Tek kullanımlık

Tek kullanımlık ya da tek kullanımlık ürün, tek kullanım için tasarlanmış ve bundan sonra geri dönüşüme giden veya katı atık olarak atılan üründür. Bu terim bazen belirli kullanım süresi belirsiz benzer ürünleri (örneğin yıkanabilir hava filtreleri) belirli bir süre kullanabilen ürünlerden (örneğin tek kullanımlık hava filtreleri) ayırmak için de kullanılır. "Tek kullanımlık" kelimesi, yaygın olarak kullanılan sarf malzemesi kelimesi ile karıştırılmamalıdır. Örneğin, kaynakçılar değiştirmezden önce bitene kadar kullanıp tükettikleri kaynak elektrodunu, gaz vb. de "sarf malzemesi" olarak tanımlarlar.
Malzemeler
Tek kullanımlık ürünler çoğunlukla kağıt, plastik, pamuk veya polistiren köpükten yapılır. Laminasyon gibi kompozit malzemelerden üretilen ürünlerin geri dönüşümü zordur ve bu gibi ürünler kullanıldıktan sonra genellikle imha edilirler.
Tek kullanımlık örnekler
Mutfak ve gıda ürünleri
Alüminyum folyo ve alüminyum tava
Tek kullanımlık sofra takımı / bardak (ör. tepsi (tabak, çanak, tek kullanımlık kaplar)
Plastik çatal bıçak takımı (örneğin kaşık, bıçak, çatal, Kaşal)
Tek kullanımlık masa örtüsü
Kürdan
Kapkek paket kağıdı,
Kahve filtresi (Kompost gübreye dönüştürülebilir)
Meşrubat kamışı
Ambalaj
Ambalaj paketleri genellikle tek kullanımlıktır. Atık hiyerarşisi, malzemelerin en az miktara indirilmesini gerektirir. Asıl geri dönüşüm yüzdeleri birçok bölgede nispeten düşük olmasına rağmen çoğu paketleme malzemeleri ve şekilleri geri dönüşüme uygundur. Yeniden kullanılan ambalajlar artıyor ancak en sonunda ambalajlamada kullanılan her kap geri dönüştürülecek, gübre yapılacak, yakılacak, yer doldurmada veya depolamada kullanılacaktır.
Taşıyıcı olarak kutu, şişe, kavanoz, torba vb. gibi pek çok ürün vardır. Bunlar genellikle kağıt, plastik, metal, kumaş ve kompozit malzemelerdendir.
Gıda servis hizmetlerinde kullanılan tek kullanımlık ürünler
2002 yılında Tayvan, kurumlarda ve işyerlerinde tek kullanımlık çatal, bıçak, pipet vb sofra takımının kullanımını ve plastik torba kullanımını azaltmak için harekete geçti. Yılda 17,7 milyon insan 59.000 ton tek kullanımlık sofra atığı ve 105.000 ton atık plastik poşet harcıyordu ve o zamandan bu yana, atık miktarını azaltmak için alınan önlemler artırıldı. 2013 yılında Tayvan'ın Çevre Koruma İdaresi (EPA), 968 okulda, devlet kurumunda ve hastanelerde tek kullanımlık sofra takımlarının kullanımını yasakladı. Yasağın yılda yaklaşık 2.600 ton atığı ortadan kaldırdığı tahmin ediliyor.
Almanya, Avusturya ve İsviçre'de büyük etkinliklerde tek kullanımlık yiyecek ve içecek kaplarının kullanımını yasaklayan yasalar çıkarıldı. 1991'den beri Almanya'nın Münih kentinde böyle bir yasak yürürlüktedir ve tüm şehir tesisleri ve etkinliklerinde bu yasak uygulanmaktadır. Bu yasak, büyük etkinlikler olan Noel pazarı, Auer-Dult Faire, Oktoberfest ve Münih Şehir Maratonu dahil olmak üzere çeşitli etkinlikleri kapsar. Birkaç yüz kişilik küçük etkinlikler için şehirde tabak ve bulaşık makinesi ekipman kiralama şirketi ayarlanır. Bu düzenlemeyle Münih, Oktoberfest tarafından on binlerce insanın oluşturduğu atıkları 1990'da 11.000 tondan 1999'da 550 tona düşürdü.
