Balatta dogup buyuyen birisiyim gerxekten acayip acayip tuneller var mehtap sinemasida yanlis hatirlamiyosam bizim evin arkasindaki sinemaydi ben bildim bileli orasi garaj olarak kullanilir sahipleri tanidik olmasina ragnen cogu yerine giremezdik babamin anlattiklarina gorede mahalledeki bir kac yerden hirildiginde saraya kadar giden tuneller varmis bazilarina girmisler ama sonuna ulasamamislar. adam bana çay verdi çay. bana çay verdi. çay veren adam ktü olur mu hiç?

SURİÇİ İSTANBULUNUN ALTINDA ÜSTÜNDEKİ KADAR BÜYÜK BİR YERALTI KENTİ ORTAYA ÇIKARILIYOR Yeraltında bir İstanbul İstanbulda Fatih ilçesinin altında dehlizler, mahzenler, sarnıçlar, ayazmalar, zindanlar ve yeraltı kiliseleri bulunuyor. Fatihin altı kilometrelerce uzanan ve birbirine bağlı olan tünellerle kaplı. Bir kısmının adı hiçbir bilimsel kaynakta bile geçmeyen bu eserlerin neredeyse tamamı harap durumda. Bizansa ynelik resmi politikamız yüzünden eserler hakkında araştırmalar yapılmamış, girişleri beton duvarlarla kaplanmış. Fatih Belediyesi bu eserleri gün ışığına çıkarmak için büyük proje hazırladı ve çalışmalar başladı. Ersin KALKAN Size eğer ``başka İstanbul yok'' derlerse sakın inanmayın. Yeni bir İstanbul daha keşfedildi. Hem de şimdikinin hemen altında gizli bir İstanbul. Yüzlerce yıldan beri toprak altında, üstünde durmaksızın ağırlaşan yükü kaldırmak için çaba sarfeden, ayakta kalmaya çalışan bir başka İstanbul. Yani sarnıçlar, ayazmalar, dehlizler, mahzenler, yeraltı kiliseleri ve eski su yolları. Tarih kitapları yeraltı kenti hakkında oldukça ketum davranmış. Yerüstündeki Bizans ve Osmanlı eserleri hakkında, çeşitli dillerde ayrıntılı bilgiler bulmak mümkün. Ama yeraltında kurulan ikinci kentin üstü sadece toprakla değil sırlarla da rtülmüş durumda. rneğin, Balatta Mehtap Sinemasının hemen arkasında bulunan dehlizler hakkında başvurduğumuz tüm yerli ve yabancı kaynaklarda sayfalar yüzümüze kapandı. Oysa çocukluğu o blgede geçmiş olan tüm İstanbullular, eldeki tüm tarih kitaplarından daha fazla bilgiye sahiptir. Çocukken yaptığımız ilkel meşalelerle karanlık dehlizlere girip saatlerce yol aldığımızı hatırlarım. Yolumuzu kaybetmemek için belimize ipler bağlayıp çıktığımız bu keşif gezilerinde nümüzde durmaksızın uzanan yollara, geniş avlulara, birbirinden kalın dvme demir kapılarla ayrılmış galerilere, ansızın çatallanan koridorlara bir yığın anlamlar yüklerdik. Bu dehlizlerin ucu nereye varıyor bunu bir türlü ğrenemedik. Çünkü ya meşalemiz tükeniyor, ya ipimiz yetmiyor ya da korkularımız galebe çalıyordu. KİLOMETRELERCE UZANAN TÜNELLER Fenerli ve Balatlı yaşlı Rumlar, yukarda girdiğimiz dehlizin bir ucunun Tekfur Sarayına vardığını, bir ucunun Haliçte, diğerinin Marmarada denize ulaştığını, bir kolunun da Anemas Zindanlarında nihayet buluduğunu sylerlerdi. Cibali, Ayakapı, Kocamustafapaşa ve Kiremit Caddesindeki dehlizleri de düşünecek olursak demek ki İstanbulun altı birbiriyle kesişen yollarla kaplı. Bu dehlizlerin Bizans dneminde güvenlik geçişleri ve gizlenmek için kullanılmış olması muhtemel. Haliç, Marmara ve Suriçine kadar ulaşan bu tünellerin şehrin dışına çıkmak için askeri ve siyasi amaçla yapıldıkları da düşünülebilir. Zaten Ayvansaraydan Yedikuleye kadar askeri amaçla açılmış, Osmanlıların ``lağım'' diye adlandırdıkları taarruz tünelleri hala mevcut. Bu tünel girişlerinin neredeyse tamamı, bundan yirmi yıl kadar nce çeşitli gerekçeler gsterilerek beton duvarlarla