Bak yine soruyu tam okuman gerek "cisim sabit hızla hareket ettiğine göre.." diyor. Yani sürtünme kuvveti F kuvvetini yenmiyor veya düşük kalmıyor. Eğer F'ten büyük olursa cismi yavaşlatması gerekirdi. Eğer F'ten küçük olsaydı bu sefer cisim hızlanarak hareket etmeye devam ederdi. Yani duran cisim ile hareket eden cisme uygulanan F kuvvetlerini aynı değerlendirme. Soruyu tane tane ve yavaşça okumaya çalış

Bugün fizik çalışırken aklıma takıldı. Soru şu şekildeydi: "Yer düzlemi referans noktası kabul edildiğinde yerde durmakta olan a cisminin potansiyel enerjisi sıfırdır..." Ben öyle olduğunu düşünmüyorum. Şimdi yer çekimi dünyanın çekirdeğinde değil mi? Mesela düz yolun üzerinde duran bir araba düşünelim. Yol bir anda kırılınca araba yerin altına düşer. Bu şekilde düşününce yerdeki cisimlerin potansiyel enerjisinin olduğu anlaşılıyor. Yani ben öyle anlıyorum en azından, yanlışsam düzeltin lütfen. Ayrıca bir sorum daha var konu kirliliği olmasın diye onu da sorayım. Kitapta bir soru şu şekildeydi: "Yatay düzlem üzerindeki k cismine F kuvveti uygulanıyor. Cisim hareket etmiyor. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?" Video çözümünden izledim ve adam "cisim hareket etmiyorsa sürtünme kuvveti = F" dedi. Tamam dedim ve birkaç soru çözdükten sonra şöyle bir soruda tıkandım: "X cismine F kuvveti uygulanıyor. Cisim sabit hızla hareket ettiğine göre..." Bunu da video çözümünden izledim ve adam bu kez "sabit hızla gidiyorsa F sürtünme = F" dedi. Kafam yandı cidden şimdi sürtünme kuvveti uygulanan kuvvete eşitse ne oluyor? Cisim hareket etmez mi yoksa sabit hızla mı gider? Soruları kısaca anlattım eğer gerekliyse soruların tam halini de atarım. Yardım lütfen.

Potansiyel meselesini ilk mesajda atılan konuyu okuyunca anladım. Şimdi diğer sorumu sorayım soruları da atıyorum çünkü tam anlaşılmadı direkt yazınca. Öncelikle soruların cevabını sormuyorum. Benim sorduğum şey, bu iki sorunun video çözümünü izlediğimde adam ilk soru için; "... olup cisimler hareket etmediğine göre Fsürtünme = F dir. F kuvvetleri eşit büyüklükte diyor bu yüzden cisimlere etki eden sürtünme kuvvetleri eşittir. Cevap A." dedi. İkinci soru için "cisim harekete geçmiyorsa Fsürtünme = F" dedi aynı şekilde. Şimdi bu iki sorudan sürtünme kuvvetinin uygulanan kuvvete eşit olduğu zaman cismin harekete geçmediğini anladım. Ancak şu soruda: "... cisim sabit hızla hareket ediyorsa F= k. m. g dir." dedi yine. Buradan mg= G olduğundan, G de N olduğundan formül k. N oluyor. Yani sürtünme kuvvetinin formülü. Yani sürtünme = F çıkıyor. Arkadaş şimdi sürtünme kuvveti uygulanan kuvvete eşit olunca cisim sabit hızla mı hareket eder yoksa hareket etmez mi kafam karıştı?

Üstte attım hocam.

Patinaj yapan tekerlek için de bu durum geçerli hocam. Mesela, mükemmel bir dairesel tekerlek ile mükemmel bir zemin düşünelim. Bu örnekte dairesel tekerleğin zemine temas eden sadece ve sadece tek bir noktası vardır. O noktanın hızlarını düşündüğümüzde + yönünde V=w r çizgisel hızı ve tekerleğin kendi hareketinden ötürü - yönünde V=v_0 hızı vardır. Eğer tekerlek hiçbir şekilde hareket etmeden, olduğu konumda patinaj yapıyorsa, v_0=w r dir ve temas noktasının net hızı V=0'dır. V=0 olduğu için temas noktasına etki eden bir statik sürtünme kuvvetinden bahsedebiliriz. Fakat, bu statik sürtünme kuvveti herhangi bir yönde olabilir. Yönüyle ilgili net bir şey söyleyemeyiz

Şu kısım hatalı. Sürtünme kuvveti uygulanan kuvvetten büyük olamaz.

0 diyemeyiz tabi. Doğru hatırlıyorsam bir cismin potansiyel enerjisini hesaplamak için cismin kütle merkezini alıp yer düzlem arasındaki uzaklık bağıntısı ile buluyorduk. Cismi yere koysan da merkezi yere koyamayacağına göre 0 diyemeyiz bence.

