Kaç kez yazdırdınız zaten daha ne yazayım? Git önceki mesajlarımı oku öğrenmek istiyorsan. Gerçekten ilginçsiniz. Dostum ne demek altını dolduramıyorsun? Evrim teorisi deneyler yapıldıktan sonra mı teori oldu? Hayır. Onlar da yalnızca evrim teorisini destekleyen deneyler, ondan öncesinde de evrim teorisi vardı. Alan notlarımı kontrol edeyim net tanımlar için. Öncelikle teori ile yasanın farkını öğrenin lütfen. Buyurun:

Hayır, teori olması onun bilimsel gerçek olmasını engelliyor. Bir şey fiziksel olarak deneyi yapılana ya da gözlemlenene kadar sadece teoridir. Teori ile bilimsel gerçek aynı şey değil.

Dediğim gibi, kesinlik barındıran bir sonuç açısından bakarsak bilimsel olarak her durumda geçerli olmadığı sürece her zaman yanlışlanabilme ihtimali vardır. Haklı olduğunu kabul ettiğim kısım, ihtimaller bizim deney modellerimizde asla tamamen doğrulanamaz. Bu da teorilerin asla doğrulanamayacağı ihtimalini ortaya çıkarıyor. Her durum için daha yüksek olan ihtimali kabul edilebilir doğru olarak düşünmüyorum, mesela evrenin bizden uzak bir kısmında bizim doğru olarak kabul ettiğimiz şeylerin tersi olabileceğini kabul ediyorum. Hubble bile bunu çok defa gösterdi, James Webb işler hale geldikten sonra şimdi hayal etmediğimiz şeyleri de görebileceğimiz ihtimali yüksek. Yine de verdiğim o örnekte sadece 1 tane atomun bile diğer tarafa geçme ihtimali neredeyse sıfır, neredeyse imkansız ve bu ihtimali söylemek için bizim bir sayı birimimiz yok. İşte bu "olmayan sayı birimimiz cisme göre oktilyonlar hatta fazlası diğer cisme göre oktilyonlar hatta fazlası" ihtimali tıpkı demin konuştuğumuz yerçekimi etkisinin sürekli azalıp göz ardı edilebilecek duruma gelebilmesi gibi bir durum. Bilimsel olarak ihtimal var ama bu pratikte hiç gözlemlenebilmiş ve muhtemelen tür ömrümüz sürecinde de olmayacağı "varsayılabilecek" bir durum. İşte bundan dolayı teorilerin pratikte ispatlanabileceğini düşünüyorum. Bilimsel gerçek: Kütle çekim mesafeden bağımsız olarak cisimler arasında her zaman vardır. Pratik gerçek: Kütleye göre cisimlerin mesafesi arttıkça bu kütle çekim bir süre sonra göz ardı edilebilir duruma gelir. Bilimsel gerçek: Bir cisim hiç etkileşime girmeden tünel etkisiyle diğer cismin içinden geçebilir. Pratik gerçek: Bu o kadar düşük bir ihtimaldir ki; evrenin toplam yaşı kadar sürede evrenin tamamında hiç gerçekleşmemiş ve gerçekleşemeyecek bir durum olarak düşünülebilir. İşin tartışılamaz kesinliği değil rasyonel tarafındayım.

Kardeşim ne alakası var? Yani teorinin ne anlama geldiğine baksan anlarsın zaten. Teoriler uydurulmuş değildir ancak çoğunlukla deneysel de değildir. Olayları açıklamak için kullanılan, gözleme dayalı düşünce sistemleridir.

Demek istediğimi anlamadınız. Tabii ki deneyler yapılarak ilerleyecek. Tabii ki kimse babasının hayrına çalışmıyor. Ancak bunun için can almaya gerek yok. Daha pahalı ama daha risksiz yöntemler var.

Bazı doğrulara ulaşmak için bilime gerek yoktur. Mesela "ahlak" birine küfür etmek ahlaksızdır ama bir şeyin ahlaklımı yoksa ahlaksızmı olduğunu bilimsel olarak belirleyemezsin. İş burada vicdana giriyor. Kendini bilim adamı sanan bazılarıysa 'kendine yapılmasını istemediğin bir şeyi başkasına yapma' safsatasına bürünmüşler bunu bahane ederek ahlakın bilimsel olduğunu söylüyorlar.

