NVIDIA'nin GeForce GTX 200 serisine güç veren GT200 yongası ve bu yonganın türevlerinden sonra geliştirdiği, Fermi kod adıyla tanınan yeni grafik işlemcisi ailesi oldukça fırtınalı geçen geliştirme sürecinden sonra yaşantımıza girdi. Serinin ilk çıkan, en üst düzey modellerinin (GTX 480, GTX 470) kullanıcılar arasında çok fazla ilgi uyandırdığını söylemek zor. Ancak NVIDIA kısa süre içinde seriye GTX 465 ve GTX 460 gibi daha uygun fiyatlı modeller de ekleyerek GTX 400 serisine olan ilgiyi arttırmayı başardı. Özellikle GTX 460, iyi bir fiyat/performans oranı sunması sayesinde GTX 400 serisinin en çok ilgi gören ürünü oldu. Bugün NVIDIA, GTX 400 serisi ekran kartlarını daha da çok kişiye ulaştıracak bir hamle yapıyor ve orta düzey için hazırladıkları GTS 450'yi duyuruyor. GF106 isimli grafik işlemcisi Fermi mimarisine dayanan, ancak ilk nesil Fermi'ye göre güç tüketimi gibi konularda oldukça da iyileştirilmiş olan GTS 450, DirectX 11 destekli NVIDIA ekran kartlarını 150$ ve altı düzeyine indirecek olan ürün. GeForce GTS 450'nin kısa testini, ürünün resmi olarak duyurulduğu gün olan 13 Eylül, yani bugün sizlere sunabildiğimiz için mutluyuz. Test ve değerlendirmemizi, Palit'in GeForce GTS 450 Sonic Edition kartını kullanarak yapacağız. GF106 Grafik İşlemcisi ve GeForce GTS 450 Grafik işlemcisi tasarımında son yıllarda AMD ve NVIDIA farklı iki yaklaşım izlemeye başladılar. AMD, orta düzeyin biraz üstünde bir grafik işlemcisi tasarlayıp, yüksek performanslı kartlarını bu işlemciden iki tane kullanarak yaratmayı tercih ediyor. NVIDIA ise klasik anlayışı sürdürerek, öncelikle serinin en üst, en gelişmiş modelini tasarlıyor, sonra bu işlemciden özellik eksiltip giderek "hafifleterek" daha düşük model grafik işlemci ve kartlarını hazırlıyor. Bu anlayış doğrultusunda da NVIDIA öncelikle GF100 işlemcisini ortaya koydu, şimdi bu işlemciyi gittikçe hafifleterek GF106 gibi yeni ve daha ekonomik işlemciler yaratıyor. Palit GeForce GTS 450 Sonic Platinum EditionGF106, 480 kaplama ünitesi içeren GF100'e karşın 192 kaplama ünitesi içeriyor. Sadece bu fark, saat hızını düşünmediğimizde kartın performansının GTX 480'den 2.5 kat düşük olacağının habercisi. Tabii eksilenler sadece bunlar değil, bellek arabirimi de 384 bit düzeyinden 128 bit düzeyine inmiş. GTS 480'in 60 doku ünitesi, bu işlemcide 32'ye iniyor. Ancak güzel olan, performansı etkileyen bu farklara karşın işlemcinin teknik özelliklerinde bir eksilme olmaması. GF106, tıpkı GF100 gibi DirectX 11 ve OpenGL 4.1 destekliyor. Video işleme özellikleri aynı, 3D Vision ve 3D Blu-ray desteği ikisinde de var. NVIDIA'nın yeni sürücüleriyle GF106'nın HDMI üzerinden Dolby True HD ve DTS-HD Master Audio ses formatlarını aktarabilecek olmasıysa kartı ev sineması uygulamaları için cazip kılıyor. GF106'nın yapısal şemasıNVIDIA, GF106 işlemcisinin can vereceği GTS 450 ekran kartlarında işlemci hızını 783 MHz, işlemcinin içindeki kaplama ünitelerinin hızınıysa 1566 MHz olarak belirlemiş. Bellek yongalarıysa 