Go ya ka setšo, lehumo le legolo ke naga. Ge motho a na le seripa sa naga mo a ka agago motse wa gagwe, a kgona go fudiša maruo a gagwe le seripa seo se ka dirišetšwago temo, re ka no fela re re motho o bjalo o a ikgona. Bophelo bja motho bo ithekgile godimo ga naga le maruo. Bophelo bja Basotho ba Lebowa bo ithekgile kudu godimo ga naga. Ge monna wa Mosotho wa Lebowa a na le seripa sa naga moo a ka lemago ntshe, a aga motse le mo a ka kgonago go aga mašaka a diruiwa tša gagwe. Maruo a a tlwaelegilego setšhabeng sa Basotho ba lebowa ke dikgomo, dikgogo, dipudi, dinku, dikolobe, dipokolo, bjalo bjalo go ya ka mo a ruwilego ka gona. Tše ka moka di bopa lehumo la Mosotho wa Lebowa.
Kokwane ye bohlokwa mo lehumong ke mašemo. Ka tšhemong go lengwa dibjalo tša go fapanafapana go lebeletšwe sehla seo temo e dirwago ka sona. Mohlala, selemo go lengwa dibjalo tša go swana le mabele, magapu, marotse, merogo e swana le menwawa, bjalo bjalo. Mola marega go lengwa dibjalo tša go se swane le tša selemo go swana le dinawa tša marega, korong le tše dingwe. Ka bokopana, naga ke yona e swerego bophelo bja motho. Tšhemo ke lehumo leo motho a ka ititiago sefega ka lona a ipitša gore ke yena monna-nna goba mosadi-sadi. Ge a sena naga a ka se fele a ipitša bjalo. Ka setšo mahumo a re boletšego ka wona ka ona a swanetše gore a abelwe bao a ba lebanego ka lapeng.
Ka ge banna ba bantši ba nyetše mosadi o tee goba go feta moo, gantši go lebelelwa ngwana wa mafelelo wa mošemane (phejane/lekgothwane) mo mosading yo mongwe le yo mongwe gore e be bona ba abelwago mahumo a tatago bona. Lebaka la gore lehumo le fiwe ngwana wa mafelelo wa mošemane ka lapeng ke go mo fa hlohloletšo ya gore a kgone go ithuta go ba le boikarabelo ka lapeng ka ge e le yena a hlokomelago batswadi ba gagwe ge ba tšofala.
Lehumo le abelwago basadi gantši ke mašemo. Monna ge a na le mašemo, o a abela basadi ba gagwe go ya ka maemo a bona lenyalong. Mohlala, mosadi wa mathomo a ka se hwetše tšhemo e nnyane mola o monnyane a hweditše e kgolo. O netefatša gore mosadi yo mongwe le yo mongwe o hwetša tšhemo.
Lehumo le legolo ke tšhemo, ke ka moo o gonago le mmolelwana wo o rego 'lehumo le tšwa tšhemong'. Dilo tše ka moka di thoma ka tšhemo. Mohlala, gore motho a be le kgomo o swanetše a leme a bune gomme a tšee ona mabele ao a ye go reka kgomo ka ona.
Ka setšo ge monna a nyetše mosadi goba basadi a bile a na le methepa ka gare ga kgoro ya gagwe, o bitšwa mohumi. Bohumi bja gagwe bo tlišwa ke gore mothepa o mongwe le o mongwe o tšwela ke dikgomo tša go feta tše lesome. Mohlala, ge a na le methepa ye lesome gora gore o tla ba lešaka la dikgomo tša go feta tše lekgolo. Ka gore mafetwa a tlwaelega Basothong ba lebowa.