref tussen sojabone en mielies wat op dieselfde tye en lokaliteite geplant is.
Dat kontrakteurs vergelykings (voor- en nadele) moet tref tussen sojabone en mielies wat op dieselfde tye en lokaliteite geplant is – vir terugrapportering aan die Sojawerkgroep.
Dr Griessel wys op mnr Frans Potgieter se rapportering tydens die vorige vergadering, dat sojaboonopbrengste in die Noordwes Provinsie hoër as die geskatte 1,9 ton/ha behoort te wees. Mnr Van Wyk sê volgens stroper­kontrakteurs in die gebied, word daar wel meer sojabone per hektaar as in die vorige seisoen gestroop.
Mnr Van Wyk rapporteer dat hy nie geleentheid gehad het om Sterkrivier te besoek nie. By Palala word 'n water­probleem ondervind en is opbrengste dus swak. Peul- en planthoogteprobleme het by die proewe noord van die Soutpansberg voorgekom. Dit lyk of slegs een of twee cultivars by hierdie warm gebied sal kan aanpas. Hoewel daar genoeg water is, is die hitte baie fel. Mnr Pretorius noem dat die SCS1-cultivar, wat die mees aanpasbare blyk te wees, juis uit Zimbabwe kom, waar soortgelyke klimaatstoestande heers. Hy sê dat vanjaar nie as die norm gebruik moet word nie, maar dat proewe oor 'n paar seisoene herhaal moet word, om 'n wetenskaplike gevolg­trekking te kan maak.
Mnr Van Wyk sê dat 14 cultivars wat volgens hom en mnr De Beer (LNR-IGG) die waarskynlikste was om langs die Limpopo-rivier aan te pas, daar aangeplant is. Daarvan het slegs een cultivar, naamlik SCS1 redelik goed aangepas. Gronde in dié gebied is redelik swaar, wat die voorkoms van aalwurm beperk.
Dat vanjaar nie as die norm gebruik sal word vir culti­varkeuses in Limpopo nie, maar dat die proef langs die Limpoporivier herhaal sal word, ten einde 'n weten­skaplike gevolgtrekking te kan maak.
Mnr Pretorius handig aan elkeen 'n groot landkaart uit, waarop die ou munisipale grense in kleur uitgebeeld word. Die Oesskattingskomitee baseer sy oesskattings op provinsiale grensindelings. Dr De Kock noem dat Vaalharts in beide die Noordwes- en Noord-Kaap provinsies geleë is. Hy meld dat daar 'n mate van sojaboonaanplantings by Douglas, Prieska en Hopetown voorkom.
Mnr Maree rapporteer dat die proewe te Viljoenskroon baie swak vertoon en dat Ficksburg se proewe pragtig is. Proewe te Reitz en Frankfort lyk besonder mooi, maar dié by die Kleingraaninstituut vertoon nie na wense nie. Vanaf Bethlehem af tot noordoos van die dorp, in die rigting van Vrede, lyk die oeste baie belowend. Hy sê dat produsente tans besig is om te stroop en hoewel oesresultate nog nie bekend is nie, is sy skatting dat die gemiddelde opbrengs sowat 2,5 ton/ha kan wees.
Mnr Maree sê dat sojabone in die suidoostelike dele kort is en dat swaar dragte peule laag teen die grond hang. In die Rietpan-distrik het die sojabone kort gegroei en hopeloos presteer. Verus Farms bevorder tans sojabone as 'n wisselbou­gewas met mielies, waarvoor produsente baie belangstelling toon. 'n Inligtingsdag wat Verus Farms aangebied het om onder andere hierdie beginsel bekend te stel, is goed deur produsente bygewoon.
Die Voorsitter meld dat 'n aksie voorheen geloods is om die belangstelling vir sojabone in die OVK-gebied te bevorder. Mnr Maree sê dat daar wel belangstelling in die Ficksburg-gebied is, maar dat dit te droog was om te plant.
Mnr Havenga noem dat sy pogings om te probeer vasstel hoeveel sojabone in die suidwestelike dele van die Vrystaat (Luckhoff en omstreke) geplant is, onsuksesvol was. Hy sê dat geen nuus van mnr Bennett (Monsanto) ontvang is, oor die voorheen gemelde 10 000 sakkies saad wat moontlik in hierdie gebied bemark kon gewees het nie. Mnr Keun sê dat mnr Bennett nie die 10 000 sakkies saad kon bevestig nie. Mnr Bennett het wel bevestig dat sowat 10 000 sakkies sojaboonsaad aan drie produsente in die Leeudoringstad- en Makwassie-gebiede verkoop is.
Mnr Havenga meld dat gronde onder besproeiing in die Luckhoff-area wat uit die Vanderkloofdam gevoed word, ongeveer 17 000ha beslaan. Besproeiingsgronde in die Jacobsdal-gebied beslaan tussen 6 000 en 7 000ha. Daar is dus 'n groot potensiaal vir sojaboonproduksie in hierdie gebiede. Hy noem dat die besproeiingsojabone in hierdie gebiede baie gunstig vertoon en na raming tussen 3,5 ton/ha en 4,0 ton/ha kan realiseer. In die sandgronde van hierdie gebied is daar 'n relatiewe hoë voorkoms van aalwurm. Hy sê dat Agriocare hierdie gebied sal bearbei om sojaboonproduksie aan te moedig.
