turkish-nlp-suite/temiz-Wiki huggingface dataset:
Esenyurt, Şenkaya

Esenyurt, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Esenyurt köyünün eski adı Noreşen'dir. Nitekim 1574 tarihli Osmanlı mufassal defterinde ve Erkan-ı Harbiye-i Umumiye'nin 1914 tarihli haritasında "Noreşen / Norşin" () olarak geçer.
Noreşen köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde "Kilise Uban" (Gürcüce "ubani / : mahalle) olarak adlandırılan yerde varlığı bilinen kilise, burada eskiden Hristiyan nüfusun yaşadığına işaret etmektedir. Nitekim Noreşen Ermenice bir yer adı olup "yeni köy" anlamına gelir.
Noreşen, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre, Oltu sancağının Bardiz nahiyesinin köylerinden biriydi. Köyün nüfusu, tamamı Hristiyan olan 28 haneden oluşuyordu.
Noreşen, Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde Çıldır Eyaleti'nin Oltu sancağına bağlıydı ve müslim nüfus defterine göre köydeki 46 hanede 162 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Noreşen köyünün nüfusunun yaklaşık 322 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.
Noreşen köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Noreşen/Norşin" () Kars vilayetinin Sarıkamış kazasının Bardiz nahiyesine bağlı köylerden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "Norşin" olarak kaydedilmiş olup idari konuma sahipti ve nüfusu 481 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya ilçesi kurulunca, Bardiz nahiyesi ve Norşin köyü bu kazaya bağlandı. 1950 genel nüfus sayımında "Noreşen", 1955 genel nüfus sayımında "Norşen (Esenyurt)" kaydedilmiş olması, bu iki tarih arasında köyün adının değiştirildiğini göstermektedir. Esenyurt köyünde 1965 genel nüfus sayımında 622 kişi tespit edilmişti ve bu nüfus içinde 211 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Erzurum il merkezine 151 km, Şenkaya ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.
Nüfus
Gaziler, Şenkaya

Gaziler, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Gaziler köyünün eski adı Bardusi veya Bardisi'dir. Gürcüce Bardisiden (), bardi () kelimesinden türemiş olabilir. Bu şekliyle bu yer adı çalılık anlamına gelir. Bununla birlikte bu yer adı farklı kaynaklarda Barduz, Bardusi () ve Pertusi () biçiminde de yazılmıştır. Bu yer adının Gürcüce Pertusi'den değişime uğramış olabileceğine dair görüş de bulunmaktadır. Bu yer adı Türkçeye Bardız şeklinde girmiştir. Nitekim 1694-1732 Osmanlı cebe defterinde ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Bardız () olarak geçer.
Eski bir bölge ve yerleşim yeri olan Bardız, erken ve geç Orta Çağda Gürcü krallığı sınırları içinde yer alıyordu. Nitekim Osmanlılar burayı 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Bir süre bağımsız sancak olan Bardız, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde Oltu sancağının bir köyü ve nahiyesi idi. Bardız nahiyesine bağlı 34 köyden 22si bu tarihte boşalmıştı. Nahiyenin nüfusu 196 haneden oluşuyordu ve bu tarihte 187 hane Hristiyan idi ve 9 hane Müslüman olmuştu. 1835 yılında Bardız köyü Oltu sancağında yer alıyordu ve köyde 226 hanede 1.412 kişi yaşıyordu.
Bardız, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından Rusların eline geçti. Rus idaresince 1886 yılında Bardus () adıyla kaydedilmiş olan köy, Oltu Okrugunun Oltu kazasına (uçastok) bağlıydı. Nüfusu 404 kişiden oluşuyordu ve 392 kişi Rum, 14 kişi Oset olarak kaydedilmişti.
Gaziler köyünde, girişteki bir taşta Gürcüce yazıtın bulunduğu Bardız Kalesi günümüzde büyük ölçüde sağlamdır. Büyük ölçüde yıkılmış olan haç planlı ve kubbeli Bardisi Kilisesi (Bardız Kilisesi), Bobisgeri Kilisesinin planı örnek alınarak inşa edilmiştir.
Bardız, Sarıkamış harekatında önemli bir rol oynamış ve Enver Paşa 25 Aralık 1914te IX. Kolordunun bir tümeni ile sonu felaketle bitecek Sarıkamış saldırısının son aşamasını Bardızdan başlatmıştır.
Coğrafya
Gaziler köyü Erzurum il merkezine 151 km, Şenkaya ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.
Nüfus
Gezenek, Şenkaya

