turkish-nlp-suite/temiz-Wiki huggingface dataset:
Hayvan hastalıkları listesi

Beslemeye bağlı hastalıklar

Stomatitis
Özofagus tıkanması
Özofagitis
Basit indigesyon
Rumen asidozu
Rumenitis
Rumen parakeratozisi
Karaciğer apseleri
Düşük süt yağı sendromu
Rumen alkalozu
Primer timpani
Sekonder timpani
Rerikulo peritonitis travmatica
Omasum konstipasyonu
Abomasum ülserleri
Laminitis
Foot-rot
Sonun atılamaması
Gastrik dilatasyon volvulus
Ostium reticuloomasi tıkanıklığı
Vagal indigesyon
Abomasum ülseri
Travmatik retikuloperitonitis
Buzağıların sindirim sistemi bozuklukları
Enterotoksemi
Botulismus
Ürolitiasis
Poliensefalomalasi
Pansentrinker
Anorexia vitulorum
Buzağı ishalleri
Kolibasilloz
Enfeksiyöz hastalıklar
Şap
Sığır vebası
At vebası
Coryza gangrenosa bovum
Peste des petits ruminants
Hepatitis contagiosa canis
Akabane
Mavi dil
Viral diyare-Mukoza hastalığı
Antraks
Yanıkara
Botulismus
Tetanos
Kuduz
Atların protozoal myeloensafalitisi
Infectious bovine rhinotracheitis
Coccidiosis
Atların tromboembolik sancısı
Demodikozis
Coccidiosis
Babesiosis
Theileriosis
Fasciolozis
Lymme hastalığı
Kennel-Cough
Parvoviral enteritis
Yersiniosis
Bradzo hastalığı
Kontagiyöz ektima
Noma
Aktinomikoz
Botriyomikoz
Listeriosis
Distemper
At vebası
Kedilerin enfeksiyöz peritonitisi
Keçilerin bulaşıcı plöropnömonisi
Geçiş dönemi hastalıkları
Metabolik hastalıklar
Süt humması (Hipokalsemi)
Hipomagnezemi
Hipofosfotemi
Hepatik lipidozis
Ketozis (Asetonomia)
Koyun ve keçilerde gebelik toksemisi-Ketozis (İkiz kuzu hastalığı)
Abomasum kayması
Meme ödemi
Hiperadenokortisizm
Doğum sonrası hemoglobinüri
Bazı vitamin ve mineral madde yetersizlikleri ile zehirlenmeler
Vitamin A yetersizlikleri
Kalsiyum, fosfor ve Vitamin D yetersizlikleri
Süt tetanisi
Bakır yetersizliği
Bakır zehirlenmesi
İyot yetersizliği
Demir yetersizliği
Beyaz kas hastalığı
Selenyum zehirlenmesi
Çinko yetersizliği
Kobalt yetersizliği
Arı sokması zehirlenmesi
Yılan ısırığı zehirlenmesi
Nitrat-nitrit zehirlenmesi
İdiopatik-otoimmun hastalıklar
Eozinofilik myositis
Sistemik lupus eritematosus
Eozinofilik gastroenteritis
İdiopathic bovine leucosis
Graves hastalığı
Arthrogriposis congenita
Köpeklerin idiopatik vestibuler sendromu
İdiopatik immun hemolitik anemi
İdiopatik hiperestezi sendromu
İdiopatik alopesi
İdiopatik akantozis nigrikans
Atlarda spastik kolik
Balık hastalıkları
Bakteriyel balık hastalıkları
Frunkulozis
Ülser hastalığı
Kolumnaris hastalığı
Pedunkul hastalığı
Bakteriyel solungaç hastalığı
Bakteriyel yüzgeç hastalığı
Vibriosis
Tuberculosis
Bakteriyel hemorajik septisemi
Bakteriyel böbrek hastalığı
Viral balık hastalıkları
Lenfokist hastalığı
EHNV enfeksiyonu
Viral eritrositik nekrozis
Yayın balıklarının herpesvirus enfeksiyonu
Black catfish herpesvirus enfeksiyonu
European catfish herpesvirus enfeksiyonu
Tip-1 Salmonid herpesvirus enfeksiyonu
Tip-2 Salmonid herpesvirus enfeksiyonu
Tip-3 Salmonid herpesvirus enfeksiyonu
Sazanların çiçek hastalığı
HVHN enfeksiyonu
Sardalya herpesvirus enfeksiyonu
Kalkan balıkları herpesvirus enfeksiyonu
Koi herpesvirus enfeksiyonu
Biyoloji listeleri
Misis Köprüsü

Misis Köprüsü, Ceyhan Nehri üzerinde, Adana'nın Yüreğir büyükşehir ilçesine bağlı Misis Beldesinde yer alan, tarihi köprü.
