JY LEES NOU Ons proe-blog!
Met die instapslag by Île de païn besef jy:
Hiér word brood gebak met baie passie. Om as student ses maande lank saam met mede-eienaar van die bakkery Markus Färbinger te werk was ’n groot voorreg. toe die kans kom om weer ’n dag in hierdie broodparadys in ’n ou houtfabriek op theseneiland by Knysna deur te bring, het ek dadelik ja gesê! by Markus het ek meer geleer as net hoe om brood te bak. Hy het my gewys wat dit beteken om alles met oorgawe te doen. Ook hoe om jouself te organiseer en metodies te werk, maar om terselfdertyd nooit te vergeet wie en wat jy is nie. Markus is deel van ’n sesdegeslag-bakkersfamilie uit Oostenryk. as hy oor brood bak praat, kan jy maar luister. by die bakkery is dinge nog nes dit was toe ek vyf jaar gelede daar weg is.
3:30 Die dag begin al 3:30 in die oggend. Dis doodstil so vroeg. Al wat jy in die bakkery hoor, is die menger wat saggies loop en die brooddeeg geduldig knie.
Ons begin met die baguettes. die deeg word gemeng met ’n klein bietjie oorskiet-deeg van gister se baksel – die Franse noem die stukkie deeg au levain – omdat dit ’n sterker gissmaak het. dis ook baie belangrik vir die perfekte goue kors en sponssagte middel van die baguette.
Vir Markus is brood ’n proses van lewe skep wat begin wanneer jy die deeg begin knie. “brood is iets wat lewe; die graan word geoes deur werkers. die steengemaalde meel wat ons gebruik, word op so ’n manier gemaak dat die meel ook lewe. Moet nooit brood as net brood sien nie, maar as ’n stapelvoedsel wat ’n bietjie van jou siel inhet!”
Ook vroegoggend aan die beurt is Île de païn se unieke vuuroond, wat Markus en sy pa, Roman, self 10 jaar gelede gebou het net voor die bakkery oopgemaak is.
Die oond verskil van ’n pizza-oond waar die vuur binne die oond brand terwyl jy bak. Île de païn se oond word ná 11 soggens aangesteek. die vuur bly brand vir sowat 3 uur, waarna die oond feitlik heeltemal toegemaak word sodat die kole oor die volgende paar uur tot as kan verbrand. die volgende oggend vroegvroeg word die as uitgekrap en die oond skoongemaak, en dan kan die gerysde brode in die steeds warm oond gepak word: dié met die langste baktyd eerste en dié met die kortste laaste.
Die Companio, Île de païn se spesialiteitsbrood, word eerste gebak. die halfrog-halfkoring-suurdeegbrood word gemaak met suurdeeg waarvan die moeder-kultuur meer as 300 jaar oud is.
Die Companio-deeg word oornag gelaat om te rys nadat die brood gevorm is. ek onthou nog soos gister hoe trots ek was die eerste keer toe ek dit kon regkry om soos Markus ook twee brode op een slag te vorm. ’n Tegniek waar jy eintlik brood knie met een hand!
Terwyl die Companio bak, vorm ons die baguettes. ek is aanvanklik so ’n bietjie bang, want ek wonder of ek steeds die lang Franse brood kan vorm soos daardie oggende toe ons 600 van hulle gemaak het. Die eerste een lyk nie heeltemal so goed nie, maar soos fietsry kry ek dit vinnig weer reg.
’n Ruk lank voel ek eintlik ’n bietjie in die pad. ’n bakkery is soos ’n goed geoliede masjien. almal weet presies wat om wanneer te doen. as iets uit plek is, kan die hele proses baie vinnig deurmekaarloop. “sorteer die klein goedjies uit terwyl dit stil is, anders kan dinge verskriklik skeefloop wanneer dit besig raak,” sê Markus.
7:00 Net ná 7 drink ons vinnig koffie op die stoep waar die Knysna- briesie my finaal wakker maak. Ciabatta, die bekende italiaanse brood wat vir my nes ’n pantoffel lyk, is volgende aan die beurt. Dis die brood met die minste werk. Die deeg word in porsies geweeg, ligweg gevorm en op meelbestrooide houtborde gelos om te rys.
