"Tasavvuf edep demektir.

-Güzel sesli hafızların okuduğu Kur'an sesi bana Cennet kapısının açılış sesi gibi geliyor da ondan ağlıyorum, der...

Hasta yatağında son nefeslerini vermek üzere olan Alkama, bir türlü dilini döndürüp de şehadet kelimesini söyleyemez...

-Siz tarafını tuttuğunuzu cennetlik, karşıtı olduğunuzu da cehennemlik ilan etme bilgisine de, yetkisine de sahip değilsiniz! Toplumu cepheleştirmeyecek yumuşaklıkta ifade edin düşüncelerinizi!..

Bazen de ailenin mutluluk ve huzurunu korumuş olmak gibi

-Etme bulma dünyasıdır bu. Ana-babama ettiğimin karşılığını aynen şimdi evladımdan görmekteyim.

Zulme uğrayan mazlumun duası..

Düşüncemizi,

Bazı tasavvufi örnekleri okuyup, vakaları dinlemek, sert tartışmaların meydana getirdiği gerilimi azaltır, sabır ve tahammül duygumuzu geliştirir gibi geliyor bana.

kainatın sahibi Allah her şeyden haberdardır.

Korku ve heyecan içinde Resulullah Hazretleri'ne koşan hanımı:

Bu ikaz üzerine iki zıt iddia sahibi, tartışa tartışa büyük veli Hasan Basri Hazretleri'ne giderek Haccac hakkındaki iddialarını anlattılar.

Bu durum karşısında kendini tutamayan adamın son sözü şöyle olur:

- Seni tenkit eden adamı sabırla dinliyor, cevap vermiyordun.

Tasavvuf büyüklerinden Malik bin Dinar'ı yolda giderken gören biri der ki:

Koşuşanlar evin yakınına vardıklarında, içeriden Alkama'nın yüksek sesle kelime-i şehadet getirdiğini duyarlar.

-Ben de öyle bir adamım ki bana da bin kelime söyleyen bir kelime ile dahi cevap alamaz!

Sonra aynı akıbete uğrar, kelime-i şehadetten bile mahrum kalabilirsiniz...

Ana-babanın duası.

Bu sırada bir melek senin adına o adama cevap veriyor, seni savunuyordu.

hemen dünyada da verilir,

Kimlerin duası alınmalı, kimlerin de bedduasından korunmalı?

diyerek tartışa tartışa gittikleri yoldan bu defa konuşa konuşa döner,

Hala gönlümde o kırıcı sözlerinin açtığı yara etkisini sürdürmektedir.

Böylece Irak'ta iki cephe oluşmaya başlıyordu, Haccac taraftarları ile Haccac karşıtları.

- Ya Rab, büyük kumandan Haccac Hazretleri'nin şefaatinden beni mahrum eyleme!.

-Bana bakın bana! Ben öyle bir adamım ki bana bir kelime söyleyen bin kelime ile cevap alır!

Toplumun cepheleşmesini körükleyen bu tür iddialardan rahatsızlık duyan mutedil insanlar da vardı.

Maaşallah çok güzel paylaşımlar.

- Unutmayın ki siz, tarafını tuttuğunuzu cennetlik, karşıtı olduğunuzu da cehennemlik ilan etme bilgisine de, hakkına da sahip değilsiniz!

Böylece son nefesini şehadet kelimesiyle veren Alkama'nın cenaze namazında bulunan Efendimiz, oradaki evlatları şöyle ikaz eder:

Böyle aşırı iddialarımızla biz de toplumu cepheleştiren tutum ve tavra girmiş oluyoruz muyuz?.

Gerektiğinde melekler dahi haklıyı savunur.

Böyle bir dua ile ölen Haccac'ın imansız gittiğini, cehennemliğin teki olduğunu iddia etmek dinen mümkün değil.

Bir tahammül örneği de Hz. Mevlana'dan verelim: Konya çarşısında kendine çok güvenen bir adam, çevresine meydan okuyarak bağırır:

Ne zaman sen sabrı bırakıp cevap vermeye başladın, melek sustu.

toplumu cepheleştirecek sertlikte ifade etmemiz doğru mu?

-Gidin Alkama'ya bakın, dili çözülmüş mü, kelime-i şehadeti getirebiliyor mu?

-Ya Resulallah, Alkama'nın dili tutuldu, şehadet kelimesini söyleyemiyor, diye feryat eder.

