Acta Orthopaedica et Traumatologica Turcica

Acta Orthopaedica et Traumatologica Turcica, 1962'den beri Türk Ortopedi ve Travmatoloji Derneği'nin (TOTDER) resmi yayın organıdır. Dergi kendi alanında dünyadaki en saygın ve en uzun süreli Türkçe hakemli yayın olma özelliğine sahiptir. Ortopedi ve travmatoloji alanında tanı, tedavi, Koruyucu Hekimlik methodları ve ortopedi ve travmatoloji alanında Temel Bilimler çalışmalarını içermektedir. Dergide batıdaki benzerlerinden farklı olarak, Orta Doğu ve Doğu Avrupada daha sık görülen ortopedik problemler de yer almaktadır.
AOTT, özellikle Türkçe konuşan orta asya ülkelerindeki, bu dergiye halen ulaşamayan çok sayıdaki meslektaşların ve batı ülkelerinde daha nadir olarak rastlanılan bazı tablolar konusunda araştırma yapanların ilgisini çekmeyi hedeflemektedir.
Tarihçe
Derginin ilk sayısı 1962 yılında, sonraki 2 sayı ise birer yıl arayla yayınlanmıştır. 1972 yılına kadar yılda 1-2 kere ve düzensiz aralıklarla çıkan derginin görünümü bu yıl değiştirilmiş yılda 4 sayı basılmaya başlanmıştır. 1974 yılından itibaren düzenli olarak ve hiç aksamadan yayınlanmıştır. 1982 yılında boyutları şimdiki seviyesine çıkarılmış, 1988 yılından itibaren de yılda 5 sayı olarak çıkmaya başlamıştır. 1985 yılında editörler derginin künyesine yazılmaya başlanmış, 1991 yılından itibaren de hakem incelemesinden geçen yazılar basılmaya başlanmıştır. 1995 yılına kadar 2 kere Index Medicus'a girebilmek için başvuruda bulunan dergi ne yazık ki kabul edilmemiştir. 2000 yılından itibaren derginin hem içeriğinde hem de teknik özelliklerinde birçok değişiklik yapılmıştır. inceleme yazılarının oranı düşürülmüş, İngilizce özet profesyonel çevirmenler tarafından düzeltilmeye, layout yeni bir firma tarafından hazırlanmaya başlanmıştır. 2001 yılından itibaren internet üzerinden ulaşılabilen bir web sayfası hizmete girmiştir. Dergi 2009 yılından itibaren yılda 6 sayı olarak ve 2010 yılından itibaren de İngilizce olarak yayımlanmaya başlanmıştır. Halen dergi Türkiyenin en saygın ortopedi konulu dergisi olma özelliğini korumaktadır.
Dergi yılda 6 sayı yayınlanmaktadır:
Sayı 1: Ocak-Şubat
Sayı 2: Mart, Nisan
Sayı 3: Mayıs, Haziran
Sayı 4: Temmuz, Ağustos
Sayı 4: Eylül, Ekim
Sayı 5: Kasım, Aralık
Dergi asitsiz kağıda ve 1500 adet basılmaktadır.
Dergi, özellikle yabancı dil problemi nedeniyle, oldukça kaliteli makalelerini ve yeni fikirlerini yurtdışındaki dergilerde yayınlamakta güçlük çekenler için seslerini duyurabilecekleri bir ortam hazırlamaktadır. Bu makaleler bazen ilk defa denenen teknikler olabildiği gibi, bazen de neredeyse yalnızca bizim coğrafi bölgemizde veya sosyokültürel ortamımızda karşılaşılan problemler ile ilgili olabilmektedir. Örneğin tüberkülozun endemik olarak bulunduğu ve tedavisi konusunda bilinçli değerlendirmelerin yapılıp sonuçlarının yayınlandığı çok az sayıdaki ülkeden birisi Türkiyedir. Gelişimsel kalça çıkığının geç sekelleri de halen Türkiye için bir sorun oluşturmakta ve bu hastalığın tedavisinde farklı teknikler denenmektedir. Bu nedenlerle, derginin içeriğinin tüm dünyadaki meslektaşlarımız için de önemli ve ilginç olduğuna inanmaktayız.
Makalelerin içeriği yanında kalitesinin de dünya standartlarında olduğuna inanmaktayız. Bu amaçla, editörler kurulu makaleleri değerlendirirken basitçe red veya kabul etmek yanında nasıl düzeltilebileceği konusunda da öneriler getirmektedir. Gereğinde makaleler birkaç kere yazara gönderilmekte, hatta tekrar yazılması dahi beklenebilmektedir. Bu yaklaşımın amacı dergimizde yüksek standartlara ulaşmak olduğu kadar meslektaşlarımıza makale hazırlama konusunda deneyim kazandırmaktır. Index Medicus'a giren dergilerde Türkiyeden gelen yayın sayısındaki son yıllarda görülen hızlı artış Türk hekimlerinin bu alanda gösterdiği aşamanın bir işareti olarak kabul edilebilir.
Derginin her sayısında 7-9 orijinal makale, 3-4 edeneysel çalışma, 2-3 vaka sunumu ve derleme yayınlanmaktadır. Derlemeler konu üzerinde yeterliliği yaygın olarak kabul edilmiş, bu konuda çok sayıda yayını bulunan bir meslektaşlarımıza davet üzerine yazdırılmaktadır.
Editöryal süreç
Editörler kurulu konularında Türkiye çapında tanınmış, deneyimli ortopedistlerden ve yoğun bilimsel çalışmaları olan genç hekimlerden oluşmaktadır. Ayrıca istatistik konusunda uzman bir danışman da bulunmaktadır.
