turkish-nlp-suite/temiz-Wiki huggingface dataset:
Bülent Somay

Bülent Somay (1956, Bakırköy, İstanbul), Türk yazar.
Hayatı
1972'de girdiği Boğaziçi Üniversitesi'nden 1981 yılında, İngiliz Edebiyatı dalında lisansüstü derecesiyle ayrıldı. 1982 ve 1983 yıllarında Montreal McGill Üniversitesi'nde bilimkurgu alanında doktora çalışması yaptı, ancak doktora derecesini almadan İstanbul'a döndü. 2013'te Londra Üniversitesi Birkbeck College'dan Psikososyal Çalışmalar dalında PhD derecesi aldı. 1983'ten bu yana Akıntıya Karşı, Zemin, Birikim, Demokrat, Defter ve Suret dergilerinde deneme ve makaleleri yayımlandı. 1984 ve 1995 yılları arasında Mozaik müzik grubunun bir üyesi olarak, 1995'ten sonra ise bağımsız olarak müzik çalışmalarını sürdürdü. Metis Yayınları'nda fantazi ve bilimkurgu dizilerinin editörlüğünü yaptı. Ütopya, distopya ve bilimkurgu hakkındaki yazılarını derlediği The View from the Masthead: Journey through Dystopia towards an Open-Ended Utopia kitabı 2010'da İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları tarafından, The Psychopolitics of the Oriental Father: Between Omnipotence and Emasculation kitabı ise 2014'te Palgrave Macmillan tarafından yayımlandı. 2002-2017 yılları arasında Bilgi Üniversitesi Karşılaştırmalı Edebiyat bölümünde ve Kültürel İncelemeler Yüksek Lisans Programında öğretim görevlisi olarak çalıştı; 2008-2017 arasında Kültürel İncelemeler Yüksek Lisans Programı direktörlüğü yaptı. Devrimci Sosyalist İşçi Partisi mensubudur.
Kitapları
Geriye Kalan Devrimdir (Metis, 1997)
Şarkı Okuma Kitabı (Metis, 2000)
Tarihin Bilinçdışı (Metis, 2004)
Bir Şeyler Eksik (Metis, 2007)
Çokbilmiş Özne (Metis, 2008)
Cinselliğe Dair Vazgeçmemiz Gereken 100 Efsane (Ağaçkakan, 2015)
The View from the Masthead: Journey through Dystopia towards an Open-Ended Utopia (İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2010)
The Psychopolitics of the Oriental Father: Between Omnipotence and Emasculation (Palgrave Macmillan, 2014)
1956 doğumlular
20. yüzyıl Türk yazarları
21. yüzyıl Türk yazarları
Yaşayan insanlar
Boğaziçi Üniversitesinde öğrenim görenler
İstanbul doğumlular
Mekkâre

Osmanlı'da nakliyat işlerinde çalıştırılan hayvanlar hakkında kullanılır bir tabirdir. Askeri teşekküllerde ordu
ağırlıklarının nakli için at, deve, katır gibi hayvanlar bulundurulduğu gibi ordu birliklerinin bir
yerden bir yere nakilleri sırasında ve daha ziyade harp zamanlarında halkın hayvanları satın alınır ve
bazı vakitler muvakkat bir zaman için ordu hizmetine alınarak sahiplerine mahallerince tayin olunan
ücretler verilirdi. Mekkare, kira hayvanlarına yükletilmiş eşya ve levazım yerine de kullanılırdı.
Ayrıca Bu meslekten yola çıkarak, Anadolu'da at, katır ve özellikle de eşek sırtında yapılan ticaret ve taşımacılığa Mekkare, bu işi yapana da Mekkareci denmiştir.
İsmet Özel'in şiirinde bu kelime şöyle geçer:
"biraz ağlayabilmek için /
fotoğraflar çektirir /
babam /
seferberlikte mekkaredir."
Tirkemiş

