Zola is 'n storie vir die nuwe Suid-Afrika
Dis 'n goeie Zola hierdie, klim maar in.
Johan Jack Smith se debuut is besonder knap; dit is 'n Afrikaanse roman wat trots die nuwe Suid-Afrika omarm.
Zola is 'n baie goeie speurverhaal met 'n deeglik insig in die polisie se doen en late, maar dit het ook 'n sterk aktuele en politieke diepgang.
Moenie ooit in dié Zola klim nie! (Maar lees die boek!)
Wat my dadelik opgeval het, is verteenwoordigende karakters. Té gereeld gebeur dit nog in Afrikaanse romans dat almal wit is. Jy lees dit en dink: Hel, in watter tyd speel dié storie af? Erger nog: In watter historiese tydgreep leef die outeur? Soms, asof 'n toegewing, is daar darem 'n bediende in die boek. Eish.
Zola is veelrassig en veelkleurig. Daar is selfs 'n moewiese groot brandweerman wat lief is daarvoor om 'n rok te dra.
Dit is beslis nie die enigste Afrikaanse roman met 'n verteenwoordigende karakterverdeling nie, glad nie, maar dit is lekker Johan hiermee geluk te wens.
'n Slim krimi
Zola is in die eerste plek 'n krimi. Soos met Martin Steyn se debuut (Swartval, LAPA Uitgewers), word die eerste deurbraak gemaak wanneer iemand besef die wonde op 'n slagoffer is soortgelyk aan ander gevalle wat al aangemeld is. Dan begin die span lêers trek en gevalle vergelyk. Dit neem nie lank om die modus operandi te identifiseer nie, maar die polisie sukkel om 'n vastrapplek te kry.
Die uiteinde gaan ek nie weggee nie. Lees self.
Dis baie slim.
Wat die boek verdere diepgang gee, is dat die speurders menslik is en dat daar soomloos tussen die stories van die ou en die nuwe Suid-Afrika gespring word. Die boosheid van die ou Suid-Afrika word erken, maar die menslikheid van daardie polisiemanne wat kon martel, word nooit ontken nie. Dit is geen spoiler nie om te sê dat een van die ouens wat vroeg-vroeg ingeroep word om te help met die saak, in 'n ander lewe en tyd 'n berugte martelaar was.
Smith maak die eertydse monster menslik, maar hy gee ook vir die hedendaagse helde voete van klei.
In Zola is daar geen resepmatige goeie en slegte ouens nie. Ek het dit baie waardeer.
Die enigste waarskuwing kom uit my swak maag: Die goed wat aan die vroumense gedoen word, is nie mooi nie. Ek is oud en lelik, maar hel, selfs ek het soms geril. Wanneer die ware moordenaar ontbloot word (woordspeling opsetlik), dan word die geweld duidelik en storiematig geregverdig. Mense met swak mae moet egter weet: Die boek kan ontstel.
Ek beveel Zola sonder enige ander voorbehoud aan. Dit is 'n besonder knap debuut en Penguin se span mag trots wees.
Zola verdien om gekoop en gelees te word. Hier is 'n uittreksel wat op die ATKV se webruimte gelaai is.
'n Engelse vertaling is ook beskikbaar. Ek het die Afrikaanse boek gelees.
Die Engelse en Afrikaanse boeke is beskikbaar by Bargain Books, Exclusives Books, Graffiti, Loot, Takealot, Uppercase en baie ander goeie boekwinkels.