Deve güreşi, genellikle Ege , Marmara ve Akdeniz bölgelerinde düzenlenen ve Yörük kültürüyle ilişkili olan güreşlerdir. Deve güreşleri, tek hörgüçlü dişi "yoz" develer ile "buhur" adı verilen çift hörgüçlü erkek develerin çiftleşmesinden meydana gelen ve "Tülü" adı verilen erkek develer arasında yapılır. Bu develer yalnızca güreş için "Savran" denilen deve bakıcıları tarafından yetiştirilir. Güreş develeri tıpkı atlarda olduğu gibi soya dayalı olarak seçilir. Güreşçi olacak Tülüler'in güreşçi develerin kanından olmasına özen gösterilir. Deve güreşleri Ayak, Orta, Başaltı ve Baş olmak üzere dört boyda yapılır ve galibiyetler; kaçırtarak, bağırtarak veya yıkarak elde edilir. Develer tıpkı diğer güreşlerde olduğu gibi pehlivan olarak adlandırılır ve cazgır tarafından anons edilirler. Deve güreşi özel olarak yetiştirilip hazırlanmış erkek develerin birbiriyle kapışması sonucu güreşircesine yaptıkları dövüşe denir. Deve güreşi iki deve arasında olur ve bu güreşin de kendine göre kuralları vardır. Devenin yaşadığı ülkelerde eskiden beri düzenlenen deve güreşi karşılaşmaları halkın ilgi gösterdiği, oldukça eğlenceli gösterilerden biridir. Butür gösterilerin ülkemizde eskiden yaygın olmasına karşılık, günümüzde daha çok Ege ve Akdeniz bölgelerinin çeşitli yörelerinde yapılmaktadır. Deve güreşi için önce birtakım hazırlıklar yapılır. Güreşecek olan develer güreş alanına getirilmeden önce süslenir. Başlarına ve sırtlarına rengarenk keçeler, nakışlı örtüler örtülür. Ayrıca boncukla, deniz kabuğuyla süslenmiş, renkli yünlerle örülmüş başlıklar takılır. Güreşecek deve özel olarak beslenir ve bakımı da özeldir; yük taşıtılmaz, uzun süre kapalı yerde bırakılır. İzleyiciler oldukça geniş tutulan güreş alanının çevresinde yer alırlar. Alanda davul zurna çalınır. Güreşi yönetmek için hakemler seçilir. İzleyiciler kendi aralarında bahse bile tutuşurlar. Develeri, Kırkpınar'da ya da tüm yağlı güreş karşılaşmalarında olduğu gibi, "cazgır" denen bir görevli adlarıyla tanıtır. Develer alana geldiğinde ağızlarına gem, ayaklarına zincir vurulmuştur. Bütün Şunlar ısırmalarını ve kaçmalarını önlemek için yapılır. Develerin birbirlerine kızmalarını sağlamak, aralarında kıskançlık yaratmak i£in alana bir de dişi deve getirilir. Dişi deve iki erkek deveye bir süre gösterildikten sonra alandan çıkarılır ve güreş başlar. İki deve birbirlerine boyun vurarak saldırırlar. Develerin birbirlerine kinliymişçesine öfkeyle saldırışları halk dilindeki "deve kini gütmek" deyimini doğrular gibidir. Bazen uzun boyunları birbirine öylesine dolanır ki, iki deveyi ayırmak çok güç bir iş olur. Develer birbirlerine güreş sporundakine benzer oyunlar da uygularlar. "Boyunduruk", "deve yuları", "çelme atmak" bu tür oyunlardır. Güreş sırasında sırtı yere gelen, kaçan ya da yere yıkıldıktan sonra kalkıp güreşi sürdürmek istemeyen deve yenik sayılır. Böylece güreş sona erer ve yenen devenin sahibi kimi zaman para, kimi zaman halı, kilim gibi armağanlarla ödüllendirilir. Deve güreşleri genellikle kış aylarında yapılır. Söz gelimi İzmir, Manisa ve Aydın daki güreşlerin yapılış tarihleri 7 Aralık ve 15 Mart tarihleri arasındadır. Ülkemizde geleneksel olarak sürdürülen deve güreşlerinin ilk defa 19. yüzyılda Aydın'ın İncirliova ilçesine bağlı Hıdırbeyli köyünde yapıldığı söylenmektedir. Ancak, Münis Armağan ın "Batı Anadolu Tarihinde İlginç Olaylar" adlı kitabının "Develerin Sonu" bölümünde II. Mahmut döneminde Tire ve civarında deve güreşlerinin yapılmakta olduğu belirtilmektedir. alıntı