Gün geçmiyor ki Türkçe'nin kirlendiğine ilişkin kitle iletişim araçlarında bir yazı okuma-yalım. Türkçe'nin kirlendiği görüşünü savunanlara göre, Türkçe'miz öyle kirleniyormuş ki, böyle giderse sadece dilimizi değil, ulusal benliğimizi, kültürümüzü ve yurdumuzu yitirme tehlikesiyle de karşı karşıya kalacakmışız. Türkçe'nin kirlenmesi konusundaki görüş bildirenleri genel olarak iki kümede toplayabiliriz: Birincilere göre, özellikle son 20-25 yılda dilimize yoğun biçimde giren özellikle Amerikanca sözcükler dilimizi kirletiyor. İkinci öbekteki görüş sahiplerine göre ise dilimizde herhangi bir kirlenme söz konusu değil, olsa olsa yerli yersiz yabancı sözcük kullanmakla kimi yazarların ya da konuşurların dili kirlenmektedir. Bu bağlamda akla şu soru geliyor: Kim sokuyor bu yabancı sözcükleri dilimize? Hemen yanıtlayalım: Bir ya da birden çok yabancı dil bilen, ama Türkçe'ye güvenmeyen, Türkçe bilinci ve sevgisi konusunda duyarsız, yeni kavramlara Türkçe karşılıklar üretme konusunda çaba harcamayan, düşünce, bilgi ve bilim üretme konusunda kısırlık çeken yazarlar, basın-yayın mensupları, bilim ve siyaset adamları... Bu değerlendirme sizlere biraz sert gibi gelebilir. Ancak sağduyumuzu yitirmeden lütfen bir kez daha düşünelim: yazarlar, basın-yayın mensupları, bilim ve siyaset adamları, sağlam bir Türkçe ve sevgisi ve bilinci edinmiş olsalardı, özgün düşünce ve bilgi üretme süreçlerine katkıda bulunmaktan, kendi söylemini yaratırken Türkçe terimler/sözcükler kullanmaya özen göstermekten, gerektiğinde yabancı kavramlara Türkçe karşılıklar üretme konusunda emek vermekten kaçınırlar mıydı? Türkiye'de son yıllarda yabancı sözcük kullanmaya eğilim giderek artıyor, özellikle AB'ye girme sürecinde işyeri, kurum, ürün vb adlarında ticari kaygılar, özenti, yabancı ürün adlarına olan eğilimden yararlanma, yabancı şirketlerle yapılan ortaklıklar vb nedenlerle yabancı sözcüklerin daha sıklıkla kullanılacağını varsaymak hiç de yanlış bir değerlendirme olmayacaktır. Ayrıca şu gerçeği de unutmayalım: Dilin tek bir kullanım katmanı yok; dil, kullanım bağlamında değişik katmanlardan oluşuyor. Bakın, kitle iletişim araçlarında, yazılı ürünlerde, sözlü dilin kullanıldığı alanlarda çok büyük yanlışlarla karşılaşıyoruz: Sözcükleri yanlış yazıp söylüyoruz, sözcükleri/ deyimleri/ atasözlerini bağlamlarına uygun kullanma konusunda beceriksizlikler gösteriyoruz. İsterseniz yeniden konumuza dönüp, dilde kirlenme diye nitelendirilen olguyu sorun boyutundan çıkarabilecek önlemlere de kısaca değinelim. Bu konudaki görüşlerimi birbiriyle ilişkili üç aşamada özetleyebilirim: -Birinci aşamada; biz öncelikle Türkiye'nin bütün öğretim kurumlarında Türkçe eğitim yapılmasında kesinkes ayak diremeliyiz; bu tutum hiçbir zaman yabancı dil öğrenimini/ öğretimini dışlamamaktadır. Bunun için de Türkçe eğitim siyasetini yeniden gözden geçirmemiz gerekmektedir. -İkinci aşamada, Türkiye'de bilim, kültür, sanat, felsefe alanındaki bilgi ve düşünce üretiminin büyük bir hızla artırılmasına çalışmalıyız. Bu çalışmaların Türkçe'ye hem söylem hem de sözcük/terim açısından çok büyük yararı olacaktır Yabancı dillerden alıntılanan terimlere bilim, kültür ve sanat kurumları, vakit geçirmeden Türkçe karşılıklar bulmak durumundadır. -Üçüncü aşamada, dil kullanımı konusunda eleştiri ve özeleştiri kurumunu daha etkin olacak biçimde devreye sokmalıyız. Her alandaki basın-yayın etkinliklerinde, Türkçe kullanımının doğru ve anlaşılır olması için gerektiğinde hem eleştiri, hem de özeleştiri yapmaktan kaçınmamalıyız. Hemen her dil, kullanıldığı toplumun beklenti ve gereksinmeleri karşılayacak ölçüde gelişkindir. Önemli olan, değişen koşullara uyum sağlayabilmek, ortaya çıkan sorunlara gerçekçi çözümler bulabilmek için, umut kırıcı yaklaşımlarla toplumsal duyarlığı zedelememek, halkın sağduyusuna güvenmek, yerel-ulusal-evrensel gelişim çizgisinde çok duyarlı ve uyanık davranmak gerekiyor. Son olarak şunu söyleyebilirim: Y urtseverliğin, bize düşen görevleri bireysel, toplum ve kamusal alanda en iyi biçimde yapmak; dilseverliğin de, sağlam bir dil sevgisi ve bilinciyle dil kullanımında özenli davranmak, dili doğru ve güzel kullanmak olduğu gerçeğini hiçbir zaman unutmamalıyız.

Yusuf ÇOTUKSÖKEN ' in yazdığı çok doğru bir yazı ne yazıkki iyice kirlendi Türkçe'miz