Kızılay'a bağışladı. 1954 yılında TBMM kendisine yeni aylık tespit

1888'de Erzurum'da doğdu.

daha sen nokta kadarken onu hayata bağlayan SENken şimdi SENi hayata bağlayan O olmalı.. Anne olmalı...

Kazan Melikesi var gücüyle bağırır:

Duygularla çepe çevre çaresiz

> Üstad `ın kaleminden

Sırbistan Kralı Obrenoviç hanedanından İkinci Aleksandr 10 Haziran 1903 gecesi karısı Draga ile birlikte yatak odalarında öldürülmüşlerdi. Halk ve ordu onlardan nefret ediyordu. Çünkü Draga, krala varmak için kocası makine mühendisi Maşin`i zehirlemekle itham olunuyordu; ayrıca Draga ilk kocasından olan çocuğunu tahta varis yapmak istiyordu. Nihayet o gece; eski kayınbiraderi Yüzbaşı Maşin başta olduğu halde subaylar onları bastırarak öldürdüler ve yerine Karayorgeviç hanedanından İkinci Piyer`i geçirdiler. Bu suretle Karayorgeviç hanedanı tekrar başa geçmiş oldu

Söylenmemiş en mübarek en aziz

O akşam köy bekçisi; gelmeyenlerin evlerini tek tek dolaşıp, yola ne zaman ve nasıl çıkılacağını bildirdi. Bunlar arasında Şerife Gelin de vardı.

Peygamber Efendimiz, `Cennet annelerin ayakları altındadır` derken, anneliğin sadece sosyal hayatta önemli bir kurum olmadığını, İlahi İrade katında nasıl büyük bir anlam ifade ettiğini de vurguluyordu. Anatolie France, `Analık sanatının ilk şartı çocuk uyuduktan sonra uyumaktır` derken annenin fedakarlığını; Ostrovski, `Anneler, her şeyi görmeseler bile kalpleriyle duyarlar` sözüyle annenin şefkatini ve merhametini; Victor Hugo, `Çocuğunu kaybeden bir anne için her gün ilk gündür; bu ıstırap ihtiyarlamaz` diyerek anne için evladın önemini; Emile, `Hiçbir süs ve makyaj bir kadını, analık sevgisi kadar güzelleştiremez` sözüyle anneye has duruşun hiçbir güzellikle ölçülemeyeceğini vurgulamıştır.

Ta gerilerden başka kağnılar yetişti geçti gacır gucur

Kastamonu Yöresinin Dillere Destan Kahramanı:ŞERİFE BACI CEPHANE UĞRUNA HAYATINI FEDA EDEN ANA!

yürek=SEN

görevlendirildi. 300 kişiyi aşkın birliği ile Başkomutanlık Meydan

onun yüreğiyle senin minicik yüreğin hayat bulmadımı onun nefesıyle sen hayata ermedinmi...

Ölümünden bir yıl önce kendisini ziyaret eden NATO Başkomutanına "Ben o zaman gereken şeyi yapmıştım. Bugün de gerekirse aynı şeyi yaparım" demiş ve Amerikalı generali kendine hayran bırakmıştı...

FARKINDA MISIN?

Kazan'da iktidarı elinde bulunduran zümre, sulhun muhafazası için Han seçiminde Moskova'nın arzusuna boyun eğmek, topraktan fedakarlık etmek ve hatta çocuk yaşta han ilan edilen Ötemiş (1548-1551) ile annesi Süyün Bike'yi Moskova'ya teslim etmek gibi ağır şartlara katlanmışsa da

?Mezun olunca İçişleri Bakanlığına gittim kaymakam olacağım diye. Ama önce Başbakan?a gittim. ?Sözünüzde duruyor musunuz? diye sordum. ?İçişleri bakanına git, tamam? dedi. Gittim. Evrak tanzim etmem için bana bir şeyler verdiler. Fakat bir yandan da o zaman personel müdürü olan kişi beni istemiyor, vazgeçirmek istiyor. Ben de vazgeçmiyorum. O sırada Saraçoğlu hükümeti düştü. Bana da?ret? cevabı verdiler. ?Şimdilik bunu düşünmüyoruz? dediler. Benim çok canım sıkıldı. Onun üzerine Emniyet Genel Müdürlüğüne müracaat ettim. Hemen beni komiser muavini olarak aldılar.?

?Arkadaşlar! Türk kadını dünyada eşi-benzeri bulunmayan kahraman bir anadır. Milli Mücadele?yi kazanacağımızın en büyük delili işte önümüzde duruyor, biri ölü diğeri diri olarak şurada yatıyor.? diyen Osman Bey, üzüntüden daha fazla konuşamadı. Sözleri boğazında düğümleniyordu. Genç kadının kimliği tespit edilerek Seydiler?in Satı Köyü?ne, bebek ise kışla yakınlarında oturan, emzikli bir kadının evine gönderildi.

Kastamonu'da doğan, anne-babasının "kızım

Türk edebiyatı ve fikir hayatının geçen asrına damga vurmuş ve etkileriyle milyonları eserlerine çekmiş Üstad Necip Fazıl Kısakürek için `anne`, hüzün ve acının ilacı, şefkat limanı ve sığınağı... Üstad, `Anneme Mektup` şiirinde, çeşitli sebeplerden dolayı uzak kaldığı ve son bir defa görmek istediği annesine şöyle sesleniyor:

Türk-Rus Harbi'nin kanlı ve karanlık günleriydi. 1877 yılı Kasım ayının 7'sini 8'ine bağlayan gece, civarda bulunan iki Ermeni köyünden gizlice harekete geçen kalabalık bir çete, sinsi sinsi yaklaşıp Erzurum'un meşhur Aziziye Tabyası'na girmeyi başarmıştı. Tabyayı savunan bir avuç Türk askeri derin uykuda idi. Yataklarında bastırıldılar ve uykuda kılıçtan geçirildiler. Arkadan gelen Rus kuvvetleri de hiç bir direnme görmeksizin Aziziye Tabyası'na yerleştiler.

Bu esir alınıştan sonra Süyün Bike?ye ne olduğu konusunda çeşitli rivayetler var. Ama bilinen bir şey başka Türk yurtlarının başlarına da böylesi sıkıntıların geldiği ve neredeyse hepsinde Türk kadınının da mücadele verdiği gerçeğidir. Türkiye?de Kurtuluş Savaşı?na kadar silahlı mücadelelerin içinde yerini alan kadınlarımız savaş sonrasında da fikir, ilim, siyaset ve sanat alanlarında milli denebilecek mücadeleler vermişlerdir

Gecenin ardında yine gece var;

-Anneye, buyurmuş.

