Buca Geliştirmespor

Buca Geliştirmespor veya eski adıyla Bucaspor, 1928 yılında kurulan İzmir'in Buca ilçesi merkezli Türk eski spor kulübü. Futbolun yanında voleybol, basketbol gibi değişik spor branşlarında da faaliyet göstermekteydi. İç saha maçlarını Yeni Buca Stadyumu'nda oynamıştır.
Tarihçe
İlk yıllar (1928-1984)
1928 yılında hedeflerini belirleyen Bucalı gençlerden Süleyman Atakan, Bekir Eromat, Niyazi Gökgönül, Hasan Yalçınkaya ve Niyazi Aktaş; Karşıyaka (1912), Altay (1914), İzmirspor (1923), Altınordu (1923) ve Göztepeden (1925) sonra 1928 yılında Bucasporu İzmirin 6. spor kulübü olarak kurdular. Kulübün ilk adı, Buca İdman Yurdu'dur. Kulübün ilk başkanlığını ise dönemin Belediye Reisi Muzaffer Ersezgin üstlenmiştir. 1937'de Altay ve Altınordu ile birleşerek Üçokspor adını aldı. 1939'da kulüpler, eski haline geri döndü.
Kulübün o tarihteki renkleri de bugünkü gibi sarı ve laciverttir. Bu renklerin yanına, eski başkanlarından Yusuf Muhafızın döneminde eklenen kırmızı ise daha sonra genel kurul kararıyla iptal edilmiştir. 1928'den 1984'e kadar 56 yıl boyunca futbolun yanı sıra güreş, masa tenisi, atletizm gibi çeşitli spor branşlarında da faaliyet göstermiştir.
Bucaspor, İzmir'in diğer beş köklü kulübünün aksine ilk yıl (1959) dönemin Süper Lig olan Milli Lig'de yer almayan ve Süper Lig'e sonradan yükselen, tek İzmir kulübüdür. Bunda ilçenin o zamanın şehir merkezine uzak kalması ve küçük bir yer olmasının da etkisi büyüktür. Ne var ki 1980'lere gelindiğinde Buca'da büyük bir gelişme başgösterir, nüfus artar. Üstüne üstlük 1984'te 3. Lig kurulunca Bucaspor, bu profesyonellik fırsatını kaçırmak istemez.
Profesyonel Bucaspor (1984-2020)
1984'te Türkiye Futbol Federasyonu 3. Lig'i kurmaya karar verince Anadolu'nun birçok yerinde olduğu gibi Bucaspor da gerekli niteliklere sahip olduğu için 3. Lig'e alındı. Böylece futbol branşında resmen profesyonel oldu. İlk yıllar, alışma süreciyle geçti. Zamanla tecrübe kazanan Bucaspor; nihayet 1990 yılının 6 Mayıs'ında Edremitspor'u 1-0 mağlup ederek tarihinde ilk defa Türkiye 2. Futbol Ligi'ne yani şimdiki 1. Lig'e çıktı. Bütün Buca ve Şirinyer; sokaklara döküldü, sabaha kadar kutlamalar yapıldı.
Stadını da büyüten Bucaspor; o zaman Süper Lig'in bir alt kademesi olan 2. Lig'deki ilk sezonu olan 1990-91 sezonunda müthiş bir başlangıç yaparak ilk 5 haftada Altınordu, İzmirspor, Antalyaspor, Sökespor ve Göztepe'yi yenerek 5'te 5'e ulaşınca müthiş bir heyecan oluşturdu. İşte Bucaspor, kendisi ile özdeşleşen Fırtına lakabını bu galibiyetlerden sonra almıştır. Fakat sonradan aldığı istikrarsız sonuçlarla ligi 18 takım arasında ancak 11. sırada tamamlayabildi.
Bucaspor, Süper Lig'e 2 kere yaklaştı. Türkiye 2. Futbol Ligi 1994-95 ve 1996-97 sezonlarında 2. Kademe Grubu'nu 6. ve sırada 5. bitirip Yükselme Grubu'na kalamayan Bucaspor; her iki sezonda da 2. Klasman Grubu'nu lider tamamlayarak Süper Lig'e yükselecek 3. takımın belirleneceği Yükselme maçlarına katılmaya hak kazandı. İlkinde çeyrek finalde yani ilk turda Adanaspor'a 3-2, ikincisinde ise yine çeyrek finalde Şekerspor'a 4-1 mağlup olarak Süper Lig biletini erkenden kaçırdı.
