GÜZEL ve KÖTÜ AHLAK Bil ki, bütün saadet ve insana ahirette fayda verecek salih ameller iki şeyde toplanmıştır: Biri, kalbin Allahu Teala'dan gayri her şeyden kurtulması ve temiz olmasıdır. Bunu şu ayet ifade etmektedir: ''O gün insana ne bir mal ne de evlatlar fayda verir, ancak selim bir kalple gelen kimsenin kalbi ve ameli fayda verir.''70 İkincisi, kalbin Allahu Teala'nın marifeti ile dolmasıdır. Bu marifet, bütün kainatın yaratılması ve peygamberlerin gönderilmesindeki ana hedeftir. Güzel ahlak, bu iki şeyi içinde toplamaktadır. Güzel ahlaktan daha yüksek bir fazilete sahip olan hiçbir haslet bilmiyorum. Bunun için Allahu Teala peygamberi Hz. Muhammed'i onunla överek şöyle buyurmuştur: ''Resulüm, gerçekten sen büyük bir ahlak üzeresin.''71 Allahu Teala diğer bir ayetinde şöyle buyurmuştur: ''O'na ancak güzel sözler yükselir ; onları da Allah'a salih amel yükseltir.''72 Güzel söz, tevhid ve marifettir. Salih amel ise, tevhid ve marifete yükselen kalbin, onlardan elde ettiği nur ve feyiz ile temizlenmesidir. Buradaki yükselmenin manası, kalbin huzur bulması, tevhid ve marifetin etkisiyle hakka boyun eğme ve zillet halini elde etmesi, azamet-i ilahiyye karşısında titreyip teslim olmasıdır. İşte o zaman kalp, yüce Allah'a yakın olur. 70-eş-Şuara 26/89. 71-el-Kalem 68/4. 72-el-Fatır 35/10. Kaynak:İmam Gazali-Hak Yolunun Esasları