Soket 939 (AMD Athlon 64, Athlon 64 X2, Athlon 64 FX) Soket 754'te olduğu gibi Soket 939'da da iğne sayısın artış, bellek denetleyicisinin işlemcinin içerisine gömülü olarak gelmesinden kaynaklanıyor, tek fark bu model işlemciler çift kanal bellek desteği sunabiliyorlar. İki 64 bit birimin 128 bit yapılandırma ile çalıştırılmasıyla elde edilen başarım artışı çok fazla değildi ancak ilk Athlon 64'ler için önemliydi. Soket 939 aynı zamanda AMD'nin ilk çift çekirdekli işlemcilerine de (Athlon 64 X2) destek sağladı. İki çekirdekli işlemciler artan bellek veriyolu genişliğini daha iyi kullanabildiler. Soket 939 şu artık DDR2 bellek desteği sunan Soket AM2 tarafından rafa kaldırıldı. Ancak 939 anakartlar hala iyi bir yatırım olma özelliklerini koruyorlar çünkü son derece oturmuş bir teknolojiye sahipler. Ek olarak elinde yüksek hızlı ve kaliteli DDR1 belleği olan kullanıcılar bu tip anakartları seçerek ucuza daha yüksek başarım alabilirler. Yine Soket 754'de olduğu gibi Soket 939'da da uyumluluk sorunları sadece ilk çıkan BIOS sürümlerinin yeni işlemcileri tanıyamamasından öteye gitmiyor. Anakart işlemciyi doğru tanıyamasa da genellikle BIOS güncellemesi yapmanıza izin veriyor ancak tedbiri elden bırakmayıp satın almadan önce üreticinin sitesini incelemekte fayda var. Soket AM2 (AMD Athlon 64, Athlon 64 X2, Athlon 64 FX, Sempron) AMD'nin DDR2 bellekleri desteklemek için yaptığı bellek denetleyicisi değişimi işlemci yuvası yapısının da değişmesine neden oldu. AMD aynı zamanda soğutma bloğu sabitleyicisini de iyileştirdi ancak pek çok eski soğutucu yeni yuva yapısına sorun çıkarmadan takılabiliyor. DDR'dan DDR2'ye geçiş henüz doğru düzgün bir başarım artışı getirmese de böyle bir hareket gelecek nesil işlemcilerin yeterli bellek veriyoluna sahip olması açısından önemliydi. AM2 en son AMD işlemcileri destekleyebiliyor ve gelecek birkaç nesil boyunca da desteklemeye devam edecek bu bakımdan teknolojiyi her zaman önden takip eden meraklılar için en uygun seçim diyebiliriz. Henüz yeni bir platform olduğundan bütün AM2 anakartlar şu anda piyasada bulunan bütün AM2 işlemcileri destekliyor bu bakımdan rahatça satın alım yapabilirsiniz. Doğru Yongaseti Seçimi İşlemci ile bilgisayarın diğer parçalarının haberleşmesini sağlayan bir çeşit arayüzler toplamına yongaseti denir. Klasik yongasetleri, içinde bellek denetleyicisi ve PCI Express veya AGP arayüz bulunan kuzeyköprüsü ve standart PCI arayüzlerini, çeşitli çevresel aygıtlar için veriyollarını ve diğer bileşenleri barındıran güneyköprüsü adlı iki ana parçadan oluşur. Ancak bir süredir tek bileşenden oluşan yongasetleri de yaygın olarak kullanılıyor. AMD'nin bellek denetleyicisini Athlon 64'lerle birlikte işlemci içine almasıyla kuzeyköprüsünün görevlerinden birisi iptal olmuş oldu böylece üreticiler kuzeyköprüsünü ve güneyköprüsünü tek bir parça haline getirebildiler. "Set" kelimesi tek bileşenli ürünler için pek mantıklı olmasa da "yongaseti" kelimesi hala kullanılmaya devam ediyor. Kuzeyköprüsü Geleneksel kuzeyköprüsü tasarımlarında işlemci bellek denetleyicisine doğrudan ön yüz veriyolu ile bağlanır. Eski yongasetleri ortak işlemci ve bellek veriyolu hızları kullanırlardı