İstediğini değil istenileni yapmak İnsan, halık değil mahluktur, yaratan değil yaratılandır. Her istediğini yapmak hakkına sahip değildir çünkü kuldur. Kulun, her istediğini yapmaya kalkması, kulluk değil, Uluhiyyete yani İlah olmaya kalkışması demektir. Halbuki Allahü teala, rububiyyetini yani yaratmak ve her istediğini yapmak büyüklüğünü, kullara bırakmaktan münezzehtir. Kulun vazifesi, emredileni, izin verilenleri yapmaktır. Kendi istediğini değil, Sahibinin yani Yaratanının istediklerini yapmakla vazifelidir. Nefs, kibirli ve kötülükler deposu olarak yaratıldığı için, emir altına girmek istemez. Kendi isteklerini, arzularını yapmak ister. Bunun için Casiye suresinin yirmi üçüncü ayetinde mealen; buyurulmaktadır. Abdullah-ı Dehlevi hazretleri; "Nefsinin arzularına tabi olan, Allahü tealaya nasıl kul olur? Ey insan! Kime tabi isen onun kulu olursun" buyurmuştur. İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki: "İnsanların nefs-i emmaresi mevki almak, başa geçmek sevdasındadır. Onun bütün arzusu, şef olmak, herkesin, kendisine boyun bükmesidir. Kendinin kimseye muhtaç olmasını, başkasının emri altına girmesini istemez. Nefsin bu arzuları, ilah olmak, mabud olmak, herkesin kendine tapınmasını istemek demektir. Allahü tealaya ortak olmayı istemektir. Hatta nefs, o kadar alçaktır ki, ortaklığa razı olmayıp, amir, hakim, yalnız kendi olsun, her şey, yalnız onun emri ile olsun ister. Hadis-i kudside, Allahü teala buyuruyor ki: Nefsin istediklerini değil, istemediklerini yaparak nefsi kötülüklerden temizlemek lazımdır. Aksi halde insan, nefsinin kulu, kölesi olur. Ebu Ali Dekkak hazretleri, nasihat isteyen birisine; "Sen kimin esiri ve mülküysen onun kulusun. Eğer nefsinin esiri ve mülkü isen nefsinin kulusun. Eğer dünyanın esiriysen, dünyanın kulusun ve kölesisin" buyurmuştur. Ebu Said-i Harraz hazretleri, sohbetlerinde nefsi şöyle tarif ederdi: "Nefs, durgun bir suya benzer. Dıştan bakılınca temiz gibidir. Ama biraz tahrik edilip dalgalandırılınca dibinde saklı pek çok mikropların olduğu görülür. Nefsin durumunu anlamak için onu imtihan etmelidir. Hem de mihnetle, meşakkatle ve boş arzularına muhalefet ederek imtihan etmelidir. Herkes nefsine bakmalı, mihnet ve meşakkat anında ne gibi bir şekil alıyor. Yersiz ve boş arzularını yenebilmek için direnmesini biliyor mu? Görmeli ve bilmelidir." Aziz Mahmud Hüdai hazretlerinin kimya ilmindeki maharetini bilen birisi, bir gün bu zatın huzuruna çıkarak, kimya ilmini öğrenmek istediğini arzeder. Hiç kimseyi reddetmek adeti olmadığı için, talebenin bu arzusunu kırmaz ve altında istirahat etmekte olduğu asma ağacından bir yaprak koparır. Yaprağın üzerine bazı dualar okuduktan sonra, talebenin hayret dolu bakışları arasında yaprağın altın olduğu görülür. Talebe fazla ısrar edince bu hali üç defa tekrar eder. Talebenin maksadı, tekrarlar esnasında duayı öğrenmektir. Öğrendiğine kanaat getirince; "Bu iş çok basitmiş, ben de yapabilirim" diyerek asmadan bir yaprak alır ve üzerine öğrendiklerini okur. Fakat asma yaprağı bir türlü altın olmaz. Sonra; "Efendim! Ben de sizin okuduklarınızın aynısını okuduğum halde yaprak altın olmadı. Sebebi nedir acaba?" diye sorar. Aziz Mahmud Hüdai hazretleri cevaben; "Evladım! Kimyayı öğrenebilmek için, önce nefsi terbiye etmek icap eder. Nefsi kimya etmeden, bu hallere, bu marifete kavuşulamaz" buyurur. Ebu Bekr Vasıti hazretleri sohbetlerinde; "Yüzünü nefsine döndüren, sırtını dine döndürmüş olur. Yüzünü dine döndüren sırtını nefsine döndürmüş olur. Nefsinin istediği işlere değil, nefse aykırı olan işlere gönül ver" buyururdu. Bayezid-i Bistami hazretlerine bir gün bir kimse gelip; "Efendim! Ben otuz senedir, gündüzleri oruç tutup, geceleri namaz kılıyorum. Ama, kendimde hiçbir ilerleme göremiyorum. Halbuki itikadım da düzgündür" dedi. Bayezid-i Bistami hazretleri; "Sen bu halde üç yüz sene daha devam etsen bir şeye kavuşamazsın. Çünkü nefs engelin var" buyurdu. O kimse; "Efendim! Bunun bir çaresi yok mu?" diye sordu. Bayezid-i Bistami hazretleri: "Var ama sen kabul etmezsin" buyurdu. O kimse ısrar edip; "Aman efendim, lütfen bildiriniz. Ne emrederseniz yaparım" dedi. Bayezid-i Bistami hazretleri buyurdu ki: "Öyle ise şimdi evine git. Bu kıymetli elbiseleri çıkarıp, eski bir elbise giy. Boynuna bir torba asıp içine ceviz doldur. Seni en iyi tanıyanların bulundukları sokağa git. Çocukları başına topla, "Bana bir tokat vurana bir ceviz, iki tokat vurana iki ceviz veriyorum" de." O kimse bunları duyunca; "Sübhanallah, ben bunları yapamam. Bana başka bir şey emretseniz" dedi. Bayezid-i Bistami hazretleri; "Senin ilacın ancak budur ve biz de baştan; "Sen bunları kabul etmezsin!" diye söylemiştik. Yolumuzun esası, nefsi terbiye etmektir" buyurdu. Ebu Bekr Verrak hazretleri de; "Uzuvlarını nefsinin istekleriyle tatmin ederek memnun eden, kalbine pişmanlık ağacı dikmiş demektir" buyurmuştur. Kaynak: osman-unlu.com Bu yazı Dini Yazılar Email Grubu'ndan gönderilmiştir. Dini Yazılar Email Grubu üyelerini dini konularda bilgilendirme amacını taşıyan bir email grubudur. Grup üyelerinin emaillerine çeşitli kaynaklardan alınan dini içerikli yazılar haftada bir adet gönderilmektedir. Bu gruba üye olmak için detaylı bilgiyi aşağıdaki adresten alabilirsiniz; http://diniyazilar.awardspace.com Gruptan gönderilen yazıları okuyabileceğiniz adres; http://groups.yahoo.com/group/diniyazilar/messages