Ezbersiz eğitim? Soran, sorgulayan, araştıran, eleştirel düşünen, tartışan insan? Eğitimin merkezine öğretmen değil, öğrenci yerleşecek... Öğrenci vagon değil, lokomotif olacak gibi sloganlarla tanıtılmıştı yenilenen ilköğretim müfredatı. 2005 yılında pilot uygulama ile başlamış, 2006?da tüm Türkiye?de yaygınlaştırılmıştı. Müfredatın meyvelerine ilişkin ilk tespitler ortaya çıkmaya başladı. Bilimsel araştırmalar gösteriyor ki, müfredatta yeni revizyonlara ihtiyaç var.

Bu işin mimarı Ziya Selçuktur bildiğim kadarıyla ve istifa etmiştir.. Gerekçeside okul yönetimi ve öğretmenler bu işin zihniyetine uyumlu değiller idi..

Biz eleştirdiğimizde tutuculukla, değişime ayak uyduramamakla suçlanıyoruz. Yeni müfredatı gerçekte anlamadan hemen avvukatlığa soyunanlar fazlaca ezber söylemler kullanıyor. Biz eski anlayış değişmesin, demiyoruz; ama yerine getirilen programın da bize uygun olmadığını söylüyoruz. %98'i yüksek okul mezunu olan Finlandiya'nın eğitim modelini %11'i üniversite mezunu olan Türkiye'ye uygularsanız zaman kaybedersiniz.

SBS?nin mimarlarından biri de Talim Terbiye Kurulu eski Başkanı Prof. Dr. İrfan Erdoğan. SBS sistemi hazırlanırken 2 temel işlevi düşünülmüştü: İlköğretime dair çok boyutlu bilgiler sunması ve ortaöğretime geçişte etkili olması. Talim Terbiye Kurulu?ndan geçen yıl ayrıldıktan sonra İstanbul Üniversitesi Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölüm Başkanlığı?na dönen Prof. Dr. İrfan Erdoğan, birlikte çalıştığı Yard. Doç. Dr. Vakur Çiftçili ve Yard. Doç. Dr. Filiz Meşeci Giorgetti ile yeni müfredatın sonuçları üzerine bir araştırma yaptı. ?Tabir yerindeyse ilköğretimin röntgenini, emarını çektik.? diyen Prof. Dr. İrfan Erdoğan ilk bulguların hiç de iç açıcı olmadığını söylüyor. SBS?yi?sistemin içine konulan bekçi? olarak değerlendiren Erdoğan, ?SBS okulda öğretmenin yaptığı yazılının aynısı. Müfredatta ne varsa SBS?de de o soruluyor. Bu sınav aynı zamanda müfredatın başarısını ölçen bir sınav. Ortaya çıkan sonuçlar yeni müfredatın mutlaka gözden geçirilmesi gerektiğini gösteriyor.? diyor. SBS?nin hesap verebilirlik mekanizması olduğuna işaret eden Erdoğan bu sınavla sadece öğrencilerin değil; öğretmenlerin, okulun, yöneticilerin ve hatta vilayetlerin değerlendirildiğini vurguluyor. ?Eğitimde süslü söylemler yerine nokta hedefler belirleyelim? diyen Erdoğan şu yorumu yapıyor: ?Günah keçisi bulmaya gerek yok. Hedefleri ortaya koyarken dikkatli olalım. Eğitimin değerlerini muhafaza etmek gerekir. Bu araştırmanın sonuçları gösterdi ki öğrenci merkezli eğitim söylemleri hikayedir. Eğitimde bilgi ve öğretmen merkezde olmak zorundadır. Bilgi yoksa yorum yapamazsın. Şimdilerde bilgi önemsenmiyor. Öğretmen merkeze konmuyor. 5-10 yıl sonra bu çok büyük tehlikelere yol açar. Klişe lafları kenara bırakalım. Önemli olan eğitimin ruh ve inanç temelidir. Bu, öğretmene sorumluluk yükler. Bunun içinden aktif öğrenci çıkar zaten.?

BENCE SON DERECE YERİNDE BİR TESPİT.. ÖĞRENCİ BU ÜLKEDE, PEK ÇOK ÖĞRETMENİ VE OKUL YÖNETİCİSİNİ AŞMIŞ DURUMDA. AŞANI SÖZ VE FİZİKSEL ŞİDDETLE DURDURURSUN ANCAK

İşte Türk insanını yeni dünyaya hazırlamak ve geleceğin inşasında ona yeni donanımlar kazandırmak gerekiyordu. Bu değişimin ön şartlarından biri de okul müfredatlarının yenilenmesi. Gelişmiş ülkelerin çoğu gerek okullaşma ve fiziki altyapı gerekse teknolojik anlamda Türkiye?den ileride olmalarına rağmen eğitim sistemlerini sürekli değiştiriyor ve eğitimin her alanında reform yapıyor. Bu reformların yapı taşlarını ise şu unsurlar oluşturuyor: ?Herkes için hayat boyu öğrenme yaklaşımı; bilgiye ulaşma yol ve yöntemlerini öğreten, etkin bir rehberlik hizmeti içeren, yatay ve dikey geçişlere imkan veren, piyasa meslek standartlarına uygun, üretime dönük eğitime ağırlık veren, fırsat eşitliğini gözeten eğitim sistemi.?

