İdmanocağı SK

İdmanocağı ya da İdman Ocağı, Trabzon şehrinde kurulan ilk spor kulübüdür. Futbol takımı Trabzon Futbol Ligi, Türkiye Futbol Birinciliği ve Türkiye Amatör Futbol Şampiyonası'nda mücadele etmiştir. Kulüp aynı zamanda kadın voleybol ve kadın futbol dallarında da etkindir.
Tarihçe
Trabzon'da I. Dünya Savaşı sonrası yeniden yapılanmaya çalışan gençler, futbolu yaşatma ye geliştirme gayretine girişmişlerdir. Bu gençler şehrin dört bir yanında boş buldukları arsalarda topun peşinden koşmaya devam etmişlerdir. Bu arada lise Fransızca öğretmeni Burhanettin Kahyaoğlu, beden terbiyesi öğretmeni Sami Bey, Hıfzırrahman Raşit Öymen, Tevfik Yunusoğlu, Kemal Özsubaşı ve Ali Yusufoğlu'nun başını çektiği bir grup genç Trabzon'da ilk kulübü kurma gayreti içine girmiştir. Bu gençlerin çabaları şehrin bütün semtlerinde büyük destek görmüştür. Girişimler 20 Ocak 1921 günü mutlu sonla noktalanmış ve Trabzon'un ilk kulübü kurulmuştur.
Renkleri sarı ve kırmızı olarak belirlenen kulübe "İdman Ocağı" adı verilmiştir. Trabzon'da 10 Şubat 1921 tarihinde "İdman Grubu" adıyla yeni bir kulüp kurulmuş, Trabzon'daki ilk resmi karşılaşma da bu takımlar arasında oynanmıştır. Bu karşılaşma İdman Ocağı'nın 3-0 galibiyetiyle sonuçlanmıştır.
İki köklü kulüp
Bu iki öncü kulübe daha sonra Muallim Mektebi ve Sanayi Mektebi'nin de katılımıyla Eylül 1921'den itibaren ilk resmi ve yerel lig tesis edilmiştir. Bu ligde şampiyonluğu da İdman Ocağı kazanmıştır.
1921-22 sezonunda bu kez kulüplerin B takımları arasında da bir lig düzenlenmiş ve ilk şampiyon yine İdman Ocağı olmuştur. Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı'nın kurulması ve Türk sporunun bu ilk örgütünün tüm Anadolu'ya yayılması Trabzon'da da etkisini göstermiştir. Bu etki sonucu yeni yeni kulüpler kurulmaya başlanmıştır. İdman Ocağı, İdman Gücü, Necm-i Ati'den sonra Trabzon Lisesi bünyesinde Lise İdman Yurdu adını taşıyan yeni bir kulübün kurulmasıyla kulüp sayısı 4'e ulaşmıştır.
Büyük rekabet
1923 yılından sonra Trabzon'da İdman Ocağı ile İdman Gücü arasında büyük bir rekabet başlamıştır. Trabzon adeta Ocaklılar ve Güçlüler diye ikiye ayrılmıştı. Trabzon'da futbolun bu iki takım arasındaki rekabetten yüceldiği söylenebilir. Rekabet zamanla öylesine büyük boyutlara vardı ki, Trabzon'un Türkiye liglerinde geç temsil edilmesinin de asıl nedeni oldu. Ne var ki iki kulüp arasındaki çekişme şehrin futbolundaki kaliteyi de her geçen gün arttırdı.
1923 yılında Trabzon'da ilk resmi lig müsabakaları oynanmaya başlandı. İlk sezon İdman Ocağı şampiyon oldu. Bunu 1923-24, 1924-25 sezonlarında Trabzon Lisesi takımının arka arkaya şampiyonlukları izlerken 1925 sezonunda yine İdman Ocağı birincilik elde etti. 1929 yılına kadar da önce Lise, arkasından Muallim Mektebi, daha sonra da Ticaret Lisesi takımları mutlu sona ulaştılar.
İdman Ocağı sporcusu olan Süleyman Kuğu 1924 Paris Olimpiyatları'nda mücadele eden Türkiye Milli Olimpiyat Takımı'nda yer alarak şehrin ilk uluslararası sporcusu unvanına sahip oldu.
1927 yılında davet üzerine o dönemin ünlü oyuncusu Ciciko'yu da kadrolarına alarak Trabzon'a gelen Kafkas Karması, Trabzon Lisesi ile oynadığı ilk maçı 7-1 kazanırken, ikinci maçta İdman Ocağı - Trabzon Lisesi Karması'yla oynayıp 2-1 kaybetti. Bu sonuç Trabzon'un futbolda kazandığı ilk uluslararası galibiyet olarak tarihe geçti.
