Türkiye kadın millî voleybol takımı

Türkiye kadın milli voleybol takımı, Türkiye Voleybol Federasyonu tarafından yönetilen ve Türkiyeyi uluslararası kadın voleybol karşılaşmalarında temsil eden takımdır. 16 Temmuz 2023 tarihi itibarıyla FIVB dünya sıralamasında 1. sırada bulunmaktadır.
2003 yılında, ikinci olduğu Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası'ndan bu yana, Türkiye'de "Filenin Sultanları" unvanı ile tanınmaktadır. Bu unvan, o yıl karşılaşmaları anlatan TRT Spikerleri tarafından takımın maçlarda gösterdiği efsanevi performans sonrasında verilmiştir. Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası'nda 2011 yılında 3. olmuş, 2015-2023 yılları arasında üst üste 5 kez yarı final biletini almış, 2015 yılında 4., 2017 yılında 3., 2019 yılında 2., 2021 yılında 3. ve 2023 yılında Avrupa Şampiyonu olmuştur.
Filenin Sultanları, 2023 yılı milli takım sezonunda; Milletler Ligi Şampiyonluğu kupası, Avrupa Şampiyonluğu kupası ve Dünya Kupası adıyla oynanan Olimpiyat Elemelerinde kazandığı kupa olmak üzere 3 Kupa birden kazanmıştır. Ülkenin milli takım düzeyinde takım sporlarında en başarılı derecelerini elde etmiştir.
Madalyalar
Tarihçe
Türk kadın milli takımı ilk uluslararası karşılaşmasını 1957de Uluslararası İstanbul Turnuvası'nda Ayten Salih, Nazmiye Kor, Güneş Çapa, Seta Yağcıoğlu, Ayda Caner, Seda Acudoğulu, Ümran Okay, Siray Arca, Fatma Egenen, Gülçin Eroğlu, Tomris Göksan, Nezin Mutibaştan oluşan kadrosu ile Romanya'ya karşı oynadı. İlk galibiyetini ise 22 Temmuz 1961'de Batı Almanyaya karşı 3-2'lik skorla elde etti.
Romanyada düzenlenen 1963 Avrupa Şampiyonası, Milli Takımın katıldığı ilk Avrupa Şampiyonası'dır. Burada üç maçını kazanıp üç maçını kaybeden Türkiye, on üç takım arasında onuncu sırada yer aldı. Bir sonraki şampiyona 1967 yılında Türkiyede düzenlendi ve Türkiye üç galibiyet ve beş yenilgiyle on beş takım arasında on ikinci oldu.
Türkiye kadın milli voleybol takımı daha sonra ancak 1981 yılında yeniden Avrupa Şampiyonası'na katılma şansını yakalayabildi. Bulgaristanda yapılan bu şampiyonada tüm maçlarını kaybeden ve sadece tek set alabilen kadın voleybol takımı on iki ülke arasında sonuncu oldu. Batı Almanyada yapılan 1989 Avrupa Voleybol Şampiyonası'nda on iki takım arasında on birinci, Hollandada yapılan 1995 Avrupa Voleybol Şampiyonasında on ikinci idi.
Takımın elde ettiği ilk önemli uluslararası başarı, 1967 Avrupa Voleybol Şampiyonasından 36 yıl sonra ikinci kez Türkiye'de düzenlenen 2003 Avrupa Kadın Voleybol Şampiyonası'nda kazandığı Avrupa ikinciliğidir. Turnuva başlamadan bir hafta önce kamp yaptıkları otelde milli takımlar sorumlusu ve eski baş antrenörleri Deniz Esinduyu kalp krizi sonucu kaybeden takım, bu olaya rağmen Avrupa ikincisi oldu. Antrenörlüğünü Reşat Yazıcıoğulları yaptığı Türk milli takımının kadrosunda şu voleybolcular bulunuyordu: Bahar Mert, Esra Gümüş, Sinem Akap, Özlem Özçelik, Aysun Özbek, Natalia Hanikoğlu, Mesude Kuyan, Pelin Çelik, Çiğdem Can Rasna, Gülden Kayalar, Seda Tokatlıoğlu ve Neslihan Demir Darnel.
