Tevfik Yakuplu

Tevfik Reşid oğlu Yakuplu (d. 6 Şubat 1961; Bolnisi, Gürcüstan SSC) Azerbaycanlı siyasetçi, Müsavat Partisi ve Milli Şura üyesi, Müsavat Partisi eski genel başkan yardımcısı (20102018), YAP hükumeti ve cumhurbaşkanı İlham Aliyeve muhalif siyasetçi.
Siyasi kariyeri boyunca defalarca hapsedilen Yakuplu Amnesty International, Freedom House, Human Rights Watch ve insan hakları savunucuları tarafından hapiste olduğu zamanlarda siyasi mahpus olarak nitelendirilmiştir.
Tevfik Yakuplu genel olarak 35 kez idari hapse, 4 kez ise cinayet cezasına çarptırılmıştır.
2015te hapisdeyken kızı Nergis Yakuplu öldü. 17 Mart 2017de hiçbir başvuru olmadan Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından affedilmiştir.
3 Eylül 2020de 4 yıl 3 ay müddetine hapis cezasına çarptırıldı. 2 Eylülden 18 Eylüle kadar açlık grevinde olmuştur. Daha sonra ev hapsine tabi tutulmuştur.
Hayatı
Tevfik Yakublu 6 Şubat 1961de Gürcistanın Bolnisii idari biriminin İnceoğlu kasabasında dünyaya gelmiştir. Azerbaycan Kooperasyon Üniversitesini bitirmiştir.
Tevfik Yakublu 1992-1993lü yıllarda Binegedi Kaymakamının Yardımcısı olarak çalışmıştır.
1992den Müsavat Partisi üyesidir. Müsavat Partisi Binegedi İlçe Başkanı, Müsavat Parti Meclis üyesi, Müsavat Partisinin Genel Başkan Yardımcısı olmuştur. Yeni Müsavat gazetesinin yazarı olmuştur.
Hakkında açılan soruşturmalar ve yargı kararları
1998
Tevfik Yakublu 1998de 2 yıl müddetine kısmi hapsedilmiştir.
2013
23 Ocak 2013te İsmayıllı Valisinin istifası talebiyle itirazlar ve protestolar olmuştur. İtirazlardan bir gün sonra İsmayıllıya gelen Yakuplu polis tarafından tutuklanarak Baküye geri gönderilmiştir. Bundan sonra Yakuplu hapsedilmiştir. 29 Ocak 2013 tarihinde Tevfik Yakupludan Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından açıklama alınarak serbest bırakılmıştır. Lakin 4 Şubat tarihinde yeniden yargılanan Tevfik Yakuplu hakkında Nesimi Mahkemesi tarafından 2 yıl müddetine hapis cezası onanmıştır.
2019
10 Ekim 2019da Milli Şura Bakü Valiliğine 19 Ekim 2019 tarihi saat 16.00 için miting izni almak sebebiyle başvurdu. Başvuruda belirtilen mekan onaylanmasa da miting o mekanda gerçekleştirildi. Yakuplu iznsiz mitinge katıldığı için 30 gün müddetine hapsedildi.
2020
Tevfik Yakuplu 22 Mart 2020de saat 15.53te sosyal medya hesabında paylaşımda bulunarak provokasyonla yüzleştiğini, bir arabanın kendi arabasına kasıtlı şekilte çarptığını iddia etti. Olay gerçekleşdikten sonra Tevfik Yakublu polisler tarafından tutuklandı ve Nizami İlçe Polis Merkezine götürüldü. Saat 20.48de kızı Nigar Heziyi arayarak ona karşı cinayet suçlaması başlatıldığını söyledi. O gün vekiliyle buluşmasına izin verilmedi Kızı Nigar açıklamasında babasının otomobiline park halindeyken başka bir araba tarafından çarpıldığını ve bu zaman çarpan şahısın Tevfik Yakubluya saldırdığını iddia etti. Bu zaman Yakublu otomobilin camlarını kapatarak korunmaya çalıştığını iddia etti.
23 Martda İçişleri Bakanının Basın Hizmeti başkanı Ehsan Zahidov olayla ilgili açıklamalarda bulundu:
Olayla ilgili Nizami İlçe Polis Merkezi Cinayet Kanununun 221.3-cü (holiganlık, silahtan veya silah amaçlı kullanılan eşyaları kullanarak olay çıkararak karşı tarafa zarar veren, yahut başkasının emlakını mahvetme veya zarar verme ile gözlemlendikte) maddesiyle cinayet soruşturması başlatıldı, Tevfik Yakuplu tutuklandı. 23 Mart 2020de Nizami İlçe Mahkemesinde gerçekleşen mahkemede Yakuplu 3 aylık müddete hapsedildi. 1 Eylül 2020de gerçekleşen mahkemede Kamu Savcısı Tevfik Yakublunun 4 yıl 6 ay müddetins hapsedilmesini istemiştir. 3 Eylülde Nizami İlçe Mahkemesi hakimi Neriman Mehdiyev başkanlığında gerçekleşen mahkemede Tevfik Yakuplunun 4 yıl 3 ay müddetine hapsi onandı.
Açlık grevi
2 Eylül 2020de mahkeme salonunda Tevfik Yakuplu açlık grevine başladığını ilan etti. 7 Eylülde vekili Agil Layıc ile görüşen Yakuplu 1 saylı Araştırma Hapishanesinin müdür yardımcısı Rasim Askerovun onun açlık grevinin psikolojik durumuyla ilişkilendirmek istediğini bildirdi.
12 Eylülde, açlık grevinin 10. gününde saat 20.30da Yakuplu City Hospitale kaldırıldı. Hastaneye kaldırılması Agil Layıcın Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 39. kuralına esasen yaptığı başvurunun sonucu olarak gerçekleşti. Yakupluyu eski Müsavatçı, Azerbaycan Demokrasi ve Refah Harekatı başkan yardımcısı Prof. Dr. Agil Geybulla muayene etti.
16 Eylülde vekil Agil Layıc Yakuplunun durumunun kötüye gittiğinin, yürümekte çok güçlük çektiğini, artık görme problemlerinin başladığını söyledi. Su kaybı nedeniyle daha sonra Yakupluya kan nakledildi. Yakuplu 17 Eylül itibarıyla su içmekten de vazgeçmiştir.
Tepkiler
3 Eylül'de 4 yıl 3 aylık cezanın onanmasıyla Freedom House, Human Rights Watch, Amnesty International hapsi kınadı. Ayrıca ABD Bakü Büyükelçiliği, Birleşik Krallık Bakü Büyükelçiliği, Fransa Büyükelçiliği hapsi kınayarak meseleye yeniden bakılmasını talep etti.
Tevfik Yakuplunun hapsine AHCP Genel Başkanı Ali Karimli, Müsavat Partisi Genel Başkan Yardımcısı Ferec Kerimli, eski Müsavatçı, Azerbaycan Demokrasi ve Refah Harekati başkanı Kubat İbatoğlu, siyasi aktivist Bahtiyar Hacıyev itiraz etti.
7 Eylül 2020de Müsavat Partisi ve Azerbaycan Halk Cephesi Partisi üyeleri Tevfik Yakupluya destek amaçlı açlık grevine başladılar.
8 Eylül 2020de AHCP kadın üyeleri Baküde protesto düzenlediler. Protestocular boyunlarından Azat Et!, Azatlık!, Tevfik Yakublunu Derhal Azat Edin!, İstifa! sloganlarını asmıştır.
Aynı günde Azat Sol İttifakı Tevfik Yakublunu Azat Et! adı altında protesto gerçekleştirdi. Protestoda Yakuplunun kızı Nigar Hazi, Bahtiyar Hacıyev dahil 30 kişi tutuklandı. Daha sonra ise hepsi tahliye edildi.
9 Eylülde Avrupa Parlamentosunun Portekizden üyesi İsabel Santos hapsi kınadı ve derhal Yakuplunun tahliyesini talep etti.
Eylül 14te Azerbaycan İstanbul Başkonsolosluğunun önünde İngilab Guliyev liderliğinde protesto düzenlendi.
Sonuç
28 Eylül 2020de gerçekleşmeli olan mahkeme 18 Eylüle ertelendi. 18 Eylül 2020 tarihinde saat 16.00da gerçekleşen mahkemede Yakuplunun hapis kararı ev hapsi olarak değiştirildi.
Ailesi
Tevfik Yakuplu, Maya Yakuplu ile evlidir. 2 kızı 1 oğlu var. Kızlarından biri 2015te ölmüştür.
Nigar Hezi, Müsavat Partisi Parti Meclis üyesidir. AHCP Genel Başkan Yardımcısı Seymur Hezi ile evlidir.
Nergis Yakuplu, 2015te Rusyada tedavi gördüğü hastanede ölmüştür.
Rehim Yakuplu, oğlu.