Bu içeriği görüntülemek için üçüncü taraf çerezlerini yerleştirmek için izninize ihtiyacımız olacak. Daha detaylı bilgi için, çerezler sayfamıza bakınız. Üçüncü taraf çerezlerini kabul et

Teori olması onu yanlış mı kılıyor? Teoriden kanuna dönüşmez bilimsel bilgiler. Kanundan da teoriye dönüşmez. Bu kavramların arasında hiyerarşi yoktur. Elli kere yazdım bunu, hala yazıyorum. Arkadaşlar lütfen gidip bu kavramların ne anlama geldiğini öğrenin. Google'dan falan bakmayın ama. Önüne gelen bir şeyler yazıyor.

Elbette yapmamis. Sadece gozlem yapmasi o donemki cahil cuhela icin yeterli gelmis.

Ne diyon la? Allah aşkına ne diyon? Sen deneyin ne olduğunu da bilmiyorsun. Bir olayın deney kabul edilebilmesi için o olay dışarıdan manipüle edilmeli, etkenlere maruz kalmalıdır. Gözlemde ise bu iki durum da yoktur. Olay olduğu gibi incelenir. Kullandığın kavramların tamamını yanlış kullanıyorsun. Önce onları öğren.

Kapına gelip senin üstünde deney yapacağız dediklerinde ses çıkarmazsın herhalde değil mi? Ayrıca deney zorunlu değil. Başka yöntemler de var. İlla bir canlının ölmesi gerekmiyor. Sırf az masraf olsun diye bir cana kıyılıyor.

Ciddi anlamda anlayamıyorum sizi. Ben de yıllardır bilmiyorum, öğreneli birkaç sene olmuştur. Zaten bilimsel bilgiler arasında hiyerarşi olmadığını belirtmiştim. Ancak uzun uzun yazmaya gerek olduğunu düşünmemiştim. Yani size zaten açıklıyorum teorinin, yasanın ne olduğunu. Teoriler deneysel değildir evet tam karşılamıyor, deney yapılabilir. Ancak teoriler, yapılan deneyler sonucunda teori olmazlar. Deneyler, teorilerin doğruluğunu destekleyen veriler olurlar ancak. Teoriler, olayların açıklamalarıdır. Büyük patlama teorisi, evrim teorisi ve daha nice teori deneyler sonucunda mı keşfedildi? Hayır. Eldeki bulgular sonucunda bu tip teoriler geliştirildi. Size ısrar ettiğim nokta bunların tanımlarına bakmanız.

Zorla deney yapilmali demedim, yazdigimi anlayamadan sacmalamissin. Bilim basligindasiniz, deney denildigi zaman akliniza kobaylara enjekte edilen ilactan baska bir seyin gelmeyebilecegi kadar konudan da uzak olabilirsiniz ama deneyselligin bilimsel metodun olmazsa olmaz parcasi oldugu gercegini bilmeden yazi yazip da gulunc duruma sokmayin kendinizi. Deney yapilmalidir, cevreye zararsiz deney yapilamiyor olmasi bu kaideyi bozmaz. Son düzenleyen: Moderatör: 17 Ekim 2021

Bilim dediğin şey deney ve gözlemle ilerler. Yani evet.

O bulgular gökten mi indi? O bulgular da öncesindeki deney ve gözlemlerin sonucunda ortaya çıkıyor. Ben de seni anlamıyorum şu anda. Olaya yanlış tarafından bakıyorum ya da kavramsal bir hatam olmuş demek zor değil.

Arık daha kesin ve acı çektirmeyen yöntemler çıktı. Ancak inatla çevreye ve canlılara zarar veriliyor.

Arkadaşım bak yukarıda bize kanıt diye bir görsel koydun buraya. Görsel bile bas bas bağırıyor teorilerin deney ve gözlemsel sonuçlar sonunda ortaya çıktığını. Bu konuda seninle ilgili tüm forum olarak şunu anladık. Güneş'in büyüklüğü bile egonun büyüklüğünün yanında ufak kalıyormuş. Deneylerde manipülasyon ve etki insan tarafından yapılmak zorunda değil.

Hayir, deneysel olmayan sey bilimsel teori mertebesine ulasamaz. Test edilemeyen hipotez olmaz , test edilip o testi gecmeyen yani denenmeyen sey bilimsel teori olamaz. Bu dediklerim katilip katilinmayacak seyler degil, bilimsel metodun calisma sekli. Scientific method - Wikipedia en. wikipedia. org

Ulan ben sallanmış mı diyorum? Elbette elde bir veriler var ki bu teorilere ulaşılıyor. Deneyler sonucunda ulaşılmıyor bunu anlatmaya çalışıyorum. Vallaha adamı kanser edersiniz ya. Konuyu takipten çıkıyorum. Size laf anlatmakla uğraşamam. Okuduğunu anlayabilen zaten zorlanmaz bunları anlamakta.