Gezenek, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Gezenek köyünün eski adı Posik'tir. Nitekim 1574 tarihli Osmanlı mufassal defterinde ve Erkan-i Harbiye-i Umumiye'nin 1914 tarihli haritasında Posik () olarak geçer. Ayrıca 1902 tarihli Kars haritasında da bu yerleşimin adı "Posik" biçiminde yazılmıştır. Bu yer adı, Ermenicenin etkisiyle Gürcüce "Poso"dan değişime uğramış olabilir. Poso (), çöküntü, çukur anlamına gelir.
Posik, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16 yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köydeki megalit yapı ve kilise kalıntıları da buranın eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.
Posik, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre, Oltu sancağının Bardiz nahiyesinin köylerinden biriydi. Köyün nüfusu, tamamı Hristiyan olan 29 haneden oluşuyordu.
Posik, Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde Çıldır Eyaleti'nin Oltu sancağına bağlıydı ve Müslim nüfus defterine göre köydeki 28 hanede 81 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Posik köyünün nüfusunun yaklaşık 162 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.
Posik köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin "Posik" (ъ) adıyla kaydettiği köy, Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 yılındaki nüfus tespitinde köydeki 32 hanede, 113'ü erkek ve 104'ü kadın olmak üzere 217 kişi yaşıyordu. Bu nüfusun tamamı Rumlardan oluşuyordu. Posik köyünün nüfusu 1896 yılında 240 kişiye, 1906 yılında ise 296 kişiye yükselmiştir.
Posik köyü, 1940 genel nüfus sayımında Kars vilayetinin Sarıkamış kazasına bağlı Bardiz nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 243 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Bardiz nahiyesi ve Posik köyü bu kazaya bağlandı. Posik Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Gezenek olarak değiştirilmiştir. Gezenek köyünün nüfusu 1965 yılında 385 kişide oluşuyor ve bu nüfus içinde 142 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Gezenek köyü Erzurum il merkezine 171 km, Şenkaya ilçe merkezine 16 km uzaklıktadır.
Nüfus
Göllet, Şenkaya

Göllet, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Bu yerleşimin bilinen en eski adı Göllet'tir. Ancak 1886 Rus nüfus sayımında "Gellyat" (ъ) ve Erkan-ı Umumiye-i Harbiye'nin 1914 tarihli haritasında "Gelat / Gellat" (ە) biçiminde kaydedilmiştir.
Göllet köyünün yer aldığı Tao, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi Gürcülerden ele geçirmiştir. Ancak köyün bu dönemdeki varlığına ve eski adına ilişkin kesin bir bilgi yoktur. Bununla birlikte "Göllet" adı "yayla" anlamına gelen Lazca "gola" () kelimesinden türemiş olabilir. Öte yandan "Gelat" adı, Gürcistan'daki Gelati'yi andırması açısından da dikkat çekmektedir.
Göllet köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Çarlık Rusya'sına bırakıldı. Rus idaresinde "Gelyat" (ъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köyde 15 hanede, 46'sı erkek ve 49'u kadın olmak üzere 95 kişi yaşıyordu. Nüfusun tamamı Türk olarak kaydedilmiştir. Göllet köyünün nüfusu 1896 yılında 164 kişiye, 1906 yılında ise 183 kişiye yükselmiştir.
Göllet, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde sehven "Kollek" () adıyla kaydedilmiştir. Bu tarihte köy Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı. Bu yerleşim 1940 genel nüfus sayımında Kömürlü nahiyesinin idari merkeziydi ve nüfusu 256 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kömürlü nahiyesi ve Göllet köyü bu ilçeye bağlandı. Göllet köyünde 1965 yılında 424 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 171 kişi okuma yazma biliyordu. Sonraki bir tarihte Göllet'in adı Kömürlü olarak değiştirilmiş, ancak yakın bir zamanda köye eski adı iade edilmiştir.
Coğrafya
Göllet köyü Erzurum il merkezine 168, Şenkaya ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.
Nüfus
Gözalan, Şenkaya

