İzmir'de ulaşım

İzmir, Batı Anadolu için önemli bir ulaşım merkezidir. İzmir'in kapsamlı bir otobüs sistemi, gelişmekte olan bir metro ve banliyö demiryolu sistemi ve büyük bir kentsel feribot ağı bulunmaktadır. Ayrıca kenti Çeşme (Otoyol 32) ve Aydın'a (Otoyol 31) bağlayan otoyolları ve kentin çevresini halka gibi saran bir Çevre Yolu (Otoyol 30) bulunmaktadır. Kentteki toplu taşıma hizmeti, tamamı İzmir Büyüşehir Belediyesi'nin sahip olduğu dört ayrı kamu kuruluşu tarafından yürütülmektedir.
Karayolları ulaşımı ve Otoyollar
İzmir, Ege Bölgesi'ndeki karayollarında önemli bir merkez konumundadır. İzmir, bölgedeki otoyolların merkezidir ve aynı zamanda Avrupa kara yolu ağına bağlıdır. (İzmir Çevre Yolu), (İzmir-Aydın Otoyolu), (İzmir-Çeşme Otoyolu), (İzmir-İstanbul Otoyolu) İzmir'e hizmet veren 4 otoyoldur.
Otoyollar
İzmir Çevre Yolu - Çiğli (Sasalı), Kuzey Karşıyaka, Bayraklı, Bornova, Buca ve Balçova'yı birbirine bağlayan İzmir Çevreyolu.
İzmir-Aydın Otoyolu - Torbalı ve Selçuk yoluyla Aydın'a, Denizli'ye, Oradan Burdur'a. Burdur'da Afyon-Antalya-Alanya Otoyolu'na Buca'da O-30'a bağlanır.
İzmir-Çeşme Otoyolu - Narlıdere, Güzelbahçe ve Urla yoluyla Çeşme'ye. Balçova'da O-30'a bağlanır.
Kuzey Ege Otoyolu - Çiğli (Sasalı), Menemen ve Aliağa yoluyla Çandarlı'ya. OradanSoma'ya. Soma'da O-5'e Sasalı'da O-30'a bağlanır.
İzmir-İstanbul Otoyolu - Manisa, Balıkesir ve Bursa yoluyla Gebze'ye. Bursa'da O-22'ye Gebze'de O-4 'e bağlanır.
Avrupa Yolları
- Güneyde Aydın ve Denizli üzerinden Antalya'ya, kuzeyde Gelibolu, Kırklareli, Burgaz, Varna ve Köstence yoluyla Odessa'ya.
- Kuzeydoğuda Manisa, Balıkesir ve Bursa yoluyla Gebze 'ye.
- Doğuda Uşak ve Afyonkarahisar yoluyla Sivrihisar'a.
Devlet Yolları
- Kuzeyde Edremit ve Çanakkale yoluyla Edirne'ye, güneyde Aydın yoluyla Muğla'ya.
- Doğuda Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Konya, Aksaray, Nevşehir, Kayseri, Malatya, Elazığ, Bingöl, Muş ve Bitlis yoluyla Van'a.
Otobüsler
Ana madde: ESHOT, İZULAŞ
ESHOT ve İZULAŞ İzmir'deki iki ana otobüs taşımacılığı hizmetidir. Her iki kurumda İzmir Büyükşehir Belediyesine bağlıdır. Otobüsler tüm bölgelere hizmet verir, ancak merkezi alanda daha yoğun bulunmaktadır. 2019 yılından itibaren taşımacılık kooperatiflerinin araçlarıyla hizmet veren İZTAŞIT projesi devreye girmiş, bünyesindeki araçlarla şu anda sadece Seferihisar, Kiraz ve Menemen bölgesinde hizmet vermektedir. Ayrıca Bornova'da, Türkiye'nin dört bir yanına günlük birçok otobüs seferinin yapıldığı bir şehirlerarası otobüs terminali bulunmaktadır.
Demiryolu Taşımacılığı
İzmir, Anadolu'daki en eski demiryolu olan İzmir-Aydın Demiryolu'nun başlangıcıydı. Kent ayrıca bir demiryolu merkezidir ve TCDD 3. Bölge Müdürlüğü Alsancak Garı'nda yer almaktadır. Ayrıca İzmir'de yer alan Türkiye'nin en büyük banliyö treni sistemi olan İZBAN, günde ortalama 100.000 yolcu taşımaktadır. İzmir metrosu, 2000 yılında açılan gelişmekte olan bir hızlı ulaşım sistemidir. Hilal'deki demiryolu kavşağı, Türkiye'de iki ana hattın kesiştiği tek çapraz kavşağıdır.
Şehirlerarası ve Bölgesel Demiryolu
TCDD'ye ait demiryolu hatlarında TCDD Taşımacılık tarafından İzmir'e şehirlerarası ve bölgesel demiryolu seferleri düzenlenmektedir. Tıpkı İstanbul gibi, İzmir'in de Alsancak Garı ve Basmane Garı olmak üzere iki ana tren istasyonu vardır. Basmane Garı, Balıkesir, Bandırma, Eskişehir ve Konya'ya giden anahat trenlerine ve Ödemiş, Tire, Söke, Nazilli, Denizli ve Uşak'a giden bölgesel trenlere hizmet verirken, Alsancak Garı ise İZBAN'a ve yük trenlerine hizmet vermektedir.