Bazen bu düşünceler karşılıklı oluyor ama bir taraf olgun davranıp karşıdakinin neden öyle söylediğini anlamaya çalışıyor. Ona göre ortada anlaşılmayan bir durum varsa çözmek için uğraşıyor. Diğer taraf da aklı sıra karşıdakini aşağılıyor, böyle haklılığını göstereceğini düşünüyor. "Sen önce günlük hayatında kullandığın teori kelimesiyle, bilim alanındaki teori kelimesinin farkını öğren" diye bir çıkış yapıyor muyum sana? Bilimde teori; bilimsel yöntemlerle, gözlem ve deneyler yaparak tekrar tekrar kontrol edilen, olgunun açıklamasını yapabilen ve temele sahip olan bir olgudur. Bilimde sen deney yapmadan teori oluşturamazsın. Bilimsel teori ile senin gündelik hayatında kullandığın teori kelimesinin anlamı aynı şeyler değil.

Deneylerde sadece hayvanlar kullanılmıyor. Yakın bir tarihte Naziler esir kamplarındaki insanları bilimsel deneylerde çok fazla kullandı. Yaptıkları deneyler ile birçok bilim dalı gelişti, hatta bugün o deneyler sonucu keşfedilen birçok şey şu an hala geçerli ve hayatımızda mevcut. Senin sorman gereken soru ne kadar etik olduğu. Hayvanlara da, insanlara da yapılan deneylere tabii ki etik değil. Bu farklı bir tartışma konusu. Ancak dönem dönem yapılmış ve bilime de katkı sağlamış. Peki bilimin böyle gelişmesi ne kadar doğru? Bence değil ama bu testler birilerinin üzerinde denenmesi gerekiyorsa illa denenir. İsteyerek veya istemeyerek. Örneğin sen yeni bir x uçağına binersin. O uçak düşer, sen ölürsün. O kazadan sonra hatalar fark edilir ve sonra uçaktaki o sorun düzeltilir, uçak mühendisliği, dolayısıyla bilim gelişir ancak sen bilimin gelişmesi için talihsiz bir deney kaynağı olmuş olursun İlla olaya zorla tutulan insan deneyleri ya da deney için yetiştirilen hayvanlar olarak bakmaya gerek yok.

Abi valla şaka yapıyor olmalısınız. Sen ortaya atınca teori mi oluyor sanıyorsun? Gidin biraz okuyun öğrenin gözünüzü seveyim.

Günlük hayatta kullanılan teori kelimesinin anlamıyla bilimdeki teorinin anlamı farklı. Herhangi bir deneysel gözlem ya da mekaniğinin genel prensiplerinin açıklamasını yapmadan bilimde teori olarak bile kabul edilmez. Bunu bana diyorsan ben bir teori ortaya atmıyorum, var olan kanunlar için teorilerin evrensel olmasa da "bizim gerçeklik alanımızda" doğru ve Bitwise'dan farklı olarak ispatlanabilir bir model yaratabildiğini savunuyorum. @bitwise Mesela bir atom, bir atomlar bütünü içinden diğer tarafa kuantum tünelleme etkisi ile geçebilir. Bunun ihtimali az da olsa vardır. Oktilyonlarca atomdan oluşan bir grubun, oktilyonlarca başka atomdan oluşan bir cismin içinden geçme olasılığı hala vardır ama gerçeklikte bunu olmayacak bir durum olarak kabul edebiliriz. Senin varsayımında bu ihtimal her zaman var ama benim bakış açımdan ise hayatımızda bu ihtimal hiç göremeyeceğimiz kadar az. Bu yüzden %100 olmasa da oktilyon çarpı oktilyonda sadece 1 ihtimalle gerçekleşebilecek bir durumun kendi alanımızda göz ardı edilip olmayacağının ispatı olarak kabul edilebileceğini düşünüyorum.

Milyon insan için ölecek yüzlerce deneğin pek önemli olmadığını düşünüyorum, bazen bazılarının çoğunluk için fedakarlık yapmaları gerekir.