-?Kazan.. Kaygulu, kanlı şehir!.. Başından tacın düştü... Sen şimdi dul kadın gibisin! Sen şimdi efendi değil, kul oldun!.. Sen başsız arslan gibisin! Her devlet akıllı Han ile idare edilir, güçlü çeri ile ayakta kalır!.. Bunlar olmayınca, herkes senden Hanlığı alır! Eski günlerini, bayramlarını hatırlayıp, benim gibi ağla artık.. Nerede senin eski Hanlık bayramların? Nerede sendeki çocuklar, beğler, Töreler?... Nerede senin genç kadınların, güzel kızların; onların şen sesleri nerde?.. Hepsi kayboldu değil mi? Bundan sonra sende, bunların yerine ağlamalar, inlemeler olacak!.. Sende bal akan ırmaklar, pınarlar vardı.. Bundan sonra onlarda senin

Durdu birdenbire kocabaş ova bayır durdu.

KIRIM ŞEHİDİ EMİNE BANU

Yazar Can ALPGÜVENÇ

Şerife Bacı?yı 16 yaşında evlendirmişlerdi. Düğünden iki ay sonra Harb-i Umumi patlak verdi, kocasını askere aldılar. Altı ay sonra da Çanakkale?den kocasının ölüm tezkeresi geldi. Kimsesizdi, hiçbir geliri yoktu.

Peygamber Efendimiz sormuşlar :

Mesleğinde hiçbir zaman kadın olduğunu hissettirmediğini de ifade eden Sanerk, ?Gece nöbet bekliyoruz genel müdürlükte. Şube müdürleri, daire başkanları nöbetçi kalıyordu. Ben nöbetimi, bir gün dahi birisine bırakmadım. Halbuki başka arkadaşlarımın işleri olduğunda ben gittim onların yerine nöbet bekledim. Ama benimkini bir olay olur da?kadın değil mi beklememiş, arkadaşına bekletmiş? derler diye katiyen bekletmedim? diye konuştu.

tarafından Ankara'ya çağrıldı. O'nun "Seni yollamıyorum, bizim kızımız

Savaşlardan savaşlara koşmuş, her savaşta kahramanlıklarıyla ün salmış bu yirmi serdengeçti sipahi, hatunun sözlerini pek makul bulmuşlardı. Evvela Acemka, sonra da bütün köyler yakılıyor, erzak ambarları, cephanelikler kül oluyor, havaya uçuyordu. Polonya Ukraynası`nın buzlu yolu geceleri, kızıl fanuslarla süsletilmiş gibi idi. Rus ordusu yetiştiği zaman başta Emine Banu, bu kahraman kadın, kundakçıların başında, vatan aşkı ile çırpınan kalbine küçük bir fütur getirmeksizin çalışıyordu.

Göğsü körük gibi inip kalkıyordu. Soğuktan donmak üzere olan elleri titriyor, iki de bir üvendireyi elinden düşürüyordu. Kağnıdaki küçük Elif?in ağlaması duyuldu birden. Yavaş giden kağnıyı durdurmadan, düşe kalka telaş içinde arabanın ardına koştu. Yorganı açıp, el yordamıyla kuru otları karıştırdı. Zavallı yavrucak orada, otların arasındaydı. Boğuk boğuk ağlayıp hıçkırıyordu. Soğuk, dondurucu bir hal aldığı için; Şerife Bacı yün yorganı Elif kızıyla top mermilerinin üstüne iyice sıkıştırdı, ama asıl korkusu, top mermilerinin kaymasıydı. Eğer böyle bir şey olursa bebeği -Allah esirgesin- ezilir, yamyassı olurdu. Tekrar kağnının önüne geçip, öküzleri çekmeye başladı. Nice arkada kalanlar onları geçip gitmiş, görülmez olmuşlardı. Herkes arabasındaki cephaneyi yerine teslim etmekten başka bir şey düşünmüyordu.

Çavuş, "Ben ana-babaya itaatli evlada saygı duyarım" diyen Mustafa

tez cezasını ver!.. Kazan?ın başına bu belaları açan Şeyh Ali ile Türeleri cezasız bırakma! Onlar beni düşman eline düşürünceye kadar çalıştım; çekmiş olduğum eziyet ve sıkıntıları onların da, onları umursamayan ve ülkelerine sahip çıkmasını bilmeyen Kazanlıların da başına ver Tanrım!.. Ver ki, bundan sonrakilere ibret ve ders olsun ; başka Türk Yurtlarının başına böylesi gelmesin!...?

Kocabaş'ın yerine koştu kendini elifçik

Kocabaş yığıldı çamura

Nihayet, bütün ricalin mümanaatına rağmen Sinan Paşa ordu ile hareket etti. Paşanın ve oğlunun tedbirsizlikleri yüzünden işler kötü gitti. Tam 13 sene süren bu Avusturya savaşları devleti sarstı. Sinan Paşanın hırsı devlete ve millete pek pahalıya mal oldu.

Nam salmıştı asker içinde.

Şehrin kenar bir mahallesindeki mütevazı bir evde oturan taze bir gelin vardı. Bir gün evvel ağabeyi Hasan cepheden ağır yaralı olarak eve getirilmiş ve bir kaç saat önce bu taze gelinin kolları arasında ruhunu teslim etmişti. Kocası cephede idi. Minarelerden yükselen "Moskof Aziziye'ye girdi" seslerine, seferber olup koşanların uğultuları karışıyordu. Taze gelin, bu kara haberi duymuş gibi hemen ağlamaya başlayan üç aylık bebeğini emzirip uyuttu. Usulca onu beşiğine bıraktı ve heyecan dolu bir sesle:

Anne ölünce çocuk...

- Seni bana Allah verdi, ben de seni Allah'a emanet ediyorum yavrum, diye mırıldandı.

Türk edebiyatında `anne`yi şiirlerinin merkezine almış ve annesinden yola çıkarak çektiği çileyi, yaşadığı acıyı veya sevinçleri anlatmış şairlerin sayısı oldukça fazladır. Ancak, Üstad Necip Fazıl Kısakürek için anne, diğer şairlerden daha farklı ve mübarek bir makamdadır.

Anne bu canına can katan senin her soluğunun manasını tek gözüyle farkeden...