kapatıldı. Dnemin arkeologları kazı yapmak için İstanbuldan kalkıp yüzlerce kilometre uzaklardaki ren yerlerine giderken, hemen üniversitelerinin altındaki hazineleri grmezden geldiler. Oysa hergün ders vermek, evlerine gidip gelmek için aşındırdıkları yolların bazı noktalarına topuklarıyla kuvvetli bir şekilde vursalar, yankısın kilometrelerce teye geçtiğini fark edebelerlerdi. Ama o dnemde Bizansa dokunanın eli yandığı için sadece Prof. Dr. Semavi Eyice ve Prof. Dr. Ekrem Akurgalın etrafına toplanan birkaç cesur bilimadamı ``Konstaninopol'' hakkında çalışma yürütmekteydi. Hem devletin resmi politikaları, hem de bilim çevrelerinin ilgisine mazhar olamayan bu eserler zamanla harap oldu. Vakıflar Genel Müdürlüğünün idaresi altındaki yapıların birçoğu hurdacı, tornacı, demirci gibi esnafa kiralandı ya da kimyevi madde ve kereste deposu olarak kullanıldı. Yaklaşık ikibin yıldan bu yana ayakta kalmayı başaran bu eserler son kırk yıl içinde kuruluşlarından bu yana yaşadıkları en büyük felaketlerle karşı karşıya kaldılar. SARNIÇTI MARANGOZHANE OLDU Bu yapıların büyük bir blümü Fatih ilçesi sınırlarında bulunuyor. Fatih Belediye Başkanı Sadettin Tantan, bir yıldan bu yana bu eserleri gün ışığına çıkarmak için bir çalışma başlattı. Başkan Tantanın Başdanışmanı Doç. Dr. Fikret Evci, tüm ilçeyi dolaşarak bu eserlerin yerlerini tespit etti. Mülkiyet durumlarını inceledi. Bu tespitler sonucunda belediye kendi imkanları lçüsünde ilk olarak Cibali Seferikoz Camii altındaki büyük sarnıcı açtı. Bu sarnıç bugüne kadar ortaya çıkarılmış olan en büyük su toplama yapılarından biri. Ayrıca sarnıç bünyesinde nerelere açıldığı henüz belirlenemeyen tüneller ve galeriler bulunuyor ki bu, eserin başka bir amaçla da yapılmış olabileceğini akla getiriyor. Seferikozdan sonra Zeyrek ve Haliç Caddesi üzerindeki üç sarnıcı da açtıran Başkan Tantan, geçtiğimiz Pazar günü Yavuz Selim Sarnıcında bilim ve turizm çevrelerine bir davet verdi. Bu davetin mekanı olan sarnıç Vakıflar tarafından bir marangoza kiralanmıştı. Bir yanda, ahşap tornaları, çekiçler, çiviler, zemini plastik marleyle kaplanmış bin beşyüz yıllık bir eser, duvarlarında olur olmaz yerlere açılmış pencereler, mermer sütunlarda oyuklar... Tantan, yeraltı İstanbulunun ne halde olduğunu gzler nüne serebilmek için misafirlerini burada ağırlamıştı. Programını açıkladı: İlçenin altındaki tüm yapılar, en kısa zamanda gün ışığına çıkarılacak. Ama belediyenin olanakları sınırlı. Turizmciler, bilimadamları, Vakıflar, şirketler, Kültür Bakanlığı ve Maliye destek verirse bu proje gerçekleşebilecek. Bu eserlerin bir kısmı eğitimin hizmetine sunulacak. Seferikoz Sarnıcına şimdiden Mimar Sinan Üniversitesi talip. Zeyrektekileri turizmciler istiyor. Eğitim Gnüllüleri Vakfı yetkilileri, uygun olan yapılarda eğitim birimleri açabileceğini ifade ediyor. Bu proje oldukça geniş. Sayıları 50 civarında olan ayazma onarılmayı bekliyor . 20 sarnıç vandalların elinden kurtarılacak, 8 dehliz açılacak, 6 mahzen temizlenecek. Bunlar tamamen gerçekleştirilirse İstanbul, günler boyu gezmekle bitmeyecek ikinci bir turizm alanına sahip olacak. Ayılıp bayılıp ayılıyoruz, bütün sokakları ayıkıyoruz

Hem sevindirici hem üzücü bir haber sağol bilgilendirdiğin için.

hocam paragraf ne yapaydın biraz ya :)

operadan paylaştım operada satır atlamak için br kodu çalışıyor sadece ondan problem olmuş. hallettim. Ayılıp bayılıp ayılıyoruz, bütün sokakları ayıkıyoruz