bilincin, şuurun, kast ve iradenin niyetin.. v. s. içinde olduğu şey imtihan ;

senin verdiğin kaynaklar, ehli sünnet dairesi içerisinde kendisini tanımlayan bir kişi için güzel bilgiler.

Bu ayete göre Bedir savaşında Efendimiz'in bir avuç toprak alıp bunu küffarın yüzüne atması imtihan idi.. Ve Bayındır Hoca'ya göre imtihana taalluk ettiği için Allah tarafından bilinemezdi..

e-Mealcilerin Hocası Hakkı Yılmaz buradaki korkmak fiili için şunları söyler:

anladığım kadarıyla;

2-"Zafer başka bir şey imtihan başka bir şey" sözünüz savaşta ölen ve ateşperest olarak Rabbine kavuştuğu için kesin olarak imtihanı kaybettiği bilinen Persler hakkında geçersizdir..

İlgili yazıda Caner Taslaman Şunu söylüyor:

bu mevzu körlerin fili tarif etmesi gibi birşeye dönmüş.

Sonuç: Buradan çok fazla tartışma oluşturmadan ilgili yazıları okumanı istiyorum.. Bu yazılar Bayındır Hocanın Kuranın literal-sözlük manasıyla, zahirine saplanan indirgemeci aklıyla çeliştiğini göreceksin..

Burada bir alıntı yapayım cvl:

Tam bu noktada üzerine Caner taslaman'ı okursan belki soruna cevap olur:

zira, aşkın varlığı, hiçbirşeye benzemeyen varlığı kısıtlı zihnimizle yapacağımız kıyaslarla tanımlayamayız. bu yüzden ortaya kendi fikrini destekleyen ve karşıda ki düşünceyi çürüten ayetleri getirmelisin.

Demek ki geleceğe dair şeyler Bayındır Hoca'ya göre imtihan konusu olan ve olmayan şeyler diye ikiye ayrılıyor.. Somutlaştırırsak;

Bilmeyen bir Tanrı! İnanıyormusun sen sahiden buna.. Bakalım napıcaklar diye merakla beklemektemi o da?

bir anlığına da olsa iradesiz kalabilen bir tanrı olabilir mi?

Bilgin Kul, delikanlıyı öldürme gerekçesini ise şöyle açıklamıştır: ?Delikanlıya da gelince; onun anne-babası mümin kimselerdi. İşte o nedenle biz, onun, o ikisini azdırmasından ve inkara sürüklemesinden korktuk. Sonra da?Rableri onun yerine kendilerine temizlikçe daha hayırlı ve merhamet bakımından daha yakınını versin? istedik.?

senin işin zor;))

foruma fikir sahibi değerli arkadaşlardan faydalanmak için ve kendi fikirlerimin doğruluğunu veya yanlışlığını test için bağlanıyorum.. bu amaç doğrultusunda yazacaksan memnun olurum... onun dışında bu atışmalardan haz etmiyorum.. içinde kalan bir şey varsa istediğin kadar sayıp dök.. içinden geleni söyle.. ama beni polemiklerine katıştırma.. risale-i nur şakirdi ol biraz yahu.. hani biz değildik te sizdiniz ya.. o şeyin temsilcisi ol.. boş laf hele dini forumda kesinlikle hazetmem.

eğer bu görüşü tenkit etmek istiyorsan, felsefe yapmak yukarıda da söylediğimgibi bir metodoloji hatasıdır.

Kader, Cenab-ı Hakk?ın ilminde eşyaya biçilen bir plan ve projedir. Birşeyi bilmek ise o şeyi vücuda getirmek, demek değildir. Mesela, siz kafanızda bin tane binanın planını tutsanız, yüzlerce fabrikanın fizibilitesini tasarlasanız bunlardan hiçbiri sırf kafanızda tuttuğunuzdan dolayı vücuda gelmez. Onların vücuda gelmesi için, irade ve kudrete ihtiyaç vardır. Aksi halde, kafanızda tasarladığınız bina veya fabrikayı sadece siz bilirsiniz. Hayalen onun içinde dolaşır durursunuz ve hayalinizdeki en küçük bir kesinti de o fabrika veya o binayı ortadan kaldırıverir. Hatta, muhayyileniz yardımını kestiğinden dolayı hiç düşünmemiş ve tasarlamamış gibi olursunuz.

