Okulda Başarısızlık Nedenleri Okul başarısızlığı; öğrencinin gerçek yeteneği ile okuldaki başarısı arasında görülen farklılık olarak tanımlanabilir. Eğitim bilimleri sözlüğünde okul başarısızlığı; öğrencinin gizli yeteneklerinin altında sayılan bir başarı olarak tanımlanmaktadır. Okudal başarısızlık gösteren çocukların okul başarıları, gerçek yeteneklerinin altında seyretmektedir. Bu çocuklar, genellikle yeteneklerini kapasitelerinin altında kullanmaya programlanmışlardır. Okulda başarısızlık iki grupta toplanabilir. Bunlar.. 1- BİREYSEL BAŞARISIZLIK NEDENLERİ: Öğrencinin doğuştan getirdiği kalıtsal nedenler ve bireysel özelliklerden kaynaklanır. Zeka yetersizliği, fiziksel ya da fizyolojik bir özür etken olmaktadır. Zeka yetersizliğinde öğrenme güçlüğü ortaya çıkar. Böyle çocukların öğrenme hızı yavaştır. Bu çocuklar normal çocuklarla aynı okulda öğrenim görürlerse başarısız olurlar. Bunun için kendileriyle aynı nitelikteki çocukların bulunduğu okullarda eğitilmelidirler. Bunların özel eğitimle, ev ve okul yaşamına kısmen uyumları sağlanabilir. Bu çocuklara verilecek eğitimin amacı; çocuğu etken duruma getirmek, ilgi ve dikkatini uyandırmak, el becerileri kazandırmak, kendi kendini yönetebilecek toplumsal bir varlık durumuna getirmektir. Çocuk yavaş öğrenen, ağır gelişen bir öğrenci ise, ailesinin çocuğun öğretmenleriyle sıkı bir işbirliği yaparak öğretim yöntemini belirlemesi, çocuğu teşvik etmesi, ona cesaret ve güven vermesi gerekir. Başarılı olduğu alanlarda onu ödüllendirmek, başarısız olduğu alanlarda onu desteklemek ve yardımcı olmak gerekir. 2- TOPLUMSAL BAŞARISIZLIK NEDENLERİ : I - Aileden Kaynaklanan Başarısızlık Nedenleri : a) Ruhsal rahatsızlıklar, duygusal sorunlar belirtilebilir. Duygusal şoklar diyebileceğimiz bazı durumlar çocuğun ruhsal dengesini bozar, okul başarısını engeller. Örneğin, çocuğun bir yakınını kaybetmesi, aile üyelerinden birinin hastalanması, anne veya babasından uzun süre ayrı kalması, anne-babanın ayrılması, ani bir korku, ergenlik sorunları çocuğu ve genci ruhsal yönden olumsuz olarak etkiler. Bu gibi durumlarda aile, öğretmen, rehber öğretmenin işbirliği ile, çocuk bu ruhsal sorunlarından kurtarılabilir. b) Aile içi ilişkilerin dengeli ve düzenli olmadığı, yeterli duygusal ve toplumsal etkileşim ortamının bulunmadığı ailelerde çocuğun veya gencin başarısının olumsuz yönde etkilendiği görülmektedir. Çocuğun yeteri kadar ilgi ve sevgi görmediği bu tür ailelerde aile içi geçimsizlik ve dengesizlikler, çocuğun başarısını olumsuz yönde etkiler. c) Çocuğun veya gencin yeteneklerinin üstünde başarı beklenmesi okul başarısızlığının diğer bir nedenidir. d) Ergenlik döneminde bulunan gençler de o dönemin yarattığı duygusal nedenlerle başarısız olabilmektedirler. Ergenlik döneminde bulunan gencin; dikkati çabuk dağılır, duygusal gerginlik nedeniyle içine kapanır, ilgileri belirli noktalarda yoğunlaştığından düşünce alanı daralır ve böylece okul başarısı düşer. Evde çocuğun başarısızlığı ile alay edilmesi, başarılı kardeşin veya akran gruplarının sürekli olarak kendisine örnek gösterilmesi gibi durumlar çocuğu veya genci başarısız yaptığı gibi onu içine kapanık, edilgen, bunalımlı insanlar durumuna getirir. e) Ailenin çocuk veya gence karşı ilgisizliği de başarısızlığa yol açan etkenler arasındadır. Çocuk veya genç okul dönüşü evde kendisiyle ilgilenecek kimseyi bulamaz, dersleri hakkında kendisine bir şey sorulmaz, ödevleri, okulda ne yaptığını soran yoktur. Ödüllendirilmeyen, cezalandırılmayan çocuk okula karşı kendisi de ilgisiz kalır, okuldan soğur, ders çalışmaz. f) Anne-babanın çok sert, otoriter oluşları da başarısızlığa neden olur. Evde baskı yoluyla disiplin sağlanır. Çocuğun veya gencin hiçbir başarısızlığı anlayışla karşılanmaz. Çocuk her fırsatta azarlanır, eleştirilir, cezalandırılır, dövülür. Bu gibi davranışlara maruz kalan bir öğrenciden başarı beklenemez. Bu şartlarda yetişen çocuk okula, öğretmenlerine ve arkadaş ortamına uyumda güçlük çeker. Öğretmen, aile ve rehber öğretmenin işbirliği ile bütün öğrencilerin sorunları çözülebilir. I I - Okuldan Kaynaklanan Başarısızlık Nedenleri : Öğretmen, okul idaresi, ders programları, öğretim yöntemleri bu konuda rol oynar. Öğretimin bireysel yöntemlere dayanılarak yapılmaması okul başarısızlığının bir yönüdür. Her öğrenciye aynı biçimde öğretim yapmayı gerektiren bir program, öğrencinin bireysel özelliklerini dikkate alamaz. Bir sınıfta ağır öğrenenler olduğu gibi, üstün yetenekliler de vardır. Bunlardan bir kısmı vasat öğrenciler için hazırlanan programlardan hüsrana uğrar, bir kısmı tembelliğe alışır. Ezberciliğe yol açan ders programları da başarısızlığa yol açar. Olumsuz davranışları, otoriter tutumları, bilgi yetersizlikleri, öğrenci ve mesleğine karşı ilgisizlikleriyle öğrencileri başarısızlığa iten öğretmenler vardır. Oysaki öğretmen, olumlu tutum ve davranışlarıyla başarıyı arttırır. I I I - Ekonomik İmkansızlıklardan Kaynaklanan Başarısızlık Nedenleri : Ailenin ekonomik imkanlarının kısıtlı oluşu da başarısızlıkta rol oynar. Öğrenciye okul araç-gereçlerini sağlayamayan, boş zaman değerlendirme imkanları sağlayamayan, biyolojik ihtiyaçlarını, fiziki ortamı ve beslenmesini sağlayamayan ailelerde okul başarısızlığı yaygındır. Her yeni başlayan macera Heyecan dolu çilek kokar.. ;)