Türkiye'de Amerikan futbolu

Türkiye'de Amerikan futbolu, daha çok üniversitelerin kurmuş olduğu takımlar arasında oynanmaktadır. Türkiye'de Amerikan futbolu resmi olarak "Korumalı futbol" olarak tanınır. Türkiye'de başlıca resmi ligler; Türkiye Korumalı Futbol 1. Ligi, Türkiye Korumalı Futbol 2. Ligi ve Üniversiteler Ligi (ÜniLig) olarak ayrılır. Türkiye'de Amerikan futbolu günümüzde aktif olarak oynanmaktadır.
Tarihçe
Türkiyede Amerikan futbolu ilk defa 1987 yılında Boğaziçi Üniversitesinde öğrenciler arasında oynandı. Boğaziçi Üniversitesi ilk maçını Amerikan Donanması ile yaptı. İki Türk takımı arasındaki ilk maç, 1993 yılında Boğaziçi Üniversitesi Sport Festde Bogaziçi Elephants ile İstanbul Pistoflar arasında yapıldı. Daha sonra Elephants adını Sultans olarak değiştirdi.
Daha sonraki yıllarda Hacettepe Üniversitesi, İTÜ, Marmara Üniversitesi, ODTÜ, Ankara Üniversitesi, Gazi Üniversitesi, Ege Üniversitesi ve daha birçok üniversite, Amerikan futbolu takımı kurdu. Böylece birden fazla takımın katıldığı turnuvalar dönemi başlamış oldu. Genel olarak ekipmansız olarak oynanan bu turnuvaların ilki 1993 1994 sezonu olarak nitelendirilen Sport Festtir. Sport Festin şampiyonu olan Hacettepe Red Deers 1993 1994 sezonun şampiyonu olmuştur. 1994 1995 sezonu şampiyonu ise o yıl Sport Festi kazanan Boğaziçi Sultans oldu.
1995 1996 sezonunda iki turnuva yapıldı. Ankarada yapılan Beytepe Turnuvasında final maçında Boğaziçi Sultans ile Hacettepe Red Deers karşı karşıya geldi. Boğaziçi Sultans turnuvayı şampiyon olarak kaparken, İstanbulda yapılan Sport Festde Boğaziçi Sultans finalde İTÜ Hornets ile karşılaştı. Boğaziçi Sultans, İTÜ Hornetsı yenerek şampiyon oldu ve o sezon yapılan iki turnuvayı da şampiyon olarak kapadı. 1996 1997 Sezonunda ise Boğaziçi Sultansın katılmadığı Beytepe Turnuvasını Hacettepe Red Deers, Hacettepe Red Deersın katılmadığı Sport Festi Boğaziçi Sultans kazandı.
1997 1998 Sezonunda ise takımlar arası prosedür ve uygulamalar konusunda anlaşmazsızlıklar yaşanmaya başlandı. Bu anlaşmazsızlıkların yaşandığı sezonda lig durduruldu. Boğaziçi Sultans ile ODTÜ Falcons arasında sembolik bir final maçı yapıldı ve maçın galibi Boğaziçi Sultans oldu. Sonraki üç sezon ise Hacettepe Red Deers hegemonyasında sürdü. Red Deers üç sezon üstü üste Türkiye şampiyonluğunu göğüslemeyi başardı.
2001 yılında takımlar ekipman edinmeye başladılar ve Türkiye'de Amerikan futbolu daha profesyonel bir yapı içine girmeye başladı. Bilkent Judges takımından sonra tüm takımlar ekipman almaya başladı ve Türkiye'deki ilk ekipmanlı maç 2001 yılında Ankarada Bilkent Judges ile Boğaziçi Sultans arasında oynandı. Maçı Boğaziçi Sultans 34 0 kazandı.
Artık ekipmanlı maçların oynandığı Türkiye liginde ilk ekipmanlı sezonunun, 2001 2002 Sezonu şampiyonu Hacettepe Red Deers olurken, ikinci Boğaziçi Sultans oldu. Bir sonraki sezon, 2002 2003 Sezonu şampiyonu Boğaziçi Sultans olurken, ikinci Hacettepe Red Deers oldu.
