Nizarîlik

Nizarilik (Arapça: , Farsça: Nezāriyān), İslam'ın Şia mezhebi olan İsmailiyye mezhebinin alt kollarından biridir.
Tarihçe
Fatimi Devleti hüküm sürerken 1094 yılında ölen imam-sultan yerine kimin geçeceği hususunda çıkan tartışma sonucu, halef oğul Ebu Mansur Nizar el-Mustafa li-Dinil-Lah yerine ʿAhmed el-Mustali, vefat eden halife Ebu Tamim Maadd el-Mustensir bil-Lah'ın veziri olan El-Melik el-Efdal ibn Bedr el-Cemali Şehenşah tarafından halife olarak ilan edilerek tahta geçirilmiştir. Nizar isyan ettiyse de yenilmiş ve 1097 tarihinde öldürülmüştür. Bu imamet tartışmasıyla birlikte de İsmaililik'te bir ayrışma doğmuş, bir kısım İsmaililer Nizar'ın imametini savunmuş ve ʿAhmed el-Mustali'nin imametini reddetmiş, Nizari kolunun oluşmasına sebebiyet vermiştir.
Nizarilik'te imamet bugüne kadar devam etmektedir ve şu andaki imamları IV. Ağa Han'dır. Yeryüzünde nüfus çoğunluğuna sahip oldukları yegane bölge Nasır-ı Hüsrev'in mezarının da bulunduğu yer olan Afganistan'nın Kuzey-Doğu'sundaki Badahşan İli ile Tacikistan'daki özerk Dağlık Badahşan yöresidir.
Nizariliğin İmam Silsilesi
Aşağıda Nizariliğin kabul ettiği İmam silsilesi yer almaktadır.
1. Ali
2. Hüseyin ibn Ali
3. Ali Zeyn el-Abı-Din
4. Muhammed el-Bakır
5. Cafer-i Sadık
6. İsmail bin Ca'fer el-Mubarek
7. Muhammed bin İsmail eş-Şakir
8. Fatımi "Birinci Gizlenen-İmamı" Vafi ʿAhmed (ʿAbd Allah bin Muhammed)
9. Fatımi "İkinci Gizlenen-İmamı" Taki Muhammed (ʿAhmed bin ʿAbd Allah)
10. Fatımi "Üçüncü Gizlenen-İmamı" Razi ʿAbd Allah (Hüseyin bin ʿAhmed)
11. Birinci Fatımi Halife/İmamı Ebu Muhammed Ubayd Allah ibn el-Huseyn el-Medhi
12. İkinci Fatımi Halife/İmamı Kaim (Muhammed el-Kaim bi-Emrillah)
13. Üçüncü Fatımi Halife/İmamı Mansur (İsmail Mansur bi-Nasrillah)
14. Dördüncü Fatımi Halife/İmamı Muizz (Ebu Tamim el-Muizz Li-Dinillah)
15. Beşinci Fatımi Halife/İmamı Ebu Mansur Nizar el-Aziz Billah
16. Altıncı Fatımi Halife/İmamı EbuʿAli el-Mansur el-Hakim bi-EmrʿAllah (Dürziler'in ortaya çıkışı)
17. Yedinci Fatımi Halife/İmamı ʿAlī az-Zāhir li-Iʿzāz Dīnillāh
18. Sekizinci Fatımi Halife/İmamı Ebu Tamim Maadd el-Mustensir bil-Lah (Mustalilik kolu ayrıldı.)
19. Ebu Mansur Nizar el-Mustafa li-Dinil-Lah ibn el-Mustensir bil-Lah
20. Elemutlar "Birinci Gizlenen-İmamı" El-Hadi bin el-Nizar (Ebu Mansur Nizar el-Mustafa li-Dinil-Lah'ın öz oğlu olarak tanıtılan)
21. Elemutlar "İkinci Gizlenen-İmamı" El-Mohtadi bin el-Hadi (Ebu Mansur Nizar el-Mustafa li-Dinil-Lah'ın öz torunu olduğu iddia edilen - I. Muhammed)
22. Elemutlar "Üçüncü Gizlenen-İmamı" El-Kahir bin el-Mohtadi bi-Kuvvetul-Lah / bi-Ahkamil-Lah bin el-Hadi bin el-Nizar ( I. Hasan - Hasan bin el-Muhammed bin Ali )
23. Elemutlar "Birinci Gözüken-İmamı" II. Hasan ( II. Hasan - Nasıl ki İslam inancına göre Muhammed'in adı her zikredildiğinde veya işitildiğinde sallallahu aleyhi ve sellem ibaresinin söylenmesi dini bir mükellefiyyet halini almışsa, Nizariyye mezhebinin akidesine göre de II. Hasan'ın adının duyulması veya söylenmesi halinde samimi bir Nizari'nin "Ala Zikrihis-Selam" ibaresini onun peygamberliğini kalben ikrar etmek maksadıyla tekrarlaması şarttır.)
24. Elemutlar "İkinci Gözüken-İmamı" II. Muhammed
25. Elemutlar "Üçüncü Gözüken-İmamı" Celaled-Din Hasan-ı Salis (III. Hasan)
26. Elemutlar "Dördüncü Gözüken-İmamı" III. Muhammed (III. Muhammed)
27. Elemutlar "Beşinci ve Son Gözüken-İmamı" Rukned-Din Hur-Şah
(Bağımsız Elemut Nizari Devleti 1256 yılında Hülagu tarafından sona erdirildi. 1256 yılından sonra Nizariler inançlarını Sufilik şemsiyesi altında devam ettirdiler.)
28. Şemsed-Din Muhammed
29. Kasım Şah
30. İslam Şah
31. Muhammad ibn İslam Şah
32. II. Mustensir bil-Lah
33. Abdus-Selam Şah
34. Garib Mirza / III. Mustensir bil-Lah
35. Ebu Zer ʿAli Nurud-Din
36. Murad Mirza
37. Zul-Fikar ʿAli I. Halilul-Lah
38. Nurud-Dahr (Nurud-Din) ʿAli
39. ʿAli II. Halilul-Lah
40. Şah II. Nizar
41. Seyyid ʿAli
42. Hasan ʿAli
43. Kasım ʿAli (Seyyid Caʿfer)
44. Ebul-Hasan ʿAli (Bekir Şah)
45. Şah II. Halilul-Lah
46. Hasan ʿAli Şah Mahallati (I. Ağa Han)
47. ʿAli Şah Ni'metullahi (II. Ağa Han) (Şah ʿAli Şah resmi Nizāri listesine göre)
48. Sultan Muhammad Şah (III. Ağa Han)
49. Şah Kerimul-Huseyni (IV. Ağa Han)
İsmailiyye soy ağacı
Elemut Devleti hükümdarları ile devam eden Nizari imameti silsilesi