Dr De Kock noem dat goeie resultate tydens die onlangse inligtingsdag aan produsente voorgehou is. Hy waarsku egter teen die potensiële gevaar wat aalwurmbesmetting vir dié gebied inhou. Dr Griessel noem dat die Egret-cultivar wat deur die LNR-IGG ontwikkel is, 'n bewese aalwurmweerstandbiedende cultivar is. Mnr Vermaak versoek dat inligting oor die Egret-cultivar aan die SA Graan tydskrif beskikbaar gestel word. Die Voorsitter meld dat Landbouweekblad onlangs daaroor berig het. Hy versoek mnr Havenga om in oorleg met mnr Lubbe 'n artikel oor die Egret-cultivar vir die SA Graan tydskrif te skryf, met spesifieke verwysing na aalwurmweerstand­biedendheid.
Dr Griessel sê dat onder andere die LS 599-cultivar ook weerstand teen aalwurm het. Mnr Pretorius sê dat daar verskeie ander aalwurmweerstandbiedende cultivars bestaan, hoewel sommiges nie in die mark beskikbaar is nie. Hy noem dat die cultivarproef te Rietrivier in swaarder grond verbou word. Die Voorsitter doen aan die hand dat die LNR-IGG cultivars identifiseer om produsente in die besproeiingsgebiede van die Suidwestelike Vrystaat behulpsaam te wees, veral in die lig van produsente se behoefte na 'n wisselbougewas, hulle onkunde oor sojaboonproduksie en die relatiewe hoë voorkoms van aalwurm in dié gebied.
Die Voorsitter wys daarop dat mnr Jaco van Niekerk, 'n produsent van Luckhoff, goeie sukses met 'n sojaboon-aanplanting behaal het, wat groot belangstelling onder produsente gaande gemaak het. Dr De Kock noem dat mnr Van Niekerk ook 'n goeie medewerker is. Hy het tydens die LNR-IGG se besoek aan die gebied, 'n afspraak met dr André Nel gemaak om die moontlikheid van 'n canola-cultivarproef te bespreek. Hy sê dat die PNS met hom behoort te onderhandel om ook 'n sojabooncultivarproef daar te vestig.
Mnr Van Niekerk het teenoor produsente laat blyk dat mielie-opbrengste in dié gebied begin daal het en dat hy sojabone as 'n wisselbougewas oorweeg. Die Voorsitter wys daarop dat aalwurmweerstand reeds in die resultate van die nasionale cultivarproewe deur LNR-IGG gekwantifiseer is. Dit kan ook nuttig ten opsigte van die beplande artikel aangewend word. Die Voorsitter doen aan die hand dat die Rietrivierprojek na 'n medewerker in die Luckhoff-besproeiingsgebied verplaas word.
Dat kennis geneem word dat Agriocare produsente in die Suidwestelike Vrystaat gebied sal bearbei om sojaboon-produksie aan te moedig.
Dat mnr Havenga in oorleg met mnr Lubbe 'n artikel oor die Egret-cultivar vir die SA Graan tydskrif sal skryf, met spesifieke verwysing na aalwurmweerstandbiedendheid.
Dat mnr Pretorius (LNR-IGG) versoek word om cultivars te identifiseer om produsente in die besproeiingsgebiede van die Suidwestelike Vrystaat behulpsaam te wees, veral in die lig van produsente se behoefte na 'n wissel­bougewas, hulle onkunde oor sojaboonproduksie en die relatiewe hoë voorkoms van aalwurm in dié gebied.
Dat die PNS met mnr Jaco van Niekerk sal onderhandel om ook 'n sojabooncultivarproef in die Suidwes Vrystaat te vestig.
Dat die Rietrivierprojek moontlik na 'n medewerker in die Luckhoff-besproeiingsgebied verplaas word.
Aangesien mnr Killian nie teenwoordig is nie, staan die item oor tot die volgende vergadering.
Mnr Grimbeek rapporteer dat die sojaboonaanplanting in die Riversdal-area byna 3 ton/ha gerealiseer het en 'n goeie indruk onder produsente gemaak het. Heelwat navrae is tot so ver as Heidelberg ontvang, waar produsente sojabone ook onder aanvullende besproeiing wil aanplant. Sclerotinia het gedurende die seisoen algemeen voor­gekom.
Hy noem dat 'n leierboer in Vredendal teenoor hom genoem het, dat 'n aantal produsente daarin belangstel om sojabone onder spilpunt aan die Weskus te verbou. Die produsent het versoek dat die PNS by die inisiatief betrokke raak. Dit is ook 'n prominente aartappel­ver­bouingsgebied.
Dr De Kock stel voor dat die aangeleentheid met die provinsie se Departement van Landbou bespreek word, veral aangesien sojabone, net soos aartappels, baie vatbaar vir aalwurm is. Mnr Du Plessis voeg by dat die PNS leiding aan die produsente behoort te verskaf, selfs al is dit aanvanklik in die vorm van strookproefaanplantings. Die Voorsitter reël dat mnr Grimbeek meer inligting ten opsigte van die Weskus-produsente se versoek moet inwin, waarna hy sodanige inligting asook die besonderhede van die betrokke produsente vir verdere aksie aan mnr Agenbag moet verstrek.
Dat mnr Grimbeek meer inligting ten opsigte van die Weskus-produsente se versoek om sojabone in dié streek te verbou moet inwin, waarna hy sodanige inligting asook die besonderhede van die betrokke produsente vir verdere aksie aan mnr Agenbag moet verstrek.
