Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü

Devlet Tiyatrosu, Devlet Konservatuvarı Tatbikat Sahnesinin bir aşaması olarak, 16 Haziran 1949 tarihinde, "Devlet Tiyatro ve Operası" adıyla kurulmuştur. Konservatuvarın kurulduğu 1936 yılından 1947 yılına kadar, Tiyatro Bölümünü Alman tiyatro sanatçı ve yöneticisi Carl Ebert yönetmiştir. 1940 yılında, "Tiyatro ve Opera Tatbikat Sahnesi" kuruldu.
Tarihçe
1940'lar
1947 Martında Türkiyeden ayrılan Carl Ebertin yerine, Tatbikat Sahnesinin yöneticiliğine Muhsin Ertuğrul getirildi. 27 Aralık 1947de Küçük Tiyatro, 2 Nisan 1948de Büyük Tiyatro açıldı.
10 Haziran 1949 günü çıkarılan "Devlet Tiyatro ve Operasının Kuruluş Yasası", 16 Haziranda yürürlüğe girdi. Muhsin Ertuğrul, Devlet Tiyatro ve Opera Genel Müdürlüğüne getirildi.
Devlet Tiyatrosu, 1 Ekim 1949 akşamı Küçük Tiyatro'da Cevat Fehmi Başkutun Küçük Şehir, Büyük Tiyatro'da Johann Wolfgang von Goethenin Faust adlı oyunlarıyla açıldı. 20 Kasım 1949da, Devlet Tiyatrosunun ilk çocuk oyunu "Yıldız Ece" sahneye konuldu.
1950'ler
1950 - 1951 mevsimi sonunda Devlet Tiyatro ve Operası Genel Müdürlüğüne Cevat Memduh Altar getirildi. 1954 yılında Genel Müdürlük görevine yeniden Muhsin Ertuğrul atandı.
Üçüncü Tiyatro, 4 Şubat 1956da Garson Kaninin "Dünkü Çocuk", Oda Tiyatrosu 5 Ekim 1956da Jan de Hartog'un "Bir Yastıkta" adlı oyunlarıyla açıldı.
28 Eylül 1957de açılan Bursa Ahmet Vefik Paşa Tiyatrosunda, 30 Eylülde Celal Esat Arsevenle Selah Cimcozun "Üçüncü Selim, İzmir Devlet Tiyatrosu'nda 1 Ekim'de John Boynton Priestleyin Haftabaşı adlı oyunlarıyla, devamlı oyunlara başlandı. 25 Ağustos 1958de Devlet Tiyatro ve Operası Genel Müdürlüğüne Cüneyt Gökçer getirildi. Yeni Sahne 4 Ekim 1960'ta Albert Camusnun "Caligula", Altındağ Tiyatrosu 27 Mart 1964te Nazım Kurşunlunun Merdiven adlı oyunlarıyla açıldı.
1960'lar
Adana Devlet Tiyatrosu, 22 Ocak 1966da Musahipzade Celalin İstanbul Efendisiyle açıldı.
13 Haziran 1966da Devlet Opera ve Balesi, Devlet Tiyatrolarından ayrıldı.
12 Nisan 1969da açılan İstanbul Kültür Sarayında ilk tiyatro oyunu, 18 Nisanda Büyük Salonda oynanan "IV Henry" Luigi Pirandello oldu.
1970'ler
1971 Temmuzunda Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü, yeni kurulan Kültür Bakanlığına bağlandı.
1 Ekim 1971de Lillian Hellmanın Küçük Tilkileri Bursa Devlet Tiyatrosunun, 26 Ekim 1971de Strati Karranın Gece Bekçileri adlı oyunu İzmir Devlet Tiyatrosunun kendi yerleşik kadrolarıyla sahneledikleri ilk oyunlar oldu.
29 Mayıs 1978de Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne Ergin Orbey getirildi.
1970'te yandıktan sonra onarımı tamamlanan Kültür Sarayına, 1977 - 1978 sezonunun sonunda, Atatürk Kültür Merkezi adı verildi. 1978 yazında İstanbul Devlet Tiyatrosu Müdürlüğü kuruldu. Devlet Tiyatrosu, 9 Ekim 1978de Büyük Salonda William Shakespearein "Othello"su ile oyunlarına başladı.
