Kays anlamıştı, dünyanın bir gam yurdu olduğunu. Anlamıştı daha ilk günden, buraya dert ve üzüntü çekmeye gelindiğini. Anlamıştı insanlara "gönül"verildiğini ve ezelde aşkın yaratıldığını. Anlamıştı güzeli ve güzelliği. Anlamıştı ilahi sırrı, insanın bir ayna olduğunu ve Yaradan'ın onda kendisini temaşa ettiğini. Eksikliğini anlamıştı. Aynaya aksetmeyen görüntüyü arıyordu. Öteki yarısı yok gibiydi. Kendisini tamamlayacak güzeli arıyordu ve öteki yarısını aramanın niceliğini anlamıştı. O alalade bir çocuk değildi. O bir sevda çekirdeğiydi. Onda kainatın en büyük aşklarından biri yüklüydü. Anladığı da oydu zaten. Bu sebeple ağlıyordu. Onun için ağlıyordu! O'nun için ağlıyordu!! O'nu arayıp bulmaya vasıta olacak öteki yarısı için ağlıyordu. Doğmuştu öteki yarısı, aynı gecede. Kimseler bilmiyordu bunu, bilemiyordu.. Bilemezdi de. Amiroğulları'nın bi başka beyi Mehdi b. sa'd'ın çadırında doğmuştu Leyla.. Leyla "geceye dair, gece gözlü, gece saçlı "demekti. Sonradan gece bahtlı da olacaktı. Kays'ın çığlıkları, işte bu gece renkli güzel için idi. "Güzel" ne kelime!... Kays'ın ruhu ve canı. Güzelsiz, güzelliksiz Kays olur mu?Misk, kokmazlık yapabilir mi Kays, sevmezlik edebilir mi?Evet, Kays dadılarını sevmedi, sevemedi, bir türlü. Tesadüf, bir hilal kaşlı peri–peyker, onu kucağına almıştı. Kesiliverdi çığlıklar, ağlayışlar, göz yaşları. İlk defa gözlerini açıp uzun uzun baktı bu güzelliğe Kays. Güldü, gülümsedi o mah- cemale. Ah güzellik!.. Allah'ın bitmez tükenmez ;sonsuz eksiksiz kudretinin eseri!.. İmanın delili, adem olmanın idraki. O'ndan bir zerre. Zat'ından bir nişane! Aşkın yegane vasıtası!.. Elinde oldukça güldü o güzelin;elinden indikçe ağladı Kays. Artık başkaca ne mürebbi, ne daye!... Bir yandan Amiri "Evlat cevherine bedeldir;evlat bırakan ad bırakır. Emel sandığıma inci doldu, niyet mumum parladı" diye sevinirken öte yanda Kays 'ın gönlünde şu münacat vardı: -Biliyorum Rabbim! Gam tuzağıdır varlık. Hür olmaz yoklukladır. Ey cefacı dünya! Bildim sendeki kederin çokluğunu. Keder çekmeye arkadaş isterim. Ey felek! Her nerede gam varsa, gönder benim kederli gönlüme ve sonra bütün alemi gamdan azad et. Bu yolda azaltma nasibimi! Bana aşk ver. Ne geldiğimi bileyim, cihana ;ne de zamanın nice olduğunu! Güzel daye Kays'ı canıyla besler, süt yerine ciğer kanını sunardı. Bu güzel, ona sevgi emzirir;aşk içirirdi. Kays bir ay parçası, güzel daye halesi. Her geçen gün ona bir kadeh aşk şarabı verirdi, aşk tuzağı ayağını tam bağlasın diye. Zaman!.. Ah zaman!.. Hem dost, hem düşman. Hem mazlum, hem zalim. Aktıkça köpüren bir nehir. Yiğide ayak bağı, namerde at meydanı. Sevdaya tuzak, nefrete dost. Aktıkça, iyi ile kötünün ;iyilik ile kötülüğün yolunu ayırıcı. Rahmette zahmet;zahmette rahmet madeni... Hayırda şer;şerde hayır gizleyen sır. Gel zaman;git zaman!..

kays mecnunun gercek adiydi degil mi?