boşver sen.. salla.. google da sevaba girsin..

d-Demek ki Allah benzer durumlar için yani küçüklüğünde haylazlık gösteren her çocuk için korkuyor.. Oysa aynı durumda imanlı bir veli bilir ki bu daha çocuktur.. Eğitim ve öğrenim ile dini terbiye ile her çocuk akıllanır ve yaramazlıklarını terk edip velinin istediği kıvama gelebilir.. Veli korkmaz ama Allah -haşa- korkabilir..

Bir kere daha hatırlatalım ki, kader ilim nev?indendir. İlim ise daima ma?luma tabidir. Yani birşey nasılsa ve nasıl olacaksa öyle bilinir. Yoksa, ma?lum ilme tabi değildir. Durum böyle olunca, bizim ne yapacağımızı, iradelerimizi nasıl kullanacağımızı Cenab-ı Hakk biliyor ve takdirini de bildiği istikamette yapıyor. O?nun ilmi muhittir, herşeyi kuşatmıştır. -?Cenab-ı Hakk?ın ilmine tabidir? şeklinde bir ifade kullanmak su-i edeptir. Biz bu tabiri sadece meseleyi akla ve anlayışımıza yaklaştırmak için kullanıyoruz.-

Artık zamanınız dindarlık zamanı artık;)

6- "Allah katında bir gün sizin saydıklarınızdan bin yıl gibidir"

c-Korkan kişinin yapması gereken şey korkularıyla yüzleşmektir.. Allah -haşa- madem ki korkuyor onun da korkularıyla yüzleşmesi ve çocuğa büyüyüp akıllanana kadar mühlet vermesi gerekirdi.. Eğer büyüdüğünde de aynı kafa yapısını devam ettiriyorsa o zaman canını almak Allah'a güç değildi..

Bayındır Hoca: Sasanilerin yenileceğini Allah önceden bildiriyor.. O, Rumlar için de Persler için de bir imtihandır.. Zaferi kaybetmek imtihanı kaybetmek olmayabilir.. Zafer başka bir şey imtihan başka bir şey.. Bazen zaferi kazanmak imtihanı kaybetmek olabilir.. Yani Allahu Tealanın imtihan ettiği şey başkadır, önümüze çıkardığı şey başkadır..(1)

Aynı husus Sasani-Doğu Romalılar savaşı için de geçerli..

ne demiş bayındır?

Allah geleceği mutlak mana da bilir demenin meali; "herşey ezelde bir anlığına olmuş bitmiştir. Allah 'şuan için' iradesizdir" anlamına gelmez mi.

b- Olan masum çocuğa oluyor.. Allah'ın korkularının -haşa- cezasını çocuk çekiyor.. Allah yaptığından sorguya çekilmez.. İşte Bayındır'ın tek cevabı.. Ya bu fiilin içinde zulüm varsa.. Cevap aynı: Allah korktu, Allah yaptığından sorguya çekilmez..

Ha onlara isterse yön verebilir, istediği çizgiye çekebilir ama kendi hallerine bırakırsa ne olacağını, ne tür sonuçlar çıkacağını bilmez.

4-İmtihan konusu olan şeylerin bililenememesi direkt olarak imtihan konusu olmayan şeylerin bilinememesidir.. Örneğin yerdeki bir taş cansız ve şuursuzdur ve imtihana tabi olmadığı açıktır.. Ama aynı taş birinin elinde diğerini yaralayacak bir silaha döner ve imtihan konusu olur.. Dünya üzerinde canlı cansız ne varsa hepsi İnsanların kontrolü altındadır ve insanla etkileşim halinde bulunan hiç bir şeyin akıbetini, yarın o taşın yerinde durup durmadığını, cansız bombaların Filistinli masumun üzerine yağıp yağmayacağını Allah bilememesi gerekir.. Bayındır Hoca Allah geleceği bilir ama imtihan konusu olanları bilmez diyerek kurtarmaya çalışması bu yüzden fazla bir anlam ifade etmiyor.. Bombanın şer niyetle yapılması imtihan konusu değil mi, atılması da aynı şekilde.. Bombanın malzemelerinin üretilmesi de.. Hepsi imtihan konusudur..

