Öylede Topkapı sarayını gezmeye gittiğimde, bırakın yabancı rehberi bizim Türk rehber bile haremi cinsellik yeri olarak öve öve anlatıyordu. Kendisine böyle birşey olmadığını söylediğimde, BENİ hayrete düşürecek bir cevapla böyle daha çok konunun ilgi çekici olduğunu söyledi ve tamamen müşteri memnuniyeti sağlamaya çalıştığını söyledi. İki kuruş para kazanacağız diye bu tür yalanlar söylemeye ne gerek var, biz kendi ecdadımıza sahip çıkmadıktan sonra, başkalarının çıkmasını nasıl bekleyebilrizki? Soruyorum size!

ön yargılarımızı yıkıp güzel bilgiler verdiniz

Harem sözcüğü Arapça haram kökünden türetilmiştir ve sözcük anlamı olarak kutsal bir alanı tanımlasa da kullanım olarak; giriş ve çıkışın denetimli olarak yapildığı, belirli kişilerin veya belli tür davranışların bulunmasının yasak olduğu bir yeri anlatır. Osmanlı İmparatorluğu'nda, haremin kutsallığı, saygıdeğerliği, dinsel saflığı temsil eden bir yer olması, sadece burada kadınların (anne, eş , cariyeler vs.) bulunmasından değil, hane reisinin de haremde yaşamasından kaynaklanır. Fakat Batı'daki Doğubilimcilerin haremden anladığı ile Müslüman ülkelerdeki harem anlayışı ve yaşayışı arasında ciddi farklılıklar vardır. Doğu'da harem, hanede ailenin yaşadığı, yabancıların alınmadığı kısımken, Batı'da sadece kadınların yaşadığı ve erkeklerin sahibi olduğu bir zevk ve sefa mekanı olarak düşünülmektedir. Bu görüş birçok ressamın Doğu hakkındaki masallardan etkilenerek yaptığı tablolarla desteklenmiş, Batı'da adeta bir dogma halini almıştır.

Daha Arapça, Osmanlıca bilmeden Oryantalist olan bazı batılı yazarların anlatırken cinsellik objeleriyle süslediği yerin aksine. Sıkı bir eğitimden geçen bilgili cariyelerin bulunduğu bir okul olarak görebiliriz haremi.

kötü niyetli degilim ama sonuçta 'HAREM'

Şu batılıların hayallerinde oluşturduğu harem mantığından bu kadar irkilmeyin. Adamlar roman yazıyor harem üzerine bizim aklı evvel tarihçi mesveddeleri bunları belgelere dayalı tarihi gerçekler gibi görüyor. Kurtulun şu paranoyadan artık. Yabancıları yazdıklarından çok onlara inanan o nedenlede cilt cilt savunmalar yazanlardan korkun. Harem sadece Osmanlıda değil, Ermenilerde de, Mısırlılarda da hatta Rumlarda da vardır. Dahası zengin olan herkesin haremi de olabilir. Osmanlıların nasıl yenilgilerinden aleyhlerindeki antlaşmalarından söz etmiyor isek padişahların özeli diyebileceğimiz haremden de söz etmekten hep kaçınırız. İşte bu tabu olarak gördüğümüz alanı yalan-yanlış bilgiler ile dolduran ve çoğu roman yapısında yazan yabancılara bırakırız.

Müzede Gezmiş kadar olduk Sağolun bilgiler için

Dediğinizin haklılık yanı var ama oryantalist düşünce fikrini allayıp pullayan bunlar değilmi? Terim, kimi çevrelerce olumsuz bir yan anlamla 18. ve 19. yüzyıllardaki sanayi kapitalizminin gelişme döneminin zihniyeti tarafından şekillendirilmiş Amerikalı ve Avrupalıların Doğu araştırmalarını tanımlamakta kullanılmıştır. Bu anlamda doğuculuk Aydınlanma çağı sonrası Batı Avrupalı beyaz adamın Doğu hakları ve kültürüne yönelik dışarıdan, ötekileştirici, değilleyici ve önyargı dolu yorumlarına işaret etmektedir. Terimi bu bakış açısından ve olumsuz manada kitaplarında -özellikle de Orientalism (1978) kitabında- kullanan en ünlü kişi Edward Said'dir. Bernard Lewis gibi batılı akademisyenler ise Said tarafından kelimeye yüklenen bu olumsuz imaları eleştirmişlerdir. Oryantalizmi daha radikal boyutta yorumlayan Ömer Baharoğlu ise, Oryantalizmin Batı'nın emperyalist eylemlerine katkıda bulunan bir kurgu olduğu, aslında hiç masum bir imgelem veya disiplin olmadığı ve Batı'nın dünyanın değişik coğrafyalarına sızma girişimlerinin fikri, bilimsel ve kültürel altyapısının Oryantalizm tarafından teçhizatlandırıldığı görüşündedir. Baharoğlu'ya göre biricik gerçeklik ise oryantalizmin resmi veya gayrı resmi başlangıcından itibaren tümüyle yüklendiği ve bugün hala aynı şevkle uygulanabilirliğini artırmaya çalıştığı görev, emperyalizmin Doğu coğrafyalarına sızma girişimini meşru ve kolay hale getirmektir. Yani neticede masum gibi görünen ama hiç de masum olmayan bir fikirler ve çalışmalar kompozisyonu olan oryantalizm; özellikle 18-19. yüzyıllarla birlikte emperyalizmi meşrulaştırmak amacıyla ortaya çıkan sosyal bilimlerden sosyoloji, hukuk ve ekonominin de temel fikri alt yapısını hazırlamıştır.