<center>
{| class="wikitable"
|-
! Hat!! Güzergah!! Sefer Sayısı
|-
!!! Anahat Trenleri!!
|-
|<center>İzmir Mavi Treni ||<center> Manisa, Balıkesir, Kütahya, Eskişehir yoluyla Ankara'ya ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Konya Mavi Treni ||<center> Manisa, Uşak, Afyonkarahisar yoluyla Konya'ya ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Karesi Ekspresi ||<center> Manisa yoluyla Balıkesir'e ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Ege Ekspresi ||<center> Manisa yoluyla ''Balıkesire ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>6 Eylül Ekspresi ||<center> Manisa yoluyla Bandırma'ya - İDO aracılığıyla İstanbul'a bağlantı. ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>17 Eylül Ekspresi ||<center> Manisa yoluyla Bandırma'ya - İDO aracılığıyla İstanbul'a bağlantı. ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
!!! Bölgesel Trenler!!
|-
|<center>Basmane-Alaşehir Bölgesel Treni ||<center> Manisa yoluyla Alaşehir'e ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Basmane-Uşak Bölgesel Treni ||<center> Manisa yoluyla Uşak'a ||<center> Günlük karşılıklı 2 sefer
|-
|<center>Basmane-Denizli Bölgesel Treni ||<center> Aydın, Nazilli yoluyla Denizli'ye ||<center> Günlük karşılıklı 6 sefer
|-
|<center>Basmane-Nazilli Bölgesel Treni ||<center> Aydın yoluyla Nazilli'ye ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Basmane-Ödemiş Bölgesel Treni ||<center> Torbalı, Çatal yoluyla Ödemiş'e ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Basmane-Söke Bölgesel Treni ||<center> Selçuk, Ortaklar yoluyla Söke'ye ||<center> Günlük karşılıklı 1 sefer
|-
|<center>Basmane-Tire Bölgesel Treni ||<center> Torbalı, Çatal yolu ile Tire'ye || Günlük karşılıklı 4 sefer
|}
İZBAN Banliyö Demiryolu
İZBAN (İzmir Banliyö), İzmir'de 3 hat ile hizmet veren banliyö treni sistemidir. Selçuk-Cumaovası arası Güney Hattı, Cumaovası-Menemen arası Merkez Hattı, Menemen-Aliağa arası Kuzey Hattı'dır. İZBAN trenleri Selçuk'tan Aliağa'ya kadar Torbalı, Cumaovası, Gaziemir, Şirinyer, Alsancak, Halkapınar, Bayraklı, Kaşıyaka, Çiğli, Menemen güzergahında hizmet vermektedir. İZBAN 30 Ağustos 2010 tarihinde faaliyete geçtiğinden beri 1,6 milyon insanı taşıyarak dünyanın en hızlı büyüyen banliyö trenlerinden biri haline getirmiştir. İZBAN Cumaovası ile Aliağa arasında günlük 164 tren seferleri düzenlemektedir. İZBAN ağının önümüzdeki yıllarda Bergama, Manisa, Tire ve Ödemiş'e uzatılması planlanmaktadır.
<center>
{| class="wikitable"
|-
! Hat!! Toplam İstasyon!! Güzergah
|-
|<center> Kuzey Hattı ||<center> 3 ||<center> Menemen-Aliağa
|-
|<center> Merkez Hattı ||<center> 28 ||<center> Cumaovası-Menemen
|-
|<center> Güney Hattı ||<center> 10 || Selçuk-Cumaovası
|}
Metro
İzmir Metrosu, Fahrettin Altay'dan Evka 3'e kadar uzanan M1 (Fahrettin Altay-Evka 3) Hattı İzmir'deki tek aktif metro hattıdır. Metro ağı inşa edilen ve planlanan projelerle daha da genişleyecektir.
Tramvay
Tramvay, İzmir'deki toplu ulaşım araçlarından birisidir. Sahibi İzmir Büyükşehir Belediyesi, işleticisi İzmir Metro A. Ş.'dir. İzmir tramvayı sistemi, 11 Nisan 2017'e hizmete giren T1 (Alaybey - Ataşehir) Tramvay Hattı ve 24 Mart 2018'de hizmete giren T2 (Fahrettin Altay - Halkapınar) Tramvay Hattı'ndan oluşmaktadır.
Sisteminin toplam uzunluğu 21,6 km (13,4 mil)'dir ve sistemde 32 durak bulunmaktadır. Sistemin toplam maliyeti yaklaşık 450 milyon TL'dir.
Havacılık
İzmir'de iki büyük havalimanı bulunmaktadır. Çiğli Hava Üssü (IATA: IGL, ADR: LTBL) ve Adnan Menderes Havalimanı (IATA: ADB, ADR: LTBJ'''). Adnan Menderes Havalimanı şehrin 18 km (11 mil) güneybatısında Gaziemir ilçesinde yer almaktadır. Adnan Menderes Havalimanı açılmadan önce sivil uçulara kullanılan Çiğli Hava Üssü, şu an askeri üs olarak hizmet vermektedir.
2017 yılında, Adnan Menderes Havaalanı 10.5 milyonu yurt içi, 12,8 milyon yolcuya hizmet verdi. Toplam yolcu sayısında 5. sırada yer aldı. (Atatürk Havalimanı, Antalya Havalimanı, Sabiha Gökçen Havalimanı ve Esenboğa Havalimanı) Yurtiçi toplam yolcu sayısında ise 4. sırada yer aldı. (Atatürk Havalimanı, Sabiha Gökçen Havalimanı ve Esenboğa Havalimanı)