Çin, yılda yarısı ihraç edilen yaklaşık 57 milyar çift tek kullanımlık yemek çubuğu üretir. Bunların Yaklaşık yüzde 45'i ağaçlardan, yaklaşık 3.8 milyonu ağırlıklı olarak pamuk ağacı, huş ağacı ve ladin, geri kalanı ise bambudan yapılır. Japonya yılda bu tek kullanımlık çubukların yaklaşık 24 milyar çiftini kullanır ve küresel olarak yaklaşık 80 milyar çifti yaklaşık 1.4 milyon kişi tarafından atılır. Restoranlarda yeniden kullanılabilir yemek çubuklarının ömrü 130 öğündür. Japonya'da tek kullanımlık yemek çubukları yaklaşık 2 sente ve tekrar kullanılabilir olanlar genellikle 1,17 $ 'a mal olur. Pek çok ülkede bu atıkları azaltmak için yapılan kampanyalar etkili olmaya başladı.
Tıbbi ve hijyen ürünler
Dünyada tıbbi ve cerrahi cihaz üreticileri sadece bir kullanım için tasarlanmış çok sayıda ürün üretilir. Birincil neden enfeksiyon kontrolüdür; bir madde sadece bir kez kullanıldığında enfeksiyonlu maddeler sonraki hastalara aktarılmaz. Her tür tıbbi cihaz üreticisi, çok sayıda standart ve düzenlemeye uymakla yükümlüdür. ISO 15223: Tıbbi Cihazlar ve EN 980 standartları, tek kullanımlık aletlerin veya cihazların ambalajlarında, "tekrar kullanmayın", "tek kullanımlık" veya "yalnızca bir kez kullan" anlamına gelen evrensel olarak tanınmış bir sembolle etiketlenmesini yazar. Bu sembol, içinden 45 çizgisi olan bir daire içindeki 2 rakamıdır.
Tek kullanımlık öğelere örnekler:
Hipodermik iğneler
Tuvalet kağıdı
Tek kullanımlık havlular, kağıt havlu
Prezervatif ve diğer doğum kontrol ürünleri
Tek kullanımlık lavmanlar vb ürünler
Pamuklu çubuk ve pedler
Medikal eldiven, lastik eldiven, temizlik eldiveni
Tıbbi maske, toz maskesi
Bebek ve yetişkin bezleri, eğitim pantolonu
Traş bıçağı, tek kullanımlık traş bıçağı, ağda, tarak ve diğer saç düzenleme ürünleri
Diş fırçası, diş ipi ve diğer ağız bakım ürünleri
Hastane önlüğü
Doğum sonrası kullanılan tek kullanımlık külot
Kontak lens
Elektronik
Şarj edilemeyen piller tehlikeli atık kabul edilir ve yalnızca bu şekilde atılmalıdır.
Tek kullanımlık mürekkep kartuşu
Tek kullanımlık kameralar
Elektronik sigara cihazları, bobinler/Tek kullanımlık tanklar/kapsüller
Savunma ve yasa uygulamaları
Plastik kelepçe
Diğer tüketici ürünleri
Çöp torbası
Elektrikli süpürgesi torbası, su filtresi, hava filtresi, yağ filtresi, soğutucu vb diğer filtreler
Kullanılmış kağıt, dolaşımdan çekilmiş kağıt para
Tükenmez kalem, silgi vb yazma araçları
Film ve tiyatro vb kayıt edildiği Cd vb
Hediye paketleme kağıdı
Etiket, çıkartma ve ilişkili kimyasal maddeler tek kullanımlıktır ve genellikle kullanımdan sonra atılır.