Burdur ilinin bir diğer adıdır. Aynı zamanda burası Osmanlı zamanında Tirkemiş Mukataasıdır. Ayrıca buraya bağlı olarak Gölhisar, Karaağaç Gölhisar, Siroz, Kemer Hamid, İrlemaa Yavice kazaları bulunmaktaydı.
Tirkemiş bir voyvoda tarafından yönetilmiştir. Bu kazalara Hassa kazaları ismi de verilmiştir. Tirkemiş kazalarından Hamid Sancağına bağlı olarak zaman zaman vergiler tahsil edilirken özel konumu dolayısıyla vergilerini voyvodalarına da vermişlerdir. Bundan dolayı bahsi geçen bu kazalar hem Hamid Sancağına tabi olmaları hem de Tirkemiş veya Hassa kazaları olarak nitelendirildiğinden, vergilendirilmeleri farklılık arzetmiştir.
Burdur tarihi
Sürsat

Osmanlı'da avarız türündeki ayni vergilerden biri.
Sürsat, askeri birliklere yem, yiyecek maddesi ve yakacağı tespit edilen bir fiyat üzerinden sağlanmasıdır. Bu maddelerin başlıcaları arpa, saman, un, koyun eti, yağ, bal ve odundur. Sürsat, ordunun zahire ve yiyecek maddesi ihtiyacını gidermeye yönelik ticari bir faaliyet şeklinde vasıflandırılmış ve avarız muafiyetinin dışında tutulmuştur. Bu nedenle sürsat yükümlülüğü avarız hanesine dayanmazdı ve evkaf mensupları, madenci, çeltikçi gibi avarızdan muaf zümreler bu sıfatlarıyla sürsattan muaf olamıyorlardı.
Sürsat, aynı nüzül gibi askeri birliklerin geçtikleri yollara veya konakladıkları yerlere yakın bölgelerden ayni olarak, uzak yerlerden nakdi olarak alınmıştır. Olağan dışı bir vergi yükümlülüğü olarak sayılan bu vergi avarız gelirleri içerisine girmiştir. Sürsat, zaman zaman toplanan bir vergi türü olmuştur.
Vergiler
Osmanlı Devleti'nde vergiler
Beldar

Beldar, Osmanlı döneminde, geçitlerde koruma görevi yapanlara ve seferler esnasında yol açanlara denirdi.
Bunlar avarız hanesine göre çıkarılırdı. Belderan neferleri, bu vazifeyi bir
maaş veya muayyen bir ücret karşılığında icra ederlerdi. Bunlara verilen maaş ve
ücretin yıllık miktarı her mahalde ne kadar miktara tekabül ediyorsa, oranın tevzi
defterlerine yazılarak halktan tahsil ediliyordu. Tanzimattan sonra beldar unvanı
kaldırılarak yerine zaptiye daha sonra jandarma kullanılmaya başlamıştır.
Osmanlı İmparatorluğu'nda toplum
Zahire Baha Vergisi

Osmanlı'da avarız gelirlerinden bir başkasını da Zahire Baha adı verilen, nüzül ve sürsatta
olduğu gibi gerek askerin gerekse sancağa gelen görevlilerin ihtiyaçlarını karşılamak
üzere toplanan vergidir. Hayvanların yem ve yiyeceklerinin temini bakımından arpa
baha gibi, insanların her türlü gıda maddesini temini için zahire baha gibi vergiler
toplanmıştır.
Osmanlı Devleti'nde vergiler
Kul kethüdası

Yeniçeri ocağının büyük subayları arasında yer alan ünvanlardan biridir. Kul Kethüdası yerine Ocak kethüdası, Kethüdabey de denilirdi. Yeniçeri ağasıyla Sekbanbaşından sonra gelen Kul kethüdası aynı zamanda ağanın yardımcısıydı. Daha sonra Sekban Başı'ndan fazla bir itibar kazanmış ve yardımcı yeniçeri ağası yerine geçmiştir. Osmanlı Ordusu'nda 700-800 civarında Kul Kethüdası bulunmaktaydı.
Câbi

Cabi, Osmanlı döneminde vergileri, gelirleri toplayan kişilerdir. "Cibayet etmek" yani toplamak kökeninden gelmektedir.
Osmanlı'da vakıf tahsildarı yerinde kullanılan bir tabirdir. Cabiler defterlerini vakıf mütevellisine göstermeye ve hesap vermeye, mütevelliler de hesaplarını kadılara verip tasdik ettirmeye mecbur idiler. Tanzimat'tan sonra tahsildar unvanını almışlardır.
Osmanlı vakıfları
Mevlevihane