(5) http://ahmednazif.blogspot.com.tr/2014/08/izafiyet-teorisi-ve-bayndr-hocann-zaman.html

(1) http://www.youtube.com/watch?v=gSyArxyrxX0

İnsanın bütün yaptıkları, daha önce Levh-i Mahfuz?a kaydedilmiş şeylerdir. Daha sonra onun boynuna takılan kader bu Levh-i Mahfuz?dan istinsah edilmiştir.

3-Enfal 17: "Onları siz öldürmediniz fakat Allah öldürdü. Attığın zaman da sen atmamıştın, fakat Allah atmıştı. Allah bunu, inananları güzel bir imtihana tabi tutmak için yapmıştı. Doğrusu O işitir ve bilir."

Erhan Afyoncu: Cenab'ı Allah, Murat Bardakçı'nın 5 gün sonra başına ne geleceğini bilir mi bilemez mi?

Cevap: Bu ayet zamanın izafiliğine işaret ediyor ve zamanın içine izafiyet girince bir şey olmadan önce de ve milyarlarca yıl öncesinden bile bilinebilir..(5)

Fazilet, ona buna sataşır kaale almayınız. malum devir onların devri.

yani sen, Allah ve onun evrende yarattığı zaman olgusu ile ilişkisini başkalarının sözleriyle değil. yalnızca ayetlerle yorumlayabilirsin. abdulaziz'de almış ayetleri karşısına, adam dürüstçe bir şey yapmış. ayetlere bakınca çıkan sonuç "<i> Allah, insanların faaliyetleri sonucu oluşan şeyleri analiz ettiği.. öğrenme faaliyeti gerçekleştirdiği.. özgür irade etkisiyle olacak şeylerin sonucunu bilmediği </i>" olgusu..

Gelecek sana göre, bana göre gelecek.. Ne diyor Kur'an'da?Dünyada sadece bir an kaldınız..

Bu minvalde düşünen başka biri de der ki "<i>Ahmed Nazif'in Allah'ı çok mantıksızca davranıyor</i>"

Rum olayında da geleceği bilip bilmemekle ne ilgisi var.

Bu durumda, Allah geleceği bildiği halde o çocuğu öldürmesi mi daha mantıklıdır, geleceği bilmeyen Allah'ın çocukta belirli bir kötülük potansiyelini fark edince çocuğun ölümüne karar vermesi mi mantıklıdır?

tabi yersek!!!

nasıl olur da bayındır hoca bu iki alanı ayırdığını zannedebiliyor?

(2) http://www.youtube.com/watch?v=X3bUMWYqn-A

bu ayetlere göre o sorunun cevabı "hayır"' olmalı. yani Allah kendisinden ne kadar bahsetmişse o kadarını bilebiliriz, daha fazlasını değil. bu noktada felsefe işe yaramaz.

(4) http://www.istekuran.com/index. php?page=kehf

Bir tren düşünelim. Bu trenin iki istasyon arasında katedeceği mesafe, zamanlama açısından bellidir. İnce hesaplarla hesaplanmış bu netice, trenin hareketinden çok önce bilinir ve bazen de bu ma?lumat matbu hale getirilir. İşte bu bilinen netice bir plan ve projedir. Mes?eleyi, mevzumuza teşmil ve kıyas edecek olursak biz buna?Kader? deriz. Şu kadar var ki, elimizdeki bu ma?lumat ve kader, treni harekete geçiren cebri bir güç değildir. Yani tren bu plan ve projeden dolayı, denilen saatte, denilen istasyona gitmiyor, belki tren o vakitlerde oralara gideceği için bu plan ve projede, yani trenin kaderinde bu böyle yazılıp kaydediliyor. Çünkü ilim maluma tabidir. Nasıl olacaksa öyle bilinmekte ve hakkındaki takdir ona göre yapılmaktadır.