`Annem İçin` başlıklı şiirinde `Bir günümüz bile sensiz geçmezken/ Şimdi mezarına hasretiz anne...` diyen Ahmet Hamdi Tanpınar ; `Anneler Ve Çocuklar` şiirinde `Anne ölünce çocuk/ Bahçenin en yalnız köşesinde/ Elinde bir siyah çubuk/ Ağzında küçük bir leke...` diyen Sezai Karakoç ; `Anne` şiirinde `Sahi senden mi doğdum anne/ Yollar nehirler kuşluk vakitleri dururken/ bir insandan mı doğar bir çocuk` diyen günümüzün önemli şairlerinden Haydar Ergülen ve onlarca şairin şiirlerinde de `anne` bir referans olarak yerini alır.

Mesleğinden dolayı hiç pişman olmadığını dile getiren Sanerk, ?Çocuklarım sitemde bulunmadılar ama bana hep çocuklarımla fazla meşgul olamadım gibi geldi? dedi.

2.000'e yakın Moskof askeri öldürülmüş ve Aziziye kurtarılmıştı. Düşmanın geri kalan kısmı selameti atlarına atlayıp kaçmakta bulmuştu. Onları takip etmek için Erzurumlunun atı yoktu. Fakat kaçan atlıyı kovalayan yayalar yine de onu yakalayıp haklamayı biliyordu.

?Bu tazeliğiyle yapayalnız durması yakışık almaz.? diyen köyün yaşlıları, onu bir gaziyle, Topal Yusuf?la evlendirdiler. Üç yıl sonra Şerife Gelin?in bir kızı oldu. Ona Elif adını koydular. Evdeki işlerle birlikte dışarı işlerini de Şerife yapıyordu. Öküzlerle çift sürmek, merkeple dağdan odun getirmek, orakla ekin biçmek, döven sürmek... hepsi ona bakıyordu. Kocası Topal Yusuf?un sadece adı vardı. Savaşta sol bacağı kopmuş, yakınında patlayan bomba bir gözünü kör etmişti... Kulaklarının duyması ise günden güne ağırlaşıyordu. Bu haliyle, onun iş yapması mümkün değildi. Günlük hizmetini bile Şerife Gelin yapıyordu. Bir akşamüzeri tellal bağırdı:

Türkiye nin ilk kadın emniyet müdürü;

Her zaman ümitli

Alını yeşilini kapmıştı geçirmişti

sabah tıraş olmaktan vazgeçti. Savaş sonrası Mustafa Kemal Paşa

Meslek hayatı süresince az uyuyup çok çalıştığını, çocuklarını okula kendisinin bıraktığını ve onlarla hep ilgilendiğini anlatan Sanerk, ?Eşim Türk erkekleri içinde parmakla gösterilecek gibiydi. Ben ilk kez gizli göreve gidecektim. Tereddüt ettim. Eve gelip eşime?Gideyim mi? dedim. ?Gideyim mi ne demek? Sen bu mesleğin içinde değil misin? dedi. Ondan sonra da çok yere gittim. Bir daha da sormadım tabi? diye konuştu.

eriha Sanerk, ?Çocuklarıma her bayram mutlaka elbise dikerdim. Hatta bazen yetişmezdi, Ankara?dan İstanbul?a gelirken trende elbiseleri tamamladığım olurdu? dedi.

Sanki elif elif uzuyordu inceliyordu.

- Allah için, din için, peygamber için kalınız!.. Bakın ben bir kadın olduğum halde kalıyorum, siz neden korkup kaçıyorsunuz? diye bağırıyordu.

ANNECİĞİM

hadis-i şerif

- Hatun; yirmi kişi ile düşmana nasıl karşı geleceğiz, ne yapacağız?

Nihayet sözünü ancak yirmi kişiye dinletebildi. Yirmi erkek sipahi bu cesur arslan kadının yanında kaldı. Sipahilerin ileri gelenlerinden birisi sordu:

giderken erkek kılığına girdi, erkek gibi tıraş oldu, saçını kazıttı

?Ey ahali! Duyduk duymadık demeyin. Cuma günü her haneden bir kağnı, İnebolu?ya yük taşımaya gidecektir!?

- Düşmana barınacak bir yer bırakmamakla onu mahvedeceğiz. Acemka ve onun civarındaki 120 köy, suların donmaya, buz tutmaya başladığı bu zamanda, düşman ordusu için en mükemmel bir mezar halini alır. Bahusus muhtemel bir savaş karşısında, Türk ordusunun bütün erzakı buradaki depolardadır. Biz bunları olduğu gibi Ruslara teslim edecek olursak, geriden gelmekte olan Osmanlı imdat kuvveti ne yapabilir? Yapılacak tek işimiz var: Şehri ve köyleri ateşe vermek. Daha Rus ordusunun yetişmesine beş altı gün vakit var...

ANA=yürek

Demeden yakın ırak

Kanadın yayılmış, çırpınmak için;

Seni sevdiğimin farkında mısın?

Elma elmaydı yanakları üzüm üzümdü gözleri.

-Yine anneye, buyurmuşlar

Sabaha karşı Kastamonu?nun kapısı sayılan kışla önündeki kule nöbetçileri, alaca karanlıkta belli belirsiz bir kağnı gördüler. Kimdi bu gelen ve ne zaman kara saplanmıştı? Hemen haberdar edilen Bölge Müfettişi Osman Bey, merkez komutanlığı inzibatlarından Devrekanili Cemil Çavuş ile Beşiktaşlı Rıfat Çavuş?u derhal olay yerine gönderdi. Kağnının yanına ulaşan çavuşlar dehşet içinde ürperdiler. Kağnının arkasındaki genç kadın, arabasındaki kıymetli yükü korumak için, üstüne yorganını örtmüş, kendisi de bir elinde üvendire olduğu halde kollarını açarak yorganın üzerine abanmıştı. Cephanenin üstüne örttüğü yorganı kucaklamak ister gibiydi. Bağırdılar duymadı. Her nasılsa kafilesinin gerisine düşen bu kadın, cephane yüklü kağnısıyla yorgun-argın, ancak kışla önüne kadar gelebilmiş, cephanesini askerimize teslim etmesine çok az mesafe kala, kağnısının üzerinde donarak şehid olmuştu. Oysa yorgana kendi sarınsaydı donmaktan kurtulacaktı.

Mustafa Kemal'in kağnısı derdi kağnısına.

Kazan Hanı Safa Giray 1547?de ölür. Oğlu Ödemiş Giray iki yaşında olduğundan varisi annesi Süyün Bike olur. Ruslar 13 Şubat 1550?de Kazan?a hücum eder. Süyün Bike de diğer kahramanlardan geri kalmadan savaşır. Fakat şehir düşer ve Kazan Beyleri ile birlikte o da esir alınır. Gemilere bindirildiklerinde halk gözleri yaşlı nehrin kenarında beklemektedir.

