Nureddin Topçu, felsefi metod ve anlayış bakımından 20. yüzyılın önde gelen sistemlerinden Hareket felsefesine bağlanmış bir düşünürümüzdür. Hareket felsefesi 18. yüzyıldan beri batıda gelişen materyalist - pozitivist akımların karşısında insanlığın kurtuluşunu ahlaki ve moral değerlerin yükselişinde gören spritüalist bir felsefi akımdır. Bu felsefenin kurucusu olan Fransız filozofu Maurice Blondel (1861-1944), L'action adlı eseriyle insan hareketlerinin aile, toplum, devlet ve insanlık basamaklarından geçerek Allah'a doğru ilerlemede olduğunu ince tahlillerle ortaya koymuştur? Blondel dinin kendi başına ve sistemi olduğu açıkladı. Blondel akıl ile inancı ayırmanın sun'i olduğu, pozitif ilimlerden felsefenin hareketlerine ve dinin, deneyi tamamıyla aşan alanlarına kadar, herşeye ancak insan hareketlerinin ortaya koyduğu imanla ulaşmanın mümkün olacağını iddia etti. Bu anlamda din ile felsefeyi birbirine yakınlaştırmaya çalıştı. Türkiye'deki yönetici elitin ortaya koyduğu uygulama, fikri yönden gelişmeyi tıkamış durumdayken; Nurettin Topçu, Fransa'da Blondel'in hareket felsefesinden ararlanarak Batı'yı tahlil eder, arkasından da çalışmasına başlar. Eğer Türk düşünce tarihinden bahsedilecek olursak, onun en başında gelenlerden biri de hiç şüphesiz Nurettin Topçu'dur. Şaşaadan, debdebeden, gösterişten uzak yaşadı ve hiçbir zaman kalabalıklara güvenmedi. Fikriyatını kendine bir ikbal sağlamak için yansıtmadı. Hayatı 1909'da İstanbul'da doğan Nurettin Topçu, Erzurumlu Topçuzade Ahmet Efendi'nin oğludur. Annesi Fatma Hanım ise Eğinli'dir. Çok eski ve köklü bir kültür muhiti bulunan Eğin'in Nurettin Topçu'nun ruh dünyasında önemli bir yeri vardır. İstanbul'da büyüyen Topçu, hep ana yurduna olan hasretle yaşamıştır. Erzurum ile İstanbul arasında canlı hayvan ticareti yapan babası Ahmet Efendi'nin işleri I. Dünya Savaşı'ndan sonra bozulur, artık Çemberlitaş'ta sıradan bir kasap olarak ticari hayatını sürdürmeye başlar. Türkiye'de başlayacak olan zor günler Topçu'nun düşüncesinde olumlu yankı bırakır. Bu arada henüz ilkokulda okuduğu yıllarda yabancı okullara tavır alan Nurettin Topçu, Vefa İdadisi'ni birincilikle bitirdikten sonra İstanbul Lisesi'ne kaydolur. Burada felsefeye merak saran Topçu, daha iyi bir eğitim için Avrupa'ya gitmek gerektiğine inanır; bunun için de burs için girişimde bulunur, kazanarak Fransa'ya gider. Burada Maurice Blondel, Remzi Oğuz Arık ve Ziyaeddin Fahri Fındıkoğlu ile tanışır. Bu üç fikir ve bilim adamının Topçu'nun fikriyatının şekillenmesinde önemli rolleri vardır. Ünlü Fransız filozofu Blondel'in hareket felsefesi Topçu'nun da Türkiye'de çıkardığı derginin adı olacak ve Topçu Anadolu'ya has milliyetçilik nazariyesini ve yerli hareket düşüncesini ona dayandıracaktır. Bu arada Fransa'da çeşitli fikir kulüplerine devam eden Topçu, buradaki Türk ve Fransız düşünürlerle ilişkiler kurar. Üniversite tahsilini tamamlayan Topçu, Sorboune'da doktora yapmaya başlar. Bu üniversitedeki ilk doktora programını tamamlamış Türk öğrenci Topçu'dur. Bunun için yapılan törenlerde ne istediği sorulunca o, okulun gönderine Türk bayrağının çekilmesini istemiştir. Öğretmenliği Vatanına ve milletine ziyadesiyle bağlı olan Topçu, Fransa'dan Türkiye'ye gelince Galatasaray Lisesi'nde Felsefe öğretmeni olarak göreve başlar. Daha ilk öğretmenliğinde eğitim sistemimizdeki temel bozukluk hocayı harcayacaktır. Adam kayırmacılık, hatırı sayılan bir öğrenciye aşırı müsamaha, diğer öğretmenlerden beklendiği gibi Topçu'dan da beklenir. Bu duruma müsbet yaklaşmayan Topçu Hoca, İzmir'e sürülür. Sürgün haberi