Gözalan, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Gözalan köyün eski adı Ekesori () veya Ekesor'dur. Nitekim 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Ekesor () diye geçer.
Ekesor köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köy, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre Gürcistan Vilayeti içinde Penek livasının Penek nahiyesine bağlıydı. Nüfusu 15 Hristiyan haneden oluşuyordu. Hane reislerinin adlarına ve baba adlarına bakınca, köyün nüfusunun çoğunluğunun Gürcülerden oluştuğu anlaşılmaktadır. Ekesor'da buğday, arpa, darı tarımı ve şarapçılık ile arıcılık yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.
Ekesor köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Çarlık Rusya'sına bırakıldı. Rus idaresinde Ekazor (Эъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 13 hanede, 47'si erkek ve 42'si kadın olmak üzere 89 kişi yaşıyordu. Nüfusun tamamı Türk olarak kaydedilmiştir. Ekesor veya Ekazor köyünün nüfusu 1896 yılında 100 kişi, 1906 yılında ise 137 kişi olarak tespit edilmiştir.
Ekesor köyü 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Hekesor (ە) adıyla kaydedilmiştir. Bu tarihte köy Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı. Hekesor, 1940 genel nüfus sayımında Oltu kazasında Kömürlü nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 222 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kömürlü nahiyesi ve Ekesor köyü bu ilçeye bağlandı. Ekesor veya Hekesor Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Gözalan olarak değiştirilmiştir. Gözalan köyünde 1965 yılında 406 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 84 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Erzurum il merkezine 158 km, Şenkaya ilçe merkezine 29 km uzaklıktadır.
Nüfus
Gözebaşı, Şenkaya

Gözebaşı, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Gözebaşı ile İçmesu köylerinin eski adı Hamas'tır. Bu yer adı Gürcüce kaynaklarda Hamasi (ჰ) biçiminde geçer. 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde Gözebaşı köyü Hamas-i Ulya ( / Yukarı Hamas), İçmesu köyü ise Hamas-i Süfla ( / Aşağı Hamas) olarak kaydedilmiştir.
Yukarı Hamas köyü, orta çağda Gürcistan'ın bir parçası olan Tao bölgesinin köylerinden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu yerleşmeyi 16. yüzyılda Gürcülerden ele geçirdi. 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre Yukarı Hamas, "Hamas-i Ulya" adıyla Oltu sancağının Bardız (Bardusi) nahiyesine bağlıydı. Aşağı Hamas köyünde 24 Hristiyan hane yaşarken, Aşağı Hamas köyü boşalmış, insansız hale gelmişti.
Yukarı Hamas köyünün daha sonra yeniden iskan edildiği anlaşılmaktadır. Nitekim Osmanlı idaresinin Oltu sancağında askere alma ve vergi toplama amacıyla 1835 yılında erkek nüfusunu tespiti sırada köyde 25 hanede 115 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Yukarı Hamas köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 230 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.
Yukarı Hamas ve Aşağı Hamas köyleri, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Hamaslar" () adıyla tek köy olarak kaydedilmiştir. Bu sırada bu iki yerleşim Kars vilayetinin Sarıkamış kazasının Bardız nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında Yukarıhamas adıyla ayrı bir köy olarak aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 561 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya ilçe olunca, Yukarı Hamas köyü Sarıkamışt'an alınıp Şenkaya ilçesine bağlandı. Hamas veya Hamasi "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Gözebaşı olarak değiştirilmiştir. Gözebaşı köyünün nüfusu 1965 yılında 372 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 200 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Erzurum iline 146 km, Şenkaya ilçesine 40 km uzaklıktadır.
Nüfus
Gülveren, Şenkaya