Derin ve oylumlu şiirlerinde kurguladığı bütün `şeyler` gibi `anne`yi de müthiş bir ustalıkla işleyen Üstad `ın, şiirleri kadar mesela, `Gençliğe Hitabe ` gibi nesirlerinde de anne kavramına dikkat çekici vurgular yaptığını görürüz.

Beni de beraber al anneciğim!...

ilk günlerinde General Trikupis'in birliğine esir düşmüşse de, kaçarak

?Komiser oldum. Başkomiser oldum ve bir hayli maceradan sonra da emniyet müdürü oldum. O zaman yüksek okul mezunları 2,5 yılda emniyet müdürü oluyordu. Benim 2,5 yılım geçti hala olamıyorum. Yapmıyorlar. Her gelen umum müdüre?benim emniyet müdürü olma zamanım geldi? diyorum. ?Peki? diyorlar, kalıyor orada. Benimki 5 yıl sonra oldu. En sonunda bir tanesine ispat etmişim ki benim emniyet müdürlüğümü verdi. Kaymakam olmam gerekiyordu, yapmadılar. Emniyet müdürü olmak için de dava açtım. Müdür olunca dava düştü.?

elinize sağlık.

Necip Fazıl Kısakürek, yaşadığı acıların ve çektiği çilelerin sağlamasını ve muhasebesini annesinin vicdanında yapar. Sanki çocukluğunun masum, saf ve sahihliğini onu hayal ederek yeniden yaşar ve o anda içinde bulunduğu ruh halini onunla temize çekmeye çalışır. Sıkıntıya düştüğü zamanlarda `Ak saçlı başını alıp eline,/ Kara hülyalara dal anneciğim!/ O titrek kalbini bahtın yeline,/ Bir ince tüy gibi sal anneciğim!` diye seslenen Üstad, `Anneciğim ` isimli bu dikkat çekici şiirini, karanlıkların biteceği ümidini her zaman taptaze tutarak bitirir; `Gözlerinde aksi bir derin hiçin,/ Kanadın yayılmış, çırpınmak için;/ Bu kış yolculuk var, diyorsa için,/ Beni de beraber al anneciğim!..`

Adı Nene idi taze gelinin. O günden sonra o da bütün Erzurum'un tanıyıp saydığı kişiler arasına katıldı. Doksan sekiz yıllık ömrü boyunca bütün Erzurumlulara Moskof'un Aziziye'de nasıl tepelenişini anlattı. Fakat kendinden bir kaç kelime ile bahsetti.

-Sonra diye sormuşlar,

Kapına geldiğimin farkında mısın?

Ana adı yürek onun adı...

ERZURUMLU KARA FATMA :

Anneciğim bilmem farkında mısın?

Emine Banu, arzusuna nail olmuş , Türk kuvvetleri gelirken Rus ordusunu da ricate mecbur bırakmıştı...`

gitme" şeklinde yalvarışlarını dinlemeden milli mücadeleye katılan

Bulutlarla savrulup, ırmaklarla akarak

Büyüdü gözleri büyüdü yürek kadar

`... Birinci Abdülhamid; nasılsa, Kırkağaç taraflarından kendisine satılmış Emine adındaki cariyeyi; Kırım Hanı Giray`a hediye olarak göndermişti.

ELİF'İN KANISI

Koma yollarda beni kulun köpeğin olayım

Bütün anneleri düşündüm tek tek

Öküzleriyle kardeş gibiydi elif.

sen+sen+sen+Sen+Sen+sen+...=ANNE edermiki?

Düşerim gerilere iyceden iyceden.

ol" önerisine "Annem babam beni bekler" şeklinde cevap veren Halime

Bak hele üzerimden ses seda uzaklaşır

Tarihin kahraman Türk kadınlarından:

Tarihimize "93 Harbi" adıyla geçen Türk-Rus savaşında Erzurum'un Aziziye Tabyası'nda gösterdiği kahramanlıkla adını tarihe kazandıran Türk kadını. 1857 yılında Erzurum'da doğdu. Tam doksan sekiz yıl orada yaşadı. Bir kahramanlık sembolü olarak tanındı ve anıldı. Ömrünün son demlerini "Üçüncü Ordu'nun Annesi" olarak geçirdi. 1955 yılında "Yılın Annesi" seçildikten sonra 22 Mayıs 1955 günü Erzurum'da zatürreden vefat etti.

Ve masanın üzerinden satırı kapmasıyla kapıdan dışarı fırlaması bir oldu. O da çılgınca Aziziye'ye doğru koşmakta olan kadınlı erkekli, taşlı sopalı kalabalığın arasına karıştı.

Savaşı'ndan sonra "üstteğmen" rütbesi ile emekli oldu. Emekli maaşını

Yalnız acı bir lokma, zehirle pişmiş aştan ; Ve ayrılık, anneden, vatandan, arkadaştan;

Annesi gül koklasa, ağzı gül kokan çocuk; Ağaç içinde ağaç geliştiren tomurcuk...

yollandı ve kendisine maaş da bağlandı.

evet, Fazıl Hüsnü Dağlarca'ya ait

evlatlarının kanları ve gözyaşları akacak!.. Rus kılıçları onları kırıp geçirecek!.. Ey Tanrım!.. Bizim en azgın düşmanımız olan İvan?a

Emniyette ise erkek meslektaşları tarafından iyi karşılandığını, ancak orada da sıkıntılar yaşadığını dile getiren Sanerk, Türkiye?nin ilk kadın emniyet müdürü olma sürecini de şöyle anlattı:

Yaşlı gözlerinle kal anneciğim!

Annenin şefkati, annenin merhameti, annenin sıcaklığı, annenin sevgisi...

Her güzellik annede, saf, temiz vebitmek tükenmeyen bir sabır.

Hatıra küpü, devril, sen de ey hayal, gömül! Sonu gelmez visalin gayrından vazgeç, gönül! O visal, can sendeyken canını etmek feda; Elveda toprak, güneş, anne ve yar elveda!