Varsayim ya da kelime oyunu yapmiyorum. Bilimsel metod hakkinda konusuyorum. Bilimsel teoriler ispatlanamaz sadece curutulebilir. Bilimsel teoriler ispatlanip kanun olmazlar. Bunlar hep yanlis lise bilgisi.

Bilim kendini hep günceller. Mesela eskiden bilimde doğru olarak kabul edilen şey şimdi yanlış olarak kabul ediliyor.

Hayır insanların bilgisi olmadığı konularda fikir yürütüp bir de doğru gibi savunması çıldırtıyor insanı

Sen diyorsun ki teori deneysel ve gözlemsel olmak zorunda değil... Sözde bizim anlamamız için koyduğun görsel ise teorilerin gözlemsel dayanağı olması gerektiğini söylüyor. Yemezler öyle "notlarıma" baktım söylemleri falan. Benim zamanımda da yanlış öğretiyorlardı teori kelimesinin anlamını. Bunu sonradan düzeltmek ve hatanı kabul etmek bir erdemdir. Bunun bende olduğunu gördüm bugün tekrar, darısı sahip olmayanlara... Ben de senin gibi deneysel olmadıkları için teori olduklarını biliyordum. Oysa bir şeyin teori olması için bir hipotezin gözlemlenmiş ve deneyinin onu desteklemesi gerektiğini yeni öğrendim kavram olarak.

Triplere girmeye gerek yok, Bitwise ile nasıl konuşuyorsak sen de dahil olabilirsin. Bitwise ile farklı bir konuyu konuştuk, seninle konuşmamız gereken konu farklı. Senin gibi düşünülmediğinde bu kadar mı tahammülsüz oluyorsun?

Hayvan eti yediğimi nereden biliyorsun? Ayrıca evet başka çaremiz var. Eğer gerçekten tek çözüm hayvanları öldürmek olsaydı ben de kabul edebilirdim. Ancak daha güvenli yolları da var. Ayrıca günlük hayatta canlı öldürmemiz bu yaptığımız hareketi doğru kılmıyor. Ben şahsen hayvan eti de yemiyorum. Yiyene karışmıyorum ama bence doğru bir şey değil.

Bütün bir evren modelinde öyle. Bizim gözlem alanımızda ise aynı fikirde değilim. Mesela senin düşüncende ispatlanamayacak olan şu teoriye bir bakalım. Uzayda daha fazla kütle çekimi olan nesneye, kütleye göre belli bir mesafeden yakın olursan çekilirsin. Bu bir kanun mudur? Bizim gözlem alanımızda öyle. Bütün evren modelinde ise bunun anomalisi ya da geçersiz kılacak durumlar var mıdır? Belki ama hiç gözlemlediğin bir şey değil. Gözlemlediğin şeyin bile yanıltıcı olacağı çünkü bütün bir modelin tamamını görmediğimizi söylüyorsun. O zaman kütle çekim kanunu olarak kabul ettiğimiz şey, sadece bize etki eden gerçeklik içinde gözlemlediğimiz için ispatlanmış olmuyor varsayımında bulunuyoruz.

Ben de deney yapılmamalı demedim zaten. Lütfen saygı çerçevesinde konuşalım. Birbirimize hakaret edersek konu kapanabilir. Ben de biliyorum cahil demesini. Birisi bir hata yaptığı zaman düzeltmenizi öneririm. Cahil demenizi değil. Ayrıca sen cahil dedin diye ben cahil olmuyorum. Ne yapayım şimdi oturup ağlayayım mı? Siz de saygısızsınız o zaman. Ayrıca ben bunu sadece ilaçlar açısından söylemedim. Mesela iki başlı köpekler buna örnek olabilir. Hayvanlara acı çektirdi. Ha bunun sonucunda organ nakli alanında birçok gelişmeye katkı sağladı orası ayrı. Peki ya bu deneyler sonuçsuz kalsaydı? Boşu boşuna bu hayvanlar ölmüş olacaktı. Günümüzde daha kesin yöntemler varken risk almak mantıksız. Bana göre bu organ nakli açısından önemli bir deney. Ancak riskli. Anlatmaya çalıştığım şey bu işte. Buna illa hayvan değil daha bir sürü deney de örnek gösterilebilir. Bazı durumlarda risk alınabilir ama kesin çözümler varken mantıksız. Vladimir Demikhov: İki Başlı Köpek Çalışmasıyla Tarihe Geçen Bilim İnsanı 1916 - 1998 yılları arasında yaşamış olan, bilim alanında bazılarına göre "korkunç" bazılarına göre ise "öncü" çalışmalar yapan Vladimir Demikhov kimdir? listelist.com

