Johann Sebastian Bach'ın Konçertoları

Johann Sebastian Bach'ın BWV 1041-1043 keman konçertoları ve BWV 1046-1051 Altı Brandenburg Konçertosu orijinal çalgılamalarıyla bugüne dek ulaşmıştır. Klavsen konçertoları çoğunlukla diğer solo çalgılar (keman, obua, flüt vb.) için yazılmış (önceki) konçertoların uyarlamalarıdır. Klavsen konçertolarından bazıları (BWV 1054, 1057, 1058, 1062), diğer solo çalgılar için konçertoların bugünkü orijinal versiyonları (BWV 1041, 1042, 1043, 1049) ile örtüşürken bazı klavsen konçertolarının başka bir versiyonu bulunmamaktadır, bu da her bir klavsen konçertosunun önceki bir solo çalgı versiyonundan uyarlandığını düşündürmektedir (Ör: BWV 1057 ve 1054 sayılı klavsen konçertoları, 1041 ve 1042 sayılı keman konçertolarının bir ton aşağı aktarılarak yeniden düzenlenmiş versiyonları iken 1055 ve 1056 sayılı klavsen konçertosunun klavsen harici bir solo çalgı için (ör: obua vb.) versiyonu bulunmamaktadır).
Bugün çoğu aranjör-besteci, müzisyen, topluluk vb. müzisyenler tek örneği klavsen konçertosu olarak var olan eserleri yapısal ve ezgisel özelliğine göre bazı çalgılarla ilişkilendirilerek ve Bach'ın her iki versiyonu da mevcut olan konçertolarında uyguladığı uyarlama yöntemlerini göz önünde bulundurularak asılsız konçertoları tekrar tekrar düzenlenmektedir. Bach'ın konçerto uyarlama ya da düzenleme konusundaki özelliği bu konçertoların asılları üzerinde neredeyse yarım yüzyıldır tartışma konusu olmaktadır.
Bach erken dönem kariyerinde diğer bestecilerin konçertolarının uyarlamalarını da yapmıştır. BWV 592596 solo org ve BWV 972-987 solo klavsen içindir. 1735'te bestelediği İtalyan Konçerto BWV 971, yaşamı boyunca yayımlanmış olan az sayıdaki eserlerinden biridir: çift-klavyeli klavsen için yaylı eşliksiz konçertoya bir örnektir.
Konçerto türüyle erken karşılaşmalar
Bach'ın konçerto türüyle yakınlaşmasının ilk belgesel izleri şunlardır:
1709 yılında Georg Philipp Telemann tarafından bir konçertonun çalgı partilerini kopyalamak yardımcı olmuştur.
1710 civarında ya da daha önce, 1700'de yayınlanmış olan Tomaso Albinoni'nin Op. 2 eserini de içeren -BWV 23 Anh- sürekli bas partisini kopyalamıştır.
Weimar Konçerto Transkripsiyonları
Bach, Temmuz 1713'ten Temmuz 1714'e kadar tümü olmasa da, çoğunlukla org (BWV 592-596) ve klavsen için (BWV 972-987) konçerto transkripsiyonları gerçekleştirdi. Bu transkripsiyonların çoğu Antonio Vivaldi'nin konçertolarına dayanıyordu. Transkripsiyonun diğer versiyonları arasında Alessandro Marcello, Benedetto Marcello, Georg Philipp Telemann ve Saksonya-Weimar Prensi Johann Ernst'in ve kaynağı bilinmeyen bazı bestecilerin konçertoları vardı.
Brandenburg Konçertoları, BWV 10461051
Bkz: Brandenburg Konçertoları
Keman Konçertoları, BWV 10411043
Keman, Yaylılar ve Sürekli Bas Konçerto BWV 1041, la minör
Keman, Yaylılar ve Sürekli Bas Konçerto BWV 1042, Mi Majör
İki Keman, Yaylılar ve Sürekli Bas için Konçerto BWV 1043, re minör
Diğer eserlerindeki konçerto biçimleri
Sonate auf Concertenart (Konçerto tarzında Sonat)
Müzik biçimi ve dili olarak sonatdan ziyade konçerto özellikleri taşıyan bu biçimi Bach'ın org sonatlarında görülmektedir.
Vokal Eserler
Önceki konçerto bölümlerinin kantatalarına uyarlanmasının yanı sıra, Bach vokal eserlerinde, aynı zamanda doğrudan konçerto formunda bölümler bestelemiştir: Örneğin; BWV 7 eser sayılı kantatın girişinde bir İtalyan keman konçertosu biçimi tanımlanmıştır. Başka bir örnekte, Spitta'ya göre Bach'ın Magnificat'ı, bir konçerto biçimi olarak analiz edildiğinde ''etraflıca anlaşılabilir" .
