Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev tarafından 1992 yılında kurulan CICA'nın şu anda 20'si tam üye ve 10 gzlemci üyesi bulunuyor. İlk zirvesini 2002'de ikinci zirvesini de 2006'da Almatı'da yapan CICA'nın dnem başkanlığı İstanbul'da yapılacak zirve ile iki yıllığına Türkiye'ye geçecek. Cevahir Kongre Merkezi'nde 3 Haziran Perşembe günü başlayan 5. Uluslararası Türk-Asya Kongresi'nin açılış konuşmalarını Kazakistan'ın Ankara Büyükelçisi Bagdat Amreyev, CICA İcra Direktrü Büyükelçi Dulat Bakişev ve TASAM Başkanı Süleyman Şensoy yaptı. Açılışta konuşan TASAM Başkanı Süleyman Şensoy, 'Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı nlemler Konferansı'nın dost ve kardeş ülke Kazakistan'ın Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev liderliğinde kurulduğunu hatırlatarak, 7 yıl süreyle de Kazakistan'ın bu rgütün dnem başkanlığını üstlendiğini belirtti. Şensoy, CICA'nın 7-9 Haziran tarihlerinde devlet ve hükümet başkanlarının katılımıyla İstanbul'da düzenlenecek zirvesinde Türkiye'nin iki yıl süresiyle dnem başkanlığını üstleneceğini anlattı. CICA'nın, Asya gibi 21. yüzyılın çok boyutlu rekabet ve paylaşım mücadelelerinin merkezi olan bir kıtada alınan çok büyük bir inisiyatif olduğunun altını çizen Şensoy, Avrupa'nın güvenlik temelli sorunlarını çzebilmek için yüzyıllarca uğraştığını, birinci ve ikinci dünya savaşlarından sonra da belli bir istikrara ulaştığını kaydetti. BAŞKAN ŞENSOY; 21. YÜZYILDA DÜNYANIN MERKEZİ ASYA OLACAK Şensoy, bütün kurumsal geçişi ve birikimine rağmen Avrupa'nın yakın tarihte bile halen çok ciddi güvenlik krizi yaşadığını syledi. Süleyman Şensoy, szlerini şyle sürdürdü: "Asya, hem güç dengelerinin Batıdan Doğuya doğru kayması, hem de çok kutuplu dünya sistematiği içerisinde üç büyük küresel güce ev sahipliği yapması dolayısıyla 21. yüzyıl açısından dünyanın merkezidir. Dünya rekabeti açısından çok nemli bir merkez. nümüzdeki 10 yıl içerisinde bu tablonun çok daha net ve tarif edilebilir olduğunu greceğiz. Asya'nın geçirdiği bu değişimden, uluslararası sistemin işleyişi etkilenecektir. Birleşmiş Milletler başta olmak üzere birçok uluslararası sistemin buna gre yeniden yapılanacağını ngrüyoruz." Asya'da çzülmesi ve istikrara kavuşturulması gereken İsrail-Filistin, Pakistan-Hindistan, Kuzey Kore-Güney Kore, Çin-Japonya, Çin-Tayvan gibi ülkeler arasında güvenlik sorunları bulunduğunu kaydeden Şensoy, Asya'nın bu sorunları çzmeden de ekonomik, askeri veya politik bir entegrasyona ulaşmasının mümkün grünmediğini belirtti. Avrupa ve Avrupa Birliği'nin yaşadığı acıları ve kurumsal birikimlerin birçoğunun Asya'da yaşanmadığını kaydeden Şensoy, "Mümkün olan en kısa zamanda temel güvenlik sorunlarını çzmüş olan bir Asya'nın 21. yüzyılda dünyanın ekonomik, politik ve askeri olarak çok nemli bir entegrasyon merkezi olacağını ngrüyoruz" dedi. TASAM Başkanı Şensoy, toplantında CICA üyesi olan ve olmayan bir çok ülkeden sivil toplum rgütü temsilcisi, diplomatlar ve akademisyenleri ağırladıklarını ifade etti. Şensoy, "Burada Türk düşünce kuruluşlarının, diğer ülkeden gelen düşünce kuruluşlarını, akademisyenlerin, uzmanları ve diplomatların grüşleri ile CICA için hem bugün hem de gelecekte nasıl bir vizyon ortaya koyması gerektiği konusunda kongre sonunda ortaya bir belge konulması hedefleniyor" dedi. TASAM Başkanı, kongrede kabul edilecek belgenin CICA devlet başkanları zirvesine sunacaklarını szlerine ekledi. BÜYÜKELÇİ AMREYEV; NAZARBAYEV'İN CICA'YA KATKISI BÜYÜK Kazakistan'ın Ankara Büyükelçisi Bagdat Amreyev de Kongre'nin açılışında yaptığı konuşmasında Kazakistan'ın bağımsızlığından bu yana birçok uluslararası girişim başlattığını belirtti. Kazakistan'ın çevresindeki Rusya ve Çin kadar jeopolitik anlamda güçlü olmadığını kaydeden Amreyev, Sovyetler dneminde Kazakistan sınırlarında her zaman gerginlik sorununun bulunduğunu anımsattı. Ancak