-Şimdi düşünme sırası bizde.

tartıştıkları Haccac'ın durumunu bunlara şöyle anlattı:

Hatta bazen bir büyük musibet ve

-Bu genç der, Kur'an'ı ezberlemiş bir hafızdır.

Durumu önemli bulan Efendimiz Hazretleri, Alkama'nın annesini çağırtır.

Demek bazen sabır gösterip susan, savunmasız kalmaz.

Üç dua redde uğramaz:

Misafirin duası.

Cennet kapısının açılış sesi değil kapanış sesi olmalıdır.

Sakin bir üslupla yapılan bu uyarıyı dinledikten sonra, Haccac'dan şefaat isteyecek derecede cennetlik olduğunu iddia eden taraftar ile, Allah'a sığınılacak derecede cehennemlik biri olduğunu iddia eden aleyhtarı, düşünmeye başlarlar.

-Oğluna karşı darılmışlığın var mı, seni kırmış mıydı hiç? diye sorar.

Düşünmeye başlayan yaşlı babanın dilinden çaresiz şu cümleler dökülür:

Öfkeli bir adam, Hazreti Ebu Bekir Efendimiz'i tenkit etmeye başlar.

Malik bin Dinar, sesin geldiği tarafa dönüp adama tebessümle bakar, olanca yumuşaklığıyla şu cevabı verir:

İmam evine girer, kapısını da yavaşça kapar.

-Oğlum bu tekneyi ne için oyuyorsun?

Ben de meleğin seni savunmasını tebessümle seyrediyordum.

Siz sokakta üzerinde Allah yazılı bir kağıdı görünce hemen hürmetle eğilip alıyor, üzerindeki tek kelimenin hatırı için onu yüksek bir yere koyarak saygı gösteriyorsunuz.

-İkiniz de büyük veli Hasan Basri Hazretleri'nden Haccac'ın durumunu sorun.

- Sen İmam-ı Azam filan değilsin ama kendini büyük gösteriyor, İmam-ı Azam dedirtiyorsun...

tahammüller de göstermiş sayılırlar.

Sonra gelin toplum içinde konuşmanızı ona göre ayarlayın.

Hatta bu cezalar bazen ölürken dil tutulmasına kadar da varabilir.

Durumu dikkatle takip eden kendi çocuğu ise bunu hafızasına nakşeder.

Ne demişti büyük veli iki karşıt iddia sahiplerine?

Kufe Mescidi'nden çıkıp evine doğru giderken peşine düşen bir muhalifi, söylenerek gelir arkasından:

-Bir defasında karısının yüzünden beni kırmış, haksız yere beni küstürmüştü.

- Şu adamı görüyorsunuz ya, ihlassız, gösterişçi günahkarın tekidir. Gören halk, onu tasavvuf büyüğü zannediyor!

ALLAH'ın buyruğunu tutmak,

Bazı dualar gönülden gelen bir sızlanış, bir coşku ile yapılır. Böylesine duygulu ve coşkulu duaları Rabbimiz kabul eder, reddetmez..

Hazret-i Mevlana, adamın çenesi altına kadar sokulur, gözlerinin içine bakarak cevap verir:

Aslında insanın işlediği hata ve kusurların cezası çoğu zaman ahirete tehir edildiği halde kalbi kırılan ana-babanın duasının cezası ahirete pek tehir edilmez,

Bu sırada Efendimiz'in yüzündeki tebessümün gittiğini görünce üzülür, cevap vermekle yanlış mı yaptım diye sorması üzerine Efendimiz'den şu açıklamayı dinler:

Adam birden ne diyeceğini bilemez, şaşırıp kalır.

Biri, Haccac'ın şefaati istenecek derecede cennetlik olduğunu iddia ediyor,

Arkasından gelen adamın ithamlarını dinleyerek devam eden imam, nihayet yolun sonuna gelince geriye dönüp tebessümle bakarak der ki:

- Allah razı olsun senden, beni şimdiye kadar hiç kimse böyle doğru tarif etmedi!..

Nitekim Resul-i Ekrem Efendimiz, böyle gönülden yapılan duygulu duaları haber verirken şöyle buyuruyor:

Düşüncenizi toplumu germeyecek yumuşaklıkta ifade etmeniz gerekir. Yoksa cepheleştirme fitnesini körüklemiş olma vebalinden kurtulamazsınız bu türlü aşırı iddialarınızla!..

