Civan Canova

Ahmet Civan Canova (28 Haziran 1955, Ankara - 20 Ağustos 2022, İstanbul), Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, oyun yazarı, senarist ve tiyatro yönetmeni.
1979 yılından itibaren Devlet Tiyatrosu sanatçısı olarak birçok oyunda rol aldı. 1990'lı yıllardan itibaren yazdığı tiyatro oyunları ile ödüller aldı. Pek çok dizi ve filmde yer alan sanatçı, 2006 yılında Eve Dönüş filmindeki işkenceci polis rolü ile Altın Portakal En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü'nü, 2011 yılında Ölüleri Gömün oyunundaki rolü ile Afife Tiyatro Ödülleri Yılın En Başarılı Erkek Oyuncusu Ödülü'nü kazanmıştır.
Hayatı
1955 yılında Ankara'da doğdu. Babası tiyatrocu Mahir Canova, annesi Gündüz Sencer'dir. Küçük yaşta iken anne ve babası ayrıldı, anneannesi tarafından büyütüldü. Annesi ikinci evliliğini oyuncu Kartal Tibet ile yaptı. İlkokul yıllarında Ankara Radyosu'nda babasının yönetmenliğini yaptığı Radyo Çocuk Saatinde küçük roller aldı. Üvey babası Kartal Tibet onu film setleri ile tanıştırdı. İlkokuldan sonra yatılı olarak TED Ankara Koleji'nde okudu.
Oyunculuk kariyeri
1973 yılında Ankara Koleji'nden mezuniyetinin ardından konservatuvar sınavlarına hazırlandığı 1974 yılının yaz aylarında Yılmaz Güney'in Arkadaş filminde oyunculuğa başladı. Aynı yıl Ankara Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü'ne kaydoldu. Öğrenciliği sırasında Şerif Gören'in yönettiği Nehir (1977) adlı filmde rol aldı. Konservatuvardan 1979 yılında mezun oldu ve Devlet Tiyatroları kadrosuna girerek İstanbul Devlet Tiyatrosu'nda çalışmaya başladı, birçok oyunda görev aldı. Sanatçı, tiyatronun yanı sıra sinema filmlerinde de rol aldı. Uzun zaman filmlerde tecavüzcü genç, zengin, şımarık çocuk rollerini canlandırdı.
Yazarlığa ilk kez, 1989 yılında Kör Buluşma isimli bir film senaryosu yazarak başladı. Bu senaryo Kültür Bakanlığının açtığı senaryo yazma yarışmasında ilk ona girdi. 1994te ilk oyunu Kıyamet Sularında'yı yazdı. Bu oyunu Kenan Işık tarafından sahnelendi; İsmet Küntay En İyi Yazar Ödülüne ve Avni Dilligil En İyi Tiyatro Yazarı Ödülü'ne değer görüldü. Kızıl Ötesi Aydınlık adlı oyunun sonra yazdığı üçüncü oyunu Sokağa Çıkma Yasağı'nda (1997) bir sayım günü sokağa çıkamayan otel müşterilerinin geçirdikleri bir günü ironik bir dille anlattı. Bu oyun ile Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü'nü kazandı. 1998'de sanatçı Açelya Akkoyun ile evlendi, çift 2004 yılında boşandı. Canova'nın erkek dünyasına absürt bir bakış içeren Erkekler Tuvaleti (1999), kendi evliliğinden yola çıkarak kaleme aldığı ve kendisinden daha olgun entelektüel bir erkekle evlenen genç bir kadının bakış açısından bu evliliği anlatan tek kişilik Düğün Şarkısı (2002), internet çağının yalnızlaşmış ilişkilerini ele alan Ful Yaprakları (2005), adlı oyunları en çok sahnelenen oyunları arasında yer aldı.
Canova, 1996 yılında Bizim Aile dizisinin senaryosunu yazmış ve dizide Ataç karakterini canlandırmıştır. Çiçek Taksi dizisinde Artist Celal, Paramparça dizisinde Rahmi Gürpınar rollerini canlandırdı.
2006 yılında, Eve Dönüş filmindeki işkenceci polis rolü ile 43. Altın Portakal Film Festivali'nde Altın Portakal En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü'nü kazandı ve 12. Sadri Alışık Sinema ve Tiyatro Oyuncu Ödülleri'nde En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü'nü Sis ve Gece filmindeki Cuma rolünü canlandıran İlyas Salman ile paylaştı.
İstanbul Devlet Tiyatroları'nda oyunculuğa devam eden Canova, Bir Casusa Ağıt oyunundaki rolü ile 2. Afife Tiyatro Ödülleri'nde Yılın En Başarılı Erkek Oyuncusu ödülüne (1998), Kaktüs Çiçeği oyunundaki rolü ile 5. Afife Tiyatro Ödülleri'nde Yılın En Başarılı Müzikal ya da Komedi Erkek Oyuncusu Ödülü'ne (2001) aday oldu. 2011 yılında Ölüleri Gömün oyunundaki rolü ile Afife Tiyatro Ödülleri Yılın En Başarılı Erkek Oyuncusu Ödülü'nü kazanmıştır.
Resim sanatı ile de uğraşan Canova, 2016'da Teşvikiye Erinç Sanat Galerisi'nde, 2017 yılında İstanbul Beyoğlu'ndaki Bitiyatro'da resim sergisi açtı.