Mevlevihane, Mevlevi tarikatına mahsus tekkelere verilen addır.
XIII. asırda Mevlana Celaleddin Rumi'nin oğlu Sultan Veled tarafından kurulan, fikirlerinden etkilenen Mevlevi tarikatına mensup mevlevilerin zikir ve devran ayinleri yaptıkları tekkedir. Mevlevihanelerin en büyüğü, tarikatın merkezi olan Konya'daki mevlevihane idi.
Mevlevihaneler genellikle külliye biçiminde planlanmış olup, merkezinde semahane, çevresinde türbe, mezarlık, Meydan-ı Şerif ve mescid yer almaktadır.
Osmanlı saltanatının tarihe karıştığı sıralardaki hududu içinde Konya'dan sonra İstanbul, Manisa ve Gelibolu'dakiler gelirdi. İstanbul'da birçok mevlevihane vardı. Bunlar Galata, Yenikapı gibi bulundukları mevkilerin isimleriyle anılırdı. Mevlevihaneler diğer tarikatlara ait tekkelerden az çok farklı idi.
Mevlevihaneler
Dünya genelelinde yer alan mevlevihanelerin listesi aşağıdaki gibidir:
Afyonkarahisar Mevlevihanesi
Ankara Mevlevihanesi
Antalya Mevlevihanesi
Bahariye Mevlevihanesi (Eyüp)
Çankırı Mevlevihanesi
Çorum Mevlevihanesi
Edirne Mevlevihanesi
Eskişehir Mevlevihanesi
Filibe Mevlevihanesi (Bulgaristan)
Galata Mevlevihanesi
Gaziantep Mevlevihanesi
Gelibolu Mevlevihanesi
Halep Mevlevihanesi
Hanya Mevlevihanesi (Girit)
Humus Mevlevihanesi (Suriye)
İzmir Tire Mevlevihanesi
Kahire Mevlevihanesi (Mısır)
Karaman Mevlevihanesi
Kasımpaşa Mevlevihanesi (Beyoğlu)
Kastamonu Mevlevihanesi
Kayseri Mevlevihanesi
Kırım Gözleve Mevlevihanesi (Ukrayna)
Kilis Mevlevihanesi
Konya Mevlevihanesi (Konya Mevlana Dergahı)
Kudüs Mevlevihanesi (İsrail)
Kütahya Mevlevihanesi
Lefkoşa Mevlevihanesi
Manisa Mevlevihanesi
Muğla Mevlevihanesi
Niğde Mevlevihanesi
Peç (Peçoy) Yalovalı Hasan Paşa Mevlevihanesi (Macaristan)
Priştina Mevlevihanesi (Kosova)
Samsun Mevlevihanesi
Saraybosna İsa Bey Mevlevihanesi
Selanik Mevlevihanesi (Yunanistan)
Şam Mevlevihanesi
Şanlıurfa Mevlevihanesi
Tokat Mevlevihanesi
Trablusşam Mevlevihanesi (Lübnan)
Trebbus Mevlevihanesi (Almanya)
Üsküdar Mevlevihanesi (Üsküdar)
Üsküp Mevlevihanesi (Makedonya)
Yenikapı Mevlevihanesi (Zeytinburnu)
Yenişehir Larissa Mevlevihanesi (Yunanistan)
Enver İbrahim (müzisyen)

