• Of klik hier vir ’n ander Mieliestronk-artikel oor die verskillende soorte besoedeling—’n afsonderlike artikel wat nie ’n deel van hierdie reeks uitmaak nie
Dit is inderdaad so dat die vrystelling van koolstofdioksied weens menslike bedrywighede klein is as ’n mens dit met natuurlike bronne vergelyk, reken die geleerdes. Maar die natuurlike emissies word al sedert die verre, gryse verlede van ons planeet ook natuurlikerwys verwerk sodat die samestelling van die atmosfeer deur al die baie, baie eeue nog deurentyd in ewewig gebly het.
ANDORA was volgens die Griekse mitologie die wêreld se eerste vrou. En—só lui die mite verder—sy is geskape as ’n straf vir die manne. Juis om dié rede is Pandora met vele pragtige gawes bedeel om haar onweerstaanbaar te maak.
Maar sy sou ook uit nuuskierigheid Zeus se huweliksgeskenk, ’n kis of ’n boks, oopgemaak het, waaruit allerlei rampe vir die mensdom ontsnap het. Vandag nog, wanneer daar van die “oopmaking van ’n Pandorakis” gepraat word, word ’n daad of dade bedoel waaruit eindelose probleme of ellende of onvoorsiene moeilikhede voortvloei.
Die ontwikkeling van nywerhede en die tegnologie het, soos die kis van Pandora, ook baie onvoorsiene moeilikhede geskep, waarvan besoedeling beslis nie die minste is nie.
(Dit bly nietemin ironies dat die kis of boks van Pandora toe al die tyd geen kis was nie, maar ’n kruik! ’n Foutiewe vertaling in die sestiende eeu van die Griekse woord vir kruik het veroorsaak dat mense tot vandag toe ’n verkeerde weergawe van die oorspronklike mite geleer word.)
Deur die werking van die sonlig op stikstofoksiede word weer osoon (giftige verdigte suurstof) gevorm. Dié gas kom ook natuurlikerwys in die atmosfeer voor en is ’n belangrike sonfilter in die luglae doer bo, maar hier vlak by die aarde is dit ’n besoedelende stof. Saam met koolwaterstowwe vorm osoon die bekende rookmis.
Lugbesoedeling kan ook die weer beïnvloed deur die temperatuur te verander. Deeltjies in die lug versprei die sonstrale en verminder die hoeveelheid sonlig wat die aardoppervlak bereik, met ’n gevolglike verlaging in die temperatuur. Daarteenoor keer gasse soos koolstofdioksied weer die son se hitte in die atmosfeer vas—die sogenaamde kweekhuis-effek.
Suurreën is egter nie net skadelik vir al wat leef nie. Selfs harde stowwe soos beton en staal loop deur. In party stede is geboue en monumente wat duisende jare lank die tand van die tyd weerstaan het, besig om onder die byt van lugbesoedeling te verkrummel.
’n Belangrike bydrae wat ons almal kan lewer, is om altyd bewus te wees van enigiets wat die lug vuiler kan maak. Elkeen kan sy deel doen om te help veg vir ’n gesonder atmosfeer.
Dit verskyn op hierdie bladsy by Wikimedia Commons op die wêreldwye web waar gebruik vergun word ingevolge die GNU Free Documentation Licence, Weergawe 1.2 of enige latere weergawe soos gepubliseer deur die Free Software Foundation
Namate ál meer suurreën in ’n dam val of daarin vloei, daal die pH van die water. Water wat glad nie suur of alkalies is nie, het ’n pH van 7, en met elke punt wat die pH daal, het die suurinhoud tienvoudig vermeerder.