Münazara

Münazara, bir konuda karşıt görüşleri savunan takımların fikirlerini çarpıştırdıkları bir sohbet ve tartışma platformudur.
Bir münazara kapışmasının konusu, tartışılabilecek her şey olabilir; ancak ağırlıklı olarak güncel, sosyal ve siyasi meseleler tartışılır. Yarışmacılar maçın başlamasından on beş dakika önce tartışılacak konuyu ve hangi tarafı savunmaları gerektiğini öğrenirler. Münazırlar bu süre içerisinde, maç esnasında aldıkları notlarla son halini verecekleri ve sıra kendilerine geldiğinde sunacakları yedi dakikalık konuşmalarının taslağını hazırlarlar. Sunum esnasında bu notlardan yararlanmak serbesttir. Yaklaşık bir saat süren bu tartışma, jüri heyetinin maç boyunca aldığı notlara dayanarak maçın sonucunu açıklamasıyla sonlanır.
Jürinin değerlendirmesini yaparken öncelikli olarak ele aldığı, yarışmacıların argümanlarını ne kadar etkileyici sundukları değil, bu argümanların ne kadar sağlam ve tutarlı olduklarıdır.
Etimoloji
Munazara (Arapça: ) terimi, Türkçeye Arapça üzerinden geçmiştir. İlmi ve edebi tartışmaları nitelemek için kullanılan en yaygın ıstılahlardan biridir. Nazar kelimesinin sözlükteki bakmak, düşünmek manasındaki kökten türemiştir.
Parlamenter münazara
Köken olarak İngiliz Parlamentosuna dayanmaktadır. Ufak bir İngiliz Parlamentosu uyarlaması sayılabilir. Münazarada iki taraf vardır:
Hükumet
Muhalefet
Bir oturuma hükumet yasa tasarısı sunar ve yasa tasarısı, belirli kuralar çerçevesinde tartışılır. Tartışılan konu için birkaç gün süre verileceği gibi -Amerika Parlamento Münazarası-, 15 dakika süre de tanınabilir -İngiliz Parlamento Münazarası-. Konular genelde soyut olmaz. Bir mecliste tartışılabilecek -ya da o anda tartışılan- konular ağırlıktadır. Diğer yandan toplumun genelini ilgilendiren, ama mecliste tartışılamayacak konular da belirlenebilir. Tasarı, şu an uygulanan bir yasa, kendini doğrulayan bir öneri ya da belirli bir kesimi aşağılayan, küçük düşüren bir konu olamaz.
Kuralları
Hükumet açılış, hükumet kapanış, muhalefet açılış ve muhalefet kapanış olmak üzere 4 farklı takım ve her takımda 2 münazaracı olmak üzere bir münazara maçında toplam 8 kişi yarışır. Konuşma süresi genellikle 7 dakika 20 saniyedir. Takımlar verilen konuyu belirli bir disiplin içerisinde tartışmak zorundadır ve ayrıca takımları değerlendiren bir jüri heyeti vardır. Maç sonunda bu jüri heyeti 1. 2. 3. ve 4. olan takımları açıklar ve geri bildirimde bulunur. Geri bildirim, jürinin sıralamayı hangi kriterlere göre yaptığını, maç içerisinde yapılan hataları ve iyi noktaları ve yarışmacıların anlattıkları dışında başka nelerin anlatılabileceğini içerir.
Diğer münazara türleri
Münazara (iç tüzük)
Başkanlık münazarası
Avustralya-Asya münazarası
Doğaçlama konuşma
Lincoln-Douglas münazarası
Karl Popper münazarası
Parlamento münazarası
Politika münazarası
Polemik
Kamu münazarası
Açık oturum
Paris münazarası
Simülasyon münazarası
Hazırlıksız konuşma münazarası
Asya münazarası
Ces münazarası
Meys münazarası
Oxford münazarası
Üniversite münazarası
Edebiyatta münazara
Halk edebiyatında bu etkinliğe: Deyişme, karşılaşma, karşıberi, karşılama, kovalama, atışma adları da verilmiştir. Türk Edebiyatı'nda manzum ve mensur münazara yapıtları bulunmaktadır. Genellikle ahlak ve kıssadan hisse telkin etmek amaçlı yazılmışlardır. Bazı münazara örnekleri:
Harname, Molla Lutfi
Münanzara-i Nefs ü Ruh, Latifi
Münanzara-i Latifi, Latifi
Münanzara-i Tiğ u Kalem, Şabanzade Mehmed
Bengü Bade, Fuzuli
Konuyla ilgili yayınlar
Esat Ayyıldız, Klasik Arap Şiirinde Emevi Dönemine Kadar Hiciv. Ankara: Gece Kitaplığı, 2020. s.126-130.