Mnr Van Wyk rapporteer dat produksietoestande in Gauteng basies dieselfde as in Mpumalanga is. Sclerotinia is veral 'n groot probleem in die Nigel / Delmas-gebied, hoewel sojaboonoeste vir die provinsie in geheel, belowend lyk.
Die derde sojaboonproduksieskatting vir die 2003/2004 seisoen is by die sakelys ingebind. Die vergadering neem kennis van die skatting.
Mnr Du Plessis verneem na die voortsetting al dan nie van Enviro Vision (mnr Johan van den Berg) se kontrak met die Mielietrust. Mnr Vermaak sê volgens sy beste wete het die Mielietrust die langtermynbefondsing van Enviro Vision se dienste gestaak. 'n Versoek het by Graan SA se kongres gedien, dat ondersoek gedoen behoort te word om 'n gedeelte van Enviro Vision se kostes uit Graan SA se bedryfsheffing te befonds.
Aangesien die ondersoek nog nie afgehandel is nie, onderneem mnr Vermaak om te gelegener tyd daaroor verslag te doen. Die Voorsitter versoek mnr Du Plessis om die Koringvisie-dokument gereeld elektronies tot die PNS se beskikking te stel. Hy versoek mnr Keun om ook die Koringvisie by die sakelys vir die komende Canola- en Lupiene- werkgroepvergadering van die Wes-Kaap in te sluit.
Dat kennis geneem word dat mnr Vermaak te gelegener tyd inligting sal verstrek oor die voortsetting al dan nie, van Enviro Vision se klimaatvooruitskouingsdienste.
Dat mnr Du Plessis versoek word om ook die "Koringvisie" elektronies aan die PNS se kantoor te voorsien.
Dat mnr Keun versoek word om ook die "Koringvisie" by die sakelys vir die komende Canola- en Lupiene­werkgroep­vergadering van die Wes-Kaap in te sluit.
Dat die drie-jaar vooruitskattings ten opsigte van sojaboon-verbouing, tydens die volgende vergadering bespreek sal word.
Dr Griessel hou die jongste markinligting en afgeleide pryse aan die vergadering voor.
Hy noem dat sojaboonpryse in April aansienlik gedaal het, aangesien die USDA die Brasiliaanse oes op 59 miljoen ton geskat het, wat 6 miljoen ton meer is as die Maart-skatting. Seaboard se pryse vir sojaboonmeel (47% proteien) het dus gedaal vanaf R2 838 op 24 Maart 2004 tot R2 544 / ton op 13 April 2004. Volgens inligting wat so pas van handelaars in Brazilië ontvang is, word daar egter slegs 49,98 miljoen ton verwag. Derhalwe is die prys weereens opwaarts aangepas na ongeveer R2 830 / ton. Die Brasiliaanse sojaboon-oesproses is ongeveer 95% afgehandel.
As gevolg van reënweer in Argentinië, is slegs sowat 50% reeds geoes. Op 30 April 2004 het die Argentynse sojaboonskatting op 33 miljoen ton te staan gekom, vanaf 34,6 miljoen ton op 26 Maart 2004. Die Phakopsora pachyrhizi roesvirus is reeds in sewe state van Argentinië gerapporteer. Hoewel die prysvlak tans sowat R2 830 / ton is, is die verwagte prys vir Desember 2004 R2 555 / ton, aangesien daar heelwat meer aanplantings in die VSA verwag word. Handelaars meen dat die sojaboon­oppervlaktes, klimaats­omstandighede in die VSA en die wisselkoers die belangrikste bepalers van internasionale pryse van nou-af vir die res van die bemarkingseisoen sal wees.
Internasionaal is daar 'n afwaartse tendens by mielie-beginvoorrade: vanaf 169,12 miljoen metrieke ton in 1999/2000 tot 102,88 miljoen metrieke ton in 2003/2004. Insgelyks styg wêreldverbruik van mielies en daal die voorraad / verbruik-verhouding. In 1999/2000 was die verhouding 28,4% en in 2003/2004 was dit 10,5%. Die gevolgtrekking word ook gemaak dat daar groot kompetisie tussen mielies en sojabone bestaan vir beskikbare landbougrond in die VSA.
Volgens die mees onlangse inligting het produksie van die sewe belangrikste oliesade met ongeveer 10 miljoen ton gedaal, na nagenoeg 323 miljoen ton. Sojabone verteen­woordig steeds ongeveer 60% van die internasionale oliesade-produksie.
Tans word beraam dat Suid-Afrika ongeveer 782 641 ton oliekoek in 2003/2004 moet invoer, terwyl daar na raming slegs 417 359 ton oliekoek lokaal geproduseer sal word. Dit beteken 'n verlies van meer as R2 biljoen aan buite­landse valuta vir Suid-Afrika. Dokumente in bogenoemde verband word ter insae by hierdie notule ingesluit.
Dr Griesssel noem dat malkoeisiekte onlangs in Texas uitgebreek het. 'n Verbod op die uitvoer van karkasmeel word dus verwag, wat die vraag na sojabone verder sal laat toeneem.
Ondergenoemde gelande prys en wisselkoers is soos op 30 April 2004.
Verskeping: R2 638 | Wisselkoers: R6.92/US$
Geland Durban 47% proteïen oliekoek 2 638.00
Waarde van volvetsoja 110% R3 067.00
Prys aan produsent vir boontjies 2 466.00
– Rente 15% (6 maande) 195.00
– 5% ekstrusieverlies 146.00
Afgeleide produsenteprys vir sojabone – R/ton R3 067.00
Dr Griessel meld dat 'n prominente handelaar die dag vantevore bereid was om 'n produsenteprys van R2 350 / ton in Standerton aan te bied.