Milli Takımın Avrupa ikincisi olduğu 2003 yılı, Türkiye'de kadın voleybolu için bir sıçrama yılı oldu. Milli Takım, bu tarihten itibaren "Filenin Sultanları" olarak anılmaya başladı. Takım, aynı yıl Dünya Kupası'na katıldı ve yedinci oldu.
Türk Milli Takımı Dünya Şampiyonası'na ilk kez 2006 yılında katıldı ve şampiyonayı onuncu sırada tamamladı. Japonyada gerçekleşen bu şampiyona sırasında, İtalya karşısında bir maçta iken 10 Kasım günü Türkiye'de saat dokuzu beş geçtiği sırada mola alarak Mustafa Kemal'e saygı duruşunda bulunması, takımın tarihine geçti.
2005 yılında Türk milli takımı ilk kez eleme oynamadan Avrupa Şampiyonası'na katılıp, on iki takım arasında altıncı sıraya yerleşti. 2007'deki şampiyona'da onuncu oldu; Polonyada yapılan 2009 Avrupa Şampiyonasında ise çeyrek finale kadar yükseldi ve yarı finale yükselemeyen takımlar arasında sırasıyla puan, set ve sayı averajına bakılarak yapılan sıralamada Türk milli takımı 5. oldu.
Takım, FIVB Dünya Grand Prix şampiyonasına ilk kez 2008 yılında katılıp 7. sırayı aldı. 2010 yılında ise Dünya Voleybol Şampiyonasını 6. sırada tamamlayarak tarihindeki en büyük derecelerinden birini elde etti.
Onuncu kez katıldığı 2011 Avrupa Voleybol Şampiyonası'nda Avrupa üçüncüsü oldu. Bu derece ile Türk milli takımı, tarihinde ikinci kez Avrupa Şampiyonası'nda kürsüye çıkmış oldu. 2012, Filenin Sultanları'nın ilk defa Olimpiyatlar'a katıldığı yıl oldu. Takım, Mayıs 2012'de Ankara'da düzenlenen Olimpiyat Avrupa Kıta Elemesi'nde oynadığı tüm maçları kazandı. Böylece 52 yıldır takım sporlarında Olimpiyatlara katılamayan Türkiye, Londra'daki 2012 Yaz Olimpiyatları'na katılma imkanı buldu. Olimpiyat elemeleri sonrası katıldığı Çin'deki Grand Prix'de bronz madalyayı kazanan Filenin Sultanları, Olimpiyatları 9. sırada tamamladı.
2017 yılında baş antrenörlüğe İtalyan antrenör Giovanni Guidetti getirildi. Guidetti yönetimindeki takım, Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası'nda 2017 yılında üçüncü, 2019 yılındada ikinci oldu. Milli Takım, 2020 yılında yeniden Olimpiyatlar'a katılma şansı elde etti. 2020 Tokyo Olimpiyatları'nda çeyrek finalde Güney Kore'ye elenerek Olimpiyat beşincisi oldu.
2021 Avrupa Voleybol Şampiyonası'nda üst üste 4. kez yarı final biletini aldı, yarı finalde Sırbistan'a 3-1 yenildi, üçüncülük maçında Hollanda'yı 3-0 yenerek Avrupa üçüncüsü oldu.
Filenin Sultanları, Milletler Liginde 2018 yılında ikinci, 2019 ve 2022 yılında dördüncü, 2021 ylında üçüncü oldu.
2023 yılı başlarında baş antrenörlüğüne Daniele Santarelli getirildi. Daniele Santarelli yönetimindeki Milli Takım, 2023 yılı Temmuz ayında ABDnin Teksas eyaletindeki Arlington kentinde oynanan Milletler Ligi final karşılaşmasında Çin'i 3-1 yenerek ilk kez Milletler Ligi Şampiyonu oldu. Aynı yıl Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası final karşılaşmasında Sırbistan'ı 3-2 yenerek tarihinde ilk kez Avrupa Şampiyonu oldu. 2023 Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası'nda namağlup şampiyon olduktan sonra Japonyanın başkenti Tokyoda düzenlenen 2023 FIVB Kadınlar Voleybol Olimpiyat Eleme Turnuvaları'nda oynadığı yedi karşılaşmadan da galibiyetle ayrılarak turnuvayı 21 puanla namağlup zirvede tamamladı. Üst üste 22. galibiyetine imza atan Milli Takım, aynı zamanda Dünya Kupası adıyla oynanan olimpiyat elemelerini kupayla noktaladı. Dünya Kupası'nı takım kaptanı Eda Erdem ve başantrenör Daniele Santarelli birlikte aldı.
