Geskiedenis van die Voortrekkertapisserie in die Voortrekkermonument: Deel 5 – Afrikanergeskiedenis
Geskiedenis van die Voortrekkertapisserie in die Voortrekkermonument: Deel 4
Met hierdie paneel het Coetzer aan die publiek en nageslag die diepe Godsdiens-sin van die Voortrekkers geïllustreer. Dit is nag-donker buite die ligkring van die drie vetkerse wat brand. Aan die sterrehemel kan die Suiderkruis duidelik gesien word. Let gerus mooi op. Die familie sit in 'n vierkant getrek deur kakebeenwaens waarvan die een been weggelaat is. Hierdie vierkant, oorspan deur 'n seil bied 'n amperse huislike atmosfeer aan die familie. Eerwaarde Erasmus Smit skryf dikwels in sy dagboek hoe suile bo-oor waens gespan is om 'n kerk te vorm. Heel regs sit die patriarg, waardig en stemmig soos dit die geleentheid betaam. Coetzer het "ou Vader" dominee JD Kestell hier gebruik en kon nie 'n beter keuse gemaak het nie. Oue moeder net regs van die patriarg het 'n huislike atmosfeer geskep deur 'n groen tafeldoek oor die tafel te drapeer. Dat sy oud is, kan gesien word in haar grys hare, kopdoek en mantel vir die nagkoue oor die skouers. Na regs agter die patriarg en binne die wa is 'n moeder met 'n suigeling. Die leë stoel in die voorgrond is waarskynlik haar sitplek. Let gerus op die drie sterre wat deur die seile flonker in die donker nag. Langs die "oue" moeder sit 'n vrou met 'n dogtertjie duidelik aan die slaap met haar oë toe. Coetzer het sy drie kinders in hierdie paneel as modelle gebruik. Let ook op die 3 anderskleuriges, effe in die agtergrond wat ook luister na die Skrif. Let ook op hoe mooi en duidelik die kakebeenwa agter die tafel uitgewerk is.
Die maak, en borduur van die tapisserie-reeks was gewis nie sonder probleme gewees nie. Die grote van die panele, asook beligting daarvan, was maar enkele van die probleme waarmee die vroue te make gehad het. Coetzer het ook elke paneel deeglik ondersoek en kritiek was na beide kante goed opgeneem en hanteer. Coetzer was byvoorbeeld nie tevrede met die kleure van 'n reënbui in "Die Uittog"-paneel nie. Die werkster, mev. Prinsloo het sonder dat Coetzer dit gevra het die reënboog se wol uit- en afgeknip en die reënbui se kleur na oorlegpleging verander.
Coetzer het self ook kritiek goed aanvaar en gehanteer. Hy het op die derde paneel, "Oor die Drakensberge" 'n geslagte skaap geskilder soos wat hy dit in 'n slaghuis geken het. Mevrou Prinsloo het Coetzer daarop gewys dat skape onmoontlik tydens die trek middeldeur gesaag was. 'n Skaap was, soos ons dit vandag steeds ken en noem, boud en blad gemaak. Coetzer het haar punt ingesien en die nodige verandering gedoen.
Die eerste tapisseriepaneel wat voltooi is, was dié van "Oor die Drakensberge" deur mev. Henrietta Combrink. Hierdie paneel is op die 20ste Augustus 1954 op luisterryke wyse in ontvangs geneem. Al die panele is op soortgelyke manier in ontvangs geneem. Soms het eregaste-vroue die geleentheid gehad om voor die tyd 'n stekie of twee in die paneel te doen.
Coetzer het al die uitgewerkte panele 'n tyd lank in sy ateljee gehou om te ondersoek. In dié tyd is slegs geringe verbeteringe aangebring. Coetzer het onderneem om self verantwoordelikheid te neem vir die raam van die panele. Al die paneelrame is van brons gemaak. Panele is eers oor spanrame van kiaathout , 11 cm breed en 3 cm dik getrek. Spykertjies is in karton-vierkantjies ingeslaan en met lak bedek om moontlike roes en of vlekke te voorkom. Masonite-borde is aan die agterkant gebruik, en die was bedek met gegalvaniseerde ysterplaat. Gaatjies is deur die borde en yster geboor sodat die panele kon "asemhaal". Hierdie gaatjies is toe gesoldeer met kopergaas om insekte uit te hou. Spasie is by elke raam aan die agterkant gelaat vir omtrent 'n vuurhoutjiedosie grootte houer waarin silika gelpoeier geplaas is om vog te help beheer. Dit het Coetzer 44 dae geneem om die panele te raam.
Die panele is in totaal verseker vir R60 000. Eers nadat dit verseker is, is dit na die Voortrekkermonument geneem waar dit op die 14de Desember 1960 aangekom het.
Dit word bereken dat gedurende die eerste tien jaar sowat 869 741 mense na die tapisseriereeks gekyk het. Dit moet genoem word dat mev. ES Boshoff vir baie jare lank daagliks in die saal gesit het om die "tapisserie op te pas".