Teoriler deneysel olgularin bir araya gelmesiyle olusur. Tutup da koca evrim teorisini test edemezsin, fakat spesifik kosullarda belirli olgularini test edersin. Sonuclarina gore de teoriyi modifiye edersin. Bu teorinin kendisinin deneysel olmadigini gostermez. Teori kapsam geregi tek bir kontrollu deneye indirgenemez. Yoksa ustte ornek verdigin her teoriyi farkli kapsamlarda deneysel zemine indirgeyebilirsin. Bakteri mutasyonu uzerine bir deney yaparsin ve bu deney ile evrim teorisinin kucuk bir kontekstini test etmis olursun. Deneysel olmayan sey birak teori mertebesini, bilimsel mecrada yer bulamaz kendine. Multiverse gibi hipotez seviyesinde bir seyi muhtemelen test edemezsin ama rolativite uzerine yapilmis testler var. Son düzenleyen: Moderatör: 19 Ekim 2021

Ben kanıt koymadım teorinin açıklamasını koydum hani beni anlamıyorsunuz, kabul etmiyorsunuz ya. Bir de deneyin ne olduğu bilgisi var. Sizin yüzünüzden bilgimi sorgulayıp eski notlarımı açtım baktım. Teori de, deney de aynen dediğim gibi. Bilimsel kaynaklardan çalışın, İnternet'ten değil. Bays.

Mesafe arttıkça yerçekimi etkisi sürekli azalır. Bir şeyi sürekli ikiye bölerek sıfıra ulaşamayacağın gibi bu etkide de tamamen sıfıra ulaşamayabilirsin ama 500,000,000 ışık yılı mesafeden Güneş kütlesindeki bir cismin, Dünya kütlesindeki diğerini çekemeyecek kadar bu gücün azaldığını doğru olarak kabul edebiliriz.

Sen de kimin neyi bilmedigi konusunda bilgi sunmuyorsun. Bilmiyorsunuz, cildiriyorum triplerindesin ama iddialarinin altini dolduramadin. Bilimsel bir teorinin deneysel olmak zorunda olmadigi iddianin hala altini doldurabilmis degilsin.

Hayvan deneylerinden bahsediyorsanız hayır. Çoğu firma sırf daha fazla para vermemek için daha ucuz olan hayvan testini uyguluyor. Daha pahalı ama daha güvenli çözümleri de var.

Bilimsel deney için öncelikle ortada bir problem olması gerekir. Bu problem varsa ve deney yapılması gerekiyorsa pozitivist paradigma altında nicel araştırma yöntemleri ile araştırma sorusu belirlenerek alt başlıklar halinde incelenir. Toplanan veriler analiz edilip sentezlenerek sunulur. Yani bilimsel deneyin gerekli olması için ortada bir problem olması gerek. Problem varsa, evet gereklidir.

Bu durumda soracağınız soru değişmiş olur. Soru şu şekilde olur: Deneylerde herhangi bir canlıya zarar verilmesi doğru mudur? Bunun cevabıda kişiden kişiye değişir. Bana göre eğer zorunlu değilse oldukça yanlıştır.

Yorumun önceki kısmına katılsam da buna katılamam. Çünkü teoriler deneysel olamadıkları için teoridirler. Ancak hala bilimsel bilgidir.

Teori ispatlanamaz.

Gozlem modeli nedir? Evren modeli nedir? Neden basi ucu belli olmayan kavramlar sokusturma niyetindesin araya? Bilimsel metodun ne oldugu belli, bilimsel teorinin tanimi belli, bunlari ben uydurmuyorum. Kutlesi olan cismin bizi cekmesi yasadir. Kutlesi olan cismin bizi nasil cektigi ise teoridir ve asla ispatlanamaz. Bir yasanin birden fazla teorisi olabilir yani bir olgu birden farkli sekilde izah edilmeye calisiyor olabilir. Bu arada kutle cekim yasasi mesafeden bagimsizdir. Evrendeki her madde, evrendeki diger her maddeyi her mesafeden "ceker".