Sasaniler ile Rumlar arasında ki durum da buna benzer. Allah bir senaryo kurgulayarak tekrar Rumlarla Sasanileri karşı karşıya getirip Sasanileri yenilgiye uğratarak kendi sözünü tutmuş olabilir. Sonuçta Bedir de 3 bin melek gönderen Allah. Rumlar için de bir kaç bin meleği neden indirmesin.

Videonun 6. dakikası

birinci olarak yukarıdaki alıntıyı okuyuver..

İnsan ne başıboştur ne de külli iradenin altında ezilmiş ve yaptıklarını cebren yapan robottur.. Hem külli irade hem de cüzi iradenin kontrolünde efalimiz vücut bulur.. Zorlama olmadığı gibi işler tamamen de sana bırakılmış değil.. eğer öyle olsa biz neden dua ediyoruz? demek ki farkında olmasakta dıştan bir irade yönlendirmesi var..

biz aslında burada metodoloji hatası yapıyoruz.

Yazı özet olarak şunu söylüyor:

Kur'ana göre durum böyledir.

herkesin paraleli olmak kolay değil elbette değil mi?

ahmed. nazif

(3) http://www.youtube.com/watch?v=TDKj5RLe7_E

iş felsefeye kalacak olursa, "<i> Allah, özgür irade sonucu oluşan eylemin sonucunu bilir" </i>demek ile<i> "Allah, özgür irade sonucu oluşan eylemin sonucunu bilmez" </i>şeklinde görüş bildirmek eşit miktarlarda mantıksal çelişkiyi beraberinde getiriyor. Ve bu çelişkiler girdabından çıkış pek mümkün de görünmüyor.

ilk önce şu soruyu yanıtlamak lazım; "Bizler yaratıcıyı tanımlayabilir miyiz?"

Diyelim ki ben küçük yeğenimi kreşin kapısına getirdim. "Hadi evladım, şu çocukların hepsini döv. Ve arka kapıdan çık. Sen bunu yapacaksın" deyip, yeğenimin önüne çıkan her çocuğu çaktırmadan ben döversem:) ve yeğenim arka kapıdan söylediğim şekilde çıkarsa bu durumda ben geleceği bilmiş mi olurum?.

Kendisi bu görüşü ortaya atmış ama tatmin edici şekilde izaha kavuşturmadığı için onun sözlerinden görüşünü çıkarmak bize kalmış durumda;

1-Allah , Murat Bardakçı'nın başına gelecek şeyi imtihan konusu ise bilemezken Rumlar ve Persler için imtihan konusu olan bir şeyi hem de 9 yıl öncesinden nasıl bilir? Belki 9 yıldan önce başka bir kavim Persleri ortadan kaldıracak? Pers ülkesinin devam etmesi düşmanlarla mücadelesi imtihan değil mi? İmtihana tabi olan kişinin geleceğini Allah bilmez diyordu. Şimdi de bu kurala istisnalar bulma derdinde..

Bayındır Hoca: ".. peki o bir gün zaman değil mi? Uzunluğu şöyle böyle.."(3)

Eğer Kur'an baz alınacaksa, Kur'ana göre Allah "özgür irade sonucu oluşacak şeyleri bilmez".

5-a-'Bayındır'ın Allah'ı korkar'mış diye bir ateist, Bayındır Hoca ile dalga geçse Hoca'nın buna verebileceği akli-mantıki bir cevabı yoktur.. Çünkü o Hızır kıssasındaki "Kafirliğe sürükleyeceğinden korktuk" cümlesinde korkanın Allah olduğunu ve bu cümlenin zahiri üzerine alınmasını ve tevilinin caiz olmadığını söyler..(3) Bayındır'ın Allah'ı korkuyor, korkularına göre hareket edip masum bir çocuğun canını alıyor.. Oysa o çocuğun belki aklı yetmiyor.. Yarın bir gün akıl baliğ olunca küçükken yaptığı haylazlıkları terk edecek..

bayındır'a göre güya savaşın kazanılması veya kaybedilmesi imtihan unsuru değil.. Nasıl imtihan unsuru olmasın ki bazıları o savaşta ölmüş kağıtı verip imtihanı tamamlamış.. Bazıları belki hayatta kalmış belki onlardan az bir kısmı da kalan hayatlarında islamiyeti seçmiş olmabilir..

