Kemalpaşa, Artvin

Kemalpaşa, Artvin'in bir ilçesi ve bu ilçenin merkezidir.
Gürcistan sınırı yakınında Karadeniz kıyısında yer alır. Hopa ilçesine bağlı bir köy iken, 1987 yılında belde oldu. Kemalpaşa, 2017 yılında ise yayımlanan KHK ile ilçe oldu.
Etimoloji
Yakın zamanlara kadar bir köy olan Kemalpaşanın bilinen en eski adı Makrialidir. Gürcücede bu şekilde () yer alan bu adın, Yunancada uzun yalı demek olan Makrigialostan geldiği sanılır. Tam tersine Gürcüce ya da Megrelce Makriali adının; Yunancada Makrigialos biçimini almış olabileceğine ilişikin görüş de vardır. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nda bölgeyi ele geçiren Rusların 1886 tarihli kayıtlarında ise Makrial () olarak verilmiştir.
Bir Laz yerleşmesi olan Kemalpaşanın Lazca adıysa Noğedidir () ve bu kelime çarşı anlamına gelir. Bu adlandırma; dağınık bir yerleşime sahip olan Karadeniz Bölgesi'nde, çarşısı da olan toplu bir yerleşime yakıştırılmış da olabilir. Öte yandan kaynaklarda Atina (Pazar) ilçesine bağlı bir köy olarak geçen Noğadiha ya da Noğadiya'nın Noğedi'ye benzerliği dikkat çekicidir. Öyle ki Harf İnkılabı'nın yapılacağı 1928 senesinde Arap alfabesi ile yazılmış "Son Teşkilat-ı Mülkiyede Köylerimizin Adları" adlı kitapta Noğadiha (), 1933'te Dahiliye Vekaleti tarafından yayımlanan "Köylerimiz" adlı kitapta da Noğadiya olarak verilmiştir.
Türkçeye Makriyal olarak geçen köyün adı; Osmanlıca Türkçesi kullanılırken de Makriyal () olarak yazılıyordu. Makriali köyünün adı; yukarıda zikredilen 1928 tarihli Son Teşkilat-ı Mülkiyede Köylerimizin Adları adlı kitapta Kemalpaşa ( ) olarak da geçer. Bu kayıt, köyün adının 1928den önce değiştirilmiş olduğunu göstermektedir.
Tarihçe
Tao-Klarcetinin bir parçası olan Lazetide yer alan Makrialinin kuruluşuna ilişkin bilgi yoktur. Bununla birlikte bu yerleşim biriminin bulunduğu bölgeden hareketle Antik Çağda Kolhetideki yerleşim yerlerinden biri olma ihtimali vardır. Makrialide günümüze ulaşan kilise kalıntılarından hareketle, buranın 16. yüzyılda Osmanlıların eline geçmesinden önce, hatta bölgede Hristiyanlığın yayıldığı İS 4. yüzyıldan itibaren bir yerleşme olduğu söylenebilir. Makrialinin bulunduğu yöre, erken ortaçağda Gürcü Krallığı sınırları içinde yer alırken 11. yüzyılda Karadeniz kıyısına kadar inen Büyük Selçukluların istilası uğradı. 13. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Gürcü atabeglerin yönettiği Samtshe-Saatabago ile Guria Prensliği arasında arada bir el değiştirdi. Haziran 1367'de, Gürcü Kralı V. Bagrat ile Trabzon İmparatorluğu prensesi Anna'nın kraliyet düğünü Makriali Kilisesi'nde yapıldı. Makriali, İmereti Krallığı'na bağlı Guria Prensliği idaresindeyken, 1547'de Osmanlıların eline geçti. Osmanlıların Karadeniz kıyısında kurdukları Lazistan Sancağı içinde yer aldı.
Makriyal, 19. yüzyılın ikinci yarısında Trabzon Vilayeti'nin Lazistan sancağına bağlı Gönye kazasının köylerinden biriydi. 1876 tarihli Trabzon Vilayeti Salnamesi'''ne göre köy 75 haneden oluşuyordu. Köyün nüfusu ise, 180 kişi olarak olarak verilmiştir. Salnamede belirtilmemiş olmakla birlikte bu tarihte Osmanlı idaresinin sadece erkek nüfusunu tespit ettiği bilinmektedir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Makriyal köyünün nüfusunun yaklaşık 360 kişiden oluştuğu söylenebilir.

Makriali, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşının ardından imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya İmparatorluğuna bırakıldı. Rus idaresi altında Batum sancağına (okrug) bağlı Gonio kazası (uçastok'') içinde bir köydü. 1886 sayımına göre Makrialide 696 kişi yaşıyordu. Bu nüfusun 486sı Laz, 210u Ermeni olarak kaydedilmişti. 1876 tarihli salnamede Ermeni nüfusa ilişkin bir kaydın olmaması, Ermenilerin Rus idaresi sırasında Makriyali'ye yerleştirilmiş olduğunu göstermektedir.
19. yüzyılın son çeyreğinden itibaren bölgede bulunan Rus ordusunun I. Dünya Savaşı'nın sonlarına doğru çekilmesinin ardından Makriali, 1918-1921 arasında bağımsız Gürcistan sınırları içinde kaldı. 1921'de, Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Türk kuvvetleri de Makrialinin içinde yer aldığı bölgeyi fiilen ele geçirdi. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması'yla Makrialinin de bağlı olduğu Artvin ile Ardahan Türkiye'ye bırakıldı.
Makrialideki en önemli tarihsel yapı, Makriali Kilisesi olarak bilinen köy kilisesidir. Tek nefli bir yapı olan kilise duvar resimleriyle bezenmişti. Bu duvar resimlerinden geriye sadece izleri kalmıştır. Bir kısmı bugün de ayakta olan kiliseye batı tarafından bitişik bir yapı yer alır. Deniz kıyısında yer alan kiliseye bitişik yüksekçe bu yapının deniz feneri işlevine sahip olduğu sanılır. Gürcü Kralı V. Bagrat ile Trabzon İmparatorluğu prensesi Anna Haziran 1367'de bu kilisede evlenmişlerdir. Bugüne izi kalmasa da Makrialide bir kilisenin daha bulunduğu bilinmektedir. Kasaba sakinleri eskiden kasabada başka bir kilisenin varlığını teyit etmekle birlikte bugün kilisenin yerinin neresi olduğu bilinmemektedir.
İklim
İlçenin iklimi, Türkiye'de Karadeniz ikliminin etki alanı içerisindedir ve her mevsim yağış alır.
Nüfus
Ekonomi
İlçenin ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Sarp Sınır Kapısı ilçe sınırlarında bulunduğu için son yıllarda sınır ticareti gelişmiş ve Gürcistan vatandaşlarının alışveriş merkezi haline gelmiştir.
Belediye başkanları