Sana "Anne" diyen dilleri kıskanarak

Büyük Türk tarihi eşsiz kahramanlar yatağıdır. Tarihimizin ilk çağlarından beri kadınları, çocukları, gençleri ve ihtiyarları ile her zaman ve her hal ve durumda başkalarının vazgeçtiği zor vaziyetlerde bile destanlara konu olan kahramanlıklar meydana getirmiş bir milletiz. Tarihimizin çok uzun bir dönemi ezeli düşmanımız Ruslarla, yani eskilerin deyimi ile Moskoflarla savaşla geçmiştir. Kırım Yarımadası bu savaşların en yoğun olarak geçtiği bölgemizdir. Kırım Hanlarının Osmanlı Hakanlarına bağlandıkları çağlarda ise bu mücadele kıyasıya bir var olmak veya yok olmak şeklinde sürmüştür. Aşağıda bu sürüp giden savaşların en trajik olanlarından birinin öyküsünü veriyoruz. Filmlere ve pek çok romana ve hatta opera librettolarına konu teşkil eden Kırım Şehidi Emine Banu`nun macerası ibretle okunacak bir hikayedir. Allah ona rahmet eylesin:

Bütün Erzurum, o dadaşlar diyarı şahlanmıştı. Erzurum halkı bir sel gibi akıyordu canından aziz saydığı Aziziye Tabyası'na doğru. Aziziye'ye yerleşmiş olan Moskof, tabyaya yaklaşmakta olanlara karşı yaylım ateşine geçince bir hayli Erzurumlu kırıldı. Onların kırılışını görmek, ayakta kalabileni büsbütün şahlandırmış ve tabyanın demir kapılarına gülle gibi yüklenen kalabalık bir anda içeri doluvermişti. Demir kapılar bile dayanamamıştı bu olağanüstü iman karşısında.

Her gün elim tokmakta, Bir an irkiliyorum: Annem belki yatakta, Annem belki toprakta. Gün batıyor şafakta; Biliyorum, biliyorum: Tabut gıcırdamakta Ve hevesler damakta...

Sonra şehit kardeşinin döşeğine seğirtti. Ölüyü alnından öptü:

Yemezdi içmezdi yemeden içmeden onlar.

İlk fırsatta Avusturya`ya bir savaş açmak istiyordu. Bu suretle orada bir zafer kazanıp şöhretini kuvvetlendirmek için vesile arıyordu. Bu sırada Bosna Valisinin Avusturya`ya yaptığı bir akının felaketle neticelenmesi mükemmel bir sebepti, bunun tamirini bahane etti. Zaten Avusturya İmparatoru İkinci Rudolf da memleketinde `Türk çanı` diye bir adet koymuş, sabah, öğle ve akşam zamanları çaldırdığı çanlarla halkı kiliselere toplatıp Türk tecavüzlerine karşı Allah`tan merhamet diletir ve bu suretle Türk düşmanlığı aşılardı.

Mezun olduğunda kaymakam olmak isteyen ve bunun için başvuruda bulunan Sanerk, bununla ilgili gelişmeleri şöyle anlattı:

sonrasında babaya diye buyurmuşlar.

Merhametli sığınak

`Ben bu gurbet ile düştüm düşeli,/ Her gün biraz daha süzülmekteyim./ Her gece, içinde mermer döşeli,/ Bir soğuk yatakta büzülmekteyim./ Böylece bir lahza kaldığım zaman,/ Geceyi koynuma aldığım zaman,/ Gözlerim kapanıp daldığım zaman,/ Yeniden yollara düzülmekteyim./ Son günüm yaklaştı görünesiye,/ Kalmadı bir adım yol ileriye;/ Yüzünü görmeden ölürsem diye,/ Üzülmekteyim ben, üzülmekteyim.` Kısakürek `in, sadece bu şiirinde değil, `Anneciğim `, `Anneme`, `Vehim`, `Dua`, `Çocuk`, `Visal`, `Gurbet`, `Kaldırımlar` ve bir şaheser olarak okurlarını selamlayan `Çile `sinde de anne temalı mısralar ve vurgulara sıkça rastlıyoruz.

Yürüdü düşman üstüne yüceden yüceden...

Nazar mı değdi göklerden ne?

Nasıl yüceldiğimin farkında mısın?

?NÖBETİMİ KİMSEYE BIRAKMADIM?

ardından, Milis Müfreze Komutanı olarak Batı Cephesinde

Bu kahpe baskından yaralı olarak kurtulan bir asker koşa koşa Erzurum'a varıp kara haberi yetiştirdi. Minarelerden sabah ezanı yerine "Moskof Aziziye'ye girdi!" sesleri yükselmeye başladı. Bir anda bütün Erzurum duymuştu bu kara haberi. Ve bir anda bütün Erzurum şahlanıvermişti. Tüfeği olan tüfeğini kaptı, olmayan eline ne geçirdi ise tırpan, kazma, kürek, sopayı alıp sokaklara döküldü. Erkekli kadınlı bütün Erzurum halkı Aziziye'ye doğru koşmaya başladı.

Niceden niceden.

Kurt gibi yaşadı kuzu gibi öldü

Şerife Gelin öküzleri çekmeye devam ediyor, kar ise durmaksızın yağıyor, yağıyordu. Kağnı tekerleri karla karışık çamurlu yollarda gönül daraltıcı bir gıcırtıyla ilerliyordu. Şerife, ne kadar yol aldığını hesaplamıyordu. Karnı açtı, lakin dert etmiyordu. Biricik Elif?i aklına geldi, tabii O?nun da karnı acıkmıştı. Onu azıcık da olsa emzirmeyi düşündü. Ama Elif uyuyordu; zaten uyansa da bu soğuk havada çocuk emzirilemezdi. Kendi kendine mırıldandı:

Turnaların gökyüzünü sevdiği kadar

Başka bir zaman olsaydı Türkün merhameti galebe çalardı, belki. Fakat bu zaman diğer zamanlardan çok farklıydı. Aziziye'nin dışında ve içinde kadınlı, ihtiyarlı çocuklu yüzlerce Erzurumlu kanlar içinde yatıyordu. Onlara ateş açanlar acımışlar mıydı? Ne "Osman" dinleyen oldu, ne de "Teslim"e kulak asan... Taze gelin de elinde satırı, karşısına çıkan Moskof'un kafasına, suratına indiriyordu. Şehit düşen ağabeyinin acısını, bin Moskof'u öldürse içine atamazdı...

Muharebesi'nde Mehmetçikle birlikte destanlar yazdı. Büyük Taarruz'un

Her bir heceden heceden.

