Aan die linkerkant van die politieke spektrum is gejuig omdat die Arbeiders eindelik weer ’n leier met ’n onverdunde sosialistiese ideologie het. Aan die regterkant was die gejuig dalk nóg harder, want hiermee het die Arbeiders ’n leier gekies wat kan verseker dat hulle in die volgende verkiesing selfs ’n groter pak slae kry as die een van vroeër vanjaar.
Jeremy Corbyn is naamlik onbeskaamd links, ’n politikus wat gevaarlik naby aan ekstremistiese standpunte beweeg. Vir Suid-Afrikaners, wat self te make het met ’n oormaat aan linkse politici, kan dit interessant wees om iets meer oor dié man te wete te kom.
Uit ’n Britse oogpunt is dit ewenwel nog belangriker dat hy ’n groot simpatiseerder met die Ierse Republikeinse Leër (IRL) en dié se terreurveldtog in Noord-Ierland en elders in Brittanje was. In 1982, toe die regering van mev. Margaret Thatcher ’n maritieme taakmag gestuur het om die Argentynse inval in die Falkland-eilandgroep ongedaan te maak, het hy aan die Argentyne se kant gestaan.
Die man wat hy pas as sy skaduminister van finansies aangestel het, John McDonnell, is eweneens ’n linkse ekstremis wat al gespog het hoe hy ’n polisiebeampte aangerand het en daarvoor in hegtenis geneem is. IRL-terroriste “moet geëer word” vir hul aandeel in die stryd teen Brittanje. Hy is op ’n keer gevra as hy na die jare 80 kon teruggaan, watter enkele daad hy sou verrig om die wêreld te verbeter. Sy antwoord: “Ek dink ek sou teruggaan om Thatcher te vermoor.”
Die vraag is hoe só ’n ekstremis dit reggekry het om met só ’n oorweldigende meerderheid – hy het 59% van die ingeskrewe lede se stemme getrek – te behaal.
Dit is dat Corbyn, in teenstelling met die meeste ander politici, geloofwaardig lyk. Hy kom oor as ’n eenvoudige man wat reguit sê waarvoor hy staan en nie mooi broodjies bak nie. Hy gebruik openbare vervoer en woon in ’n eenvoudige huis. Hy sê nie dinge omdat dit mooi klink nie; hy sê wat in sy hart is.
In die eerste plek het sy verkiesing die party uitmekaar geskeur. Die Arbeiders het in die jare 90 onder leiding van Tony Blair afskeid geneem van sy linkse ideologie en demonstratief na die middelpunt beweeg. Dat Corbyn die party nou by wyse van spreke vorentoe die 19de eeu wil inlei, stuit talle prominente lede teen die bors.
Dus is die laaste dae gekenmerk deur ’n chaotiese geskarrel soos Corbyn mense probeer kry het om in sy skadukabinet te dien. Die meerderheid van die huidige skaduministers het geweier om onder hom te dien en verkies om in die parlementêre agterbanke te gaan sit.
En dan kom die éintlike toets – die kiesers daarbuite. Soos die nuustydskrif The Economist in ’n hoofartikel opgemerk het, vroeër vanjaar het die kiesers ’n beskeie swenk na links van die vorige leier, Ed Milliband, verwerp deur die Tories ’n volstrekte meerderheid in die Laerhuis te besorg. Hoe sal hulle nou ’n skerp swenk na links beloon?
Corbyn en sy luitenante se hoop is gevestig op die aktivering van die kiesers wat in die loop van die jare ontnugter met die politiek geraak en onbetrokke geword het. Maar dis ’n groot waagstuk. Die kans is veel groter dat die Arbeidersparty onverkiesbaar is solank Corbyn en sy medestanders die party se kitaar slaan.
Dit gaan aansienlik langer duur voordat die volgende algemene verkiesing (eers in 2020) plaasvind. Corbyn lyk nóú na ’n onverkiesbare leier. Maar as ’n week ’n lang tyd in die politiek is, is byna vyf jaar ’n ewigheid.