900 MHz saat hızı üzerinden uygulamada 3600 MHz performansı sunacaklar. Ancak, bu değerlerin sık sık karşımıza çıkacağını pek sanmıyoruz. Daha önce bir çok defa belirttiğimiz üzere, üst düzey kartlarda tasarım anlamında oldukça sınırlandırılmış olan üreticiler orta düzey ve altı kartlarda bu açıdan alabildiğine özgürler. Dolayısıyla GeForce GTS 450 kartlarında da her renkte, boyutta ve saat hızında kartla karşılaşacağız. Özellikle de doğrudan overclock uygulanarak üretilmiş GTS 450 örneklerine çok fazla rastlayacağımız kesin. Ekran kartı üreticileri genelde monitör boyutlarından pek konuşmazlar, ancak NVIDIA GTS 450 için hazırladığı dökümanlarda bu kartın 22" ve altı monitörler için düşünülerek tasarlandığını belirtmiş. Firmaya göre bu kartın ideal kullanılacağı çözünürlükler 1280x1024 ve 1680x1050 piksel düzeyinde. NVIDIA, kartın piyasadaki GTS 250 (yani GeForce 9800 GTX) kartlarının yerine geçeceğini belirtmiş. Kartın hedeflediği rakip ürünse Radeon HD 5750. Ancak birazdan test sonuçlarında da göreceğiniz üzere, kart üreticileri karta overclock uygulayarak hedeflerini HD 5750'den HD 5770'e çevirmiş durumdalar. Palit GeForce GTS 450 Sonic Platinum Edition Konu ekran kartı olunca Palit'in arası AMD ile bir düzelip bir bozuluyor, ancak firmanın NVIDIA ile güçlü işbirliği yıllardır hiç sekteye uğramadan ilerliyor. Daha önceki bir çok üründe olduğu gibi Palit GTS 450'de de NVIDIA'nın "launch partner" dediği, kartı ilk üreten üreticilerden birisi. Biz de GeForce GTS 450 ile Palit'in ürettiği GeForce GTS 450 Sonic Platinum Edition sayesinde tanıştık. Kartın üzerini siyah plastik bir kapak örtüyorEskiden ATI işlemcili ekran kartlarının kırmızı baskılı devre kartı kullanması gelenekti, ancak üreticiler serbest kaldıklarında böyle alışkanlıkları hiç önemsemiyorlar. Palit'de böyle yapmış ve bize bu GeForce kartını kırmızı baskılı devre üzerinde sunmuş. Kartın baskılı devre uzunluğu 18.7 cm kadar, dolayısıyla ufak kasalara da pek zorlanmadan sığacağı kesin. Diğer yandan, orta düzey bir kart olmasına rağmen Palit'in bu kartı bir değil, iki yuvalık yer işgal ediyor. Bunun nedeni ikili, Palit hem soğutucuyu biraz yüksek tutmuş, hem de kartın arkasında toplam 4 çıkış noktasına yer vermiş. Bu konuya az sonra tekrar değineceğiz. Palit, tüm kartın soğutulmasını 8 cm çaplı ve hız kontrollü tek bir fanla sağlamış. Fanın ve bağlı olduğu plastik kapağın hava akışı yönünden özel bir tasarımı yok, ancak grafik işlemcisinin ısısını üzerine alan ısı dağıtıcı modülde U harfi şeklinde kıvrılmış 2 adet bakır heat-pipe kullanılmış. Ayrıca bu ısı dağıtıcının tabanı da bütünüyle bakırdan imal edilmiş. Soğutma sistemi sadece grafik işlemcisini soğutuyor, bellek yongalarına ve güç regülatörü bölgesine bir etkisi yok. Kartın çalışması için gereken güç bağlantısı ve SLI köprüsü bağlantı noktasıÇalışması için 6 pinlik PCI Express güç bağlantısı gerektiren kart, üzerinde toplam 1 GB kapasitede GDDR5 bellekle geliyor. Bu bellek kapasitesi Samsung üretimi 0.5 ns