Azerbaycan'ın idari bölümleri

Azerbaycan, coğrafi durum, ekonomik şartlar ve kamu hizmetlerinin gerekleri göz önünde bulundurularak meydana getirilmiş olup Azerbaycan'daki en büyük idari birim, özerk cumhuriyettir. Azerbaycan'ın sonraki idari birimleri "şehirler ve rayonlar" olarak belirlenmiştir. Şehirler ve rayonlar, Türkiyedeki illere tekabül eder. Azerbaycandaki bazı şehirler direkt olarak merkezi yönetime bağlıdır. Bu şehirler, ekonomik ve kalkınma açısından daha gelişmiş olduğu için Türkiyedeki büyükşehirlere denk gelir. Şehirler de şehir rayonlarına bölünmüştür. Şehir rayonları, Türkiyedeki ilçelere tekabül eder.
İdari birimler
Azerbaycanda:
1 özerk cumhuriyet
66 rayon (il)
11 büyükşehir
12 şehir rayonu (ilçe)
262 kasaba
1.724 köy idari birimi
4.246 köy
vardır.
Tarihi
Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti döneminde ülke 18 kazaya bölünmüştü. Azerbaycanın işgali ile kazalar feshedilerek yerine önceleri vilayetler 1929dan sonra ise Sovyet sisteminde idari birim olan rayonlar kuruldu. Ayrıca Azerbaycan SSCde 7 Haziran 1923te Dağlık Karabağ Muhtar Vilayeti oluşturulmuş, 26 Kasım 1991de feshedilmiştir. 1923te Kürdistan Kazası kurulmuş, 1929da feshedilmiştir.
Dağlık Karabağ bölgesi günümüzde Azerbaycan'ın rayonları Hocavend, Şuşa, Hocalı, Kelbecer'in doğu kısmı ve Terter'in batı bölümünü oluşturmaktadır. Sovyetler Birliği döneminde bölge Dağlık Karabağ Özerk Oblastı olarak biliniyordu ancak 26 Kasım 1991'de Azerbaycan SSC Parlamentosu, Dağlık Karabağ Muhtar Vilayeti'nin özerk statüsünü kaldırdı.
1991de Azerbaycan Cumhuriyeti kurulduktan sonra rayon idari birimleri kalmış, zamanla bazılarında değişiklikler yapılmıştır.
13 Ekim 1992de Ağdere Rayonu feshedilerek Terter, Ağdam, Kelbecer arasında bölünmüştür..
2008de Hanlar Rayonu adı Göygöl Rayonu, 2010da Deveci Rayonu ismi Meclis tarafından Şabran Rayonu olarak değiştirilmiştir.
2014te Bakünun Hazar Rayonu'na dahil olan Pirallahı adasında Pirallahı Rayonu (ilçe) kurulmuştur.
2019da Azerbaycan Mimarlar İttifakı başkanı Elbey Kasımzadenin teklifi, Cumhurbaşkanı İlham Aliyevin onayı ile Bakünün Merkezi Rayonu kurulması ileri sürülmüştür. 2021e kadar kurulması planlanan merkezi rayon, Bakünün 4 rayonunu (ilçesini) ihtiva edecektir: Nerimanov Rayonu, Nesimi Rayonu, Nizami Rayonu, Yasamal Rayonu.
2 Nisan 2022 tarihinde Gence'nin rayonları olan Nizami ve Kepez Rayonu feshedilmiştir.
Büyükşehirler
Bakü (Plaka no.: 10, 90, 99)
Gence (Plaka no.: 20)
Nahçıvan (Plaka no.:70, 85)
Hankendi (Plaka no.: 26)
Lenkeran (Plaka no.: 42)
Mingeçevir (Plaka no.:45)
Naftalan (Plaka no.: 46)
Sumgayıt (Plaka no.: 50)
Şeki (Plaka no.: 55)
Şirvan (Plaka no.: 18)
Yevlah (Plaka no.: 66)
Rayonlar (iller)
Abşeron (Plaka no: 01)
Ağcabedi (Plaka no: 04)
Ağdam (Plaka no: 02)
Ağdaş (Plaka no: 03)
Ağstafa (Plaka no: 05)
Ağsu (Plaka no: 06)
Astara (Plaka no: 07)
Balaken (Plaka no: 08)
Berde (Plaka no: 09)
Beylegan (Plaka no: 11)
Bilesuvar (Plaka no: 12)
Cebrail (Plaka no: 14)
Celilabad (Plaka no: 15)
Daşkesen (Plaka no: 16)
Füzuli (Plaka no: 19)
Gedebey (Plaka no: 21)
Goranboy (Plaka no: 22)
Göyçay (Plaka no: 23)
Göygöl (Plaka no: 25)
Hacıgabul (Plaka no: 24)
Haçmaz (Plaka no: 27)
Hızı (Plaka no: 29)
Hocalı (Plaka no: YOK)
Hocavend (Plaka no: 28)
İmişli (Plaka no: 30)
İsmayıllı (Plaka no: 31)
Kelbecer (Plaka no: 32)
Kürdemir (Plaka no: 33)
Kah (Plaka no: 34)
Kazah (Plaka no: 35)
Kebele (Plaka no: 36)
Kobustan (Plaka no: 37)
Kuba (Plaka no: 40)
Kubatlı (Plaka no: 39)
Kusar (Plaka no: 38)
Laçın (Plaka no: 41)
Lerik (Plaka no: 43)
Lenkeran (Plaka no: 42)
Masallı (Plaka no: 44)
Neftçala (Plaka no: 46)
Oğuz (Plaka no: 48)
Saatlı (Plaka no: 49)
Sabirabad (Plaka no: 54)
Salyan (Plaka no: 52)
Samuh (Plaka no: 51)
Siyezen (Plaka no: 53)
Şabran (Plaka no: 17)
Şamahı (Plaka no: 56)
Şemkir (Plaka no: 57)
Şuşa (Plaka no: 58)
Terter (Plaka no: 59)
Tovuz (Plaka no: 60)
Ucar (Plaka no: 61)
Yardımlı (Plaka no: 65)
Yevlah (Plaka no: 66)
Zagatala (Plaka no: 62)
Zengilan (Plaka no: 64)
Zerdab (Plaka no: 63)
Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti: (Plaka no: 85)
Babek (Plaka no: 67)
Culfa (Plaka no: 72)
Kengerli (Plaka no: YOK)
Ordubat (Plaka no: 69)
Sederek (Plaka no: YOK)
Şahbuz (Plaka no: 71)
Kelbecer (Plaka no: 68)
Şehirler
Her rayonun (il) merkezinde aynı isimde şehirler bulunmaktadır. Bu şehirler; büyükşehirlerden farklı olarak merkezi hükumete değil, bulunduğu ile bağlıdır.
Her ilde genel olarak bir şehir bulunmaktadır. Şehirlerin çoğu bulunduğu ille aynı isimdedirler.
Ek olarak aşağıdaki şehirler de vardır.
Delimammadli (Goranboy rayonunda)
Askeran (Hocalı rayonunda)
Göktepe (Celilabad rayonunda)
Horadiz (Füzuli rayonunda)
Hırdalan (Abşeron rayonunda)
Hudat (Haçmaz rayonunda)
Kovlar (Tovuz rayonunda)
Liman (Lenkeran rayonunda)
Şehir rayonları (İlçeler)
Bakünün ilçeleri:
Binegedi
Hatai
Hazar
Karadağ
Nerimanov
Nesimi
Nizami
Sabuncu
Sebail
Surahanı
Pirallahı
Yasamal