Ek het eendag ’n onderhoud met die ongelooflik talentvolle kitaarspeler Guy Buttery gelees waarin hy gesels oor hoe hy soms, wanneer hy na sekere stukke musiek luister, baie spesifieke emosies ervaar waarvoor hy nie name het nie. Dit is, volgens hom, ’n ervaring waarvan die ekwivalent nie in woorde uitgedruk kan word nie. (Ek het op en af en heen en weer op die web gesoek, maar tussen die honderde duisende miljoene artikels kon ek nie weer daardie spesifieke een opspoor nie.) Ek verstaan presies waarvan Buttery praat – ek het ook ’n paar gunsteling-stukke musiek waarna ek herhaaldelik terugkeer om iets te voel wat ek nooit andersins voel nie.
Chris Jordan se foto’s albatrosse uit "Midway"
Maar sekere beelde het dieselfde effek op my. Jy kyk en voel en het nie woorde nie. Mense kan byvoorbeeld duisende male in hoeveel woorde sê dat mense se optrede besig is om die natuur te verwoes, maar dis eers as ’n mens beelde soos Chris Jordan se foto-essay “Midway” sien dat jy werklik besef wat die woorde beteken.
Dit onderstreep ook weer die rede waarom baie mense skryf. Daar is soveel wat ons ervaar en wil deel en wil kommunikeer, en om die woorde te vind watwerklik ’n nuwe emosie of ervaring oopskryf, is soos om die lotto te wen. (Ek het geen idee hoe dit voel om die lotto te wen nie, maar ek het net nog nie die regte woorde om te beskryf hoe dit voel om iets te skryf waarmee ek gelukkig is nie.)
Op daardie noot is dit ook interessant om te sien hoe verskillende mense dieselfde ervaring (of dieselfde woorde, of dieselfde stuk musiek) verskillend interpreteer. Dit is wat my laat besluit het om ’n paar kunstenaars te vra om Gary Cummiskey se gedigte visueel te interpreteer. Ek was half verbaas oor die sterk visuele beelde wat by die lees van die gedigte in my gedagtes afgedruk is, en nuuskierig om te sien met watter beelde ander mense die gedigte assosieer. Kyk na die eerste reaksies hier, en voel vry om self iets aan te stuur. Jy kan Gary se gedigte hier lees.
En om terug te kom by die arme voëls hier bo, en om aan te sluit by die gesprek oor herinterpretasie: hierdie week het ons by LitNet besluit om jou uit te nooi om enige artikel op die web te herinterpreteer – in digvorm! Lees hier meer oor die inisiatief. Dis ook ’n vorm van herwinning ... om nuwe sin te maak, nuwe waarde te skep en nuwe vreugde te vind in dinge wat ons tegnies al opgebruik het. Ek lees tans Annie Dillard se boek Mornings Like This. In die outeursnota skryf Dillard: “Excepting only some titles and subtitles, I did not write a word of it.” En wraggies! Die hele boek is saamgestel uit gedigte wat sy uit ander tekste “gelig” het. Sy het haar reëls gevind in prosatekste deur ander outeurs, gidsboeke, briewe, reisnotas, dagboeke en so meer. Nooit ’n woord bygeskryf nie, wel hier en daar weggelaat. Sy skryf: ”This volume, instead of offering whole texts as ‘found’, offers poems built from bits of broken text.” Iets hoopvol, tog, aan die gebouery van stukkies stukkende teks. Iets soos foto’s maak van stukkende voëls? Of kuns maak van klein gediggies?
So, niks nuuts aan ons kompetisie nie. Selfs die idee is hersirkuleer. Maar nou is dit jou beurt om te interpreteer.
Terwyl ons nou op die recycling-tema is:
Chris Chameleon het Woensdagaand sy tweede album toonsettings (recyclings?) van Ingrid Jonker se gedigte vrygestel. Kyk hier na foto’s van die aand. Klik hier en luister na die eerste enkelsnit, “Ek het gedink”.
Klik hier om die gedig “Ek het gedink” te lees.
Vergelyk hier Joanna Newsom se liedjie “The Book of Right On” en Guy Buttery se fantastiese herinterpretasie daarvan op die kitaar.
Destyds was daar ’n baie informatiewe reeks op LitNet waar lesers vrae aan skrywers kon stel oor hul boeke. Ek het besluit om die artikels dié week te recycle. Lees hier vrae aan die volgende skrywers, en hul insiggewende antwoorde:
Nuwe gedigte deur Gary Cummiskey
Herinterpretasie van "Meat" deur Retha Ferguson
Nuwe gedig: “Vir ’n digter” deur Hilda Smits
Skryfraad: Nuwe Stemme 4-debutant Lewies Botha gee raad aan ander wat ook die sprong na publikasie wil maak
Netfiksie: “Voelers” deur Marius Ackermann
Essay: Francois Verster oor skrywers se gehanna-hanna
Marlene van Niekerk lees by InZync! Klik hier vir nog inligting.
Twee nuwe digbundels word op 10 Junie in Grahamstad vrygestel. Klik hier vir nog inligting.