Başlık: islam

bu devirde herhangi aklıbaşında insan için insan ürünü olduğu gerçeği diğer dinler kadar apaçıktır. bunu tartışmak dahi boş. bence daha enteresan bir takım hususlar var. zamana ve mekana bağlı olarak içeriği, hitap ettiği kitle, medeniyete olumlu/olumsuz etkileri tartışılabilir. bu konuda sığ bir bakış açısıyla tüm sorunların kaynağı olarak görülmesi hatalıdır. 200 sene öncesine kadar halk nezdinde pek de bir anlam ifade etmemiştir. yönetici sınıf ideolojisidir. anadoluyu incelediğimizde toplumun hayatındaki etkisi laftan ibarettir. halkın inanç pratikleri içerisinde yerel mitler ve inançlarla beraber devlete karşı az vergi vermek ve 1.sınıf vatandaş statüsü kazanmak için takılması gereken maskedir. öyle anlaşılıyor ki tanzimat sonrası modernleşme/batılılaşma serüvenimizden sonra devletin bu ideolojiyi terk etmesiyle bir anda avam ideolojisi haline gelmiştir. alt sınıfların bir feryadı, çığlığı olarak kendisini göstermiştir. günümüze kadar gelen siyasal kimliğini kazanmış bambaşka bir yapıya bürünmüştür. hindistan'dan anadolu'ya, ırak'dan ispanya'ya kadar uzanan geniş bir coğrafyada 9-13.yylar arasında bir medeniyet şemsiyesi olmuştur. döneminin ekonomik zenginliğinin yarıdan fazlasına, kültürel ve bilimsel zenginliğinin muhtemelen 2/3 kadarına hakim bir blok oluşturmuştur. zannediyorum ki günümüzde gelen yıkımın da temeli ekonomiktir. bir takım gerekçelerle bu coğrafyanın fakirleşmesi aynı zamanda her alanda çoraklaşmasını da beraberinde getirdi. 14.yy itibariyle batıya kayan zenginlik zamanla medeniyetin başka ufuklarda yeşermesini sağladı.