Başkalarının kusur, eksiklik, utanılacak şey, suç, cürüm, şeref ve haysiyete aykırı davranış, nezaket ve terbiye dışı, fena, kötü, utanç verici şey cinsinden yaptığı işlerin duyulmasını, görülmesini önlemek, yayılmasına mani olmak. Toplumu ve insanları kötülüklerden korumak için işlenen ayıpları örtmek ahlaki faziletlerin başında gelir. Böylece Islam`ın övdüğü, müslümanlarda bulunmasını istediği faziletlerden birisi de başkalarının ayıp ve kusurlarını örtmek ve gizlemektir. Buna karşılık; bir müslümanı küçük düşürmek, şahsiyetini lekelemek ve onu rezil etmek için ayıplarını araştırmak ve başkalarına anlatıp açıklamak ise büyük bir ahlaksızlık olup, Islam tarafından yasaklanmıştır. Cenab-ı Hak şöyle buyurur: "Müslümanların ayıplarını araştırmayın..." (el-Hucurat, 49/12). Resulullah da bir hadiste: Birbirinizin özel ve mahrem hayatını araştırmayın" (Müslim, Birr ve Sıla, 30) diye buyurmaktadır. Resulullah başka bir hadislerinde şöyle buyurmaktadır: "Her kim bir müslüman kardeşinin ayıp ve kusurlarını, kimsenin görmediği ve görmesini istemediği şeylerini örterse, Allah`u Teala da kıyamet gününde onun ayıplarını örter. Her kim müslüman kardeşinin meydana çıkmasını istemediği birşeyini ortaya çıkarır ve dile verirse; Allah da onun ayıplarını, kimsenin bilmesini istemediği hallerini meydana çıkarır. Bu suretle kendi evi içinde de olsa onu rezil eder. Müslüman kardeşinin ayıplarını örten, bir ölüyü diriltmiş gibidir. " (Buhari, Mezalim, 3; Müslim, Birr, 58; Tirmizi, Birr ve Sıla, 85) Müslümanın ayıp araştırması değil, bilakis gördüğü ayıp ve kusurları örtmesi gerekir. Diğer bir hadis-i şerifte: Kim bir müslümanın ayıbını dilerse Allah da kıyamet gününde onun ayıbını örter. " (Ebu Davud, Edeb, 39), Kim bir ayıp görür de örterse sanki kabrine diri gömülmüş bir yavruya can vermiş gibi olur. " (Ebu Davud, Edeb, 38) buyurulmuştur. Insan başkalarının ayıp ve kusurunu değil, kendi ayıp ve kusurunu görmeye çalışmalıdır. Peygamber Efendimiz : Kendi ayıbı, insanların ayıbını görmekten alıkoyan kimseye müjdeler olsun. " (Acluni, Keşfu`l-Hafa, II, 46) buyurmuştur. Ayıpların araştırılıp ortaya dökülmesi; insanları birbirine düşürmekten, aralarında kin ve düşmanlık tohumları ekmekten, fenalıkların yayılmasından başka bir şeye yaramaz. Insanların gizli kalmış kusurlarını açıklamak, herkese duyurmak onların utanma duygularının yok olmasına, sosyal kontrolün azalmasına ve böylece ahlaksızlığın süratle yayılmasına da sebep olur. Resulullah: Müslümanların ayıplarını, gizli hallerini araştırmağa kalkışırsan, onları ifsad eder veya ifsada yaklaştırmış olursun, " (Riyazü`s-Salihin, III,154) buyurmuştur. Peygamberimiz ve ashabı, kimsenin ayıplarını araştırmamış ve araştıranları da şiddetle kınamıştır. Peygamberimiz`in: "Din kardeşini bir suçundan dolayı ayıplayan kimse, o suçu kendisi de işlemedikçe ölmez. " (Tirmizi, Kıyame, 53) uyarısını da hiç bir zaman unutmamak gerekir. Bir gün Hz. Ömer`in yanına bir adam geldi ve ona şöyle dedi: "Benim bir kızım var, cahiliye devrinde onu diri diri toprağa gömmüş, sonra da ölmeden çıkarmıştık. Islamiyet geldikten sonra ben de kızım da müslüman olduk. Fakat kızım Allah`ın yasakladığı bir şeyi yaptı ve had vurulması icab etti. Bunun üzerine, bizim bulunmadığımız bir yerde bıçakla kendisini kesmek istemiş. Biz durumu haber alır almaz koştuk, fakat boyun damarlarından birini kesmişti. Hemen tedavi ettik, iyileşti. Yaptığına pişman oldu. Tövbe ederek bir daha böyle bir şey yapmamaya karar verdi. Bir kabileden dünür geldi. Ben de olanları olduğu gibi anlattım." Hz. Ömer, adamın bu sözlerine kızarak: "-Allah`u Teala`nın gizlediğini açığa mı vuruyorsun? Vallahi eğer kızın başından geçenleri başka birine daha anlatırsan herkesten önce cezanı ben veririm. Git, kızı diğer müslüman, temiz kızlar gibi evlendir dedi." (Y. Kandehlevi, Hadislerle Müslümanlık, III, 1021). Müslümanların başkalarının günah ve kusurlarını, işledikleri ayıpları örtmeye çalışmaları nasıl önemli bir ahlaki görevleri ise; aynı şekilde kendi günah ve kusurlarını da ifşa etmemeleri gerekir. Aşağıdaki hadis-i şerif bize bu konuda da titiz davranmamız gerektiğini göstermektedir. Resulullah şöyle buyuruyor: "Fenalıklarını açığa vuranlardan başka bütün ümmetim, halkın dilinden ve elinden salimdir. " "Bir adam bir gece fenalığı yapıp da Cenab-ı Hak onu örtmüş iken: "Ey filanca ben dün gece şöyle şöyle yaptım demesi, suçunu ilan ve teşhirdir. Halbuki o, geceyi Allah`ın setrine mazhar olarak geçirmişti. Allah`ın örttüğü bu suçu sabahleyin teşhir etmiş, açıklamış bulunuyor. " (Riyazü`s-Salihin, I, 282). Rabiatü`l-Adeviyye: "Kul Allah`ın sevgisini tattığı zaman, Allah onu kendi kusurlarına muttali kılar, böylece başkalarının kusurunu görmez olur" der. Bu ayet-i kerime ve hadis-i şerifler, toplum içinde yardımlaşmak, birlikte iyi geçinmek, yapılan fenalıkları ve ayıpları örterek arkadaşlığı, dostluğu kuvvetlendirmek, dostca yaşamayı isteklendirmek ayıp ve günahları teşhir etmeden önlemek gibi insani ve Islami faziletlerimizi belirtmektedir. alıntı

Kitaptaki Esas olan ßudur..