Gülveren, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Gülveren köyünün eski adı Eznos'tur. Bu yer adı daha sonra Türkçe kaynaklarda İznos'a dönüşmüştür.
Eznos köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde yıkılmış olan kilise bu dönemden kalmış olabilir. Megalit yapı kalıntısı da buranın çok eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir.
Eznos, Osmanlı idaresinin ilk döneminde, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı tahrir defterine göre, Aradahan-i Büzürg livasının Bana nahiyesinde yer alıyordu. Nüfusu 24 Hristiyan haneden oluşuyordu.
Eznos, Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde Çıldır Eyaleti'nin Penek sancağına bağlıydı ve bu tarihte köyü oluşturan 15 hanede 46 erkek kaydedilmişti. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Eznos köyünün nüfusunun yaklaşık 92 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.
Eznos köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin Eznos (Эъ) adıyla kaydettiği köy, Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 yılındaki nüfus tespitinde köydeki 11 hanede, 47'si erkek ve 41'i kadın olmak üzere 88 kişi yaşıyordu. Bu nüfusun tamamı Türk olarak kaydedilmiştir. Eznos köyünün nüfusu 1896 yılında 114 kişi, 1906 yılında ise 152 kişi olarak tespit edilmiştir.
Eznos köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı. Ancak köyün adı bu listede yanlış yazılmıştır. 1940 genel nüfus sayımında "İznos" olarak kaydedilmiş olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 242 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya ilçesi kurulunca, Kosor nahiyesi ve Eznos köyü bu ilçeye bağlandı. Eznos veya İznos Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Gülveren olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Gülveren köyünde 439 kişi tespit edilmişti ve bu nüfus içinde 161 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Erzurum ili merkezine 149 km, Şenkaya ilçe merkezine 38 km uzaklıktadır.
Nüfus
Hoşköy, Şenkaya

Hoşköy, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Hoş, bu yerleşimin bilinen en eski adıdır. Nitekim 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Hoş () olarak geçer. Bu tarihte köy boş olarak kaydedilmiştir. Boşalmış olan köy güzel bir yerleşim olduğu için deftere bu adla kaydedilmiş olabilir.
Hoş köyün yer aldığı Tao, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü, 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün bugünkü sınırları içinde bulunan megalit yapı ve kilise kalıntısı, buranın eski ve Hristiyan yerleşimi olduğunu göstermektedir.
Hoş köyü, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan Osmanlı tahrir defterine göre Gürcistan Vilayeti sınırları içinde Penek livasının Penek nahiyesine bağlı bir köydü. Osmanlı yönetimine sırasında köyün boşaldığı bu kayıttan anlaşılmaktadır. 93 Harbi ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması Osmanlı Devleti Tao bölgesinin büyük bir bölümünü Rusya'ya bırakmıştır. Rus idaresinin 1886 yılında Hoş (ъ) olarak kaydettiği köyün yeniden meskun hale gelmiş olduğu görülmektedir. Ancak bu nüfus sayımında 6 hanede, 15'i erkek ve 12'si kadın olmak üzere sadece 27 kişinin yaşıyor olması, köyün yakın tarihlerde iskan edildiğini düşündürmektedir. Oltu sancağının Oltu kazasına bağlı olan köyün bu nüfusu, Kaskanlı aşiretine bağlı Kürtlerden oluşuyordu. Hoş köyünün nüfusu 1896 yılında 50 kişi, 1906 yılında ise 69 kişi olarak tespit edilmiştir.
Hoş köyü 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine göre Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı. Hoş köy, 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan köyün nüfusu 110 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kosor nahiyesi ve Hoş köyü bu ilçeye bağlandı. Hoşköy'de 1965 yılında 218 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 9 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Erzurum il merkezine 168 km, Şenkaya ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.
Nüfus
Kaynaça
İçmesu, Şenkaya