Cariyelerin gizli yazıları! Topkapı Sarayı Müzesi'nin, ''sırlarla dolu mekanı'' olarak dikkati çeken ''Harem Dairesi' kapılarını açtı. Haremin içinden birçok sır çıktı. Haremde ilk dikkati çeken duvardaki cariyelerin yazılarıydı. Haremdeki kızlar, ''ağızlarının sıkı olması, haremdeki hayat ile ilgili hiçbir bilgiyi dışarıya anlatmamalarıyla'' ün kazanmışlardı. Ancak harem duvarlarındaki bazı yazılar, haremdeki çekişmeler ve bazen haksızlığa uğramanın verdiği çaresizliğin yazıya dönüşmüş hali olarak dikkat çekiyor. Haremde valide dairelerinin altında bodrum kısmında bir odanın duvarında yer alan yazıda cariyelerden biri bir hırsızlıktan bahsediyor: '' Diğeri ise içini şöyle dökmüş: 'Bağrı yanık Dilferib, Allah Garip, Allah Garip Aman Aman' Yazıdan cariyelerden birinin diğer harem sakinleri tarafından bir şey çalmakla suçlandığı, diğerinin haksız yere iftiraya uğradığı anlaşılıyor. Bu yazılardan cariyelerin okuma ve yazma bildikleri de anlaşılıyor. MEŞK ODASI: Haremde ilk kez görüntülenen bir diğer yer ise 3. Selim'in "Meşk Odası"ydı... Islahatları ile bilinen, müzisyen ve şair Sultan 3. Selim, haremde annesi Mihrişah Sultan'a bir has oda inşa ettirdi. Mihrişah Sultan'ın oldukça ince ve kıvrımlı süslemeleri olan duvarlar ve ahşap doğramalara sahip odasında, batılı ressamların yaptığı duvar resimleri de dönemin İstanbul Boğazı'ndan görünümleri yansıtıyor. Hemen bu odanın birkaç basamak yukarısında ud ve ney ustası bestekar Sultan 3. Selim'in müzik çalışmalarını yaptığı ''meşk odası'' bulunuyor. Bu salonda da yine görkemli Türk rokoko tarzında mimari işlemeler göze çarpıyor. Haremin en büyük salonu Hünkar Sofası, bayramlaşma gibi bütün törenlerin yapıldığı yerdi. Bu törenlerde Harem sakinleri bir araya gelirdi. Salonda bir tarafta padişah, diğer tarafta valide sultan oturur, bayram tebriklerini kabul ederdi. Salonun 5 kapısı farklı kişilerin girmesi içindi. Biri hünkara, biri valide sultana, biri gözdeye ve biri padişaha ilk erkek çocuğu veren hasekiye ayrılan kapılardan diğeri saray sakinlerine aitti. Salonun hemen üzerinde yer alan balkonda kadınlar müzik icra ederdi. Bu balkona çıkan merdivenler ana salondaki bir aynanın arkasında bulunuyor. Ayna bir kapı gibi aralanarak merdivenlere açılıyor. Gizli kapının kullanılmasının sebebi olarak ise salonun mimari estetiğinin bozulmaması gösteriliyor. Osmanlı'da sarayda iç örgütlenme ve burada bulunan üniversite seviyesindeki yüksek okul olan ''Enderun''un karşılığı olan haremde, kadınlar nasıl davranmaları gerektiğini öğrenir, özellikle müzik konusunda eğitim alırlardı. Cimilli'nin verdiği bilgilere göre, harem sanılanın aksine bir eğitim kurumuydu. Haremde yaşayan kadınlar çok küçük yaşlarda buraya gelirdi. Kırım, Rusya ve Çerkezistan başta olmak üzere buraya gelen kızlar, sarayda eğitim alır, 9 yıl hizmetten sonra ''Itıkname'' denilen özgürlük belgeleri ile güzel bir çeyiz alarak saraydan ayrılabilirlerdi. Bunların içerisinde çok az kişi ''padişahın eşi'' olma sıfatını kazanabiliyordu. Zaten aile yaşantısı gereği bunların büyük bir kısmı padişahı göremiyor, bir kısmı hizmetli olarak çeşitli hizmetlerde çalışıyorlardı. Bunlar saraya ilk geldiklerinde kendilerine farklı isimler veriliyordu. Kendilerine İslam geleneğinde yaşamanın kuralları öğretiliyor, buna göre kişilikleri ve zarafetlerine göre Şehnaz, Gülnaz, Nazgül ve Şeminur gibi güzel isimler verilirdi. Bunlar arasında dikkat çeken Nakşidil Sultan'ın ismi de ''gönüller süsü'' anlamına geliyor. Padişahın gözdesi olmayanlar ise evlenmek isterlerse saraydaki uygun kişilerle evlendirilirlerdi. Ellerine her ay 9-30 akçe gibi bir maaş verilirdi. ''Çok gizli bir yer'' olan harem için tarihçi Tursun bey, ''Eğer güneş, Farsçada aldığı sıfatıyla erkek olsaydı, onun bile kesinlikle içeri girmesine izin verilmezdi'' demişti. Haremin hamamları da 16. yüzyılda Osmanlı'nın su ve kanalizasyon tahliye sistemi hakkında bilgi veriyor. Daha sonraki yüzyıllarda batılı medeniyetlerin inşa ettiği saraylarda kanalizasyon sistemine dahi rastlanmazken bu hamamlarda duvar diplerinden geçen sıcak su hem ısınmayı hem de suyun tahliye edilmesini sağlamak üzere inşa edildi. KAYNAK

