Manu Chao

Manu Chao (d. 21 Temmuz 1961, tam adı José-Manuel Thomas Arthur Chao) İspanyol asıllı Fransız şarkıcı. Fransızca, İspanyolca, İngilizce, Galiçyaca, İtalyanca, Arapça, Portekizce ve başka pek çok dilde şarkılar seslendiriyor. Chaonun müzik kariyeri Pariste sokak müziği yaparak, çeşitli dilleri ve müzik türlerini bir arada yaşatan Hot Pants ve Los Carayos gibi gruplarla çalarak başladı. 1987 senesi, kardeşi Antoine Chaoyla ve arkadaşlarıyla Mano Negra grubunu kurdular. Grup, özellikle Avrupada önemli bir başarı yakaladı. Chao 1995te gruptan ayrılarak solo söylemeye başladı ve o zamandan beridir de Radio Bemba grubuyla belli aralıklarda çıktığı turnelerde canlı performans sergiliyorlar.
İlk Gençlik
Manu Chao İspanyol kökenli bir ailenin çocuğu. Annesi Felisa Ortega, Bask ülkesi, Bilbaolı. Babası, gazeteci-yazar Ramon Chaoysa Galiçya, Vilalbalı. Aile, İspanyayı içsavaşa sürükleyen Francisco Franconun diktatörlüğünden kaçarak Parise göç etti o dönemde Manunun dedesi idam cezasına çarptırılmıştı. Manunun doğumundan kısa bir süre sonra aile Parisin dışındaki banliyö bölgesine taşındı. Manu çocukluğunun büyük bir kısmını Boulogne-Billancourt ve Sevr komünlerinde geçirdi. İlerleyen yaşlarında Manunun yakın çevresini, pek çoğu babasının ahbabı olan sanatçılar ve entelektüeller oluşturuyordu. Chao çocukluğundan ve çocukken yaşadığı tecrübelerden, şarkılarının hemen hepsinin ilham kaynağı olarak söz eder.
Müzik yaşamı
İlk yıllar ve Mano Negra
The Clash, The Jam ve Dr. Feelgood gibi isimler başta olmak üzere, yoğunlukla İngiliz rock sahnesinden etkilenen Chao 1980lerin ortalarında, İspanyol/İngiliz rockabilly grubu Hot Pantsi kurdu. Grup 1984 senesinde Mala Vida isimli bir demo kaydetti. Yayınladıkları demo kendi camiaları içerisinde övgüyle karşılansa da gereken ilgiyi görmedi. Grup 1986da ilk albümünü yayınladığında, Parizyen alternatif müzik sahnesi düşüşe geçmişti. Manu, kardeşi Antoine Chao ve arkadaşları, Hot Pantsin rockabilly ve punk soundunun içerisinde bu Parizyen soundu da barındıran Los Carayos grubunu kurdu. Los Carayos 6 yıl boyunca ikinci bir proje olarak ayakta kaldı ve kuruluşunun ilk iki yılında üç albüm, 94 senesinde ise son albümünü çıkardı.
1987de Chao biraderler ve kuzenleri Santiago Casariego, çokırklı bir grup olan Mano Negrayı kurdu. Yeni kayıtlarını daha küçük bir plakşirketiyle yayınlayan grup, Hot Pants ile çıkardıkları singılları Mala Vidayı yeniden kavırladı ve parça kısa sürede Fransada hit oldu. Akabinde grup Virgin Records plakşirketiyle çalışmaya başladı ve ertesi sene ilk albümleri Patchankayı piyasaya sürdü. Grup, Anglofon pazarında ünü yakalayamasa da Hollanda, İtalya, Almanya gibi ülkelerde ilk 5e yerleşmeyi başardı ve poplüleritesi hızla diğer dünya ülkelerine yayılmaya başladı. Grup 1992 yılında çıktığı Cargo Tour turnesiyle beraber Kuzey Amerikada da duyuldu. Turne gemisinin ambarına kurdukları sahnede, Amerikanın liman şehirlerini gezerek çeşitli performanslar sergilediler. Mano Negra, Ice Express isimli kullanımdışı bir trenle Kolombiyayı neredeyse bir ucundan diğer ucuna gezdiği bir turne daha düzenledi. Ancak liman turnesinde ve sonraki yıl yapılan tren turnesinde, grup elemanları arasında anlaşmazlıklar doğmaya başladı. 94 yılının sonlarına doğru Manunun biraderi Antoinede dahil grup elemanlarının çoğu gruptan ayrıldı. Aynı yıl içerisinde son albümleri Casa Babylon yayınlandıktan sonra Manu Chao grubu Madride taşıdı. Yine de eski grup elemanlarıyla yaşadığı yasal sorunlar sebebiyle Chao 1995 yılında grubu dağıtmak durumunda kaldı.
Mano Negranın soundu genellikle hareketli, canlı ve oynak ritimleri olan bir müzik olarak nitelendiriliyor. İlk albümleri Patchanka da, parti anlamına gelen paçanga kelimesinden türemiş ve Manu Negranın enerjik soundunu simgeler nitelikte; müziklerindeki rahatlık ve kayıtsızlık dinleyenlerin kendini müziğin içinde hissetmesini sağlıyor. Albümlerinde birden fazla müzik türünü bir arada yaşatan Manu Chao, Gogol Bordello ile de yakın arkadaş. 2006 senesinde Bordello, Mano Negranın Mala Vidasını Chao ile yeniden seslendirerek şarkıya albümünde yer verdi.