Bu teori için düzenecek kurup elektron çarpıştırmaya gerek yok. Teleskoplarla bunun sonuçlarını gözlemliyorsun, teoriyi de oradan çıkarıyorsun. Yine kafadan sallanmış bir şey değil, gözlemsel bir şey. Evrenin genişlemesi, kozmik arka plan ışıması gibi bir sürü gözlemsel temeli var. Bilimde teorinin deneysel/gözlemsel olmadığını sanıyordum demek zor değil. Ben yanlış kavramımı düzelttim, sen hala inat ediyorsun. Verdiğin yukarıdaki örnekte bile yanlışsın diye bağırıyor resmen kaynak.

Okuduğunu anlayanlar şu anda çaresizlik içinde yaptığı hatayı kabullenmeyen seni anlıyor. Verdiğin görsel de sana hatanı söylüyor. Aynı hatayı yapıp sonra hatasının farkına varan da hatanı söylüyor. En başından doğru bilen de hatanı söylüyor.

Dostum arkadaşlar haklı dediğinde yanlışın var. Büyük Patlama Teorisi de deneyler sonucunda ortaya atıldı, Balon Analojisi deneyini biliyorsundur. Deney ve gözlem olmadan bilim olmaz. Bilim şöyle çalışır: Hata yapmıyorsan, bilim yapmıyorsun demektir. Eğer yaptığın hataları düzeltmiyorsan, kesinlikle bilim yapmıyorsun demektir. Hatalı olduğunu kabul edemiyorsan, hiç yapma daha iyi.

Peki bu canlının rızası alınıyor mu?

Keyfi değilse, 1 canlının acı çekerek ölmesi geri kalan tüm canlıları kurtarabilecekse deney gereklidir. Ama artık o devri kapattık diye düşünüyorum, toplama kamplarında falan insanoğlunun sınırları yeterince ölçüldü. Şimdi dünyayı deniyoruz ne kadar dayanıyor diye, yeni deneğimiz gezegenimiz.

Kimse babasının hayrına çalışmıyor.

Dostum ne diyorsun Allah aşkına? Adamlar kafalarından mı uyduruyorlar sence? Bigbang teorisi için düzenekler kurup elektron mu çarpıştırdılar ya Allahım vallahi çıldırıyorum. Yıllarca bana öğretilen şey kavram yanılgısına sahip bireylerin sahip olduğu bilgileri düzeltmenin en zor şey olduğu söylenmişti, sayenizde bunu da yaşayarak öğrendim.

Allah aşkına boş yapma. Git öğren de gel. Google'a girip hoşuna giden yanıtları atma buraya. Deneyin ne olduğunu bile bilmeden tartışmayacağım, bir de deney olduğunu savunurken. Alıntılama n'olur, uğraştırma.

Evrim teorisi, genel görelilik teorisi, büyük patlama teorisi... Bunlarla ilgili nasıl deney yapabiliriz ki? Ben de zaten teori tanımına göre yanıtladım. Bilimsel teoriler yapılan gözlemler ve araştırmalar sonucu yapılan açıklamalardır. Kanun ve teori aynı şey değildir. Bilimsel bilgiler arasında hiyerarşi yoktur.

Farklı yöntemleri varsa kötü yoksa iyi.

Mesela? Canlı üzerinde yapılması ya da canlının bulunması gereken bir deneyde nasıl farklı bir güvenli yol üretebilirsin?

İradesi olan bir insansa alınır. Ancak sen bir hayvanın rızasını nasıl alabilirsin ki? Hayvan ben istemiyorum diyemiyor sonuçta. Zorla üzerlerinde deney yapılıyor.

Ne dedigini anliyorum ama bir olayin ihtimalinin dusuk olmasi onu pratikte "olamaz" seklinde yorumlamak icin yeterli degil. Andromeda galaksisindeki rastgele bir yildizdan cikan fotonun senin retinana denk gelme ihtimali de 10 uzerik eksi 68 falandir. Ama gokyuzune baktiginda Andromeda'yi gorursun. Yani bu ihtimal kesintisiz olarak bir cok defa gerceklesir. Varmak istedigim nokta su, ihtimal azdir ama foton da coktur. Tekrarlanma oranini bilmiyoruz, yorum yapamayiz. Belli durumlarda dusuk ihtimalli olgularin goz ardi edilebilecegine katiliyorum ama bu cok tehlikeli bir davranis. Ne yaptigini bilmeden yapilmamali cunku probability kadar frekans da onemli ustte anlatmaya calistigim gibi. Gerceklesme ihtimali sifirdan buyuk olan her olgu eger zaman sonsuz ise eninde sonunda kesinlikle gerceklesir ve biz zaman sonsuz mu bilmiyoruz.