böylece aradaki yolun hepsine Ön Yüz Veriyolu adı verildi. Daha sonra çıkan yongasetleri farklı işlemci ve bellek veriyolu hızları kullandıklarından "FSB" kelimesi sadece işlemci ile kuzeyköprüsü arasındaki yolu tanımlar hale geldi. Daha sonra AMD, kuzeyköprüsü ve bellekler için farklı yollar kullanan Athlon 64 işlemcileri ile bu veriyolunu tamamen yongasetlerinden kaldırdı. Bu durumda kuzeyköprüsüne sadece AGP veya PCI Express denetleyicisi ve güneyköprüsü arayüzü görevleri kaldı. Hatta bazı kuzeyköprüsü tasarımlarında AGP veya PCI Express veriyolu da dahili olarak kullanılarak tümleşik ekran kartı çözümleri de sunulabiliyor. Tümleşik AGP ekran kartları anakart üzerinde bulunan AGP yuvasına bir kart takıldığında kendisini iptal eder ancak bazı tümleşik PCI Express denetleyiciler aynı anda hem anakart üzerindeki hem de sonradan takılan ekran kartlarını çalıştırabilirler. Tek Veri Aktarımlı Kuzeyköprüsü Teknolojileri (S370) Soket 370 hala az da olsa kullanılıyor. Bu eski tip yongasetleri tek veri aktarımlı FSB kullanıyorlar ve bunun hızı tam olarak belleklerin çalışma hızıyla aynı olmak zorunda yani 133 MHz FSB için PC133 SDRAM bellekler kullanılabiliyor. Daha sonraki yongasetleri DDR SDRAM kullandılar çünkü bu yeni tip bellekler iki kat veriyolu genişliği sunabiliyorlardı. Bu yongasetleri AGP ve PCI ekran kartlarını destekleyebiliyorlardı. Çift Veri Aktarımlı Kuzeyköprüsü Teknolojileri (S462) Soket 462 çift veri aktarımlı veriyoluna sahiptir bu yongaseti için uygun belleklere DDR SDRAM adı verilir. AMD genellikle işlemcinin veriyolu hızını tanımlamak için saat hızları yerine aktarım hızlarını kullanır, örneğin 100, 133, 166 ve 200 MHz saat hızları yerine 200, 266, 333 ve 400 MHz DDR aktarım hızları ön plana çıkarılır. Tek veri aktarımlı SDRAM (PC100/133) bellekler eski yongasetleri tarafından destekleniyor ancak bunlar günümüz işlemcileri için destek sağlayamadıklarından bu kısmı atlıyoruz. Dörtlü Veri Aktarımlı Kuzeyköprüsü Teknolojileri (S478, S775) Intel'in dörtlü veri aktarımlı teknolojisi her bir saat turunda dört kere veri aktarımı yapabiliyor böylece 100, 133, 200 ve 266 MHz saat hızları 400, 533, 800 ve 1066 MHz aktarım hızları sunuyor. İşlemcilerin FSB hızları genellikle belleklerin gerçek hızlarının iki katı olduğundan, iki belleği paralel olarak yerleştirdiğinizde 64 bit yerine 128 bit olan veriyolu genişliği size fazladan başarım artışı sağlayacaktır buna çift kanal teknolojisi adı verilir. Örneğin, çift kanal çalışacak şekilde takılan DDR400 (PC3200) bellekler FSB800 işlemci veriyolu ile aynı veriyolu genişliği sunarlar ve her ikisi de gerçekte 200 MHz hızında çalışır. Aynı şekilde iki DDR2-533 belleği çift kanal olarak kullanırsanız ortaya FSB1066 hızı çıkacaktır. Şu anda hala piyasada bulunabilen AGP nesli kuzeyköprüleri tek veya çift kanal kipinde DDR-SDRAM desteği sunabiliyorlar. Eğer bu tür bir seçenekle sistem toplamayı düşünüyorsanız mutlaka çift kanal bellek desteği sunan bir çözüm tercih etmenizi öneririz. Yeni çıkan PCI Express destekli kuzeyköprüleri zaten çift kanallı DDR2-SDRAM desteği sunabiliyorlar. Bu iki çözümün tam arasında hem DDR hem de DDR2 destekleyebilen ucuz anakartlar