hızında yongalardan 8 adet kullanılmasıyla elde edilmiş, kartın her yüzünde 4 bellek yongası yer alıyor. Samsung'un verilerine göre bu yongalar saat hızı olarak 1000 MHz değerine erişiyorlar, GDDR5 mimarisinde bu uygulamada 4 GHz düzeyinde verim sağlıyor. NVIDIA'nın GTS 450 için 783 MHz işlemci saat hızı öngördüğünü belirtmiştik. Ancak elimizdeki kart, Palit'in Sonic serisinden, dolayısıyla overclock uygulanarak üretilmiş bir kart. Standart değerlere bağlı kalmayan Palit, bu kartında grafik işlemcisi saat hızını 783 MHz yerine 930 MHz olarak ayarlamış. Kaplama ünitelerinin hızı 1566 MHz yerine 1860 MHz olarak belirlenmiş. Belleklerin saat hızıysa az önce belirttiğimiz gibi, 900 MHz yerine 1000 MHz olarak ayarlanmış. Yani Palit, kartı her yandan overclock işlemine tabii tutmuş. Bu durumun karta kazandırdıklarını performans testleri bölümünde daha iyi göreceğiz. NVIDIA ve Palit, karta bekleme durumunda düşük güç tüketmesi için oldukça agresif ayarlar uygulamışlar. Palit GTS 450 Sonic, bekleme durumundayken işlemci hızını sadece 50 MHz, bellek saat hızınıysa 67 MHz düzeyine kadar indirebiliyor. Sonuçta ortaya oldukça serin çalışan ve düşük güç tüketen bir ürün çıkmakta. Ürünün bekleme durumundaki toplam güç tüketimi standart bir Radeon HD 5770'den çok farklı değil, ancak güç tüketimi konusunda kötü şöhretli Fermi mimarisinin bu tüketim düzeylerine çekilebilmesi bir başarı. Son olarak kartın bağlantı noktalarına bakalım. Kartın iki yuva işgal etmesinden yararlanan Palit, kartı 2 adet DVI, bir adet HDMI ve bir adet de eski dost analog VGA çıkışıyla donatmış. Güncel kartlarda adet olduğu üzere, bu kartta da analog tip video çıkışları yok. SLI kullanmak isteyenler için kartın üzerinde bir adet SLI köprüsü bağlantısı bulunuyor. Kutu İçeriği Palit GeForce GTS 450 Sonic Platinum kartın kutusu fazla büyük değil, kutu içeriği de minimum düzeyde tutulmuş. Kutudan sürücü CD'si, bir adet güç kablosu ve ince bir kullanım kılavuzu dışında bir şey çıkmıyor. Güncel ekran kartlarının kutu içerikleri, geçmiş yılları aratıyorPerformans DarkHardware'de ürün incelemelerine bir kaç ay için ara verdiğimizi biliyorsunuz. Palit'in bu yeni GeForce kartı, uzun bir aradan sonra test sistemimizi tekrar çalıştırmamıza neden oldu. Test sistemimiz bıraktığımız gibiydi, ancak her ay güncellenen sürücüler nedeniyle eski test sonuçları veritabanımız, bu yeni dönemde çok da anlamlı olmayacaktı. Dolayısıyla tüm eski test sonuçlarını çöpe atıp, yeni uygulamalar ve yeni kartlarla tekrar bir veritabanı oluşturmaya başladık. DarkHardware Test Sistemi İşlemciIntel Core i7 975X işlemciAnakartASUS Rampage II GENE anakart (Intel X58 yonga seti)Bellek:6GB OCZ Platinum Series DDR3-1600, 1600 MHz @ 8-8-8-24Ekran Kartı:ATI Radeon HD 5870Sabit Disk ve Optik Disk:WD VeliciRaptor 300GB disk, ASUS BC-1250PT Blu-ray sürücü Monitör:Samsung Syncmaster T240Güç Kaynağı:PC Power & Cooling Silencer 910Soğutma:Standart Intel Soğutucusuİşletim Sistemi ve Sürücüler:Windows 7 Ultimate 64 