4. yüzyılda Roma İmparatoru Flavius Julius Costantinus tarafından yaptırılmıştır. 6. yüzyıl ortalarında Bizans İmparatoru I. Justinianus tarafından onartılmıştır. Dokuz gözlü olarak inşa edilmiştir. Eski Adana Halep kara yolu buradan geçmekteydi. Anadolunun ilk Roma Köprüsü olarak bilinmektedir. Selçuklu Hanedanı, Bizanslılar ve Haçlılar arasındaki savaşlara sahne olan efsanevi kent Misisin adını taşıyan köprü, Ramazanoğlu Beyliği ve Osmanlı dönemlerinde şiddetli depremlerle tahrip olmuş ama buna rağmen ayakta kalabilmiş eserlerden biridir.
Köprü hakkında anlatılan hikayelerden en kayda değer olan Lokman Hekim'in ölümsüzlük ilacını bulduğu ve bu ilacı yazdığı kağıdı Misis Köprüsü'nde elinden uçtuğudur.
Günümüzde insanları üzerinde taşımaya devam eden köprü, 1998 yılında yeniden restore edilmiştir. Köprü halen etkili bir şekilde kullanılmaktadır.
Seyhan Barajı ve Hidroelektrik Santrali

Seyhan Barajı, eski Adana'nın 15 km yukarısında 850.000 dönüm araziyi ve Adana'yı Seyhan Nehri'nin sebep olabileceği su baskınından kurtarmak amacı ile yapılan toprak dolgu tipi barajdır.
Süleyman Demirel inşaat mühendisi olarak çalışmıştır. 8 Nisan 1956'da hizmete açılmıştır. 974 günde tamamlanmıştır. Maliyeti 25 milyon dolardır. Barajın gövde hacmi 7.500.000 m3, akarsu yatağından yüksekliği 53,20 m, normal su kotunda göl hacmi 1200,00 hm3, normal su kotunda göl alanı 67,82 km2'dir. Baraj sayesinde 174.000 hektar arazi sulanabilmektedir. On sekizer MW'lık üç üniteye sahiptir (Bir tanesi yedektir.)
Hidroelektrik santral, 54 MW güç ile, yılda toplam 350 milyon KWh elektrik enerjisi üretir.
Türkiye Offshore Şampiyonası
2006 yılından beri Türkiye Offshore Şampiyonası'nın ikinci ayağına ev sahipliği yapmaya başlamıştır.
Ayrıca 2011 yılının Mayıs ayında (25-26 Mayıs) Seyhan Barajı, UIM Dünya Offshore 225 Şampiyonası'nın 5. ve 6. yarışlarına ev sahipliği yapmıştır.
Galeri
Taşköprü (Adana)

Taşköprü, Seyhan Nehri üzerinde, Adana kent merkezinde, Adana (Seyhan) ve Karşıyaka (Yüreğir) yakalarını birleştiren köprüdür.
