Landbou in die tyd van verkiesings - Landbou - Republikein
Wednesday, August 07th, 10:27:10
Landbou in die tyd van verkiesings
Dr. Kobus Laubscher - Nasionale verkiesings behoort lotsbepalend te wees, maar retoriek verwater die lus om noodsaaklike debatte te skei van tipiese voorverkiesingsbeloftes.
Politiek is die wetenskap van die moontlike, is by geleentheid gesê, maar dit is opvallend hoe die dam beloftes vinnig leegloop as kruisiedag verby is. Andersyds het daar ‘n traak-my-nie-agtigheid ontwikkel onder kiesers, want hulle is ooglopend oorlaai met inligting deur middel van ‘n al hoe wyer netwerk van media.
Niemand kan onkunde pleit nie, maar of daar werklik ag geslaan word op hoe en óf kwessies aangespreek word, is ‘n ope vraag.
Die kieser se reaksie wissel van skok oor die redes, of die gebrek daaraan, wat voor stemdag aangegee word vir die nienakoming van vorige beloftes, tot “dit maak nie saak nie, want dit is nie belangrik genoeg nie”.
Waarnemers van buite maak bepaald ook hul eie afleidings. Wat belangrik is, is die gees van afwagting soos in die geval van graderingsagentskappe. Behalwe vir die inhoud van verkiesingsmanifeste, is die manier van oordra van inligting deur veral die sosiale media, ook van kernbelang.
Kort en op die punt af boodskappe spreek boekdele, maar grens aan bitsigheid of kom beledigend oor as die opsteller van die boodskap by die einde begin en dan nie plek oor het om sy siening te verdedig nie.
Dis opvallend hoe die inhoud nie aangepas word vir die verskillende lae van die bevolking nie, met die gevolg dat die massas uitgelaat word en dit ook so ervaar.
Hulle opper hul frustrasies op ander maniere. ‘n Brandende kerk trek meer aandag as ‘n brandende vragmotor. . . Dit is dalk ‘n verbysterende bewys van hoe diep die ongelukkigheid strek.
Brandstigters se ontevredenheid is die gevolg van swak, onvoldoende en/of die afwesigheid van dienslewering. Maatskaplike ongeregtigheid soos werkloosheid en armoede is nie net plaaslik die motivering om jou skrede tot vuurhoutjies te wend nie.
Opstande en gepaardgaande gewelddadige onderdrukking daarvan is so oud soos die mensdom self. Die landbou het belang by al hierdie onstuimigheid.
Die gebrek aan dienste en die sosiale degradering wat werkloosheid tot gevolg het, beteken verminderde vraag, maar ook fiskale onvermoë om skaars geld reg aan te wend. As die vuur brand, is blus die aangewese stap. Boere verstaan egter dat ‘n mens nie net beter brandblussers moet word nie, maar ook beter brandpadmakers.
Soos wat die gewone man op straat aandag vestig op sy en haar frustrasies in die fiskale droogte wat ontstaan as gevolg van korrupsie, administratiewe rompslomp en bestuursonvermoë, kan die landbou die impak van ‘n werklike droogte ook blootlê. Daar is gevalle bekend waar boere hulle tot geweld gewend het om hul saak te stel.
Allerhande sosiale ingrypings soos welvaarttoelaes versag tot ‘n mate die ellende van miljoene van die armstes onder die armes.
Vir dié in die saal is dit ‘n gewilde bewys van wat die regering doen vir die armes, maar wat verswyg word, is die redes vir die armoede. Weer word daar gewag gemaak van wat ná die verkiesing gaan gebeur.
Kospryse het al verkiesings geswaai, maar weerskante van die plaashek is daar verskillende menings daaroor.
Boere sweet onder te lae pryse, want hulle bly prysnemers. Verbruikers ly onder onbekostigbare hoë pryse en die middelman beweer ontoereikende vergoeding op sy poging om die plaashekproduk te omvorm tot verbruikbare produkte, ontmoedig verdere beleggings.
Dit gaan oor die stand van die ekonomie, erkenning van die gebrek aan groei en uitvoerbare beleidsaanpassings om dit reg te stel.
Boere luister dus in die verbygaan na die retoriek, maar kan selfs saam betoog vir verbeterde dienslewering. ‘n Stukkende pad raak hom net so baie soos die stedeling.
Beleidsekerheid is waarna gesoek word, maar in die gepaai van die oproeriges raak dié boodskap weg.
Landbou se stemkrag is vergete by die stembus. Daar moet anders gestem word, deur byvoorbeeld dít wat op die tafels van die verbruiker kom.
Een gerusstelling is dat stemgeregtigdes op 8 Mei met ‘n vol maag sal kan stem as dit van die boere alleen afhang.