Ntsu ya Martial - Dinonyana - Aforika Borwa
Ntsu ya Martial
Ke ye kgolo ya Dintsu tša Aforika e bile e na le maatla a go makatša, go kgona go thula motho wa monna a wela fase. Go be le tsebo ya gore di na le maatla kudu leotong le tee gore di ka kgona go roba motho wa monna seatla. Ke ntsu ye kgolo go di feta kamoka Aforika, Ntsu ya Martial ke ya boima bjo ka fihlago diponto tše 14 (dikilograma tše 6.5) le maphego a ka bago bophara bja maphego bja 6 ya dikgato 4 ya dinoko. E botelele bja dinoko tše 32. Dikarolong tša godimo di botsothwa bja go tšenelela hweditše le botšhweu le mebala ye meso mpeng, maoto ke a matšhweu e bile a na le dinala tše koto kudu. Dinonyana tše nnyane di bonagala di fapane le tše kgolo.
Ka mafelong a mangwe dinonyana di bopa karolo ye bohlokwa ya go ja, go akaretšwa kgaka, difrancolin, dibustard, le diruiwa tša maphego. Dinonyana tša bogolo bjalo ka Stock sa Yuropa di rekotilwe di wetše go ye nngwe ya batšwasehlabelo ba Ntsu ya Martial. Mafelong a mangwe gantšhi dijo ke di amuši, kudukudu dihyrax le dipodi tsa lešoka. Diphoofolo tše kgolo bjalo ka namane ya phala di a tšewa, le ditšhwene tše dingwe, dipudi tša ka gae, le dikonyana. Dijanama tša go swana le Mongoose ka dinako tše dingwe di ka tšewa, ka dinako tše di reling le Katse ya Serval le Phokobje; gape le dinoga tše mmalwa le mekgaritswane. Ka go rialoe tla ja seo se lego gona, gomme kgetho ya tšona e bego dinonyana tša ka bošireletšong, dihyrax, le diruiwa tša maphego. Go fihla ga bjale ga go tsebege e ja dinama tša go hwa ntle le ge e ka ba dikonyana.
Dihlaga di agwa nako kamoka ka mehlareng, ka bogodimo bja go tšwa go dikgato tše 20 go ya go a 80 tše 80 godimo ga mmu, eupša gantšhi ka kudu mo mohlareng wo mo telele go e feta kamoka lefelong leo, ya go mela mmotong lehlakoreng la godimo goba mahlakanelong a dithaba le ka moo dinonyana di nago le go le seloto sa sehlaga. Bobedi bo na le sehlaga se tee goba tše pedi, tšeo di šomišwago ka mohlatlolani mengwaga ge e ba di feta tee, eupša ka go latelana ka maiteko a pelego ge e le tee fela. Ke meago ye e ka bago bogolo bja dikgato tše nne go ya go tše tshela ka bophara le bokoto bja dikgato tše ka bago nne, di bjalo ka sebjana sa go hlapela ge di sa mpsha. Di dirilwe ka dikota tše koto tša go ba bogolo bja dinoko tše tee le seripa gare le mahlare a matala go se ralala ka gare. Se ka ba se šomišitšwe ka tlhatlamo ya dinonyana tše dingwe mengwaga ye mentšhi. Sehla sa go belega se ka thoma ka dikarolong tše di fapanego tša mehutahuta ka sehla sa pula, mathomong a sehla sa go oma, goba mafelelong a sehla sa go oma, gomme ka dikarolong e swanetše go oketša ka dinako tša pula. Ka tlwaelo ke ditshadi tša elama, eupša dipoo e tsebega ka go dula fase. Ya tshadi e togela sehlaga go ya go fepa gomme ga e fepše ke poo ka sehlageng.
