hocam ben 2023 de düzelcez mi dedim adam demiş düzelirse maaşlar ne zaman düşer diye bende yılbaşı dedim o zaman mı düzelcez dedim? Adamın sorduğu şeyi okumadan laf atıyorsunuz.

Büyük ihtimal ile düşmez fiyatlar böyle kalır.

Ekonomi düzelemiyeceği için bu soruyu sormaya gerek yok.

Çıkarım yapıyorum sadece. Zamanında nasıl ekonomi kötü olduğu için 1 liranın sonunda 6 tane sıfır var ise ve ekonomi düzelince bu 6 tane sıfır atıldı ise, tekrar düzelince gene sıfırlar atılabilir. Örneğin atıyorum yakın bir zamanda dolar ve tl eski dengesine gelirse 1 sıfır atılabilir.

Hocam düşen bir ülke olmadı diye biliyorum yani düşmez. Zam yapılmaz sadece. Ayrıca bahsettiğiniz doların 2 olması olanaksız bir şey. 2750 doları dolarin minimum 10 olabilecegini varsayarsak 27500 tl olarak alırız. Yani ücretlerde düşme söz konusu olamaz. En azından öyle bir örnek yok.

Hala böyle umudun varsa yüzünü yıkayıp kendine gelmelisin. Çünkü rüya görüyorsun.

Böyle bir şey olması için doların 2 lira olup o fiyatta kalması çok uzun süreler değişmemesi lazım. Diyelim ki oldu; yeni ekonomik paket açıklanır, yani maaşlar ve fiyatlar tamamen yeniden tasarlanır.

Paramız değer kaybettikçe maaşlara da zam geliyor fakat paramız değer kazansa dolar tekrardan 2-5 seviyelerine düşerse maaşlarda düşer mi? Ekonomiden hiç anlamıyorum o yüzden biraz daha anlaşılır dilde anlatır mısınız?

Tabi ki düşer. Zaten hayat pahalılığının bir nedeni de asgari ücrete gelen zamlar. Sen bir işverensin ve asgariye zam geldi. Senin daha önce 4200 verdiğin çalışanın şimdi senden 5500 almak zorunda. Bu sefer işveren derki he benim cebimden daha fazla çıkıyor o yüzden fiyatları ona göre ayarlayayım. Mantık budur. Asgarinin bu düzeyde arttığı hiçbir ülke ekonomide gelişmiş olamaz zaten. Asgarinin bu denli artması hiç iyi bir şey değil bu denli artıyorsa zaten sıkıntı vardır. O yüzden ekonominin düzelmesi için işverene yük vermemen lazım ve asgariyi belirli düzeyde tutman lazım. Sen işverene yük verirsen işveren tüm halka yük verir ve hayat pahalılığı artar. O yüzden ekonomi düzelecekse asgarinin düşmesi şart. 2 seviyelerine düşmesi önümüzde ki 10 15 yıl içinde imkansız 6 7 olursa güzel olabilir ama o da zor.

Bu durumda herkes her şeyi alabilecek seviyeye gelir ve talep artacağı için fiyatlar yine artmaz mı?

Çok basit bir örnek Amerikaya baktığın zaman en düşük asgari ücret 1200 dolar en yükseği yaklaşık 2400 civarı. Alım gücü nasıl hepimiz biliyoruz. Sanmayın ki refah seviyesi asgari ücrete bağlıdır değildir. Hiçbir ülkede asgari ücretin bu denli artması iyi değildir. Çünkü sadece asgari artmaz alım gücün düşer işverene yüklenirsin işveren ise sana yüklenir. Enflasyon artışı sağlar. Asgari ücretin artması iyi bir şey değil Türkiye de bunu kabul etmemiz lazım. Enflasyonu hayat pahalılığını düzeltemeyen yönetim asgari ücrete zam yapıp halkın gözünü boyamaya çalışıyor ama aynı oranda hayvan gibi hayat pahalılığına ekleme yapıyor. Gözünüz boyanmasın asgari ne kadar artarsa o kadar batıyoruz.

Asgari ücret düşmeye başlar o yüzden her şey eski halini almaya başlar. Yani maaşlar düşebilir evet.

Ülkenin çıkmaz sorunlarindan birisi bence bu cidden bir sağlam ekonomist bulup cevabını merak ediyorum.

O kadarını bilsek zaten ekonomist oluruz

Şu andaki hükümetin uyguladığı ekonomik politika ile Türk Lirası yeniden eski değerini kazanmayacağına göre bunları düşünmeye gerek yok.

