Vitali Ginzburg

Vitaly Lazarevich Ginzburg ( (4 Ekim 1916 8 Kasım 2009) yılları arsında yaşamış Rus Teorik fizikçi ve Astrofizikçidir. 2003 yılında tip II süperiletkenler konusunda bulduğu keşiflerle Nobel Fizik Ödülü kazanan, Ginzburg, kalp yetmezliğinden ölmüş, Moskova, Rusya Novodevichye Mezarlığına defnedilmiştir.
Biyografisi
Su mühendisi Lazar Efimovich Ginzburg (d. 1863, ö. 1942), ile fizikçi Avgusta Veniaminovna Vil'dauer-Ginzburg (d. 1866, 1920 ö; tifo) çiftinin ilk çocuğu olarak 1916'da Rusya'da doğdu. 1937'de evlendiği ilk eşi Olga Zamsha Ginzburg dan 1946 yılında ayrılmıştır. İlk eşinden yine bir fizikçi olan Irina Ginzburg Dorman adında bir kızı vardır. 1946 yılında ikinci eşi Nina Ermakova Ginzburg ile evlenmiştir.
Eğitimi
Ginzburg, örgün olarak sadece dört yıl eğitim alır. 11 yaşındayken ilkokula başlar ve 15 yaşında yerel bir lisede x-ray operatörü olmak için okulu bırakır. Popüler bilim dergilerinden esinlenerek ve yapacağı iş için gerekli olduğuna inandığı için lisede fizik bölümü için başvurur. Test sonuçları sınırda olan Ginzburg başta reddedilir fakat azmederek 1933 yılında Moskova Devlet Üniversitesi'ne başvurur. Yedi yıl sonra fizik alanında doktora ile mezun olur. Doktora hocaları Igor Y. Tamm ile Lev Landau dır. Hocalarının ışığında yeni bir süper iletkenlik araştırması başlatır. Hatta Türkçe ders kitaplarında bu buluşları Ginzburg-Landau teorisi olarak geçmektedir.
Ayrıca, iyonosferdeki radyo dalgalarının yayılımı incelenmiştir. Yıldızlararası uzayda radyasyon üretimi için yeni bir açıklama geliştiren ve Iosif S. Shklovskii ile Dünya'ya yakın kozmik ışınların süpernova kökenli olduğunu göstermiştir.
Eğitim & öğretim kronolojisi
Üniversite: Lisans Fizik, Moskova Devlet Üniversitesi (1938)
Üniversite: Fizik Doktorası, Moskova Devlet Üniversitesi (1940; tez 1942)
Eğitmen: PN Lebedev Fizik Enstitüsü (1940-1942)
Eğitmen: Fizik, Gorky Üniversitesi (1945-1968)
Profesör: Fizik, Moskova Teknik Enstitüsü (1968-2009)
Nobel Fizik Ödülü
Gizburg, Alexei A. Abrikosov ve Anthony J. Leggett ile birlikte Üstün iletkenlik ve üstün akışkanlık kuramlarına yön verici katkıları nedeniyle 2003 yılı Nobel Fizik Ödülünü kazanmışlardır.
Fizik Nobeli, kuantum fiziği üzerine önemli çalışmalar yapan ve süper iletkenlik ile süper akışkanlık konusunda çok önemli buluşlara imza atan üç fizik bilimcisi arasında paylaştırıldı.
Rus Abrikosov ve Ginzburg süperiletkenlik teorilerini geliştirmiş, İngiliz- Amerikalı bilimci Leggett ise süperakışkanlığı açıklamıştır. Düşük sıcaklıklarda oluşan süper iletkinlik ve süper akışkanlık olaylarının, özellikle elektrik kullanımında, elektriğin iletim sırasında oluşan kayıplarının önlenmesi amaçlanmıştır. Süperiletken malzemeler içinde elektrik akımı, bir dirençle karşılaşmadan kolayca akar. Bilim insanları süper iletken malzemeler gerçekleştirmek için çalışıyor ve bu konuda da çok büyük mesafeler alındı. Bakır, elektrik akımını geçirirken yüksek ısı oluşturur, elektrik akımını yayar ve büyük elektrik kayıplarına yol açar. Süper iletken malzemeler ise bu kayıpları mümkün olduğunca sıfırlamaya çalışırlar. Süper iletken malzemelerin kullanım alanları çok geniş. Örneğin manyetik rezonans görüntüleme (MRI) cihazlarını sayabiliriz.
Siyasi bakış açısı
Vitaly Ginzburg, Josef Stalinin hayatına kastetmek suçundan tutuklanıp yargılanmış ve 1944 yılında üç yıl çalışma kamplarına gönderilmiş Nina Yermakova ile ikinci evliliğini yapmıştır. Bu evlilik, bir Sovyet bilim insanı olarak kariyerinin sonu olabilirdi. Çünkü devlet antisemitizminin en belirgin olduğu yıllardı.
Ginzburg, Nobel ödülleri komitesine yazdığı otobiyografik yazısında; O dönemde bulunduğum koşullarda başıma gelebilecekleri tahmin edebiliyordum. Bana çok pahalıya mal olabilirdi, fakat hidrojen bombası çalışmalarında yer almam hayatımı kurtardı demiştir.