Nako ya go elama ke ye e ka bago 45 ya matšatši. Ye nnyane e belegwa e fokola ge e sa tšwa hlaga, eupša e ba mahlahlaga ka morago ga matšatši a masomepedi pedi. Ka matšatši a 32 mafofa a thoma go bontšha, a e khupetša mmele kamoka ka matšatši a 70. Ye nnyane e fepša ke motswadi wa yona go fihla e le matšatši a 60, gomme e be le mafofa kamoka, ge e thoma go gagola motšwasehlabelo ka bo yona. Mo mathomong a nako beela ya tshadi e dula e le kgauswi le goba ka sehlageng, gomme dipoo di tsoma tša tlišetša tshadi dijo. Ya tshadi e dula e le ka moo lefelong leo gomme e hwetša dijo go tšwa go poo go fihlela matšatša a ka bago a 50. Ka morago ga fao e a tsoma goba ba go tliša motšwasehlabelo sehlageng ka bo yona gomme poo ga se gantšhi e bonala. Ye nnyane e ya hlokomelwa ka bogauswi mo matšatšing a mmalwa a mathomo, eupša ka morago ga matšatši a lesomenne ya tshadi ga e sa ye hlokemela ntle le bošego. Baswa ba dinonyana, ka morago ga go fofa ga yona ga mathomo, nakong e ka bago matšatša a 100, e ka go boela go dula ka sehlageng matšatši a mmalwa, gomme ka moragonyana ya be e tloga. E phela e sa abagantšhwe le lefelo la sehlaga nakonyana, gomme e ka bonwa e sego kgole le sona go fihlela go dikgwedi tše tshela.
Ntsu ye kgolo go di feta kamoka ka Afrika, ye ke nonyana ya dilete tša mašoka magolo a senago diphoofolo tše dingwe ya mehlare ya mebutlwa le bjanye e hwetšwa ka bontšhi bja Aforika, tše di bulegilego le tše nyakilego go ba maganata. Dintsu tsa Martial šomiša ka palogare 85% nako ya tšona e kotame gomme e fofa gantšhi gare ga mesong (10 mesong). Maitshwaro a a ya fase kudu ka dinako tša 3 mathapama go ya ka go hwetšagala maatla. Dimartial gantšhi di dula godimo di lebeletše gomme di tšeela tše batsumi ba bangwe dijo.
Ntsu ya Martial e ema lefaufaung marung diiri ka ntle le go tsoma, le jeelo ya yona ka botlalo, eupša e dira bontšhi bja yona bj go tsoma go tšwa go lefaufaung gape, go bolaya goba go hlasela ka tsela ya go tla e kotame ka lebelo le legolo, goba go wela botse go ya fase mo go bulegilego mabjanyeng, lebelo la go wela le laolwa ke khutlo ya e swerwe ka godimo ga maphego a nonyana ge a swerwe ka morago. E ka bolaya go tšwa mo e dutšego, eupša ga se gantšhi, e bile bontšhi ba di bolawa tša ntsu ka tlhaselo go tšwa kgole e ya di makatša ka lebelo la yona.
Dintsu tša martial di ka ba le sebaka sa legae sa diskwere tše 50, gomme di fofela godimo ga sona. Gantšhi di tsoma matšatši a mmalwa lefelong le le tee e be di tšwela pele ka go le lengwe, ka lebaka la gore dingongorego tša go bolaya gantšhi di tšweleditšwego ka tlhatlamo matšatši a mmalwa ka tikologong e tee. E bonagala le go kwala kudu go feta dintsu tše dingwe tša Aforika, gomme ka kakaretšo e ralokela kgole le motho. Le ge e le gore ga se ya go huduga kudu e dira mesepelo ya selegae ye akaretšago o fofa dimaele tša makgolo a mmalwa, e bile le tše pedi go ka diragala di se bonwe di fofa kgauswi le mellwane ya selegae ya pelego. Ka mokgwa wa yona ke motsumi wa dinonyana tša polokegong le ya diamuši tše nnyane moo go bulegilego gona, eupša gape di hlasela diruiwa tša batho tša selegae, le ge e le gore e bolaya ga nnyane kudu go feta ka fao e rwešwago molato gantšhi ka go bolaya. Mohlamongwe ka tekatekano e mohola go batho.
Ntsu ya Martial e hwetšwa ka gare ga lešoka la bjanye le dihlatšana le mašokeng a mebutlwa, mafelo a borwa bja Aforika ka Sahara, go tšwa go la Senegal go Somalia le Borwa bja Kapa. Gape e ka hwetšwa mašokeng a bulegilego le seka legwatata, eupša e sego go etela dithokgwa, le ge e le gore e ka belegela ka nageng mellwaneng ya naga tša go bulega.
Leina la Selatin