Enver İbrahim (Arapça: ; d. 20 Ekim 1957), Tunuslu besteci ve udi.
Tunus'un Medina bölgesindeki Halfaouine şehrinde, 20 Ekim 1957'de doğmuştur. Gravürcü ve hattat olan babasının teşvikiyle ud çalışmalarına 10 yaşındayken, Tunus Ulusal Müzik Konservatuvarı'nda ud ustası Ali Sriti ile başlamıştır. Bir müddet sonra kendi bestelerini yazmaya ve birçok farklı kültür merkezinde solo konserler vermeye başladı. Perküsyoncu Lassad Hosni'nin kendisine eşlik ettiği ve yapımcılığını da kendisinin üstlendiği bir albüm çıkarttı. 1981'de Paris'e yaptığı yolculuk çok farklı alanlardan müzisyenlerle tanışmasını sağladı. Thalassa Mare Nostrum adlı balesi için Maurice Béjart ile birlikte ve Costa Gavras'ın filmi Hanna K. için de lavtacı olarak Gabriel Yared ile birlikte çalıştı. 1985'te Tunus'a döndü. Kartaca Film Festivali'nde çalması için kendisine yapılan davet, Liqua 85 grubunu bir araya getirme fırsatını sundu. Bu grubun üyeleri arasında Abdelwaheb Berbech, Erköse Kardeşler, François Jeanneau, Jean-Paul Celea, François Couturier ve daha birçok müzisyen yer alıyordu. Projenin başarısı Brahem'e, Tunus'un Büyük Ulusal Müzik Ödülü'nü kazandırdı. 1987'de Tunus Şehri Müzik Topluluğunun (EMVT) müdürlüğüne atandı. Bu dönemdeki belli başlı yapımları, "Leilatou Tayer" (1988) ve "El Hizam El Dhahbi" (1989) oldu.
Rabeb (1989) ve Andalousiat (1990) ile klasik Arap müziğine dönüş yaptı. Ennaoura el achiqua, hem basında hem de kamuoyunda önemli etki bıraktı. Tunuslu müzisyenler Bekir Semli ve Lassaad Hosni ile birlikte Barzakhı kaydetti. 1991 yılında Barbaros Erköse ve Kudsi Ergünerle Conte de LIncroyable Amour adlı albümünün kaydını tamamladı. 1994'te Norveçli saksafoncu Jan Garbarek ve Pakistanlı tabla ustası Shaukat Hüseyin ile Madar adlı albümünü çıkarttı. Anouar Brahem, aralarında Nuri Bouzid, Ferid Boughedir, Moufida Tlatli, Iachou Shakespeare ve Mohamed Driss'in yer aldığı yönetmen ve yazarların eserleri için birçok film ve oyun müziği besteledi. Saksofonda John Surman ve başta Dave Holland ile kaydettiği Thimar adlı albüm, Almanya'da Preises der Preis der deutschen Schallplattenkritik adlı ödülü kazandı, İngiliz dergisi Jazz Wise tarafından da Yılın En İyi Caz Albümü seçildi.
Diskografi
1991 - Barzakh (ECM 1432) Lassad Hosni ve Bechir Selmi ile birlikte.
1992 - Conte de l'Incroyable Amour (ECM 1457) Barbaros Erköse ile birlikte.
1994 - Madar (ECM 1515) Jan Garbarek ve Ustad Shaukat Hussain ile birlikte.
1995 - Khomsa (ECM 1561) Richard Galliano, Bechir Selmi ve Francois Couturier ile birlikte.
1998 - Thimar (ECM 1641) John Surman ve Dave Holland ile birlikte.
2000 - Astrakan Café (ECM 1718) Barbaros Erköse ve Lassad Hosni ile birlikte.
2002 - Charmediterranéen (ECM 1828) Orchestre National de Jazz ve Gianluigi Trovesi ile birlikte.
2003 - Vague (ECM)
2002 - Le Pas du Chat Noir (ECM 1792) Francois Couturier ve Jean-Louis Matinier ile birlikte.
2006 - Le Voyage de Sahar (ECM 1915) Francois Couturier ve Jean-Louis Matinier ile birlikte.
2009 - The Astounding Eyes of Rita (ECM 2075) Klaus Gesing, Björn Meyer ve Khaled Yassine ile birlikte.
Kamçatka Yarımadası

Kamçatka; Rusya'ya bağlı Kamçatka Krayının üzerinde bulunduğu, Asya'nın doğusunda yer alan yarımada.
Büyük Okyanus'ta Ohotsk Denizi ile Bering Denizi arasındadır. Üzerinde bazıları sönmüş durumda olan kırka yakın yanardağ vardır. Soğuk ve ormanlık bir bölge olması nedeniyle yüzölçümü büyük olmasına karşın ancak 300.000 kişi yaşar. Nüfusun yarısı bir balıkçılık limanı olan Petropavlovsk (Kamçatski)'ta yaşar.

