Mehmed Selim Efendi

Mehmed Selim Efendi (11 Ocak 1870, İstanbul - 4 Mayıs 1937, Beyrut), 34. Osmanlı padişahı II. Abdülhamid'in en büyük oğluydu.
Mehmed Selim Efendi, 11 Ocak 1870 tarihinde babası tahta çıkmadan önce Beşiktaş, Dolmabahçe Sarayında doğdu. Annesi Bedrifelek Kadınefendiydi. 7 Nisan 1877de hanedan üyeleri, Yıldız Sarayına taşındığından dolayı artık burada yaşamaya devam etti. Sünneti, V. Mehmed'in büyük oğlu Şehzade Mehmed Ziyaeddin, I. Abdülmecid'in torunu Şehzade İbrahim Tevfik ve Sultan Abdülaziz'in oğulları II. Abdülmecid, Şehzade Mehmed Şevket ve Şehzade Mehmed Seyfeddin ile birlikte 17 Aralık 1883'te gerçekleşti. İlk eğitimini Yıldız Sarayında bulunan Şehzade Mektebi'nde, kardeşi Şehzade Mehmed Abdülkadir ve Sultan Abdülaziz'in oğlu Şehzade Abdülmecid ile birlikte aldı, hocası Baha Efendiydi. Ahmed Mazharüddin Efendi, ona Farsça'yı, Mehmed Nuri Efendi ise Fransızca'yı öğretti. Şehzade Mektebi'ni bitirdikten sonra Harp Okulu'na kaydoldu ve Mirliva rütbesiyle mezun olarak orduya katıldı, daha sonra Birinci Ferik rütbesine yükseldi. Kendisine Yıldız Sarayı arazisinde bir köşk tahsis edilmişti. 27 Nisan 1909da II. Abdülhamit tahttan indirilip, Selanike sürgüne gönderildi ancak Mehmed Selim Efendi, başkent İstanbulda kalmaya devam etti. Başlangıçta II. Abdülhamitin halefi olarak Padişahlık makamına Mehmed Selim Efendi seçilmişti, ancak bunun için Osmanlı padişahlarının, hanedanın en yaşlı üyesi olan üyeden seçilmesini içeren veraset kanununda değişiklik yapılması gerekiyordu ve bunun için siyasi nedenler de araya karışınca, II. Abdülhamid'in kardeşi V. Mehmed'in padişahlık makamına getirildi. Mehmed Selim Efendi ve küçük kardeşi Şehzade Ahmed Nureddin, başlangıçta kız kardeşleri Zekiye Sultan'ın konağına yerleştiler. Daha sonrasında mevcut iktidar tarafınca Mehmed Selim Efendiye Serencebey'de bir konak tahsis edildi. Sultan V. Mehmed'in tahta çıkışından sonra 1909 yılında tanıştığı edebiyatçı Halid Ziya Uşaklıgil'in anılarında belirttiğine göre, Mehmed Selim Efendi kısa boylu, gergin ve genç yaşına rağmen yıpranmış bir adamdı. Şehzade Yusuf İzzeddin'in ortak özelliği olan, tüm vücudunu kaplayan sinirli bir titremeye sahipti. 1886 yılında Deryal Hanımefendi, 1905 yılında Nilüfer Eflakyer Hanımefendi, 1910 yılında da Pervin Dürrü Yekta Hanımefendi'yle Yıldız Sarayı'nda yapılan düğünlerle evlendi. İlk evliliğinden 1887 yılında Emine Nemika Esin adında bir kızı, ikinci evliliğinden ise 1906 yılında Mehmed Abdülkerim Efendi adında bir oğlu oldu.
Mehmed Selim Efendi 1 Kasım 1922 günü saltanatın kaldırılmasından sonra ilk olarak Şama daha sonrasında ise Beyrut'a yerleşti, sürgüne çıkarken Birinci Ferik (orgeneral) rütbesindeydi.
1925 yılında gerçekleşen Şeyh Sait başkaldırısında yılında Diyarbakır Ulu Camiide halife sıfatıyla adına hutbe okundu. İsyanın, Şehzadenin çok popüler olduğu Suriyeye sıçramasını Fransa kanlı şekilde önledi. Sonuç olarak bu olaya yönelik şehzadenin bir bağlantısı yoktu. Suriyede çok popüler olup, toplum tarafından Sultan Selim diye anılır, kaldığı eve de Kasrül-Melik (Hükümdar Evi) denirdi. Ankara hükumetinin isteği üzerine Fransızlar tarafından, Şamdan; Beyrutun sayfiye bölgesi Cünyeye nakledildi. Selim Efendi, Osmanlı hanedan mallarını geri alabilmek için, hanedan reisi ve son halife Abdülmecid Efendinin de onayıyla 1920-1924 arası Fransa Cumhurbaşkanı olan avukat Alexandre Milleranda vekalet verdi. Millerand, Ankaraya başvurarak, hanedana emlak-ı hümayundan (II. Abdülhamidin şahsi mülkü olup, Ankara hükümetince el konulan mallardan) sembolik bir yer verilmesini istedi. Buna istinaden Lahey Uluslararası Adalet Divanında dava açarak, Türkiye dışındaki arazide hak iddia edeceğini bildirdi. Filistinde 4000 km2 arazi ile Musul petrollerindeki padişah hissesi de bunlar arasındaydı. Ancak Ankara hükümeti, bu isteği reddetti. 4 Mayıs 1937 tarihinde Cünyede öldü. Mezarı Suriye'nin Şam kentinde bulunan Süleymaniye Külliyesindedir.