Öte yandan bir cansızı örneğin evi düşünelim.. evin imtihanı olmadığına göre allah onun ne kadar süre ayakta duracağını bilir.. bir de depremi düşünelim.. depremde kimileri göçük altında kalır kimileri kalmaz kurtulur.. yani şiddetli bir imtihan yaşanır.. demek evin akıbeti ile insanın akıbeti yani imtihana tabi olmayan bir şeyin durumu ile tabi olanın durumu bu gibi örneklerde daha doğrusu her örnekte kesişir.. ev olduğu için allah bilir demek gerekirken içinde insan olduğu için orada sınanma var olduğu için bilmez demek gerekecek.. aynı mesele için hem bilir hem bilmez sonucuna varılacak. örneklerin daha güzeli sen de verebilirsin.

imtihan dünyası ile imtihan-free dünyası sanıldığının aksine birbiriyle ayrışabilen şeyler değil..

şimdiye kadar bayındır'ın karşı ayetlerle getirilmiş ciddi bir tenkide ben şahit olmadım. yapılan şeyler bilindik felsefe çıkarımlarından başka birşey değil.

tanrı geleceği bilir demek "tanrı, şuan için iradesizdir." demektir.

bu alıntıdan sonra gelelim soruna.. Öncelikle bu mesele derin olduğunu sen de takdir edersin.. Bende belki meselenin çoğunu halledemedim.. halaedemediğim mesele üzerinde konuşmak zor oluyor.. yine de burada konunun hepsini değil de ne kadarını anlıyabileceğimize bakalım.. İfadelerim sünni çerçevededir.. Eleştiriye mahal olmadan senden biraz üzerinde düşünmeni isterim..

verdiğim bu linkte ne güzel de hikmetli açıklıyor.. ama iş allahın ilmine gelince zahire saplanıp kalıyor. resmen beyninin tüm fakültelerini kapatıp birinci vitese geçiyor.. ilkokul çocuğu nasıl anlarsa ancak öyle anlıyor.. ve gerçek anlamın da bu olduğunu iddia ederken acaba? diye soru sormama inadını bıramıyor..

İkinci olarak şu başlıkta İmam Rabbani'nin gerçekten önemli bir yazısı var.. Bunu mutlaka oku:

Perslerle ilgili savaşa gelelim.. Müslümanların perslerle veya bizansla savaşı en büyük imtihandır.. Belki islam ordusu 9 yıl dolmadan bunlardan biriyle savaşması gerekecek ve belki de bu iki süper güçten biri büyük yara alacak ve pers-bizans savaşı hiç olmayacak belki birisi yıkılıp gidecek?

Bayındır Hocanın iki farklı yüzüne bir örnek daha:

ama benim açımdan felsefi yorumlamalardan ileriye gitmeyen sıradan sözler olmak dışında bir anlama sahip değiller.

Bayındır Hoca taktik olarak zahire yapışmakta ve anlamak için hiç bir çaba sergilemez gözükmekte.. Bayındır Hocanın bir çelişkisi de istediği zaman zahire indirgemesi istediği zamanda hikmeti aramasıdır.. Bir örnek:

irdeleyerek gidelim;

Sorun temel bir hata üzerine kurulu.. O da zaman çizelgesinin bir ucuna ezel diğer ucuna ebedi yerleştirmen.. Bu durumda Allah eksi sonsuza yerleştirdiğimiz ezelde bir şeye karar verir.. Sonra zaman çizelgesinin yaşadığımız kesitinde bu kesinleşmiş kader üzerinden fiillerini yaratır.. Bu düşünce yanlıştır.. Çünkü ne ezelden yani eksi sonsuzdan sayarak 2014 yılına ulaşabilirsin ne de 2014 yılından geri giderek eksi sonsuza yani ezele varabilirsin.. öyleyse burada bizim zihinlerimizi aşan bir kopukluk veya farklı boyutluk var.. İlahi zaman ile dünyevi zamanın farklılığını zaten biliyoruz Kuran bize bunu haber veriyor..