bit, Catalyst 10.8, GeForce 260.52NVIDIA, GTS 450 için Radeon HD 5750'yi rakip görüyor. Maalesef test merkezimizde şu anda HD 5750'ye bir örnek yok. Araya zaman kısıtlamaları ve bayram tatilinin getirdiği aksamalar da girince, biz testlerimizde Palit GTS 450'ye rakip olarak HD 5770'i kullandık. Gerçi test sonuçlarına bakınca, böyle yapmamızın belki de daha iyi olduğunu göreceksiniz. Testlerde hem Palit GTS 450 Sonic'i normal, yani üretim aşamasında overclock uygulanmış hızlarıyla, hem de hızını NVIDIA'nın standart değerlerine düşürerek test ettik. Böylece hem standart bir GTS 450'nin performans durumunu değerlendirme şansımız oldu, hem de Palit'in kendi kartına overclock ile kattığı avantajı ölçebildik. 3DMark Vantage sonuçları, Palit GTS 450 açısından oldukça umut verici. Kart, uygulanmış olan overclock sayesinde HD 5770'i tüm çözünürlüklerde geçebiliyor. Standart hızlardaki GTS 450, HD 5770'e yetişemese de, aradaki fark çok değil. Artık yaşlanan dostumuz 3DMark06 da benzer bir manzara sergiliyor. 2000 yılında çıkan Aliens vs Predator oyununun 2010 yılında çıkan yenilenmiş sürümü oyunculardan çok az ilgi gördü. Neyse ki kısa sürede unutulan bu oyundan geriye kullanışlı bir test aracı kaldı. DirectX 11'i kullanan AvP Benchmark, HD 5770 ile Palit'in dopingli GTS 450'sinin hemen hemen aynı performansı sunduğunu gösteriyor. Yalnız, görüntü kalitesi en yüksek düzeye getirildiğinde 1280x1024 çözünürlükte bile saniyede 30 karenin altında bir performans söz konusu. DirectX 10 destekli ilk test araçlarından olduğundan, Lost Planet'in test uygulamasını ekran kartı testlerinin demirbaşı haline getirmiştik. Oyunun DirectX 11 destekli yeni sürümü Lost Planet 2, geçen haftalarda çıktı. Lost Planet 2'nin eski sürüm gibi testlerimizin vazgeçilmez aracı olup olmayacağını henüz söylemek zor, çünkü uygulama çözünürlük değişimlerinde ciddi sorunlar yaratıyor ve desteklemesi gereken çözünürlükleri desteklemediği oluyor. Bu aksaklıklar yüzünden Lost Planet 2'yi şimdilik sadece 1280x1024 çözünürlükte denedik. Bu uygulamada NVIDIA üretimi kartların belli bir avantajı olduğu kesin, çünkü standart GTS 450 bile HD 5770'i yakalıyor, hatta geçiyor. Standart hızlardaki GTS 450'nin, HD 5770'i geçtiği diğer bir test ise Heaven Benchmark v2.1. NVIDIA'nın Fermi mimarisiyle çok iyi anlaştığı ve iyi sonuçlar sunduğu için son aylarda NVIDIA'nın da gözdesi haline gelen bu uygulamada Radeon HD 5770 çok az farkla da olsa geriden geliyor. Çok yakında yenisi çıkacak oyunlardan biri de DirectX 10.1 kullanan ilk oyunlardan olan H. A. W. X. Bu oyunda da kartlar birbirlerine yakın, ancak ölçülebilir farklar gösteren sonuçlar sunuyor. H. A. W. X zaten sunduğu görüntü kalitesine göre hızlı çalışan bir oyun motoruna sahip. Test sonucunda da en yüksek çözünürlükte bile performans oldukça tatmin edici. Güç Tüketimi, Sıcaklık, Ses Palit GeForce GTS 450 Sonic ile donattığımız test sistemimiz bekleme durumunda 130 Watt, ekran kartına aşırı yüklenen Furmark testlerindeyse 280 Watt