2003 2004 Sezonunda ise Türkiyede iki Amerikan futbolu ligi oluştu. Birbirinden tamamen bağımsız olan bu iki ligden AFK (Amerikan Futbolu Kurulu) doğu grubu, UAFL (Ulusal Amerikan Futbolu Ligi) ise batı grubu olarak adlandırılıyordu. Eş zamanlı olarak oynanan bu iki ligden, daha çok Ankara takımlarının ağırlıklı olduğu AFKda 2003 2004 Sezonu şampiyonu Hacettepe Red Deers olurken, ikinci Gazi Warriors oldu. İstanbul, Ankara ve İzmir takımlarından oluşan UAFLnin 2003 2004 Sezonu şampiyonu ODTÜ Falcons oldu. AFKda 2004 2005 Sezonu şampiyonu tekrar Hacettepe Red Deers olurken, ikinciliği Ankara Cats göğüsledi. UAFLde ise 2004 2005 sezonu şampiyonu İzmir ekibi Ege Dolphins oldu.
2005 yılında Amerikan futbolunun Türkiye Beyzbol ve Softbol Federasyonu (TBSF) bünyesine dahil olmasıyla Türkiye Ligi resmi bir kimlik kazanmış oldu. 2005 2006 Sezonunda lige üniversite takımlarının değil, kulüp takımlarının katılması kararı alındı ve ilk kulüpleşen takım Boğaziçi Sultans oldu. 2006 yılında ise TBSF özerk bir yapıya kavuştu.
TAFL (Türkiye Amerikan Futbolu Ligi) olarak adlandırılan ilk resmi ligin finali İstanbul İnönü Stadında oynandı ve televizyondan(Kanal 1) canlı olarak yayınlanan ilk Türk Amerikan futbolu maçı olarak tarihe geçti. İlk resmi sezon olan 2005 2006 Sezonunun şampiyonu finalde Ege Dolphinsi 30 8lik skorla mağlup eden Boğaziçi Sultans oldu ve şampiyonluk yüzüklerine kavuştu. TAFLye katılmayan takımların mücadele ettiği gayri resmi lig olarak devam eden AFKnın 2005 2006 Sezonu şampiyonu Hacettepe Red Deers olurken, Başkent Knights ikinci oldu.
2006 2007 sezonu finalinde Hacettepe Red Deers seyircisinin de desteği ile Gazi Warriorsı mağlup etmeyi başardı
2006 2007 Sezonunda ise TAFLye katılan kulüp sayısı 18 çıktı. Hacettepe Üniversitesi Beytepe Kampüsünde gerçekleşen ve büyük bir heyecana sahne olan final maçında uzatmalarda 15 12lik skorla Gazi Warriorsı mağlup eden Hacettepe Red Deers 2006 2007 Sezonu şampiyonu oldu. Maçı NY Times gazetesinden Mark St. Amant canlı olarak izledi ve ikinci resmi TAFL finali NY Timesda kendine yer buldu.
2007 2008 Sezonunda ise Kulüpler Ligi ve Üniversiteler Ligi olarak iki lig oluşturuldu. Üniversite öğrencilerinden kurulu takımların boy gösterdiği Üniversiteler Liginin ilk şampiyonu finalde Hacettepe Üniversitesini 36 18 mağlup eden Gazi Üniversitesi oldu. 2007 2008 Sezonu Kulüpler Ligi şampiyonu ise iki uzatmaya giden finalde Gazi Warriorsı 20 14lük skorla mağlup eden Hacettepe Red Deers oldu. İnternet üzerinden, federasyonun resmi sitesinden maçın canlı anlatımı yapıldı.
2008 yılında İstanbul Cavaliers, yabancı bir takımla maç yapan ve galibiyet alan ilk Türk takımı oldu. İstanbul Cavaliers, Bulgar ekibi Team Sofiayı 22 16lık skorla mağlup etti. Team Sofia, Türkiyede maç yapan ilk yabancı takım unvanını kazandı.
18 Ekim 2008 tarihinde ise İstanbul Cavaliers bir ilke daha imza atarak yurt dışında maç yapan ilk Türk ve yurt dışında galibiyet alan ilk Türk takımı oldu. Bulgaristanın Razlog kentinde Team Sofia ile karşılaşan İstanbul Cavaliers 28 0lık skorla sahadan galibiyetle ayrıldı.