Örneğimize dönersek,

buraya kadar hemfikirsek;

benim itirazım burada başlıyor,

cansızların ve şuursuzların hayvanların ve kainattaki yerleşik fiziksel, kimyasal düzenin oluşturduğu kapsam ise imtihan-free alanı..

Burada ayrıca Bayındır Hoca'nın 'bir kulu' Melek kabul etmesi de tenkit edilmektedir.. Hakkı Yılmaz'ın bile "haşa" dediği bir durum hakkında Bayındır Hoca ısrarla korkanın Allah olduğunu söylüyor.. İfadelere dikkat edilirse, öldürme olayında Bilgin Kul?un yalnız olmadığı görülür. Olayda Bilgin kul ile beraber başkaları da vardır. Kıssaya geleneksel açıklamalar doğrultusunda bakanlar, bu ayetlerdeki?korktuk? ve?istedik? şeklindeki çoğul fiillerin öznelerini uyduramamışlardır. ?Bilgin kul?un?Hızır? veya?melek? olduğu iddia edilince, ?korkanlar?ın da -haşa- Allah ile Hızır veya Allah ile melek olduğu anlamı ortaya çıkmaktadır." (4)

sevgili ahmed nazif

Bayındır: İmtihan konusuysa bilemez..(2)

Ve o zat cümlesine şöyle devam eder; "<i>Madem ki geleceği biliyorsun madem ki o ebeveynlerin bu şekilde sınanmasını murad etmedin, ne diye o çocuğu yarattın da sonra özgür iradesi sonucunu ortaya çıkacak şeyleri engelleyebilmek için suçsuz bir cana kıydın. Geleceği bilen Allah bu işi böyle mantıksızca yapacağına bu çocuğun ölümünden sonra verilecek ikinci evladı en başta verseydi ya. Hem geleceği bil, hem de gelecekte oluşacak bir olayın oluşmaması için sonradan önlem al. Bu ne perhiz bu ne lahana turşusu.</i>"

Cenab-ı Hakk?ın ilmi, manzarı a?ladan olmuş ve olacak bütün eşyaya bir anda ve bir noktaya baktığı gibi bakar. O?nun ilminde, sebep-netice, illet-ma?lul, başlangıç ve sonuç iç içedir ve hepsi tek noktanın içine sıkıştırılmıştır. O?nun için orada evvel-ahir, önce ve sonra diye birşey yoktur. Yani Cenab-ı Hakk?ın ilmi herşeyi, bütün yönleriyle kuşatmıştır. Takdirini de bu ilmiyle yapmaktadır. Öyleyse bu takdir, iradi fiillerde, irade devre dışı tutularak yapılmamıştır.

Değerlendirme:

Öyleyse Bedir savaşının bir gün öncesinde Allah yarına kuluna böyle bir yardımda bulunacağını bilmiyor muydu?

Bayındır Hoca Allah geleceği bilmez demiyor tam olarak.. Dediği şey Allah geleceğe ilişkin şey imtihan konusuysa bilmez diyor..

Gelelim soruna:

İzafiyet teorisi ile zamanın izafiliği gösterildiği için; Tanrı?yı zamanın başlangıcına koyan anlayışın yerine Tanrı?yı?zamana aşkın?, ?zaman üstü? bir konumda düşünmenin daha doğru olacağı söylenebilir. Kader konusunun anlaşılması için ileri sürülen kimi çözüm önerilerinde?Tanrı?nın geleceği bilmesi? ile?Tanrı?nın geleceği belirlemesi?nin ayrı tutulması ve Tanrı?nın geleceği bilmesinin, insanların fiillerini cebren oluşturmasından kaynaklanmadığı söylenir. Bu yaklaşım İslam düşüncesinde?İlim maluma tabidir? şeklinde ifade edilmiştir.