Adana'nın simgesi olarak kabul edilen köprü, bir Roma dönemi eseridir. Taşköprü'nün Roma İmparatoru Hadrianus tarafından yaptırıldığı ve Roma İmparatoru I. Justinianus zamanında ciddi şekilde onarıldığı aktarılmaktadır. Seyhan Nehri üzerinde bulunan, aslen 21 gözlü olan köprü, Seyhan Nehri'nin ıslahı sırasında 7 gözünün toprak altında kalmasıyla 14 gözlü olarak hizmet veriyor. İlk yapıldığında yarı yarıya daha dar olan köprü daha sonra genişletilmiştir. Köprünün her iki girişinde de şu anda mevcut olmayan taç kapısı olduğu bilinmektedir. Osmanlı döneminde birkaç kez onarılan Taşköprü, günümüzde de hizmet vermeye devam etmektedir. 310 metre uzunluğundaki köprünün genişliği 11.40 metredir.
Taşköprü'nün 2006 yılı başında restorasyon çalışmalarına başlanmış ve 2007 başlarında çalışma sona ermiştir. Ayrıca Taşköprü dünyada halen kullanılan en eski köprülerden biridir.
Kurtkulağı Kervansarayı

Kurtkulağı Kervansarayı, Ceyhan'ın 12 km güneydoğusunda Kurtkulağı mahallesi'ndedir. Adana Müzesinde bulunan kervansaray kitabesine göre eser 1659'da Hüseyin Paşa tarafından yaptırılmış olup, mimarı Mehmed Ağa'dır. Adana-Halep kervan yolu üzerindeki Kurtkulağı menzilinde bulunan kervansaray, bir Osmanlı menzil handır. Kervansaray bir kale sağlamlığında gayet kalın ve sağlam duvarlara sahiptir. 2006 yılında restore edilmiştir.
Büyük bir dikdörtgenden oluşan planı doğu cephede klasik kervansaray mimarisinden farklı özellikler taşımaktadır. Üç yanda saçak hizasına kadar kuvvetli payandalarla takviye edilmiş olan beden duvarlarının tamamı taştandır. Doğu cephedeki çıkıntıları hariç, 45,75 x 23,60 metre ebadındaki kervansarayın planını, enine uzanan iki sıralı payelerin birbirlerine sivri kemerlerle birleşmesi ve bütün üst örtüyü teşkil eden boyuna uzanan beşik tonozlar meydana getirmektedir.
Beşinci Dağ

Beşinci Dağ, Paulo Coelho'nun bir romanı.
Orijinal ismi O Monte Cinco olan kitap 1996 yılında basılmıştır. Yahudiler, Hristiyanlar ve Müslümanlar tarafından peygamber olarak kabul edilen İlyas'ın hayatını anlatır.
Roman, Yahudi ve Hristiyan kaynakları, özellikle de İncilin 1 Krallar 17. ve 19. bölümlerini temel alarak İlyas'ın hayatını anlatır. Romanda Coelho İncil'deki İlyas hikayesine birçok ekleme yapmıştır; Baal'ın oturduğu yer olduğuna inanılan Beşinci Dağ'a çıkışı, bir dul kadına aşık olması gibi.
Birçok kişi tarafından dindar olarak kabul edilse de, hikayede Tanrı'ya isyanı konu alan birçok motif bulunur. Romanda; bireyin Tanrı ile olan ilişkisi, özellikle yetkeyi (otoriteyi) sorgulaması, isyan etmesi gibi açılardan ele alınır.
Aykut Derman tarafından Türkçeye çevrilmiş, ilk baskısı 1998 yılında Can Yayınları tarafından basılmıştır.
Argüman özeti
Hikayenin önemli bir bölümünde İlyas, Tanrı'nın meleklerinin ona söylediklerine uysal ve itaatkardır. Sonunda kaderinin kendisi tarafından değil, Tanrı tarafından seçildiğini keşfeder. Sonunda kendi arzuları ve iradesi tarafından yönlendirilmeye karar verir. Bu şekilde Coelho, İlyas'ın daha yüksek bir ruhsal bilgi düzeyine ulaşabildiğini ve böylece Tanrı ile daha güçlü bir ilişkiye sahip olduğunu öne sürer.
