Motho yo ke Swanetšego go ba Yena
Nke ke be gare ga ba go thabišago.
Motho yo ke Swanetšego go ba Yena (Kopelo 127) Phetolelo ya old age ka go Sesotho sa Leboa
‘I no longer remember how old I am, because of this old age’ — Ga ke sa gopola gore ke na le mengwaga ye mekae ka lebaka la botšofadi bjo Bjale, dikhudu ga di hloke dintlo bjalo ka rena ka gobane di dula ka gare ga dikgopa tša tšona. Selo se sengwe seo o ka se tsebago ka ga dikhudu ke gore di sepela ka go nanya kudu kudu.
Mesong ye mengwe Tate o ile a inamela go Mma a re, “Naa letšatši la lehono ga se le lebotse kudu ka fao le swanetšego go dirišwa? Ke kwela Nkululeko bohloko, o dula a itlhaganetše.”
Nkululeko o be a na le lebelo kudu go ka ba khudu. Mesong ye ya lehono, o be a hlotletša dithokgwa kua thokonyana ka tšhengwaneng. Batswadi ba gagwe ba ile ba šikinya dihlogo, efela Nkululeko o be a le gare a bapala mokgobong o mogolo wa matlakala a go gwašagwaša gomme a sa lemoge seo.
Nkululeko o ile a bona selo sa go phadima mokgobong wa matlakala. E be e le khoine ye kgolo ya gauta. “Ke tšhelete!” a realo ka myemyelo. “Ke tla e diriša go ya go tša bohlagahlaga.”
Gomme Nkululeko o ile a thoma go sepela. O ile a sepela ka tšhengwaneng le go putla mabjang, go fihlela a fihla keiting ye e išago mmileng. O ile a khukhumela ka tlase ga yona.
O ile a ya thekising ya mathomo ye kgolo gomme ka lentšwana la gagwe la tlase a re, “Thobela, ke rata go bona toropokgolo, goba lebopo goba le ge e le thaba. Naa le ka nthuša?”
Mootledi wa thekisi ke yo motelele yo moswa. O ile a inama a lebelela khudu ye nnyane yeo e bego e swere khoine ya gauta ye kgolo. Mootledi o ile a sega. “Khudu ye e nyaka thekisi. E a segiša!” a realo. “Ke mang yo a ilego a kwa taba ye bjalo?”
“Namela, khudu ye nnyane,” a realo mokgalabje ka myemyelo, “gomme ke tla go bontšha tšohle.”
Nkululeko o ile a myemyela kudu gomme a ya thekising. Mokgalabje o ile a mo kuka gomme a mo nametša thekisi.
Nkululeko o ile a retolla hlogo gore a bone ka kua ntle ka lefasetere la thekisi, efela le be le le godimo kudu go yena. “E re ke go fe dikhušene tše di lego ka putung gore o dulele godimo o kgone go bona bokaone,” mokgalabje a realo.
Ba ile ba sepela, ba otlela mmileng wa go tlala difatanaga tša go letša dipele le batho ba go sepela ka go itlhaganela. Mokgalabje o be a bolela ge a le gare a otlela. O ile a botša Nkululeko gore leina la gagwe ke Bra Will, le gore o otletše dithekisi mengwaga ye masomehlano.
“Tate o šetše a na le mengwaga ye masomeseswai, Bra Will. Dikhudu di phela nako ye telelee, wa tseba,” gwa hlaloša Nkululeko.
“Nnete ke gore,” a realo Nkululeko, “dikhudu di sepela ka go nanya kudu gomme ka nako ye nngwe ke lewa ke bodutu ge ke sepela ka tšhengwaneng fela. Ke nyaka bohlagahlaga!”
Toropokgolo ke ye kgolo gomme e na le lešata. Meago ye metelele e nameletše marung. Gohle go be go tletše batho le difatanaga gomme go na le lešata le lentši!
“Bula lefasetere,” a realo Bra Will, “gomme o tlo kwa monkgo wa lewatle.”
Nkululeko o ile a bula lefasetere ka go nanya. “Le nkga letswai,” a realo ka myemyelo.
“Le a makatša,” a realo Nkululeko.
Bra Will o ile a thuša Nkululeko go ya lebopong. Gohle batho ba be ba bapala goba ba kaname letšatšing. Go be go fiša kudu. Nkululeko o ile a sepela ka go nanya, a tsena ka meetseng a tlasana, gomme a lebelela dikgopa tše dibotse tša lebopong.
“Lefelo le ke le lebotse kudu, Bra Will,” a realo khudu, “leeto la rena e bile bohlagahlaga, efela ke nagana gore bjale ke swanetše go boela gae go mma le tate.”
Nkululeko o ile a emiša seatla a mo šadiša gabotse, gomme a thoma go sepela ka go nanya a lebile gae. O ile a bona morekiši wa dikenywa tseleng gomme a reka lepokisi la stroperi tša go butšwa ka khoine ya gauta, gomme a le rwala ka mokokotlong. O fihlile tšhengwaneng ka leswiswana. Mmagwe le tatagwe ba be ba mo emetše.
Nkululeko o ile a ba gokara ka bobedi bja bona. Ba ile ba ja distroperi gomme a ba botša ka bohlagahlaga bja gagwe bja ka thekising.
“Ke taba ya go kgahliša yeo,” a realo Mma, “efela ke thabetše gore o boile, Nkululeko.”
“Le nna,” a realo. “wa tseba bjale ke tšwa gohlegohle – leboa, borwa, bohlabela le bodikela, efela gare ga mafelo a ka moka … ga go lefelo la go phala gae.”
* E re bana ba gago ba diriše dikhathone tša mae, khatepote, pente le sekgomaretši go dira dikhudu ka kanegelong. Ba ka diriša tše dingwe tša maratha (go swana le dikhurumelo tša mabotlelo, mapokisi a diserele le a dipisikiti) go dira thekisi. Ba hlohleletše gore ba anege kanegelo leswa ka tsela ya bona ba diriša didirišwa tša kanegelo.