2003-04 sezonunda Türkiye 2. Futbol Ligi B Kategorisi A Grubu'nda mücadele eden Bucaspor, 63 puanlı Fatih Karagümrük'ün 4 puan gerisinde 59 puanla 2. sırada kalarak Türkiye 2. Futbol Ligi A Kategorisi'ne çıkamadı.
Nihayet 2005-06 sezonunda, Türkiye 2. Futbol Ligi B Kategorisi 2. Kademe Grubu 18. ve son hafta maçında 72. dakikada Emre Eren'in golüyle Marmarisspor 1-0 mağlup edilince 1. olan Bucaspor; Yükselme Grubu'na kaldı. Ne var ki Yükselme Grubu'nu son sırada tamamlayıp Türkiye 2. Futbol Ligi A Kategorisi'ne çıkamadı.
Sponsorluğun devreye girmesiyle adı İddaa Lig B olan ligin 2006-2007 sezonu ile Türkiye Futbol Federasyonu 2. Lig adı altında oynatılan 2007-2008 sezonunda kendine orta sıralarda yer bulan Bucaspor; 2008-09 sezonu öncesi iyi transferler yaptı ve sezona da iyi başladı. Kademe Grubu'nda 45 puanla en yakın rakibi Tarsus İdman Yurdu'nun 7 puan önünde 1. olan Bucaspor; Tarsus İ. Y. ile beraber Yükselme Grubu'na kaldı. Başarısını Yükselme Grubu'nda da devam ettirip 11 galibiyet, 4 beraberlik ve 3 mağlubiyet ile 37 puanla en yakın rakibi Mersin İdman Yurdu'nun 6 puan önünde şampiyon olan Bucaspor, evinde koca yıl boyunca sadece Akhisar Belediyespor ve Mersin İdman Yurdu'na kaybetti. Altınordu'ya 8 ve Vanspor'a ise 6 gol attı. 2008-2009 sezonunda Türkiye Liglerinde istatistiki anlamda en başarılı takım oldu.
2009-10 sezonunda tarihinde ilk defa 1. Lig'de yer alan Bucaspor; lige 3'te 3 yaparak başladı ve liderliğe oturdu. Ancak sonradan deplasmanda alınan istikrarsız sonuçlar, Bucaspor'u ilk 2'den uzaklaştırdı. Ligin ilk yarısının sonuna doğru üst üste aldığı galibiyetlerle ilk devreyi 32 puanla 4. sırada tamamladı. Devre arasında yaşadığı maddi sorunlara rağmen mücadelesinden yılmayan Bucaspor; Karşıyaka derbisinden galibiyet çıkarınca son 5 haftaya en yakın rakibi Adanaspor'un 7 puan önünde 2. sırada ve Spor-Toto Süper Lig'e doğrudan yükselme potasında girdi. Fakat sonraki üç haftada yaşadığı puan kayıpları yüzünden son haftaya Adanaspor ile puan puana giren Bucaspor; son hafta evinde Kayseri Erciyesspor'u mağlup ederek Adanaspor'u hem ikili hem de genel averaj farkıyla geçti ve adını Süper Lig'e yazdırarak hem iki sezon üst üste şampiyon olup iki kademe atladı hem de tarihinde ilk defa Süper Lig'e yükselmekle birlikte İzmir'in 7 senelik Süper Lig özlemini de bitirdi.