Kemal Paşa tarafından çeşitli hediyeler verilerek tekrar evine

Çabuk giderdi çok götürürdü elifçik

Bu kez yine herkesten evvel amıştı yükünü

1921?in Kasım ayı başlarıydı. İnebolu?ya gelen motor ve vapurlarla sahile büyük miktarda topçu ve piyade cephanesi çıkarılmış, boşalan ambar ve depolar yeniden dolmuştu. İnebolu ve Kastamonu bölge kumandanları, mülki makamlarla işbirliği yaparak, karlı dağların, çabuk hareket edilip yollar kapanmadan aşılmasını, cephanenin zamanında gönderilmesini emrediyordu. Bu emir bütün karakollara bildirildiğinden, jandarma ve bekçiler köylere dağılarak talimatı yaydılar. Türk köylüsünün hayati ve zaruri saydığı İnebolu-Ankara yolu, kısa sürede binlerce araçla dolmuştu.

Aziziye'de boğaz boğaza kanlı bir dövüş başladı. Balta, tırpan, kazma ve sopası olmayan pençeleriyle Moskof?un gırtlağına yapışıyordu. O toplu tüfekli ordu, tam bir bozguna uğramıştı bu şahlanış karşısında. Türk demeye dili dönmeyen Moskof askerleri Osmanlı'yı da kısaltıp sadece "Osman"a çevirmişlerdi. Başı dara gelen "Osman teslim" deyip canını kurtarmaya bakıyordu.

Gözlerinde aksi bir derin hiçin,

işte bir anne daha,

'cennet anaların ayakları altındadır'

O titrek kalbini bahtın yeline,

Eşi de emniyet müdürü olan Sanerk, meslek hayatının zorluklarına karşın 2 çocuk büyüttüğünü, evinin yemeğini yaptığını, hatta kendisi ve çocuklarının elbiselerini bile kendisinin diktiğini anlattı.

Altın Ordu Hanlarından Cambek'in 1357'de ölümünden sonra ortaya çıkan taht kavgaları ve Aksak Timur ile Toktamış arasında 1391 ve 1395'lerde cereyan eden savaşlar neticesinde zayıf düşen Kıpçak ilinde, "Kazan Hanlığı", "Astrahan Hanlığı", "Kırım Hanlığı", "Sibir Hanlığı" gibi daha küçük Türk devletleri meydana geldi ve büyük Altın Ordu devleti fiilen sona ermiş oldu.

annelik... tarifi çok şeydir...

mmm teşhis doğru:)

Geçer götürür ana çocuk mermisini askerciğin

-En çok kime hizmet edeyim, kimin hakkınıödemeye çalışayım diye

Halime Çavuş, uzun yıllar Halim Çavuş zannedildi. Kurtuluş Savaşı'na

Dağda dolaşırken yakma kandili, Fersiz gözlerimi dağlama gurbet! Ne söylemez, akan suların dili, Sessizlik içinde çağlama gurbet! Titrek parmağınla tutup tığını. Alnıma işleme kırışığını Duvarda, emerek mum ışığını, Bir veremli rengi bağlama gurbet Gül büyütenlere mahsus hevesle, Renk dertlerimi gözümde besle! Yalnız, annem gibi, o ılık sesle, İçimde dövünüp ağlama gurbet!..

Savaşı'nda Kafkas Cephesine gitti. 1919'daki Kongre günlerinde,

Dağlarca'nın şiirimiydi bu İlia?

Sinan Paşa`nın başarısızlıkları üzerine Padişah Üçüncü Mehmed`in ordu ile hareketi kararlaşmıştı ve bu hareket neticesinde Macaristan`da Eğri kalesi zaptedilmişti. Lakin bir düşman ordusunun ilerlemesi dolayısıyla Haçova`da bir de meydan muharebesi vermek icap etti. Padişah, yanındakilerin tavsiyesi ile geride bir çadıra çekildiğinden, bir kısım asker de padişah kaçtı diye dağılmaya başladı. Bereket versin geri hizmetteki efradın mukavemetiyle düşman bir bataklığa sıkıştırılarak perişan edildi (25 Ekim 1596). Fakat Sadrıazam Cığalazade Sinan Paşa, firarilerden ele geçenleri kadın elbisesi giydirip teşhirden sonra idam etmek gibi şiddetli cezalar verdi. Bu tedbirsizlik ötekilere tesir ettiğinden 30 bin kadarı Anadolu`ya geçti ve hükümete asi eşkıya olarak Anadolu`yu harap etti.

Sanma bir gün geçer bu karanlıklar,

Bu kış yolculuk var, diyorsa için,

Hakkını ödeyebilirmiyiz annelerin mümkünatı yok, sırtımıza alıp hacca götürüp getirsek bir gün bizi taşıdığını belki ödeyebiliriz.

can acımasını senden önce yaşayan...

Sensin benim için en güzel örnek

Kalır mı Mustafa Kemal'in kağnısı bacım?

NENE HATUN

Nihayet, altında yanan kale birdenbire devrildi ve Rus ordusu, karşısında yarı yanmış bir kadın cesedi buldu. Ahmaklar, şehri ve bütün köyleri yakanın, bu Türk kadını olduğunu görerek onu hayretle seyrediyorlardı.

Gecenin ulu ağırlığına karşı

Hırsın getirdiği milli felaket

İriydi elif kuvvetliydi kağnı başında.

Örtüldü gözleri örtüldü hep.

Rıfat Çavuş, öküzleri yönetirken; Cemil Çavuş, şehidin üzerindeki karları süpürdü. Sonra birlikte, gözyaşları içinde şehidi kol ve bacaklarından tutup kaldırırlarken, buz kesmiş yorganın altından, çığlığı basıp ağlayan bir çocuk sesi yükseldi. Şehid anayı yana çekip, hemen yorganı kaldırdılar. Gözlerine inanamamışlardı. Çullar içine kundaklanıp, otlara sarılı top mermileri arasına yerleştirilmiş olan bebek, çevresindeki sesler üzerine uyanıp açlıktan ağlamaya başlamıştı. Şehid ana, ölene kadar bedeninin sıcaklığını yavrusuna vererek onu donmaktan kurtarmıştı. Askerler ağlaşarak, cephanesi ve yavrusu uğruna hayatını feda eden bu kahraman ana ile bebeğinin bulunduğu kağnıyı, tugay karargahının önüne kadar çektiler.

Üçüncü Murat zamanında, 1593`te, üçüncü defa olarak sadarete gelen Koca Sinan Paşa seksenlik bir ihtiyardı. Yemen ve Tunus Fatihi Ünvanlarını başkaları hesabına ve haksız olarak kazanmıştı. İkinci sadaretinden çekildiği sırada yerine gelen Ferhat Paşa`yı kıskanırdı.

