Moleküler tıp

Moleküler tıp, moleküler ve hücresel biyoloji, biyokimya ve ilgili alanlardaki gelişmelerden yararlanarak normal hücresel olayların nasıl değiştiğini, hastalıkta nasıl bozulduğunu molekül düzeyinde inceleyen, son yıllarda büyük ivme kazanmış bir bilim dalıdır. Moleküler tıpın bakış açısı; hastalar ve organları üzerinde önceki kavramsal ve gözlemsel odaktan ziyade hücresel ve moleküler olayları ve müdahaleleri vurgulamaktır.
Tarihçe
Kasım 1949'da, Science dergisinde çıkan "Orak Hücre Anemisi, Moleküler Bir Hastalık" başlıklı çığır açıcı makaleyle, Linus Pauling, Harvey Itano ve onların işbirlikçileri moleküler tıp alanının kurulması için zemin hazırlamışlardır. 1956'da Roger J. Williams, genetik hastalıkların moleküler bazda önlenmesi ve tedavisini içeren, şimdi çeşitli şekillerde bireyselleştirilmiş tıp ve ortomoleküler tıp olarak adlandırılan beslenme hakkında ileri görüşlü bir kitap olan Biyokimyasal Bireysellik kitabını yazdı. 1968'de Pauling tarafından Science'da yayınlanan bir başka makale, tedavi ve korunma için kullanılan doğal ve besleyici maddelere odaklanan bu moleküler tıp görüşünü tanıtmış ve tanımlamıştır.
Moleküler cerrahi
Bir burnu veya kulağı yeniden şekillendirmek için yapılan geleneksel ameliyat, bazen uzun iyileşme süreleri ve yara izlerini takip eden kesmeyi gerektirmektedir. Araştırmacılar, canlı dokuyu kesi, yara izi veya iyileşme süresi olmadan hızla yeniden şekillendirmek için küçük iğneler, elektrik akımı ve 3D kalıplar kullanarak bir "moleküler cerrahi" süreci geliştirmişlerdir. Teknik, hareketsiz eklemleri düzeltmenin bir yolu veya lazer göz ameliyatına müdahale olmadan bir alternatif olarak umut vadetmektedir.
Eğitim
Moleküler tıp, çağdaş tıp araştırmalarını biyokimya ile biyokimya alanı ile birleştirerek iki konu arasında bir köprü oluşturmaktadır. Temel dersler biyokimya derslerine benzemektedir. Tipik olarak gen ekspresyonu, araştırma yöntemleri, proteinler, kanser araştırmaları, immünoloji, biyoteknoloji ve daha fazlasını içermektedir. Bazı üniversitelerde moleküler tıp, kimya gibi başka bir disiplinle birleştirilir ve lisans programını zenginleştirmek için ek bir çalışma işlevi görmektedir.
Türkiye'de moleküler tıp eğitimi
Türkiye'de moleküler tıp belirli üniversitelerde yüksek lisans ve doktora eğitimi olarak verilmektedir.
Üniversite olarak başlıca:
İstanbul Üniversitesi
Dokuz Eylül Üniversitesi
Sağlık Bilimleri Üniversitesi
Koç Üniversitesi
Yeditepe Üniversitesi
Sanko Üniversitesi'nde eğitim vermektedir.
Moleküler tıp programının amacı;
Bilimsel literatür okuma, yorumlama, sentezleme ve yazma deneyimi ve becerisini kazandırmak
Moleküler tıp alanında hipoteze dayalı ve laboratuvar temelli bir araştırmanın planlanması, yürütülmesi, kaydedilmesi ve raporlanması açısından deneyim ve beceri kazandırmak
İnsan üzerindeki biyomedikal araştırmaların biyoinformatik ve genetik verilerinin yorumlanması, kritik değerlendirilmesi konularında eğitim vermek
Çağdaş translasyonel araştırmanın planlanması, yürütülmesi ve değerlendirilmesi konularında bilim insanlarını eğitmek
Biyomedikal araştırmalarda kullanılan moleküler, hücresel ve görüntüleme tekniklerinin uygulanması ve değerlendirilmesi ile ilgili eğitim vermek
İnsan hastalıklarının temelinde yatan moleküler ve genetik mekanizmaların ve potansiyel tedavilerin kavranmasını sağlamaktır.
Programda verilen başlıca dersler; biyokimya, hücre biyolojisi, kalıtım biyolojisi, moleküler genetik, klinik mikrobiyoloji, moleküler mikrobiyolojidir. Üniversitelere göre dersler farklılık gösterebilmektedir.