da var ancak tabi ki bu özellik için başarımdan biraz fedakarlık yapılması gerekiyor. HyperTransport Arabağlantı Teknolojileri (S754, S939, AM2) Bellek denetleyicisi kuzeyköprüsünden kaldırıldığı için AMD yongasetleri eski ve yeni teknolojileri daha kolay harmanlayabilir hale geldiler. Aslında sadece Soket 754 için düşünülen AGP destekli yongasetleri daha sonraları Soket 939 alıcılarına da sağlandı ya da Soket 939 için düşünülen PCI Express yongasetleri Soket 754 yapısına uyarlandı ve AM2 anakartlar da eski tip Soket 939 yapısı için üretilen yongasetlerini ufak değişikliklerle kullanabildiler. Nvidia'nın nForce 3 250 yongaseti pek çok Athlon 64 AGP kullanıcısının kalbinde taht kurmuştu. O zamanları hatırlamak isteyenler NVIDIA, SiS ve VIA'nın yongaestlerini incelediğimiz yazıya bir göz atabilirler. Athlon 64 işlemciler için önde gelen PCI Express yongasetleri ise şunlar; ATI Crossfire Xpress 3200, Nvidia nForce4 SLI X16 ve Nvidia nForce4 590 SLI. Üst sıralardaki yarış her an yeni sürprizler yapabiliyor o yüzden en son çıkan anakart incelemelerini okumak en doğru seçimi yapmak açısından büyük önem kazanıyor. Güneyköprüsü Güneyköprüleri, PCI denetleyicisi, ATA denetleyicileri , USB denetleyicisi , ağ denetleyicisi, ses denetleyicisi ve hatta modem arayüzü gibi daha çok çevresel, çokluortam ve iletişim özelliklerini barındırırlar. Aynı zamanlarda çıkan yongasetleri sundukları özellikler bakımında bir birlerine çok benzerler ancak yapılan incelemeler kullanıcıyı, kötü Seri ATA veya USB denetleyicisi başarımı gibi olası sorunlara karşı uyarabilirler. Başa baş geçen bir yarışmadan sonra üreticiler kendilerini rakiplerinden farklı hale getirmek için ATA denetleyicisine yüklenmiş olabilirler, bu sadece başarım bakımından değil denetleyicinin sunduğu özellikler bakımından da olabilir. Artık üreticilerin hemen hemen hepsi Seri ATA denetleyicilerinde RAID desteğini sunuyorlar. Mesela bu konuda Nvidia, Seri ATA ve UltraATA diskleri bir RAID altında birleştirmeye izin vererek bir adım öne geçiyor. Yeri gelmişken belirtmeden geçmeyelim RAID teknolojisinde gelinen son noktalardan biri de sadece iki sabitdisk kullanarak aynı anda iki farklı RAID yapılandırması oluşturmanıza izin verebilen Intel'in Matrix RAID özelliğidir. Mr.

Hangi Özellik Sizin İçin En Önemli? Anakart seçimi sırasında nelere dikkat edilmelidir? Ancak anakart denilen şey işlemcinin üzerine takıldığı basit bir aygıttan öte bir bileşen! Yeni kullanıcıların başına gelebilecek en kötü senaryolardan birisi pek çok parçaya yüzlerce dolar harcadıktan sonra bunların bir birine uyumlu olmadıklarını öğrenmeleridir ya da parçalar bir birine uysalar da bazen birlikte çalışmayı reddederler. Daha sık görülen sorun ise yüksek fiyatlı bir sistemin başarımını sınırlayan yanlış bileşen seçimidir. Bir birine uyan ve beraber çalışabilen parçaları seçebilmek için anakart boyutu, soket türü ve yongaseti özellikleri gibi şeyleri bilmeniz gerekir. Ayrıca en iyi başarımı almak için bellek seçimi ve ekran kartı desteği gibi karışıklıkları da gidermenizi gerekir. Son olarak işlevselliği arttırmak için de tümleşik bileşenler ve ek yuvalara dikkat etmelisiniz. Görünüşe göre pek