bilgilendirme güzel ama içim acıdı

Hasta Toplumlar başlığı yeterlidir.

İNSANIN KANINI DONDURAN UYGULMA, SATİ; KADINLARIN DİRİ DİRİ YAKILMASI Sanskrit'te sati olarak bilinen ve İngilizceye "suttee " olarak geçen bu uygulama ilk olarak Büyük İskender'in kaydettiği M. Ö. 4. yy. da gözlemlenmiştir ve uygulama hakkındaki hararetli tartışmalara rağmen arada bir çağdaş Hindistan'da da meydana gelmektedir. Başlangıçta kralın ve büyük savaşçıların eşleri için uygulanan sati, sonrasında evvela Brahmanlara ve daha sonra da düşük seviyedeki kastlara yayılmıştır. Hinduların uygulamaya ilişkin kutsal haklı sebepleri tartışmalı olmasına rağmen, kadınların birçoğu sati uygulamasını seçerek kocasının hayatta kalan akrabalarının kirlenme riskini azaltabileceğine, günahlarını affettirebileceğine ve gelecekte yeniden doğduğunda da kocasıyla birlikte olabileceğine inanmıştır. Richard Shweder'ın yorumladığı gibi sati, "Hinduizm'in ahlaki dünyasının en derin özelliklerini" doğrulayan ve temsil eden kahramanca bir davranış olabilir. Sati törenleri evlilik gibi detaylı ritüel hazırlıklar gerektiriyordu. Papazlar, yas tutanlar ve telaşlı bir kalabalık süslü bir biçimde giyinmiş dulu ve kocasının cesedini odun yığınına doğru takip ederdi. Etrafında ateş döndürülmeden önce, dul kadın mücevherlerini ve parasını dağıtır, geleceği ve geçmişi gördüğü bir aynaya doğru bakar, ardından da bir rahip odun yığınının evlilik yatağına benzemesi için bir takım kutsal cümleler okurdu. Gerekli dinsel törenler tamamlandıktan ve dul kadın yakılacak olan odun yığını içerisinde bulunan kocasının cesedinin yanına geçtikten sonra, oğulları tarafından ateşe verilirdi. Törenden sonra, satinin öldüğü yer bir türbe olur ve bu dul kadın bir kahraman ve tanrıça olarak saygı görürdü. Bir kadının kendini istekli hatta hevesli olarak yakarak öldürmesi ne kadar garip görünse de ortada görgü tanıklarının bu törenlerde ne yaşandığını anlatan sayısız açıklamaları bulunmaktadır. William Carey 1798 yılında, bir dulun ölen eşinin cesedinin yanına yatarak alevler içerisinde can vermenin hemen öncesinde ölümü küçümsediğini göstermek için dans ettiği bir satiye şahit olmuştur. 1829 yılında da İngiliz bir sulh yargıcı olan Halliday dul bir kadını sati yapmaması yönünde ikna etmeye çalışmıştır: "Sonunda dayanamadı ve yakılacağı alana doğru geçmek için izin istedi." Dehşete düşen Halliday bir kez daha kadını birazdan çekmek üzere olduğu acıların boyutunu anlatarak caydırmaya çalışmıştır. Kadın ise bu İngiliz adamın gözlerine küçümseyici bir edayla bakmış, bir lamba getirilmesini ve yakılmasını istemiştir. "Sebatkar bir şekilde bana bakarak, ciddi bir meydan okuma havasıyla sağ dirseğini yere koydu ve parmağını lambanın alevinin üstünde tuttu. Parmağı alevin üstünde kavruldu, su topladı ve karardı ve sonunda yanıktan büküldü... dul kadın asla elini hareket ettirmedi, bir ses çıkarmadı ya da yüz ifadesini değiştirmedi ve bu olay bir süre sonra sona erdi." Sonrasında Halliday kadının törene geçmesine müsaade etti. Yüzyıllar boyunca birçok Hindu dul kadın yüce ve saygılı bir şekilde sati ölümlerini seçmeye mecbur bırakıldı. Bununla birlikte satiye ilişkin başka bir gerçeklik vardı, o da yüceliğin olmaması durumunda ortaya çıkardı. İlk olarak, sati töreninin sadece kadınlar için olduğu, erkek dulların ateş içerisinde adanmış bir kutsallıkla ölmek üzere eşlerinin yanında yer almamaları okuyucunun dikkatinden kaçmayacaktır. İkincisi; büyük baskıya rağmen çok az dul kadın sati yapmayı tercih etmiştir. Satinin en yaygın olduğu yer olan Bengal'de dahi dul kalmanın en iyi ihtimalle iç karartıcı olmasına rağmen, dulların çok az kısmı -yüzde 10'dan daha az- satiyi tercih etmiştir. Dul kadınların yeniden evlenmesine izin verilmiyordu ve bu kadınlar, izole bir sofu hayatı yaşamaya mecbur bırakılıyordu dua ederek, oruç tutarak, kutsal kitaplar okuyarak ve dünyevi zevklerin herhangi bir türünden dahi uzak durarak. Dul kadınların tehlikeli olduğu düşünüldüğünden ve ayrıca büyücülükle suçlanmalarından dolayı genellikle hor görülür ve korkutulurdu. Dul yaşamın sefil koşullarına, satinin söz verilen kazanımlarına ve ölen kocanın akrabalarının bu üst düzey adama biçimini insafsızca yaptırmaya çalışmalarına rağmen dulların büyük kısmı yaşamayı tercih etmiştir. Bazen de her nedense dul kadınların önüne bir seçim şansı bırakılmazdı. Birçok kadın daha çocuk yaşta evlendiğinden dolayı, haliyle dul kalıyor ve satiyi çocuk oldukları için "tercih" ediyorlardı. Yetişkin kocasının cesediyle yakılan bir eş sadece dört yaşındaydı; diğerleri pek de büyük değildi. Bazı zamanlarda satiyi seçmesi için dul bir kadın üzerine kurulan baskı kurnazca olmak dışında başka bir şey değildir, gerçekte onları öldürmüşlerdir. 1827 yılında Britanyalı bir gözlemci dul kadının daha ateş yakılmadan odun yığınının içinden atlayıp kaçmaya çalıştıktan sonra birkaç adamın onu yakalamış ve alevlerin içine itmiş olduklarına şahitlik etmiştir. Bu dul kadın bir kez daha kaçtı ve çok kötü bir biçimde yanmış olmasına rağmen, kendisini kovalayanları geride bıraktı ve kendini "acı şekilde ağlayarak" yattığı bir nehrin içine attı. Tekrar tören alanına dönmeyeceğine dair yemin etmişti. O'na merhamet edecek gibi görünen bir adam, yere serdiği geniş bir bezin üzerine oturursa kendisini eve götüreceğine dair söz vermişti. Dul kadın bu adamın isteğini yaptığında bir kez daha yakalandı ve bezin ağzı bağlanarak tekrardan cehenneme dönmüş alana atıldı. Bez hemen alevler içinde yandı ve zavallı kurban tekrar kaçmaya çalıştı. Bu sefer bir kılıçla başı kesildi ve vücudu alevlerin içine yığılıverdi. Kesinlikle eşin kendini huzurlu bir şekilde adaması davranışı değildi. HASTA TOPLUMLAR, Sayfa 187-188 ROBERT B. EDGERTON ALINTIDIR: