23 Ağustos 1925 Pazar günü... Mustafa Kemal üstünde takım elbisesi ve göğsüne yakın bir şekilde tuttuğu şapkasıyla Pırlaklar mevkiinden şehre giriyor. Yalınayaklarla, emzikteki çocuklarıyla, kağnıların ardında, ellerinde övendire, sırtlarında peştamala bağlanmış bebelerle cephane taşıyan kadınların şehrine. Bu yüzden, başı her zamanki gibi dimdik, alnı her zamanki gibi ışıltı, gözleri her zamanki kadar keskin... Kurtuluşu resmeden cümle: "Gözüm cephede, kulağım İnebolu'da" Kastamonu, Kurtuluş savaşında verilen mücadelenin mihenk taşlarından biridir. Ulu Önder "Gözüm cephede, kulağım İnebolu'da "diyerek, Kastamonu'nun özgürlük mücadelesinde yüklendiği sorumluluğu dile getirmiştir. Bu cümle, tarih sayfalarına, kurtuluşu resmeden ve bir milletin duruşunu temsil eden anlamıyla kazılmıştır. Silah, erzak, cephane denizyoluyla İnebolu'ya getirilmiş. Oradan Kastamonu-Ilgaz hattını izleyerek kağnılarla Ankara'ya ve cephelere taşınmıştır. Kastamonu işgal görmemiş ama Kurtuluş Savaşında en çok şehit veren iller arasında yer almıştır. Mustafa Kemal Atatürk, Kastamonu insanın cefakarlığını unutmamış, 1925 yılında Kastamonu'ya gelerek, Şapka ve Kıyafet İnkılabını gerçekleştirmiştir. 23 Ağustos–31 Ağustos tarihleri arasında Kastamonu'da kalmış ve ilçelerini ziyaret etmiştir. 23 Ağustos 1925 Pazar günü... Mustafa Kemal üstünde takım elbisesi ve göğsüne yakın bir şekilde tuttuğu şapkasıyla Pırlaklar mevkiinden şehre giriyor. Yalınayaklarla, emzikteki çocuklarıyla, kağnıların ardında, ellerinde övendire, sırtlarında peştamala bağlanmış bebelerle cephane taşıyan kadınların şehrine. Bu yüzden, başı her zamanki gibi dimdik, alnı her zamanki gibi ışıltı, gözleri her zamanki kadar keskin... Kastamonu'da, Terzi Mehmet Emin Ağa Konağında kalıyor. Konakların tarihsel tanıklıklarına, kaldığı sekiz gün boyunca, yarınları şekillendiren bir liderin güneş yüzü de katılıyor. 24 Ağustos... Bu defa üzerinde askeri kıyafetleri var. Hükümet konağını, Kastamonu kışlasını ziyaret ediyor. Şehrin meşakkati bilen yollarında attığı her adım, onun etrafını kuşatan halka, yeni bir umudun ve aydınlığın izlerini gösteriyor. Tarihte yeni bir sayfa açmanın anlamını yüklediği beyaz şapkasıyla gelerek işaret ettiği yer, uygarlık dağının zirvesi. Aynı gün Kastamonu kışlasında "Bir Türk dünyaya bedeldir" sözü yankılanıyor. Memleket hastanesini, memleket kütüphanesini ve belediyeyi ziyaret ediyor. "Biz her konuda uygar insan olmalıyız. Çok acılar gördük. Bu, dünyanın durumunu anlamadığımız içindir. Düşünce ve anlayışımız uygar olacak, şekillerimiz, kıyafetlerimiz tepeden tırnağa kadar uygar olacaktır. Millet açıkça bilmelidir: uygarlık öyle kuvvetli bir ateştir ki ona kayıtsız kalanları yakar ve mahveder. İçinde bulunduğumuz uygar dünyada layık olduğumuz yeri bulacak, onu koruyacak ve yükselteceğiz. Refah, mutluluk ve insanlık budur" Otomobiliyle Cumhuriyet caddesinden ve Nasrullah köprüsünün yanından geçiyor. Bir ülkenin geleceğine köprüler kuran dehayı, saygıyla selamlıyor köprünün taşları. 25 Ağustos Salı günü Küre'de... İnebolu'ya geçmeden önce durak yeri olarak Ecevit hanını seçiyor. Orada "Halkımızın candan davet ve kabulleri ruhumu ve gönlümü inşirah içinde bırakmaktadır" diyor. Ecevit çorbasını içiyor. Damağında özgür bir ülkenin toprağında büyüyen çeşit çeşit ürünün, doyumsuz tadı kalıyor. Kahveci Ahmet Çavuş'un kahvehanesinde halk ile sohbet ediyor... Bakır rengi dudaklarında sevincini sunan halk, kırk yıllık dostunu bağrına basıyor, Gümüşler konağında istirahat ve kahvenin hatırı... 25 Ağustos Salı... İnebolu'da... Kağnılara kavilik, öküzlere dayanma gücü veren bağımsızlık türkülerinin bestekarı olan İnebolu'da... Belediye Başkanı Hüseyin Kaşif Bey'in Karagülle konağı, duvarlarında bu destan yazan önderin bakışlarını sonsuzluğa saklıyor. Ertesi gün İnebolu'da ziyaretlerde bulunuyor. Ve 27 Ağustos'ta, İnebolu Eski Türk Ocağı Binası önünde "Şapka Nutuk"unu söylüyor: "... Bütün gördüklerim her bakımdan beni çok bahtiyar etmiştir. Çankırı'dan Kastamonu'ya, Ankara'dan İnebolu'ya kadar bütün bu üç yüz elli kilometrelik yol boyunca, bu gün burada aralarında olmakla şeref duyduğum Sayın İnebolulularda gördüğüm aydınlık, yüksek zihniyet ve gelişim derecesi, iftihar etmeye değerdir..." Mustafa Kemal Atatürk'ün Şapka İnkılabını neden Kastamonu'da yaptığının cevabı Onun bu cümlelerinde apaçık yer alıyor. Onu bilinen bütün güven duyguları içinde dinleyenlere, şapkayı anlatıyor: "Medeni ve milletler arası kıyafet bizim için çok cevherli, milletimiz için layık bir kıyafettir. Onu giyeceğiz. İskarpin, pantolon, yelek, gömlek, kravat, yakalık ve ceket ve tabiatıyla bunları tamamlamak üzere başta siperi şemsli serpuş. Çok açık söylemek isterim; bu serpuşun ismine şapka denir." İnebolu'da kayık gezisine çıkıyor. İnebolu'nun yüce gönüllü halkı, kıyıya toplanmış Onu izliyor. Yıllar önce Karadeniz'in sularından geçerek, Kastamonu kıyılarına, kurtuluşun mermisini taşıyacak olan analara-bacılara el sallayarak varmıştı Samsun'a. 28 Ağustos Cuma... Mustafa Kemal, Devrekani'de... Kurukavak köyünde Çamlıca-Mühto Çiftliğine geliyor. Bir eli ceketinin dış cebinde, sağ elinde bir baston... Ve yine beyaz şapkası. Yine, kazanılmış zaferlerin derinliğinde mavileşen bakışları. Aynı gün Kastamonu'ya dönüş yolculuğu... Kastamonu'ya dönüşünde onu bekleyenler... Çağdaş giyimleri ve beyaz şapkaları ile Kastamonulu Beyler... Er'lerini, oğullarını vatan toprağı için şehit veren analar-kadınlar... Çoluk-çocuk, kız-kızan... Bahtiyarlık duygusuyla çoğaldıkça çoğalanlar... 29 Ağustos Cumartesi... Taşköprü'ye girişlerinde karşılama yine aynı heyecan ve aynı gururla dolu, bir yumruk olmuş mert insanların selamıyla, kıvancıyla başlıyor. Taşköprü, yürekli insanların mekanı, bu büyük insanı, ovalarının uçsuz bucaksızlığına işliyor. 