çok şeyi aynı anda dikkate almanız gerekiyor ve buna bir de iki düzineden fazla marka ve yüzlerce seçenek eklendiğini düşünün. Ancak biraz genel bilgiyle ve birkaç inceleme yazısıyla kendinize en uygun anakartların sayısını ciddi oranda azaltabilirsiniz. Anakart Bileşenleri Geniş boyutlara sahip anakartlar üreticilerin daha fazla özellik eklemesine izin verir; böylece daha fazla düşünüp karar vermemiz gereken bileşen sayımız olur: Resimde görülen ürün en son Pentium 4 ve Pentium D işlemcileri takabileceğiniz Foxconn'un Soket 775 anakartıdır. En yeni nesil Core 2 Duo serisi işlemciler için dikkatli olun: Bu işlemciler eski model anakartlarda olmayabilecek özellikleri gerektirebiliyorlar. Bileşen dizilimi ve özellikler anakart modelinin hangi pazara ve fiyat aralığına yönelik üretildiğine göre çok fazla çeşitlilik gösterebilir. Yukarıdaki örnekte olduğu gibi ana güç girişi 24-iğneli Genişletilmiş ATX güç bağlantısından (12) oluşur ve ayrıca 8-iğneli ATX12V bağlantısı ile işlemciye fazladan güç sağlanır (13). Çift ekran kartını destekleyen anakartlarda 4-iğneli Molex bağlantı (14) ayrıca bulunur ve PCI Express x16 yuvalara (10) ek güç sağlar. Ekran kartları için yaygın olarak kullanılan iki arayüz vardır: Günümüz anakartlarının büyük çoğunluğunda en son ekran kartlarını destekleyebilmek için bir, hatta bazen iki PCI Express x16 (10) yuva bulunurken daha eski anakartlarda genellikle AGP veya AGP Pro yuvalar bulunur. Ucuz anakartların üzerinde ekran kartı yuvası bulunmaz ve anakarta tümleşik ekran kartlarıyla çalışırlar. Üç fazlı gerilim düzenleyiciler (15) paralel olarak çalışan üç ayrı bileşenden oluştuğu için kolayca anakart üzerinde bulunabilir. Son zamanlarda ise dört fazlı düzenleyiciler daha çok kullanılmaya başlandı. Her eklenen bileşen ile kapasite biraz daha arttırmak mümkün örneğin beş fazlı düzenleyiciler aynı bileşenlerden oluşan dört fazlı düzenleyicilere göre %25 daha fazla yük kapasitesi sunabiliyorlar. Kapasite konusundaki anahtar kelime bileşenlerin kalitesidir çünkü her bileşen aynı tanımlamalara sahip olarak üretilmezler. Kapasite avantajını bir kenara bırakırsak, bileşenlerin sayısı arttıkça sağlanan gerilim daha düzenli hale gelir, bu sayede hızaşırtma gibi sınırların zorlandığı durumlarda sistemin daha kararlı çalışması sağlanabilir. En yeni anakart tasarımları sayısal gerilim düzenleme özelliğine sahiptirler böylece verimlilik ve güvenilirlik daha da arttırılmış olur. Bileşenlerin Dizilimi Bileşenleri kısaca tanımladıktan sonra bunların dizilimlerinin ne gibi etkiler yapacağını ve kullanımı ne yönde etkileyeceği konusuna geçebiliriz. Aşağıda görülen Asus anakartın bazı güçlü özelliklerinden ve bazı zayıf yönlerinden bahsedelim. Bileşenlerin diziliminde en önemli şey ekran kartlarının diğer aygıtlara ne kadar boş alan bıraktığıdır. Yukarıda görülen anakarta en üst PCI Express x16 yuvası ikinci yuva konumuna yerleştirilmiş , bu yüzden uzun ekran kartları kullanıldığında bellekleri sabitlemeye ve çıkarmaya yarayan kulakçıkların rahat hareket edebilmesi sınırlanmış ve bellek takıp çıkarma işlemi nispeten zorlaştırılmış oluyor. Aradaki dar alanı genişletmek için bellek yuvalarını resimde sağ tarafa denk gelen anakartın üst kısmına doğru kaydırmak gerekiyor. Alttaki PCI Express yuvası ise bir başka mesele; buranın hemen arkasında dört adet SATA bağlantısı bulunuyor ve bunlardan ikisi uzun ve güçlü ekran kartlarının soğutucusu tarafından engellenme riski altındalar. Ayrıca uzun kartlar mavi renkli ATA/100 girişine erişimi de kısıtlayabilirler bunu aşmak için bu girişi 90 derece döndürmek yeterli. Ancak bu sefer de kartı taktığınızda kasanın bazı parçaları size engel olabilir. Asus'un öne çıktığı noktalardan birisi yedi yuva pozisyonunun hepsini de kullanmış olması, rakipleri genellikle beş ya da altı pozisyonu kullanıyorlar. Asus bunu DIMM yuvalarını kalabalıklaştırmadan, PCI Express x1 yuvasını en üstteki x16 yuvasının (mavi PCI Express x16'nın yanındaki küçük beyaz yuva) yanına yerleştirerek başarmış. Genellikle PCIe x1 kartlar TV veya depolama arayüzü kartları için kullanılıyorlar ki genelde bu kartlar bellek yuvalarını sıkıştıracak kadar büyük olmuyorlar. Güç bağlantıları için tercih edilen konum anakartın en üst kenarındır ancak ATX ve ATX12 standartlarında güç girişlerini üst kenara yakın koymak anakart bileşenlerine güç dağıtımı için iyi değildir. Bazı modellerde güç bağlantıları ses girişlerinin hemen arkasına yerleştiriliyor. Bu durumda kablo işlemci soğutucusunun etrafından dolaşmak zorunda kalıyor ki bu da hava akımının engellenmesi anlamına geliyor. Asus'un sağladığı çözüm pek çok modelden daha iyi ancak yine de geniş ATX kablosunun bazı sürücülerin çevresinden dolaşması gerekiyor. Paralel ATA girişleri özellikle anakartın orta noktasından yukarıya yerleştirilmeliler böylece optik sürücülere kablo daha kolay ulaşabilir . Asus'un orta bölgeye yerleştirdiği ATA/100 bağlantısına erişmek o kadar zor değil ancak bazı kasa modellerinde sorun oluşturabilir. Seri ATA kabloları genellikle anakartın orta bölümünün altında yer almalıdır çünkü pek çok kasa modelinde sabit disk sürücü kafesi kasanın alt bölümlerinde bulunur. Asus'un buradaki seçimi eğer uzun kartların takılabildiği aşağıdaki PCI Express x16 yuva olmasaydı iyi olabilirdi. Ön panel ses bağlantıları için en iyi yer tam olarak arka ses çıkışlarının olduğu yerdir böylece orta ve üst bölgelerde bulunan ön panel girişleri için bağlantı yapmak kolaylaşır. Çünkü kartın bu bölgeleri genellikle kalabalık olur yuvaların hemen önündeki alan USB ve IEEE1394/Firewire bağlantıları için kullanılır. Ön panel bağlantıları kesinlikle anakartın alt arka tarafına yerleştirilmemelidir çünkü genellikle kablolar oraya yetişemezler. Asus ön panel ses çıkışlarını beş ve altıncı yuvaların arkasına yerleştirmiş ve IEEE1394 yuvalarını da kartın alt kenarına sıralamış. Her iki konum da kablolamayı zorlaştırabilir. Dizilim konusunda değineceğimiz son şey fan bağlantılarının sayısı ve yerleri. Asus olası en küçük ve mükemmel yapılandırmayı sunuyor, işlemci fanı bağlantısı DIMM yuvalarının yanında ve havayı arkadan çıkaran fan başlığı da ses girişlerinin hemen yanında yer alıyor, hava girişini sağlayan fan bağlantısı anakartın alt ön kısmında ve bir başka fan başlığı da kuzeyköprüsünün hemen yanında bulunuyor. İki hava çıkışı fanı başlığı olsaymış daha iyi