Öncelikle evrim konusunu geçelim, o bir teori değil bizim fosillerden, kalıntılardan, geçiş formlarından ve her türlü mutasyondan sürekli gördüğümüz bir gerçektir. Darwin sadece bu evrim mekaniği teorisini oluşturan kişidir, evrimin hangi durumda nereye doğru gitmesi gerektiğini teorize etmiştir. Evrimi Darwin değil, evrimin kendisini ortaya çıkaran kişi Antik Yunanistan döneminde yaşamıştır. Tür sınıflandırması da ilk olarak Lesbos körfezinde yapılmıştır. Teori kısmına gelelim. Teoriler için Einstein gibi düşünsel deneyler yapılabilir ama bu bilimsel bir gerçeklik olmaz. Senin bu teorinin gerçekliğini doğrulaman ya da yanlışlaman için uygun bir metotla deneyini yapman gerekiyor. Einstein'in teorilerinden hala deneysel gözlemlerle doğru çıkan yeni bulgular görüyoruz, bunları gözlemleyene kadar hepsi sadece bir teori olarak kabul ediliyordu. Atom parçalanamadan önce de bu sadece bir teoriydi, karadelikleri gözlemleyene kadar da bu sadece bir teoriydi, 4. boyutta kütlenin yarattığı çöküntünün ışık üzerindeki etkisi de gözlemlenene kadar sadece bir teoriydi.

Sen tamamen kelime hiyerarşisinden yorum yapıyorsun. Bizim gözlemlediğimiz alandaki kanıtlanmış olan şeylere de bilimsel teoridir açısından yaklaşıyorsun. Biz bütün bir evren modeli içindeki, bizim şartlarımızda gözlemlediğimiz şeyler üzerinden mi konuşacağız? Yoksa bütün evren modeline hakim olmadan hiçbir şeyin kesin sonucuna varamayacağımız varsayımından mı yola çıkacağız? Çünkü bunların birisi üzerine ortaya hipotez atılır, teorilere de kendi gözlem yaptığımız ufak alandaki olayların temeli olan açıklamaları olarak bakarız. Bunu da forum düzeyinde konuşmanın gereği olduğunu sanmıyorum, o zaman şu anda kanun olarak kabul edip ona göre yaşadığımız gerçeğinden çıkıyoruz.

Şu anda ispatlanmış olan bilimsel gerçeklerin büyük kısmı teoriden ispatlanmıştır.

Altini dolduramadigin sey tam olarak bu. Kocaman bir bilimsel teoriyi tek bir deneye indirgeyemezsin ama parca parca farkli sekillerde test edersin. Bakteri uzerinde dogal seleksyon calisirsin, bezelyede mutasyon calisirsin vs. Tum bu deney sonuclariyla ilgili korelasyon kurabilirsin ama kesinlik ifade etmez cunku kapsam cok genis. Bu yuzden teori.

Yıldızdan gelen bir ışığı gözlemlediğinde, o ışığın Güneş etrafında kırılmasını gördüğünde ışık burada etkene maruz kalıyor. İnsan kaynaklı bir etken olmak zorunda değil. Konuşurken "la" falan diye konuşarak da haklılığını değil kontrolsüzlüğünü gösteriyorsun şu anda.

Bak ben de yaptım bu hatayı. Sonra üşenmedim, gidip bilimde yanlış mı anlıyorum bu kavramları diye araştırıp hatamı gördüm ve düzelttim. Bu kadar egoya, bu kadar bükülmezliğe ne gerek var? Alışkanlık olabilir, yanlış öğretilmiş ya da kavram kafanda yanlış oturmuş olabilir. Doğrusunu yıllar sonra tam olarak öğrendiğini kabul etmenin utanç verici bir tarafı yok. Ekleme yapayım: @bitwise ile deminki karşılıklı tartışmamız farklı konuda olduğu halde, onun bakış açısını anladığımda bilimsel teorinin tam anlamına bakmak aklıma geldi. Sağ olsun bir hatamın farkına varmamı sağladı belki de farkında olmadan.

Gören diyecek hiç can almıyorsun. Sivrisinek yanından geçse canını okursun. Öyle bir diyorsun ki hiç hayvan eti yemiyorsun. Bu şeyleri savunacaksanız hayvan eti de yememeniz lazım. Bugün o deneyler sayesinde şu an insanlık neslini devam ettiriyor. Evet hoş bir şey değil ama yapacak başka bir çaremiz yok şu an.