Nitekim Resulullah Efendimiz'in zaman-ı saadetlerinde annesini küstüren bir evladın ölürken kelime-i şehadeti getirememesi vakası da buna misal olarak verilir.

Bunun üzerine annenin şefkat duygularını harekete getirmek isteyen Efendimiz:

Bunu duyan Haccac karşıtı bir adam da düşüncesini şöyle dile getiriyordu:

bütüne parçadan gitmek zahmetli ve vakit alan birseydir. biz bütünü idrak edince bir cok konuyu halledecegiz ama büyük resmi görmek herkese nasib olmuo iste...

Mevlana uykulu adamın anlayacağı dilde anlatır ağlama sebebini:

Yeter ki meleklerin savunmasını bekleyecek kadar sabır gösterilebilsin.

hemen orada hakkını helal edince Efendimiz emreder:

Mevlana Hazretleri, ziyaretine gelen bir genci kendi oturduğu makamına buyur eder, kendisi de gencin karşısına geçip iki dizi üzerine yere oturmayı tercih eder.

- Haccac ölürken: "Rabb'im, demiş, halk Senin beni affetmeyeceğini zannediyor, ben ise Senin rahmetinin benim zulmümden çok olduğunu biliyor, affedeceğini ümid ediyorum.

İşte bu sıralarda Haccac taraftarı bir adam, çevresindeki Haccac karşıtlarına duyuracak sesle şöyle diyordu:

Hasan Basri Hazretleri de sert iddiadan vazgeçip yumuşak kanaat açıklamaya yönelen iki karşıt insanı takdirle karşılar, ikisine de dua eder.

Bu sırada yanında uyuklamakta olan biri de ansızın uyanıp baktığı Mevlana'nın gözyaşlarını görünce şaşkın halde sorar:

Hasan Basri Hazretleri'nin aşırı üslup sahiplerine yaptığı uyarıları bizim için de geçerli mi?

Hem aile içinde gerilimi azaltır hem de yuvada huzur ve sükuneti sağlar,

Allah da affeder, yanmaktan da kurtulur, buyurur.

Sizi büyütüp besleyen ana-babanızın gönlünü kırmayın, kalbini yaralamayın.

Ne var ki, adam yersiz tenkitlerini uzatınca Hz. Ebu Bekir cevap vermeye başlar.

-Allahü Teala ahirette yavrunu Cehennem ateşinde yakacak. Ama sen hakkını helal edersen,

Özellikle ana-babanın evladı hakkındaki haklı duasının redde uğramayacağı konusunda alimlerin ittifakı vardır.

lisan ile birşeye itiraz etmemek,

Ne ekersen onu biçersin derler. Şimdi oğlumdan onu biçmiş oluyorum anlaşılan..

Taraftarlık öfkesiyle ileri sürdükleri aşırı iddialarının toplumun birliğine zarar vereceğini kabul ederler.

İsterseniz bir tenkit dinleme örneği de İmam-ı Azam Efendimiz'den verelim.

Yaşlı anasının titreyen ellerinden çorbasının döküldüğünü gülerek seyreden bir oğul, şefkatle, hürmetle ona yardım etme yerine tutar, sofrasını ayırır, çorbasını da ağaçtan oyduğu bir tekneye koyarak önüne sürer.

Nitekim bunca zulmün, katlin sorumlusu olan Haccac'ın şefaati istenecek cennetliğin biri olduğunu iddia etmek de mümkün olmayacağı gibi!.

Meşhur irşad eseri Tenbihül-Gafilin'de kaydedilen bu dil tutulma olayı şöyle nakledilir:

Kalbinde Kur'an'ın tamamı yazılıdır.

- Burası benim evimdir, söyleyeceklerin bittiyse izin ver de evime gireyim!..

Kur'an'a böylesine derin saygı içinde olan Hz. Mevlana, bir ara güzel sesli hafızın okuduğu ayetleri dinlerken gözyaşlarını tutamayıp ağlamaya başlar.

- Şimdi şüphem kalmadı, sen gerçekten de İmam-ı Azam'mışsın!..

'Haccac'ın gerçek durumunu Allah bilir, biz taraftarlıkta aşırı gitmişiz.'

Nasıl, var mısınız böylesine bir eleştiriye, böylesine gönül rızasıyla bakmaya, dua ile karşılık vermeye?