Île de Païn is ook wyd bekend vir sy croissants. Markus spot altyd dat jy nie eens in Parys sulke lekker croissants kry nie. Die deeg word soos alles in die bakkery ook van begin tot einde met die hand gemaak– met regte botter, natuurlik.
Terwyl ons croissants vorm, lag ons lekker saam oor stories van die ou dae. Markus vertel my van nuwe planne vir die bakkery en hoe hy nooit met minderwaardige bestanddele tevrede sal wees nie – van die steengemaalde meel wat hy kry by Eureka Meulens buite Swellendam, tot die Felchlinsjokolade wat hy van Switserland af invoer. Dis ’n hoeksteen wat net so belangrik is as die passie waarmee hy brood bak.
8:00 Terug voor die oond sien ek dis al net ná 8. Die broodbakkery vir die oggend is klaar en die voorbereiding vir die volgende dag begin.
Eerste op die lys is apfelstrudel. Die proses verbaas my weer nes die eerste keer toe ek dit gesien het. Strudel begin met ’n klein balletjie deeg, wat reeds die dag vantevore gemaak is. Dit word eers uitgerol tot sowat 2 mm dik. Dan word dit geverf met baie botter, waarna Markus-hulle dit met sorg versigtig oor die tafel rek tot dit papierdun is.
Markus glo in eenvoudige geure, maar dit wat jy insit, moet van baie goeie gehalte wees. Die vulsel vir die strudel is eers broodkrummels wat goudbruin gerooster is, dan groenappels, bruinsuiker, rosyne en suurlemoensap. Markus nooi my luidkeels om hom te help om die strudel te rek, soos toe ek nog student was. Dit voel of ek nooit weg was nie. Die strudel is perfek, soos altyd.
Gelukkig vir my is ek vandag net ’n “gas” by Île de Païn en hoef ek nie soos in my leertyd meelsakke aan te dra, hout te pak, trollies reg te kry en baie ander daaglikse pligte te doen nie. Ek maak vir oulaas weer ’n draai voor die oond en kry brood vir die pad huis toe.
Op pad uit sien ek die woorde teen die muur wat Markus se filosofie vir Île de Païn is: Dit is my heiligdom waar jy my liefde en passie vir die lewe kan aanskou. En dis inderdaad sigbaar in alles wat hier gebeur.
13:00 In my hart raak ek weer dankbaar vir alles wat ek by Markus en Île de Païn geleer het. Ek groet al die bekendes, nuwe vriende en vra vir oulaas vir Markus hy moet my net weer vertel wat goeie brood regtig is? En wat is dit met brood uit die oond wat ons harte so maklik warm maak?
Markus lag en sê: “Gaan lees wat die beroemde Franse broodbakker Lionel Poilâne gesê het: ‘Brood het te make met lewende dinge, met lewe skep, met groei, met saad, die graan wat voed. Die spreekwoord lui mos hoeka sonder brood kan die mens nie lewe nie.’ ”
Knysna is ’n pragtige dorp, een van die mooistes in ons land. Daar is duisende dinge om te doen en baie restaurante, bistro’s en kosplekkies om te besoek. En elke jaar in Julie word daar 10 dae lank Oesterfees gehou in samewerking met Pick n Pay.
Die fees vind vanjaar vanaf 6 – 15 Julie plaas.
Daar is meer as 100 unieke aktiwiteite, wat wissel van die baie gewilde Knysnabos-fietstoer, wynen whiskyproe, ’n Mardi Gras-oesterpartytjie en natuurlik baie oesters om aan te smul!
Maak seker jy besoek Île de Païn om ’n unieke sjokolade-oester te proe, spesiaal vir die fees. Markus en sy span maak eetbare oesterdoppe van sjokolade en vul dit dan met luukse-sjokoladevulsels. Saam met ’n glas yskoue vonkelwyn kan jy nie vir beter vra nie.
Besoek www.oysterfestival.co.za vir meer inligting.