Çeviriler
Beşinci Dağ 34 farklı dilde yayınlandı: Arnavutça, Almanca, Arapça, Bulgarca, Katalanca, Korece, Hırvatça, Çekçe, Danca, Slovakça, Slovence, İspanyolca, Estonca, Farsça, Fransızca, Yunanca, Macarca, Endonezyaca, İngilizce, İtalyanca, Japonca, Litvanca, Makedonca, Malayalam dili, Marathi dili, Felemenkçe, Norveççe, Lehçe, Portekizce, Rumence, Rusça, Sırpça, Tamilce ve Türkçe.
Sirkeli Höyüğü

</div>
Sirkeli Höyük, Adana ili'nin 40 km. doğusunda, Ceyhan İlçesi Sirkeli Köyü'nde yer alan bir höyüktür. Ceyhan Nehri'nin Nur Dağı'na dayandığı bölgede, nehrin batı kıyısında Kuzey Suriye'den Kilikya Kapıları (Gülek Boğazı) üzerinden Orta Anadolu'ya uzanan tarihi yol üzerinde bulunan Sirkeli Höyük, bu konumuyla Kilikya'nın en önemli höyüklerinden biridir. Tepe, 400 x 300 metre boyutlarında olup yüksekliği 30 metredir. Ceyhan kıyısında olmakla birlikte yerleşimin nehrin diğer kıyısına da yayılmış olduğu anlaşılmaktadır.
Sirkeli Höyüğü, eski Misis-Ceyhan karayolu üzerinde yer alan Sirkeli mahallesinde Ceyhan Nehri kenarında bulunmaktadır. Hemen yanında bir kaya kütlesinin üzerinde II. Muvatalli Kabartması bulunmaktadır. Höyüğün bulunduğu yer Hitit kralı II. Muvatalli'nin Mısır Firavunu II. Ramses ile yaptığı ünlü Kadeş Savaşı gibi Suriye tarafındaki seferler için geciş yapmakta kullanılmış önemli bir köprü noktası olmalıdır. Muvatalli kabartması Anadolu'daki tarihlenebilen en eski Hitit kabartması olması ile de ayrı bir öneme sahiptir.
Kazılar
Höyükteki ilk kazılar 1936 yılında J. Garstang tarafından yapılmıştır. Daha sonra 1951 yılında, aynı ekipten M. V. Seton-Williams, Kilikya yüzey araştırmaları çerçevesinde höyükte incelemeler yapmıştır. Höyük, 1992-96 yılları arasında Ludwig-Maximilians Münih Üniversitesi'nden Prof. Dr. B. Hrouda ve 1997 yılında ise Innsbruck Üniversitesi'nden Prof. Dr. H. Ehringhaus başkanlığında yeniden kazılmıştır. 2006 yılında yeniden başlatılan kazılar Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Arkeoloji Bölümü tarafından önce Eberhard Karls Tübingen Üniversitesi, 2011den itibaren de Bern Üniversitesi ile işbirliği halinde Mirko Novak, Ekin Kozal (2013e kadar) ve Deniz Yaşin-Meier (2014ten itibaren) başkanlığında devam ettirilmiştir.
Tabakalanma
Yerleşimin Kalkolitik Çağ'dan (MÖ 5000) Tunç Çağı (MÖ 3000 1200), Demir Çağı (MÖ 1200 300), Helenistik Dönem ve Roma Dönemi boyunca, MS 100 yıllarına kadar sürekli iskan gördüğü belirtilmektedir.
Buluntular
Çanak çömlek buluntuları, yerleşimin çevre bölgelerden etkilendiği ya da ticari ilişki içinde oluğunu göstermektedir. Buluntular arasında Suriye Kilikya Boyalıları olarak bilinen Orta Tunç Çağı çanak çömleği, gaga ağızlı Hitit kapları, Geç Tunç Çağı ve Demir Çağı'na ait Kıbrıs malları yer almaktadır.
Değerlendirme
Höyük yakınlarındaki kaya kabartmalarının Hitit Kralı II. Muvatalli ile oğluna ait olduğundan hareketle yerleşmenin Lawazantiya olduğu ileri sürülmektedir. Diğer yandan söz konusu kaya rölyefinin Anadolu'daki tarihlenebilen en eski Hitit kaya kabartması olduğu belirtilmektedir.
