Burgos Katedrali

Burgos Katedrali (İspanyolca: Catedral de Burgos, resmi adıyla Santa Iglesia Basílica Catedral Metropolitana de Santa María de Burgos), İspanya'nın Kastilya ve Leon bölgesindeki Burgos şehrinde Gotik tarzda inşa edilmiş bir katedral.
Katedralin inşası, Bakire Meryeme atfen 1221 yılında başlanmış olup, 15 ve 16. yüzyıllarda birçok yenilenmeye girmiş, 1567'de ise tamamlanmıştır. Büyüklüğü ve özgün mimarisi ile tanına Burgos Katedrali, 20. yüzyılın başında, katedrale tam olarak bağlı olmayan başpiskoposun sarayı ve manastırın üst katı katedralin ana yapısından çıkarılmıştır.
Katedral, Gotik bir yapı olmasına rağmen, Rönesans ve Barok sitillerine uygun çalışmalar da yapılmıştır. Burgos Katedralinin inşa edilmesi sırasında çalışan bazı sanatçılar arasında; katedralin mimarı ve heykeltıraşları Colonia ailesinden Juan, Simon, ve Francisco, heykeltıraşlardan Gil de Siloe, Felipe Vigarny ve Juan de Anchieta, mimar ve heykeltıraş olan Diego de Siloe, ressam ve Kutsal Aile Yolculukta eserinin sahibi olan Sebestiano del Piombo yer alır.
Tarihçe
Arka plan
13. yüzyılın başlarında, ideolojik ve kültürel değişimlerle bağlantılı olarak, Burgos'ta sanatsal olarak geniş çapta değişim yaşanmıştır. Bu değişim ise Burgos'ta Gotik sanatının gelişmesini sağlamıştır. Teknik bir devrim olarak sayılan sütunların, geçici payandaların ve yivli kubbelerin kullanılması sonucunda inşa edilen binalar geçmişe kıyasla daha yüksek olarak yapılabilimiştir.
13. yüzyıldaki başlayan birinci dönem, 14. ve 15. yüzyılın ilk yarısını kapsayan ikinci dönem ve 15. yüzyılın ikinci yarısında başlayıp 16. yüzyıla kadar devam eden üçüncü dönem, Gotik mimarinin üç dönemini oluşturur. Real Monasterio de Huelgas ve Burgos Katedrali, Gotik mimarinin ilk dönemini başlatan eserler olup, Burgos Katedrali, Gotik mimariye geçişin simgesidir.
İnşa
Burgos Katedralinin inşa edilmeye, Kastilya Kralı olan III. Ferdinand ve piskopos Mauricionun emriyle başlanmıştır. Katedral önceden yapılmış olan Romanesk tarzda bir katedralin arsasına inşa edilmeye başlanmıştır. 1260 yıllarında büyük minber bitirmiş ve kutsanmış ve katedral Bakire Meryeme atfedilmiştir.
Katedral yapım aşamasındayken, 1440 yılında dönemin Burgos Piskoposu Gotik mimar olan John de Cologneyi sekiz köşeli kuleleri bitirmesi için getirtmiştir. John de Cologne 1481 yılında ölünce kulenin inşa edilmesine oğlu Simon devam etmiştir. 15. ve 16. yüzyıldaki yapılan işlerde ise Alman bir mimarın etkisi vardır.
Modern zamanlar
Burgos Katedrali, UNESCO tarafından, 31 Ekim 1984 tarihinde Dünya Mirası olarak ilan edilmiştir. Katedral, İspanyadaki diğer katedraller gibi Salamanca, Santiago de Compostela, Avila, Cordoba, Toledo veya Cuenco gibi şehirlerin tarihi yapı komplekslerine entegre olmadan tek başına böyle bir ayrıcalığa sahip olan tek katedraldir.
Mimari özellikler
Proje asırlarca devam ettiği için, dönemin kralları ve piskoposlarının seçtiği mimarların birbirinden farklı olmasından dolayı katedralde mimari olarak birbirinden farklı parçalar yer alır. Ayrıca katedral tüm Gotik dönemlerinden de izler taşımaktadır. 13. yüzyılda katedralin yapılmasında Fransız bir mimarın etkisi varken, 15. yüzyıldaki mimari değişim ise Alman bir mimarın eseridir. Katedraldeki Fransız etkisi, Fransadan gelen ve Santiago de Compostelaya gitmekte olan hacıların yol güzergahı üzerinde olan Burgostan geçmesiyle olmuştur. Bu yol üzerinden gelen hacıların sayesinde ise Fransız edebiyatı, sanatı ve mimarisi Burgosu etkisi altına almıştır. Özellikle Fransadaki 13. yüzyılın başlarında bitmiş Bourges Katedralinin, Burgos Katedraline benzerlikleri karşılaştırıldığında, İspanyadaki yapının, Fransadakinden model alınarak yapıldığı gözlemlenir. Katedralin dış yüzü, Paris ve Reims Katedralleri'nden ilham alınarak yapılmıştır. Burgos minberinin mimari yapısını büyük ihtimalle Bigarny yapmıştır. Minber, Bigarnynin sanatsal olarak Rönesans sitilini nasıl özümsediğini gösteren bir örnektir. Dekorasyon elemanlarında ve figürlerin modellenmesinde İtalyan etkisinde kalınmıştır.
Burgos Katedrali'nin güney tarafında bulunan Portada del Sarmental yontmasını yapan iki heykeltıraş, Amiens okulundan etkilenmiştir. Bu yontma Kastilyada yapılan ilk gotik anıttır. İsa sembolleriyle sarılmış anıtta İsanın yüzü detaylı bir şekilde yontulmuştur.