Hocam bilmiyorum ama tahminimce yılbaşı olur.

Mesele maaş bu kadar olmuş şu bu kadar olmuş değil. Akaryakıt, doğalgaz ve hammadde fiyatı dolar bazında belirlendiği için kur politika berbat durumda olduğı sürece pahalı olmaya devam edecek. Bu sebeple fabrikalar, artan maliyeti karşılayabilmek için fiyatları yükseltecekler. Fiyat yükselince bu enflasyon olarak yansıyacak. Enflasyon artınca asgari ücret artacak. Asgari ücret artınca işveren üzerindeki yük de artacağı için işçi maaşını ödeyebilmek için fabrika tekrar ürünlerin fiyatını arttıracak. Ürünlerin fiyatı artınca enflasyon olarak yansıyacak. Bu döngüyü kırmak için dolar kurunu sabit tutmak gerekiyor. Bu da politika ile bitiyor. Üretim yapmak da çözüm değil çünkü tarımdan sanayiye her şey yakıt ile işliyor yakıt da bu ülkeye dolar ile giriyor. Doları düşürmek için dış politikayı iyi yönetecek kişilerin yönetici olması lazım. Doğru alınan kararlar, faiz artışları ile uluslararası piyasada Türk Lirasına olan güven artar. Bu sayede Türk Lirası değer kazanır. Zaten mesele doları düşürmek değil Türk Lirasına değer kazandırmak. Bu sayede 1000 TL ile 1 varil petrol alacağına 3 varil petrol alırsın. 10 metreküp gaz alacağına 40 metreküp gaz alırsın. Akaryakıt ve gaz maliyetini düşürürsün bu sayede fabrikanın maliyetini azaltırsın. Fabrikalar ürün fiyatlarını arttırmaz. Halkın alım gücü yükselir bu sayede yıllık enflasyon azalır. Maaşın düşmesi veya yükselmesinin bir anlamı kalmaz. Mesele bankadan kaç banknot çektiğin değil mesele o kağıt parçasının değeri. Ya da tüm suçu marketlere atıp birbirini gösteren Spiderman'lar gibi iktidarı suçlarsın ama iktidar sensindir. Ama tüm suçlular marketlerdir. Enflasyonu onlar yükseltiyordur.

@Halil1905 @bmpeti @#BLACKMAMBA-GİGİ peki bu süreç nasıl işler? Mesela dolar düştükçe maaşlarda düşüyor fakat bu zamlar gibi yılbaşı ve yazın şeklinde mi olur yoksa dolar stabilleşince bir anda açıklama ile mi olur? Maaşlar düşerken fiyatlarda aynı sürede düşer mi? Çünkü o mal ülkeye girerken maaşlar ve dolar seviyesi farklı seviyedeydi. Fakat ürünler maaşlarla aynı anda düşmez ise bu sefer sıkıntı olmaz mı?

Nasıl bir düşünce bu eskiden dolar 2ken asgari ücret 500 TL di ve alım gücü de şuankinden çok daha fazla vardı.

Evet maaşlar düşer. Mesela 2010'larda dolar 1-2ken asgari ücret 500 TL falandı.

Asgari ücret düşer. Zaten düşmezse ekonomi düzelmeyecek.

Ekonominin düzelmesi demek alım gücünün iyileşmesi demek. Maaşlar düşerse ekonomi nasıl düzelmiş olacak

Düşmesi lazım çünkü mevcut asgari ücreti 5500 TL ve dolar tekrar 2 seviyesine düşerse dolar bazında asgari ücret 2750 dolar olur. Bunu hiçbir ülkenin kaldırabileceğini düşünmüyorum. Fakat ekonomi düzeldiğinde asgari ücret birim olarak düşse bile alım gücümüz kesinlikle artacaktır.

350 liraya sabitlenir asgari ücret yine sürünürüz.

Ne olacak yılbaşı? 2023 süper güç Türkiye mi?

Hocam dediğiniz gibi olsa dolar 18 TL bandından 11 TL bandına gerilediğinde biz maaş zammı yerine maaş indirimi ile karşılaşırdık ancak asgari ücrete yarı yarıya zam gelmişti. Burada asıl sorun kurun 5-15 olmasından ziyade istikrarsız olması. Dolar'ı hem bu halinden yeniden 2 liraya getirip sabit bir kurda tutabilecek kadar refah seviyeni yükseltebiliyorsan ki imkansız, asgari ücretinin bile dolar bazında diğer ülkelere oranla bu kadar yüksek olması sorun yaratmaz bence. Her açıdan imkansız bir senaryo.