Bucaspor; Süper Lig'deki ilk sezonuna, 2007-2008 ve 2008-2009 sezonlarında şampiyonluğu son 1-2 haftada kaçıran Sivasspor'un teknik direktörü Bülent Uygun'u getirerek start verdi. Bülent Uygun, kadroyu büyük oranda yeniledi. Mehmet Batdal, Yılmaz Özlem, Cenk Tekelioğlu, Bekir Yılmaz, İzzet Kaya, Yunus Altun gibi sene boyunca büyük katkılar veren oyuncularını ve teknik direktör Özcan Kızıltan'ı gönderen Bucaspor; Jerko Leko, Stjepan Tomas, Musa Aydın, İbrahim Dağaşan, Landry Mulemo, Orhan Ak gibi önemli isimleri transfer edince hedefini ilk 10 olarak belirledi. Fakat yeni kadro, uyum sıkıntısı çekince Bucaspor; istediğini elde edemedi. Sezona evindeki Beşiktaş maçıyla başlayan Bucaspor; ilk 13 maçta sadece 1 galibiyet alarak 8 puan toplayabildi. Ligdeki 13. maçında Fenerbahçe'ye 5-2 yenilen Bucaspor; 13 karşılaşmada sadece 7 gol kaydederek o ana kadar ligin en az gol atan takımı oldu. İlk devrenin son dört maçında Antalyaspor'u 1-0 mağlup eden Bucaspor, Manisaspor deplasmanından da bir puan kopardı. İkinci devrede Yeni Buca Stadyumu'na kavuşan Fırtına; ilk maçında Kasımpaşa'yı 4-0, iki hafta sonra da Konyaspor'u 3-2 yenince ibre bir anda Bucaspor lehine döndü. Bucaspor, 15. sıraya yükselerek düşme hattından kurtuldu. 25. haftada ise ligin flaş takımı Gaziantepspor'u da 2-1 ile geçen Bucaspor; bir hafta sonra evinde oynayacağı Sivasspor karşılaşmasını kazanarak ligde kalma yolunda büyük avantaj hedefliyordu ancak Bucaspor umduğunu bulamadı. Tartışmalı penaltı kararı ve kırmızı kart ile maça büyük dezavantajla başlayan Bucaspor rakibine 4-0 yenilince Süper Lig'de kalma umutlarını zora soktu. Kalan haftalarda üstteki Sivasspor'un başarılı sonuçlar alması ve Bucaspor'un iyi oynamasına rağmen çok basit puanlar kaybetmesi ile Sivasspor ile aradaki fark iyice açıldı. 32. haftada Trabzonspor'a evinde 2-1 yenilen Bucaspor; 8 Mayıs 2010'da 'merhaba' dediği Süper Lig'e bitime 2 hafta kala 8 Mayıs 2011'de 'elveda' demek zorunda kaldı.
TFF 1. Lig'e 23 milyon liralık bir borç yüküyle başlayan Bucaspor, sene başında transfer yasağı gelmeden önce ancak birkaç transfer yapabildi. Kısa süre sonra TFF transfer yasağını getirince, Bucaspor lige elindeki oyuncularla devam etmek zorunda kaldı. Ne var ki, Bucaspor'un altyapısından çıkarılan oyuncular büyük başarı gösterince takım alt sıralardan uzaklaşarak play-off için mücadele etmeye başladı. Ligin ortasında Torric Jebrin, Erman Güraçar gibi önemli isimler kulübü para sıkıntılarından dolayı terk etti. Ayrıca Emre Güral, Alpaslan Erdem ve Civar Çetin gibi isimler ise temel nedeni paraya dayanan disiplinsizlik sorunlarından dolayı kulüp tarafından kadro dışı bırakıldı. Kadro darlığına bir de bu sıkıntılar eklenince takım son haftalara play-off umuduyla girmesine rağmen play-offlara katılamadı. Fakat elindeki kısıtlı imkanlara rağmen lige tutunarak da büyük bir başarı göstermiş oldu. Ayrıca Salih Uçan, Ömer Kahveci gibi genç isimleri de Türk futboluna kazandırarak sene sonunda önemli kulüplerin dikkatini üzerine çekti.
2012-2013 sezonuna PTT 1. Lig'de play-off hedefiyle başlayan Bucaspor kadrosunu Mehmet Batdal, Erkan Taşkıran gibi eski oyuncularının yanı sıra Umut Gündoğan, Okan Alkan, Luiz Henrique de Souza Santos gibi isimlerle güçlendirdi. Ligin ilk yarısını 7. sırada bitiren Bucaspor, ara transferde kadrosuna iki nokta transfer yaptı. Ön libero olarak Yunanistan 2. Lig'inden Tamandani Nsaliwa'yı transfer eden Bucaspor, forvete Göztepe'de uzun süre bekleneni veremeyen Yasin Avcı'yı transfer etti. Bucaspor ligin ikinci yarısında Yasin Avcı-Mehmet Batdal-Erkan Taşkıran üçlüsüyle gol sorununu çözdü ve tırmanışa geçti. Şehir, siyaset ve belediye destekli takımlarla elindeki az imkanlarla mücadele eden Bucaspor ligi 5. sırada tamamladı ve play-off için mücadele etme hakkı kazandı. Play-off yarı finali ilk maçında Bucaspor, Konyaspor'u deplasmanda 1-0 yendi. Ancak, Yeni Buca Stadyumu'nda oynanan rövanş maçında kendi taraftarı önünde 2-1 yenildi ve Süper Lig'e çıkamadı.