en mutlu anında kendine haber verilir. Topçu, İzmir'de öğretmenliğinin dördüncü yılında dergi çıkarmaya başlar. Derginin adı Hareket'tir. 1939'da yayınlanan dergi ile Nurettin Topçu, artık resmi çevrelerin sürekli izlediği, sorguladığı mahfil ve kalem olacaktır. Artık mimlenmiş bir öğretmen olan Topçu, ne yazık ki, Türkiye'ye verebileceği çok zengin fikirlerini dar bir çevrede tutmak zorunda kalmıştır. İzmir'den Denizli'ye sürgün edilen Hoca, orada Said Nursi ile tanışır. Bir müddet sonra tekrar İstanbul'a dönen Topçu Hoca, sırasıyla Haydarpaşa Lisesi, Robert Koleji, Vefa Lisesi, İstanbul Erkek Lisesi ve İmam Hatip Lisesi'nde öğretmenlik yapmıştır. 27 Mayıs 1960'a kadar uzun yıllar Robert Kolej'de tarih okuttu. 27 Mayıs'tan sonra devrim aleyhtarı bulunarak buradaki görevine son verildi. Sadece öğretmenlik yapmakla yetinmeyen Topçu, aynı zamanda kendisi "mektep insan" konumundadır. Çıkardığı dergi ve ortaya koyduğu fikirler bir çok kimse tarafından paylaşılmaya başlar. Aynı zamanda Bergson üzerine yazdığı tezle de üniversitede Hilmi Ziya Ülken'in doçenti olur. Hareket dergisi ve Topçu Nurettin Topçu, hareket felsefesini ve Anadolucu fikirlerini işlediği Hareket Dergisi'ni fasılalarla 1939-1947, 1947-1949, 1952-1953 yılları arasında; 1966 yılından itibaren de düzenli olarak vefatına kadar çıkarmıştır. Milliyetçiler Derneği'nde aktif cemiyetçilik yapan, 1961'de AP'nin kuruluşunda aktif rol alan ve Konya'dan milletvekili adayı olan Topçu, 1966'dan itibaren fazla geniş olmayan bir kadro ile Hareket Dergisi'ne ağırlık vermiş ve ömrünün sonuna kadar Anadolucu bu genç kadro ile mütevazı bir mahfil oluşturmuştur. Topçu hakkında bilimsel bir araştırma yapan Prof. Süleyman Seyfi Öğün, Topçu'nun bu dergi ile entelektüel sağın öncüsü olduğunu belirtmektedir. Buradan yetişen çok sayıda insanın yanı sıra başlıca şu isimleri zikredebiliriz: Cemil Meriç, Orhan Okay, Ahmet Debbağoğlu, Mustafa Kara, Mustafa Kutlu, Ezel Erverdi, D. Mehmet Doğan vs. "Gururlarla arzular sizi kemiriyor mu? Dağlarda dolaşın. Hırsların işkencesiyle kıvranan hasta mısınız? Bir ağacın altına sığının. Yaşamak korkuları sizi adım adım kovalıyorsa, akan bir suyun başucuna bağdaş kurun. Tabiatın yaptığı tedaviyi ne hekim, ne hakim ne de hiç bir dost eli yapamaz"(Hareket, 1973, S.90). Sona doğru Topçu Nurettin Topçu'nun son yılları dar bir kültürel çevrede, yalnızlık içinde geçmiştir. Hareket çevresi onu bir hoca, bilge ve pir gibi görür. Ölümünden sonra yazılanlar bunu göstermektedir. Bunu, düşünceleri kadar, mütevazı ve ilkeli hayatına borçludur. Polemiklere girmeyen, etkili ve ateşli kalemi de bu saygıda rol oynamaktadır. Kişiliğine ilişkin, ağabeyi Hayrettin Topçu şunları söylemekte: "Verdiği karardan kolay kolay dönmezdi. İradesi sağlamdı. İbadetini gizli yapmaya gayret ederdi. Eşyaya kıymet vermezdi. Zoraki elbise alır, zoraki yeni ayakkabı giyerdi." Ayrıca yakın dostlarından İsmail Dayı da son yıllarıyla ilgili şu husustan bahseder: "Emekli olduktan sonra, acaba Bursa'daki küçük camilerden birinde bir vazife istesem, ömrümün sonuna kadar orada kalsam kabul ederler mi? diye sormuştu." Aday olduğu Konya'dan seçilemeyen Topçu, yapılan kongrede Milliyetçiler Derneği'nden de ayrılır. 1974'te yaş haddinden emekliye ayrıldı. Emekliliğinden bir müddet sonra rahatsızlandı. Geçici sanılan bu hal, yaşlılığın ve tıbbın ileri sürdüğü bahanelerle birlikte, emekli olduktan sekiz ay sonra bu büyük idealist muallim Nurettin Topçu vefat etti. "Büyük mezarların üstünde, büyük vatanlar vardır. Büyük ölüleri olmayan milletler ebedi olamazlar" N. Topçu