Niccolò de' Conti

Niccolò de' Conti (13851469) Chioggia (Venedik ili) doğumlu Venedikli tüccar ve gezgin. 15. yüzyılda Hindistan, Güneydoğu Asya ve Güney Çini gezmiştir. Marco Polo ve ekibinin Çinden dönmelerinden sonra buradan gelen ilk Avrupalı kişidir.
Niccolò, 1419 yılında Venedikden ayrılarak Şama giderek burada Arapça öğrendi. 25 yıl boyunca Asyadaki birçok yeri Müslüman bir tacir olarak gezdi. Dillere olan yatkınlığı ve İslami kültürü benimsemesi sayesinde Müslüman tacirlere ait gemilerde seyahatlerine devam etti.
Niccolònun gezileri Çinli Amiral Zheng Henin donanmasının seferleriyle aynı dönemde olmuştur. Bir dönem bu donanmada / donanma ile birlikte hareket eden ticaret gemilerinde seyahat etmiştir. Donanmayla beraber gezdiği yerlere ait anlattıkları bilgiler Ma Huan (1433) ve Fei Xin (1436) gibi Çin donanmasıyla beraber gezen tarihçilerin anlattıklarıyla örtüşmektedir.
Seyahatleri
Niccolò de' Conti, çölü geçtikten sonra Bağdata, oradan da Basraya geçti. İran Körfezinde deniz yoluyla seyahat ederek İrana geçti ve Farsça öğrendi. Arap Denizini deniz yoluyla geçerek Gucerata gitti. Daha sonra Deccan yaylasındaki Vijayanagara gitti. Hindistanın doğu kıyısındaki günümüzün Chennai kenti olan Maliapura gitti.
1421 yılında Niccolò Sumatra Adasına geçerek bir yıl burada kalır. Bu süre boyunca altın ve baharat ticareti yapar. Daha sonra Malaya Yarımadasına geçer. Oradan sonra Batı Bengala geçecektir. Burmadan sonra Javaya giden Niccolò burada 9 ay kaldıktan sonra günümüzdeki Vietnam olan Champaya geçer.
Niccolò, Güneydoğu Asyanın uygarlık, zenginlik, kültürel seviye ve ihtişam olarak İtalyanın kat kat üzerinde olduğunu da belirtir.
1440 yılına doğru Hindistana geri döner. Buradan sonra Aden, Somali, Cidde üzerinden Mısıra geçer.
Hindistanda tanıştığı ve evlendiği eşi Mısırda çıkan salgın hastalık sırasında hayatını kaybedecektir. 4 çocuğuyla beraber İtalyaya döner. 1444 yılında Venedike dönen Niccolò, saygı duyulan bir tacir olarak hayatına devam eder.
Seyahatname
Seyahatleri sırasında güvenlik gerekçesiyle kendisini Müslüman olarak tanıtmıştır. Hristiyanlık esaslarının bu aşikar ihlalinden sonra özel olarak Papa IV. Eugene tarafından huzura çağrılır. Papanın özel sekreteri Poggio Bracciolini ile görüşüp durumunu anlatır. Kaleme aldığı yazılı eser 15. yüzyılda yazılan en başarılı gezi yazılarındandır.
Seyahatnamedeki anlatımların Avrupada o dönemdeki Hint Okyanusu ve civarı ile ilgili birincil bilgi kaynağı olarak kullanıldığı bilinmektedir. Marco Polonun anlatımlarından sonra bölgeye dair ayrıntılı bilgiler dönemin bilim adamlarını etkilemiş, vermiş olduğu bilgiler dönemin ünlü dünya haritası Fra Mauro haritasına ışık tutmuştur.
Niccolò de' Continin haritacılıktaki etkisi Cenova Haritası (1447-1457) ve Fra Mauro haritasında (1457) hissedilir. Özellikle Fra Mauro haritası o dönemde bilinen Eski Dünyanın çok tutarlı bir şekilde resmedilmesidir. Bu haritalardaki yer isimleri doğrudan Continin anlatımlarından alınmıştır. Rahip Mauro, haritasının yapımını anlatırken bahsettiği güvenilir kaynak Contidir. Ayrıca Afrikanın en güney ucundaki Ümit Burnunun 1420 yılında geçildiğine dair bilginin Contiden geldiği düşünülmektedir. Conti, Çin donanmasının o dönemdeki Avrupa donanmalarından çok ileride olduğunu yazmakta, 2000 ton ağırlığında ve o dönem Avrupadaki kalyonlardan dört kat büyük devasa gemilerden bahsetmektedir:
Paolo dal Pozzo Toscanellinin 1474 yılında Kristof Kolomba yazdığı mektupta belirttiği Cathaydan gelen kişinin Niccolò de' Conti olduğu düşünülmektedir. Kendisinin İtalyaya döndükten sonra 1444 yılında Papa Eugenius tarafından huzura çağrıldığı bilinmektedir:
Niccolò de' Continin yazmış olduğu eser çok sayıda gezgin ve kaşif tarafından kullanılmıştır, bunlar arasında Ludovico di Varthema (1510) ve Magellan ile birlikte dünyanın çevresini dolaşan Antonio Pigafetta sayılabilir.
Seyahatnamenin baskıları
Eserin ilk baskısı 1492 yılında orijinal Latince olarak Cristoforo da Bollate tarafından yapılmış ve Hindistana giden Pietro Caraya ithaf edildi. Bundan sonra birçok diğer dile çevirileri yapılan eser 1502 yılında Portekizce, 1503 yılında ise İspanyolca yayınlandı. İlk İtalyan baskısının Portekizceden çevrildiği ve 1550 yılında basılan Giovanni Battista Ramusionun gezi notlarının eki olarak basıldığı bilinmektedir. İlk İngilizce baskı ise 1579 yılında İspanyolca baskının çevirisi olarak John Frampton tarafından yapılır, bu kitapta Continin gezileriyle Marco Polonun gezileri beraber anlatılır.