Sovyetler Birliği'nin çküşünden sonra blgede güvenlik sorunlarının çzümüne ynelik Kazakistan tarafından nemli girişimler başlatıldığını syleyen Amreyev, bu anlamda Nazarbayev'in CICA'ya katkısının nemine işaret etti. Amreyev, dnem başkanlığının Türkiye'ye geçeceğini, bu anlamda uluslararası güvenlik sorunlarının çzümünde rol alan Türkiye'nin Asya ve Avrupa'nın ortasında toplumlara ve milletlere kprü grevi grdüğünü anlattı. BÜYÜKELÇİ BAKİŞEV; KONGRE CICA ZİRVESİ İÇİN KATKI SAĞLAYACAKTIR Asya'da İşbirliği ve Güven Arttırıcı nlemler Konferansı İcra Direktrü Dulat Bakıshev de Kazakistan'ın dnem başkanlığı süresince CICA'da nemli çalışmalar yapıldığını belirtti. Bakıshev, CICA'nın amaçlarının gerçekleşmesi için turizm, KOBİ'ler, enerji ve güvenlik alanlarında nemli başarılar sağlandığını syledi. 5. Uluslararası Türk-Asya Kongresi'nde bir çok ülkeden alanında uzman kişilerin toplandığını ifade eden CICA İcra Direktrü Büyükelçi Bakishev, "Burada güvenlik ve istikrara alanlarında uzman ve akademisyenlerin yapacağı çalışmanın, CICA zirvesi için büyük katkı sağlayacağına inanıyorum." İfadelerini kullandı. BÜYÜKELÇİ TULUN; TÜRKİYE, DNEM BAŞKANLIĞINDA TÜM ÜLKELERİN MUTABAKATIYLA ÇALIŞMAYI NGRÜYOR Kongrenin ilk günü birinci oturumunda konuşan CICA Grev Gücü Başkanı Büyükelçi Bülent Tulun, Türkiye'nin nümüzdeki hafta yapılacak CICA zirvesi ile organizasyonun dnem başkanlığını iki yıllığına devralacağını ifade etti. 2004 yılında CICA'da siyasi ve askeri alanda kabul edilen güven artırıcı nlemler katalogunun 2007'de bir kenara bırakıldığını syleyen Tulun, "2004 yılında CICA'da siyasi ve askeri alanlarda güven artırıcı nlemler katalogu ortaya çıktı. 2007'de yılında yeni bir belge kabul edilmiş ve bu çalışma bir kenara bırakılmıştı. Türkiye, nümdeki CICA başkanlığı dneminde siyasi ve askeri güven artırıcı nlemler üzerinde tüm ülkelerin mutabakatı ile çalışma yapmayı ngrüyor." dedi. DR. DAVOOD MORADIAN; CICA AFGANİSTAN, PAKİSTAN ve HİNDİSTAN İÇİN ORTAK BİR PLATFORM 5. Uluslararası Türk-Asya Kongresi çerçevesinde yapılan oturumda bir konuşma yapan Afganistan Dışişleri Bakanlığı Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Davood Moradian ise Asya ve zellikle Afganistan'daki sorunları anlattı. Afganistan'ın blge ülkeleri ile bir araya gelerek güvenlik sorunlarını tartışabilecek bir platformun eksikliğine vurgu yapan Dr. Moradian, "Afganistan'ın güvenlik sorunlarını komşu ülkeler Pakistan ve Hindistan ile bir araya gelerek tartışabilecek ortak bir platformu yok. Bu açıdan CICA'nın ülkeleri bir araya getirerek, güvenlik ve diğer sorunlara çzüm yolları bulabileceği bir ortak olma potansiyeli mevcuttur" ifadelerini kullandı. <<>> PROF. DR. NIKOLAENKO; "GÜVENLİK SADECE ASKERİ ALANLA İLGİLİ DEĞİL" Türk-Asya kongresinde konuşan Rusya Dışişleri Bakanlığı Diplomasi Akademisi ğretim üyesi ve emekli büyükelçi Prof. Dr. Valeriy Nikolaenko, güvenliğin sadece askeri alanla bağlı olduğunun sylemenin yanlış olduğunu belirtti. Asya'nın kaynakları ile dünyanın en zengin kıtası olmaya aday bir blge olduğunu ifade eden Nikolaenko, "Asya'daki güvenliğin nemini en son Kırgızistan'daki olaylarla anladık. Güvenlik sadece askeri alanlar ilgili değil. Güvenliğin ekonomik, enerji, iletişim, siyasi ve ekoloji ynleri de var. Sorunların çzümü için askeri yollar yetersiz kalıyor ve kalıcı olmuyor. Bunu için byle toplantılarda sorunların bütün ynleri ile ele alınarak incelenmesi ve çzüm yollarını sunulması nem kazanıyor" dedi. Kongrede "Uluslararası Güvenlik ve Asya Jeopolitiği", "Asya'da Güvenlik Kurumları ve Blgesel Güvenlik Politikaları", "Asya Güvenliği Üzerinde Asimetrik Tehditlerin Etkileri", "Enerji İş Birliği ve Enerji Arz Güvenliği Politikaları", "Asya'da Güven Artırıcı nlemler ve İş Birliği İmkanları" ile "Yeni Güvenlik Yaklaşımları ve Demokrasi, İnsan Hakları Arasında Denge" konuları altı oturumda konuşuldu.