Raskwotas in regsektor ‘ongrondwetlik’Foto bloot ter illustrasie. (Argieffoto: Anja van der Merwe) Talle vrae heers oor die “grondwetlikheid en moraliteit” van die minister van handel, nywerheid en mededinging, Ebrahim Patel, se voorgestelde sektorkodes vir die regsberoep. Die kabinet het die kode aanvanklik gepubliseer om goedopgeleide en bekwame verskaffers van regsdienste te fasiliteer. Sommige organisasies sê dit lyk egter of dit die regering net in staat sal stel om regswerk en openbare geld aan prokureurs, prokureursfirmas en advokate toe te ken gegrond op hul geslag en ras. AfriForum en die Solidariteit Regsnetwerk meen die kodes poog om aanstellings van regslui volgens ras te polisieer, eerder as om ander broodnodige eienskappe te oorweeg. Patel het vroeër vanjaar die voortgestelde sektorkodes vir kommentaar bekend gemaak en albei organisasies staan dit teen. Solidariteit voer in sy kommentaar aan dat die regsektor se praktykkodes, soos dit tans saamgestel is, blyk om nóg ŉ manier te wees waarop die regering ras as die belangrikste maatstaf van ŉ persoon se identiteit stel. “Suid-Afrika se ekonomie is van so ŉ aard dat dit uitdagend genoeg is vir jong mense om werk te kry sonder dat hul ras ook nog teen hulle gebruik moet word,” sê Anton van der Bijl, hoof van regsake by Solidariteit. Ernst van Zyl, veldtogbeampte vir strategie en inhoud by AfriForum, sê dat die voortgestelde kodes indruis teen die grondwetlike beginsels van nierassigheid. “Die regering se rassediskriminasie moet tot ŉ einde kom. Ons sal by AfriForum alles in ons vermoë doen om die voorgestelde diskriminerende wette, wat aangevuur word deur hul rasse-agenda, teen te staan.” Van der Bijl meen ook dat daar nie ŉ regverdigbare rede is vir hierdie kodes om in werking te tree nie. “Die konteks van die dokument wat gelei het tot die opstel van hierdie kodes se inligting is verouderd en feitlik verkeerd. Regsfirmas en -praktisyns asook regslui in die geheel word gemeet aan hul talente en bevoegdheid, en word dan dienooreenkomstig daarvolgens aangestel. Dit verseker dat Suid-Afrikaanse regslui deurlopend ontwikkel. “Drakoniese rasteikens sal dit nie tot gevolg hê nie, maar eerder teenwerk,” sê hy. “Die regering is só obsessief oor ras en rasgebaseerde wetgewing dat hy nie sien hoe negatief sy onvolhoubare wetgewing vir die land gaan wees nie. Daarom bly dit nodig om die regering deurlopend daaraan te herinner dat ons land uiteenlopend is en dat almal se belange op dieselfde wyse beskerm behoort te word.” Lede van die regsberoep het tot einde vandag om kommentaar oor die voorgestelde sektorkodes in te dien.