olabilirmiş. Kuşkusuz yerleşim ve dizilim sorunlarını ciddiye almak gerekiyor ancak burada yaptığımız şey bu anakarta puan vermeye çalışmak değil olası sorunları göstermek. Eğer sizin seçimleriniz burada belirttiğimiz sorunlarla çakışmıyorsa bu anakart hala sizin için iyi bir seçim olabilir. Doğru Boyutu Seçmek Her ne kadar biçim etmeni kurulu gelen sistemler için daha önceden belirlenmiş olsa da ATX, BTX ve daha küçük modelleri sistemini kendi toplayanlar için önemli hale geliyor. Bunlardan ATX, BTX biçim etmenine göre çok daha yaygın olarak kullanılıyor. ATX ve BTX biçim etmenlerinin küçültülmüş modelleri genişleme kartları için daha az imkan sunarken tümleşik veya harici aygıtların daha yaygın kullanılmasını sağlıyor ancak bu sayede sistemin boyutları da ciddi şekilde küçültülebiliyor. Her ne kadar ses ve ağ konusunda tümleşik çözümlerde son zamanlarda önemli gelişmeler kaydedildiyse de tümleşik ekran kartları oyun meraklılarının gereksinimlerini karşılamaktan çok uzaklar. Bu yüzden küçük biçim etmenleri daha çok ofis sistemleri için tercih ediliyorlar. Ofis sistemleri kullanım ömürleri boyunca genellikle aynı şekilde kullanılırlar ancak kişisel kullanım için birkaç genişleme yuvasına sahip olmak iyi olabilir. Mr.

ATX'ten Mini-ITX'e ATX kendinden önceki AT'nin temel üç önemli eksiğini gidermek ve bazı küçük artılar sağlamak için tasarlandı. İlk olarak, işlemci yuvasının belirli olan yeri sayesinde uzun kartların bu yuvayı engellemesinin önüne geçildi. İkinci olarak, USB, seri, paralel veya ses girişleri gibi bazı temel çıkışlar için özel yerler ayırarak bunlar için ayrıca kasanın arkasındaki genişleme yuvası girişlerinin kullanılması engellendi. Üçüncü olarak da kasanın altından giren hava güç kaynağı veya bir başka fan tarafından kasanın dışına atılacak şekilde bir tasarım yapıldı. Bu üç temel geliştirme de anakartı yuva alanı ve işlemci alanı olarak ikiye bölerek sağlandı. En önemli küçük geliştirmeler arasında anakart sinyali ile sistemin açılabilmesini sayabiliriz. Bu sayede sistem kendini kapatabilir ve modem çaldığında uyan , ağdan uyan , zaman ayarlı açılma/kapanma ve klavyedeki açma kapa tuşları gibi özelliklerin kullanılabilmesini sağladı. ATX türevi anakartlar aynı işlemci bölmesine sahiptirler bu yüzden istenirse daha büyük kasalara küçük anakartları takmak mümkündür. Bu standartlar Micro ATX ve Flex ATX olarak adlandırılırlar: Çoğu Shuttle benzeri bilgisayarlar Flex ATX biçim etmeninin iki yuvalı modellerinden birisini kullanırlar. VIA, bunu bir adım ileri götürerek yuvalardan birisini daha ortadan kaldırarak Mini ITX biçimini sunuyor. Resimde ATX tabanlı çeşitli biçim etmenleri için izin verilen en büyük boyut ve en fazla yuva sayısını görüyorsunuz. Kesik çizgiler küçük anakartların büyük kasalara nasıl takılacağını gösteriyor. BTX'ten Pico-BTX'e Bu biçim etmeni büyük OEM sistem üreticileri arasında gittikçe daha çok kabul görmeye başladı, kendi sistemini toplayan kullanıcılar bu tip anakartları, Flex ATX yerine Nano BTX kullanan Pentium 4 tabanlı Shuttle Cube bilgisayarlarda görebilirler. Intel, en önemli geliştirmesi kasanın önünden arkasına düz bir hat boyunca uzanan hava yolu olan BTX'e geçişe