Solo Yılları ve Radio Bemba
Chao and Mano Negranın diğer grup elemanları Madride geldikten sonra (Küba Devrimini başlatan Fidel Castro ve Guevaranın Sierra Maestra dağlarına kurduğu haberleşme sistemine ithafen) Radio Bemba Sound System adında yeni bir grup kurdular. Mexican Tijuana No!, Brazilian Skank, ve Argentinian Todos Tus Muertos gibi çeşitli grupların müziklerini yapan RBSSnin ideali gösterilerinde farklı kültürlerin sokak müziğini ve bar ortamlarını yaşatmaktı. Bu düşünceyle Chao ve grubu birkaç yıl Güney ve Orta Amerikayı dolaşarak gittikleri yerlerde yeni kayıtlar yaptı.
Ortaya çıkan yeni sound, Mano Negradan pek çok yönüyle farklıydı; şarkıların ve liriklerin büyük çoğunluğu Fransızcadan İspanyolcaya kaymış, punk ve alternatif sounddan oluşan müzik tarzı da, Manunun hedeflediği gibi sokak ruhunu yansıtan bir altyapıya kurulmuştu.
1998 yılında şarkıları Manu Chaonun kendi adıyla, toplu olarak Clandestino albümünde yayınlandı. Yıldızı kısa sürede parlamasa da albüm, Bongo Bong ve Clandestino gibi hit parçalarıyla Fransada sağlam bir dinleyici kitlesi yakaladı. Clandestino albümü 1999 Victoires de la Musique müzik ödüllerinde En İyi Dünya Müziği Albümü ödülünü aldı ve 5 milyon kopyanın üzerinde satışa ulaştı.
Chao 2001 yılında, Radio Bemba Sound System ile ikinci albümü Próxima Estación: Esperanzayı çıkardı. Gelecek İstasyon: Umut anlamına gelen albüm adını Madrid metrosundaki durakların birinden alıyor. Albümün soundu Clandestino ile benzeşse de Próxima Estación: Esperanzada Karayip etkileri ilk albümdekinden daha yoğun duyuluyor. Albüm hızla hit olmayı başardı ve 2002de, albüm turnesinde kaydedilen canlı performanslarından oluşan Radio Bemba Sound System albümü piyasaya sürüldü. Chao iki yıl sonra Fransız köklerine yeniden dokundu ve yalnızca Fransızca liriklerden oluşan Sibérie m'était contéeyi çıkardı.
Bir sonraki albüm (mini radyo ya da cep radyosu anlamına gelen) La Radiolina, 17 Eylül 2007de piyasaya sürüldü. Albüm 2001de çıkan Próxima Estación: Esperanzadan sonraki ilk uluslararası albüm oldu. İlk single "Rainin in Paradize", albüm yayınlanmadan önce Manu Chaonun web sitesinden indirilebiliyordu. La Radiolinada yer alan şarkılar daha Nisan 2007de, Coachella festivalinde canlı seslendirilmişti.
Tarzı
Reggae, ska, hip hop ve Rock tarzı müzik yapmaktadır ve şarkılarını Fransızca, İspanyolca, Arapça, Portekizce, İngilizce ve Volof dilinde söylerken bazen bir şarkıda bu dillerin hepsini birden kullanmaktadır.
Sosyal sorumluluk
Şarkıları aşk sözlerinin yanı sıra, sık sık göçmenler üzerine, ayrımcılığa karşı ve uluslararası dayanışmayı destekleyen eleştirel sözler barındırır. Sol ve küreselleşme karşıtı çevrelerce yoğun ilgi görmektedir.
Manu Chao, Fransa'nın Bayonne kentindeki konserinde "Sulukule Susmayacak" yazılı tişört giyerek kentsel yenileme projesiyle evleri yıkılan Romanlara da destek olmuştur. Ayrıca Konserlerinde Galatasaray forması giymesiyle biliniyor.
Müzik Çalışmaları
Joint de Culasse ile
Super Boum Rock'n'Roll (1982)
Hot Pants ile
Loco Mosquito (1986)
Los Carayos ile
Ils ont osé - Konser Albümü (1987)
Persistent et signent (1987)
Au prix oú sont les courges
Mano Negra ile
Patchanka (1988)
Puta's fever (1989)
Puta's fever - Görüntülü (1989)
Live Tourée Generale - Görüntülü (1990)
King of bongo (1991)
America perdida (1991)
Amerika perdida - Görüntülü (1991)
In the hell of patchinko - Konser Albümü (1992)
Cargo '92 - Görüntülü (1992)
Bande original du livre - Fotoğraf diski + Kitapçık (1994)
Casa Babylon (1994)
Best of Mano Negra (1998)
Mini Negra EP - 4 Başlık (2005)
Lo Mejor De La Mano Negra - çift CD "Best of 2005" (Kasım 2005)
Out of Time - çift DVD (Kasım 2005)
Solo
Stüdyo Albümleri:
Clandestino (1998)
Próxima estación esperanza (2001)
Siberie m'était contée - Kitapçık + CD (2004)
La Radiolina (2007)
Konser Albümleri:
Radio Bemba Sound System (2002)
Single:
Bongo Bong (2000)
Clandestino (2000)
Merry Blues (2001)
Me gustas tú (2001)
Mr. Bobby (2002)
Rainin In Paradize (2007)
DVD:
Babylonia en Guagua Live - Konser DVD (2002)