Uluslararası yarışmalarda alınan dereceler
Dünya Şampiyonası
Dünya Kupası
World Grand Prix
Milletler Ligi
Milletler Ligi 2018 yılında, 1993-2017 yılları arasında her yıl düzenlenen World Grand Prix'in yerini aldı.
Avrupa Voleybol Ligi
İslami Dayanışma Oyunları
Avrupa Şampiyonası
Avrupa Oyunları
Montreux Volley Masters
Akdeniz Oyunları
Olimpiyat Oyunları
Türk milli takımı ilk kez 1-6 Mayıs 2012 tarihlerinde Ankara'da düzenlenen Olimpiyat Avrupa Kıta Elemesinde şampiyon olarak 2012 Olimpiyat Oyunlarına katılma hakkını kazandı. Altışar takımdan iki grupta yer alan 12 ülke arasında, hemen hemen tüm iddialı takımların bulunduğu B grubunda yer alan Türkiye 2 galibiyet ve 3 yenilgi alarak az farkla 5. oldu ve ilk 8 takım arasına kalamadı. Milli takım genel klasmanda 9. sırada yer aldı. 2020 Olimpiyat Oyunları'nda 3 galibiyetle gruptan çıkma başarısı gösteren milli takım, çeyrek finalde eşleştiği Güney Kore'ye 3-2 yenilerek elendi. 2024 Olimpiyat Oyunları'na Olimpiyat Eleme Grubu'ndan 7 maçta 7 galibet aldı ve grubundan lider olarak çıkarak katılma şansı elde etti.
Uluslararası yarışmalarda oyuncu başarıları
Güncel kadro
Kaynak:
Eski kadrolar
2003 Avrupa Şampiyonası Gümüş Madalya
Bahar Mert, Esra Gümüş, Sinem Akap, Özlem Özçelik, Aysun Özbek, Natalia Hanikoğlu, Mesude Kuyan, Pelin Çelik, Çiğdem Can, Gülden Kayalar, Seda Tokatlıoğlu ve Neslihan Demir. Baş Antrenör: Reşat Yazıcıoğulları.
2009 Avrupa Ligi Gümüş Madalya
İpek Soroğlu, Pelin Çelik, Neslihan Darnel, Nihan Yeldan, Seda Tokatlıoğlu, Deniz Hakyemez, Naz Aydemir, Esra Gümüş, Eda Erdem, Duygu Bal, Gözde Kırdar ve Gülden Kayalar. Baş Antrenör: Alessandro Chiappini.
2011 Avrupa Şampiyonası Bronz Madalya
Asuman Karakoyun, Gözde Sonsırma, Gizem Karadayı, Elif Onur, Ergül Avcı, Polen Uslupehlivan, Bahar Toksoy, Güldeniz Önal, Naz Aydemir, Esra Gümüş, Neriman Özsoy, Eda Erdem, Nesve Büyükbayram, Selime İlyasoğlu, Neslihan Darnel, Özge Kırdar Çemberci ve Ceren Kestirengöz. Baş Antrenör: Marco Aurelio Motta.
2012 FIVB Dünya Grand Prix Bronz Madalya
Gülden Kayalar Kuzubaşıoğlu, Gözde Kırdar Sonsırma, Gizem Güreşen, Ergül Avcı, Bahar Toksoy, Güldeniz Önal, Naz Aydemir, Esra Gümüş, Neriman Özsoy, Eda Erdem, Neslihan Darnel ve Nilay Özdemir. Baş Antrenör: Marco Aurelio Motta.
2013 Akdeniz Oyunları Gümüş Madalya
Gözde Çemberci, Büşra Cansu, Neslihan Darnel, Seda Tokatlıoğlu, Bahar Toksoy, Naz Aydemir, Gizem Karadayı, Güldeniz Önal, Ergül Avcı, Esra Gümüş. Baş Antrenör: Marco Aurelio Motta.
