Kuzey Afrika tarihi

Kuzey Afrika tarihi ilk avcı göçebeleri gelişinden başlayıp Mısır ve Kartaca gibi antik uygarlıklara ev sahipliği yaparken daha sonraları Roma, Bizans, Arap ve Osmanlı fetihlerine uğramış Avrupa kolonileşmesi ve modern devletlerin ortaya çıkışı izlemiştir. Tarih boyunca Kuzey Afrika kıpti, arap, latin, berberi ve benzeri etnik zenginliğe sahip olarak birçok farklı kültürden medeniyetlere ev sahipliği yaptı. Amon inancı, Atenizm, kartaca dini, Hristiyanlık ve İslam gibi birçok inanç Kuzey Afrikanın düşünce hayatını şekillendirdi.
Tarih Öncesi
Bilinen en eski insan yerleşimleri Kuzey Afrikada MÖ 260.000 yıllarında başladı. Önceleri Sahradaki iklim bugünkünden çok farklıydı. Daha sonraları Mezoloiktik dönemde Capsian kültürü yaşandı. Sahra çölleştikten sonra insanlar Nil nehrinin çevresine göç etti. MÖ 3000 yıllardan beri Kuzey Afrikada berberi varlığı söz konusuydu.
Antik Çağ
Kuzey Afrika antik çağlardan beri çok fazla medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Kuzey Afrikanın genelinde Antik çağda berberilerin elinde olmuştur. Akdeniz kıyıları Yunan ve Fenike kolonileştirilmesine uğradı. Mısır toprakları Aşağı ve Yukarı diye ayrık olan Mısır 3100lü yıllarda firavun Menes ve Narmer tarafından birleştirildi. Daha sonraları Mısır Eski Krallık dönemini yaşadı. Eski Krallık döneminden sonra siyasal karışlıklığın yaşandığı Orta Krallık Dönemi gerçekleşti. Firavun Ahmosis tarafından Yeni Krallık dönemi başladı. Yeni Krallık döneminde Mısır altın çağını yaşadı. Yeni Krallık döneminde Mısır, Orta doğuda emperyalist bir politika izledi. Ayrıca Yeni Krallık döneminde Akhenaton tarafından dini reform gerçekleştirildi. Sudanda ise Kuş krallığı hüküm sürdü. Kuş krallığı Mısırı işgal etti. Daha sonraları Mısır, Asur, Babil, Ahameniş devleti ve Makedonya işgaline uğradı. Makedonya işgalinin ardından Ptoleimos hanedanlığı tarafından yönetilen Mısır, VII. Kleopatranın intiharının ardından Roma eyaleti oldu. Tunusta ise bir Fenike kolonisi olan Kartaca şehri daha sonraları Libya, Tunus, Cezayir, Fas, Malta, İtalya ve İspanyaya sahip olup daha sonraları Pön savaşları ile yıkılararak Roma kontrolüne girmiştir. Roma Kuzey Afrikaya hakim olmuştur İmparatorluk ikiye bölününce Kuzey Afrika Batı Roma ve Bizans arasında paylaştırılmıştır. Batı Romanın elindeki Afrika toprakları Vandal işgaline uğramış ve İmparatorluk çöktükten sonra İlk çağ sona ermiştir. Ayrıca Romanın hakimiyeti döneminde Kuzey Afrikada Hristiyanlık yayıldı.
Orta Çağ
Bizans, Vandal krallığını yıkarak Kuzey Afrikadaki hakimiyetini genişletti. Daha sonraları 7. yüzyılda Güneybatı Asyada, Arap Yarımadasında Muhammed tarafından İslam kuruldu. Muhammedin ölümünden sonra Dört Halife dönemi yaşandı ve bu dönemde İslam, Kuzey Afrikada yayıldı. Emevi ve Abbasi hanedanlıkları Kuzey Afrikada hakimiyet kurdular. Arap hakimiyeti sürecinde Kuzey Afrikada Araplaşma süreci gerçekleşti. Abbasi hanedanlığı Kuzey Afrikadan çekildikten sonra Müslüman Arap ve Berberi krallıklar kuruldu. Daha sonraları Fatımi hanedanlığı Kuzey Afrikada hakimiyetini sağladı. Kuzey Afrika, Haçlı Seferlerine de sahne oldu. Haçlı seferlerine karşı savaşan Kürt devleti Eyyubiler ile Türk ve Çerkez devleti Memlükler Mısırda kuruldu.
Yeni Çağ
Memlük Devleti Yavuz Sultan Selim tarafından fethedilerek Osmanlı sınırları içine katıldı bu sayede halifelik Osmanlı Devletine geçti. Osmanlı daha sonraları Kuzey Afrikada daha fazla genişledi. Yeni Çağda Fasta, Fas Devleti ve Sudanda Funj Devleti varlık gösterdi.
Yakın Çağ
19. yüzyılda başlayan Napolyon Savaşları Kuzey Afrikayı da vurdu ve Napolyon Mısıra saldırdı ama Napolyon, Cezzar Ahmet Paşaya yenildi. Mısırda Mehmet Ali paşa kendini Mısır valisi ilan ederek Orta Doğunun bir kısmı ve Sudanı ele geçirerek Kavalalı hanedanlığını başlattı. Daha sonraki dönemlerde Mısırda Süveyş kanalı açıldı ve belli bir süre sonra bölge Birleşik Krallık sömürgesine girdi. Cezayir ve Tunus Fransız sömürgesine. Trablusgarp İtalyan ve Fas İspanyol sömürgesine girdi. I. Dünya Savaşında Almanya ve Osmanlı Devleti, Mısırı almak için Kanal Cephesini açtılar ama başarısız oldular. Almanya ve İtalya Kuzey Afrikada hakimiyet sağlamak için Kuzey Afrika cephesini açtılar ayrıca Almanya Fransayı işgal etti için Fransanın Kuzey Afrika kolonilerinde hakimiyet sağladı. Kuzey Afrika cephesinde Mihverler yenildi. Daha sonraları Kuzey Afrika devletleri bağımsız oldular.
Kuzey Afrika tarihi
Mağrip
Akdeniz tarihi
Afrika'da doğa tarihi