Klavsen Konçertoları
Üç ve dört klavsen ve yaylılar için konçertolar, BWV 10631065
Üç Klavsen ve Yaylılar için Konçerto BWV 1063 re minör
Üç Klavsen ve Yaylılar için Konçerto BWV 1064 Re Majör
Dört Klavsen ve Yaylılar için Konçerto BWV 1065 la minör
İki klavsen için konçerto, BWV 1061a
BWV 1061a, iki klavsen için yaylı çalgı eşliksiz bir konçertodur. Bach'ın (sonradan yaylı partilerini eklediği) iki klavsen ve yaylılar için Do Majör BWV 1061 eser sayılı konçertosunun önceki (asıl) versiyonudur.
Italyan Konçerto, BWV 971
İtalyan Konçerto 1735'te Clavier-Übung II başlığıyla yayımlanan iki eserin ilkidir.
İki klavsen ve yaylılar için konçertolar, BWV 10601062
İki Klavsen ve Yaylılar için Konçerto BWV 1060 do minör
İki Klavsen ve Yaylılar için Konçerto BWV 1061 Do Majör
İki Klavsen ve Yaylılar için Konçerto BWV 1062 do minör
Solo klavsen ve yaylılar için konçertolar, BWV 10521059
Klavsen ve Yaylılar için Konçerto No. 1 BWV 1052, re minör
Klavsen ve Yaylılar için Konçerto No. 2 BWV 1053, Mi Majör
Klavsen ve Yaylılar için Konçerto No. 3 BWV 1054, Re Majör
Klavsen ve Yaylılar için Konçerto No. 4 BWV 1055, La Majör
Klavsen ve Yaylılar için Konçerto No. 5 BWV 1056, fa minör
Klavsen, İki Blokflüt ve Yaylılar için Konçerto No. 6 BWV 1057, Fa Majör
Klavsen ve Yaylılar için Konçerto No. 7 BWV 1057, sol minör
Üçlü Konçerto, BWV 1044
Klavsen, Keman ve Flüt ve Yaylılar için 'Üçlü Konçerto' BWV 1044, la minör
Bir vokal eser olarak konçerto
Bach nadiren vokal kompozisyonunu belirtmek için "Kantat" adını kullandı. Bunun yerine, Geistliches Konzert (Spiritüel konçerto) ve Choralkonzert (Koral konçerto) gibi kantat öncüllerinin adlarına daha yakın olanlar için "Konçerto", daha sonra kantat olarak bilinen eserleri belirtmek için en sık kullandığı isimdir.
Re Majör Sinfonia, BWV 1045
Keman ve orkestra için konçerto biçiminde bir hareket olan BWV 1045, Bach'ın imzasında "Konçerto" başlıklı bir kantanın açılışıdır ("4 sesli Konçerto. 3 trompet, timpani, 2 obua: solo keman, 2 keman, viyola ve sürekli bas için"). Koral müzik başlamadan bölüm bitmektedir. Bach-Werke-Verzeichnis'te (BWV) orkestra konçertoları (BWV 1041-65) sıralamasında "Re Majör Konçerto bölümü" olarak görünmektedir.
