Başlık: vegan

richard dawkins, hayvanların sinir sistemi daha geç öğrendiği için daha yüksek acı ile daha kısa sürede öğrenmesi sağlanıyor olabileceğinden bahsetmiş. insanlar daha çabuk öğrenme kabiliyetine sahip olduğu için daha az şiddetli acıdan o durumun tehlikesini anlayabiliyor olabileceğini söylemiş. richard dawkins'den iyi bildiğimi söylemiyorum zaten. ama adam biraz kişisel fikrinden bahsetmiş, bizim de burada yaptığımız gibi. ama bitkilerin daha basit sinir sistemi olduğu için acı çekmediğini (ya da daha az acı çektiğini) söyleyip, hayvanların insanlardan daha çok acı çektiğini söylemek de ikiyüzlülüktür. eğer en karmaşık sinir sistemine sahip canlı daha çok acı çekiyorsa, insan en çok acı çeker. eğer daha basit sinir sistemine sahip canlılar daha çok acı çekiyorsa, o zaman da en basit canlılar (bitki gibi) daha çok acı çeker. duygu sömürüsü yapmak ya da insanları yönlendirmek için ikisinin ortasındaki bir canlıyı üstün tutmanın manası yok. çevre koşullarından bahsedersek eğer, son formu 200 bin, toplamda 2 milyon yıldır var olan ve vahşi doğada yaşamış olan insanın sinir sistemi son birkaç bin yılda oluşan refahtan dolayı tamamen değişip acıyı daha az iletecek hale gelmedi sonuçta. hala vahşi yaşamdan kalma birçok şeyi biliç dışı yapıyoruz. zeki olmasından dolayı aynı şeye daha az acı vermesi kısmı ise tamamen yönlendirme bence. bu fikre karşıt olarak, insanın daha zeki olması, ters bir durumda ölüme ne kadar yakın olduğunu tahmin etmesini kolaylaştırır, bu da insanın o durumdan kurtulması için daha şiddetli acı çekmesine sebep olur. ama bunlar tamamen fikir, kanıt olmadan konuşulan şeyler. richard dawkins'in o konuşmasında bahsettiklerime benzer bir durumdan söz ediyor. eskiden köleliğin olduğunu, insanların ölümüne dövüştürüldüğünü filan söylüyor. benim de söylemek istediğim şey, insanlar hep kendilerine yakını koruyor. eskiden iki ırk arasında üstünlük olduğu düşünülüyordu. kendilerini üstün gören ırklar, diğer insan ırklarının köle olabileceğini çünkü kendilerinden olmadığını düşünüyorlardı. son dönemde herkesin benzer olduğu, tüm insanların genetik olarak aynı olduğuna inanıldığı için kölelik sistemine çoğu insan karşı çıkıyor. çünkü kendisinden olan bir canlı eziyet çekiyor. insanlara yapılan eziyetler azaldığı için, kendine en yakın canlı olan hayvanlara yapılan eziyetleri önemsemeye başlıyoruz. artık hayvanların da acı çekmemesini istiyoruz. hayvanlar da acı çekmediği zaman, kendimize en yakın olan başka bir canlının dertleriyle ilgilenmeye başlayacağız. insanlar geliştikçe ve refahı arttırça, bu durum sürekli değişecektir. dawkins ayrıca bir şey yaparken acı çekip çekmediğine göre karar verilmesi gerektiğini söylüyor. acı çekmenin kendini korumak, ölmemek için bir uyarı sistemi olduğundan bahsediyor. yani, organizmanın ölmemek için ortaya çıkarttığı bir durum olduğunu söylüyor. ben de diyorum ki neden sadece bizim gibi tepki verenleri önemsiyoruz. biz hayvanız ve değerlendirme yaparken kendi kriterlerimize göre değerlendirerek karar vermeliyiz. iyi de bunun eskiden yapılan kölelikten ya da günümüzde hayvanlara yapılan eziyetten ne farkı var? yine benim için önemli olan bir kritere göre diğer canlıları yok edip etmemeye karar veriyorum. hayvanlardaki sinir sistemi, hayvan hareket edebilen bir canlı olduğu için ona fiziksel bir acı hissettiriyor ve o anki durumdan kurtulması için ona bir uyarı gönderiyor (kaslarını hareket ettirsin diye). hücre seviyesinde ise zarar göre bölgeye onarıcı güçler gönderilip hücrenin hayatta kalabilmesi için gerekli tüm enerji harcanıyor. hayvanlara gönderilen ölümden kurtulma sinyalini, hücre seviyesinde ölümden kurtulmas sinyalden daha önemli yapan biz hissettiğimiz ve adını öyle koyduğumuz için acı çekmek mi? ikiyüzlülükten bahsediyoruz ama bu da diğerlerinden daha az ikiyüzlülük değil. dawkins amca da kendi alemini düşünerek konuşmuş. ("ileride bitkilerin acı çektiği ispatlanabilir" &gt; "ileride hayvanların insanlardan daha fazla acı çektiği de ispatlanabilir"). benim anlatmaya çalıştığım noktada bunun bir önemi yok. yani, hayvanlar daha çok acı çekebilir, bitkiler de çekebilir. bana göre, hücre seviyesinde bir tepki var ve tüm organizmalar bir şekilde ölüme tepki verir. bu bizim için acı olarak tanımlanabilir, başka bir organizma için ise farklı olabilir. işin özünde ölümden kaçmak var ve tüm canlılar ölümden kaçmaya çalışırlar. canlı yemek zorunda olduğumuz için, öldürdüğümüz tüm canlılar acı çekecektir. bizim duygularımıza dokunur türde olsa da olmasa da. kısa vadede, hayatımızı devam ettirmek için başka hayatları ortadan kaldırmaya devam edeceğiz. bu bitki olur, hayvan olur.