Anladım teşekkürler. Dediklerinize bakıcam kafa karıştırıcı gibi duruyor ama çözmeye çalışıcam.

Merhaba. Sevgili liseliler, sevgili öğrenciler, sevgili atillaban. Bu seviyeyi lise hatta ilköğretim seviyesine sözel bir simülasyonla indirerek anlatmaya çalışayım. Buradan beni dinleyince şimdiye kadara bu konuyu anlamayanlar mutlaka anlayacaktır. Şimdi artı 'yı temsil eden çok sayıda kırmızı toplarımız ve eksi kutbu temsil eden mavi renkli çok sayıda toplarımız var. Bunları iki kutbu temsilen ayni çaptaki şeffaf hortumlardan ikili hortum içinden prizden şebekeden alıp vererek alternatif akım ve adaptörden sonra doğru akım şeklinde ayrı ayrı şekillerde vereceğiz. Şimdi alternatif akımda uzatmalı prizden kablomuza akım iletilirken bu mavi ve kırmızı şeker topları bir kırmızı, bir mavi, bir kırmızı, bir mavi,... şeklinde 2 şeffaf hortumun (gerçekte kablonun içinden akarak gider. prizdeki iki kutupta mavi ve kırmızı şeker toplarının prizin iki kutbuna göre bir farkı yoktur. İşte Ac akımı dediğimiz akım da gerçekte böyle bir akımdır, her iki kutbunda +-+-+-++-+-+-+-+-+-+... şeklinde bu zıt yükler saniyede 50 kez yön değiştirecek şekliyle bulunur. Bu her iki kutupta değişen ve prizin iki ucunda ayni olan akıma alternatif akım diyoruz. AC, alternatif current şeklinde kısaltılır. Bu akımı uzatmayla biz kablolarla kullanılan yere kadar uzatıp taşırken, bu prize nasıl takarsanız takın, bu akımın bir kutbu olmayacağından sonuç değişmez. +-+-+-+-++-... şeklindeki kutbun karşısındaki kutupta +-+-+-+-+-+... ler birbirlerinin tersi kutupta olacak şekilde ortaya çıkarlar, yani mavi şeker topunun karşısında her zaman kırmızı şeker topu karşılık gelir. Böylece bu zıt yükler birlerini nötürleştirip yüksüz hale gelirken elektrik akımı akarak örneğin laptopumuz için bir adaptöre güç verir, anahtardan geçip bir ampulü yakmış olur. Bu akımı çok uzaklardan, elektrik santrallarından, elektrik direkleriyle evlerimize, iş yerlerimize, fabrikalara, vb. düşürücü bazı trafolarla gelmiş olur. Bu akımın bir osiloskoptaki görüntüsü saf sinüs eğrisidir, osiloskop satın alıp AC akımı görmek isterseniz osiloskop ayarlarını iyice ayarlayıp bu sinüs eğrisini bu cihazdan detaylı olarak görürsünüz, geometrik ekseninde anlatım teorik ve havada kalmış bir anlatım olur bu çünkü. Bu nedenle alternatif akımın sahip olduğu şekli merak edenlerin bir osiloskop ekranından bunu görsel olarak görebilmesi lazım. Prizde farklı şekilde fişi taktığımızda bu kırmızı, mavi topların bu karışık geliş düzeni yine değişmez, ancak bir kutuptan olan topraklanamış hali değişir, yani faz ve nötr uçları yer değiştirmiş olur sadece, ama kırmızı, mavi topların şeffaf hortum içinden gelişteki bu düzeni değişmemeiş olur, sonuçta bu akım yine AC akım olarak gelmiş olur. Şimdi bir de DC şeklinde olan iletime bakalım. DC akımda kuru bir pillerde, kalem pillerde, akü kutuplarında, vb. sadece kırmızı ve mavi şeker toplarının bulunduğunu düşünün. Zaten böyledir. Bu kutuplardan bir kablo aldığınızda elektrik akımı sadece kırmızı toplardan mavi toplar tarafına doğru kabloyu şefffaf hortum olarak düşündüğünüzde geçmiş olur, yani alternatif akımda olduğu gibi kırımızı, mavi toplar karışık halde kablodan geçemez, ayni renkteki toplar bu iki kutuptan değişmeden çıkarak uzatma yapılan kablolarla gelmiş olur. Bir adaptöre giren kırmızı, mavi toplu alternatif akım, adaptör çıkışındaki iki kabloda sadece mavi ve sadece kırmızı şeker topları şeklinde, adaptör çıkışındaki bu kablolardan çıkmış olur. Bu kabloları yer değiştirirsek kutupların + ve – yönlerini de doğal olarak değiştirmiş oluruz. İşte bu tür düzenli şeker topları sağlayan akıma veya bu kaynaklara doğru akım kaynakları ve bu akıma da doğru akım diyoruz. AC ve DC akımın kablolarda geçiş şekli ders kitaplarınızda anlamayı kolaylaştırmak için su akımına, su borusu içinden suyun geçişine benzetilir. Ben de çok farklı bir benzetmeyi burada yapmadım, şeffaf hortum ve renkli şeker toplarını kullanmış oldum. Kolay gelsin. Başarılar.

Prizde DC olmaz, AC çıkış olur. Alternatif akımda da kutuplar sürekli değişir zaten. Faz dediğimiz kablodan sinüs dalgası şeklinde + ve - kutuplar arasında bir dalgalanma olur. Bu akımı DC'ye dönüştürmeniz her zaman gerekmez. Bazı yük tipleri AC gerilimle de çalışır. Örnek olarak eski armut lambaları verebiliriz. Bilgisayarınız gibi pek çok cihaz ise DC gerilimle çalışır. Trafodan sonra diyotlar ve kondansatör ile bir doğrultma işlemi yapılır. Artı ve eksi kutuplar o noktadan sonra düzenli hale gelir ve cihaz tarafından kullanılır. Prizlerde ise faz ve nötr bulunur. Trafo için uçların değişmesi bir anlam ifade etmez. Primer'den sekonder tarafına voltaj düşürülerek iletilir iki durumda da. DC'ye çevirilme kısmına yukarıda değinmiştim zaten. Telefondan yazdığım için biraz karışık ve eksik kalmış olabilir. Anlaşılmayan nokta varsa yazarsınız. Eve geçince daha düzgün bir şekilde yazarım.

Prizlerde + ve - diye bir olay yoktur.

Başlıkta da belirttiğim gibi arkadaşla uzun zamandır uzatma kablosunun çalışmasını merak ediyoruz. İnternette düzgün bir cevap bulamadık. Prizi ters takarsak nasıl bir şey olmuyor? Yani uzatmadaki +'ya prizin -'sini takarsak nasıl kısa devre yapmıyor? Ben 5V geçen bir şarj kablosunun + ve - kablosunu birbirine değdirdiğimde kıvılcım ve duman çıkıyor.

Yazdıklarından bir kaç kelimeyi ilk defa duyduğum için çok anlayamadım. Sanırım bu konu bi lise öğrencisini aşıyormuş. Anladığımı anlatayım yanlışım varsa düzeltirsin. Trafodan akım + - şeklinde gelmiyor. Gelen akım sonrasında kondansatörler ve diyotlar sayesinde evlerde kullanabileceğimiz bir hale geliyor. Sinus dalgalarını ilk defa duydum

Biraz daha ekleme yapayım o zaman. Daha düzenli olsun. Basit tanımlara da değinmeye çalışacağım. AC: Alternatif Akım DC: Doğru Akım AC'de zamana bağlı olarak voltaj ve kutuplar değişir. Evlerimize gelen elektrik şebekesinde bu akım türü vardır. DC'de ise kutuplar değişmez. Gerilim seviyesi değişebilir ama o başka bir konu. Evlerde bunun bir şebekesi bulunmaz normal şartlarda. Sizin ihtiyacınız olmaz en azından. AC ve sinüs dalga dediğimiz şey de akımın yapısını gösterir. Üretim kaynaklı olarak, gerilim + ve - kutupları tek bir hattan sunar size. Zamana bağlı olarak voltajımız 0'dan tepe noktaya yükselir ve tepe noktadan tekrar sıfıra iner. Aynı şeyi bir de negatif kutupta yapar. Bu akımı da doğrultma devreleriyle + ve - kutup olarak ayırırız. Detayına girmek istesem de; olayı karıştıracağı için burada bırakıyorum. AC Sinüs Dalgası Trafo konusuna da geleyim. Binanızı besleyen dağıtım trafosundan tek bir faz geldiğini varsayalım. O an elinizde dalgalı bir akım var. Bu kaynak, prizinize kadar geldi. Bu noktada bilgisayarı fişe takarsınız ve PSU'nun içindeki trafo şebeke gerilimini düşürür. 12V'a düşürdüğünü düşünelim. Bu noktada elimizde hala AC bir gerilim var. Bunu köprü diyot ve kondansatör yardımıyla düzgün bir doğru akıma çeviririz. Buradan sonrası ise bildiğiniz doğru akım olur. Piller ve aküler gibidir. Bu noktadan sonra ters polarite yapılmaz, artı ve eksi belirlenmiştir. Prizde bulunan akım türünden farkı budur. Mümkün olduğunca yüzeysel ve basit anlatmaya çalıştım. Kırptığım çok fazla etmen de oldu bu durumda. Elektrik konusunda temel olmazsa, anlaşılması zor oluyor. AC ve DC hakkında araştırma yapmanızı öneririm. Daha da hakim olabilirsiniz bu konuya.