Afrika tarihi

Afrika tarihi, Afrika kıtasında olan olayları kapsar. Afrika, modern insanın ilk ortaya çıktığı bilinen yerdir. Daha sonraki dönemlerde Kuzey Afrikada Antik Çağ'da Mısır, Kartaca gibi medeniyetler ortaya çıkmış olmakla birlikte, kıtanın güney kısımlarında göçebe hayat devam etmiştir. Kıta, Romanın, Bizansın, Arapların, Osmanlının ve en sonunda Avrupalıların işgaline uğramış, bu işgaller kıtanın sömürülmesine ve farklı fikirlerin ve dinlerin yayılmasında etkili olmuştur.
Tarih öncesi
Afrika yaklaşık olarak 3,6 milyar yıl ila 2 milyar yıl önce oluştu. İnsanın evrimsel tarihi Afrikada başladı. İlk defa Hominidler Afrikada gelişti. İlk defa taş aletler 3.3 milyon yıl önce günümüz Kenya topraklarında kullanıldı. Bu taş aletleri Hominiler yapmıştı. Homo ergaster ilk olarak Afrika kıtasında ortaya çıktı. 1,5 milyon yıl önce ilk defa Homo erectus ortaya çıktı. Muhtemelen Homo ergesterden türemişti. Muhtemelen Homo Erectus ilk avcılardı. Homo erectus ateşi kontrol altına alabilen ve toplu avlanan bir türdü. Homo erectus ile birlikte taş teknoloji daha karmaşık bir hal aldı. Homo erectus Afrikadan çıkan ilk insan türüydü.
İlk Homo sapiens şu anki keşifler ile Fasta bulundu ve yaklaşık 300.000 yaşında olduğu tahmin ediliyor. Modern insan alet yapımındada gelişmişti. Kuzeydoğu Afrikada MÖ 10.000 - 8000 yılları arasında tarım yapılmaya başlandı. MÖ 11. bin yılda Afrikada çömlekçilik başladı. Afrikada hayvanlar evcilleştirilmeye başlandı.
Antik Çağ
Kuzey Afrika
Antik Mısır
Antik Çağ'da Afrika birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Günümüz Mısır coğrafyasında Mısır medeniyeti kurulmuştur. Aşağı ve Yukarı Mısır siyasi olarak Firavun Narmer veya Firavun Menes tarafından birleştirilmiş; böylece Eski Krallık dönemi başlamıştır. Antik Mısır piramitleri ile tanınmaktadır. Dini yapısı ise Akhenaton dönem hariç çok tanrılı olup, Akhenaton döneminde Aton'un merkezinde yer aldığı Atenizm adlı tek tanrılı inanç sistemi benzeri yapıya geçilmiştir. Akhenaton'un ölümü ardından eski çok tanrılı yapıya geri dönülmüştür.
Orta Krallık dönemi Mısırın kargaşa ile geçmiştir. Mısır, Yeni Krallık döneminde emperyalist bir politika izlemiştir. Yeni Krallık dönemi sonrasında Ptolemik hanedanlığına kadar Kuşit, Asur, Pers ve Makedonya işgalinde kalmıştır. Mısır ayrıca İbrahimi dinlerde Musa ve Yusuf gibi peygamberlerin hikayelerinin geçtiği bir coğrafyadır. Ptolemaios Krallığı'nın lideri Kleopatranın intiharı ile Mısır Roma eyaleti oldu. Roma kontrolü sürecinde Mısır hanedanlığın malı oldu ayrıca Hristiyanlık Kuzey Afrikada yayıldı.
Kartaca
Kuzey Afrika, Yunan ve Fenike kolonizasyonuna uğramıştır. Kartaca bir Fenike kolonisi olarak kurulmuştur. Kartaca; Kuzey Afrika, Sicilya, Güney İtalya ve İber Yarımadası'nda varlığını sürdürmüştür. Kartaca, ilk başlarda monarşi ile yönetilirken daha sonrasında oligarşik cumhuriyet ile yönetilmeye başlanmıştır. Devlet, Pön Savaşları sonucunda yıkılDI. Kuzey Afrikada antik çağda Berberiler varlık gösteriyordu. Roma Pön savaşlarından sonra Kuzey Afrikayı kontrol altına aldı. Kavimler göçü ile birlikte Kuzey Afrika Vandal işgaline uğradı.
Etiyopya ve Sudan
Etiyopya coğrafyasında ise Aksum Krallığı vardı. Aksum Krallığı resmi din olarak Hristiyanlığı seçmiştir. Sudanda ise Kuş Krallığı hüküm sürmüştür.
Sahra Altı Afrika
Bantu halkları, Antik dönemde Batı Afrika'dan kıtanın dört bir yanına doğru yayılmışlardır.
Orta Çağ
Kuzey Afrika
Vandal işgali sonrası kurulan Vandal Krallığı, Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu'nun Kuzey Afrikaya seferler düzenlemesi ile ele geçirildi. İlerleyen dönemlerde EmeviAraplar Kuzey Afrika'yı ele geçirdi. Arap akınları sonrasında Afrikada İslam yayıldı. İslamiyet sonrasında Afrikada İslami devletler kuruldu ve takip eden dönemlerde Kuzey Afrikaya Haçlı Seferleri gerçekleşti.
Sahra Altı Afrika
Afrika'da da çeşitli İslami devletler kuruldu. Mali topraklarında Mali İmparatorluğu hüküm sürdü. Mali hükümdarı Mansa Musa, serveti sayesinde büyük bir ün elde etti.
Uganda topraklarında Buganda hakimiyeti gerçekleşti. Batı Afrikadaki en gelişmiş krallıklardan biri ise Benindi.
Modern Çağ
15. yüzyıldan itibaren Afrika, Avrupalılar tarafından kolonize edilmeye başlandı. Aynı dönemde Osmanlı'nın Kuzey Afrikaya doğru genişlemesi gerçekleşti. Bartolomeu Dias tarafından Ümit Burnu Avrupalılarca keşfedildi. Yeni Dünya'daki denizaşırı Avrupa kolonilerindeki işgücü ihtiyacını karşılamak için Amerika ve Afrika arasında geniş çaplı bir köle ticareti gelişti. Afrika'daki Avrupalı devletlerin kontrolündeki topraklar 1800'lerin sonunda kıtanın sadece %10'unu kaplarken, 1914 senesinde %90'ından fazlasını kapsar hale gelmiş, bu olay Afrika Talanı olarak isimlendirilmiştir. 20. yüzyılda Afrika devletleri Avrupalı devletlerden bağımsızlıklarını kazanmıştır. 1963'te Afrika Birliği kurulmuştur.