(Aangestuur vanaf DDR)
Die utopiese droom van 'n beter wêreld - Xde Wêreldfees van die Jeug (Weltjugendfestspiele) in Berlyn. Weste en ooste was gedurende die Koue Oorlog in 'n wedloop van propagandaleuens gewikkel. In 1973 het die Amerikaanse buitelandse beleid met die brutale staatsgreep in Chili en die sinnelose oorlogvoering in Vietnam in die hande van Moskou en Oos-Berlyn se bewindhebbers gespeel en van hulle 'n tyd lank morele wenners gemaak
Die uitgebreide welvaartstelsel, wat 'n werksgeleentheid vir iedereen, bekostigbare behuising en lae pryse vir stapelvoedsel voorsien het, het die DDR net soos die oliekrisis in die sewentiger- en die globaliseringstendense van die tagtigerjare geleidelik in 'n ernstige ekonomiese krisis gedompel. Die handhawing van 'n relatief hoë lewensstandaard en skuldbetaling aan buitelandse krediteure moes - om politieke redes - voorkeur geniet bo die benodigde beleggings en modernisering van nywerhede.
Die nuwe grondwet, wat baie ooreenkomste met die Grondwet van Weimar getoon het, het voorsiening vir die beskerming van mense- en grondregte gemaak, wat ook die reg op arbeid, ontspanning en welsyn ingesluit het, maar burgers tegelykertyd ook verplig tot dienslewering aan nuwe Sosialistiese verworwenhede soos volksbesit en die sentraal beheerde ekonomie. "Ophitsing tot boikotte" (Duits: Boykotthetze) is volgens artikel 6 van die grondwet gekriminaliseer. Aangesien die doelstelling van hierdie grondwetlike bepaling nie verder gespesifiseer is nie, kon enige kritiek teenoor die heersende stelsel en sy politieke liggame kragtens hierdie artikel gestraf word. Die grondwet het daarnaas - opvallend genoeg en in teenstelling met die Grondwet van Weimar - geen voorsiening gemaak vir die skeiding van magte, 'n grondwetlike hof of onafhanklike regters nie. Die SED, die administrasie en staatsinstellings is volgens die beginsel van "demokratiese sentralisme" georganiseer.
Op 18 Oktober 1989 het Erich Honecker as staats- en partyleier bedank en is deur Erich Krenz opgevolg. Die grootste massabetoging ooit in die geskiedenis van die land met 'n halfmiljoen deelnemers, wat op 4 November 1989 op die Berlynse Alexanderplein plaasgevind het, is deur die DDR-televisie uitgesaai - as die eerste wettige betoging wat onafhanklik van die heersende bewind georganiseer is. Die opposisie het in die herfs van 1989 'n aantal bewegings en partye gestig, waarvan die Neue Forum die belangrikste was, en die leidende rol van die SED bevraagteken. Hulle het demokratiese hervormings en vrye verkiesings geëis.
Die omvang van verstedelikingstendense is in die DDR - in vergelyking met Wes-Duitsland - deur 'n doelgerigte beleid van territoriale beplanning (Territorialplanung) verminder. Kernpunt van die beleid, wat vanaf die 1950's in landelike gebiede met swak ontwikkelde infrastruktuur toegepas is, was die oprigting van industriële en landboukundige steunpunte. Hier is infrastruktuurgeriewe beskikbaar gestel wat die verskille tussen stedelike en plattelandse streke stapsgewys verminder het.
As gevolg van hierdie beleid het die aantal religieus gebonde inwoners skerp gedaal. Die kerk het desondanks steeds 'n maatskaplike faktor gebly - as die enigste groot instelling wat onafhanklik van die staat bestaan en oor landswye organisasie- en kommunikasiestrukture beskik het waarvan opposisioneles gebruik kon maak. Literatuur, wat anders nie of moeilik verkry kon word, is meer of min vrylik versprei oor kerklike kanale. So kon die Evangelies-Lutherse Kerk 'n belangrike rol by die vredesbeweging en in 1989/1990 ook by die vreedsame politieke omwenteling speel. Selfs ongebonde mense het dikwels in kerke vergader om politieke byeenkomste by te woon.
In die tyd van die Republiek van Weimar (tussen 1919 en 1933) was vroulike lewensmaats deel van 'n nuwe sosiale en kulturele lewenswerklikheid in Duitsland se groot metropole, terwyl die Kommunistiese Party van Duitsland (KPD) aanvanklik op die wettiging van homoseksuele verhoudings aangedring - solank as die Sowjetunie dieselfde beleid gevolg het. Vooroordele het nogtans ook in kommunistiese kringe bestaan.. Aantygings van homoseksualiteit is desondanks ook deur KPD-lede gemaak om politieke en maatskaplike druk op iemand uit te oefen. Die Nasionaalsosialistiese diktatuur het 'n einde gemaak aan alle vorme van lesbiese kultuur, en ná die Tweede Wêreldoorlog was die ideale vrouebeeld in sowel Oos- asook Wes-Duitsland dié van 'n getroude moeder. Dreigende diskriminering, vernederings en beledigings het daartoe gelei dat lesbiese vroue voorkeur gegee het aan 'n strategie van lewe in veilige verborgenheid.