2013-2014 sezonuna maddi sorunlarla başlayan Bucaspor, buna rağmen elindeki genç isimlerle ligi küme düşme korkusu yaşamadan, 9. sırada noktalamayı başardı.
2014-2015 sezonu sonunda ise 2. Lig'e düşmüştür.
2018-19 3. Lig 3. grupta yer alan Bucaspor, Yüksel Kepoğlu ile başladığı sezonda, 5. haftanın ardından Algun Erdem, 17. haftanın ardından Tolga Doğantez ve 22. haftanın ardından Levent Eriş yönetiminde ligde mücadele etti. 34 maçta 6 galibiyet, 10 beraberlik ve 18 mağlubiyet aldı. 28 puan toplayarak grubunu 18. tamamlayan Bucaspor profesyonel liglerde geçirdiği 35 sezonun ardından Bölgesel Amatör Lige düştü.
2019-2020 sezonunu Bölgesel Amatör Lig 10. Grubu 13. Sırada bitirmesine rağmen TFF'nin aldığı kararla küme düşme kaldırılmasından dolayı Bölgesel Amatör Liginde kalmasına rağmen 2020/21 sezonunda Bölgesel Amatör Ligine katılım dilekçesi vermemesi sebebiyle kulüp federasyon tarafından lige alınmadı ve maddi sıkıntılardan dolayı faaliyetlerini sonlandırdı.
Bucaspor Futbol Akademisi
2006 senesinde kurduğu Bucaspor Futbol Akademisi ile çok önemli bir altyapı temeli oluşturan Bucaspor; kısa sürede bunun meyvelerini aldı. Buca Genç; Türkiye ve Dünya genelinde çok önemli başarılar kazandı. Ayrıca milli takımlara birçok futbolcu veren ve Ümit Özat, Rıdvan Dilmen gibi isimleri ağırlayan Bucaspor; günümüzde de altyapı çalışmalarını sürdürmektedir. Bucaspor, şu anda sahip olduğu altyapı ile Türkiye'nin en büyük ve en iyi altyapı tesislerine sahiptir. 2010 senesinde Bucaspor; Buca Genç ile zaman zaman farklı algılandığından birleşme kararı almıştır. Buca Genç'in adı, Bucaspor Futbol Akademisi olarak değişmiştir. Bucaspor Kulübü; aldığı karar gereği ile 2010-2011 sezonunda karşılaşmalara bir yaş küçük takımlarla çıkarak Türk futbolunda yeni bir ilke imza attı. Bu durum bir senelik başarısızlığa yol açınca yönetim bu uygulamayı kaldırdı. Böylece 2011-2012 sezonunda Bucaspor Futbol Akademisinin alt yaş takımları yeniden ülke çapında dereceler almaya başladı. Bucaspor A2 takımı ise final oynama başarısını göstererek ülke ikincisi oldu.
Türkiye Kupası'nda Bucaspor
Bucaspor ilk kez 1994-1995 sezonunda Türkiye Kupası'na katılmıştır. Bucaspor'un kupa tarihindeki ilk büyük başarısı, 2006-2007 sezonunda gruplara kalmasıdır. Gruplarda Beşiktaş ile de bir maç yaparak tarihinde ilk kez Üç Büyüklerden bir takım ile karşılaşmıştır. 2001-2002, 2002-2003, 2003-2004, 2005-2006, 2007-2008 ve 2008-2009 sezonlarında turnuvaya katılmayan Bucaspor, 1999-2000 sezonuna kadar da turnuvaya statü gereği 2. turdan dahil olmuştur. 2009-2010 Sezonunda da önce 1. Tur'da Göztepe'yi 1-0 ile, sonra da Sakaryaspor'u 2. Tur'da 4-2 ile elemiş, böylece Play-Off turuna hak kazanan takım, bu turda Galatasaray'a 2-1 yenilerek kupaya veda etmiştir.