İçmesu, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
İçmesu ile Gözebaşı köylerinin eski adı Hamas'tır. Bu yer adı Gürcüce kaynaklarda Hamasi (ჰ) biçiminde geçer. 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde İçmesu köyü Hamas-i Süfla ( / Aşağı Hamas), Gözebaşı köyü ise Hamas-i Ulya ( / Yukarı Hamas) olarak kaydedilmiştir.
Aşağı Hamas, orta çağda Gürcistan'ın bir parçası olan Tao bölgesinin köylerinden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu yerleşmeyi 16. yüzyılda Gürcülerden ele geçirdi. 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre Aşağı Hamas, "Hamas-i Süfla" adıyla Oltu sancağının Bardız (Bardusi) nahiyesine bağlıydı. Bu tarihte köyde 24 Hristiyan hane yaşıyordu; Yukarı Hamas köyü ise boşalmış, insansız hale gelmişti.
Aşağı Hamas ve Yukarı Hamas köyleri, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Hamaslar" () adıyla tek köy olarak kaydedilmiştir. Bu sırada bu iki yerleşim Kars vilayetinin Sarıkamış kazasının Bardız nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında Aşağıhamas adıyla ayrı bir köy olarak aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 334 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya ilçe olunca, Aşağı Hamas köyü Sarıkamışt'an alınıp Şenkaya ilçesine bağlandı. Hamas veya Hamasi "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla İçmesu olarak değiştirilmiştir. İçmesu köyünün nüfusu 1965 yılında 384 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 189 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Bardız Çayı vadisi'de kurulmuş küçük bir köydür. Erzurum iline 153 km, Şenkaya ilçesine 32 km uzaklıktadır.
Nüfus
İğdeli, Şenkaya

İğdeli, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Bu yerleşimin eski adı bilinmemektedir. Bununla birlikte 1886 tarihli Rus nüfus tespitinde İgdali () ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde ise İgdeli (ە) olarak geçer.
İğdeli köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir.
İğdeli köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 yılındaki nüfus tespitinde köydeki 6 hanede, 22'si erkek ve 13'ü kadın olmak üzere 35 kişi yaşıyordu. Nüfusun tamamını Kaskanlı aşiretinden Kürtler oluşturuyordu. İğdeli köyünün nüfusu 1896 yılında 55 kişiye, 1906 yılında ise 105 kişiye yükselmiştir.
İğdeli köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Erzurum vilayetinde Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı. Bu sırada Oltu kazasının merkez nahiyesine bağlı ve İğdeli adını taşıyan başka bir köy daha vardı. 1940 genel nüfus sayımında "İğdeli" adıyla aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 176 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kosor nahiyesi ve İğdeli köyü bu kazaya bağlandı. İğdeli köyünün 1965 yılındaki nüfusu 321 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 51 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
İğdeli köyü Erzurum il merkezine 175 km, Şenkaya ilçe merkezine 21 km uzaklıktadır
Nüfus
İnceçay, Şenkaya