-Sonra diye sormuşlar

Emine güldü:

İçimden bin türlü duygunun isyanı var

Yalvardım: Gösterin bilmeceme yol! Ey yedinci kat gök, esrarını aç! Annemin duası, düşte perde ol! Bir asa kes bana, ihtiyar ağaç.

Yediyordu elif kağnısını

Subay Suat Derviş Bey ile evlenip Balkan Savaşı'na katıldı. I. Dünya

Mermi taşırdı öteye dağ taş aşardı.

Bir ince tüy gibi sal anneciğim!

Toprak gülümserdi çarıklı ayaklarına.

Dah etti yok dahha dedi gitmez.

Sür beni öldür beni koma yollarda beni

Sana yöneldiğimin farkında mısın?

Ak saçlı başını alıp eline,

Rus süvarileri burada cephane ve erzak bulacaklarını bildikleri için çok tedbirsiz gelmişlerdi. Fakat şimdi onların yerine, cephaneliklerden çıkan, tıpkı şiddetli gök gürültülerini andıran tarakalar duyuluyordu. Her ne bahasına olursa olsun, son yanmamış birkaç köyü elde etmek istediler. Gerek kendilerini, gerekse hayvanlarını barındırmak için bunlar lazımdı. Fakat ilk hücum istedikleri köyde Emine Banu`nun ateşi ile karşılaştılar. Hatun bir taraftan savaşıyor, diğer taraftan da bu son köyleri yakıyordu. Düşmanın ateşi çok mühlik , çok dehşetli idi. Fakat Emine`yi korkutmuyordu. Cesur kadın, yanında kalan birkaç kişi ile son cephanelikleri de ateşledi ve ondan sonra yanan bir kalenin üstüne çıktı. Alay ederek, kahkahalarla gülerek Ruslara beyaz mendil sallıyordu!..

Nasıl dururdu Mustafa Kemal'in kağnısı?

onlar ki her meslekte, her gelecekte biz de varız diyen kadınlar ve anneler, önderlik onlardan devamı bizlerden...

Kaldırımlar, çilekeş yalnızların annesi Kaldırımlar, içimde yaşamış bir insandir. Kaldırımlar, duyulur ses kesilince sesi, Kaldırımlar, içimde kıvrılan bir lisandır. Bıçak soksan gölgeme Sıcacık kanım damlar Gir de bir bak ülkeme Saçsız başsız adamlar Ağlayın su yükselsin Belki kurtulur gemi Anne seccaden gelsin Bize dua et emi

İşte bu cephane nakli esnasında meydana gelen olaylardan biri de Seydiler?in Satı Köyü?nden Şerife Bacı?nın acıklı hikayesidir.

Allah razı olsun bacılarımızdan...

Çocuklar hıçkırır, anneler ağlar,

İnliyordu dağın ardı yasla

Mustafa Kemal'le bizzat görüşebilmek için Sivas'a gitti. Bu görüşmenin

Aman kocabaş ayağını öpeyim kocabaş

Hafiftiler inceden inceden.

ANNE adı anne...

Seni göremedim diye bu bahar

?Elif uyanmadan Kastamonu?ya varmalıyım, ha gayret!?

Anadolu; geçmişinden bugüne milli duyguları yoğun yaşayan insanların ülkesi olmuş, gerek erkeği, gerekse kadınıyla hep aynı duygu ve inancı yüklenmiştir. Erkeği cephede dini, vatanı ve namusu için çarpışırken, analar boş durmamış, bu büyük mücadeleye tepkisiz kalmamıştır. Bu yazımızda sizlere, Seydiler?in Satı Köyü?ndeki kahraman bir kadından, Şerife Bacı?dan söz edeceğim. Kurtuluş Savaşı?nın cepheleri genişledikçe cephane ihtiyacı artıyor, cephelerden Milli Müdafaa Vekaleti?ne kumandanların gözyaşları ile yazılmış acı telgraflar çekiliyor, yalvaran dille yazılmış cephane talepleri birbirini kovalıyordu. Bu arada İstanbul?dan, düşman işgalindeki depolardan kaçırılan silah ve cephane; geceleri kayıklar ve motorlarla İnebolu?da kıyıya çıkarılıyor, önce ambarlara taşınan emanetler, hareket eden ilk vasıtalarla Kastamonu üzerinden Ankara?ya gönderiliyordu. İnebolu-Ankara arasındaki bu nakliyat işleri, ağırlaşan kış şartlarının eklenmesiyle güçlükle yürüyor, ulaşımda ciddi gecikmeler meydana geliyordu. Yolculuğun zor kısmı, İnebolu?nun İkiçay?dan Çatalçeşme?ye kadar olan bölümüyle Topçuoğlu, Kayguncak, Küre-Ecevit yokuşlarıydı. Bu bölgelerin çamurunu aşmak, arabacılar için ölüm sayılırdı. Yokuş başlarında bütün arabalar çiftleniyor, yani yokuşlar, bir arabadan çıkarılan çift at, diğer arabanın ok başına takılarak aşılabiliyordu. Kısacası her türlü engel, fedakarane yardımlarla geçiliyordu.

Kara hülyalara dal anneciğim!

Kazan Devleti, iç mücadelelerle de sarsılınca gittikçe zayıflamış ve Ruslar'ın müdahalesi de o nispette artmıştır

Doğrulmuştu yola önceden önceden.

Türkiye?nin?ilk? kadın Emniyet Müdürü Feriha Sanerk, Siyasal Bilgiler Fakültesine girdiğinde de okulda kız öğrenci bulunmadığını dile getirdi. Mülkiye mezunu olan dönemin Başbakanı Şükrü Saraçoğlu?nun, kız öğrenci olduğu için kendisiyle özel olarak ilgilendiğini kaydeden Sanerk, Saraçoğlu?nun kendisini kaymakam yapmak istediğini de söyledi.

- Seni öldüreni öldüreceğim ben de, dedi, kin dolu bir sesle.

HALİME ÇAVUŞ :

Gün geldi savaş bitti, ancak o ne asker üniformasını çıkardı ne de her

Kahroldu elifçik düşünceden düşünceden.

Türk milletinin ve Türk devletinin amansız düşmanlarından olan Sırbistan ve Sırp halkı Türk hakimiyetine geçtikleri çağlardan beri süreli olarak bize düşman halinde yaşamışlardı. Bunlardan Obrenoviç hanedanı başta gelir. Bu hanedanın sona ermesi olayı da ibretle okunacak bir tarihi oluşumdur.

SÜYÜNBİKE

Kara geceden geceden.

ve kimseye kadın olduğunu söylemeden Türk askerinin arasına karıştı.