İçeriye Bakan Kim

İçeriye Bakan Kim, Mehmet Günsür'ün Caiqueten sonra yayımlanan ikinci ve son öykü kitabıdır. İlk baskısı 2002'de Adam Yayınları tarafından yapılan eser 2003 yılında Sait Faik Hikaye Armağanı'nı kazandı. Eserde yer alan öyküler yalın bir dille yazılmıştır ve otobiyografik unsurlar da yer almaktadır. Ferit Edgü kitap hakkındaki bir yazısında yazarın eserinde durumları tanımlamadan okuyucuya hissettirebildiği yorumunda bulundu. Bu yönüyle durum öykülerinin yer aldığı bir eserdir. 2018'de Everest Yayınları'nda tekrar baskısı yapıldı.
Turkish Technic

Türk Hava Yolları Teknik A. Ş. (THY Teknik A. Ş.), Türkiye'nin ulusal havayolu ve bayrak taşıyıcı şirketi olan Türk Hava Yolları'nın bakım, onarım ve modifikasyon merkezidir. THY Teknik A. Ş.'nin tesisleri, Atatürk Havalimanı, Sabiha Gökçen Havalimanı, İstanbul Havalimanı ve Ankara Esenboğa Havalimanı'nda bulunmaktadır. Ayrıca THY Teknik A. Ş'nin, Türk Hava Yolları'nın pilot öğrencilerini yetiştirdiği Aydın Çıldır Havalimanı'nda Cessna 172S ve Diamond 40 ve 42 NG uçaklarının bakımlarının yapıldığı bir bakım üssü de vardır. Uluslararası marka ismi Turkish Technic kullanılmaktadır.
Tesisleri
Uçak bakım hangarları ve atölyeleri:
Hangar #1: 25,000 m2'lik toplam kapalı alana sahiptir ve aynı anda 2 geniş gövde uçağı (Airbus A310) ve 3 dar gövde (Boeing B737-800) uçağı barındırabilir.
Hangar #2: 60,000 m2'lik toplam kapalı alana sahiptir ve aynı anda 3 geniş gövde uçağı (2 adet Airbus A340 ve 1 adet Airbus A310) ve 4 dar gövde uçağı (Boeing B737-800) aynı anda barındırılabilir.
CII Eğitim Uçakları Bakım Hangarı
Hangar #3: MNG Teknik'ten satın alınan, ayrı boya bölümüne de sahiptir.
Tahribatsız Muayene Atölyesi
Acil Durum Teçhizat Atölyesi
Uçak Boya Atölyesi
Uçak Koltuk Atölyesi
Yapısal Tamir ve Kompozit Atölyesi
Kabin İçi Tamir, Kaplama & Kabin İçi Tekstil Atölyesi
Kuru Temizleme Atölyesi
Motor Revizyon Atölyeleri:
Motor Revizyon Atölyesi
APU Revizyon Atölyesi
Motor ve APU Bremzesi (Test Cell)
Yakıt Sistemleri Atölyesi
İmalat ve Tamir Atölyeleri
Metal Kaplama Atölyesi
Kaynak Atölyesi
Makine Atölyesi
Parça Bakım Atölyeleri (Aviyonik Atölyeleri):
Radyo Atölyesi
Aletler Atölyesi
Elektrik Sistemler ve Akü Atölyesi
Otomatik Test Ekipmanları(ATE) Atölyesi
Kalibrasyon Atölyesi
Parça Bakım Atölyeleri (Hidro-Mekanik Atölyeleri):
Hidrolik Atölyesi
Mekanik Atölyesi
Elektro-mekanik Atölyesi
Pnömatik Atölyesi
Oksijen Regülatör ve Dolum Atölyesi (US DOT D030 Onaylı Atölye)
İniş Takımı Atölyesi
Fren Atölyesi
Lastik & Jant Atölyesi
Sertifikaları
JAA, JAR-145
EASA, EASA Part-145
FAA, FAA Air Agency Certificate
US DOT D030 Oksijen Regülatör ve Dolum Atölyesi için Sertifikasyon
Kabiliyetleri
THY Teknik aşağıda listelenmiş uçak hat ve ağır bakım, motor, APU ve parçaların bakım tipleri için bakım onarım hizmetlerini sağlamaktadır.