2014 Avrupa Ligi Altın Madalya
Ezgi Dilik, Kübra Akman, Ceylan Arısan, Bihter Dumanoğlu, Polen Uslupehlivan, Yeliz Başa, Hatice Gizem Örge, Cansu Çetin, Gözde Yılmaz, Meliha İsmailoğlu, Çağla Akın ve Özgenur Yurtdagülen. Baş Antrenör: Ferhat Akbaş.
2015 Montreux Volley Masters Altın Madalya
Merve Dalbeler, Gizem Karadayı, Dicle Nur Babat, Kübra Akman, Polen Uslupehlivan, Seda Aslanyürek, Büşra Cansu, Güldeniz Önal Paşalıoğlu, Naz Aydemir Akyol, Neriman Özsoy, Gözde Yılmaz, Meliha İsmailoğlu, Asli Kalaç, Çağla Akın ve Ezgi Dağdelenler. Baş Antrenör: Ferhat Akbaş.
2015 Avrupa Oyunları Altın Madalya
Merve Dalbeler, Gizem Karadayı, Dicle Nur Babat, Kübra Akman, Polen Uslupehlivan, Seda Aslanyürek, Büşra Cansu, Güldeniz Önal Paşalıoğlu, Naz Aydemir Akyol, Neriman Özsoy, Gözde Yılmaz, Meliha İsmailoğlu, Aslı Kalaç ve Çağla Akın. Baş Antrenör: Ferhat Akbaş.
2015 Avrupa Ligi Gümüş Madalya
Melike Yılmaz, Birgül Güler, Buse Kayacan, Fatma Yıldırım, Ceren Kestirengöz, Ezgi Dilik, Ezgi Dağdelenler, Meryem Boz, Ayşe Melis Gürkaynak, Damla Çakıroğlu, Cansu Aydunoğulları, Serpil Ersarı. Baş Antrenör: İsmail Yengil.
2019 Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası Gümüş Madalya
Simge Aköz, Cansu Özbay, Şeyma Ercan, Kübra Akman, Hande Baladın, Meliha İsmailoğlu, Naz Aydemir Akyol, Gözde Yılmaz, Meryem Boz, Eda Erdem, Zehra Güneş, Aylin Sarıoğlu, Fatma Yıldırım, Ebrar Karakurt. Baş Antrenör: Giovanni Guidetti.
2021 Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası Bronz Madalya
Simge Aköz, Cansu Özbay, Tuğba Şenoğlu, Hande Baladın, Yasemin Güveli, Meliha İsmailoğlu, Ayça Aykaç, Buse Ünal, Meryem Boz, Eda Erdem, Zehra Güneş, İlkin Aydın, Beliz Başkır, Ebrar Karakurt. Baş Antrenör: Giovanni Guidetti.
2023 FIVB Voleybol Kadınlar Milletler Ligi Altın Madalya
Gizem Örge, Simge Şebnem Aköz, Cansu Özbay, Melissa Vargas, Ayça Aykaç, Kübra Akman, Hande Baladın, Yasemin Güveli, Meliha İsmailoğlu, Derya Cebecioğlu, Elif Şahin, Eda Erdem (K), Saliha Şahin, Zehra Güneş, Aslı Kalaç, İlkin Aydın, Ebrar Karakurt. Baş Antrenör: Daniele Santarelli
2023 Avrupa Kadınlar Voleybol Şampiyonası Altın Madalya
Gizem Örge, Simge Şebnem Aköz, Cansu Özbay, Melissa Vargas, Ayça Aykaç, Kübra Akman, Hande Baladın, Derya Cebecioğlu, Elif Şahin, Eda Erdem (K), Zehra Güneş, Aslı Kalaç, İlkin Aydın, Ebrar Karakurt. Baş Antrenör: Daniele Santarelli
2023 FIVB Voleybol Dünya Kupası Altın Madalya
Gizem Örge, Simge Şebnem Aköz, Cansu Özbay, Melissa Vargas, Ayça Aykaç, Kübra Akman, Hande Baladın, Derya Cebecioğlu, Elif Şahin, Eda Erdem (K), Zehra Güneş, Aslı Kalaç, İlkin Aydın, Ebrar Karakurt. Baş Antrenör: Daniele Santarelli.