İbrahim Sediyani

İbrahim Sediyani (d. 15 Mart 1972, Karakoçan, Elazığ), gazeteci, yazar, şair, seyyah ve doğa aktivisti. Almanyada yaşıyor, Türkiye vatandaşı, Kürt. Bekar, iki çocuk babası. Kürtçe edebiyatın ilk çizgi çocuk kahramanı olan cici kız Guldexwinin yazarı. Türkiyede asimilasyon politikaları sonucu isimleri zorla değiştirilen yerleşim birimlerinin eski gerçek isimlerini ilk kez araştırıp bir araya toplayan ve bu alanda Cumhuriyet tarihinde ortaya konan ilk eser özelliği taşıyan Adını Arayan Coğrafya kitabının yazarı. Kaleme aldığı Seyahatname İranda Farsçaya, Doğu Türkistanda Uygurcaya çevrilen, gezileri hakkında Almanya, İsviçre, Lihtenştayn, Makedonya, İran ve Doğu Türkistan medyasında haber ve makaleler yazılan seyyah. Türkçe, Kürtçe ve Almanca şiirlerden oluşan şiir kitabı bulunan şair. Malcolm X hayranı olduğu için oğlunun ismini Malcolm koyan, Avrupalı filozofların kitaplarında Hitlere karşı mücadele eden Yahudi kadın edebiyatçı Hannah Arendte benzettiği edebiyatçı.
İlk yılları
Doğum yeri
Elazığın Karakoçan ilçesine bağlı Okçular (Oxçiyan) köyünün Gelincik (Sédiyan) mezrasında doğdu.
Eğitim hayatı
İlk ve ortaokulu Karakoçandaki Atatürk İlkokulu ve Almanyanın Bavyera (Bayern) eyaletinin Aşağı Frankonya (Unterfranken) iline bağlı Aschaffenburg ilçesinin Laufach köyündeki Volksschule Laufachta, liseyi Karakoçandaki Karakoçan Lisesi, İstanbuldaki Prof. Faik Somer Lisesi, Bingölün Solhan ilçesindeki Solhan Lisesi ve İstanbuldaki Beyoğlu Hasköy Lisesinde, üniversiteyi Diyarbakırdaki Dicle Üniversitesi ve Eskişehirdeki Anadolu Üniversitesinde, Almanca dil enstitüsünü Almanyanın Hessen eyaletinin Frankfurt a. M. şehrindeki Johann Wolfgang von Goethe Enstitüsünde okudu.
Yazarlık geçmişi
Gazetecilik ve yazarlık hayatı boyunca sırasıyla Tevhid Dergisi (1992), Yeryüzü Dergisi (1992), Hira Dergisi (1993 - 94), Yeni Yeryüzü Dergisi (1995), Sebat Dergisi (1996 - 98), Selam Gazetesi (1999), Haksöz Sitesi Zaman Gazetesi (2006), Samanyolu TV (2006), Sabah Gazetesi (2006 - 07), Ceylan Pınarı Sitesi (2007 - 12), Türkiye Gazetesi (2007 - 10), Post Gazetesi (2007 - 10), TGRT Haber Televizyonu (2007 - 09), İhlas Haber Ajansı (2007 - 09), FOX Türk Televizyonu (2008 - 09), Ufkumuz Sitesi (2011 - 15), Dünyaya Yenisöz Gazetesi (2011), TR 1 Televizyonu (2011), FoodReport Dergisi (2011 - 12), Siirtten Öte Sitesi (2012 - 13), Kürt Tarihi Dergisi (2013 - 14), Yeni Şafak Gazetesi (2013), Değirmen Dergisi (2013), Bilge Adamlar Dergisi (2014) ve Taraf Gazetesi (2014 - 15)nde yazdı.
İbrahim Sediyani, henüz genç bir üniversite öğrencisi olduğu yıllarda 2 yıl boyunca Doğu, Güneydoğu, İç Anadolu ve Karadeniz bölgelerini ilçe ilçe gezerek Türkiyede ismi değiştirilmiş yerleşim birimlerinin ve köylerin eski isimlerini araştıran ve binlerce köyün eski gerçek isimlerini ilk kez bir çalışmada toplayan kişidir. Bu emeğin ürünü olan Adını Arayan Coğrafya adlı kitabı, Cumhuriyet tarihinde bu alanda yapılmış ilk çalışma özelliği taşımaktadır.
Özellikle dünya ülkelerini gezerek, kendi geliştirdiği yazım sanatı ve üslubuyla kaleme aldığı gezi yazılarıyla tanınan Sediyani, Alman medyası ve kamuoyu tarafından Karl May des Orients (Doğunun Karl Mayı) sıfatıyla anılmakta, Türkiye kamuoyunda Çağdaş Evliya Çelebi ve Modern Seyyah lakaplarıyla çağrılmakta, Kürt kamuoyunda ise Kürtlerin Evliya Çelebisi ve Kürtlerin Malcolm Xi olarak anılmaktadır. İbrahim Sediyaninin yaptığı geziler ve yazdığı gezi yazıları hakkında Almanya, İsviçre, Lihtenştayn, Makedonya, Yunanistan, Kıbrıs, İran ve Doğu Türkistan medyasında haber ve makaleler yazıldı; Sediyani bu gezi yazılarından dolayı Lihtenştayn Prensliği Turizm Bakanlığı, Avusturya Vorarlberg Eyaleti Turizm Bakanlığı ve Çek Cumhuriyeti Marianske Lazne Belediyesinden teşekkür mektupları aldı. Seyahatnameleri İranda Farsçaya, Doğu Türkistanda Uygurcaya çevrildi. Alman filozofların kitaplarında Hitlere karşı mücadele eden Yahudi kadın aktivist ve edebiyatçı Hannah Arendte benzettiği İbrahim Sediyaninin edebiyat alanındaki çalışmaları ve kaleme aldığı seyahatnameler, Türkiyedeki bazı okullarda öğrencilere ders olarak okutuldu.