Bu nasıl tarih anlayışı? Ortada belge yok. Başlıkla konunun alakası yok. Nerede cariyelerin gizli yazıları. Osmanlı sarayını yansıtan fotoğraflar var sadece. Bu yorumları yapan arkadaşlar ne gerçek Osmanlı Sarayı'ndan ne de kadınların içi dünyasından anlıyorlar. Kendilerine İslam geleneğinde yaşamanın kuralları öğretiliyor, buna göre kişilikleri ve zarafetlerine göre Şehnaz, Gülnaz, Nazgül ve Şeminur gibi güzel isimler verilirdi. Osmanlı Devleti'ndeki padişahların Türk olmadığı savını destekliyor. Yav bu ne yazmış demeyin biraz okuyun, düşünün. Bir erkeğin 500 kadına sahip olmasının hangi tarafı desteklenir. Bu konuyla ilgili kitaplar okuyun arkadaşlar. Okumasanız da en azından biraz mantıklı yazın. Ağır bir empati olacak ama şunu düşünün: Anneniz bu cariyelerden biri olsaydı ve sizin çoookk kardeşiniz olsaydı ne hissederdiniz? Olayın aslını öğrenmek için neye bakacağız? Gezginlerden... Gezginler gezer ve gördüğünü, duyduğunu yazar. Evliya Çelebi örneğini aklınıza getirin. Wardoma epeydir girmiyordum. Ama Estergon sen bari bu haberdeki yorumlara karşı gerçekleri yaz. Orta Asya'daki atalarımızda kadının kurultayda yeri varken yani ülke yönetiminde kadının söz hakkı varken bir erkeğe bu kadar kadının hangi Türk geleneğinde olduğunu anlat. Harem sadece Osmanlıda değil, Ermenilerde de, Mısırlılarda da hatta Rumlarda da vardır. Dahası zengin olan herkesin haremi de olabilir. Estergon. Kökleri Sümerlere kadar iner haremin... Geçmiş uygarlıkların yanlışlarını örnek almak yanlıştır. Zengin bir kişi senin anneni veya benim annemi, zengin olduğu için haremine katsa ne düşünürsün? Bu sorularımı hakaret etmek amacıyla değil sadece basit bir mantık kurmak amacıyla soruyorum. -

resimler hoşuma gitti. gerçekten muhteşem mimariler..