turkish-nlp-suite/temiz-Wiki huggingface dataset:
Bellitepe, Göle

Bellitepe, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Bellitepe köyünün eski adı Urut'tur. 1854 tarihli Kiepert haritasında "Urut" olarak geçer. 1886 tarihli Rus nüfus sayımında ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de aynı adla geçer. Bununla birlikte daha eski dönemde bu yerleşmenin Orotan adını taşıdığı bilinmektedir.
Urut'taki megalit yapı kalıntıları, buranın çok eski bir yerleşme alanı olduğunu göstermektedir. Urut, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Kola'da yer alıyordu. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir.
Urut, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresince Urut () olarak kaydedilen köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. 1886 yılında nüfusu 128 kişiden oluşuyordu. Bu nüfus içinde 99 kişi Ermeni, 25 kişi Türk ve 4 kişi Kürt olarak kaydedilmiştir. Köyün nüfusu 1896 yılında 199 kişi, 1906 yılında 300 kişi olarak tespit edilmiştir.
Urut köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Urut Türkiye'ye bırakıldı.
Bellitepe köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Urut () adıyla Kars vilayetinin Göle kazasının Okam nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 287 kişiden oluşuyordu. Urut Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Bellitepe olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Bellitepe köyünün nüfusu 451 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 118 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 36 km, Göle ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.
Nüfus
Budaklı, Göle

Budaklı, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Budaklı köyünün eski adı Cicor veya Cicori'dir. Nitekim 1886 tarihli Rus nüfus tespitinde köyün adı Cicar / Cucar ( / ) ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Cicor () olarak geçer.
Cicor veya Cicor, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Ancak köyün adı yayımlanmış eski Osmanlı kayıtlarında geçmemektedir. Bununla birlikte, 10. yüzyıla tarihlenen Cicori Kilisesi ile Eski Cicori'deki kiliseler ve bu kiliselerdeki Gürcüce yazıtlar, bu iki köyün Osmanlı döneminden önce Gürcü yerleşimler olduğunu göstermektedir.
Türkçe Göle olarak bilinen Kola bölgesi ve köy, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. Cicor'da bu dönemde Kürtler yaşıyordu ve köyün nüfusu 110 kişiden oluşuyordu. Cicori'nin nüfusu 1896 yılında 157 kişiye, 1906 yılında 230 kişiye çıkmıştır. Yirmi yılda nüfusun yaklaşık iki katına çıkması, bu süre içinde köye yeni insanların yerleştirildiğini göstermektedir. Nitekim 1907 yılında Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Göle bölgesinde göç nedeniyle boşalmış köylere yeni nüfus yerleştirildiğini yazmıştır.
Birinci Dünya Savaşı yıllarında Ardahan bölgesini gezen Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli'nin verdiği bilgiye göre Cicor köyünde tamamen sağlam olan ve üzerinde Gürcüce yazılar bulunan bir kilise bulunuyordu. Hemen yakınında terk edilmiş bir köy olan Eski Cicori'de de Gürcüce yazıtları olan iki kilise ayakta duruyordu.
Cicor köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca köy Türkiye'ye bırakıldı.
Cicor köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kars vilayetinin Göle kazasının Okam nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında Varginis biçiminde yazılmış olan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 448 kişiden oluşuyordu. Cicor veya cicori Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Budaklı olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Budaklı köyünün nüfusu 755 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 192 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 30 km, Göle ilçe merkezine ise 21 km uzaklıktadır.
Nüfus
Büyükaltınbulak, Göle

