Hafız Kemal Gürses Mevlit okuduğunda kuşları sustururdu Bir zamanlar Hafız Kemal adında sanatçı bir din adamı vardı. Hem müzisyen hem mevlithandı. Sesi o kadar güzeldi ki, 20. yüzyılın başında İstanbul'da tam bir efsaneye dönüşmüştü. Ben büyüklerimden duymuştum. Derlerdi ki: "O Süleymaniye Camii'nde mevlit okurken kuşlar susar, havuzun fıskiyelerindeki sular durur, çınarların yaprakları arasında gezinen rüzgar hızını keser, bütün şehir onu dinlerdi." Hafız Burhan Fatihli, Sunusi Akyüz adında bir ilkokul öğretmenimiz vardı. Bir gramofonu vardı. O gramofonun kapağını sadece Hafız Burhan'la Hafız Kemal'in eserlerini çalmak için açardı. Ölümünün üzerinden 40 yıl geçmesine rağmen, bazı evlerde, o büyük müzisyenin taş plakları mücevher gibi saklanırdı. Sonra nedense ansızın unutuldu. Bundan iki yıl önce Kalan Müzik'in patronu Hasan Saltık, "Hafız Kemal'in bütün eserlerini bulduk" dedi. İnanamadım. Gerçi, 1930'larda plaklara kaydedilmiş eserlerinin başta Cemal Ünlü koleksiyonu olmak üzere, bazı özel koleksiyonlarda olduğunu biliyordum ama hiç kimsede bunların tamamı yoktu. Hasan Saltık, kişisel koleksiyonlardan topladıkları plaklarla bir albüm yapmayı planladıklarını ama ailesini bulamadıkları için telif meselesinde sorun çıkacağını düşünerek vazgeçtiklerini söylemişti. Saltık, "Kızları, babalarının eserlerinden albüm oluşturulması için yıllardır çaba sarf ediyorlarmış ama kimse yüzüne bakmamış bunların" dedi. Cemal Ünlü'nün gayretleriyle, Hafız Kemal Bey'in çocukları Müeyyet Güney, Velice Bilge, Ayten Gürses ve Yıldız Demirel'e, torunu Oya Yağız'a ulaşmışlar sonunda. Saltık, Hafız Kemal Bey gibi unutulmuş bir müzik adamına fazla bir ilginin olmayacağını düşündüğünden, "Aileye ulaştığımızda en büyük korkumuz yüksek bir telif ücreti istemeleriydi" dedi. Ama eve gittiklerinde tamamen farklı bir manzarayla karşılaşmışlar. Hafız Kemal'in kızı Velice Hanım, kahveler, lokumlar ikram ettiği misafirlerine ezile büzüle, "Biz babamızın eserlerinden bir albüm yaptırmak istiyoruz ama fazla paramız yok. Emekli ikramiyelerimizden biriktirdiğimiz üç beş kuruşumuz var. Size bu tasarrufumuzu verelim, yeter ki babamızın sesi bu ülkenin üstünde dolaşmaya devam etsin" demiş. Ne diyeceklerini şaşırmışlardı:"Her şeyi hazırlamışlardı. Babalarının fotoğrafları, kişisel eşyaları, birkaç eksiğiyle tüm plakları önümüzde duruyordu. Aldık. Teşekkür ettik ve ayrıldık. Birkaç gün sonra telif ücretini bir zarfın içinde gönderdim. Tesadüf o gün Hafız Kemal Bey'in ölüm yıldönümüymüş. Ve evde mevlit okutuyorlarmış. Bizim arkadaş mevlit bitince zarfı uzatmış. Açmışlar. Velice Hanım, gözyaşları içinde diğer kardeşlerine dönüp, "Bakın babamız bizi hálá düşünüyor. Bu dünyayı terk ettiği gün hepimize bir hediye gönderdi" demiş. İşte şimdi, ardında büyük eserler bırakan bu efsanevi sanatçının hayatına yolculuk yapacağız. Hafız Kemal Gürses, 1884'te İstanbul Fatih'te Şehremini semti Tatlıkuyu Mahallesi'nde doğdu. Babası aynı zamanda deri ticaretiyle de uğraşan saraç Mehmet Agah Bey, annesi ise köklü bir İstanbullu ailenin kızı olan Feride Hanım'dı. Hafız Kemal, üç kardeşin en büyüğü olarak dünyaya geldi. İlk eğitimini Baki Ali Paşa Mahalle Mektebi'nde aldı. Kuran hıfzına yani hafızlık eğitimine de o yıllarda başladı. İlkokulu bitirince Fatih Merkez Rüştiyesi'ne ve ardından Vefa İdadisi'ne devam etti. Babası tıp eğitimi almasını istiyordu. Ama Hafız Kemal din eğitimini tercih etti. Arapça, Farsça öğrenirken bir yandan da müzik dersleri aldı. Babasının isteğini yerine getiren ise küçük kardeşi Vasıf Bey oldu ve tıp fakültesini bitirerek kadın doğum uzmanı diplomasını aldı. Yıllar sonra iki kardeş Çanakkale Savaşı'na birlikte katıldı. Vasıf Bey cephe gerisindeki sahra hastanesinde hizmet verirken, Hafız Kemal tabur imamı olarak ön saflardaydı. Kolundan yaralanıp, gazi oldu. Bu savaşı ve cephelerde kaybettiği arkadaşlarını hiçbir zaman unutmayan Hafız, Kurtuluş Savaşı'ndan sonra her yıl mart ayında Çanakkale'ye giderek şehitler için mevlit ve Kuran okudu. Kızı Velice Hanım, babasını ilk kez Çanakkale'ye Atatürk'ün gönderdiğini söylüyor. Hafız Kemal Bey, ilk evliliğini Hacı Kadri Efendi'nin kızı Şükriye Hanım'la yaptı. Bu evlilikten Müeyyet Güney ve Naciye Melahat isimli iki kızı oldu. Müeyyet Hanım, hálá hayatta. İlk eşini genç yaşta kaybedince Müjgan Hanım'la evlendi. Bu evlilikten de üç kızı oldu: Velice Bilge, Ayten Gürses ve Yıldız Demirel. Kemal Bey, müzik eğitimini dönemin en yetkin hocalarından aldı. Ama ilk hocası yine bir din adamıydı. Kasımpaşa'daki Küçük Piyale Paşa Camii imamı Cemal Efendi, ona müziği sevdirdi. Daha sonra Besteniğar Ziya Bey, Muallim Kazım Uz ve Hacı Kirami Efendi gibi önemli müzisyenlerden dersler aldı. Hafız Kemal, önceleri din dışı müzikle pek uğraşmadı. Ama sonraki yıllarda gazele ve şarkıya da yöneldi. Hafız Sami ve Hafız Osman gibi büyük üstatlardan sonra en sevilen hafız olarak 20. yüzyıla damgasını vurdu. İlk görev yeri Tophane Camii'ydi. Daha sonra da Nüzhetiye Camii baş müezzinliğine atandı. Bir sonraki görev yeri olan Süleymaniye Camii'nde ölene kadar kaldı. Zaten, Süleymaniye ilk kurulduğundan bu yana memleketin en iyi imam ve müezzinlerinin görev yeri olmuştu.