Şimdi sorunuz bu mu tam olarak? Tam anlayamadım çünkü. Önce birtakım bilgileri hatırlayalım. Newton'ın 1. Yasası: "Bir cisme etki eden net kuvvet 0'sa; cisim duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa aynı hızda hareket etmeye devam eder." İvme: Birim zamandaki hız değişimi. F = m a formülüne bakalım. Net kuvvetin 0 olması durumunda, m 0 olmadığına göre a 0 olmalı. Yani hızda bir değişim olmamalı. O zaman hız 0 birimse, 0 birim olmaya devam eder. Hız 10 birimse, 10 birim olmaya devam eder. Olay bu kadar aslında. Soru sormaktan çekinmeyin.

Potansiyel enerji, bir bakıma kinetik enerji kazanma potansiyelidir. Yüksekten bırakılan bir cismin potansiyel enerjisi vardır, yani bırakıldıktan sonra kinetik enerji kazanır. Bunun gibi düşünebilirsiniz. Yolun kırılması ve cismin tekrar düşmesi ise bir koşula bağlı, onu farklı bir olay halinde incelemek gerekir. Diğer sorularınızı da tam anlayamadım, belki soruları net şekilde paylaşmak isteyebilirsiniz.

Bir cisme etki eden net kuvvet 0 ise, cismin ivmesi de 0'dır. Dolayısıyla cisim duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa hareket etmeye devam eder. Cisme uygulanan F kuvveti ile, F kuvvetinin yönüne ters olan sürtünme kuvvetinin büyüklüğü eşitse ivme 0'dır.

Patinaj yapan tekerleğe ne diyeceğiz peki : )

Yol kırılınca referans olarak alınan zemin kırığın tabanı olur. Kırılmış, yani yerinde olmayan bir şey nasıl referans olsun ki? İkinci dediğinizden de bir şey anlamadım. Mümkünse videolar ile anlatın. Fakat yardımı olacaksa söyleyeyim: Cisme bir kuvvet uygulanmasına rağmen hareket etmiyorsa bu kuvvet sürtünmeye eşit veya sürtünmeden daha küçüktür. Sabit hızla hareket etme olayı ise şöyle: Sürtünmesiz bir ortamda cisme etki eden net kuvvet 0 ise sabit hızla hareket edebilir, öteki türlü ivmelenerek hareket edecektir.

Diğer iki sorunuzu şimdi gördüm. Öncelikle şunu belirtmekte fayda var. Sürtünme kuvveti; ipteki gerilim kuvveti, basınç gibi temas kuvvetlerinden biridir. Yani ortada temas yoksa bu kuvvetlerden bahsedilemez. Peki, temas var ve sürtünmeden bahsediliyor ise ne düşünmeliyiz? Sürtünme kuvveti, iki farklı şekilde bulunur. 1) Statik sürtünme kuvveti 2) Kinetik sürtünme kuvveti İsimlerinden de anlaşılacağı üzere, statik sürtünme kuvveti durağan bir kuvvettir. Statik sürtünme katsayısı ile kinetik sürtünme katsayısı eşit değildir, hatta kinetik sürtünme katsayısı; statik sürtünme katsayısından en az %25 daha azdır. Yukarıdaki resimde de görebileceğin gibi, statik sürtünme katsayısı; kinetik sürtünme katsayısından düşüktür. Şimdi, cisme etkiyen statik sürtünme ve kinetik sürtünmeden bahsedelim. Statik sürtünme kuvveti, cisim hareketsiz/durağan ise etki eder. Yani, V=0 ise, statik sürtünme kuvveti etki eder. Cisime ufak ufak kuvvet etkimeye başladıkça, statik sürtünme kuvveti; uyguladığımız kuvvete karşı koyabildiği kadar karşı koyar. Eğer uyguladığımız kuvvet, statik sürtünme kuvvetinin maksimum değerinden fazla olursa, yerini kinetik sürtünme kuvvetine bırakır. Kinetik sürtünme kuvvetinin etki etmesi için de gerekli koşul, cismin hareket ediyor olması yani V≠0 koşulu. Statik sürtünme katsayısı ve kinetik sürtünme katsayısı, cisimin temas ettiği kısmın oluştuğu madde ve temas edilen zeminin oluştuğu maddelere bağlıdır. Ölçümünün nasıl yapıldığını kısaca anlatabilirim eğer istersen. Kinetik sürtünme katsayısı, statik sürtünme katsayısından en az %25 daha azdır. Statik sürtünme kuvvetinin değeri, 0≤f_s≤k_s N, yani statik sürtünme kuvvetinin en büyük değeri _max=k_s N olur. Kinetik sürtünme kuvvetinin değeri, f_k=k_k N olacak şekilde sabittir. Statik sürtünme kuvvetinin yönü, harekete zıt yönde olmak zorunda değildir. Kinetik sürtünme kuvvetinin yönü ise her zaman harekete zıt yönlüdür. Sürtünme kuvveti, cismin temas alanından ve zeminin eğiminden bağımsızdır. Bu yazdığım sanırım faydalı olacaktır. Sorularını çözmek için bu yazdıklarımı tekrar tekrar okumanı öneririm, anlamadığım kısım olursa tekrar sorabilirsin.