Arkadaşlar bu saate merak ettim. İnsanın bilinç altına girdiğini iddia ediyorlar. Bazı bilim karşıtları tarafından oluşturulduğunu düşünüyorum. Sizce kendimiz bilinç altına girebiliyor muyuz yoksa bunların hepsi palavra mı? Saygılar.

Kendi ile çelişebilen her insan zaten kendi bilincinin altında saklanıyordur.

@Meraklı Turşucu genel olarak pozitif bilimlerin değerlendirdiği sınırlar içine girmeyen, fakat yanlışlanması da mümkün olan pek çok doğru kabul vardır. Misal "yalan söylemek kötüdür"; lakin, "yalan söylemek her durumda kötü sonuca ulaştırmayabilir, bu durumda da her koşul için kötü değildir" gibi bir yere varılabilir. Peki yalanı, yalandan ayıran ne olacaktır? Yalanın, insafa sabitlenmesi hususunu ayrıştıracak olan nedir? Popper'ın yanlışlamacılığı; pozitif bilimle ilişkili olanlar ve olmayanlar hakkında bir veri sunabilir de her şey onunla değerlendirilebilir mi? Misal, bilinçaltı mesajların kişisel zayıflıklarla ilişkisine dair de çalışmalar söz konusudur.

Tam klasik koşullanmadan bahsedecektim siz değinmişsiniz zaten Bir de araba reklamlarında mutlu ve zengin görünümlü aileler yok mu? Çocukken ne vakit lüks araba süren birini görsem bunu mutlulukla zenginlikle ilişkilendiriyordum.

İddia kanıtlanmış bir veri değildir, yalanlar gerçeklerden daha hızlı yayılır. Zaten o tür bir şeyi başarmak için ya teknoloji ve bilimin çok gelişmiş olması ya da insan beyni üzerinde deney yapmak için on binlerce insanı katletmen gerekiyor.

O zaman, psikanalizin içinde de bilimin alanına girmeyen konular olması sebebiyle, sadece bilimsel yöntem ile değerlendirilmesi de mümkün olmayacaktır. Felsefeyi de barındırması gerekir ki bu durumda, ilk mesajda bahsettiğiniz Popper'in yanlışlanabilirlik ölçütüne sahip olmasının beklenmesi mümkün müdür? Neticede insan psikolojisi hakkında hala yeteri kadar bilgiye sahip değiliz. Ayrıca, etik de insan psikolojisinde önemli bir yere sahiptir.

Sizce, neden dondurma ya da çikolata reklamında bile cinsellik ön planda? Bilinçaltına müdahalenin, insanı sekillendirdiği yadsınamaz. Misal, bir kişinin yetişkinliğinde psikopat olabilmesi için; ona, bebeklik, çocukluk ve erginlik çağında sistematik şiddet uygulanması yeterli olabilmektedir. Sorun şu ki; insan, çevresel etkilerden arınıp kendi ile başbaşa kalabilecek durumda mı?

... İnsanını kendi bilinçaltını gözlemlemesi, ensesine bakmaya açışmaya benzer. Aynayla mümkün ama biraz zor. Geştalt psikolojisinde sıcak sandalye diye bir tenik var, evde tek başına uygulanabilir.

Ben zamaninda psikanaliz üzerine okumuştum. Karen Horney'in "Kendi Kendine Psikanaliz"' adlı bir kitabı vardı. Belki o bu soruya cevap vermene yardimci olabilir. Yalan söylemek kötüdür" onermesiyle bilim ilgilenmez. Bilimin işi değer yargıları ileri sürmek değildir. Bu gibi konular etik felsefesi disiplini içinde tartışılabilir. Birey psikolojisi ise yalan söylemenin mekanizmalarını araştırır. Örneğin yalan söyleme hastalığı adı verilen psikolojik bir durum var.

Bilinçaltı kavramını psikolojiye sokan psikanalizin de ne kadar bilimsel olduğu tartışılabilir. Popper'dan beri bilimselliğin çlçütlerinden biri yanlışlanabilirliktir. Psikanalizin sıkıntısı her durumda "doğru çıkabilmesi, yani bir yanlışlanabilirlik ölçütüne sahip değil. Tabii psikanaliz işe yaramıyor demek değil bu.