Bucaspor, 2010-2011 sezonunda ise Konyaspor'u deplasmanda 1-0 yenerek Türkiye Kupası'nda gruplara kalmayı başarmıştır. Gruplarda ilk maçında ise Yeni Malatyaspor'u evinde 2-1 ile geçen Bucaspor; Fenerbahçe'yi 3-2 yenerek tarih yazmıştır. Gençlerbirliği'ne 2-1 yenilmesine rağmen deplasmanda MKE Ankaragücü'nden beraberlik kopararak çeyrek finale çıkmayı başarmıştır. Çeyrek finalde Gençlerbirliği'ne deplasmanda 2-0, evinde 2-1 kaybeden Bucaspor; çeyrek finalde elendi fakat tarihinin en büyük kupa başarısını elde etti.
2011-2012 sezonunda ikinci turda Eyüpspor'a, 2012-2013 sezonunda ise ilk turda Arsinspor'a elenmiştir. 2013-14 sezonunda son on altı takım arasına kalmayı başaran Bucaspor, Antalyaspor'a elenerek kupaya veda etmiştir.
Başarıları
1. Lig
İkinci (1) : 2009-10
Play Off Yarı final (1) : 2012-13
2. Lig
Şampiyonluk (1) : 2008-09
3. Lig
Şampiyonluk (1) : 1989-90
İzmir Futbol Ligi
Şampiyonluk (1): 1937-38 (Üçok adı altında)
İzmir TSYD Kupası
Şampiyonluk (1): 2008
Türkiye Kupası
Çeyrek final (1): 2010-11
Lig mücadeleleri
Süper Lig: 1 sezon
2010-2011
1. Lig: 16 sezon
1990-2001, 2009-2010, 2011-2015
2. Lig: 17 sezon
1984-1990, 2001-2009, 2015-2018
3. Lig: 1 sezon
2018-2019
Bölgesel Amatör Lig: 1 sezon
2019-2020
Amatör Lig: 56 sezon
1928-1984
Geçmiş Sezonlardaki Performansı
Ana madde: Bucaspor sezonları listesi
Not: Tablo son 10 sezonu göstermektedir. Ayrıntılar ve geçmiş sezonlar için Ana Maddeye bakınız.
Taraftar grubu
Bucaspor'un en eski taraftar grubu, Sıçanköy ve Poşulular'dır. Bucaspor sevdalısı gençlerin çocukluklarından beri maçlara hep birlikte gitmelerinden ötürü Bucaspor'a gönül vermiş en eski taraftar oluşumudur. Poşulular, Bucaspor taraftarının eskiden beri maçlara poşuyla gelmesinden türemiştir. 2000'li yılların başından itibaren ise başka taraftar grupları da eklenmiştir. Bucaspor taraftarı 2008'de taraftarda birliktelik ve sayıca artış sağlamak amacıyla Buca Fan Club adı altında tek bir çatıda toplanmıştır. Yeni stadın tamamlanması ve iki senede gelen iki şampiyonluğun da etkisiyle Buca Fan Club, kısa sürede büyük bir büyüme göstermiştir. Günümüzde de faaliyetlerini sürdürmektedir. 2016 yılında ise Ultras Buca Genç (UBG) adlı taraftar grubu kurulmuştur. Bu taraftar grubu da günümüzde faaliyetlerini sürdürmektedir.
Diğer Takımlarla İlişkileri
Beykoz ile dost takımlardır. Karşıyaka, Altay, Göztepe, İzmirspor ve Altınordu ile aralarındaki maçlar ise rekabet içinde geçer.
Önemli Bilgiler
Tarihindeki oynadığı ilk profesyonel maç : Ülküspor 1 - 1 Bucaspor (14 Ekim 1984)
Bilinen ilk lig maçı ve mağlubiyeti : Altay 6 - 2 Bucaspor (18 Kasım 1935)
Bilinen ilk lig galibiyeti : Bucaspor 3 - 1 Şarkspor (1 Aralık 1935)
En farklı mağlubiyet : Altınordu 8 - 0 Bucaspor (16 Mart 1936)
En farklı galibiyet : Altınordu 1 - 8 Bucaspor (10 Eylül 2008)
En gollü maç : Adana Demirspor 5 - 5 Bucaspor (1 Nisan 2013)
En golcü oyuncu : Mehmet Batdal (51 gol)
En fazla forma giyen oyuncu : Erkan Taşkıran (139 kez)
En fazla karşılaştığı takım : Turgutluspor (37 kez)
En fazla yendiği takım : Turgutluspor (14 kez)
En fazla yenildiği takım(lar) : Manisaspor (11 kez)