Mnr Du Plessis noem dat die SAFEX-sojaboonprys vir 3 Mei 2004, op R2 305 / ton te staan gekom het. Slegs drie kontrakte het egter op hierdie dag verhandel. Gedurende die afgelope twee weke het verhandelings toegeneem. Op 21, 28 en 29 April 2004 is daar onderskeidelik 59, 36 en 55 "spot"-kontrakte op SAFEX verhandel. Hierdie verhan­delings is aansienlik meer as vir die ooreen­stemmende tydperk in 2003. SAFEX-pryse en pryse in die algemene mark beweeg nader aan mekaar. 'n Internasionale handelaar bied tans R2 230 / ton aan, terwyl daar ook heelwat aanbiedinge vir R2 290 / ton is. Hy sê, aangesien daar nou gestroop word, pryse waarskynlik sywaarts sal beweeg vir die volgende vier tot ses weke, waarna dit weer effens kan styg.
Mnr Du Plessis sê, aangesien die VSA-produsente van voorneme is om aansienlik meer sojabone te plant, die Chicago-prys afwaarts neig. Hy wys daarop dat die verhouding van sojaboon- tot mieliepryse, volgens die algemeen-aanvaarde maatstaf, naby aan 2:1 is. Mielies verhandel teen R1 108 / ton en sojabone teen R2 265 / ton. Mielie-opbrengste in veral die Noordwes Provinsie lyk belowend, maar in die geval van rypskade, kan dit tot aansienlike opbrengsverliese lei, omdat heelwat mielie-aanplantings in Noordwes nog in die sagte deegstadium is. Hy wys daarop dat ryp reeds plek-plek in die laagliggende dele van die Vrystaat voorgekom het.
Mnr Du Plessis sê dit is opmerklik dat die SAFEX-mielieprys, afgesien van die wisselkoersverswakking, baie min beweeg het. Hy sê dit is moontlik toe te skryf aan produsente wat hul voorrade voor einde April (einde van die opbergings-termyn) verkoop, om die koste van 'n addisionele opbergingstermyn te vermy.
Mnr Hawkins noem dat die "ver-vooruit" sojaboonkontrakte slegs tussen $7/bushel en $8/bushel verhandel. Dit dui op 'n inter­nasionale verwagting vir 'n groot Amerikaanse oes. Hy sê dat dit daarom raadsaam is dat plaaslike produsente nie fisiese voorraad moet dra nie. Indien 'n produsent die siening huldig dat pryse wesenlik gaan verhoog, behoort hy hom eerder met 'n "call" te verskans, as om aan die fisiese mark blootgestel te wees. Getrou aan die historiese tendens styg internasionale pryse wel tans op die korttermyn, maar dit sal deur die Amerikaanse oesont­wikkeling beïnvloed word. Hy wys daarop dat wêreld­voorrade, anders as in 1986, tans relatief hoog is.
Mnr Du Plessis noem dat mnr Ndwandwe deur mnr Gra­ham Oates by die Departement van Landbou: KwaZulu-Natal vervang sal word. Hy meld dat minder produsente as verlede jaar vir die kompetisie (14 en 15 September) ingeskryf het, wat deels aan minder aanplantings in sekere streke toeskryfbaar is. Mnr Havenga noem dat hy oor twee dae 'n vergadering in Dundee gaan hou om die verwerking van gegewens ten opsigte van die kompetisie te bespreek.
Mnr Du Plessis noem dat kompetisiereëlings vir die Suidelike streek ook op dreef is. Hy noem dat twee persone uit die voorheen benadeelde gemeenskap vir die kom­petisie ingeskryf het. Die kompetisie leen hom daartoe, om tegnologie aan voorheen benadeelde individue oor te dra. Meer opkomende produsente begin om te groepeer en sojabone aan te plant, veral omdat mielies en ander gewasse makliker gesteel word.
Die Voorsitter noem dat mnr Brian Birch se voorlopige verslag ten opsigte van die optimalisering van sojaboon­produksie in KwaZulu-Natal, by die PNS ingedien is en dat dit op 6 Mei deur die Tegnologiekomitee bespreek sal word. Sodra gefinaliseer, sal die dokument beskikbaar gestel word.
Produsente-aangeleenthede: rapportering, mnr Killian
Die Voorsitter reël dat die saak tot die volgende verga­dering oorstaan, aangesien mnr Killian nie teenwoordig is nie.
Dat mnr Killian tydens die volgende vergadering oor produsente-aangeleenthede in KwaZulu-Natal rapporteer.
Mnr Van Wyk verskaf terugvoering oor die verskillende proefaanplantings in Mpumalanga. Cultivarproewe vertoon in die algemeen baie goed, behalwe dié onder besproeiing waar daar ontkiemingsprobleme en op 'n later stadium, hittestres voorgekom het. Aanplantings te Loskopdam is deur hael beskadig.
Strookproewe met wisselboukombinasies tussen mielies en sojabone om opbrengsvergelykings te tref, sal later gestroop word. Die vogbewaringsproewe met twee verskillende bewerkingspraktyke, is die vorige Woensdag te Kinross gestroop. Op hierdie stadium lyk dit egter nie of daar 'n wesenlike verskil in opbrengs was nie, wat aan goeie reëns in die najaar toegeskryf kan word. Volledige terugrapportering sal egter in Augustus gedoen word.