Uçak hat ve ağır bakım kabiliyetleri:
Motor Bakım Kabiliyetleri:
APU Bakım Kabiliyetleri:
Komponent Bakım Kabiliyetleri:
Airbus A300-B2/B4/C4/F4 Serisi
Airbus A300-600
Airbus A310-200/-300
Airbus A320 Ailesi
Airbus A340-200/-300
Boeing 727-200
Boeing B737-300/-400/-500
Boeing B737-600/-700/-800/-900
Özel Kabiliyetler:
Tahribatsız Muayene (NDT - Non-destructive testing (Level 2)) - EN 4179 and NAS 410'e göre ultrasonik test, manyetik parçacık testi, eddy current testi, sıvı penetrant testi, radiografik X-ray testi ve termografik test,
B737-600/-700/-800/-900 uçakları için "Aeropartners of Boeing" sertifikalı winglet modifikasyon merkezi,
Uçak Boya komple sökümü ve boyası,
Kabin İçi Modifikasyonlar,
SSIP & CPCP Programları ve yapısal modifikasyonlar,
TCAS, RVSM, EGPWS gibi kompleks aviyonik modifikasyonlar,
Plasma kaplama, kaynak, metal kaplama, parça imalat,
Türkiye'de belirli gün ve haftalar

Belirli Gün ve Haftalar, Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği çerçevesinde, ilköğretim ve ortaöğretim kurumlarında kutlanılması kararlaştırılmış yılın belirli gün ve haftalarında öğrenciler, öğretmenler ve bazı kuruluşların birlikteliğiyle gerçekleştirilen, toplum değerlerine yönelik kutlama ve anma günleridir.
A
Ahilik Kültürü Haftası
Ankara'nın Başkent Oluşu
Anneler Günü
Atatürk Haftası
Avrupa Günü
B
Babalar Günü
Bilim ve Teknoloji Haftası
Birleşmiş Milletler Günü
C
Camiiler Haftası
Cumhuriyet Bayramı
Cüzzam Haftası
Ç
Çanakkale Zaferi
Çocuk Kitapları Haftası
D
Denizcilik ve Kabotaj Bayramı
Deprem Haftası
Dünya AIDS Günü
Dünya Çevre Günü (Bulunduğu hafta Türkiye Çevre Haftası olarak kutlanmakta)
Dünya Çiftçiler Günü
Dünya Çocuk Günü
Dünya Çocuk Kitapları Haftası
Dünya Çocuk Şiirleri Günü
Dünya Gıda Günü
Dünya Kadınlar Günü
Dünya Kooperatifçilik Günü
Dünya Madenciler Günü
Dünya Meteoroloji Günü
Dünya Su Günü
Dünya Tiyatrolar Günü
E
Ebeler Haftası
Edirne'nin Kurtuluşu
Tasarruf haftası
G
Gazeteciler Günü
Gaziler Günü
Gençlik ve Spor Bayramı
Girişimcilik Haftası
H
Hava Şehitleri Günü
Hayvanları Koruma Günü
Hemşireler Haftası
İ
İlköğretim Haftası
İstiklal Marşı'nın Kabulü ve Mehmet Akif Ersoy'u Anma Günü
K
Kütüphaneler Haftası
M
MEB Vakfı Kuruluş Günü
Mevlana Haftası
Milli Egemenlik Çocuk Bayramı
Müzeler Haftası
N
Nato Günü
Nevruz Bayramı
O
Okuma Bayramı
Orman Haftası
Ö
Öğretmenler Günü
P
Polis Haftası
S
Sağlık Haftası
Sakatlar Haftası
Dünya Su Günü
Sivil Savunma Günü
Ş
Şehitler Günü
T
Tıp Bayramı
Trafik Haftası
Turizm Haftası
Türk Büyükleri Günü
Türk Dil Bayramı
Türk Dünyası ve Toplulukları Haftası
Türk Standartları Haftası
Tutum Yatırım Haftası
Tüketiciyi Koruma Haftası
U
Ulusal Enerji Verimliliği Haftası
Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı
V
Vakıflar Haftası
Veremle Savaş Haftası
Vergi Haftası
Y
Yangından Korunma Haftası
Yaşlılar Haftası
Yeni Yıl
Yerli Malı Haftası
Yeşilay Haftası
Z
Zafer Bayramı
Tartaros

Tartaros ya da Latinleşmiş haliyle Tartarus, Yunan mitolojisi'nde, hem bir tanrı hem de yeraltında bir yer adıdır. Ünlü şair Hesiodos'a göre tunç bir örsün cennetten dünyaya düşmesi dokuz gün almaktadır. Şaire göre örs, bir dokuz gün daha sonra Tartaros'a ulaşır. Ilyada'da Zeus'un söylemiyle Tartaros'un Hades'e olan uzaklığı dünyanın cennete uzaklığı kadardır.