Makaleler editörün adına, dergi sekreterliğine gönderilir. Makale ulaştıktan sonra bunu bildiren bir mektup yazara postalanır. Ardından makalenin yazarlara bilgi sayfasında belirtilen teknik koşullara uygunluğu bir teknik kurul üyesi tarafından incelenir. Örneğin derleme türü olan bir makale editöryal kurula gönderilmeden elenir. Teknik kurul tarafından onaylanan makale yine aynı kurul tarafından belirlenen editörlere posta yoluyla gönderilir. Editör seçimi editörlerin ilgi alanlarına ve o anda editörün elinde bulunan makale sayısına göre yapılır. Yazarlar ile aynı kurumdaki editörlere makale gönderilmez.
Editörlerin sonuçları kabul, red, majör revizyon ve minör revizyon şeklinde olabilir. Editörler sonuçlarını gerekçeli olarak bildirirler. İki editör de kabul etmiş veya reddetmiş ise sonuç baş editörün onayıyla kesinleşir. Yazar sonuçtan mektup ile haberdar edilir. Editörlerden biri kabul, diğeri red yanıtı vermiş ise makale baş editör tarafından bir kere daha değerlendirilir. Revizyon önerilen makaleler yazarlarına revizyon istekleri ayrıntılı olarak açıklanarak geri gönderilir. Yazardan geri gelen düzeltilmiş makaleler tekrar editöre danışılır ve kesin sonuç alınır. Editörler gerek gördükleri takdirde makale istatistik uzmanımız tarafından da bir kere daha değerlendirilir. Ayrıca editörlerimiz gerek gördükleri takdirde kendi kurumlarındaki temel bilimler alanındaki meslektaşlarından yorum almaktadırlar.
Son 3 yılda yapılan yazışmaların birer kopyaları arşivimizde halen saklanmaktadır. Editörler kurulu yılda en az bir kere bir araya gelmektedir. Bu toplantı öncesinde editörler performansları konusunda yazılı olarak bilgilendirilmekte, toplantı sırasında ise tüm editörlerin sonuçları, isim belirtilmeden sunulmaktadır. Her yıl kuruldan 1-2 editör ayrılmakta, 3-4 editör eklenmektedir. Editör seçimi mevcut editörler tarafından yapılan önerilere göre ve eksiğimiz olan alanlar dikkate alınarak yapılmaktadır.
Yayın süreci
Yayınlanmak üzere kabul edilen makaleler profesyonel bir kuruma gönderilir. Makalelerin hangi sayıda ve hangi sırayla basılacağı teknik kurul tarafından belirlenir. Yayıncı makalenin içeriğinde değişiklik yapmadan dilinde düzeltme yapma hakkına sahiptir. Kaynakların doğruluğu titizlikle incelenir, gereğinde indeksleme sistemlerinde bulunamayan kaynakların birer kopyaları yazarlardan istenir. En son olarak yayıncı Medical Subject Headings MeSh sistemine uygun olarak 5-6 adet anahtar kelimeyi belirleyerek makalenin son halini (galley proof) ilgili yazara gönderir. Yazar gerekli gördüğü düzeltmeleri yaptıktan sonra imzalayarak geri gönderir.
Yayıncı ayrıca şekillerin kalitesinden sorumludur. Gereğinde şekillerin tekrar çizilmesini talep edebilir. Ayrıca, orijinal olmayan şekillerin telif haklarının kontrolünü de üstlenmiştir. Telif hakkı olmayan şekillerin yeniden çizilmesini sağlar.
Derginin dağıtımı ve finansmanı
Dergi abonelik sistemiyle dağıtılmaktadır. Dağıtım posta yoluyla yapılmaktadır. Yaklaşık 300 adet ücretsiz kopya eğitim kurumu kütüphanelerine gönderilmektedir. Derginin hazırlanması, basımı ve dağıtım masrafları abonelik ücretlerinden ve reklam gelirlerinden karşılanmaktadır. İhtiyaç duyulduğunda Türk Ortopedi ve Travmatoloji Derneği dergiye maddi destek sağlamaktadır. Bunun dışında bugüne kadar hiçbir kurum veya kişiden maddi destek alınmamıştır.
Hedef kitle
Dergi halen Türkiyenin en önemli ortopedi konulu yayın organıdır. Özellikle eğitimdeki genç hekimler ve eğitim kurumlarının kadroları dergiyi ilgi ile takip etmektedir. Ayrıca, gelişmeleri takip etmek isteyen özel sektördeki uzmanlar da aboneler arasında önemli bir oranda yer almaktadır. Türkçe konuşan diğer orta asya ülkelerinden de aboneler bulunmaktadır. Zaman zaman bu ülkelerden de makale başvuruları olmaktadır.
Web sitesi
2001 yılında derginin web sayfası hizmete girmiştir. Web sayfasındaki arama motorları ile özet ve başlık içinde yer alan kelimelere göre, yazarlara göre ve ayrıca 2000 yılından itibaren Medical_Subject_Headings MeSh sistemi ne göre belirlenen anahtar kelimelere göre tarama yapılabilmektedir.
Web sitesinde yeni ve farklı bir uygulama olarak bir tartışma ortamı hazırlanmıştır. Okuyucular makaleler hakkında yorumlarını yazılı olarak gönderebilecek ve yanıtları ile birlikte takiplerini yapabilecektir.
Gelecek hedefleri
Genç üyelerden oluşan teknik kurul derginin gelecekte daha fazla tanınması ve okunabilmesi için fikir üretme görevini üstlenmiştir. 5 yıldır yoğun olarak derginin içeriğinin kalitesi üzerinde çalıştıktan sonra halen web sitesinin geliştirilmesi konusunda çalışmaktadır. Kısa süre içinde özellikle orta asya ve orta doğu ülkelerinde derginin tanıtımını yoğunlaştırmayı amaçlanmaktadır.