Büyükaltınbulak, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Büyükaltınbulak ile Küçükaltınbulak köylerinin eski adı Altınbulak'ır. Nitekim 1854 tarihli Kiepert haritasında "Altınbulak" olarak geçer. "Bulak" halk ağzında bir kelime olup "pınar", "altın bulak / altun bulak" da "altın pınar" anlamına gelir. Gürcüce kaynaklarda Büyükaltınbulak köyü Didi Haraba ( ), Küçükaltınbulak ise Patara Haraba ( ) olarak verilmiştir.
Altınbulak, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Kola'da yer alıyordu. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Türkçe Göle olarak bilinen Kola bölgesi uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresince Altun-Bulag (-) olarak kaydedilen köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. 1886 yılında nüfusu, Kürt olarak kaydedilmiş 209 kişiden oluşuyordu. Köyün nüfusu 1896 yılında 216 kişi, 1906 yılında 310 kişi olarak tespit edilmiştir. Bu tarihte Küçükaltınbulak ise Haraba-Altun-Bulag (--) adıyla kaydedilmiştir.
Altun-Bulag köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca bu yerleşim Türkiye'ye bırakıldı.
Büyükaltınbulak köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Büyük Altun Bulak ( ) adıyla Kars vilayetinin Göle kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. Küçükaltınbulak ise bu kaynakta Harabe Altun Bulak (ە ) biçiminde yazılmıştır. 1940 genel nüfus sayımında Büyük Altınbulak olarak geçen köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 622 kişiden oluşuyordu. Büyükaltınbulak köyünün 1965 genel nüfus sayımında nüfusu 1.131 kişiye yükselmişti ve bu nüfus içinde 273 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 55 km, Göle ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır.
Nüfus
Çakıldere, Göle

Çakıldere, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Çakıldere köyünün eski adı Ori Kilisa veya Ora Kilisa'dır. Nitekim 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Ori Kilisa / Ora Kilisa ( ) ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Ora Kilisa ( ) şeklinde geçer. Gürcüceden değişime uğramış olan bu yer adı "İki Kilise" anlamına gelir. Bu yer adının köydeki iki kiliseye dayandığı anlaşılmaktadır.
Ori Kilisa köyünün bulunduğu Kola bölgesi, Gürcü Hristiyanlığının erken dönemdeki merkezlerinden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün eski kilisesi Ora Kilisa Kilisesi de bu dönemden kalmış olmalıdır.
Ori Kilisa, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde Gürcistan Vilayeti içinde Ardahan-i Büzürg livasının Güney nahiyesine bağlı bir köy olarak kaydedilmiştir. Ancak bu sırada köy tamamen boşalmış bulunuyordu. Bununla birlikte 1694-1732 dönemini kapsayan Çıldır Eyaleti cebe defterinde bu yerleşim Ora Kilisa ( ) adıyla Ardahan-i Küçük livasının Güney nahiyesinin köyü olarak geçer. Ora Kilisa'nın yeniden meskun hale geldiği bu kayıttan anlaşılmaktadır.
Ori Kilisa veya Ora Kilisa köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından savaş tazminatı olarak Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin 1886 tarihli nüfus sayımında köyü Ora-Kilisa (-) şeklinde kaydettiği köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. Nüfusu, 30'u erkek ve 28'i kadın olmak üzere, 6 hanede 58 kişi yaşıyordu. Köy halkının tamamı Kürtlerden oluşuyordu. Ora Kilisa köyünün nüfusu 1896 yılında 102 kişi, 1906 yılında 130 kişi olarak tespit edilmiştir.
Ori Kilisa köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Ora Kilisa" ( ) olarak geçer. Bu tarihte köy, Kars vilayetinin Göle kazasının Okam nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında da aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 305 kişiden oluşuyordu. Ori Kilisa, Ora Kilisa veya Orikilise "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Çakıldere olarak değiştirildi. Nitekim 1960 genel nüfus sayımında köyün adı "Çakıldere (Ortakilise)" biçiminde yazılmıştır. 1965 genel nüfus sayımında Çakıldere köyünün nüfusu 757 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 51 kişi okuma yazma biliyordu.
Hristiyan nüfusun yaşadığı dönemden kalma tek nefli köy kilisesinden geriye sadece yıkıntılar kalmıştır. Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli 1917 yılında köyün yakınında ikinci bir kilisenin yıkıntılarının bulunduğunu yazmış, ancak bu kiliseden bugüne bir şey kalmamıştır.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 24 km, Göle ilçe merkezine ise 30 km uzaklıktadır.
Nüfus
Çakırüzüm, Göle