Kaleme aldığı Seyahatname için şimdiye dek dünya üzerinde 26 ülke gezdi. 2005 yılında Hacca gitti. Pakistanın Keşmir bölgesinde meydana gelen ve 87 bin kişinin hayatını kaybettiği korkunç depremden sonra 2006 yılında sahip olduğu bütün parasını bankadan çekerek ve kendisiyle birlikte iki bavul dolusu çocuk ayakkabısı da götürerek tek başına Pakistana, deprem bölgesine gitti. Götürdüğü parayla orada bir kamyon dolusu yatak, yorgan, battaniye, nevresim yükleyerek Keşmire götürdü ve depremzedelere dağıttı. Bütün bunları hiçbir kurum ve kuruluşa bağlı olmadan, tamamen kendi bireysel inisiyatifiyle gerçekleştirdi.(26)
İbrahim Sediyaninin çok ilginç bir özelliği de, 60 yıllık Anadoludan Avrupaya göç tarihinde, Almanyadaki bütün camileri ziyaret etmiş ve kapısının önünde ayakkabısını çıkarmış tek gurbetçi olmasıdır. Camilerimiz adlı bu ilginç çalışması, Türkiye Gazetesinin Avrupa baskısında bölüm bölüm yayınlandı.
2010 yılında Gazzeye insani yardım götüren Mavi Marmara gemisindeki gazetecilerden biri olan İbrahim Sediyani, İsrail hapishanelerinde yattı.
Türkiyede asimilasyon politikaları sonucu isimleri değiştirilen yerleşim birimlerinin Kürtçe, Arapça, Ermenice, Gürcüce, Lazca, Rumca ve Çerkezce olan eski gerçek isimlerini geri alabilmek için 25 yıldır hiç bıkmadan ve yorulmadan mücadele eden İbrahim Sediyani, son olarak 2011 başında Bütün İsimlerimizi Geri İstiyoruz adlı bir girişim başlatıp Masa-yı Esma (İsimler Masası) kurdu. Van İnsan Der, Hakkari Özgür Yaşam Derneği, Norşin Akabe Der ve Erciş Şafak Der adlı dört derneğin çatısı altında başlattığı ve Ufkumuz sitesinin evsahipliği yaptığı Bütün İsimlerimizi Geri İstiyoruz girişiminin sözcülüğünü yapmaktadır.
İbrahim Sediyaninin bir özelliği de, 2012 sonunda Myanmar (Burma) egemenliği altındaki Arakan topraklarında Müslüman Rohingya halkına karşı gerçekleştirilen ve 1640 Rohingya Müslümanın hunharca katledildiği son katliamın canlı şahidi olması ve bu korkunç katliamı Türkiyeye ve dünyaya ilk duyuran gazeteci olmasıdır.
Sediyaninin diğer bir ilginç özelliği de, Kürt edebiyatının ilk çizgi çocuk kahramanı olan cici kız Guldexwinin yazarı olmasıdır. Küçük bir köylü kızının yaramazlıklarını anlatan, Kürtlerin Heidisi denilen ve Kürtçe kaleme alınan Guldexwin, çocuklara doğa sevgisi ve çevre bilinci kazandırma amacıyla hazırlanan bir çalışmadır.
Adalet ve eşitlik, insan hakları ve özgürlükler için çeşitli platform ve çatılarda verilen mücadelelere gönül ve omuz veren İbrahim Sediyani, Özgür Yazarlar Birliği (ÖYB) Üyesi, Bütün İsimlerimizi Geri İstiyoruz Girişimi Kurucusu ve Sözcüsü, Weltweiter Einsatz für Arme (WEFA) İnsani Yardım Gönüllüsü, Greenpeace Çevre ve Ekoloji Koruma Örgütü Aktivisti, Sessiz Kalmamak Gerek Girişimi Üyesi, Uluslararası Siyasi Yorumcular Birliği Üyesi, Filistin Onur Vatandaşı, Gazze Şeref Madalyası Sahibi, İran Türkiye Dostluk Grubu Üyesi, Özgür Özbekistan Dostları Platformu Kurucu Üyesi, Hak, Adalet ve Hürriyet için Kürdistan İslami Hareketi (AZADİ) Kurucu Üyesi, Özedönüş Platformu Üyesi ve Uluslararası Türkistanlılar Dayanışma Derneği (Türkistan Der) İstişare Heyeti Üyesi.
Almanyada yaşayan ve Malcolm X hayranı olan yazarın Malcolm adında bir oğlu ve Elif Yaren adında bir kızı vardır.
Adını Arayan Coğrafya adlı araştırma kitabı, Gülistan adlı şiir kitabı, Guldexwin adlı çocuk kitabı, Bütün Yönleriyle Şeyh Said Kıyamı (2 cilt) adlı araştırma kitabı, Sözlerim Var Sevgiye Dair adlı deneme kitabı ve Siyah Devrim adlı düşünce kitabı bulunuyor.