2006 Slovak Hava Kuvvetleri Antonov An-24 kazası

19 Ocak 2006'da Slovak Hava Kuvvetleri tarafından işletilen Antonov An-24 uçağı, Macaristan'ın kuzeyindeki Hejce köyü ve Telkibánya kasabası yakınlarında düştü. Uçak, Kosova'dan Slovakya'ya Slovak barış güçlerini taşıyordu. Uçaktaki 43 kişiden sadece biri kurtuldu. Kaza, Slovakya tarihindeki en ölümcül uçak kazasıdır.
Arka plan
Kazaya karışan uçak, ikiz turboprop motorlu nakliye uçağı Antonov An-24'ün 50 koltuklu versiyonu olan Antonov An-24V idi. Uçak 31 Ekim 1969'da Sovyetler Birliği'nde 97305605 seri numarasıyla üretildi.
Uçak NATO'nun Kosova'daki KFOR görevinde altı aylık görevlerini bitiren Slovak barış güçlerini taşıyordu. Priştine, Kosova'daki Priştine Uluslararası Havalimanı'ndan Kösice, Slovakya'daki Kosice Uluslararası Havalimanı'na gidiyordu.
Kaza
Uçak saat 19:38 OAS (18:38 GMT) civarında, uçak hava trafik kontrolörlerinin radar ekranlarından kayboldu. Uçak, Macaristan'daki Hejce köyü ve Telkibánya kasabası yakınlarında 700 metrelik Borsó Tepesi'ndeki karlı ve ormanlık bir araziye düştü. Kaza alanı Kosice'ye yaklaşık 20 km, Slovakya sınırına yaklaşık 3 km uzaklıktadır.
Macaristan Afet Yönetim Ajansı'na göre, uçak düşmeden önce ağaçların tepelerine çarptı. Macaristan İçişleri Bakanlığı afet önleme biriminden Tibor Dobson, cesetlerin ve enkazın geniş bir alana dağıldığını ve Macaristan polis sözcüsü László Garamvölgyi, kazada sıcaklığın −18 C olduğunu ve uçak gövdesinin tamamen yandığını açıkladı.
Acil müdahale
Olay yerine gelen acil müdahale görevlileri sadece hayatta kalanları aramakla kalmayıp, aynı zamanda kaza mahallindeki yangını söndürmekle de uğraşıyordu. Macar yetkililer, yoğun ormanlık ve dik arazilerin yanı sıra düşük sıcaklıkların kurtarma çabalarını aksattığını açıkladı. Ayrıca helikopterlerin kaza alanına inemedikleri de açıkladı. Bölgeye giden yol karla kaplı olduğu için erişim de zorlaştı.
Hayatta kalan tek yolcunun karısı Michaela Farkasova, kocası Martin Farkas'tan hücresel bir telefon araması aldığını bildirdi. Çağrıyı 19:30 DAS (18:30 GMT) civarında aldığını söyledi. Kocasının ona uçağının bir ormanda düştüğünü söylediğini söyledi. Aramanın kapanmasından kısa bir süre önce ondan kurtarma hizmetlerini ve polisi uyarmasını da istedi.
Kurtulanlar
Kazadan kurtulan tek kişi Slovakya Ordusu Birinci Teğmen Martin Farkas'tı. Kazada beyin şişmesi ve akciğer yaralanmaları oldu. Ardından tedavi için Kosice'ye taşındı. Tıbbi olarak bir komaya girdi, ancak kısa süre sonra stabil bir durumda olduğu bildirildi.
Acil müdahale ekiplerine göre, kaza sırasında uçağın tuvaletinde bulunduğu için hayatta kalmıştı, böylece daha az yaralandı.
Tepkiler ve sonrası
Amerika Birleşik Devletleri Slovakya Büyükelçisi Rodolphe Vallee 30 Ocak'ta ölenlerin ailelerine ve arkadaşlarına, Slovakya Silahlı Kuvvetlerine ve Slovakya Cumhuriyeti'ne başsağlığı dileklerini ifade eden bir bildiri yayınladı. NATO genel sekreteri Jaap de Hoop Scheffer olaydan birkaç saat sonra başsağlığı dileklerini ifade etti.
Anıtlar
Kazadan hemen sonra bayraklar yarıya indirildi ve sirenler kurbanlara bir takdir olarak çalındı.
30 Mart 2006'da ABD Ordusu Tümgeneral R. Martin Umbarger, Indiana Ordusu Ulusal Muhafız Komutanı, Bratislava'daki Slovakya Savunma Bakanlığı binasında düzenlenen törenle Slovakya Ordusu Tümgeneral Peter Gajdos'a bir anıt sunuldu.
18 Eylül 2006'da Slovakya hükumeti, kaza yerinin yakınlarında bulunan Macar köyü Hejce'de bir anıt inşa etmek için rezerv fonundan 1.5 milyon koruna tahsis etti. Slovakya Savunma Bakanlığı, bağış toplama yoluyla bu bütçeyi arttırdı. Anıtın maliyeti yaklaşık 4.5 milyon korunadır.
19 Ocak 2007'de, kazanın ilk yıldönümünde kurbanların arkadaşları ve aileleri, Martin Farkas ve eşi ile Slovakya ve Macaristan askerleri tarafından anıldı. Katılanlar arasında Slovakya Savunma Bakanı Frantisek Kasický, Slovakya Ordu Genelkurmay Başkanı Ľubomír Bulík, Macaristan Savunma Bakanlığı Sekreteri József Bali ve Macaristan Genelkurmay Başkan Yardımcısı János Mikita da vardı. Katılımcılar, kaza yerinde çelenkler ve çiçekler koydular ve mumlar yaktılar. Törende ayrıca Slovak ve Macar din adamları, Macaristan'ın Hejce köyündeki yerel bir kilisenin yakınında kurbanları kutsadı.
Araştırma
Macaristan İçişleri Bakanlığı Afet Önleme Birimi'nden Tibor Dobson'a göre uçak, Macaristan hava trafik kontrolörlerinden Slovakya hava trafik kontrolörlerine uçuşu devraldıktan sonra uçuş planında belirtilen rota 3 km sapmıştı.
Araştırma, pilotun Kosice'ye inişe çok erken başladığını göstermektedir.