Çakırüzüm, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Çakırüzüm köyünün eski adı Muzareti'dir. Gürcüce bir yer adı olan Muzareti (), peygamber çiçeği anlamındaki "mtzara" () kelimesinden türemiş olan Mtzareti'den () değişime uğramış olabilir. Bu yer adı Türkçeye Muzarat () şeklinde girmiştir.
Muzareti, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Gürcüce bir ad taşıyor olması bu köyün Osmanlı döneminden önce de bir yerleşim olduğunu göstermektedir.
Muzareti, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. 1886 tarihli nüfus tespitinde Rus idaresince Muzaret () şeklinde kaydedilmiş olan yerleşim, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlı "Yunan nahiyesi"nin 13 köyünden biriydi. Köydeki 34 hanede 100'ü erkek ve 87'si kadın olmak üzere 187 kişi yaşıyordu. Hem Muzaret'in de hem de bağlı olduğu nahiyenin nüfusu Yunanlılardan (Rum) oluşuyordu. Muazareti'nin nüfusu nüfusu 1896 yılında 287 kişi, 1906 yılında 415 kişi olarak tespit edilmiştir.
Kola bölgesine 1907 yılında araştırma gezisi yapan Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili de Muzareti'de Rumların yaşadığını yazmıştır. Takaişvili'nin verdiği bilgiye göre, o sırada Göle bölgesinin nüfusu hayli renkli bir hale gelmiş, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Osmanlı ülkesinden göç etmiş olan Rumlar ve Ermeniler Müslüman Gürcülerden boşalmış yerlere yerleştirilmişti. Nitekim Muzareti köyünde Rumlar eski Gürcü kilisesini yıkmış ve taşlarıyla yeni bir kilise inşa etmişlerdi.
Muzareti köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Muzareti Türkiye'ye bırakıldı.
Muzareti, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Muzarat () adıyla Kars vilayetinin Göle kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan Muzarat'ın nüfusu 369 kişiden oluşuyordu. Muzareti veya Muzarat Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Çakırüzüm olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Çakırüzüm köyünün nüfusu 851 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 181 kişi okuma yazma biliyordu.
Ekvtime Takaişvili'nin köyde bulunduğu 1907 yılında eski Gürcü kilisesi yıkılmış, taşlarıyla yeni bir Rum kilisesi inşa edilmişti. Bu kilisenin bir taşında Gürcü alfabesinin Asomtavruli harfleriyle " " (Tzo Gi) yazısı bulunuyordu. Köyde ikinci bir eski kilise vardı; o kilise de yıkılmış ve aynı yıl yerinde yeni bir kilise inşa ediliyordu. Bu iki kilise de günümüzde tamamen yıkılmıştır.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 49 km, Göle ilçe merkezine 4 km uzaklıktadır.
Nüfus
Çalıdere, Göle

Çalıdere, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Çalıdere köyünün eski adı Mihkerek veya Mehkerek olarak bilinir. Nitekim 1886 tarihli Rus nüfus sayımında Mehkerek (), 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Mihkerek / Mihgerek () olarak geçer.
Çalıdere-Okçu köyleri bölgesindeki megalit yapı kalıntıları, köyün bulunduğu yörenin çok eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir. Gürcüce kaynaklarda Mihkereki () olarak geçen köy, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir.
Mihkerek, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresi sırasında köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. 1886 yılındaki nüfusu, "Kürt" olarak kaydedilmiş 54 kişiden oluşuyordu. Köyün nüfusu 1896 yılında 77 kişi, 1906 yılında 86 kişi olarak tespit edilmiştir.
Mihkerek köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Mihkerek Türkiye'ye bırakıldı.
Mihkerek, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kars vilayetinin Göle kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 189 kişiden oluşuyordu. Mihkerek Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Çalıdere olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Çalıdere köyünün nüfusu 488 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 58 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 51 km, Göle ilçe merkezine 6 km uzaklıktadır..
Nüfus
Çobanköy, Göle