Mnr Van Wyk noem dat hy 'n boeredag wat deur die plaaslike boerevereniging gereël is op die plaas van mnr Michael Allen te Middelburg bygewoon het, waar daar tussen 300 en 400 produsente byeen was. Mielies en sojabone word op groot skaal op 'n "een-tot-een" basis in dié gebied verbou. Hy stel voor dat die PNS 'n borgskap by dié jaarlikse geleentheid opneem, wat hom in staat sal stel om 'n spreekbeurt te kry. Hy noem dat mnr Allen se sojabone, wat in 38cm tot 45cm rywydtes met 'n unieke blaastegniek geplant word, besonder goed lyk.
Dat die beginsel aanvaar word om 'n borgskap by die 2005 boeredag op die plaas van mnr Michael Allen te Middelburg-distrik op te neem, ten einde mnr Wessel van Wyk die geleentheid te gun om produsente oor sojaboon­verbouing toe te spreek. Mnr Van Wyk moet goedkeuring vir die borgbedrag by die Voorsitter kry.
Produksiekostevergelyking tussen droëlandmielies en sojabone asook droëbone
Hierdie aangeleentheid word onder item 9.10.2 hanteer.
Mnr Pretorius stel die LNR se verslag oor die afgelope nasionale cultivarproewe tot die vergadering se beskik­king. Dit dien ook as 'n aanhangsel tot hierdie notule.
Dat die verslag oor die afgelope nasionale cultivarproewe as 'n aanhangsel tot die notule aangeheg sal word.
Dat die aangeleentheid ten opsigte van 'n opgaaf van provinsiale voorligters, oorstaan.
Mnr Van Wyk noem dat daar goeie vooruitsigte vir die Limpopo provinsie se cultivarproewe is. Hy sê dat hy graag proefwerk in die Sterkriviergebied (digby Potgietersrus) wil doen, uit hoofde van potensiële aalwurmbesmetting in die sanderige gronde aldaar. Hy sê dat hy by die volgende vergadering besonderhede oor die proefaanplantings sal verstrek. Dus staan hierdie aangeleentheid oor.
Dat mnr Wessel van Wyk tydens die volgende vergadering meer besonderhede ten opsigte van die proef­aan­plantings in Limpopo sal verstrek.
Uit die vorige notule word opgemerk, dat mnr Killian op 3 Maart 2004 'n afspraak met mnr Bramley sou hê. Die aange­leentheid staan oor, in afwagting op mnr Killian se terugvoering.
Dat die aangeleentheid oorstaan totdat mnr Killian terug-voering in verband met sy ontmoeting met mnr Bramley kan verstrek.
Mnr Maree versoek dat die aangeleentheid tot Augustus oorgehou word, aangesien voldoende inligting ontbreek.
Dat mnr Maree tydens die Augustus-vergadering beson­derhede sal verstrek oor die rywydte proef in die Oos-Vrystaat.
Die aangeleentheid staan oor vir verslagdoening tydens die Augustus vergadering.
Dat mnr Maree tydens die Augustus-vergadering beson­derhede sal verstrek oor die aanplantings te Glen.
Dat mnr Maree tydens die Augustus-vergadering beson­derhede sal verstrek oor ander proefwerk in die Sentraal-, Noordwes- en Suidoos-Vrystaat.
Die aangeleentheid staan oor, aangesien mnr Killian nie teenwoordig is nie.
Dat 'n moontlike projekaansoek ten opsigte van 'n stroper of planter vir die Oos-Kaap, tydens die volgende vergadering bespreek sal word.
Dat mnr Grimbeek tydens die volgende vergadering verslag sal doen oor proefresultate ten opsigte van die George-omgewing.
Mnr Van Wyk noem dat sy bemestingsproefwerk in Gauteng baie goeie resultate lewer. Uitstekende resultate is ook reeds bekom van proefwerk wat met groeistimulante gedoen word. Hy sê, omdat die entingsproef as gevolg van die behandelings baie "snaaks" ryp word, is dit nog nie klaar geoes nie. Die gipsproewe beloof ook om goeie resultate te lewer. Hy sê dat hy volledige terugvoering oor die proewe tydens die Augustus-vergadering sal lewer.
Die Voorsitter versoek die kontrakteurs om hulle verslae vir die Augustus-vergadering, betyds aan die kantoor te voorsien, sodat dit vir alle lede ter insae kan dien. Hy reël dat die aangeleentheid handelende oor die verplasing van die cultivarproef vanaf Technikon Pretoria na 'n ander geskikte perseel, tot die volgende vergadering oorstaan. Kennis word geneem dat dr Pieterse se verslag oor saadbehandeling met molibdeen verkry en deur die PNS hanteer is. Die Voorsitter reël ook dat die aangeleentheid met betrekking tot mnr Van Wyk se beoogde gesprek met dr Staphorst (LNR-NIPB) oor tekortsimptome by die bemestingsproef te Bronkhorstspruit, tot die volgende vergadering oorstaan.
Dat mnr Van Wyk volledige terugvoering oor die Gauteng-proewe tydens die Augustus-vergadering sal verskaf.
Dat die aangeleentheid handelende oor die verplasing van die cultivarproef vanaf Technikon Pretoria na 'n ander geskikte perseel, tot die volgende vergadering oorstaan.
Dat kennis geneem word, dat dr Pieterse se verslag oor saadbehandeling met molibdeen verkry en deur die PNS hanteer is en aan mnr Van Wyk gestuur sal word.
