Astigmatizma

Astigmatizma korneanın şeklinde bir bozukluk nedeniyle oluşan, sık rastlanan bir görme problemidir.
Astigmatizma
Gözün en ön tabakası olan korneanın şeklinin bozularak, ışığı doğru biçimde kıramamasıyla, görüntünün retinada bulanık olarak oluşmasına sebep olan görme bozukluğudur. Işığın retinaya geçme şeklini veya kırılmasını etkileyebilir. Bu durum bozuk görmeye veya net olmayan, bulanık görmeye yol açar.
Nedenleri
Astigmatizma genetik kökenli ya da doğumsal nedenlerle olabilir. Doğumsal olabileceği gibi kornea tabakasında değişime yol açabilen hastalıklar, enfeksiyonlar ve travmalar sonucu da oluşabilmektedir.
Patofizyoloji
Ana meridyenin ekseni
Düzenli astigmat - ana meridyenler diktir. (Gözün en dik ve en düz meridyenlerine ana meridyenler denir.)
Kurallı astigmatizma - dikey meridyen en diktir (yan tarafında yatan bir rugby topu veya Amerikan futbolu gibi).
Kurala aykırı astigmatizma - yatay meridyen en diktir (Bir ucunda duran Amerikan futbol topu gibi).
Eğik astigmatizma en dik eğri 120 ile 150 derece ve 30 ile 60 derece arasındadır.
Düzensiz astigmatizma ana meridyenler dik değildir.
Türleri
Astigmatizma, düzenli ve düzensiz olmak üzere ikiye ayrılır.
Düzensiz Astigmatizma
Korneanın incelip dikleşmesiyle kendini gösteren astigmatizma tipidir. Birbirine dik iki meridyen yerine çok sayıda odaklaşma çizgilerinin olduğu durumdur. Bu nedenle görme keskinliği ileri derecede düşmüştür. Gözlüklerle tam düzeltilemez.
Düzenli Astigmatizma
Düzenli astigmatizmada görüntü, iki ayrı düzlemde birbirine dik iki çizgi şeklinde oluşur. Bu iki dikey çizgi astigmatizmanın meridyenlerini oluşturur. Düzenli astigmatizma silindirik merceklerle düzeltilebilir. Astigmatizma mevcut optik duruma göre 5 gruba ayrılır.
Basit hipermetrop astigmatizma
Bir meridyen emmetrop, diğeri hipermetroptur.
Basit miyopik astigmatizma
Bir meridyen emmetrop, diğeri miyoptur.
Bileşik hipermetrop astigmatizma
Her iki meridyen de hipermetroptur, fakat dereceleri farklıdır.
Bileşik miyopik astigmatizma
Her iki meridyen de miyoptur, fakat dereceleri farklıdır.
Mikst (karışık) astigmatizma
Bir meridyenin hipermetrop, diğerinin ise miyop olması durumudur.
Belirtileri
Astigmatizma belirtileri herkeste farklı olabilir. Bazı kişilerde belirti görülmez. Astigmatizması olan kişilerin uzak ya da yakın mesafe görüşü bulanık ya da gölgeli olur. Görüntüler hiçbir zaman net değildir. Bulanık görme, bozuk görme, gece görme zorluğu, göz yorgunluğu, gözleri kısma, göz tahrişi ve baş ağrıları astigmatizma belirtilerine örnektir. Bazı belirtilerin nedeni başka sağlık veya görme problemleri olabilir.
Tanıları
Astigmatizma tanısı, göz doktorunun yapacağı muayene sonucunda kesinleşir. göz doktorlarının astigmatizma tanısı için kullanabileceği testler arasında Refraktometre, GKDT ve Keratometri bulunur.
Refraktometre Testi
Optik refraktometre denilen bir makine ile yapılır. Makinede çeşitli güçlerde düzeltici cam lensler vardır. Göz doktoru, optik refraktometre üzerinde farklı güçte lensler içinden bakarken, hastanın görmesini uygun şekilde düzelten bir lens buluncaya kadar eşeli okumasını ister.
Görme Keskinliği Değerlendirme Testi (GKDT)
Bu test sırasında göz doktoru, hastanın harfleri ne kadar iyi görebildiğini saptamak üzere, belirli bir mesafeden eşeldeki harfleri okumasını ister.
Keratometri
Keratometri muayenesi sırasında göz doktoru, hastanın gözüne bir keratoskop makinesi ile bakıp korneasının kavsini saptar ve ölçer.
Tedavisi
Astigmatizma gözlük, kontakt lens ya da refraktif cerrahi ile tedavi edilebilir. Tüm şiddetli astigmatizma vakaları için doktorlar refraktif cerrahi önerebilir. Bu tür cerrahide astigmatizmayı kalıcı olarak düzeltmek için korneayı tekrar şekillendirmek üzere lazerler veya küçük bıçaklar kullanılır. Astigmatizma için sık kullanılan üç cerrahi tipi, LASIK, PRK ve RK'dir. Tüm cerrahilerde bazı riskler vardır.