30 Ağustos Pazar Daday'da... Köprübaşı mevkiinde bu kez Dadaylılar gruplar halinde şapka ile karşılıyorlar, Kemal Paşa'yı... Kağnı tekerlekleri ile bezenmiş takların altından geçiyor. Daday'da "Benim bütün Kastamonu vilayetinde olduğu gibi, burada gördüğüm hakikat şudur: Büyük zihniyetiniz ve dimağınız nurla doludur." Diyor. Burada Köpekçioğlu Konağında istirahat ediyor. Aynı gün Kastamonu'ya dönüyor ve o zamanki Halk Fırkası binası önünde bir tek cümlesi bile çok şey anlatan Kastamonu Nutku'nu söylüyor: "... Efendiler! Gördüklerimin en kıymetli kısmı, bu güzel bölgenin samimi halkının çok aydın ve çok geniş ve yüksek bir zihniyet sahibi olmasıdır..." Ve 31 Ağustos günü... Gökyüzünde bir veda havası... Halkın göğsünde bir ayrılık acısı... "Şimdi sizden ayrılacağız öyle mi? Bilmiyorum, ellerimizi sizden ayrılmak için ellerinize nasıl uzatacağız. Fakat bu eller titreyecek ve belki de ayrılmak için uzanmayacaktır. Size kavuşmakla sermest olan, sekiz gündür sizi bağrımızda yaşatmakla bir Mecnun sevinci geçiren bizler, hiç düşünmemiştik ki sizden ayrılacağız... Bize bir teselli veriniz, söz veriniz. Sevgili Paşam, sizden ayrılan gözlerimiz bir daha size ne vakit kavuşacak?" Öğretmen Cemal Koral Bey'in bu konuşmasından çok etkileniyor. Son bir veda konuşması yapıyor: "Benim için sizden ayrılmak çok acıdır. Fakat emin olunuz ki size veda için elimi uzattığım zaman; bu sizden uzaklaşmak için değil, sizinle temasımı bütün ömrümde hissetmek içindir."

Ve Halime Çavuş.. Halime Çavuş (1897-1976) Ölebilirim, fakat bu cephane kurtulmalı. Anne ve babasının uzun yalvarışlarına aldırmadan, erkek gibi traş oldu, saçlarını kazıttı ve kimseye kadın olduğunu söylemeden Türk askerlerinin arasına karışıverdi. Uzun bir süre herkes onu Halim Çavuş olarak bildi. Bu sözlerin sahibi, genç bir kadındı. Kastamonu'nun merkezine bağlı Duruçay köyünde 1898 yılında dünyaya gelen Halime Kocabıyık, İstiklal Savaşı'nın en şiddetli dönemlerinde gazi olmuştu. Anne ve babasının uzun yalvarışlarına aldırmadan, erkek gibi traş oldu, saçlarını kazıttı ve kimseye kadın olduğunu söylemeden Türk askerlerinin arasına karışıverdi. Uzun bir süre herkes onu Halim Çavuş olarak bildi. Göğsünde taşıdığı yürek, sadece vatanı için atıyordu. Gözünü kırpmadan, sırtına hayatın o güzel yaşanmışlıklarını almadan çıktı yola... Yaşlısı, genci, kadını ve çocuğu demeden inebolu'dan Ankara ve Sakarya'ya cephane taşıyan Kastamonu halkının arasına karıştı. İki yıl süresince cephane taşıyıp durdu. 