April | 2018 | Tannie Frannie
Le-jou-eier: Skryf-Safari – Skryf die storie klaar
27 Vrydag Apr 2018
"En nou?" vra Braam toe hy met lang treë aangestap kom. Hy bekyk die toneel met sy gewone oplettendheid: Saar, geboë op die bok van die donkiekarretjie, die blou kombersie vol rooi stof op haar skoot. Skerwe glas in die middel van die grondpad, die tas, die Bybel en die verrinneweerde troufoto agter op die kar.
Sy mentor vandat hy 'n klein ou seuntjie was, neem hom dringend aan die arm. "Braampie, vandag moet jy mooi werk hierso!" en Moos draai om, stryk aan huis toe, los sy donkies en die kar net daar. Die troetelnaampie wat Braam jare laas gehoor het, maak die knoop van woedende ontsteltenis in sy binneste effens los.
Hy klim terug in die lorrie en trek dit van die pad af. Dan gaan sit hy op die drywer se plek en vat die leisels vas. As die blêssitse donkies nou net nie vandag weer hulle steekse streke uithaal nie! Hoe gouer hulle by die huis kom, hoe beter. Wat op aarde het haar besiel om te wil wegloop?? Hy klik met die tong, klap met die leisels op Vaaltyn se rug. Die donkie proes, trap effens rond, staan dan weer botstil. "Mirjampie?" beroep Braam hom op die wyfie; leun oor en gee haar 'n ligte klappie op die boud. Geen reaksie nie. Hier langs hom sit Saar so stil soos 'n standbeeld, vee net nou en dan 'n traan af.
Braam sug diep en klim van die karretjie af. Hy kry albei donkies aan die stange beet en beur met mag en mening. Die twee beweeg so vinnig vorentoe dat hy sy balans verloor en plat in die stof gaan sit. Die donkies swenk om hom, gaan staan dan weer rustig, terwyl Braam 'n rympie swets van woorde wat hy baie selde gebruik.
Hy hoor 'n menslike geproes – sit Saar jouwragtigwaar vir hom en lag? Ja – sy loer oor die rand van die karretjie en haar oë dans van die lagduiweltjies. Daardie paar blink oë, haar stowwerige gesiggie met die traanstrepe oor die wange, laat hom skielik onthou hoekom hy al sy take op die dorp in die wind geslaan het om huis toe te jaag. Hy klim vinnig weer op die donkiekar en gryp Saar se hande vas. Haar "Eina!" laat hom na haar hande kyk. Diep snye loop oor albei palms – natuurlik, dis aan die troufoto se glassplinters te wyte!
"Saar…askies, Saar – ek wou nooit, ooit hê dat ons huwelik jou so moes seermaak nie…" Braam onthou die nagte wat haar sagte snikke oor nog 'n maand se teleurstelling hom laat ineenkrimp het van magteloosheid. Hy beleef weer al die vergeefse behandelings, mense se skimpe en onnadenkende vrae. Dan sien hy Tant Malie se juigende gesig en hoor hy haar skel stem toe sy dit voor almal in dokter Soois se wagkamer uitbasuin: "Dis positief, Braam! Jou ou ramkat – dié keer het dit gewerk!"
Nou-die-dag was stil en rustig – trouens, te stil en rustig na my sin.
Die middag kom my kleindogtertjie van die kleuterskool af, haar mamma van die werk af en toe daag ander ouma en oupa op − aa, geselskap in oorvloed!
Toe sit daar drie groepies mense om drie selfone geskaar. Hulle kyk na lawwe video's, na facebook, na die weervoorspelling. Was daar 'n blogger onder hulle, sou dit seker ook aan die beurt gekom het. Ek sit in die hoekie, sonder my selfoon (verpik of ek dit sal gaan haal!) en steeds sonder geselskap…
Is ek 'n knorpot omdat ek afgehaal voel?
Om "mooi" oud te word, is 'n geweldige uitdaging. Daagliks verstaan ek die uitdrukking "a grumpy old woman" so 'n bietjie beter!
Die ouderdom stroop 'n mens van so baie: voorkoms, lewenskrag, werk, besittings, onafhanklikheid… Ja, die beeld van 'n boom wat sy blare in die herfs moet laat val sodat die essensie van sy boomwees in die winter gesien kan word, is aangrypend – totdat mens besef maar jý is nou soos daardie boom. Dan skop die verset in: die vasklou aan jou waardigheid en die liggeraakte reaksie by die geringste aantasting daarvan.
Die gemene deler in hierdie verlies en verset is trots, daarom gaan googleloer ek wat die Bybel oor trots sê. So kom ek uit by my eie kerk se webtuiste en 'n preek oor nederigheid, wat op 'n verrassende manier na my gunsteling-psalm verwys. Die prediker wys daarop dat ons volgens Psalm 23 hoegenaamd niks het om op trots te wees nie, maar wel rede het tot diepe dankbaarheid, want dit is nie ons nie, maar God wat al die werk doen; wat aan ons rus en vrede, reddinge en seëninge skenk:
Hy laat my… Hy bring my… Hy gee my… U is by my… In u hande is ek veilig… U laat my by 'n feesmaal aansit… U ontvang my soos 'n eregas…
Dit lyk dus vir my asof 'n mens oud moet word sodat jy uiteindelik ook van jou inherente trots gestroop word. Uit die oë van oumense wat die hoogmoed oorwin het, straal daar iets van die hemel self.