Kinderliteratuur is 'n aparte, selfstandige tak van die literatuur. Die ooreenkoms met volwasseneliteratuur is dat die skrywer daar­van ook uiting gee aan die drang om die menslike bestaan en elke faset van die mens se lewe te verken en deur die woord daaraan vorm en sin te gee. Die verskil is dat die skrywer dit in kinderliteratuur op kindgerigte wyse doen sodat die kind dit met sy bepaalde geestelike, verstandelike en emosionele toerusting kan begryp en dit tot hom spreek op 'n wyse wat aansluit by sy unieke eienskappe as kind.
In die 16e eeu word die Horn Book aan kinders beskikbaar gestel, en daarmee begin 'n dualisme wat eeue sou voortduur: volwas­senes verskaf leesstof aan kinders om hulle te stig en te leer, kinders soek geestesbevrediging en ontspanning en vind dit in werke wat hulle by volwassenes oorneem, soos Fox se Book of Martyrs, wat hulle nie godsdienstig aanspreek nie maar wat tog 'n boeiende storie het. Die feit dat 'n hele Puriteinse era op dié boek volg, wys terloops op die groot invloed van boeke op die kind.
Eers die 20e eeu bring 'n goue era vir die kinderboek, veral in Engeland. Oral in beskaafde lande is daar 'n groot toename in die aantal kinderboeke wat die lig sien, maar wat kwaliteit betref, kom daar mettertyd 'n groot insinking wat tot lank ná die Tweede Wêreldoorlog voortduur. Vanaf die vyftigerjare word die kinder­boek geleidelik hoër aangeslaan as selfstandige tak van die lite­ratuur; jeugboekpryse wat in Europese lande, Engeland en Amerika ingestel word, sowel as hoër eise wat deur keurders en biblioteke gestel word, verhoog die kwaliteit van die boeke wat verskyn, hoewel daar oral nog steeds swak werke gepubliseer word. Laasgenoemde kan slegs as kinderlektuur bestempel word en het geen literêre verdienstes nie.
In Suid-Afrika verskyn die Eerste Afrikaanse printjis boeki ver soet kinders in 1879, waarin eenvoudige kinderverse voorkom. In die blad, Ons klyntji, wat sedert 1895 verskyn, publiseer G.R. von Wielligh volksverhale van die Boesmans en Hottentotte wat sekerlik ook deur kinders gelees is. Werklike kinderverhale word egter eers in die 20e eeu spesifiek vir kinders geskryf, aanvank­lik deur skrywers wat ook volwassenewerke skryf, nl. Leipoldt, Langenhoven en M.E.R. Die eerste twee hou hulle met fantasievlugte besig; die derde skryf realisties en het die meeste sukses, hoewel sy ook nog nie werklik vanuit kinderbelewing beeld en vertel nie. Sowel Leipoldt as M.E.R. skryf ook kinderverse; weer is dit M.E.R. se werk wat die geslaagdste is en wie se bundeltjie Karlien en Kandas vandag nog hoog aangeslaan word. In 1926 word E.B. Grosskopf die eerste skrywer wat bekendheid verwerf hoofsaaklik vir sy seunsboek Patrys hulle, 'n werk met 'n realisties-episodiese inslag. In die dertigerjare word Helena Lochner bekend vir haar fantasieverhale wat nie literêr hoogstaande is nie maar in 'n wesenlike behoefte voorsien.
Veral in die jare direk na die Tweede Wêreldoorlog word steeds meer prosa vir kinders gepubliseer, maar die gehalte is swak. Boeke volg 'n deurmekaar-patroon, wat die ontwikkeling van vorige eeue in ander lande resoneer: moraliserende stories ontstaan naas avontuurverhale; 'n geromantiseerde realisme rondom karakters wat in weeshuise en elders baie swaarkry, wys terug op boeke wat in die 19e eeu in Engeland en Nederland gepubliseer is. Koshuisverhale wat ná die Tweede Wêreldoorlog ongewild geraak het in die buiteland, bly in Suid-Afrika nog welig voorttier tot in die vyftigerdekade.
In die verhaal of vers kan fantasie selfstandig gebruik word, of op 'n verskeidenheid wyses gemeng word met realisme. Die twee wêrelde moet oortuigend geskep word en tóg subtiele verbande met mekaar hê.