Çobanköy, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Çobanköy'ün eski adı bilinmemektedir. Köyün sınırları içinde eski iki kilise ile iki kalenin ve Ordinaki ile Titkani adlarını taşıyan terk edilmiş iki köyün varlığı, buranın eskiden önemli bir yerleşme olduğunu göstermektedir.
Çobanköy, tarihsel Gürcistan'ı oluşturan Mesheti bölgesinin yerleşim yerlerinden biriydi. Osmanlılar köyü, birleşik Gürcistan Krallığı'nın ardından bu bölgeye hakim olan Samtshe Atabeyliği'nden 16. yüzyılın ortasında ele geçirdi. 1595 tarihli Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre, Gürcistan Vilayeti içinde, Ardahan-i Büzürg livasının Meşe nahiyesine bağlıydı. Bu defterde Çoban Köy ( ) olarak yazılmış olan köy boş olarak kaydedilmiştir. 17. yüzyılda bu yerleşme Çoban () adıyla Çıldır Eyaletinde Ardahan-i Küçük livasına (sonradan Göle ilçesi) bağlı bir köy olarak geçer.
Çobanköy, uzun süre Osmanlı yönetimi altında kaldıktan sonra, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşının ardından Rusya İmparatorluğunun eline geçti. Rus idaresinde Ardahan sancağının (okrug) Göle kazasına (uçastok) bağlıydı. Çoban-Köy (Ч-) olarak kaydedilmiş olan yerleşme, Arpaşeni nahiyesinin (: merkez) köylerinden biriydi. 1886 yılında Çobanköy'ün nüfusu 108 kişiden oluşuyordu. Nüfusun tamamı "Kürt" olarak kaydedilmiştir. Köyün nüfusu 1896da 138 kişiye, 1906da da 215 kişiye yükselmişti.
I. Dünya Savaşının sonlarına doğru Rus ordusunun bölgeden çekilmesinden sonra Çobanköy, 1918-1921 arasında bağımsız olan Gürcistan sınırları içinde yer aldı. 1921'de, Kızıl Ordunun Gürcistanı işgali sırasında fiilen yeniden Türkiyeye katıldı. Aynı yıl imzalanan Kars Antlaşmasıyla Çobanköyün de içinde yer aldığı Ardahan ve Artvin Türkiyeye bırakıldı.
Çobanköyde varlığı bilinen iki kiliseden biri, köyün merkezinin 8 km güneybatısında yer alan tek nefli bir yapıdır. Bu kiliseden geriye yıkıntıları kalmıştır. İkinci kilise, 20. yüzyılın başlarında "Ayazma" olarak adlandırılan pınarın olduğu yerde bulunuyordu. Bu kiliseden bugüne bir şey kalmamış olmakla birlikte, Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili'nin bölgeyi gezdiği 1907 yılında kilisenin yıkıntıları duruyordu. Kilisenin bulunduğu yer, 6. yüzyılda Kolalı Ortodoks dokuz çocuğun dinsel nedenlerle işkence gördüğü yer olarak kabul edilir. Guaram, Adarnase, Bakar, Vaçe, Bardzim, Daçi, Cuanşer, Ramaz ve Parsman adlarını taşıyan bu çocuklar Gürcü Ortodoks Kilisesi tarafından aziz kabul edilmekte ve 6 Mart günü anılmaktadır. Gürcü Ortodoks inancına göre dokuz çocuk Hristiyanlığa geçtiği için pagan inanca sahip annesi ve babası tarafından taşlanarak öldürülmüştür.
Köyde iki kalenin yıkıntıları günümüze ulaşmıştır. Kalelerden biri harçsız ve yığma taştan inşa edilmiş, 83 66 m ebatlarında bir yapıdır. Tamamen yıkılmış olan kale köyün kuzeydoğusunda "Sorık Tepesi" olarak bilinen tepede yer alır. Köyün merkezinin 700 m kuzeybatısında yer alan ikinci kale de yığma taştan inşa edilmiştir. 370 205 m ebatlarındaki kale Ziyaret Dağı denilen tepede yer alır.
Coğrafya
Çobanköy, Ardahan il merkezine 53 km, Göle ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.
Nüfus
Çullu, Göle