2008 2009 Sezonunda ise Üniversiteler Liginde finalde ODTÜyü 32 25 yenen Gazi Üniversitesi üst üste ikinci şampiyonluğunu ilan ederek ikincisi düzenlenen Üniversiteler Ligini şampiyon kapattı. 2008 2009 Sezonunda Karagümrük Vefa Stadında oynanan finalde İstanbul Cavaliersı 22 20 yenen Boğaziçi Sultans takımı iki yıl aradan sonra tekrar şampiyon oldu.
2009 2010 Sezonunda federasyon tarafından liglerin tekrar düzenlenmesiyle Kulüpler 1. Ligi, Kulüpler 2. Ligi ve Üniversiteler Ligi olarak üç lig oynandı. 8 takımın mücadele ettiği Kulüpler 1. Liginin finali Kartal Bulvarspor Stadında oynandı ve Gazi Warriorsı 18 13 yenen İstanbul Cavaliers sezonu şampiyon olarak tamamladı.
Dört takımın mücadele ettiği Kulüpler 2. Ligini ise DAÜ Crows şampiyon, Sakarya Tantankaları ise ikinci olarak tamamlayarak play-out oynamaya hak kazandı. DAÜ Crows, 2009 2010 Sezonunda Kulüpler 1. Ligini son sırada tamamlayan Yıldız Stallionsı mağlup ederek 1. Lige yükselmeye hak kazanırken, Kulüpler 1. Ligi yedincisi Hacettepe Red Deers ile karşılaşan Sakarya Tatankaları sahadan mağlup ayrılarak bir sonraki sezonda 1. Ligde mücadele etme şansını elinden kaçırdı. Üniversiteler Liginde ise son iki yılın şampiyonu Gazi Üniversitesini 33 27 yenen Hacettepe Red Deers şampiyonluğunu ilan etti. Üçüncülük maçında ise İTÜyü 34 9 yenen İstanbul Bilgi Üniversitesi, ligi üçüncü olarak tamamladı.
İstanbul Cavaliers, Kartal Bulvar Stadında Gazi Warriors karşısında ilk Kulüpler Ligi şampiyonluğunu kazanırken
2009 2010 ezonu, Türk takımlarının Avrupa platformlarında mücadele ettiği ilk sezon olarak tarihe geçti. Boğaziçi Sultans, ODTÜ Falcons, İstanbul Cavaliers ve İTÜ Tigers, EFAF Challenge Cupda ülkemizi başarıyla temsil ettiler. Finali İstanbulda yapılan turnuvada finale kadar yükselmeyi başaran İstanbul Cavaliers, Sırp rakibi Klek Knightsa 36 14 yenilerek turnuvaya ikinci olarak kapattı. Ayrıca 2009 2010 sezonunda CEFLde mücadele eden İstanbul Cavaliers aldığı başarılı sonuçların ardından Vukovi Beograda 48 0 yenilerek yarı finalde CEFL macerasını sonlandırdı.
2010 yılında Türkiye Amerikan Futbolu Milli Takımı kampı Kerem Ateşin head koçluğunda geniş bir teknik ekip ile gerçekleşti. 15 17 Temmuzda İtalyanın Bologna kentinde yapılacak olan 4 Helmets Trophy turnuvasına katılması beklenen Milli Takım, seyahatin karayolu ile yapılacak olması ve pasaport işlemlerinin yetişememesi sebebiyle turnuvaya katılamadı.
2010 2011 sezonuna gelindiğinde ise Sakarya Atatürk Stadında gerçekleşen Kulüpler 1. Ligi finalinde Gazi Warriors, Boğaziçi Sultansı altı uzatma sonucunda mağlup ederek ilk şampiyonluğunu kazandı. Kulüpler 2. Liginde ise İzmir Efeleri ile Koç Stallions yükselme maçı oynamaya hak kazanırken, İzmir Efeleri, Ankara Catse, Koç Stallions ise ODTÜ Falconsa yenilince, bu sezon 1. Lige çıkan takım olmadı.
2010 2011 sezonunda Üniversiteler Liginde yeni bir düzenlemeye gidildi. Üniversite Sporları Federasyonunun düzenlemeye başladığı lig, Süper Lig ve 1. Lig olmak üzere ikiye ayrıldı. Üniversiteler Süper Liginin ilk şampiyonu finalde Gazi Üniversitesini 38 30 yenen Hacettepe Üniversitesi oldu. Oynanan üçüncülük maçında ise Boğaziçi Sultans, Bilgi Üniversitesini 40 6 gibi farklı bir skorla mağlup ederek üçüncü oldu. Üniversiteler 1. Ligi finalinde ise Süleyman Demirel Üniversitesi ile Atılım Üniversitesi karşı karşıya geldi. Normal süresi 28 28 biten maçı Atılım Üniversitesi uzatmalarda 34 28 kazanarak Üniversiteler 1. Liginin ilk şampiyonu oldu.
Gazi Warriors, finallerdeki şanssızlığını kırarak, Sakarya Atatürk Stadında ilk şampiyonluğunu kazanmayı başardı.
2011 2012 sezonuna geldiğimizde ise Kulüpler 1. Ligi finalinde son şampiyon Gazi Warriors, ezeli rakibi Hacettepe Red Deers ile Ankara Cebeci Stadında karşı karşıya geldi. Red Deersı 47 12 mağlup eden Gazi Warriors, üst üste ikinci defa şampiyon olmayı başardı. DAÜ Crows, play-out maçı sonucunda 2. Lige düşerken 1. Lige yükselen takımlar Isparta Spartans ile Sakarya Tatankaları oldu. Üniversiteler Süper Liginde ise bir önceki sezon üçüncülük maçı oynayan Boğaziçi Üniversitesi ile Bilgi Üniversitesi karşı karşıya geldi ve sahadan galip ayrılan ekip Boğaziçi Sultans oldu. Üniversiteler 1. Liginde ise final maçında Kocaeli Üniversitesini yenen Ankara Üniversitesi şampiyon olurken, Ankara Üniversitesi, Kocaeli Üniversitesi, Işık Üniversitesi ve Yaşar Üniversitesi, Süper Lige çıkan takımlar oldular.
2011 2012 sezonuna damgasını vuran iki olay vardı. İlk Türk Amerikan futbolunda birçok ilki gerçekleştirmiş olan ve üç sezon öncesinin şampiyonu İstanbul Cavaliersın kapanması oldu. Sezon öncesinde B takımı ve 19 yaş altı takımları bulunan İstanbul Cavaliers, oyuncuların başka takımlara dağılması sonucunda faaliyetlerini sonlandırdı.
Aynı yıl Türk Amerikan futbolu tarihinin en önemli gelişmesi yaşandı ve sonunda Milli Takım ilk maçını yaptı. Head koçluğunu Oktay Çavuşun yaptığı Türkiye Amerikan Futbolu Milli Takımı, iki kamp yaptıktan sonra deplasmanda Romanyayı 61 0 gibi farklı bir skorla yenerek, ilk maçında ilk galibiyetini alarak herkesi gururlandırdı.
Bir sonraki yıl Kasım ayında başlaması gereken 2012 2013 sezonu, federasyonun maddi sıkıntılarından ötürü Mart 2013de başlayabildi. Üniversiteler Ligi ise Üniversite Sporları Federasyonunun yeni projesi kapsamında ÜniLig olarak zamanında başladı. Üniversiteler Süper Liginde her sezon biraz daha ilerleyen Bilgi Üniversitesi, Ankarada oynanan final maçında Gazi Üniversitesini 28 16 yenerek ilk şampiyonluğunu kazandı. 1. Ligde ise İzmir Ekonomi Üniversitesini 48 0 yenen Yeditepe Üniversitesi şampiyonluğunu ilan etti. 2014 sezonu için Yeditepe Üniversitesi, İzmir Ekonomi Üniversitesi, Atılım Üniversitesi ve Yıldız Teknik Üniversitesi, Üniversiteler Süper Liginde mücadele etmeye hak kazandı.
2013 yılında Türkiyeyi Avrupada temsil etme bayrağını devralan Koç Stallions ilk Avrupa maçına Belgradda çıktı. Sırbistanın güçlü ekiplerinden Pancevo Panthers ile karşılaşan Koç Stallions, rakibini zorlanmadan 30 20 mağlup etmeyi başardı. Koç Stallions ikinci Avrupa maçına ise 2 Haziran 2013 tarihinde Avusturyanın Viyana şehrinde çıktı. Avrupanın en güçlü Amerikan futbolu organizasyonuna sahip ülkelerin başında gelen Avusturyanın 19 Yaş Altı Milli Takımı ile karşılaşan Koç Stallions sahadan 50 6 mağlup ayrıldı.