yaklaşık üç yıl önce başladı. Bu standart, ATX biçimine göre ters dönmüş olarak tasarlanmış böylece ekran kartlarının standart soğutucuları tam olarak serin hava akımına gelecek şekilde takılabiliyor. BTX biçim etmenleri ATX'lere göre daha sıkı tanımlamalar getiriyor: işlemci soğutucusu anakartın ön tarafında bulunan sabitleme plakasına her modelde aynı derinlikte olacak şekilde takılabiliyor. İşlemcinin bulunduğu alan sıkı bir şekilde belirlendiği için Micro, Nano ve Pico gibi BTX standartları istenirse büyük kasalara takılabiliyor. BTX'in boyutları ondalık inç'lere göre belirleniyor. Doğru İşlemci Yuvasını Seçmek Pek çok eski işlemci yuva yapısı zamanın güçlü işlemcilerine ciddi paralar harcayan kullanıcıları desteklemek için pazarda bulunabiliyor. Tarihsel olarak sıralamak gerekirse ilk önce Soket 370 ve Soket 462 vardı, sonra bunları Soket 478 ve 754 takip etti, son olarak da LGA 775 ve Soket 939 ve en sonunda da Soket AM2 hayatımıza girdi. Çoklu işlemcili bilgisayarlar bir zamanlar masaüstlerinde tercih ediliyordu, AMD'nin yeni gelen 4x4 teknolojisiyle yeniden çift işlemci yuvalı sistemlerin bilgisayar meraklılarının rüyalarına girmesi bekleniyor. O zamana kadar, AMD Opteron ya da Intel Xeon işlemciler kullanan bu tür sistemler daha çok iş istasyonlarında kullanılmaya devam edecek. 300 MHz hızındaki Celeron işlemcileri %50 daha hızlı çalıştırdığımız günler çok gerilerde kaldı ancak artık iki yüksek hızaşırtma potansiyeline sahip işlemcinin sunduğu başarımı sunabilecek tek yuvalı Pentium D 805 gibi işlemci çözümlerine yönelmek de mümkün. Ayrıca dörtlü ya da sekizli işlemci içeren çözümler de yüksek başarım gerektiren iş istasyonlarında kullanılıyorlar hatta bu tür sistemleri bir birine bağlayarak daha fazla başarım gerektiren hesaplamalar da yapılabiliyor. Soket 370 1990'ların başında Intel Celeron ve Pentium III işlemcileri için tasarlandı. Soket 370 2002 yılında bu platformun geliştirilmesine son verilene kadar bir takım ufak tefek değişikliklerle 133 MHz FSB, 1.40 GHz Pentium Tualatin çekirdekli işlemcilere kadar destek sağladı. Ancak VIA hala bu yuva yapısını düşük güç tüketimli ve düşük başarımlı işlemci serisi C3'ü desteklemek için kullanıyor. Pazarda şu anda C3'ün anakart üzerine işlemciyi doğrudan lehimli olarak gelen gömülü sürümleri bulunuyor. Ancak son derece düşük başarımı ve zor bulunabilirliği nedeniyle en ucuz bilgisayarlar için bile bir çözüm olarak önerilmiyor. Veriyolu hızı ve bazı elektriksel tanımlamaların değiştirilmesinden dolayı son çıkan anakartlar ilk işlemcileri desteklemiyor, aynı şey tersi için de geçerli. Anakartını işlemcisinden farklı olarak satın alanlar mutlaka kartın internet sitesinden desteklediği işlemcilere bir göz atmalılar. Soket 462 AMD'nin Soket 370'e cevabı Soket A veya diğer adıyla Soket 462 oldu. 600 MHz Duron'dan 2.2 GHz hızındaki Athlon XP 3200+ işlemcilere kadar destek sunduğundan hala yaygın olarak kullanılıyor. Ancak bu platformun fiyat/başarım oranı hızla düşüyor bu yüzden yeni bir sistem için bu platformu pek tavsiye etmiyoruz. Aynı Soket 370'te olduğu gibi desteklenen veriyolu hızları ve elektriksel tanımlamalar yüzünden farklı nesil anakartlar ve