Lufu kha Vhavenda lwo vha tshithu tsha tshiphiri. Fhedzi mutani ho welwaho nga lufu ho vha hu tshi vhonala nga u shandukiswa ha khoro na u palula mavhudzi kha vhahulwane na vhana. Khamphani ya seli a i tei u ita khumbelo ya u ṅwaliswa Afrika Tshipembe. Ndi khamphani ya Afrika Tshipembe yo ṅwaliswaho, mudzulapo wa Afrika Tshipembe kana dzangano ḽine ḽa vha mulayoni ḽo ṅwaliswaho Afrika Tshipembe ḽine ḽa nga ita khumbelo ya u ṅwalisa zwiḽiwa zwa bulasini na manyoro. Maga a tevhelwaho vha tea u vha na tshelede ine i sa vhe fhasi ha R2,5 million kana tshelede i swikaho R2 million na zwiṅwe zwa masheleni zwi linganaho R500 000. Masheleni o bulwaho afho nṱha a tea u vha a tshi bva nnḓa nahone a tea u bindudzwa sa tshipi ḓa tsha ndeme tsha bindu vha tea u vha na mbekanyamaitele ya bindu i ṱalutshedzaho kushumele kwa bindu lwa tshifhinganyana na lwa tshifhinga tshoṱhe kha vha ṋekedze vhuṱanzi vhu sumbedzaho uri vhadzulapo vhane vha si vhe fhasi ha vhaṱanu vha Afrika Tshipembe kana vhathu vhane vha vha na vhudzulapo ha tshoṱhe vha ḓo tholwa sa vhashumi vha tshoṱhe kha vha vhe na vhuḓiimiseli ha u ṅwalisa na Tshumelo ya Masheleni ya Afrika Tshipembe kha vha vhe na luṅwalo lwa mapholisa u bva mashangoni oṱhe e vhone na vhamu ṱani wavho vha dzula khao u tou bva musi vhe na miṅwaha ya 18, na vhana vhoṱhe vhane vha vha nga fhasi ha miṅwaha ya 18 kana u fhira vhane vha ḓo ḓa navho kha vha ḓe na ṱhanziela ya muhaelo wa yellow fever arali vha tshi dalela kana vha tshi ṱo ḓa u dalela vhupo vhune ha vha na yellow fever kha vha vhe na diphosithi ya tshelede ine ya ḓo shumiswa u vha bvisa shangoni, nahone iyo diphosithi i vhe i ya thikhithi nthihi ya bufho ya u humela shangoni ḽine vha bva khaḽo: Tshelede iyo i ḓo humiselwa murahu nga murahu ha u ṱuwa ha tshoṱhe ha muiti wa khumbelo kana nga murahu ha musi khumbelo yo tendiwa. Mbadelo ya diphosithi i nga itwa nga tshekhe yo themendelwaho nga bannga kana garaṱa ya khiredithi fhethu hune dza wanalea kha vha ḓise mivhigo ya muthu muṋwe na muṋwe ya zwa mutakalo na radiology. Vhana vhane vha vha fhasi ha miṋwaha ya 12 na vhafumakadzi vha vhaimana a vha nga tei u ḓisa mivhigo ya radiology.