civarında güç tüketti. Bu değerler bekleme durumu için HD 5770 ile hemen hemen aynı (HD 5770 = 132 Watt), ancak tam yük altında tüketim HD 5770 ile ölçtüğümüz 240 Watt civarı değerden fazla. Ancak her durumda, toplam tüketim 300 Watt'ın altında, üstelik bizim testlerde kullandığımız işlemci, genelde kullanıcıların böyle bir kartla kullanacakları işlemciden çok daha fazla güç tüketiyor. Özetle, kaliteli bir 400 Watt güç kaynağının GTS 450'li bir sistemi sorunsuz çalıştıracağı söylenebilir. Palit GeForce GTS 450 Sonic, testlerimizde bekleme sırasında işlemci sıcaklığını 30-35 derece olarak gösterdi. En yüksek yük altındaysa bu sıcaklık 73 dereceye kadar geldi, ancak bu çizgiyi asla aşmadı. Kartın bekleme durumunda 1300 rpm civarında olan fan dönüş hızı, tam yük altında 1800 rpm'e kadar çıktı. Her iki durumda da kartın ciddi bir ses ürettiğini söylemek zor. Yorumlar NVIDIA, GTS 450'yi Radeon HD 5750'nin karşısına konumluyor. Biz ise kart üreticilerinin overclock marifetiyle bu ürünü Radeon HD 5770'e rakip yapacaklarını söylemiştik. Sunduğumuz performans değerleri de bu iddiamızı kanıtlıyor. Standart hızdaki GTS 450'nin Radeon HD 5770'in gerisinde kaldığı ortada, ancak Palit'in ürettiği gibi overclockı uygulanmış kartlar, HD 5770'e denk bir rakip. Üstelik GTS 450, fiyat olarak 5770'den daha aşağıda. GeForce GTX 480 ve 470, piyasaya olumlu bir imajla çıkmadılar. Daha kartlar çıkmadan oluşan hava, bu kartların aşırı ısınan, aşırı güç tüketen ve yeterli performans sağlamayan ürünler oldukları yönündeydi. İlerleyen aylarda da bu kartlar için yaklaşımın çok değiştiğini söyleyemeyiz, ancak GTX 460 ve bugün çıkan GTS 450 gerçekten de kara bulutları dağıtacak ürünler. Bugün 1 GB bellekli en ucuz HD 5770 kartı 160 - 165$ düzeyinde. HD 5750 kartlarıysa 135 - 140$ düzeyinden satılıyor. GeForce GTS 450'nin standart örnekleri piyasaya işte bu 140$ civarından girecekler. Dolayısıyla bu kartlarla HD 5750 arasında verilecek karar, daha çok kişisel tercihlere bağlı olacak. Ancak Palit'in burada incelediğimiz kartı gibi, overclock uygulanmış GTS 450'ler HD 5770 performansını, daha ucuza sunacakları için daha cazip ürünler olacaklar. Firmaların GTS 450 konusunda alabildiğine özgür olduklarını söylemiştik, dolayısıyla bizim de önerimiz eğer GTS 450 alacaksanız, mutlaka bu overclock uygulanmış sürümleri tercih edin. Sonuçta ödeyeceğiniz fark kartına göre 10-20$ düzeyinde olacak, ancak standartın çok daha üstünde bir kart alarak, paranızın karşılığında daha çok performans almış olacaksınız. Palit GeForce GTS 450 Sonic Platinum, bizce hedeflendiği fiyat olan 150$-160$ düzeyi için gayet başarılı, rahatlıkla tercih edilebilir bir ürün. Hele ki NVIDIA markasına sempatiniz var, ancak GTX 460 gibi üst modellere erişemiyorsanız, bu tür overclock uygulanmış bir GTS 450 gayet iyi bir seçim. Güç tüketimi makul düzeyde olan, aşırı ısınmayan, sessiz ve sorunsuz bir kart Palit GeForce GTS 450 Sonic, dolayısıyla alışveriş listenize eklememeniz için bir neden yok. Kaynak