Twee jaar in selle, minister moet nou opdokDie hooggeregshof In Pretoria. (Foto: Twitter) ŉ Man wat daarvan beskuldig is dat hy by ŉ huis ingebreek het en meer as twee jaar in gevangenskap spandeer het voordat die klagtes teruggetrek is, is R2 miljoen in skadevergoeding toegestaan. Dit kom nadat die man, wie se naam weerhou word, die minister van polisie gedagvaar het vir die valse aantygings en die haglike omstandighede waarin hy in die gevangenis moes lewe. Terwyl hy ŉ gevangene was, het hy MIV opgedoen en is hy gedwing om tatoeëermerke te kry. “Hy is terug in die gemeenskap vrygelaat met tatoeëermerke oor sy hele lyf. Hy verpes tatoeëermerke en mense dink hy is ŉ misdadiger,” het waarnemende regter Nkosingiphile Mazibuko gesê. Die uitspraak is verlede maand in die hooggeregshof in Pretoria gelewer. Die klaer is destyds in Mei 2015 sonder ŉ lasbrief in hegtenis geneem. Hy het die volgende dag in die hof verskyn en om borgtog aansoek gedoen. Dit is egter deur die ondersoekbeampte teëgestaan en die landdros het die aansoek van die hand gewys. Hy het van 25 Mei 2015 tot 26 Julie 2017 agter tralies gebly voordat die aanklagte teruggetrek is weens ŉ gebrek aan bewyse. Hy is uit aanhouding vrygelaat en “aangesê om huis toe te gaan”. Sers. Seleke Molawa en konst. Pogiso Montwedi het in die hof getuig dat die klaer in hegtenis geneem is, nadat ŉ skoolhoof ŉ saak van diefstal en huisroof aanhangig gemaak het. Volgens Molawa is talle klaskamers glo by ingebreek en items soos skooltasse en tweeliterbottels wat munte bevat, gebuit. Tydens die ondersoek het ŉ gemeenskapslid die polisie na ŉ huis verwys waar hulle glo twee skooltasse en ŉ bottel met munte gekry het. Die polisie is meegedeel dat die klaer en ander verdagtes dit daarheen geneem het om “uit te deel”. Die polisie is na die klaer se huis, waar sy ouma glo vir hulle sy kamer gewys het. Hier het hulle die bottel met munte en twee skooltasse aangetref. Nadat die klaer in hegtenis geneem is, het hy na bewering die polisie meegedeel dat daar nog goedere onder sy bed is en hulle met inligting verskaf wat tot die inhegtenisneming van twee ander verdagtes gelei het. Hy het aangevoer dat sy vriend die goedere na sy huis toe gebring het. Hy het later in die hof aangevoer dat die polisie hom aangerand het toe hulle destyds by sy huis opgedaag het. Onder kruisondervraging kon Molawa nie verduidelik hoekom daar geen verklarings hieroor in die dossier was nie. Mazibuko het in haar uitspraak gesê die klaer het waardevolle tyd en geleenthede agter tralies verloor. “Daar was min bewyse om die man met die misdaad te verbind en die betrokke polisiebeamptes het onregmatig opgetree toe hy in hegtenis geneem is. “Die ondersoekbeampte in die saak het boonop ook nie moeite gedoen om enige inligting van die beskuldigde of sy geliefdes te kry voordat die borgtogaansoek teegestaan is nie.” Volgens die klaer was die gevangenis waar hy aangehou is vuil en oorvol. Daar was gereeld geweld en bakleierye en hy is in die proses sonder sy toestemming getatoeëer. Hy het later verneem dat hy MIV-positief is toe hy vir ŉ chirurgiese prosedure moes gaan terwyl hy agter tralies was. ŉ Kliniese sielkundige het getuig dat sy die klaer geassesseer het en opgemerk dat hy “getraumatiseer” is deur sy inhegtenisneming en gevangenskap. Sy het aan die hof gesê dat hy erge depressie ontwikkel het, asook “moeg en teruggetrokke is” en selfs selfmoordneigings het. Mazibuko het in haar uitspraak gesê die primêre doel van die skadevergoeding is nie om die gegriefde party te verryk nie, maar om “troosgeld vir hul trauma” te bied. “As al die relevante faktore in ag geneem word, insluitend die lewensomstandighede in aanhouding, die tatoeëermerke en die feit dat die klaer MIV opgedoen het, is R2 miljoen ŉ billike en redelike bedrag.”