Om mure te bou: Boos of uit selfbehoud?Mense by die see langs die grensdraad wat Mexiko van die VSA in Tijuana skei. Foto: Wikimedia.org Die media en ook talle politici is tans in rep en roer oor die beoogde bou van ŉ grensmuur tussen die VSA en Mexiko, een van pres. Donald Trump se verkiesingsbeloftes. Die burgemeester van Berlyn in Duitsland, Michael Muller, het só ver gegaan om te sinspeel dat hier weer ŉ bose verlede, wat simbolies deur die afbreek van die Berlynse Muur eintlik agtergelaat is, in die vorm van ŉ muur wat mense skei, herleef. Die Berlynse Muur is in 1961 deur die kommunistiese regering van Oos-Duitsland, oftewel die “Duitse Demokratiese Republiek”, reg deur deur Berlyn gebou en het ŉ groot stad in twee ideologiese helftes verdeel, vriende en familie van mekaar geskei en natuurlike wisselwerking en beweging onderbreek. Die argument vir die bou van die muur deur die kommunistiese regering was om hulle te beskerm teen ŉ aanval uit die Weste, maar inderwaarheid is die muur gebou om hulle eie mense in te hok en te keer dat hulle na die Weste met sy vryheid en beter lewensomstandighede trek. Toe die muur in 1989 geval het, was almal behalwe stoere kommuniste daaroor bly. Die simboliek van die Berlynse muur is baie sterk, en daarom word dit ook hier deur teenstanders van die Mexikaanse grensmuur gebruik om Trump as iemand daar te stel wat mense wat saamhoort, wil skei en wat ons wil terugdwing na ŉ slegte verlede wat eintlik oorkom is. Die vergelyking is egter skeef. Daar is mure wat mense wat bymekaar hoort, op grond van ideologie van mekaar skei, soos, behalwe die Berlynse Muur van weleer, die muur oftewel grens tussen Noord-en Suid-Korea. Net soos met die Berlynse Muur word hier ook mense nie uitgehou nie, maar in ŉ tronk gehou. Verreweg die meeste grensmure in die geskiedenis het egter die doel gehad om mense te beskerm teen aanvallers van buite, nie om mense in te hok of om vreedsame betrekkinge soos handel en reis te verhoed nie. Bekende voorbeelde is die Chinese Muur, wat die barbaarse Mongole (ten minste vir ŉ lang tyd) weerhou het om die gevorderde Chinese beskawing te vernietig. Ook die Romeinse grens, die limes, het relatiewe vrede en voorspoed en ontwikkeling binne die uitgestrekte Romeinse Ryk vir honderde jare verseker. In die Middeleeue, waar staatsgrense grootliks verval het, moes stede stadsmure bou om hulle te beskerm teen aanvalle. Meer onlangs, het die muur tussen Israel en die Palestynse gebiede terroristiese aanvalle aansienlik laat afneem. Mure is nie ŉ ideale toestand nie, maar ons lewe nie in ŉ ideale wêreld nie. Net iemand wat dink dat alle mense inherent goed en gelyk is, kan beweer dat grense sleg is. Ook die Europeërs, wat nou so veel te sê het oor die Mexikaanse muur, het hoë, bykans ondeurdringbare heinings opgerig waar Europa en Afrika op mekaar tref, in die Spaanse enklaves Ceuta en Melilla in Noord-Afrika. Terloops, as jy ŉ muur moet bou om mense in te hou omdat almal wil vlug, doen jy iets verkeerds in jou land, en as jy een moet bou om hulle uit te hou omdat almal na jou land toe wil kom, doen jy iets reg. Dalk moet Mexiko, eerder as om die bou van die muur te kritiseer, vra hoekom hulle mense nie in hulle eie land wil bly nie. Behalwe vir tronkmure word eintlik alle mure gebou om ongewensde elemente uit te hou. Enige huiseienaar in Suid-Afrika omhein sy erf om goeie redes. Daar was tye in die verlede toe mense se erwe oop was, omdat die grense effektief bewaak is, maar in vandag se tyd kan ŉ mens dit nie meer doen nie. Ironies genoeg, hoe meer staatsgrense verval en geen effektiewe grensbeheer meer plaasvind nie, hoe meer is individue gedwing om mure om hulle eie erwe op te rig. Terwyl die groot mure verdwyn, vermenigvuldig die talle mure om erwe, komplekse en woonbuurte. Diegene wat skreeu teen die grensmuur met Mexiko moet hulle afvra of hulle bereid is om hulle eie erf se heining te verwyder en om hulle erf ŉ kuierplek vir boemelaars te maak (om van inbrekers nie te praat nie). Waar mure saamgaan met natuurlike grense, soos historiese en etniese grense, skep dit gewoonlik vrede en vreedsame naasbestaan, terwyl daar waar geen grense meer bestaan nie, gedurige konflik heers. Uit ons eie geskiedenis is die voorbeeld van die Oosgrens by die Visrivier goed bekend. Juis omdat daar geen duidelike grens was om te keer nie, het mense heen en weer op mekaar se gebied oortree en was daar gedurig konflik, tot die Voortrekkers geen ander kans meer gesien het as om te trek nie. Die Mexikaanse muur, soos enige normale grens, sal nog steeds mense wat wil reis, familie wil besoek, handel wil dryf of wettiglik wil werk, toelaat om dit te doen. Dit sal wel onwettige immigrasie, misdaad en dwelmhandel keer. Net diegene wat laasgenoemde wil doen, het ŉ rede om kwaad te wees oor die muur.