Dolores Ibárruri

Dolores Ibárruri (9 Aralık 1895, Abanto y Ciervana, Biskay - 12 Kasım 1989, Madrid) Bask kökenli komünist politikacı ve İspanya İç Savaşının daha çok La Pasionaria olarak bilinen cumhuriyetçi lideri.
Madrid savunması sırasında öne çıkan No Passaran sloganı ve cumhuriyet savunusu belki de onun en iyi bilinen yanıdır. Basklı bir maden işçisi baba ve İspanyol bir annenin kızı olarak Gallartada büyüdü. Ibarruri, Sosyalist devrimci maden işçisi Julián Ruiz Gabiña ile evliliğinin ardından Somorrostoya taşındı. 1920lerde, Carlist Katolik genç bir kadınken, devrimci militan bir aktivist ve 1921 yılında kuruluşuyla birlikte İspanya Komünist Partisinin ilk üyelerinden biri haline geldiği yer burasıydı. 1930larda İspanya Komünist Partisinin yayını Mundo Obreroda yazar oldu ve 1936da İkinci Cumhuriyet sırasında Asturias meclisine vekil olarak seçildi. İspanya İç Savaşının sona ermesi ve İspanyadan sürgüne gitmesinin ardından, 1944'ten, PCE başkanı olarak seçileceği 1960 yılına kadar görevde kalacağı İspanya Komünist Partisinin genel sekreterliğine getirildi. 1960tan 1989daki ölümüne kadar Partinin başkanlığı görevini sürdürdü.1977de İspanyaya dönünce, ilk kez İkinci Cumhuriyet sırasında temsil ettiği bölgeden, Cortese (İspanya parlamentosuna) yeniden vekil olarak seçildi. Genellikle 20. yüzyılın en önemli ajitatörlerinden biri olarak kabul edilir.
Hayat hikayesi
İspanyanın Bask bölgesinde Vizcaya kentine bağlı Gallartanın bir kasabasında yoksul madenci Carlist ve Katolik bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi, gerçekte Sorialı olan Juliana Gómez ve Antonio Ibárrurinin on bir çocuğundan sekizincisiydi. Okumak istiyordu ama ailesi onun eğitimi için para ayırabilecek mali güçten yoksundu. 1916da henüz yirmi yaşındayken, aynı zamanda bir politik aktivist olan maden işçisi Julián Ruiz ile evlendi. Altı tane çocuğu oldu fakat dördü yetişkinliğe eremeden, aşırı yoksulluk nedeniyle öldüler.
1917de genel greve katıldıktan sonra Ruizin tutuklanması, ailenin ekonomik sıkıntısını daha çekilmez bir hale getirdi. Ibárruri Karl Marksın yazılarını okudu ve Komünist Partiye katıldı. Madenci gazetesi El Minero Vizcaíno için "La Pasionaria" (tutku çiçeği) takma adıyla makaleler yazdı.
1920 yılında Bask Komünist Partisinin taşra komitesine seçildi. Kazandığı ün ve saygınlık nedeniyle 1930 yılında İspanya Komünist Partisinin Merkez Komitesine seçildi.
1931 yılında İkinci Cumhuriyetin kuruluşuyla beraber Madride taşındı. Burada sol-kanat gazete Mundo Obreronun editörü oldu. Kadınların yaşam koşullarını düzeltmek için çaba harcadı. Daha sonra Partinin polit bürosuna atandı. Faaliyetlerinden ötürü birkaç kez yakalandı ve tutuklandı. Hitabet yeteneği, onu İspanya Komünist Partisinin önemli temsilcilerinden biri haline getirdi. 1933 yılında Moskovada gerçekleştirilen Kominterne (Komünist Enternasyonal) delege olarak katıldı.
1936 yılında İspanya Temsilciler meclisine seçildi ve çalışma, barınma ve sağlık koşullarının iyileştirilmesi için mücadele verdi. İspanya İç Savaşının patlak vermesinin ardından No Pasaran sloganı eşliğinde Cumhuriyetin savunusu için sesini daha da yükseltti. Konuşmaları toplumun büyük bir kısmını, özellikle kadınları, anti-faşist mücadele için bir araya getirdi. Cumhuriyetçi davanın başarıya ulaşmasına yardımcı olmak için Palmiro Togliatti gibi kişilerle beraber çeşitli komitelere katıldı.
Ancak, kanlı üç yılın ardından 1939 yılında Madridin düşmesiyle beraber Milliyetçi güçler galip geldi. Ibárruri politik faaliyetlerine devam edeceği SSCBye iltica etti. Tek oğlu Rubén Ruiz Ibárruri Kızıl Orduya katıldı ve 1942de Stalingrad savaşında öldü.
Enrique Líster, 1945te Dolores Ibarruriyi eski İspanya Komünist Partisi militanı Gabriel León Trillayı öldürtmekle suçladı.
1944 yılı Mayısında İspanya Komünist Partisinin genel sekreteri oldu. Ölene kadar devam edeceği başkanlık görevini 1960 yılında devralana kadar genel sekreterliğe devam etti. Altmışlı yılların başında Sovyet vatandaşlığına kabul edildi. Bu yıllarda politik başarısı Sovyetler Birliği tarafından kabul edildi ve Moskova Üniversitesinden fahri doktoralık unvanı aldı. Ayrıca Lenin Barış Ödülü (1964) ve Lenin Şeref Rütbesine layık görüldü. Otobiyografisi No Pasarán 1966 yılında yayınlandı.
1975te Francisco Franconun ölümünden sonra anavatanına geri döndü. Demokrasinin yeniden inşasından sonra 1977 Haziran ayındaki ilk seçimlerde Asturias bölgesini temsilen Cortese (İspanya Parlamentosu) milletvekili seçildi.
İbarruri, İspanya Komünist Partisinin Leninizmi programından çıkaran, dolayısıyla Sovyetler Birliğinden bağımsızlığı savunan ilk komünist parti olmasından beri, Eurocommunism denilen akımın da kurucularındandır.
Ibarruri zatürre nedeniyle 93 yaşında hayata gözlerini yumdu. Ernest Hemingway İspanya İç Savaşı konu alan Çanlar Kimin İçin Çalıyor adlı romanında La Pasionariadan bahseder.
La Pasionaria heykeli faşizme karşı savaşmak için faşizme karşı mücadele için gitmiş olan bir İskoç bir adamın anısına Glasgowdaki Clyde caddesine dikildi.
La Pasionarianın Glasgowda Clyde caddesinde bulunan heykeli, İskoçyadan İspanyaya faşizme karşı savaşmaya gitmiş olanların anısına ithaf edilmiştir.