Yunan mitolojisine göre ölüler diyarıdır. Katiller, günahkarlar, tanrılara karşı çıkmış olanlar ve bunun gibileri yeraltının en dipteki katmanı olan Tartaros'a mahkum edilir. Tartaros'a hükmeden kişi Hades'tir. Bu diyar ölülerin mekanı olmasına rağmen yeryüzünden girilebilir. Burayı üç başlı köpek Kerberos korur. Bu konuyla ilgili Orpheus hikayesi vardır: Orpheus, dillere destan olmuş bir lir ozanıdır. Karısı Eurydike'yi her şeyden çok sever, lirinden bile. Ancak gün gelir, Eurydike ölür.
Orpheus bu acıya dayanamaz ve karısını kurtarmaya karar verir. Ancak bu iş onun için zor olacaktır, karşısında hem ölülerin efendisi Hades, hem onun eşi Persephone, hem de bekçi Kerberos vardır. Ama öyle sever ki Eurydike'yi onu kurtarmak için her şeyi göze almıştır. Yeraltı dünyasının geçidini bulur, aşağı iner. Hades'in ve Persephone'nin karşısına çıkar. Konuşarak onları ikna edemeyeceğini bildiğinden tanrılara lir çalmaya başlar. Hades ve eşi o kadar etkilenir ki çaldığı lirden ona izin verirler. Öyle bir şarkıdır ki bu Kerborus'u sakinleştirmiştir. Hades, Orpheus ile bir anlaşma yapar. Karısının gitmesine izin verecektir ama bir şartla: Orpheus ölüler ülkesi'nden çıkmadan ona bakmayacaktır yoksa Eurydike'nin ruhu sonsuza kadar kaybolacaktır. Orpheus kabul eder ve yola çıkar eşiyle. Ona bakmaması gerektiğinden Orpheus önden gider, lir çalarak. Çıkışa çok yaklaştığında kimine göre emin olmak için, kimine göre karısının çığlığını duyduğu için, kimine göre de sadece bir ses duyduğu için dönüp geriye bakar ve eşiyle göz göze gelir. Eurydike'nin ruhu sonsuzluğa karışırken eşini bir daha kaybeden Orpheus iyice kahrolur. Yaşayanların Dünyası'na döndüğünde kahrından fazla dayanamaz ve o da hayatını kaybeder. Eşi ile buluşup buluşmadıklarına gelince, bazıları onların buluşup sonsuza dek mutlu olduklarını söyler, bazıları da Orpheus'un lir çalarak eşini her yerde aradığını rivayet eder.
"Kim bilirdi yaşamın en ölüm olduğunu,
ölümünde en yaşam...
duymuştum bir kez,
yaşayan ölülerdik biz,
ve bedenimiz en tabutumuz."
