Çinkuri

Çinkuri (Gürcüce: ; translit.: çinkuri), tarihsel Klarceti bölgesindeki yerleşim yerlerinden biridir. Günümüzde Artvin ilinin Borçka ilçesinde, Borçka kasabasının yaklaşık 13 km kuzeyinde, Heba Vadisi'nde yer alır. 1925 yılında adı Çukur olarak değiştirilen Çinkuri, daha sonra Karşıköyün (Heba) mahallesine (Çukur mahallesi) dönüştürülmüştür.
Köyün adı
Günümüzde Karşıköyün bir mahallesi (Çukur) olan yerleşim yerinin bilinen en eski adı Çinkuridir. Gürcüce Çinkuri () biçiminde yazılan bu ad, Türkçeye Çinkur olarak girmiştir. Nitekim Muvahhid Zeki, 1927de yayımlanan Artvin Vilayeti Hakkında Malumatı Umumiye adlı Osmanlıca kitabında köyün eski adını Çinkur () olarak yazmıştır. 93 Harbinde (1877-1878) Artvin bölgesini ele geçirmiş olan Ruslar ise, 1886 yılındaki nüfus sayımında köyün adını Gürcücesine benzer biçimde Çinkuri (Ч) olarak kaydetmiştir. 1922 nüfus cetvelinde Maradid nahiyesinin bir köyü olarak Çinkur () biçiminde geçtiği anlaşılan bu ad sehven Çenkavur olarak okunmuştur.
Demografi
Tarihsel Klarceti bölgesinde kadın ve erkeğin birlikte sayıldığı ilk nüfus tespiti Rus idaresi sırasında yapılmıştır. 1886 yılında yapılan bu sayıma göre Çinkuride 21 hanede 80 kişi yaşıyor ve köyün nüfusunun tamamı Gürcülerden oluşuyordu. Çinkuri bu tarihte Batum sancağına (okrug) bağlı Gonio kazasının (uçastok) Şubani nahiyesinin köylerinden biriydi. Beş köyden oluşan nahiyenin toplam nüfusu 1.171 kişiden oluşuyordu ve Çinkuri bu nüfusunun sadece % 7si kadarını barındırıyordu. Bu tarihte hane başına ortalama yaklaşık 4 kişi düşmesi, ailelerin küçük bir nüfusa sahip olduğunu göstermektedir.
Çinkurinin 1921de Türkiyeye bırakılmasının ardından 1922 yılında yapılan ilk nüfus tespitinde köyde 12 hanede, 24ü kadı ve 29u erkek olmak üzere 53 kişi yaşıyordu. 1886 yılı verilerine göre bile köyün nüfusunun azalmış olması, Rus idaresi sırasında köyden Osmanlı ülkesine göç olduğunu göstermektedir. Bu tarihte hane başına düşen ortalama nüfusta da önemli bir değişiklik olmamıştır. Dört yıl sonra, 1926 yılında yapılan nüfus sayımında ise Çinkurinin nüfusu biraz artış göstermiştir. Köydeki hane sayısı bir artışla 13'e çıkmış, köyün nüfusu da 53 kişiden 61 (33ü erkek ve 28i kadın) kişiye yükselmiştir.
Son tespite göre eski Çinkuri köyünü de kapsayan Karşıköyün nüfusu, 386sı erkek ve 328i kadın olmak üzere 714 kişiden oluşmaktadır.
Tarihçe
Tarihsel Tao-Klarcetinin bir parçası olan Klarceti bölgesinde yer alan Çinkurinin kuruluşu hakkında bilgi yoktur. Köyde Çinkuri'nin tarihine ışık tutacak tarihsel kalıntılar da tespit edilmemiştir. Bununla birlikte köyün yer aldığı bölge antik çağda Kolheti Krallığı sınırları içinde kalıyordu. Erken ve geç ortaçağda Gürcü krallıkları ve prenslikleri sınırları içinde yer alıyordu. 16. yüzyılın ikinci yarısında bu bölge Osmanlılar tarafından ele geçirildi ve Çıldır Eyaletinin bir parçası haline geldi.
Çinkuri, yaklaşık üç yüz yıl Osmanlı yönetiminde kaldıktan sonra, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşında Çarlık Rusyasının eline geçti. Bu savaştan yaklaşık sekiz yıl sonra, 1886 yılında Rusların yaptığı nüfus sayımına göre Çinkuri Batum oblastı içinde Batum sancağının (okrug) Gonio kazasına (uçastok) bağlı bir köydü. Çinkuri bu tarihte Gonio kazasına bağlı Şubani nahiyesinin bir köyüydü. Bu nahiyede Çinkuri köyü dışında Zedubani (), Kintshureti (), Klaskuri () ve Şubana (Ш) köyleri yer alıyordu.
Çinkuri, I. Dünya Savaşının sonlarına doğru Rus ordusunun bölgeden çekilmesinin ardından, 1918-1921 arasında bağımsız olan Gürcistan sınırları içinde kaldı. 1921de Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Türk birlikleri de Ardahan, Artvin ve Batum bölgelerini işgal etti. Ankara Hükümeti'nin 16 Mart 1921'de Sovyet Rusya'yla imzaladığı Moskova Antlaşmasıyla Çinkurinin de içinde yer aldığı Artvin ve Ardahan Türkiyeye bırakıldı.
Çinkuri, Türkiye'ye sınırları içinde kalmasından bir yıl sonra, 1922 tarihli nüfus cetveline göre Artvin vilayetinin Borçka kazasına bağlı Maradidi nahiyesi sınırları içinde yer alıyordu. Çinkurinin adı 1925te Çukur olarak değiştirildi. Bununla birlikte Çinkur adı halk arasında bugün de kullanılmaktadır. 1926 nüfus sayımında, Borçkanın Artvin ilinin merkez ilçesine bağlı bir nahiye olduğu dönemde Çukur da bu nahiyeye bağlı bir köydü. Çinkuri 1928 tarihli Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları adlı Osmanlıca yayında köy Çukur adıyla yer almasına karşın, Dahiliye Vekaleti'nin 1933te yayımladığı Köylerimiz adlı yayınında Çinkur olarak geçmektedir. İçişleri Bakanlığı'nın 1968de yayımladığı Köylerimiz adı yayınında yer almamaktadır. Bu kayıtlar Çinkuri (Çukur) köyünün 1933-1968 arasında Karşıköyün bir mahallesi haline getirildiğini göstermektedir.