Dat die aangeleentheid met betrekking tot mnr Van Wyk se beoogde gesprek met dr Staphorst (LNR-NIPB) oor tekort-simptome by die bemestingsproef te Bronkhorst­spruit, tot die volgende vergadering oorstaan.
Dat die Kontrakteurs hul verslae vir die Augustus-vergadering, betyds aan die kantoor moet voorsien.
Hierdie aangeleentheid is reeds onder Item 7.1.5 hanteer.
Die Voorsitter noem dat daar geen nuwe inligting beskikbaar is ten opsigte van die Noordwes Provinsie se inisiatief om jatrofa vir biodiesel-doeleindes aan te wend nie. Die Tegnologiekomitee sal op 6 Mei 2004 vergader, om 'n projekvoorlegging in dié verband te bespreek.
Die Voorsitter bevestig dat mnr Keun die insetkoste-inligting wat van die silo-eienaars / koöperasies vir die onderskeie gewasse ontvang is, aan mnr Deon Joubert voorsien het. Mnr Joubert is versoek om sinvolle, vergelykbare afleidings daaruit te maak. Die saak staan oor.
Dat die aangeleentheid aangaande die versoek dat mnr Deon Joubert sinvolle, vergelykbare afleidings uit die verkreë insetkoste-inligting moet maak, oorstaan.
Die Voorsitter bevestig dat die 2003/2004 cultivar­proefverslag van mnr Pretorius wat na aanleiding van sy proefperseelbesoeke opgestel is, tans beskikbaar is. Dit sal by hierdie notule aangeheg word, vir bespreking tydens die volgende vergadering. Mnr Pretorius bedank die Kon­trakteurs en PNS-Raadslede vir hulle opoffering om die proefbesoeke in die onderskeie streke mee te maak. Hy sê dat die goeie resultate grootliks aan die toewyding van die medewerkers en kontrakteurs toe te skryf is.
"The Chairman reiterated that the guidelines applicable to cultivar trial visits should be followed, as agreed per previous resolution. He requested Mr Keun to provide the guideline document to Mr Lawrance as well."
Dr De Kock noem dat die Sojaboonwerkgroep voorheen gesprek gevoer het oor 'n moontlike lokaliteit vir 'n nasionale cultivarproef in die Wes-Vrystaat, op sand-gronde met 'n klei-onderlaag waar 'n watertafel is. Hy lig die vergadering in dat mnr Maree 'n persoon met so 'n lokaliteit geïdentifiseer het en dat die moontlikheid bestaan om 'n cultivarproef gedurende die volgende seisoen aldaar te plant.
Mnr Du Plessis sê dat teruggehoude saad met 'n gravitasietafel skoongemaak behoort te word, in die lig van die sclerotinia gevaar. Baie produsente is dikwels nie bewus van die siekte-voorkoms in hulle lande nie. Hy bevestig dat hy die probleem by Graan SA se Hoofbestuur sal aanroer, wat twee dae later sou vergader. Mnr Pretorius sê die produsente behoort daarop gewys te word, dat die kostebesparing verbonde aan saadterughouding ongedaan gemaak kan word indien dit as gevolg van inherente siektes, tot oesverliese lei. Hy noem ter inligting dat mnr Braam Bester van Monsanto voortaan nie voltyds by sojaboonteling betrokke sal wees nie, aangesien hy na die mielie-afdeling van hierdie maatskappy oorgeplaas is.
Dat mnr Pretorius se 2003/2004 cultivarproefverslag wat na aanleiding van sy proefperseelbesoeke opgestel is, vir bespreking tydens die volgende vergadering by die notule aangeheg sal word.
Dat mnr Keun die Kontrakteurs-riglyndokument ten opsigte van proefbesoeke, aan mnr Lawrance beskikbaar stel.
Dat mnr Du Plessis die Sclerotinia-gevaar verbonde aan die terughouding van sojaboonsaad, by Graan SA se Hoofbestuur aanroer.
Dr De Kock herinner die vergadering aan die NAMPO-oesdag, wat D.V. vanaf 18 tot 21 Mei in Bothaville sal plaasvind.
Die aangeleentheid is deels onder item 7.1.1 aangespreek. Mnr Pretorius noem dat goeie resultate ten opsigte van dr McLaren se proewe te Cedara, wat tans gestroop word, verwag word. Daar is onder andere wesenlike roesverskille tussen bespuite en onbespuite plante aangeteken. Dr De Kock noem dat die Roestaakspan gedurende Julie sal vergader, by welke geleentheid dr McLaren daaroor verslag sal lewer. Die Voorsitter versoek mnr Keun om dr McLaren se verslag wat tydens die Roestaakspan-vergadering ter tafel gelê sal word, by die volgende sakelys in te sluit.
Mnr Du Plessis sê dat hy van positief-geïdentifiseerde roes in die Ermelo-gebied verneem het. Dr De Kock sê aangesien roes in daardie gebied op 'n baie laat stadium voorgekom het, die effek daarvan feitlik weglaatbaar is, soos in die vorige seisoen. Hy sê dit onderstreep die Roestaakspan se pleidooi om kunsmatige roesbesmetting tot oos van die platorand, waar roes reeds endemies is te beperk om sodoende stimulering daarvan wes van die platorand te verhoed.
Die Voorsitter sê die ooreenkoms was dat die Roes­taakspan van enige roesverspreidings kennis moes kry. Hy noem dat nòg OPOT nòg die PNS kennis van hierdie roestoestand ontvang het. By navraag aan die LNR-IGG, is die PNS per e-pos laat weet dat die roes te Ermelo witroes blyk te wees. Die LNR-IGG het egter kort daarna bevestig dat dit inderdaad sojaboonroes is.
