Güngör Dilmen

Güngör Dilmen Kalyoncu (d. 27 Mayıs 1930, Tekirdağ; ö. 8 Temmuz 2012, İzmir), Türk oyun yazarı, dramaturg.
Tarih ve mitolojiden esinlenerek çağın eleştirişini yapan eserler vermiş bir yazardır. Midas'ın kulakları, Ben Anadolu, Deli Dumrul, Canlı Maymun Lokantası en önemli eserlerindendir.
Yaşamı
Tekirdağda dünyaya geldi. Orta öğrenimini İstanbulda İngiliz Ortaokulunda, liseyi Çapa Lisesinde tamamladı. Bir süre kimya öğrenimi aldıktan sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Klasik Filoloji bölümüne geçti; 1960 yılında mezun oldu.
İlk şiiri 1956da Yücel dergisinde yayımlandı. 1959'da Sinema - Tiyatro Dergisinin açtığı yarışmada, tek perdelik Midas'ın kulakları adlı oyunu ile birincilik ödülünü kazanınca sesini duyurdu. Midas Üçlemesi adlı üçlemesinin ilki olan eser, aynı yıl Gençlik Tiyatrosu'nda, ertesi yıl da Ankara Devlet Tiyatrosu'nda sahnelendi.
Üniversite eğitimini tamamladıktan sonra 1961de Fulbright bursu alarak ABD'ye gitti; Yale Tiyatro Okulunda rejisörlük, sahne ışığı, dekor gibi dallarla ilgilendi. Aynı yıl Tel Aviv'deki Habima Tiyatrosunun misafiri olarak bir süre için İsraile gitti, sonra Yunan hükümetinin yardımıyla Atinada bir müddet kaldı ve Kraliyet Tiyatrosu'nda (bugün Ulusal Tiyatro) araştırmalar yaptı. ABD iken yazdığı Canlı Maymun Lokantası adlı oyunu, Halkevleri Genel Merkezinin Şinasi Efendi Tiyatro Ödülünü kazandı.
1964-1966 arasında İstanbul Belediye Şehir Tiyatrosu'nun ışıklandırma bölümünde çalıştı.1966'da İstanbul Radyosu'nda dramaturgluğa başladı.
1967 yılında bir Anadolu kadınının dramını anlatan Kurban adlı oyununu yazdı. Oyun, ilk kez Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu tarafından sahnelendi. Midas Üçlemesinin ikinci oyunu Midas'ın Altınları (1969) Devlet Tiyatrosu sahnelerinde oynandı. 1970te Anzavur adlı eseri ile katıldığı Yunus Nadi Senaryo Yarışmasında birincilik ödülünü Oktay Arpacı ile paylaştı.
1971'de İngiltere'de Durham Üniversitesi'nde ders verdi. Midas Üçlemesinin üçüncü oyunu Midas'ın Kördüğümü 1975 devlet tiyatrosu tarafından sahnelendi.
1976-1980 arasında İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları'nda dramaturgluk ve Araştırma-İnceleme Bölümü başkanlığı yaptı. 1982-83'te Anadolu Üniversitesi'nde ders verdi. Bunu Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi Konservatuvarı, Müjdat Gezen Sanat Merkezinde verdiği dersler izledi 1984 yılında oyuncu Yıldız Kenter'in önerisiyle kaleme aldığı Ben Anadolu adlı tek kişilik oyun, İngilizce, Almanca, Fransızca ve İtalyanca'ya da çevrilerek, yurt dışında ve yurt içinde çeşitli topluluklar tarafından sahnelendi.
Sinema filmi (İttihat ve Terakki) ve dizi (Bağdat Hatun) senaryosu çalışmaları bulunmaktadır.
Dilmen, İzmirde geçirdiği bir bağırsak ameliyatından sonra iki ay yoğun bakımda kaldıktan sonra 8 Temmuz 2012de hayatını kaybetti. İzmirde Doğançay Mezarlığına defnedildi.
Yazdığı Tiyatro Oyunları
Galile'nin Günahları
Osmanlı Dram Kumpanyası (oyun)
Hakimiyeti Milliye Aş Evi
Kurban
Aşkımız Aksarayın En Büyük Yangını
Ben Anadolu
Bağdat Hatun
Canlı Maymun Lokantası
Deli Dumrul
Midas'ın Altınları
Midas'ın Kulakları
Midas'ın Kör Düğümü
Akad'ın Yayı
Troya İçinde Vurdular Beni
Ödülleri
Sinema - Tiyatro Dergisi, 1959, Birincilik ödülü, Midas'ın Kulakları
Halkevleri Genel Merkezi, 1963, Şinasi Efendi Tiyatro Ödülü, Canlı Maymun Lokantası
İlhan İskender Armağanı, 1967, Kurban
Yunus Nadi Armağanı, 1970, Anzavur
Sanat Sevenler Derneği, 1974, Övgüye Değer Görülenler, Bağdat Hatun
Türk Dil Kurumu Ödülü, 1975, Ak Tanrılar
Muhsin Ertuğrul Oyun Ödülü, 1979, Deli Dumrul
Enka Sanat Ödülleri, 1984, Devlet ve İnsan
Uluslararası Endüstri ve Ticaret Bankası Tiyatro Oyunu Yarışması, 1984, Birincilik, Ben Anadolu: Söylenceden Gerçeğe
Ulvi Uraz Tiyatro Ödülü, 1986, Ben Anadolu: Söylenceden Gerçeğe
Edebiyat alanı Tiyatro dalında Türkiye İş Bankası Büyük Ödülü, 1988, Aşkımız Aksarayın En Büyük Yangını
İsmet Küntay Ödülü, 1990, Aşkımız Aksarayın En Büyük Yangını
Kültür Bakanlığı Ödülü, 1990, Troya İçinde Vurdular Beni
Basılı eserleri
Ayak Parmakları (1960)
Avcı Karkap (1960)
Canlı Maymun Lokantası (1964)
Midasın Kulakları (1965)
Kurban (1967)
Bağdat Hatun (1982)
Deli Dumrul (1982, Akadın Yayı ile birlikte)
Ak Tanrılar (1983)
Hasan Sabbah (1983)