İdman Ocağı ile İdman Gücü arasındaki büyük rekabet 1930'dan sonra had safhaya ulaşmıştır. 1929-30'dan sonra 5 kez arka arkaya İdman Ocağı'nın şampiyon olmasının ardından 1934-35 sezonundan itibaren İdman Gücü tam 7 yıl arka arkaya mutlu sona ulaşarak bu iki takım arasındaki rekabeti büsbütün alevlendirmiştir. Trabzon şampiyonu olarak 1933 Türkiye Futbol Şampiyonası'na katılma hakkı kazanan İdman Ocağı, turnuvada yarı finale dek ilerleyip Türkiye şampiyonalarındaki en büyük başarısını elde etmiştir.
Şampiyonlar şampiyonu
1940'lı yıllarda Trabzon futbolundaki güç lise takımlarına geçer. Tam 6 kez arka arkaya şampiyonluğu bu ekiplerin kazanması bunun en önemli göstergesidir. Özellikle Trabzon Lisesi bir futbolcu kaynağı olmuştur.
1947-48 sezonundan itibaren şampiyonluk yine İdman Ocağı ile İdman Gücü arasında el değiştirir. 1930'lu yıllarda başlayan İdman Ocağı-İdman Gücü rekabeti 1940'li, 1950'li ye 1960'lı yıllarda olanca şiddetiyle devam etmiştir. En kötü sezonlarda bile iki takımın rekabeti hiçbir şey yitirmiyordu. Trabzon öylesine ikiye ayrılmıştı ki; Ocaklılar sarı-kırmızı diye İstanbul'daki Galatasaray'ı, İdman Güçlüler ise yeşil-beyaz renklerine rağmen Fenerbahçe'yi destekliyorlardı. Rekabet bir de bu şekliyle alevlenmişti. Aslında bu büyük rekabetten en karlı çıkan Trabzon futboluydu. Öncelikle şehirde futbol tutkusu körüklenmişti. Bu büyük rekabetten doğan büyük iddia Trabzon'da büyük yıldızların çıkmasına neden olmuştur. Ancak Trabzon insanının alın yazısı olan gurbetçilik 1930'lu yıllarda Trabzon'daki futbol yıldızlarının da kaderine tesir etmişti. Bu oyuncuların pek çoğu yüksek öğrenim uğruna kenti terk etmek zorunda kalmışlardı. Bu isimler gittikleri İstanbul ve Ankara'da sürdürdükleri futbol yaşamlarında gerçekten büyük yıldızlar oldular. Hasan Polat ve kardeşi Ali Polat Ankara Gençlerbirliği'nde, Selim Şatıroğlu ile Ahmet Karlıklı Galatasaray'da, Taka Naci ile Zekeriya Bali Fenerbahçe'de, Nazmi Bilge de Beşiktaş'ta isimlerinden fazlasıyla söz ettirdiler.
1957-58 sezonunda İdman Ocağı, Amatör Futbol Şampiyonası'nda birinciliği aynı puan ve averaja sahip olduğu Ankara Karagücü ile paylaşmak zorunda kalmıştır. Bu nedenle kupa ortadan ikiye bölünerek her iki takıma eşit olarak verilmiştir.
Dünya rekortmeni İdman Ocağı
1958-59 futbol sezonunda Fenerbahçe mayıs ayına kadar oynadığı 61 maçta hiç yenilgi yüzü görmemişti. Sarı lacivertlilerin bu başarısı bir rekor olarak kabul ediliyordu. Ancak İdman Ocağı aynı sezonda 65 maçın tamamını kazanarak hem lig şampiyonu Fenerbahçe'nin hem de dünyanın rekorunu kırıyordu. İdman Ocağı'nın bu efsane kadrosu kaptan Sebahattin Canoğlu, İbrahim Küçüktepe, Haydar, Faruk Poyraz, Kenan Aksu, Abdurrahman Çiftçi, Necati Funda, İhsan Öztürkmen, Osman Burma, Ahmet Suat Özyazıcı ve Celal Öztürkmen gibi isimlerden oluşuyordu.
Kulüpler birleşiyor
1962-63 sezonunda tüm yurtta birer il takımı kurulması öngörülmüştü. Zamanın Türkiye Futbol Federasyonu Başkanı Orhan Şeref Apak, Türkiye liglerini güçlendirmek ve tüm yurda yaymak amacıyla bir seferberlik başlatmıştı. Trabzon elbette ki bunun dışında kalamazdı. Ancak İdman Ocağı - İdmanGücü rekabeti Trabzon futboluna öylesine hakimdi ki bu iki kulübün bir çatı altında toplanması zor görülüyordu.
