Ne diyelim bilemedim. Ameriga gücümüzü gördü yeğenim Biz olmadan uçak bile üretemiyorlar

2011 raporuna göre F-22 projesinin maliyeti 67 milyarmış. Hadi biz bunu abartalım ve düz hesapla 100 milyar diyelim. 100 milyar ile tek başına F-22 gibi bir uçağı yapan ülkenin ve inanılmaz tecrübe kazanan bir ülkenin 400 milyarlık bütçe ve 9 ülkenin desteğiyle büyük çuvallamasının sebebini sorgulamak gerekiyor fazlasıyla. F-16'nın yerini alması için yapılan A modeli F-16'ya dog fight'da eziliyor. Demek ki F-16 seviyesinde çevik bir Rus avcı rakibiyle beklenmedik bir it dalaşına girdiğinde Rus rakibi tarafından tokatlanacak. Hadi bunu geçelim. Uçağın her köşesinde pilotların ve mühendislerin şikayetçi olduğu bir nokta bulmak hiç zor değil. Bir teknolojik kask yaptılar, o kasktan bile test pilotlarının şikayetçi olduğu binlerce madde var... Böyle ciddi bir projede bu kadar sorunun yaşanması, yıllardır uçak üreten ülkelerin bu sorunları çözemeyip hala milyar dolarlar harcayıp üretimde değişiklikler yapması (neredeyse fabrikadan çıkan her F-35 farklı çıkıyor çünkü önceki versiyondaki eksiklikler sonraki üretimde düzeltilmeye çalışılıyor) kabul edilemez. Pentagon geçtiğimiz haftalarda üstü kapalı şekilde F-35 projesine güvenmediğini söyleyerek F-15 ve F-18'leri Kuvvetlerden istek gelmeden modernizasyona göndermişti. Kendileri de projenin ne halde olduğunu iyi biliyorlar ve tabiri caizse arkalarını sağlama alma peşindeler. Bu işin sonu nereye varacak çok merak ediyorum.

F-35 projesi Lockheed ve ABD'nin tüm Dünya'ya attığı kazıklardan biri haline dönüştü son 10 yıllık süreçte. Uçakta makineli toptan tutun, lojistik ağına, lojistik ağından tutun, stealth ve dog fight performansına kadar binlerce soru işareti var. ABD'nin bu çok amaçlı uçağa ''o da olsun, bu da olsun'' diyerek yaptığı eklemeler dolayısıyla proje maliyeti inanılmaz yükseldi ve çıkmaza girildi. İngiltere gibi projeye büyük ortak ülkeler uçaktan ciddi anlamda soğudu. Velhasıl kelam F-35 kimsenin sandığı kadar iyi bir uçak değil. Aslında sektörün içinde olmayanların böyle sanması çok normal. Çünkü bu uçak tüm Dünya'ya muhteşem olarak tanıtıldı... Klasik Amerikan propagandaları.

Haberde beklemenin nedenine deyinilmemiş. Ancak çoğunlukla konuşulan iddia, F-35'in hayalet özelliklerinin istenilen kadar olmaması, radar sistemindeki aksaklıklar ve uçağın, Rus ve Çin HSS'leri tarafından tespit edilebiliyor olması. Bir sene önce bir Alman radar üretim şirketi, F-35'in radar ve hayalet sistemlerinin sanıldığı ve pazarlandığı kadar iyi olmadığını iddia etmişti: Alman şirket iddia etti: "F-35'i 160 km takip ettik" ABD'nin radara yakalanmıyor diyerek her ülkeye sattığı F-35'lerin radara yakalandığı iddia edildi www.savunmasanayiidergilik.com Not: Üretim değil, tam kapasite üretim durduruldu.

Gerçekten birikerek devam eden bir sorunlar kümsei gibi. Bunu projede olmadığımız için söylemiyorum, lakin F22 gibi bir uçak çıkartmış bir sistemin, F35'te tökezlemesi, ya F35'te beklentinin fazla tutulması ve bir uçağın her rolü üstlenmesinin zor olmasıyla alakalı, ya da ABD'nin bu projenin rayında gitmesini istememesiyle. Özellikle radar ve hayalet özelliklerinin hassas konular olduğunu düşünüyorum. Zira bu konulara önem verilen bir projede, uçak hayaletlik özellikleri üzerine inşa edilir. Ama bir uçağa üç rol birden eklemek, işleri daha da karmaşıklaştırıyor. Yani VTOL olsun ama çevik de olsun, hayalet olsun ama aktif olarak sahada da kullanılabilsin, mühimmat taşısın ama radar izi de az olsun... Özellikle Radar ve uçağın hayalet sistemindeki aksaklıklar endişe verici.