Dizüstü bilgisayarların başarım yetenekleri yıllardır artıyor: Artık pek çok alanda taşınabilir bilgisayarlar masaüstü sistemleri aratmıyorlar. Şimdi ise soru şu yeni bir bilgisayar alırken dizüstü bilgisayarların artıları göz önüne alındığında hantal kule tipi kasalara para vermek mantıklı mı? Eğer bir dizüstü almaya karar verdiyseniz başarım genelde tasarım veya kablosuz ağ desteği ya da sistem kapalıyken CD'yi çıkartma gibi ya özellikler kadar etkileyici bir etmen değildir. Her ne kadar bu tür özellikler sizi kendine çekse de hemen heyecana kapılmamakta fayda var çünkü dizüstü sistemler masaüstü bilgisayarlar kadar kolay yükseltilemezler. Alacağınız sistemin sizin gereksinimlerinizi tam olarak karşılayacağından kesin olarak emin olmalısınız. Eğer bir yerde bir yere giderken ederken film seyretmek sizin için önemliyse o zaman DVD-ROM sürücüsü ve geniş bir ekran sizin için olmazsa olmazdır. Bu açıdan bakıldığında 17" ekrana sahip dizüstleri çok makul görünebilir. Kısa bir süre önce Blu-Ray, DVD'de sonra gelecek olan depolama birimi olma savaşını kazandı yani yakın zamanda üzerlerinde Blu-ray sürücülerin olduğu dizüstü sistemleri görebiliriz. Ancak böylesi yüksek çözünürlüklerde video oynatmak bir yandan donanıma ek yük de getiriyor. Intel bu ihtiyaca cevap verebilmek için çoktan kollarını sıvadı ve 45 nm üretim sürecine sahip taşınabilir işlemcilerini tanıtırken bir yandan da taşınabilir bilgisayar platformunu güncelliyor . Bu değişiklikler yüksek çözünürlüklü videoları daha başarılı oynatmaya imkan sağlıyor. Üreticiler de dizüstü pazarındaki bu değişime uyum sağlamaya başladılar. Örneğin Acer, kullanıcıları çekmek için çokluortam için tasarlanmış çeşitli modeller sunuyor. 6920 serisi 16" ekranla birlikte geliyor ve HDTV çözünürlüğünde film gösterebilme özelliğine sahipler. Ancak bu başarımın bir bedeli var: 6920 serisi ortalama bir sistem 2000 USD civarında bir fiyata sahip. Peki, bir dizüstü için onca para harcamaya değer mi? Aynı parayı bir masaüstü sisteme harcasanız ne satın alabilirsiniz? Takip eden sayfalarda bu soruların cevaplarını arayacağız. Özellik Karşılaştırması Eğer bir dizüstünü bilgisayarı masaüstü bilgisayarıyla karşılaştırırsanız artılar ve eksiler bir anda kendini belli ediverir. Boyutlar söz konusu olduğunda dizüstü sistemler açık ara öndedirler: klavye ve ekran sistemin üzerine tümleşiktir ve eviniz ne kadar küçük olursa olsun bir dizüstüne mutlaka yer vardır. Ek olarak dizüstü bilgisayarlar genelde dış görünüş açısından masaüstü bilgisayarlara göre daha estetiktirler ve görsel açıdan evinize daha uyumludurlar. Ayrıca tümleşik pilinin olması evin herhangi bir noktasına çakılı olmadığınız anlamına da gelir: pilin kapasitesi ve dizüstünün tükettiği güce bağlı olarak belirli bir süre boyunca duvardaki fişe yakın oturmak zorunda değilsinizdir. Parmak İzi Algılayıcısı Olan Dokunmatik Ped Çokluortam İşlevlerine Hızlı Erişim Dizüstleri için bir başka artı da yan donatılarıyla birlikte gelmeleri: Üreticiler gittikçe artan sayıda ek donanım ekliyorlar aynı şeylere masaüstü bilgisayarlarda sahip olmak istediğinizde ek satın almalar yapmak