Türkiye?de ilk kez bilimsel bir çalışmayla ilköğretimin röntgeni çekildi. Sonuçlar hiç de iç açıcı değil. İlk bulgulara göre, yenilenen müfredata rağmen öğrencilerimiz?vagon? olmaya devam ediyor.

Aslında yapılması gereken dinamik bir müfredat kurabilmektir. Bunun içinde bir müfredatSİS projesi yapmak gerekir. Bu proje ile tüm öğretmenler ve akademisyenler her yıl iş akışı içerisinde müfredatı sürekli gözden geçirip, en iyileme yapabileceklerdir. Ben bu projeyi 2003 yılında önermeme rağmen (6 yıl oldu) hala somut bir adım bulunmamaktadır.

Eğitimin doğasında, bu sürecin merkezinde öğretmen vardır. Hangi tür anlayışı getirirseniz getirin bunu uygulayacak öğretmenin niteliği belirler işin tezahürünü. Muhtemelen bir 10 yıl da bu müfredat devam eder ve yanlış olduğu ilan edilip yine öğretmenlerin fikrine başvurulmadan yeni bir müfredat getirilir.

Evet, dünya değişiyor, insanlık gelişiyor. Günümüzde öne çıkan en önemli kavramların başında?eğitilmiş insan gücü? yer alıyor. Bununla birlikte eğitim, ülkelerin her yönden kalkınmışlık göstergesinin en önemli unsurlarından biri. Eğitimi önemli kılan gelişmelerin başında da küreselleşme ve bilgi toplumuna geçiş yer alıyor. Çünkü küreselleşmede sadece ekonomi belirleyici güç değil, sosyal ve kültürel yapı da çok önemli.

?İşte İlköğretim? adını taşıyan rapor, yeni müfredata göre eğitime başlayan ve OKS yerine ilk kez SBS?ye giren geçen yılın 6 ve 7. sınıflarını kapsıyor. 2008 yılında sınava, 6. sınıflarda kayıtlı toplam 1 milyon 433 bin 720 öğrencinin 957 bin 339?u, 7. sınıflarda ise kayıtlı toplam 1 milyon 358 bin 561 öğrencinin 961 bin 712?si girmişti. İrfan Erdoğan araştırmanın kapsamını şöyle anlatıyor: ?Bu rapor ilköğretimin toptan karnesi mahiyetindedir. Bu karne ile ilköğretimin, Türkçe, Matematik, Fen, Sosyal ve Yabancı Dil alanlarındaki durumu bölgelere, vilayetlere ve ilçelere göre çok ayrıntılı bir şekilde gösterilmektedir.?

Yeni müfredat 3 yıldır uygulanıyor. Bakanlık müfredatın ölçülebilmesi için geçen yıldan itibaren sınav sistemini de değiştirdi. Öğrencileri sadece sıralamaya sokan Ortaöğretim Kurumları Sınavı yerine sistemi denetleyecek ve bekçi vazifesi yapacak Seviye Belirleme Sınavı yürürlüğe girdi. 6, 7 ve 8. sınıflarda yapılan bu sınavla öğrenciye yeni müfredatın kazandırdığı beceriler ölçülecek, buna göre yeni değerlendirmeler yapılacaktı.

8 yıllık kesintisiz eğitime göre tasarlanan yeni müfredat hazırlanırken çocuklarımızda eksik olan 8 beceri belirlendi. Neydi bunlar? Eleştirel düşünme, problem çözme, bilimsel araştırma, yaratıcı düşünce, girişimcilik, iletişim, bilgi teknolojilerini kullanma ve Türkçeyi doğru? etkin kullanma. Bu becerilerle beraber spor kültürü, sağlık, çevre, kariyer, girişimcilik ve afetlere karşı hazır olma gibi konular da müfredatta derslerin omurgasına yerleştirilecekti. Yüzeysel anlayış yerine bilgi, beceri, davranış ve tutumlar konuldu. Dürüstlük, ahlak gibi nasihat konumundaki ifadeler müfredattan çıkarılarak bunların gösterilmesi ve içselleştirilmesi tercih edildi. Sebep sonuç ilişkisine dayalı bir ilke benimsendi. Programlar etkinliklerle zenginleştirilerek ölçme değerlendirmede sadece sonuçları değil süreci de belirleyen bir anlayış ortaya kondu.