Mnr Pretorius verskaf terugvoering oor mnr De Lange se aanplantings van Amerikaanse saad. Hy noem dat hy die dag vantevore met dr Liebenberg en mnr De Lange in gesprek was, wat bevestig het dat roes nie by alle lokaliteite te Cedara voorgekom het nie. As gevolg van die grondtoekenning, is 'n gedeelte van die materiaal ver van die ander sojabone aangeplant en het dit nie roesbe­smetting opgedoen nie. Die Amerikaanse sojabone het wel roesbesmetting opgedoen, hoewel die aard van die verskille nog onbekend is. Aangesien die kort groei­seisoencultivars telkens roes ontwyk, kon weerstand­biedendheid in die materiaal nog nie bepaal word nie. Hy noem die opsie om advies van die Universiteit van Pietermaritzburg te bekom, ten einde die moontlikheid van kunsmatige besmetting onder gekontrolleerde toestande te ondersoek.
Ten opsigte van dr McLaren se proef, meld mnr Pretorius dat elke cultivarproef se herhaling op 'n ander plantdatum geplant is, maar dat die resultate nog nie verwerk is nie. Daar is egter te min teelmateriaal beskikbaar om op verskillende datums te plant.
Mnr Havenga noem dat roes ook op 'n laat stadium op 4 April by die Van Niekerk Broers tussen Amersfoort en Morgenson geïdentifiseer is. Hy sê dat hy dit na me Eve du Preez deurgevoer het, met die veronderstelling dat sy dr McLaren daarvan sou inlig. Die Voorsitter versoek mnr Keun om by me Paula Kruger (LNR-IGG) navraag te doen oor die wyse waarop inligting hanteer is, oor roes wat te Ermelo en Amersfoort geïdentifiseer is.
"Mr Lawrance referred to the table included in the agenda and mentioned that, as the cultivar trials were planted later, rust also occurred at later development stages. The Chairman requested that Mr Lawrance and Mr Killian provide an updated report-back at the next meeting.
Mr Lawrance reported about his visit to Embrapa in South America. He said that South America's fungicide range is very similar to that of South Africa. Their spraying trials are also conducted very similar to ours. They recommend spraying in the flowering stage. They also recommend earlier plantings to detect the onset of rust. Many producers plant two crops of soya per annum if the area is suitable for such. Soya is planted in early September and harvested in March. A second planting is done in April and in some areas where frost does not occur, a third planting is done.
Rust is therefore always present. It over winters and often affects the plants before flowering. There is no significant progress and they do not foresee much progress in future with regard to the breeding of resistant varieties, because of the virulence of the rust. The Chairman requested Mr Lawrance to keep contact with and continue to source relevant information from his contacts in South America. Dr De Kock mentioned that the Rust Task Team will meet on 21 July 2004 instead of 22 July 2004 in Greytown."
Dat mnr Keun by me Paula Kruger (LNR-IGG) moet navraag doen oor die wyse waarop inligting hanteer is, ten opsigte van roes wat te Ermelo en Amersfoort geïdentifiseer is.
Dat mnre Lawrance en Killian 'n opgedateerde verslag tydens die volgende vergadering moet lewer, oor die voorkoms van roes in KwaZulu-Natal.
Dat dr McLaren se verslag wat tydens die Roestaakspan-vergadering ter tafel gelê sal word, by die volgende sakelys ingesluit sal word.
Dat mnr Lawrance kontak hou met Suid-Amerika veral ten opsigte van inligting rakende roes.
Dat kennis geneem word dat die vergadering van die Roestaakspan op 21 Julie 2004 te Greytown plaasvind.
Die Voorsitter noem dat die Sclerotinia-werkgroep vergadering op 17 September 2004 by die PNS-kantore sal plaasvind. Mnr Du Plessis sê dat die sclerotinia-probleem in die Piet Retief-area van so 'n omvang is, dat produsente nie aanstaande seisoen wil plant nie. Dié gebied se studiegroep het aangedui dat hy 'n inligtingsdag vir dié doel wil reël.
Mnr Pretorius noem dat daar verskille in cultivarreaksie was in die kunsmatig-besmette cultivarproef van dr McLaren te Bethlehem. Van die cultivars wat dr McLaren by sy bespuitingsproef te Bethlehem ingesluit het, blyk verdraagsaam vir sclerotinia te wees. Uit die proefresultate kan daar vir die volgende seisoen se proef, cultivars met verskillende vlakke van weerstand as standaarde gekies word. Met betrekking tot die glashuisproef, sal die tegniek verfyn moet word.
In die lig van die erns en omvang wat die siekte begin aanneem, vra die Voorsitter of die sclerotinia-proefwerk nie dalk deur middel van die glashuistegniek bespoedig kan word nie. Hy versoek dat dr McLaren sy werksaamhede tydens die Augustus-vergadering met die Sojawerkgroep kom deel. Mnr Pretorius onderneem om dit met dr McLaren op te neem. Dr Griessel sê dit is verblydend dat weer­standbiedende cultivars in Bethlehem geïdentifiseer is, waar die sojabone onder besproeiing in koel omstan­dighede verbou is. Mnr Du Plessis doen aan die hand dat inligting uit mnr Killian en Cedara se proefwerk in 2003 vir voorlopige aanbevelings gebruik word, maar die verga­dering is nie gemaklik daarmee nie, aangesien dit nog nie wetenskaplik verantwoord is nie.