zorundasınız. WLAN işlevi dizüstü bilgisayarlar için artık bir standart ayrıca ekrana tümleşik kamera da her geçen gün daha fazla standartlaşıyor. Dizüstü sistemlerin güvenlik açısından daha fazla tehlikeyle karşılaşabileceklerini düşünürsek istenmeyen kişilerin sisteme girmesini engelleyen parmak izi algılayıcılarıysa son derece kullanışlı. Diğer taraftan masaüstü bilgisayarınız için parmak izi algılayıcı kullanmak nadir görülen bir uygulama. Tümleşik çoklu-kart okuyucularsa hem masaüstlerinde hem de dizüstü bilgisayarlarda yaygın olarak kullanılıyor. MiniPCI Arayüzlü WLAN Kartı Taşınabilirlik söz konusu olduğunda da dizüstü bilgisayarlar açık ara öndeler. Yeni modeller 1.5 kg ile 4 kg arasında değişen ağırlıklara sahipler. Kablosuz ağ desteği ve gittiğiniz çoğu kamuya açık ortamda kablosuz ağ hizmeti de olduğuna göre internete girmek dizüstü sistemlerle son derece kolay. Diğer taraftan boş bilgisayar kasaları bile neredeyse bütün dizüstü kadar ağırlığa sahiptirler, tam işlevsel bir masaüstü bilgisayar dizüstü sistemlere göre üç veya dört kat daha ağırdır. Birden Fazla USB Girişi Artık Bir Standart HDMI Bağlantısı da Yavaş Yavaş Standartlar Arasında Yerini Alıyor Şimdiye kadar hep eksi yönlerini saydıysak da masaüstü sistemlerin de iyi olduğu alanlar vardır. Taşınabilir bilgisayarlar ağırlık, taşınabilirlik ve üzerilerinde gelen tümleşik bileşenler yönünden avantajlı olsalar da masaüstü bilgisayarları çok daha kolay yükseltilebilir oldukları da bir gerçektir. Masaüstü bilgisayarların kasası kolayca açılabilir ve her bir donanıma doğrudan ulaşmamızı sağlar. Birde fazla sabit disk veya optik sürücünün takılması hiç sorun değildir. Bozuk parçaların değiştirilmesi de dizüstü bilgisayarlara göre çok daha kolaydır. Yerleşim kısıtlamalarından dolayı birden fazla sabit disk takılmasına çok az sayıda dizüstü bilgisayar modeli izin verir. Dizüstü bilgisayarların işlemcisini veya ekran kartını değiştirmek de her zaman mümkün değildir. İmkan olsa dahi teknik servise gidilmeden bu işlemin yapılması çok zordur. Klavyeyi veya ekranı çıkartmak gibi masaüstü sistemlerde son derece kolay olan şeyler dizüstü bilgisayarlarda geri dönülemez arızalara neden olabilir. Donanım Birimleri Karşılaştırması Masaüstü sistemlerin sadece bakım ve yükseltme işlerinde elleri güçlü değil aynı zamanda başarım ve kapasite konusunda da taşınabilirlere göre daha iyiler. Bir masaüstü bilgisayar kolayca terabyte sınırını geçebilirken 500 GB şu anda dizüstü sabit diskleri için ulaşılabilen en yüksek nokta. Tabi ki sabit disk alanını genişletmek için harici yöntemlere başvurulabilir: USB, Firewire veya modele göre eSATA çözümleriyle dışarıdan sabit disk takmak mümkün. Ancak bu tür yöntemler taşınabilirliği sınırlar ve pil ömrünü de azaltır. Dahası 2.5" boyutunda olan dizüstü sabit diskleri masaüstlerinde kullanılan 3.5" disklere göre daha yavaştırlar. Hangi boy en iyisi: 1.8", 2.5" ve 3.5"? Sabit disklerde olduğu gibi işlemci yetenekleri de karşılaştırıldığında dizüstü bilgisayar işlemcilerinin masaüstü işlemcilere göre daha zayıf kaldıkları görülür. Ancak bu durum sabit disk başarımında