Ahmet Hamdi Ülkümen

Ahmet Hamdi Ülkümen, Nebizade Hamdi Bey (1888, Serez - 23 Şubat 1969, İstanbul), Türk gazeteci, siyasetçi, eğitimci.
TBMMde birinci dönemin açılışından 6. dönemin sonuna kadar 22 yıl (1920-1942) aralıksız parlamenterlik yapmış bir siyasetçidir. Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal'e yakın kişilerden birisiydi.
Cumhuriyet gazetesinin üç kurucu ortağından birisi idi. Cumhuriyet'te ve Zekeriya Sertel ile birlikte 1926-1927 yılında çıkardıkları Yenises gazetesinde gazetecilik yapmıştır.
Uşak ve İstanbul'da 1931'de açılan "İnkılap Liseleri"'nin (Sonraki adı "Ülkü" ve "Yüce Ülkü") kurucusudur. Bu okulların yöneticiliğini yapmıştır.
Hayatı
Osmanlı Devleti'nin Serez kentinde (bugünkü Yunanistan'da) 1888 yılında dünyaya geldi. Babası Kolağası Mazhar Nebi Bey, annesi Hayriyet Şerif Hanımdır.
İlk ve orta öğrenimini Trabzonda tamamladı. Bir süre Selanikte bulundu. İlk yazarlık ürünü, Selanik'te iken Zekeriya Sertel ile yazdığı Hayat ve Şebap (Hayat ve Gençlik) adlı kitaptır. 1911 yılında Selanikte yayımlanan "Yeni Felsefe" dergisinin kurucuları arasında yer aldı. Turan ve Türk İli gazetelerinin sorumlu müdürlüklerini yaptı Ekim 1912de Balkan Savaşı'na katıldı.
Pariste Sorbonne Üniversitesinde hukuk öğrenimi gördü. Zekeriya Sertel ile birlikte Türk Talebe Yurdunu kurarak okuldaki Türk öğrencileri örgütledi. I. Dünya Savaşı'nın çıkması üzerine İstanbula döndü.
Yeni Gün gazetesinde Osmanlı topraklarının işgalini eleştiren, milli mücadeleyi destekleyen yazılar yazdı. Bu yazılardan ötürü hakkında tutuklama kararı çıkınca Anadolu'ya geçti. Trabzon milletvekili olarak ilk TBMM'ye seçildi; meclisin en genç milletvekili idi. Milli mücadeleyi destekleyen yazılarına Anadolu'da Yenigün gazetesinde devam etti.
1924te Yenigünün yerine kurulan Cumhuriyet gazetesinin 3 ortağından birisi oldu (diğerleri Zekeriya Sertel ve Yunus Nadi). Gazetenin sermayesi arttırılmak zorunda kalınca gazeteden ayrıldı. İstanbul'da Zekeriya Sertel ile Yeni Ses'''i çıkardı (1926-1927). Yeni Ses'in kapanmasından sonra yeniden Cumhuriyet gazetesine döndü.
6 dönem üst üste Trabzon milletvekili olarak mecliste yer aldı. 1943'te milletvekilliğinin sona ermesinden sonra yaşamını İstanbul'da sürdürdü. 23 Şubat 1969da İstanbul'da hayatını kaybetti.
Ölümünden sonra bıraktığı ses bantlarından yararanılarak oluşturulan Hümanist Atatürk adlı eseri yayımlanmıştır.
Trabzonun Nemlizade ailesinden Hafıza Sıdıka Hanım ile evli olan Ahmet Hamdi Beyin bu evlilikten Sevim, İsmet Altan, Atila, Hayriye Suna, Sevim Türkan adlı çocukları olmuştur.
Milletvekilliği
İlk defa 9 Ocak 1921de milletvekili seçildi, bütçe komisyonunda çalıştı. Hukuk tahsili görmüş olması nedeniyle Eylül ayında 2. dönem Kastamonu İstiklal Mahkemesi'ne üye atanınca meclisten ayrıldı. İStiklal Mahkemesindeki görevi sona erince Ağustos 1922'de meclise döndü. Mustafa Kemalin başkomutan seçilmesi için önerge veren 8 kişilik heyette bulundu. Trabzon mebusu Ali Şükrü'nün öldürülmesinden sonra cenazesinin Trabzona götürülmesinde görev aldı.
II. dönemde Tevhid-i Tedrisat'ın kabul edilmesi ile ilgili önerge verilen milletvekilleri arasında yer aldı.
VI. dönemin sonuna kadar mecliste bulundu ve yasama görevini 1943'e kadar sürdürdü.
Eğitimciliği
1926 yılından itibaren özel okul açma fikrini olgunlaştırmaya başladı. 1931 yılında Uşak ve İstanbulda birer şubesi olan İnkılap Liseleri'ni hizmete açtı. Dilde Türkçeleştirme faaliyeti kapsamında okulların adları daha sonra Ülkü (Uşaktaki okul) ve Yüce Ülkü'' (İstanbul'daki okul) olarak değişti. Bu okullarda yöneticilik yaptı.