Atatürk Kültür Merkezinin Oda Tiyatrosu, 15 Kasım 1978de Dinçer Sümer in Eski Fotoğraflarıyla açıldı. Devlet Tiyatrosunun yerleşik kadrosuyla ilk oyunu Ergun Savın 7 Nisan 1979da sahnelenen Pofla Paf adlı çocuk oyunu oldu.
28 Aralık 1979da Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne Cüneyt Gökçer getirildi.
1980'ler
25 Ekim 1981de William Shakespearein Kral Lear oyunuyla açılan Hacı Ömer Sabancı Kültür Sitesinde, Adana Devlet Tiyatrosu Müdürlüğü kuruldu. Adanada yerleşik kadroyla oynanan ilk oyun, 11 Kasım 1982de sahnelenen, Ira Levinin Ölüm Tuzağı oldu.
21 Mart 1983te Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne Turgut Özakman atandı.
28 Ekim 1983te İstanbulda Taksim Sahnesi, Musahipzade Celalin İstanbul Efendisiyle açıldı.
1984 - 1985 sezonunda Ankara Devlet Tiyatrosu müdürlüğü kuruldu.
Bursada Feraizcizade Oda Tiyatrosu 17 Aralık 1985te, Nezihe Meriçin "Sular Aydınlanıyordu"; İzmirde Karşıyaka Sahnesi 29 Mart 1986da William Shakespearein "Hırçın Kız" oyunlarıyla açıldı.
9 Şubat 1987de Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne Raik Alnıaçık atandı.
1986 - 1987 sezonunun sonunda kurulan Trabzon Devlet Tiyatrosu, 7 Ekim 1987de Necati Cumalının Boş Beşik adlı oyunuyla açıldı.
Ankara Devlet Tiyatrosunun Şinasi Sahnesi 13 Mart 1988de Yüksel Pazarkayanın Meliha adlı oyunuyla açıldı.
29 Ekim 1988de Diyarbakır Devlet Tiyatrosu Mehmet Ali Beyin yazdığı Ayyar Hamzayı sahneleyerek açıldı.
15 Aralık 1988de Prof. M. Bozkurt Kuruç, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne getirildi.
1990'lar
4 Nisan 1990'da Ankarada İrfan Şahinbaş Atölye Sahnesi açıldı. Deneme sahnesi olarak kullanılmak amacıyla açılan sahnede, Batı Almanyadan gelen konuk Ruhr Tiyatrosu Jean-Paul Sartreın Mezarsız Ölüler adlı oyununu sahneledi.
14 Şubat 1992de, Mehmet Ege Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne getirildi. 1 Nisan 1992de Bozkurt Kuruç, Bölge İdare Mahkemesinin kararıyla görevine döndü.
14 Ekim 1992de, Genel Müdürlüğe Yücel Erten atandı.
27 Mart 1993te Antalya Devlet Tiyatrosu, Haldun Tanerin yazdığı Sersem Kocanın Kurnaz Karısıyla açıldı.
Ankarada Kamyon Tiyatrosu uygulaması, 27 Nisan 1993te Kızılcahamam Lisesinin bahçesinde, Sönmez Atasoyun Yedi Köyün Yargıcı adlı çocuk oyunuyla başladı.
6 Ocak 1994te Atatürk Kültür Merkezinde William Shakespearein Hamletini sahneleyerek açılan Birim Tiyatro Atölye Sahnesi, daha sonra Aziz Nesin Sahnesi adını aldı.
Yücel Erten, Genel Müdür seçimine aday olacağı için 7 Şubat 1994'te görevinden ayrıldı. 8 Şubat 1994te Tamer Levent, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü'nü vekaleten yürütmekle görevlendirildi.
Kültür Bakanlığının talimatıyla yapılacak eğilim yoklaması için kararlaştırılan 14 Şubat 1994 günü Prof. M. Bozkurt Kuruç Genel Müdürlüğe Danıştay kararı ile başladı. Tüm kurum çalışanlarının oylarıyla seçildikten sonra Bakanlık tarafından önerilen Tamer Levent, 25 Mart 1994te ataması yapılarak Genel Müdürlük görevine başladı.