Bu arada İdman Ocağı, 1965 yılında Türkiye Kupası kademe maçında Beşiktaş ile eşleşerek ilk maçı Trabzon'da oynamıştı. 0-0 biten bu müsabakanın rövanşında İdman Ocağı güçlü rakibini İstanbul Dolmabahçe Stadyumu'nda Yaşar'ın golüyle 1-0 mağlup ederek kupadan eledi. Bu sonuçta önemli bir başarı olarak İdman Ocağı tarihindeki yerini aldı.
21 Haziran 1966 tarihinde İdman Ocağı, Martıspor ve Yıldızspor'un da katılımıyla sarı-kırmızı renkler altında Türkiye 2. Ligi'ne alındı. Ancak resmi bir yazı, süresi içinde tebliğ edilmediği için İdman Ocağı'nın 2. Lig'de oynaması durduruldu. 20 Temmuz 1966'da bu kez İdman Gücü, Karadenizgücü, Martıspor ve Yolspor'un katılmasıyla Trabzonspor, kırmızı-beyaz renklerle kuruldu. Bu oluşumda İdman Ocağı yer almadı. Danıştay'da açılan davada yürütmeyi durdurma kararı alınınca ortam yeniden karıştı. Dönemin Beden Terbiyesi Genel Müdürü Ulvi Yenal araya girerek İdman Ocağı ve İdman Gücü'nün birleşmemeleri halinde iki kulübün de Türkiye 2. Ligi'ne alınmayacağını bildirdi. Trabzon'daki geceli gündüzlü toplantılar sonrasında 2 Ağustos 1967 günü İdman Ocağı ile İdman Gücü birleşmesi gerçekleşti. Böylece İdman Ocağı, İdman Gücü, Karadenizgücü ile Martıspor'un da katılmasıyla Trabzonspor kurulmuş oldu.
Trabzonspor'un kuruluşunun ardından İdman Ocağı, Trabzon amatör sporuna hizmet etmeye devam etmektedir. Trabzon gençliğine farklı spor dallarında mücadele etme olanağı sağlanmaktadır. Özellikle Trabzon'da basketbol branşının yaşatılmasında büyük katkılar sağlamıştır. Bölgede il birincilikleri elde etmiştir. İdman Ocağı Basketbol Takımı, Deplasmanlı Bölgesel Lig'de oynadıktan sonra, 2003-04 sezonunda 2. Lig'e katıldı. Kısıtlı olanaklarıyla mücadele etmeye çalıştı ancak başarılı olamadı. Yıllar itibarıyla hentbol ve voleybol takımları da oluşturan İdman Ocağı bu şubelerde de il bazında başarılı sonuçlar almıştır. Atıcılıkta da milli sporcuları zaman zaman bünyesinde bulunduran sarı-kırmızılı kulüp bu dalda da Trabzonspor'a hizmet etmeye çalışmıştır. Kent ve ülke futboluna tüm zamanlarda önemli oyuncular kazandıran İdman Ocağı bu konumuyla örnek teşkil ederek altyapı faaliyetleriyle de beğeni toplamış, sporcunun yanı sıra, çok sayıda yönetici ve teknik adam yetişmesiyle de dikkatleri çekmiştir.
Kadın Voleybol Takımı
Kulübün kadın voleybol takımı tarihinde ilk kez 2013-14 sezonunda Sultanlar Ligi'ne yükselmiş ve bu dalda bir ilki başarmıştır. 2014-15 sezonunda da oynadığı maçlar sonucunda tarihinde ilk kez Avrupa kupalarına katılma hakkı kazanan takım 2015-16 sezonunda hem lig hem de Avrupa maçları çıkarmıştır. Oynadığı Avrupa maçları sonucunda CEV Kadınlar Challenge Kupası'nda final oynama başarısı göstermiş ve rakibine mağlup olarak finalde bu kupaya veda etmiştir. 2015-16 sezonu lig baraj etabı maçları sonucunda ise ligde kalarak gelecek sezonda ligde boy göstermeyi sağlamıştır.
Kadın Futbol Takımı
Kulübün kadın futbol takımı 2007-08 sezonunda kurulmuş ve tarihinde ilk kez 2009-10 sezonunda Kadınlar 1. Ligi'ne yükselmiş ve bu dalda bir ilki başarmıştır. Trabzonspor'un kadın futbol takımını 2010-11 sezonu sonunda kapatması nedeniyle Trabzon şehrini Kadınlar 1. Ligi'nde tek başına temsil etme hakkı kazanan takım, 2016-17 sezonunda da 1. ligde oynama hakkını kazanmış ligin istikrarlı takımı olmuştur.