Çullu, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Çullu, bu yerleşimin bilinen en eski adıdır. Birinci Dünya Savaşı yıllarında Ardahan bölgesini gezen Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli köyün adını Çuli () olarak kaydetmiştir. Gürcücede yer alan "çuli" kelimesi Türkçeden girmiştir. Nitekim Martvileli bu kelimenin hem Türkçede hem de Gürcücede bulunduğunu yazmıştır. Martvileli'nin verdiği bilgiye göre Çullu köyünde daha önce Müslüman Gürcüler yaşıyordu. Ancak Gürcüler Osmanlı ülkesine göç etiği için köy boşalmıştı. Köyde yıkılmış bir adet kilise bulunuyordu.
Çullu köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Çulli" () olarak geçer. Bu tarihte köy, Kars vilayetinin Göle kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında da aynı idari konuma sahipti ve köyde 132 kişi yaşıyordu. 1965 genel nüfus sayımında Çullu köyünün nüfusu 298 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 32 kişi okuma yazma biliyordu.
Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli'nin tespit ettiği kiliseden bugüne bir şey kalmamıştır. Ayrıca bu kilisenin nasıl tamamen ortadan kalktığı tespit edilememiştir.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 77 km, Göle ilçe merkezine 33 km uzaklıktadır.
Nüfus
Damlasu, Göle

Damlasu, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Damlasu köyünün Türkçe kaynaklarda eski adı Sasadil / Sasadel olarak geçer. Bu yer adı Gürcüce Sasadeli'den () geliyor olmalıdır. Birinci Dünya Savaşı yıllarında Ardahan bölgesini gezen Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli köyün adını Sasadeli biçiminde yazmış, köyde yıkık bir kilisenin bulunduğunu belirtmiştir. Nitekim daha sonra bu kiliseye ait bir taşta Gürcüce bir yazı tespit edilmiştir. Köyün adı Gürcüce Sakadeli () olarak da yazılmıştır.
Damlasu köyündeki megalit yapı kalıntısı ile 10. yüzyıla ait Gürcü kilisesi, buranın çok eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir. Sasadeli veya Sakadeli olarak bilinen bu yerleşim, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli'nin verdiği bilgiye göre, Rus idaresi sırasında, Birinci Dünya Savaşı yıllarında Sasadeli köyünde yeni yerleşmiş Katolik Ermeniler yaşıyordu. Köyün kilisesi olan Sasadeli Kilisesi bu tarihte de yıkılmıştı. Ruslar bu köye 1878 yılında Berlin Antlaşması'yla hakim olmuştu.
Sasadel köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Sasadel Türkiye'ye bırakıldı.
Sasadel, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Sasadel / Sasadil" () adıyla Kars vilayetinin Göle kazasının Okam nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 203 kişiden oluşuyordu. Sasadeli / Sasadel Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Damlasu olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Damlasu köyünün nüfusu 253 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 90 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 27 km, Göle ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır.
Nüfus
Dedekılıcı, Göle

Dedekılıcı, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Dedekılıcı köyünün eski adı Keşar'dır. Nitekim 1886 tarihli Rus nüfus sayımında ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde aynı adla geçer. Bu yer adı Gürcüce Keşeri / Keşari ( / ) biçiminde yazılır.
Keşar, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Öte yandan Keşar köyü sınırları içindeki üç adet megalit kale kalıntısı, buranın çok eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir.
Türkçe Göle olarak bilinen bu bölge uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sora, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'ya Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Keşar () adıyla kaydedilmiş olan köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. Rus idaresinde köyde Rumlar yaşıyordu ve köyün nüfusu 210 kişiden oluşuyordu. Köyün nüfusu 1896 yılında 288 kişi, 1906 yılında 400 kişi olarak tespit edilmiştir.
Göle bölgesinde 1907 yılında araştırma gezisi yapan Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili'nin verdiği bilgiye göre, o sırada bölgenin nüfusu hayli renkli bir hale gelmiş, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Osmanlı ülkesinden Rusların egemenliğine geçen topraklara göç etmiş olan Rumlar ve Ermeniler, Müslüman Gürcülerden boşalmış olan yerlere yerleştirilmişti.
Keşar köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Keşar Türkiye'ye bırakıldı.
Keşar, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Keşar () adıyla Kars vilayetinin Göle kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 373 kişiden oluşuyordu. Keşar Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Dedekılıcı olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Dedekılıcı köyünün nüfusu 712 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 239 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 39 km, Göle ilçe merkezine 11 km uzaklıktadır.
Nüfus