Kuzeydoğu Asya coğrafyası
Gürgenli, Şumnu

Gürgenli köyü (Bulgarca, Gabritsa), Şumnu'nun kuzeydoğusunda bulunan küçük bir köydür.
Köyden geçmekte olan Şumnu-Bohçalar yolu sayesinde köyün konumu artmıştır.
Köy iki mahalleden oluşmaktadır. 1954 yılında kurulan kooperatif sayesinde halkın geliri az da olsa yükselmiş, 1960'lı yıllarda motosiklet, 1980 senesinden sonra köyde otomobil sayısı artmıştır. 1950 yılından beri mevcut olan tiyatro salonu sayesinde uzun kış geceleri komşu köylerden de gelen tiyatro gösterimleri ile renkli geçmekte idi.
Düzen 1985 yılındaki olaylardan sonra bozuldu. Yerli öğretmenlerin hepsi komşu ülkeye göç etti. Okul öğrencisiz kaldı. Köyün nüfusu yarı yarıya azaldı (1989 yılında). Kooperatifin dağılması ile (1990 yılında) bağ ve meyve bahçeleri söküldü. Gençler işsiz kaldı.
Türkiye Cumhuriyeti'ne göç edenlerin hasret gidermeleri ve yetişen neslin de kaynaşması için her yıl eylül ayının ilk Pazar günü İstanbul Halkalı'da Geleneksel toplantıları yapılmaktadır.
Bulgaristan'daki köyler
Şumnu ili
Danaburnu

Avrupa danaburnu (Gryllotalpa gryllotalpa), Gryllotalpidae familyasından bitkilerin toprak altı kısımlarını yiyerek zarar veren bir böcek türü.
Özellikleri
3 5 cm boyunda, vücudunun üst kısmı açık veya koyu kahverengi renkte, kısa, ince, sık, kadife gibi tüylü, alt tarafı sarımsı renktedir. Antenleri kısa, petek gözleri küçüktür. Ön bacakları yassı ve kısa olup, toprağı kazmaya elverişlidir. Ön tibia'ların yan taraflarında dikenimsi çıkıntılar bulunur. Ön kanatları genellikle kısadır. Arka kanatlar ise kapalı olduğu zaman kuyruk şeklinde arkaya doğru uzanır. Saldırıya uğradığında savunma mekanizması olarak arka kısmından çok kötü kokulu siyah renkli sıvı fışkırtır.
Yaşam alanı
Avrupa danaburnu toprak altında, 10 20 cm derinlikteki galerilerde yaşamasına rağmen geceleri toprak yüzeyine çıkarak faaliyette bulunur. Kumlu-killi, kumlu ve hafif toprakları sever.
Üreme
Çiftleştikten sonra dişiler, Mayıs-Haziran aylarında yumurtalarını toplu olarak toprak içindeki odacıklara bırakırlar. 10 - 20 günde açılan yumurtalardan çıkan nimfler yaz boyunca gelişir ve kışı 2. veya 3. nimf döneminde geçirirler. İlkbaharda tekrar faaliyete geçerek beslenme ve gelişimlerini devam ettirirler. 5 nimf dönemi geçirdikten sonra Temmuz-Ağustos aylarında ergin olurlar ve ikinci kışı ergin olarak geçirirler. Ertesi ilkbaharda yeniden yumurtalarını koymaya başlarlar. Böylece genellikle iki yılda bir döl verirler.
Zararları
Birçok sebze ve süs bitkisine zarar verir. Genç bitkilere zararı daha fazla olur, zarar gören bitki solar veya kurur.
Oldukça yüksek ses çıkarırlar ve insanların korkmasına sebep verirler. Yaşam süreleri oldukça kısadır.
Kullanımı
Danaburnu (Lazca: ğvap'a [ Fındıklı ], ğap'a [ Ardeşen ], lagodi [ Pazar ]), Doğu Karadeniz bölgesinde Laz geleneğine bağlı olarak yapılan atmacacılıkta, atmacanın (Lazca: sift'eri) yakalanacağı yemlik kuşu (kızıl sırtlı örümcek kuşu; Lazca: ciceğeni [ Ardeşen ], cicğani [ Fındıklı ], cicxina [ Arhavi ] ğaç'o [ Hopa ]) tutabilmek için araç olarak kullanılır. Bir başka deyişle atmacacılıkta ilk aşamadır.
Hatay yöresinde de kuşları yakalamakta kullanılırken ismi meşuş ve keseğen olarak halk arasında bilinir.
Hüseyin bin Ali (Mekke emiri)