Ölümü
Akciğer kanseri tedavisi gören Civan Canova, 20 Ağustos 2022'de İstanbul'da 67 yaşında hayatını kaybetti. Ölüm haberini Esra Dermancıoğlu duyurdu. 23 Ağustos 2022'de İstanbul Devlet Tiyatrosu Mecidiyeköy Büyük Salonda düzenlenen anma töreninin ardından Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
Tiyatro oyunları
Rol aldığı oyunlar
1979: Antigone : Jean Anouilh - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1979: Yaralı Geyik : Necati Cumalı - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1980: Bir Yaz Dönümü Gecesi Rüyası : William Shakespeare - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1980: Kunduz Kürk : Gerhart Haupttman - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1980: Truva Savaşı Olmayacak : Jean Giraudoux - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1981: Barış Gezegeni : Ülker Köksal - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1982: Barış Gezegeni : Ülker Köksal - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1982: Truva Savaşı Olmayacak : Jean Giraudoux - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1983: Kırmızı Pabuçlar : Hans Cristian\Robin Short - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1984: Düşüş (oyun) : Nahid Sırrı Örik\Kemal Bekir - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1984: Julius Caesar : William Shakespeare - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1984: Lysistrata : Aristofanes - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1985: Gül Satardı Melek Hanım : Dinçer Sümer - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1986: Cadıların Macbethi : William Shakespeare - Uyarlayan Müge Gürman - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1986: Lodos (oyun) : Beyazıt Gülercan - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1990: Danton'un Ölümü : Georg Büchner - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1991: Ölüm Tuzağı : İra Levin - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1993: Gizli Oturum : Jean-Paul Sartre - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1994: Yeşil Papağan Limited : Memet Baydur - İstanbul Devlet Tiyatrosu
1998: Bir Casusa Ağıt : George Tabori - İstanbul Devlet Tiyatrosu
2001: Kaktüs Çiçeği : Pierre Barillet\Jean-Pierre Gredy - İstanbul Devlet Tiyatrosu
2010: Ölüleri Gömün : Irwin Shaw - İstanbul Devlet Tiyatrosu
Yazdığı oyunlar ve senaryolar
xxxx: Kör Buluşma
1999: Sokağa Çıkma Yasağı : İstanbul Şehir Tiyatrosu - Arif Akkaya
2004: Ful Yaprakları : İstanbul Devlet Tiyatrosu - Turgay Kantürk
2005: Erkekler Tuvaleti İzmir, Oyun Okulu - Semih Çelenk
2006: Düğün Şarkısı : İzmir Devlet Tiyatrosu - Işıl Kasapoğlu
2010: Gala : Konya Devlet Tiyatrosu - Işıl Kasapoğlu
2010: Üstat Harpagona Saygı ve Destek Gecesi : İstanbul Devlet Tiyatrosu - Levent Öktem
2013: Evaristo : Kumbaracı50 - Nihal Geylan Goldaş
2013: Kızıl Ötesi Aydınlık : Vardiya Oyuncuları - Civan Canova
Yönettiği oyunlar
2012: Düğün Şarkısı : İstanbul Devlet Tiyatrosu - Civan Canova
2013: Kızıl Ötesi Aydınlık : Vardiya Oyuncuları - Civan Canova
Filmografisi
1974: Arkadaş - Halil
1977: Nehir - Engin
1981: Mutlu Ol Yeter
1981: Yaşamak Bu Değil - Fatih
1982: Berduşlar - Kenan
1983: Yıkılan Gurur - Naci
1986: Acı Lokma - Ömer
1986: Hırsız
1990: Yalancı Şafak - Dizi
1995: Sokaktaki Adam
1996: 80. Adım - Sedat
1996: Bizim Aile - Ataç - Dizi
1997: Sır
2000: Çiçek Taksi - Celal Kıraç - Dizi
2000: F Tipi
2003: Ömerçip- Celal
2004: Gece Yürüyüşü - Cüneyt - Dizi
2005: Çeşm-i Bülbül - Dizi
2006: Eve Dönüş - İşkenceci Polis
2006: Esir Kalpler - Ekrem Akerman - Dizi
2007: Arka Sokaklar - Nazım Tahsin / Narkotik Nazım - Dizi
2007: Eksik Etek
2008: Ay Işığı - Yıldırım Duman
2008: Sınıf - Dizi
2010: 72. Koğuş - Katil Hilmi
2010: Sensiz Yaşayamam - Mummer - Dizi
2011: Fatmagül'ün Suçu Ne? - Avukat Kadir - Dizi
2012: Karadayı - Dizi
2014: Her Sevda Bir Veda - Dizi
2014: Paramparça - Dizi
2019: Atiye - Mustafa Özgürsoy - Dizi
2021: Üç Kuruş - Oktay Çaka - Dizi
Ödüller
1989: Kültür ve Turizm Bakanlığı - "Kör Buluşma" ile "En İyi 10 Senaryo" ödülü
1994: İsmet Küntay Tiyatro Ödülleri - Kıyamet Sularında - "En İyi Oyun Yazarı" ödülü,
1996: Avni Dilligil Ödülleri - Kıyamet Sularında ile "En İyi Oyun Yazarı" ödülü
1997: Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü - Sokağa Çıkma Yasağı
2000: Avni Dilligil Ödülleri - Sokağa Çıkma Yasağı ile "En İyi Oyun Yazarı"
2006: 43. Altın Portakal Film Festivali - Eve Dönüş filmi ile - En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu
2007: 12. Sadri Alışık Tiyatro ve Sinema Oyuncu Ödülleri - Eve Dönüş filmi ile - En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu
2011: 15. Afife Tiyatro Ödülleri - Yılın En Başarılı Yardımcı Erkek Oyuncusu - Ölüleri Gömün - İstanbul Devlet Tiyatrosu