Kastamonu Yöresinin Dillere Destan Kahramanı:ŞERİFE BACI

Uzak cephelerin acısıydı gıcırtılar.

`Halk bizim nimetimizdir`

Cuma sabahı şafak vakti, sıra ile cephaneler yüklendi, yola çıkıldı. Şerife Gelin, köyde bakacak kimsesi olmadığı için Elif?i de yanına almıştı. Kağnısına top mermileri yüklenince, o da yola çıktı. Şerife Gelin, İnebolu çıkışında kağnıyı durdurdu. Oraya kadar sırtında taşıdığı Elif için top mermilerinin arasında bir yer hazırladı. Tek varlığı olan yün yorganını; top mermilerini ve kızını yağıştan korusun diye, kağnının üzerine örttü. Sonra; «Bismillah diyerek öküzleri sürmeye başladı. Bu görevi onlarca köy, binlerce kağnı yaptığı için güvenlik endişesi yoktu. Fakat 1921 Aralık?ında birden bastıran kar, bütün yolları kapatmıştı. Cepheye giden araba kolları, geceye kalmadan birer birer yakın hanlara ve köylere sığınıyorlardı. Böyle tipili ve fırtınalı gecelerde sabaha kadar yağan karın ardından, hep kara haber beklenirdi.

NECİP FAZIL KISAKÜREK

Kocabaş çok ihtiyardı çok zayıftı.

Kınalı ellerinde rüzgar geçerdi daim.

Yavuz Bülent Bakiler

Kerim Giray, çok güzel, çok hoşa giden bu sevimli hediyeden pek fazla memnun olmuş, onu başgözde payesine yükselterek kendisine de Emine Banu adını takmıştı. Banu, hatun demekti, hatun ise prenses manasına gelirdi.

Mahzundu bütün bütün sarıkız yanı sıra.

yeniden müfrezesinin başına geçmiştir. Kahraman kadın Kurtuluş

Yaralılar arasında taze gelin de vardı. Elinde satırı ile dövüşürken aldığı bir yaranın etkisiyle o da kanlar içinde yere yıkılmıştı. Fakat yaralı olarak baygın bulunduğu zaman dahi elindeki kanlı satırını sıkı sıkıya kavramış bırakmıyordu hırs dolu pençelerinin arasından...

Anne girdin düşüme. Yorganın olsun duam; Mezarında üşüme. Anlamam, anlatamam. Düşen düştü peşime, Artık vadeler tamam... HHH

Dünya ve Türk edebiyatında `anne` kavramı; sevgili, yar, iman vb. gibi temalar gibi ve hatta onlardan daha fazla yer tutar. Memlekete, bayrağa, ülküye, ideale, toprağa `anne` gözüyle bakan şairler kadar, şiirlerinin merkezine anneyi yerleştirenlerin sayısı da azımsanmayacak kadar çoktur.

Emine Banu, Hanı pek fazla teshir ederken, siyasi ve idari işlere de karışıyor, çok kuvvetli zekasıyla, son derecede musip kararlar veriyordu.

Bu hazin tabloyu gören, Osman Bey ile maiyetinin de gözleri yaşardı.

Türkiye?nin?ilk? kadın Emniyet Müdürü Feriha Sanerk

Bu sıra, Hanlığın, en ziyade mefsedet ocağı olduğu bir zamandı. Rusya tahtında oturan İkinci Katerina, bu taçlı zalim, Kırım mirzalarının kucaklarına serptiği altınlarıyla, Tatarları birçok kısımlara ayırtmış, onları birbirlerinin düşmanı haline koymuştu. Yine bu sırada İstanbul`da da `vurdum duymaz` bir saltanat hükmünü icra ediyordu.

Seni dinleyerek, seni severek

Katerina, bu gafletten istifade ederek, Kırım`ı istila için ordularını harekete geçirdi. Kerim Giray, civardan toplayabildiği Tatar ordularıyla mukavemete hazırlanıyordu. Karargahını, Polonya Ukraynası yolu üzerindeki Acemka`ya kurmuştu. Karşısına gelecek ilk Rus kuvvetinin derecesini anlamak istiyordu. Buna da muvaffak olmuş, ancak bu kuvvetin 8 bin 9 bin arasında olduğunu öğrenmişti. Yanındaki Tatar kuvvetleri, düşmanı perişan etmeye kafi idi. Ne yazık ki evdeki hesap çarşıya uymadı. Ruslar yaklaşmaya başladıkça Nogay Tatarları kabile ve oymak meselelerini ortaya çıkardılar. Kerim Hanı maiyetindeki birkaç yüz yeniçeri ile bırakarak çekildiler. Gelecek Osmanlı imdat kuvvetini beklemeye vakit yoktu. Kerim Han bir sabah, yirmi kişilik bir maiyeti ile alelacele geriye döndü. Emine Banuyu da beraber götürmek istedi. Fakat Emine asla razı olmamıştı. Acemka`yı terk edip gidenlerin önüne çıkıyor:

Tüm annelerin o güzel ellerinden öperim.

Hükümet halk ile olur. Halkın sevgisi en büyük hazinedir. Bu sırra vakıf olan Üçüncü Selim bir gün tebdil gezdikten sonra saraya döndü ve sadrıazamına şunları yazdı: `Benim vezirim. Bugün tebdilen gezerken Divanyolu`nda fırın önünde halkın toplandığını gördüm. Ademlerden biri, yiyecek ekmek bulamıyoruz, diye bağırıyordu. Alimallah mükedder oldum . Şunun bir çaresine bakasın. İbadullaha zahmet çektirmek layık değüldür. Hem ben ve sen anlar ile hükümran oluruz. Bizim nimetimiz anlardır.`

Öküzler çok yorulmuştu, kağnı uzun molalardan sonra güçlükle yol alıyordu. İyice üşümüştü, çene kemikleri birbirine vuruyor, bütün azaları titriyordu. Tipi o kadar artmıştı ki, ilerleyemiyorlardı. Durmanın ölüm olduğunu bildiğinden ilerlemeye çalışıyor, fakat elinin, ayağının uyuşmaya başladığını hissediyordu. Aniden karlar içine yuvarlandı. Yıkıldığı yerden kalkabilmek için uzun süre çabaladıktan sonra kendini güç-bela kağnının üzerine attı. Tatlı bir uykunun etkisine girmişti, bedeninin varlığını hissetmiyordu. Öküzlere kısık bir sesle, son bir defa bağırdı. Sonunda bütün ışıklar söndü, her şey karanlığa gömüldü.