İnceçay, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
İnceçay'ın eski adı Pancuret'tir. Gürcüce Pancureti'den () gelen bu yer adı, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde sehven Pancirot () biçiminde kaydedilmiştir. Bu yer adı, "köpük / su köpüğü" anlamına gelen Lazca "panci" () kelimesinden türemiş olabilir. Borçka ilçesine bağlı Demirciler (eski Mamanati) köyünün bir mahallesinin eski adı da Pançureti'dir.
Pancureti'nin yer aldığı Tao, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Osmanlı Devleti bu bölgeyi ve yerleşimi 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Pancureti'nin bugünkü sınırları içinde kalıntıları tespit edilen iki kilise Gürcü idaresi sırasında inşa edilmiş olabilir.
Pancureti, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre Gürcistan Vilayeti sınırları içinde Penek livasının Kamhis nahiyesine bağlı bir köydü. Nüfusu 26 Hristiyan haneden oluşuyordu. Köyde buğday ve arpa tarımı ile arıcılık yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.
Pancureti köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Çarlık Rusya'sına bırakıldı. Rus idaresinde Pancuret (ъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 43 hanede, 141'i erkek ve 129'u kadın olmak üzere 270 kişi yaşıyordu. Nüfusun tamamı Rum olarak kaydedilmiştir. Pancuret köyünün nüfusu 1896 yılında 343 kişi, 1906 yılında ise 448 kişi olarak tespit edilmiştir. 1907 yılında Tao bölgesini gezen Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili, Pancureti'nin () Oltu sancağından Kola bölgesine geçişte iyi bir geçite sahip olduğunu yazmıştır.
Pancureti köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Pancirot () adıyla Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Kosor nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında Kömürlü nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 281 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kömürlü nahiyesi ve Pancirot köyü bu ilçeye bağlandı. Pancureti veya Pancirot Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla İnceçay olarak değiştirilmiştir. İnceçay köyünde 1965 yılında 552 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 281 kişi okuma yazma biliyordu.
İnceçay, daha önceleri bir köy iken, 2014'te yürürlüğe giren 6360 sayılı kanun ile idari açıdan mahalle statüsü aldı.
Coğrafya
İnceçay, Erzurum il merkezine 141 km, Şenkaya ilçe merkezine 46 km uzaklıktadır.
Nüfus
Kayalısu, Şenkaya

Kayalısu, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Kayalısu köyünün eski adı Çahsor veya Çağsor'dur. Bu yer adı 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde "Çarsor" () ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Çaksor" () olarak geçer.
Çahsor köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Bu tarihten yaklaşık 45 yıl sonra gerçekleştirilen, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre bu yerleşim, Gürcistan Vilayeti içinde Penek livasının Penek nahiyesine bağlıydı. Çahsor'un nüfusu 37 Hristiyan haneden oluşuyordu. Köyde buğday, arpa ve yonca tarımı yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.
Çahsor, Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde "Çağsor" adıyla Çıldır Eyaleti'nin Penek sancağına bağlıydı ve Müslim nüfus defterine göre bu tarihte köyü oluşturan 11 hanede 35 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Çağsor köyünün Müslüman nüfusunun yaklaşık 70 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.
Çahsor köyü, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında Berlin Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin de "Çahsor" (Чъ) adıyla kaydettiği köy, Oltu sancağının Oltu kazasına bağlıydı. 1886 tarihli tespite göre köydeki 13 hanede, 39'u erkek ve 33'ü kadın olmak üzere 72 kişi yaşıyordu. Nüfusun tamamı Türkmenlerden oluşuyordu. Çahsor köyünün nüfusu 1896 yılında 98 kişiye, 1906 yılında ise 129 kişiye yükselmiştir.
Çağsor köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine göre Erzurum vilayetinin Oltu kazasına bağlı Kosor nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "Çaksor" adıyla yer alan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 129 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında Şenkaya kazası kurulunca, Kosor nahiyesi ve Çaksor köyü bu kazaya bağlandı. Çahsor veya Çaksor Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Kayalısu olarak değiştirilmiştir. 1965 yılında Kayalısu köyünde 174 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 5 kişi okuma yazma biliyordu.
Coğrafya
Erzurum il merkezine 151 km, Şenkaya ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.
Nüfus