Hüseyin bin Ali el-Haşimi, bilinen adıyla Şerif Hüseyin (Arapça: ; d. 1852, İstanbul - ö. 4 Haziran 1931, Amman), 1908-1916 yılları arasında Mekke Şerifi, 1916-1924 arası Hicaz Kralı olan Arap lideri.
1852 yılında İstanbul'da doğdu. 1893 yılında yine İstanbul'a çağrıldı. 1908'de II. Abdülhamid tarafından Mekke Şerifi olarak atandı. I. Dünya Savaşı sırasında Arapların bağımsızlığı için ayaklanma başlattı ve Birleşik Krallık'tan destek gördü. 1916 yılında bağımsızlığını ilan ederek kendini Hicaz Kralı ilan etti. Arabistanlı Lawrence ile birlikte isyana önderlik etti.
Savaştan sonra kurulan İngiliz ve Fransız Manda yönetimlerini kabul etmeyerek, kendisini tüm Arap ulusunun kralı ilan etti. Versailles Antlaşması'nı kabul etmemesi nedeniyle, İngilizlerle arası açıldı. Bu sıralarda İngilizlerin desteklediği Suudi ve Vahhabi saldırılarıyla karşı karşıya kaldı. Mart 1924'te halifeliğin TBMM tarafından kaldırılmasından sonra, Mekke ve Medine'nin elinde olmasına dayanarak kendisini yeni halife ilan etti.

Bir süre sonra, Suudilerin desteklediği İhvan tarafından Taif'te yakalandı ve İngilizler tarafından Kıbrıs adasına sürgün edildi. Daha sonra oradan ayrılarak, Ürdün Kralı olan oğlu I. Abdullah'ın yanına yerleşti ve 1931'de orada öldü.
Çalışmaları
Muzekkarat Şerif Huseyin (Arapça)
Alfa Centauri

Alfa Centauri (α Centauri, Alpha Cen, veya α Cen), Erboğa takımyıldızının güneyinde bulunan bir yıldız sistemidir. Sistem üç yıldızdan oluşur: Rigil Kentaurus (Alfa Centauri A), Toliman (B) ve Proxima Centauri (C). Proxima Centauri, 4,2465 ışık yılı (1,3020 pc) uzaklığıyla aynı zamanda Güneş'e en yakın yıldızdır.
Alfa Centauri A ve B, sırasıyla G sınıfı ve K sınıfı olan Güneş benzeri yıldızlardır ve birlikte Alfa Centauri AB ikili yıldız sistemini oluştururlar. Çıplak gözle bakıldığında bu iki ana bileşen, -0,27 görünür büyüklük ile tek bir yıldız gibi görünür. Takımyıldızının en parlak yıldızı olan Alfa Centauri, Sirius ve Canopus'dan sonra gece gökyüzündeki en parlak üçüncü yıldızdır.
Aralarındaki uzaklık yaklaşık 40 astronomik birim (Plüton-Güneş arası uzaklık) ve 9 astronomik birim (Satürn-Güneş arası uzaklık) olarak değişme gösteren Alfa Centauri A ve Alfa Centauri B adındaki iki parlak yıldız birbirinin çevresindeki dolanımı 80 yılda tamamlar. (Bir astronomik birim Güneş'in merkeziyle Dünya'nın merkezi arasındaki uzaklık olan 149,6 milyon km.'dir.) Alfa Centauri A, spektrum türü G olan, Güneş benzeri sarı renkte bir yıldızdır; ancak, Güneş'ten biraz daha büyük ve 1,5 kat daha parlaktır. Alfa Centauri B ise, Güneş'ten biraz daha küçük, spektrum türü K olan, turuncu renkte bir yıldızdır ve Güneş'in yaklaşık yarısı parlaklıktadır. Sistemin olası üçüncü yıldızı olan Alfa Centauri C 'ye Proxima Centauri de denir, çünkü 4,22 ışık yılı uzaklığıyla Güneş Sistemi'ne en yakın yıldızdır. Proxima Centauri bir kırmızı cücedir ve Güneş'ten 7.000 kat daha sönük bir yıldızdır. Ana sistemin çevresinde, tamamlanması yaklaşık 1 milyon yıl süren geniş bir yörünge çizerek döner.
Alfa Centauri yıldız sisteminde 2012 Kasım ayına kadar bir gezegen saptanamamış ise de, aynı ay içinde Alpha Centauri B yörüngesinde dönen Alpha Centauri Bb adında bir gezegen keşfedilmiştir. Şimdiye kadar keşfedilen Dünya'ya en yakın ve Güneş'e benzer bir yıldızın yörüngesinde dolanan en küçük güneş dışı gezegendi. Ancak ağustos 2016'da Güneş Sistemi'ne en yakın yıldız olan Proxima Centauri yörüngesinde bir gezegen olduğu Avrupa Güney Rasathanesi tarafından açıklandı. Proxima centuari b'nin keşfinden kısa bir süre sonra araştırmacılar, Proxima b'nin yaşanabilirlik potansiyelini inceleyince Güneş dışı gezegenin muhtemelen Güneş Sistemi'ne en yakın hayat barındıran yer olabileceğini ileri sürdüler.
Astronomik birim

