Arif Oruç

Arif Oruç (1893, Elazığ 9 Ekim 1950, İstanbul), Türk gazeteci, yazar, tarihçi.
Muhalif gazeteci kimliği ile Cumhuriyet'in ilk yıllarından beri tanınan bir isimdir. Özellikle Türkiyenin çok partili yaşama ikinci geçiş denemesi sırasında gazetesi Yarın ile Serbest Fırkayı desteklemesi, İsmet İnönü hükümetine muhalefet etmesi ile tanınır.
Yaşamı
1893 yılında Elazığda dünyaya geldi. Babası, Elazığ Vilayet Matbaası müdürü ve mektupçusu Ahmet Efendi'dir. Anne tarafından Dimetokalıdır.
Gazetecilikte ilk yılları
İdadi tahsili yaptı. 1913 yılında İstanbul'da, Tanin gazetesinde gazeteciliğe başladı. 1914te Tasvir-i Efkarda muhabirlik görevinde bulundu. Aynı yıl, Sabah gazetesi için siyasi muhabir olarak Balkanlar'a gitti, Sofyada çıkarılan Türk Sadası adlı gazetenin başyazarı oldu; Sofya askeri ataşesi olarak bulunan Mustafa Kemal ile dostluk kurdu.
İşgal yılları ve Tasvir-i Efkar
Balkanlardan döndükten sonra Tasvir-i Efkarda istihbarat heyet müdürü olarak görev aldı. İstanbul'un işgal altında olduğu günlerde gazetenin sorumlu müdürü olarak görev yaptı, işgal ordularının sansürüyle mücadele etti.
İzmir'in Yunan işgaline uğramasından sonra bölgeye giderek Aydın Zeybekler grubunun mücadelesini Tasvir-i Efkar'da haber yaptı. Gazete sahibinin tutuklanması üzerine Ankaraya kaçtı.
Yeni Dünya gazetesi
1920de Eskişehirde Çerkez Ethem parasıyla çıkarılan ve kendisini İslami Bolşevik gazetesi olarak tanımlayan Seyyare-i Yeni Dünya adlı günlük siyasi gazeteyi Mustafa Nuri ile birlikte kurdu.. Mustafa Kemalin isteği üzerine gazete bir süre sonra, Ankarada yayımlamaya başladı; resmi Türkiye Komünist Fırkası'nın bir yayın organı haline geldi; adı 83. sayıdan itibaren Yeni Dünya oldu.
Arif Oruç, Çerkez Ethemin ayaklanması ve İsmet Paşa komutasındaki Ankara Ordusunun Ethem güçlerini mağlup etmesinden sonra da Yeni Dünya'da Hakkı Behiç Beyle komünizm yanlısı yazılar yayımlamaya devam etti. Demiryolu işçilerini greve çağıran yazılar üzerine gazete kapatıldı, rotatiflerine el konulup Hakimiyet-i Milliye gazetesine mal edildi.
Arif Bey, 1921 yılı Ocak ayında komünizm propagandası yapmak suçuyla tutuklandı ve İstiklal mahkemesinde yargılandı. Mahkeme, Ethemle arkadaşları Ve Ayaklanmaya katılanlar hakkındaki 9 Mayıs 1921 tarihli hükmünde Arif Oruç'un tutuklu kaldığı sürenin yeterli olduğuna karar verdi.
Kasım 1921de Yeni Dünyayı yeniden yayımlamaya başladı; gazeteyi çıkarmayı 1922 ortalarına kadar sürdürdü.
Yeni İzmir ve Büyük Turan gazeteleri
Büyük Taarruzdan önce Antalyaya giderek Yeni İzmir adlı bir gazete çıkardı; yazılarıyla Milli Mücadeleyi destekledi. Bir süre sonra İzmire gidip Büyük Turan adlı gazeteyi kurdu.
1926da İzmir suikastı ile ilgili olarak tutuklandı ve beraat etti. Kısa süre sonra İstanbul'a dönüp siyasi gazeteciliğe son verdi. Çeşitli yayın organlarında tarihi tefrikalar yayımladı.
Yarın gazetesi
1929da aktif gazeteciliğe döndü. "Yarın" adlı gazeteyi çıkarmaya başladı. Komünist fikirlere sahip olmasına rağmen liberal bir parti olan Serbest Fırkaya girdi; gazetesi ile fırkayı destekledi. İsmet Paşa taraftarı Ali Naci Bey ile birbirlerini alabildiğine suçlamalarda bulundukları bir tartışmaya girdi.
Gazete, 1931de Matbuat Kanunu gereği kapatıldı. Yarın'ın kapanması üzerine bazı yakınlarına Mücadele adlı bir gazete çıkarttırdı ise de bu gazetenin de 7 Eylül 1931 tarihli ilk sayısı toplatıldı ve devamı yasaklandı.
Yurt dışı sürgünü
1933 yılında Bulgaristana sürüldü. Şumnuda müderrislik yaptı. 1934te Türk makamlarının isteği ile Bulgaristandan sınır dışı edildi ve Yugoslavyaya sürüldü.
Yurda dönüşü
1937de Türkiye döndü ve döner dönmez tutuklandı. İdam istemiyle yargılandı ancak beraatine karar verildi. 1946ya kadar Son Posta ve Tasvir gazetelerinde Ayhan imzasıyla tarihi ve edebi tefrikalar yazmaya devam etti.
1946da Matbuat Kanunu'nun değişmesi üzerine Yarın'ı tekrar çıkarmaya başladı; ancak gazete kısa bir zaman sonra kapanmıştır.
Müstakil Türk Sosyalist Partisi
19 Eylül 1948de birkaç gemi inşaat ustasının bir araya gelmesiyle "Müstakil Türk Sosyalist Partisi"ni kurdu.
9 Ekim 1950 tarihinde İstanbulda hayatını kaybetti. Cenazesi Feriköy Mezarlığına defnedildi.