Mnr Pretorius noem dat die inokulum vervaardig kan word en kunsmatige besmetting doelteffend blyk te wees. Hy beveel aan dat daar 'n addisionele proefperseel by die Cedara-proefplaas beskikbaar gestel word, om kunsmatige besmetting toe te pas.
Met betrekking tot sonneblomproewe, noem mnr Pretorius dat daar drie proewe aangeplant is. Aangesien die Delmasproef so laat aangeplant is, kon dit nie besmet word nie. Besmettings is wel by die sonneblomproewe te Potchefstroom en Greytown gedoen, hoewel geen sclero­tinia voorgekom het nie.
Dat kennis geneem word dat Piet Retief se studiegroep 'n Sclerotinia-inligtingsdag wil reël.
Dat dr McLaren versoek word om sy Sclerotinia-proefwerk met die Sojawerkgroep op 5 Augustus te deel.
Dat daar 'n addisionele proefperseel by die Cedara-proef plaas beskikbaar gestel behoort te word, om kunsmatige besmetting toe te pas.
Na aanleiding van die vorige besluit, noem mnr Pretorius dat die LNR-IGG tans aandag skenk aan 'n moontlike projekvoorlegging in terme van aalwurm-bestryding.
Geen Sonneblom- en Sojaboonforumvergadering het intussen plaasgevind nie.
Die Voorsitter versoek dat terugvoering insake roes- en sclerotinia-aangeleenthede aan die Forum gegee word.
Dat terugvoering insake roes- en sclerotinia-aangeleenthede aan die Forum gegee word.
Mnr Grimbeek lewer kommentaar oor die sojaboon-inligtingsdag wat op 25 Maart te Patensie aangebied is. Op droëland het heelwat produsente meer as 2 ton/ha gestroop, wat heelwat belangstelling gaande gemaak het. Hoewel min produsente dié dag bygewoon het, word geglo dat sojaboonproduksie groter momentum sal kry.
Mnr Grimbeek meld dat die inligtingsdag te Riversdal deur twaalf produsente bygewoon is en dat nog produsente as medewerkers wil registreer. As gevolg van sclerotinia by die Outeniqua proefplaas, is besluit om nie 'n inligtingsdag daar te hou nie.
Die Voorsitter noem dat die PNS / Agriocare se boeredag in April te Luckhoff, suksesvol verloop het. Mnr Havenga sê dat minder as die verwagte aantal mense dit bygewoon het, aangesien Pannar op dieselfde dag 'n boeredag aangebied het.
Kennis word geneem van die geskeduleerde Sclerotinia­werkgroepvergadering op 17 September 2004, die Super Sojakompetisie op 14 en 15 September 2004 en die NAMPO-oesdag vanaf 18 tot 21 Mei 2004.
Dat kennis geneem word van die geskeduleerde Sclerotinia­werkgroepvergadering op 17 September 2004, die Super Sojakompetisie op 14 en 15 September 2004 en die NAMPO-oesdag vanaf 18 tot 21 Mei 2004.
Publisering van dr Nel se lesing
Mnr Pretorius meld dat sekere aspekte van dr André Nel (LNR-IGG) se lesing wat by die LNR-IGG se boeredag aangebied is, in onlangse uitgawes van die SA Graan gepubliseer is. Die beginsels en ekonomiese aspekte van wisselbou is aangespreek.
Data vir gewasse ten opsigte van poten­siaalstudie
Hierdie aangeleentheid word nie ter tafel geneem nie.
Bywoning van sojaboonkongres: terugvoering
"Mr Lawrance reported that he attended the 7th World Congress on Soybean Research, production and marketing during February / March 2004 at the Embrapa Research Institute, Brazil, South America. More than 1 700 people from all over the world attended the congress. Established in 1974, Embrapa presently caters for some 60% of the Brazilian soybean seed market. This institute is insistant upon a high level of technology and research and only employs highly educated staff.
In the early 1970's, soybeans became the most prominent agricultural crop in Brazil and at the moment, accounts for about 12% of the country's export earnings. Since the 1980's, a rapid increase in soybean production was experienced due to expansion in the fertile Savanna plains. Soybean production in this area has increased from 2% of the country's soybean supply, up to 60% at the moment. An additional 50 million hectares is potentially available for soybean production in Brazil. A wide range of soybean products is being exported, including soya meal and soya oil. Brazil is one of the top three exporters and is expected to soon "catch up" with the USA.
The congress mainly focussed on soil fertility (mainly phosphorous) and the "no till" principle for moisture conservation. About 70% of Brazil's soya crops are cultivated under the no till system and some 30% under continuous no till. Many processors exhibited their products at the congress, including soya products for human consumption. Soya food is not as popular in the Western world than in the Eastern countries.
A large percentage of the conference was devoted to the development of fungicides for rust control, which to a large extent corresponds with the work that is conducted by ms Eve du Preez in South Africa. Good progress was made on systemic fungicide research in Brazil, which proved to be far more effective to control soyabean rust, than contact fungicides.
Brazil has recently accepted a policy in favour of biodiesel usage, although no research programme has yet been registered. At least one formal biodiesel programme is administered in the EU. A couple of lectures in this regard were presented at the congress as well."
Die vergadering neem kennis dat die volgende vergadering vir 5 Augustus 2004 geskeduleer is.
Die Voorsitter bedank almal vir hulle teenwoordigheid en deelname, waarna hy die vergadering om 13:30 verdaag.