Astronomik birim (simgesi: au veya AU, İngilizce: astronomical unit), yaklaşık olarak Dünya'nın Güneş'e uzaklığını temel alan bir uzunluk birimi. Dünya'nın Güneş'e olan tam uzaklığı yörünge boyunca değişmekle beraber yaklaşık olarak 150 milyon kilometre veya 8.3 ışık dakikasıdır. Astronomik birim, genellikle Güneş Sistemi veya diğer yıldız sistemleri içindeki uzaklıkların ölçümünde kullanılır.
Dünya'nın yörüngesi dairesel değil, eliptiktir. Bu nedenle, 1 astronomik birim, Dünya'nın Güneş çevresinde çizdiği eliptik yörüngenin büyük ekseninin yarısı (bkz. Yarı büyük eksen) kabul edilir. Ancak, Güneş yavaş yavaş kütle yitirdiği için, Dünya'nın yörüngesel dolanım süresi de artmaktadır. Bu da, astronomik birimin gitgide küçüldüğü (yılda yaklaşık 1 cm.) anlamına gelir. Öte yandan, evrensel çekim sabitinin (G) değerindeki belirsizlikten ötürü, Güneş'in kütlesi tam olarak bilinememektedir. Evrensel çekim sabiti 5 ya da 6 ondalık değere kadar bilindiği halde, Dünya'nın yörüngesel konumu 11 ya da 12 ondalık değere kadar bilinebildiğinden, yörüngesel hesaplamalar ister istemez, astronomik birimin kesinliğine bağlı olarak yapılmaktadır. Bu da, hesaplamalarda, dolayısıyla 1 astronomik birimin gerçekte ne kadar olduğu konusunda belirsizliğe yol açmaktadır.
Bu nedenlerle, Uluslararası Astronomi Birliği (International Astronomical Union) 1976 yılında aldığı bir kararla, 1 astronomik birimi, kütlesi sıfır kabul edilen bir taneciğin 1 Gauss yılı (365,2568983 gün) sürede çizdiği düzgün dairesel yörüngenin yarıçapı olarak kabul ederek kesinleştirmiştir. Buna göre, 1 Astronomik birim 149.597.870.691 ± 30 metre'dir.(Temel parçacığın belirtilen yörüngede hareketi esnasında sahip olduğu sabit hız belirtilmemiş.) Hız değeri sürat denklemiyle 2πr/t= 29.784 691 km/s tır.
Güneş Sistemi'ndeki bazı gök cisimleriyle ilgili uzaklıklar:
Dünya-Güneş arasındaki uzaklık: 1.00 ± 0.02 AU
Dünya-Ay arasındaki uzaklık: 0.0026 ± 0.0001 AU
Mars-Güneş arasındaki uzaklık: 1.52 ± 0.14 AU
Jüpiter-Güneş arasındaki uzaklık: 5.20 ± 0.05 AU
Plüton-Güneş arasındaki uzaklık: 39.5 ± 9.8 AU
Astronomik birim ile ilgili bazı dönüştürmeler:
1 AU = 149.597.870.691 ± 30 m.
1 AU = 149.597.870,691 ± 0.030 km.
1 AU ≈ 92.955.807 mil
1 AU ≈ 8,317 ışık dakikası (Güneş'ten yayılan ışığın Dünya'ya ulaşma süresi.)
1 AU ≈ 499 ışık saniyesi
1 ışık saniyesi ≈ 0,002 AU
1 ışık dakikası ≈ 0,120 AU
1 ışık saati ≈ 7,214 AU
1 ışık günü ≈ 173 AU
1 ışık yılı ≈ 63.241 AU
1 parsek (pc) ≈ 206.265 AU
Senozoyik