Peki ya bu deneylerde kurbanlar da oluyorsa?

Ortaya atılan her teorinin doğru kabul edildiğini zannediyorsun, bilimsel metotta ise ortaya atılan her teori kanıtlanana kadar doğru kabul edilmez. O kadar ününe rağmen, hem de 1. Dünya Savaşı döneminde Einstein ve onun teorisini kanıtlaması için o kadar kişi boşuna çabalamış. Akif'e sorsaymış hiç kanıtlaması gerekmezdi.

Hayir, ispatlanmis teori yok. 1 tane ornek vererek aksini gosterebilirsin. BIlimsel yasalar vardir ve bunu izah etmeye calisan teoriler vardir, ikisi ararasinda net bir hiyerarsi yok, biri digerine donusmez.

Bilimsel bir araştırma yürütüyorsan uluslararası alanda üniversitelerin ve bilim adamlarının kabul göreceği şekilde hareket etmen gerekiyor. Felsefi, dini ya da senin kişisel yorumların bilimsel bir araştırmada delil kabul edilmez. Ayrıca başka bilimsel araştırmalardan intihal yapmak da uygun değildir. Başka araştırmaları kendi araştırmanla kıyaslayabilmek, çürütmek ya da desteklemek için atıfta bulunabilirsin.

Konu eğer bilim ise deneyler her zaman gereklidir.

Sürprizbozan: Konu Dışı İsimleri neler hocam?

Evet. Deneyler sirasinda canlilarin zarar gormesi deneyleri luzumsuz kilmaz, deney metodolojisinin iyilestirilmesi gerektigine isaret eder. Deneysel olmayan sey bilimsel olamaz, deneysel olan seyin de denenmesi gerekir.

Hafife aldığım yok. Yanlış bilgiyi ölümüne savunuyorsun bir de. Teoriler de bilimsel gerçeklerdir, aksi ispatlanana kadar. Tıpkı diğer bilgi türleri gibi. Evrim de bir teoridir ve bilimsel gerçektir. En basit örneği bu.

Bilimsel deneyler her zaman gerekli midir?

Ne demek rolativite ile ilgili deney yapilamaz? Ozel goreliligin uzerine insa edildigi Fizu deneyi diye kocaman bir mevzu var. Bunun gibi farkli deneyler de var. Oturup tek bir deneyle bilimsel teori olusturulamaz ya da tek bir deneyle teori deneylenemez, parca parca farkli kisimlari test edilir, bilgiler olusur ve teoriye giden yol acilir. Fizeau experiment - Wikipedia en. wikipedia. org Ustteki deney henuz daha rolativite yokken piyasada var. Bunun gibi testler ve kavramlar uzerine teori olusur. Senin dedigin biraz arastirma yapayim, biraz gozlem yapayim ve teori ortaya atayim diye bir sey yok. CERN'de bulunan Atlas dedektoru de BigBang kosullarini simule edip bu kosullari izole ortamda test etme amacini da guduyor. ATLAS home. cern Yine basit arastirma ile evrimsel biyoloji alaninda da zibilyon tane test yapildigini gorebilirsin. Bilgisayar simulasyonlari ile dahi genetik dagilimin secilime ve mutasyona verdigi tepki bir cesit "deney"dir.

Aynen Darwin kitap yazdığında laboratuvarda deney yapıyordu.

Tamamen yanlış işte, bilimde teoriler gözlemsel ve deneysel oldukları için teoridir! Verdiğin görsel bile sana hatanı söylüyor. Sen hala bu hatayı kabullenmeyip bizi aşağılamaya çalışıyorsun. Amacın ne? İlk dediğin şeyin tamamen yanlış olduğunu kabul edemeyip hata yapmışım diyememekse konuyu kapatıp ölü taklidi yapabilirsin. Çırpınıp daha kötü duruma düşme. Hipotez ile teorinin anlamını karıştırıyorsun. Belki farkına varırsın diye yukarıda bir hipotezde bile bulundum. "Bir şey bilimde %100 doğru olmasa bile, ihtimaller aşırı düşükse tamamen göz ardı edilip doğru olarak kabul edilebilir" söylemimi hatırladın mı? İşte bu hipotezdir, varsayımdır. Teori ile varsayım aynı şey değildir.