Ginzburg, ünlü Sovyet fizikçi ve yakın dostu, rejim muhalifi Andrei Sakharov ile Sovyet Hidrojen bombası projesinde birlikte çalıştır, sistemin yaratılmasında çok önemli iki yöntemi onunla beraber geliştirmiştir. Ancak 1951 yılında Vitaly Ginzburg atom bombası projesinden azledildi. Çünkü Stalin yeni bir antisemitizm dalgasının başını çekiyor, Sovyetler Birliğindeki sorunların sorumlusu olarak gördüğü Yahudileri çalışma kamplarına gönderiyordu.
Büyük Lider Stalinin 5 Mart 1953te ölmesi veya öldürülmesi nedeniyle Yahudi karşıtı planlarını gerçekleştirmek için yeterli zaman bulamaması çok büyük bir şanstı diyen Yahudi bilim insanı, Ginzburg, otobiyografisinde Stalinin ölmesi ile Yahudilerin üzerindeki baskının bir nebze kalktığını anlatmıştır.
Sovyetler Birliğinin dağılmasından sonra Ginzburg, modern Rusyada hükumet yetkililerinin bilime kayıtsız kalmalarını, yazdığı yazılar ve verdiği söyleşiler aracılığıyla eleştirerek ülkenin sosyal yaşamında etkin olmuştur. Kremlinin Ortodoks Kilisesi ile ilişkisinin giderek artmasını eleştirmekten kaçınmayarak Başkan Vladimir Putinin totaliter geçmişe dönmekte olduğu konusunda Batı dünyasına uyarılarda bulunmuştur.
2005 yılında kaleme aldığı bir çağrıda şöyle demekteydi: Demokratik ülkelerin hükumetlerinin; Rusyanın totaliter geçmişine dönmek yönündeki çabasını, Rusya ve uluslararası kamuoyu açısından tehlike arz eden dikta rejiminin kurulmasını engelleyecekleri umudunu taşıyoruz.
2007 yılında verdiği bir söyleşide Putin Rusya'sında bilimsel çalışmaların, sadece çıkarlar gözetilerek sürdürüldüğünü, hükumetin Stalin döneminden daha belirgin bir engelleme uyguladığını söylemiştir. Ginzburg, İngiliz Sunday Telegraph gazetesine: Tabii ki Stalin döneminde Bilim Akademisi, Komünist Parti Merkez Komitesinin denetimi altındaydı. Fakat o günlerde aklınızdaki projeyi gerçeğe dönüştürebiliyordunuz. Örneğin birinci Sputniki uzaya bu şekilde göndermiştik. Şimdi ise bilimin sadece kar ve getirisi olması gerektiği düşünülüyor ki bu da oldukça saçma şeklinde konuştur.
Bir ateist ve laik bir Yahudi olan Vitaly Ginzburg, 2007 yılında Putine açık mektup yollayan bilim insanları arasında yer aldı. Bu mektupta Ortodoks Kilisesinin Rusyada etkisinin giderek artmakta olduğuna dikkat çekilmişti. Diğer dinlere mensup kişilerin yaşadığı Rusyada dengelerin bozulmaması gerektiği ileri sürülmüştür. Yahudi kuruluşlarında da etkinlik gösteren bilim insanı, Rusya Yahudi Kongresinin yönetim kurulunda yer almış antisemitizme karşı mücadele vermiştir.
Ödül ve başarıları
Stalin Ödülü, 1953
Lenin Ödülü 1966
Royal Astronomical Society Altın Madalya, 1991
Wolf Fizik Ödülü 1994-5
Lomonosov Altın Madalya 1995 - teorik fizik ve astrofizik alanında başarı için
Nobel Fizik Ödülü 2003
Vatan için Liyakat Nişanı;
1. sınıf (4 Ekim 2006) - verimli faaliyet, ulusal bilim ve yıllarca gelişimine önemli katkıları için
3. sınıf (3 Ekim 1996) - olağanüstü bilimsel başarıları ve yüksek nitelikli personelin eğitimi için
Lenin Nişanı (1954)
Red Banner Nişanı iki kez (1956, 1986)
Onur Rozeti Nişanı iki kez (1954, 1975)
Büyük Vatanseverlik Madalyası (1941-1945)
"Moskova'nın 800. Yılı Anısına" Madalya (1948)
"Valiant Çalışmaları için, Vladimir İlyiç Lenin'in 100. doğum yıldönümü" Madalya(1970)
Vavilov Altın Madalya (1995) -radyasyon teorisi üzerine bir dizi makale de dahil olmak üzere fizikteki önemli çalışmaları için
Bazı kitapları
Vitaly L. Ginzburg : O Fizike I Astrofizike IN RUSSIAN, ASIN B003NGJ24I
Vitaly L. Ginzburg : A Scientific Autobiography, ISBN 3540680047
Vitaly L. Ginzburg -M. S. Aksent'eva : The Physics of a Lifetime, ISBN 3642086993
Vitaly L. Ginzburg - E. A. Andr : Superconductivity, ISBN 9810216300