Senozoyik, yerküre tarihinin son 66 milyon yılını temsil eden şu anki jeolojik zamandır. Memelilerin, kuşların, kozalaklı ağaçların ve çiçekli bitkilerin baskınlığı, soğuyan, daha kuru bir iklim ve kıtaların günümüzdeki haline gelmiş olması gibi özellikleri, Senozoyik Zaman'ı diğer jeolojik zamanlardan ayırır. Karmaşık canlıların evrimleşmesinden bu yana süregelen jeolojik zamanların sonuncusudur ve Senozoyik'ten önce Mezozoyik ve Paleozoyik olmak üzere iki jeolojik zaman vardır. Senozoyik Zaman, çoğu uzman tarafından bir asteroit veya başka bir gök cisminin Dünya'ya çarpmasıyla Chicxulub Krateri'nin oluşmasına sebep olduğu düşünülen bir olay ile; kuş harici dinozorlar da dahil birçok canlı türünün neslinin tükendiği Kretase-Paleojen yok oluşuyla başladı.
Dünya'nın her iki yarımküresine de hakim olan karasal hayvanlar memeliler olduğundan - kuzey yarımkürede Eutheria (plasentalılar) ve güney yarımkürede Metatheria (şu anda esasen Avustralya ve bir dereceye kadar Güney Amerika ile sınırlı bölgelerde yaşayan keseliler) - Senozoyik Zaman, Memeliler Çağı olarak da bilinir. Pek çok canlı grubunun neslinin tükenmesi, memelilerin ve kuşların kayda değer ölçüde çeşitlenmesini sağladı. Böylece vücut boyutları açısından görece büyük memeliler ve kuşlar, baskın hale geldiler. Kıtalar da bu jeolojik zaman zarfında bugünkü konumlarına hareket etti.
Senozoyik'in başlarındaki iklim, özellikle de Paleosen-Eosen Termal Maksimum sırasında bugün olduğundan daha sıcaktı. Bununla birlikte, Eosen'den Oligosen'e geçiş ve Kuvaterner buzullaşması, Dünya iklimini daha kuru ve soğuk bir hale getirdi.
Adlandırma
Senozoyik, Yunanca kainós (καινός "yeni") ve zōḗ (ζή "hayat") sözcüklerinden türemiştir. Senozoyik adlandırması, 1840 yılında, Senozoyik'i orijinal olarak Kainozoic olarak telaffuz eden İngiliz jeolog John Phillips (1800-1874) tarafından ortaya atıldı. Senozoyik aynı zamanda İngilizce Cænozoic, Caenozoic veya Cainozoic olarak da bilinir.
Senozoyik () isimlendirme açısından kendisinden bir önceki Mezozoyik ("orta yaşam") ve Paleozoyik ("eski yaşam") Zamanların yanı sıra Proterozoyik ("önceki yaşam") Üst Zaman ile benzer bir isimlendirmeye sahiptir.