Ook gay mans was 'n minderheid wat uit die openbare lewe verban is. Enige vorm van georganiseerde groepslewe was, net soos die publikasie van gay tydskrifte, verbode. Homoseksualiteit is, net soos in die Sowjetunie, as emosionele of sielkundige versteuring beskou, of as 'n oorblyfsel van kapitalistiese dekadensie. Die amptelike ideologie het die lewenslange, monogame en reproduktiewe huwelik as norm en ideaal beskou. Hierdie norm het die Oos-Duitse beleid ten opsigte van seksualiteit bepaal net soos die seksuele onderrig in skole. Een van die standaardwerke vir seksuele onderrig het gewaarsku teen beledigings van homoseksueles, maar leerders terselfdertyd aangeraai om nie vriendskap met hulle te sluit of met hulle saam te kuier nie. Woonstelle, wat volgens die staatsbehuisingsprogram gebou of bestuur is, is eweneens per voorkeur aan egpare verhuur - 'n beleid wat min ruimte gelaat het vir alternatiewe lewensbeplanning. In die DDR-samelewing was daar dus geen plek vir enige vorm van openlik gay-wees nie. Seksuele aantrekking tot dieselfde geslag en enige sigbare leefstyl wat daaruit sou voortspruit, is as bedreiging vir die sosialistiese moraal en die sedelike gevoelens van die werkersklas beskou.
Homoseksuele verhoudings is oorspronklik in albei Duitse state onwettig verklaar deur §175 van die strafwetboek - 'n paragraaf wat van 1872 gedateer het. Die DDR-regstelsel het ná die oorlog teruggekeer tot die ietwat meer gematigde paragraaf van die Republiek van Weimar. Ná 1957 is verhoudings tussen mans nouliks as onwettig beskou en oortreders selde gevonnis. In 1968 is die berugte §175 heeltemal geskrap. Die minimum-ouderdom vir geslagsomgang tussen twee mans was nogtans ietwat hoër as dié vir heteroseksuele pare. Hierdie laaste onderskeiding tussen hetero- en homoseksuele burgers is in 1988 deur die laaste Volkskammer-parlement laat vaar en volle gelyke burgerregte aan almal toegeken.
In Wes-Duitsland is alle Nasionaalsosialistiese wette tot 1969 bybehou. In die Wes-Duitse samelewing se repressiewe atmosfeer is hierdie diskriminering deur beweerde Christelike waardes asook die noodsaaklikheid van 'n "gesonde en natuurlike lewensorde in die volk" amptelik geregverdig. Seksuele handelinge tussen mans, wat jonger as 21 was, is nog tot in die 1990's as onwettig verklaar en oortreders volgens §175 gevonnis. §175 is eers met die hereniging van Duitsland en die harmonisering en aanpassing van die twee Duitse regstelsels uit die strafwetboek geskrap.
Enkele vroue-, jeug- en vaktydskrifte wat in die DDR gepubliseer is. Selfs 'n erotiese tydskrif, Das Magazin, was in winkels beskikbaar - maar net op aanvraag
↑ Stefan Wolle: Aufbruch nach Utopia. Alltag und Herrschaft in der DDR 1961–1971. Belin: Ch. Links 2013
↑ spiegel.de, 8 Julie 1991: "Die Augen feucht vor Wut". Besoek op 1 Mei 2019
↑ Aus Politik und Zeitgeschichte (APuZ), jaargang 69, nommer 35-37, 26 Augustus 2019: Das letzte Jahr der DDR, bl. 3
↑ Bundeszentrale für politische Bildung (bpb): Informationen zur politischen Bildung (izpb) nr. 343, 2/2020 - Ländliche Räume. Bonn: bpb 2020, bl. 30
↑ Geralde Schmidt-Dumont: Fortschritt versus Erbe-Bewahrung und Ökonomie versus Natur. Sachbücher für KInder und Jugendliche der DDR aus den Jahrgängen 1981, 1982 und 1983. In: Sebastian Schmideler (red.): Wissensvermittlung in der Kinder- und Jugendliteratur der DDR. Themen, Formen, Strukturen, Illustrationen. Göttingen: V&R unipress 2017, bl. 124
↑ Jugendopposition in der DDR: Kirche und Opposition. Besoek op 20 Julie 2019
↑ Der Spiegel, 23 Februarie 1976: DDR-Sex - Äußerst vergnüglich. Besoek op 19 Julie 2019
↑ Detlef Grumbach (red.): Die Linke und das Laster. Schwule Emanzipation und linke Vorurteile. Hamburg: Männerschwarmskript 1995, bl. 139 Uittreksels aanlyn beskikbaar: Anarchismus.at
↑ Benno Gammerl: Eine Regenbogengeschichte. Entkriminalisierung des zwischenmännlichen Geschlechtsverkehrs. In: Aus Politik und Zeitgeschichte (APUZ 15-16/2010) - Homosexualität. Besoek op 18 Julie 2019
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Duitse_Demokratiese_Republiek&oldid=2407476"