Prof. M. Bozkurt Kuruç, Danıştay kararıyla 1 Ağustos 1994te Genel Müdürlük görevine döndü.
Ankarada Mahir Canova Sahnesi, 7 Nisan 1995te Orhan Asenanın Candan Can Koparmak adlı oyunuyla açıldı.
İzmir Bornova Belediyesi Uğur Mumcu Kültür ve Sanat Merkezi 7 Mart 1997de Necati Cumalının yazdığı Gömüyle açıldı.
Sivas Devlet Tiyatrosu, 26 Kasım 1997de Atatürk Kültür Merkezinde Ferdi Merterin Seviyorlardı Yaşamı adlı oyunuyla açıldı.
Van Devlet Tiyatrosu, 9 Aralık 1997de Recep Bilginerin Sarı Naciye adlı oyunuyla açıldı.
12 Aralık 1997de Erzurum Devlet Tiyatrosu, Ergun Savın Can Bebek oyunuyla yerleşik düzene geçti.
Konya Devlet Tiyatrosu, 19 Aralık 1997de Refik Erduranın yazdığı Tamirciyle açıldı.
Sivas Devlet Tiyatrosu 2 Mart 1998de Athol Fugart-John Kani-Winston Ntskonanın yazdıkları Ada adlı oyunla, Cumhuriyet Üniversitesi Oda Tiyatrosunda da oyun sahnelemeye başladı.
24 Ağustos 1998 tarihinde K. Lemi Bilgin Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü'ne atandı ve bu görevi 09 Aralık 1999 tarihine kadar sürdürdü.
26 Şubat 1999 - 22 Eylül 1999 tarihleri arasında Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü'ne vekaleten İ. Rahmi Dilligil atandı. Dilligil 09 Aralık 1999 tarihinde ise asaleten Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne atandı.
2000'ler
06 Şubat 2001 tarihinde Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü'ne vekaleten Faruk Günuğur atandı.
24 Ağustos 2001 tarihinde Danıştay kararı ile K. Lemi Bilgin Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü'ne atandı.
22 Ağustos 2005 tarihinde Mine Acar vekaleten Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü'ne atandı.
23 Mayıs 2007 tarihinde Lemi Bilgin, mahkemede açtığı davayı kazanarak, yeniden Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü görevine getirildi.
18 ve 24 Aralık 2008'de art arda Malatya ve Elazığ Devlet Tiyatroları kuruldu.
Genel Müdür Lemi Bilgin 31 Mayıs 2013 tarihinde görevden alındı. Yerine Mustafa Kurt vekaleten atandı.
17 Ekim 2014 tarihinde Mustafa Kurt görevinden istifa etti. Bu göreve Nejat Birecik 22 Ekim 2014 tarihinde vekaleten, 12 Ocak 2017 tarihinde ise asaleten atandı.
3 Ocak 2018 tarihinde Mustafa Kurt, genel müdür olarak atandı.
11 Ağustos 2023 tarihinde oyuncu Tamer Karadağlı genel müdür olarak atandı.
25 Ekim 2023 tarihinde Kayseri Devlet Tiyatrosu, William Shakespeare'in "Bahar Noktası" oyunuyla yerleşik düzene geçti.
Yurt genelinde Devlet Tiyatroları
Ankara Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
İstanbul Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
İzmir Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Antalya Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Bursa Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Adana Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Konya Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Erzurum Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Diyarbakır Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Trabzon Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Van Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Sivas Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Kayseri Devlet Tiyatrosu (Yerleşik Tiyatro)
Düzce Devlet Tiyatrosu
Gaziantep Devlet Tiyatrosu
Malatya Devlet Tiyatrosu
Elazığ Devlet Tiyatrosu
Çorum Devlet Tiyatrosu
Samsun Devlet Tiyatrosu
Kahramanmaraş Devlet Tiyatrosu
Zonguldak Devlet Tiyatrosu
Ordu Devlet Tiyatrosu
Rize Devlet Tiyatrosu
Edirne Devlet Tiyatrosu
Denizli Devlet Tiyatrosu
Nevşehir Devlet Tiyatrosu
Mersin Devlet Tiyatrosu