Kuşkulu ve yanlış atıflar
Org için:
BWV 571 Fantasia (Konçerto) in Sol Majör
BWV 597 KonçertoMi-bemol Majör
Klavsen için:
BWV 909 Konçerto ve Füg do minör
BWV Anh. 151 Konçerto Do Majör
BWV Anh. 152 Konçerto Sol Majör
BWV Anh. 188 İki klavsen için sonat (konçerto) in Fa Majör (Wilhelm Friedemann Bach'a ait)
Oda topluluğu için:
BWV 525a (ya da BWV kayıp) Konçerto (ya da Trio Sonat) Do Majör, keman, Viyolonsel ve sürekli bas için (BWV 525/1, 1032/2 ve 525/3'ün varyantı)
Orkestra için konçertolar:
BWV Anh. 22 Keman ve Obua için Si-bemol Majör Konçerto
BWV Anh. 155 Klavsen, yaylılar ve sürekli bas için La Majör Konçerto
BWV Anh. 189 Carl Philipp Emanuel Bach'ın Klavsen, yaylılar ve sürekli bas için la mnör konçertosu (yanlışlıkla J. S. Bach'a atfedilmiş)
Yeniden düzenlemeler
Bach'ın klavsen konçertolarının olası başka solo çalgılar için veya varsayımsal yeniden düzenlemelerinin ayrıntılı açıklamaları, Siegbert Rampe'nin el kitabında sistematik olarak açıklanmıştır. İyi bilinen iki keman konçertosu (BWV 1041, BWV 1042) ve ikili keman konçertosu (BWV 1043) ile ilgili olarak yeniden düzenlemeler için herhangi bir tartışmaya gerek yoktur, çünkü sırasıyla klavsen versiyonları, BWV 1058, BWV 1054 ve BWV 1063'ten önce vardır. Klavsen ve iki blokflüt için konçerto BWV 1057'nin de orijinal bir versiyonu vardır: 4. Brandenburg Konçertosu, BWV 1049 ilk ve son bölümlerde küçük bölüm değişiklikleri yapılmıştır. BWV 1061a için sonradan yaylı eşliği eklenmiştir. Vivaldi'nin dört keman için konçertosu Op. 3 No.10, Bach tarafından dört klavsen BWV 1065 için konçertosu olarak yeniden düzenlenmiştir.
5. Brandenburg Konçertosu (BWV 1050) tümüyle önceki versiyonu olan BWV 1050a'da olduğu gibi flüt, keman ve klavsen için bir konçertodur, eski versiyonu olan BWV 1050a'da klavsen kısa kromatik bir virtüöz kadans çalar, 5. Brandenburg Konçertosu'nda ise bu kadans oldukça uzun tutulmuştur. BWV 1044 la minör 'Üçlü Konçerto'nun tüm bölümlerinin eşliksiz klavyeli çalgı için önceki versiyonları mevcuttur, 1. ve 3. bölümleri solo klavsen için BWV 894 la minör prelüd ve füg temalarının yeniden kullanılarak (işlenerek) yepyeni konçerto biçimlerine dönüştürülmüş, ağır tempoda olan ikinci bölümü ise BWV 527 re minör 3. org sonatının orta bölümünün (Adagio e dolce) üçlü solist grubuna transpoze edilip düzenlenmiş versiyonudur.
Diğer klavsen konçertoları ve varsa ilgili kantat bölümleri birkaç yeniden düzenlemenin temelini oluşturmuştur. Bir eserin yeniden düzenlenmiş olduğu, katalog sayıları yanlarına konulan 'reconstruction' (ya da Alm. rekonstruktion) kelimesinin kısaltması olarak 'r' harfinden anlaşılmaktadır. Kısaca konçertonun tahmin edilen bir önceki versiyonu olduğunu belirtmek için eklenmektedir.
BWV 1052R
BWV 1052, 1052a ve/ya da kantat bölümleri olan BWV 146/1 (Sinfonia) ve /2 (Koro), ve/veya BWV 188'in açılış bölümü olan Sinfonia (BWV 1052'nin obua, yaylılar ve zorunlu org için başka bir versiyonu) üzerine:
Keman Konçertosu, re minör
Org Konçertosu, re minör
BWV 1053R
BWV 1053 ve/veya kantata bölümleri olan BWV 169/1 (Sinfonia), /5 (Aria) ve 49/1 (Sinfonia) üzerine:
Oboe d'amore Konçertosu, Re Majör
Obua Konçertosu, Fa Majör
Org Konçertosu, Re Majör
BWV 1055R
BWV 1055 üzerine:
Oboe d'amore Konçertosu, La Majör
BWV 1056R
BWV 1056 ve/veya (ikinci bölüm için) BWV 156/1 (Sinfonia) üzerine:
Keman Konçertosu, sol minör
Obua Konçertosu, sol minör
BWV 1059R
BWV 1059 fragmanı ve kantat bölümleri BWV 35/1 (1. bölümden Sinfonia), 156/1 (Sinfonia) ya da 35/2 (Arya), ve 35/5 (2. bölümden Sinfonia) üzerine:
Klavsen Konçertosu, re minör
Obua Konçertosu, re minör
Org Konçertosu, re minör
BWV 1060R
BWV 1060 üzerine:
Keman ve Obua için Konçerto, do minör
Keman ve Obua için Konçerto, re minör
İki Keman için Konçerto, do minör
BWV 1063R
BWV 1063 üzerine:
Keman, Obua ve Flüt için konçerto, re minör
Üç Keman için Konçerto, re minör
BWV 1064R
BWV 1064 üzerine:
Üç Keman için Konçerto, Re Majör