9 Haziran 1920'de İnebolu'nun Yunan Kılkış zırhlısı tarafından bombalanması esnasında şarapnel parçası ile bacağından yaralandı. "Kağnıma İnebolu iskelesinden cephane yüklemiştim. Çok yorgun olduğum için dinleniyordum. Bu esnada ufukta dumanlar görünmeye başladı. Hemen kağnımı dağ yoluna doğru sürdüm. Bir zaman sonra bulunduğum yere gülleler yağmaya başladı. İnebolu alev alev yanıyordu. Bir şey yapamamanın üzüntüsü içinde kıvranıyordum. Bu sırada yakınımda patlayan güllenin şarapnel parçası tarafından yaralanmıştım. Sürüklenerek kağnımın yanına geldim, bayılmışım." Yaşadığı günleri böyle anlatan Halime Çavuş, kağnının tepesinde cephaneler ile birlikte yol alırken uyandı. Ayağı bez parçaları ile sarılmış, kanaması devam ediyordu. Kağnıdan topallayarak inmiş, sicim gibi yağan yağmurdan korumaya çalıştığı cephaneleri örtüyordu. Arkalarından gelen nal sesleri onları telaşlandırmıştı. Dost muydu, düşman mıydı? Bilmiyorlardı... Atın üstündeki paşalardan biri ona doğru seslendi. "Ayağın kan içinde, üşümüyor musun böyle? Anlaşılan yaralanmışsın. Buna rağmen kapudunu da cephanenin üzerine örtmüşsün. Hasta olabilirsin." Sözlerini bitiren paşa, Mustafa Kemal Atatürk'tü. Fakat Halime çavuş bunu bilmiyordu. Atatürk'e dönerek şöyle dedi ; "Ölebilirim. Fakat bu cephane kurtulmalıdır. Bununla yüzbinler yaşayacak." Bu sözleri duyan Atatürk, ondan kafa kağıdını istedi ve orda Halim Çavuşun aslında Halime çavuş olduğunu öğrendi. Hastanede 12 gün yatan Halime çavuşa, genç bir kız olarak İstiklal Savaşı'na katılmasından dolayı "Çavuşluk" rütbesi verildi. Cumhuriyet'in ilanından sonra Atatürk ve Latife Hanım tarafından Çankaya Köşkü'ne davet edildi. Ankara'da tedavisi tamanlanan Halime Çavuş, 10 gün Ankara'yı dolaştı. Atatürk, ona 200 lira değerinde arazi verilmesini emretti. Şaşkınlıkla ellerine sarılan Halime Çavuşa Atatürk şunları söylemişti. "Kurtuluş Savaşı'nda yapmış olduğun hizmetlerden dolayı sana ve senin gibilere Türk Milleti'nin borcu çoktur. Sana verilen arazi ancak küçük bir armağan olacaktır." Evlenmesini ve Ankara'da kalmasını isteyen Atatürk ve Latife Hanım'a, "Ben vatan aşkından başka bir aşk tanımadım. Milletimin gençleri de benim evladımdır. Köyüme, bana ihtiyacı olan anne ve babama gitmeliyim."diyen Halime çavuş, aldığı İstiklal Madalyası ve bağlanan Harp Malülü Gazi maaşı ile köyüne dönmüştür. 1976 yılının Şubat ayında UNESCO Milli Komisyonu'nca Kastamonu'da düzenlenen Kültür haftası sırasında, 20 Şubat'ta vefat etmiştir. Bugün Anıt-Mezarının yaptırıldığı Duruçay'daki aile kabristanında gömülüdür. Ölümünden yıllar sonra bile, hissettiği duyguları ve dile getirdiği özlü sözleri ile aslında geleceğe nasıl mesajlar verdiği yürekleri titretmektedir. Cumhuriyet'in 50. Yıldönümü törenlerinde Kız ilköğretim okulundaki öğrencilere şöyle seslenmiştir ; "Genç kızlarımızdan istediğim, sınırlarını kanla çizdiğimiz Türkiye'mizin kalkınmasında çaba harcayan gençlerimizden biran olsun geri kalmamalarıdır."

bakar kör okur anlamaz bir sürü gerikafalı insan bu adamdan ne istiyolar adam öle bi ülke yarattıki birileri yediler yediler hala bitmedi birileri 80 yıldır bölmeye çalışıyo ama bölemedi örümcek kafalılar da artık görsünler

Güzel konu ve zamanlama harika, teşekkür ederim. ksk_35.