işlemciler arasında uyumsuzluk sorunları çıkabiliyor. Sonuç olarak bu platformu kullanmak isteyen kullanıcıların anakartlarının destekledikleri işlemcilere dikkat etmelerini tavsiye ediyoruz. Soket 478 (Intel Pentium 4, Celeron) Intel'in ilk Pentium 4 çözümü olan Soket 423 geçici bir çözümdü bu yüzden pazarda fazla kullanılmadı. Ancak 1.6 GHz'den 3.4 GHz'ye kadar olan işlemcileri destekleyen ikinci Pentium 4 soket yapısı (478) hala yaygın olarak kullanılıyor. Yüksek başarımlı sistemlerde LGA 775 tarafından pazar dışına itilmişti ancak son zamanlarda düşen fiyatları ve ucuz Celeron D işlemciler sayesinde giriş seviyesi pazarda yeniden göze girmeye başladı. Sonuç olarak hala bazı kullanıcılar için bir seçenek olarak düşünülebilir. Eski tip Soket 478 anakartların 133 MHz'nin (FSB 533) üstü hızları desteklememesi ve orta yaşlı nesillerinin 200 MHz işlemcilerin sadece bazılarını desteklemesi yine bu platformda da ürün satın almadan önce desteklenen işlemciler listesine bakmayı zorunlu kılıyor. Soket 754 (AMD Athlon 64 Ve Sempron) AMD'nin Athlon 64 işlemcilerini ilk destekleyen yuva yapısı Soket 754'tü ve işlemciyle tümleşik bellek denetleyicileri ile tek kanal DDR-SDRAM desteği sunuyordu. İğne sayısındaki bu büyük artış bellek denetleyicisinin, yongaseti üzerinde olmak yerine işlemcinin içinde olmasından kaynaklanıyor. Soket 754 ve 939 yuva yapıları paralel işlemci veriyolunu seri bağlantı ile değiştiren ilk platformlardı. Her ne kadar bu yuva yapısı için artık yeni modeller çıkmayacak olsa da 50 $'ın altında fiyatı olan Sempron işlemcilerle Soket 754 anakartlar ucuz sistem arayanlar için seçim olabilir. Soket 754 yapısı söz konusu olduğunda uyumsuzluk sorunlarından bahsetmek pek mümkün değil. Sadece çok eski BIOS sürümleri yeni işlemcileri tanımayabiliyor. Bu sorunu aşabilmek için pek çok üründe BIOS güncellemesi yapabiliyor ancak yine de alım yapmadan önce ürünün desteklediği işlemcilere bakmakta fayda var. LGA 775 (Intel Pentium 4, Pentium D, Celeron, Core 2 Duo) Intel'in en hızlı Pentium 4 modelleri için çıkardığı bu çözüm güç tüketimi sorunlarını tam olarak çözmek yerine daha fazla güç bağlantısı sağlayarak bir çeşit yara bandı görevi gördü. Ancak LGA sadece iğne sayısını arttırmakla kalmadı aynı zamanda iğnelerin yerini yuvanın üzerinde bulunan daha esnek bağlantılar da almış oldu. Bu bağlantılar son derece kırılgan olabiliyorlar bu yüzden birkaç kere işlemci söküp takan pek çok kullanıcının elinde bir sürü ölü anakart oluşmasına neden oldular. Ancak LGA 775 anakartlar Core 2 Duo işlemcilerle de kullanıldığı için bir süre daha hayatımızda olmaya devam edecekler. Her zaman olduğu gibi satın alım yapmadan önce işlemcinizin anakartınız tarafından desteklenip desteklenmediğinden emin olun. Şu anki en yüksek başarımlı işlemcileri desteklemesi, en son anakart güncellemeleri ve birkaç nesil daha sürecek olan işlemci desteği sayesinde LGA 775 başarım isteyen kullanıcılar için mükemmel bir seçenek oluşturuyor. Ayrıca bu yuva yapısı Intel'in ilk dört çekirdekli Kentsfield işlemcilerine de destek sunacak ancak veriyolu hızı 333 MHz (FSB1333) olacağından büyük ihtimalle yeni bir anakart almak zorunda kalacaksınız. Mr.