(Socrates. Platon, Gorgias 492e)
Üç boyutlu ses

Üç boyutlu ses veya İngilizce adıyla "environmental audio" veya "surround sound", seslerin geliş yönlerini gerçekçi bir şekilde ayarlama teknolojisidir. Örneğin, kullanıcının arkasından gelmesi gereken su sesi gerçekten de arkasından geliyormuş gibi yollanır.
Gerçek üç boyutlu ses
Üç boyutlu sesi yaratmanın en basit ve en gerçekçi yolu bu ses için gerekli sayıda hoparlör kullanmaktır: örneğin sinemalarda veya 5.1 ve 7.1 ses sistemlerde bu teknoloji kullanılır. Bu tür teknolojilerde başarının en önemli faktörü hoparlörlerin kullanıcılara göre olan pozisyonlarını doğru ayarlayabilmektir.
Bu pozisyona olan hassaslık, bazı ortamlarda sorun çıkartabilir: örneğin sinemada bir filmi ortadan ve sol köşeden izlemek arasında muazzam farklar olmaktadır. Dolayısıyla, büyük yatırımlarla yaratılmış bir gerçek üç boyutlu ses sistemini aynı anda kullanabilecek kullanıcı sayısı kısıtlı olmaktadır.
Gerçek üç boyutlu sesi yaratırken gerçekliğe yaklaşmak için hoparlör sayısını artırmak gereklidir: sağ, sol, orta, ön, ön sol, ön sağ, ..., alt sol, alt orta, alt ön orta derken gerekli hoparlör miktarı artmakta ve bunları bir odaya koymak zorlaştırmaktadır. Aynı zamanda, yüksek sayıdaki hoparlörün seslerini saklamak, üretmek ve senkronize etmek maliyetleri artırmaktadır.
Sanal üç boyutlu ses
Öte yandan, bu konuyla ilgili başka bir ilginç nokta vardır: insanlar iki kulakları olmasına rağmen üç boyutlu ses duyabilmekte, yukarıdan, aşağıdan, önden ve arkadan gelen sesleri ayırt edebilmektedir. Dolayısıyla, sadece iki hoparlör kullanarak insanlara üç boyutlu ses izlenimi vermenin mümkün olması beklenir.
Sanal üç boyutlu sesi yaratırken fark edilen en basit iki fenomen kulaklar arası ses şiddeti farkı (interaural intensity difference) ve kulaklar arası zaman farkıdır (interaural time difference). Daha detaylı bilgi için sağ ve sol taraftaki şemalara bakabilirsiniz. Bu iki fenomeni bir araya getirerek ve lineer olmayan kombinasyonlar kullanarak sesi kullanıcının sağ kulağının yanından çıkartıp, önüne (tepesine değil, önüne) ve ardından da sol tarafında getirebiliriz. Buna ek olarak, hafifçe bas seviyeleriyle oynayarak arkasına da simetrik şekilde geçirebilir, klasik "helikopter" efektini çok az efor sarfederek (sesi yer yer kısarak ve senkronizasyonu ile hafifçe oynayarak, başka bir deyişle sadece çarpma ve toplama yaparak) yaratabiliriz.
Sanal aleme dökmesi daha zor olan fenomenler ise ortamın kendisi ve kulakla alakalı olanlardır:
Eğer dikkatli bakacak olursak, kulağın son derece asimetrik ve her yönden değişik kavislere sahip bir yapısı olduğunu görebiliriz. Bu kavisler, kulağın özellikle orta ve yüksek dalga boyunda (6 ile 15 santimetre arası) olan ses frekanslarına yönüne bağlı olarak filtrelenmesine olanak sağlar.
Ortam ile alakalı olan fenomenler ise yankı gibi basitçe taklit edilebilenlerden küçük çıkıntılar gibi karmaşık denklemlerle ancak çözülebilenlere kadar büyük bir dalda değişiklik gösterir.
Genelde piyasada bulabileceğiniz sanal üç boyutlu ses üreticileri kulaklar arası ses ve zaman farkı, yankı ve basit dalga boyu şiddeti oynamaları yaparak gerçekçi sonuçları az işlemci kullanarak üretebilmektedir.