Mevlana küçük bir düzeltme yapar:

mümin ferasetli olmalı ve olayları mana aleminde Allahın muradının ne olduğunu anlamaya çalışmalıdır.

Bundan sonra şu tembihte bulunur iddia sahiplerine:

Bir Emevi yöneticisi ve kumandanı olan Haccac-ı Zalim, 95 tarihinde kendi kurduğu Vasıt şehrinde 53 yaşında ölünce, Haccac'ın Emevi taraftarları mateme bürünmüş, karşıtları ise ölüm gününü bayram ilan etmişlerdi.

- Efendi Hazretleri niçin ağlıyorsunuz der, gözyaşı dökecek ne var ortalıkta?

Çevredekiler Mevlana'nın makamını bir gence terk edip karşısında hürmetle diz çöküşünü fazla bularak bunun sebebini sorarlar.

Doğru mu? Ülkemizde birlik beraberlik için bizim de böyle yumuşak üsluba ihtiyacımız kesin mi? Bir düşünsek mi?

-Senin işittiğin ses, der,

kendisi de ihtiyarlayınca kendi oğlunun da ağaçtan bir tekne oyduğunu görerek sorar:

Çünkü der, açılış sesi ağlatır, kapanış sesi uyku getirir!

O da hakkı olan cevabı hemen vermeyip sabırla dinlemeyi tercih eder. Efendimiz ise bu durumu tebessümle seyreder.

Şöyle açıklar Mevlana bu saygının sebebini:

Ben de kalbine Kur'an'ın tamamı yazılı bir gence hürmet ediyor, hafızasındaki Kur'an'a karşı saygımı ifade ediyorum...

aynı zamanda başka ders alacaklara da önemli bir sabır örneği vermiş olur...

men ettiğinden sakınmaktır."

saygısız ve anlayışsız evlat cezayı peşinen dünyada çeker, denmektedir...

tahriksiz, yumuşak konuşma örneği verirler.

her yerde olmasa bile gerektiği yerlerde meleklerin cevabıyla yetinen kimseler büyük bir tahammül ve sabır örneği vermiş olurlar.

biz bilmeyiz o bilir...

Oğlunun yanmasına gönlü razı olmayan anne,

Edep ise göz ile Hakk'tan başkasını görmemek,

Vak'ayı nakleden Tenbihül-Gafilin'de ana-babasına iyilik etmeyenin kendi evladından da iyilik görmeyeceğine de şöyle bir misalle işaret ediliyor.

Esneyen adam da başını sallayarak, "Bana da öyle geliyor!.." der.

Yaşlı kadıncağız önce söylemek istemezse de, sonunda itiraf eder:

- Ya Rab, cehennemliği kesin olan zalim Haccac'a taraftar olmaktan beni muhafaza eyle!

Elinize yüreğinize sağlık, hepside çok güzeldi :)

Onlar bu aşırı iddia sahiplerine ikazlarını şöyle yaptılar:

sıkıntının önünden böyle çekilmiş olurlar.

Özellikle aile içinde melek cevap versin diyerek gösterilen sabır, çok önemlidir.

Aradan zaman geçer,

Denebilir ki,

Biz de taraftarı olduklarımızla, karşıtı bulunduklarımız hakkında böyle aşırılıkta ifade ve üslup kullanıyor muyuz?

Bana halkın su-i zannıyla değil de benim hüsnü zannımla muamele eylemeni diliyorum!"

Tedavi edemedim bir türlü..

Hasan Basri Hazretleri,

Yoksa senin cevap hakkını kullandığından değil!..

-Senin yemeğini koyup da sofranı ayırmak için..

Ben de meleğin susmasından dolayı üzüldüm, tebessümüm ondan kayboldu!

öteki de onun taraftarı olmaktan Allah'a sığınılacak derecede cehennemlik biri olduğunu ileri sürüyordu.

Çünkü der, meleklerin cevabı yeter bana..

-Ana-babaya itaatsizlik, onların gönlünü kırıp bedduasına maruz kalmak ahiretten önce dünyada karşılığı gelen bir büyük günahtır. İşte Alkama'nın hali bunun en yeni misalidir.

Bakalım şefaati istenecek derecede cennetlik biri mi diyecek, yoksa taraftarı olmaktan Allah'a sığınılacak derecede cehennemliğin teki mi olduğunu anlatacak öğrenin.