olduğu kadar gündelik işler üzerinde etki etmez. Bir dizüstü işlemcisi yeterli olacak kadar başarım gösterebilir ancak yavaş bir sabit disk günlük işleri zorlaştırır: Windows açılırken, büyük dosyalar kopyalanırken veya çok fazla belleğe gereksinim duyan bir uygulamayı çalıştırırken takas dosyasının kullanılması gibi durumlarda normalden uzun beklemeler olabilir. İşlemcilere benzer olarak masaüstü ile dizüstü bellek türleri arasındaki farklar azdır. Dizüstü belleklerinin çalışma hızları genellikle 667 MHz iken masaüstü sistemler artık DDR3'ün de kullanılmasıyla 1600 MHz'ye kadar hızlanabiliyorlar. Ancak maliyetler yüzünden masaüstü sistemlerin büyük kısmı hala 800 MHz hızında DDR2 bellekler kullanıyor. DDR2-667 ile DDR2-800 arasındaki fark günlük işlerde önemsenmeyecek kadar küçüktür ve ortalama kullanıcıların bunu dikkate almasına gerek yoktur. Ancak masaüstü sistemlerde bellek kapasitesi 4 GB'nin ötesine taşınabilirken dizüstü bilgisayarların yer sıkıntısından dolayı şimdilik 4 GB'yi geçmeleri zor gibi görünüyor. DDR2 RAM: Corsair Dominator CM2X1024-8888C4D Optik sürücüler hem masaüstü sistemlerinde hem de dizüstü sistemlerde yüksek başarımla çalışırlar. Eskiden dizüstü bilgisayarlar için tasarlanan ince yapılı sürücülerle 5.25" biçimindeki masaüstü optik sürücüleri arasında önemli fiyat farkları vardı fakat günümüzde fiyatlar neredeyse eşitlendi: aralarında 30 USD'den az fiyat farkı var. Bunun temel nedeni dizüstü satışlarının son zamanlarda ciddi şekilde artması ve maliyetleri düşürmesi oldu. Başarım açısından baktığımızda iki tür sürücülerin arasında çok önemli bir fark olmadığını söyleyebiliriz. Son kullanıcı açısından ince yapılı optik sürücülerle 5.25" optik sürücüler arasında neredeyse hiçbir fark yoktur. Mr.

Kimin Neye İhtiyacı Var? Bir dizüstü bilgisayar mı almak lazım yoksa bir masaüstü sistem mi toplamak lazım sorusunun ne yazık ki kolay bir cevabı yok çünkü masaüstü konusunda en ateşli olan taraftarları bile tatmin edebilecek bir dizüstü sistem bulunabilir. Doğru kararı verebilmek için sorulması gereken soru şu olmalı: "Ben ne tür bir kullanıcıyım?" Sadece bu soruya cevap vermek bütün artıları ve eksileri yerine oturtarak en uygun çözümü bulmanızda size yardımcı olacaktır. Eğer kendinizi bilgisayar kurdu olarak görüyorsanız bir masaüstü bilgisayarı kolay bir seçimdir. Bu tür kullanıcılar için başarım ve yükseltilebilirlik en yüksek öneme sahiptirler. Eğer teknik bir geliştirme yapılacaksa bunlar genellikle kullanıcıların kendileri tarafından yapılır ve arta kalan sabit diskler, optik sürücüler ve diğer donanımlar başka sistemlere kaydırılarak toplam maliyet en aza indirilir. Bilgisayarlarında daha çok CAD/CAM/3D gibi uygulamalar çalıştıranlar da az öncekine benzer bir profil çizerler: Burada grafik başarımı en büyük öneme sahiptir ve masaüstü sistem ilk tercih olmalıdır. Hızlı bir dört çekirdekli işlemci ve iki veya daha fazla ekran kartı profesyonel kullanım için gereklidir. Ayrıca profesyonel kullanım için son derece yüksek kaliteli bir ekrana da gereksiniminiz olduğunu unutmayın. Eğer bilgisayar klasik ofis işlerinde kullanılacaksa ayrı bir ekran kartının olmasına gerek yoktur: Günümüzde dizüstü bilgisayarlarla gelen tümleşik ekran kartları gündelik işleri yapmak için gerekli başarımı kolaylıklar sağlayabiliyorlar. Dizüstü sistemlerin bir başka artışı taşınabilir olmaları ve masaüstü sistemlere göre çok daha az güç tüketmeleri - bu alanda sadece ekran boyutu dizüstü bilgisayarlar için bir eksi olabilir. Eğer taşınabilirlik sizin çok önemli değilse ancak güç tüketimini de en aza indirmek istiyorsanız, dizüstü parçaları kullanan masaüstü sistemler sizin için bir seçenek olabilir. A4 kağıttan daha küçük bir alana sığan PC: Lynx Mini-PC MP1 Eğer yeni alacağınız dizüstü bilgisayarın en yeni oyunları çalıştırabiliyor olmasını istiyorsanız Nvidia veya ATI yongasını kullanan ayrı bir ekran kartına sahip modeller arasından seçim yapmalısınız. MSI'nın Extreme Editio GX-600 Serisi gibi oyuncular için özel tasarlanmış dizüstü sistemler herhangi bir sorun yaşamadan oyun oynamanıza izin verir. Eğer sıklıkla arkadaşlarınızla LAN parti yapıyorsanız dizüstü bilgisayarların düşük ağırlıkları ve yüksek taşınabilirlikleri kesinlikle işinize yarar ancak her ne kadar bir dizüstü sistem oyunları oynatabilecek kadar başarım sunsa da en iyi sonucu masaüstü bilgisayarlardan alacağınızı aklınızdan çıkarmayın. 1850 USD Sistem Karşılaştırması ÇN: Burada belirtilen fiyatlar yurt dışı için geçerlidir. Türkiye fiyatları için www.teknofiyat.com sitesinden faydalanabilirsiniz. Size bir fikir sağlayabilmek için Acer Aspire 6920G-814G32BN (1850 USD) dizüstü ile aynı fiyata sahip bir masaüstü sistemi karşılaştırdık. Sonuçlar şaşırtıcıydı ancak yine de ne istediğiniz konusunda tam olarak karar veremediyseniz size yardımcı olacaklardır. Acer 6920G-814G32BN Intel Core 2 Duo T8100 (45 nm; 2100 MHz, 3 MB L2 Önbellek) Mobile Intel PM965 Express Yongaseti 2x 2048 MB DDR2-667 SDRAM Western Digital WD3200BEVT 320 GB, 5,400 RPM, 8 MB Önbellek, SATA2/300 DVD-SuperMulti destekli Blu-ray Sürücü Intel 4965AGN WLAN (802.11a/g/n) 16" Widescreen WXGA LCD (1366x768) Acer CineCrystal Nvidia GeForce 9500M-GS 512 MB kendine ait VRAM 4400 mAh Pil Windows Vista Enterprise 6.0 Build 6001 SP1 DirectX 10 Intel Version 8.2.0.1014 Nvidia Ekran Kartı Sürücüsü 174.51 (7.15.11.7451) Tom's Hardware Toplama Sistem Intel Core 2 Duo E8400 (45 nm, 3.00 GHz, 6 MB L2 Önbellek) Gigabyte EP35C-DS3R, Rev. 1.0 Intel P35 Anakart, BIOS: F3B 2x 2GB DDR2-800 G. Skill F2-6400CL5D-4GBPQ Samsung SH-D163A, SATA150 Samsung Spinpoint F1 HD753LJ 750 GB, 7,200 RPM, 32MB Önbellek, SATA2/300 GeForce 8800 GTS 320 MB Zalman, ATX 2.01, 510 Watt Windows Vista Enterprise 6.0 Build 6001 SP1 DirectX 10 Intel Version 8.2.0.1014 Nvidia Ekran Kartı Sürücüsü 169.75 Deney Sonuçları - 1 Deney Sonuçları - 2 Deney sonuçları herhangi bir soru işaretine yer bırakmıyor ancak kendi kurduğumuz sistemin deney sonuçlarına yansımayan alanlarda da başarıları var. Her şeyden masaüstü sistemimiz derinden bir gürültü yapsa da Acer'ın dizüstüne göre çok daha sessizdi. Güç tüketimi konusunda Acer dizüstü kesinlikle daha iyi sistemin deneyler sırasında ulaştığı en yüksek tüketim değeri 51 W oldu. Mr.