Bu konuda hem roman hemde güzel bir kaynak olması babından Amin maalouf, un Semerkant adlı eserini okumanızı tavsiye ederim objektif eleştirileri var sıkılmadan çok rahat bilgi sahibide yapıyor...

"İsfahan'da eğer bir kimse ikindiye kadar evine dönmezse, bir batıniye hedef olup öldürüldüğü zanne-dilirdi."

Yapma esontom Ömer hayyamda hassan sabbah, ın cinayetlerini hiç onaylamamıştır o hem Nizamülmülk, ün hemde Hassan Sabbah, ın şiddetten yana tavırlarını benimsememiştir...

Değinmek istediğimiz son bir ayrıntı da Said Nursi ile ilgilidir. Afyon savcısı onu suçlarken, Nursi'nin yaptıklarını, Hasan Sabbah'ın Ehl-i Sünnete karşı giriştiği siyasi faaliyete ve yol açtığı sarsıntıya benzetmiştir. Said Nursi, savcının 15 sayfadan oluşan iddianamesine, iddiacının 81 yanlışını ortaya koymaya çalışarak cevap vermiştir (Şualar, 1994, s. 351? 369).

Yeni Büyük Bir Kimseye ihtiyaç Duyulması:

Hasan Sabbah, gençken din alimi olmak istiyordu. Bunun için IX. yüzyıldan itibaren dailerin önemli merkezlerinden biri haline gelen Rey şehrine yerleşti. Burada tahsil gördü ve İmamiyye Şiası'na bağlı kaldı. 17 yaşına geldiğinde, Emire Zarrab adlı bir Fatımi daisiyle karşılaştı ve onun konuşmalarından etkilenerek İsmailiyye mezhebine intisap etti.

Kimilerince, devrimci bir dahi olarak görülen Hasan Sabbah'ın dini ve sosyal görüşlerinin, ülkesinin Araplar ve daha sonra Oğuzlar tarafından fethedilmesine yönelik bir tepki de içerdiği iddialar arasındadır. Ayrıca, Lübnan'da ve İran'daki kimi muhalif grupların günümüzde ona saygı ve bağlılık duydukları görülmektedir. Nizarilerle Dürziler arasında ilişki olduğunu savunan çok sayıda Batılı yorumcuya da rastlanmaktadır. Toplam sayılarının günümüzde 20 milyon civarında olduğu, Hindistan ve Pakistan'dan Ortadoğu ve Kuzey Afrika'ya kadar birçok bölgede küçük gruplar halinde yaşadıkları dile getirilmektedir. Son yıllarda Türkiye'deki bazı muhalif Alevilerin de Sabbah'a ve hareketine büyük bir ilgi gösterdikleri görülmektedir.

Gençlerin beynini uyuştururcularla uyuşturup, onları huri-cennet oltasında avlayıp cennet yerine yalancı mekanlarında sarhoş edip sonradan pavlovun şartlanmış köpekleri gibi halkın, otoritenin, nizamın üzerine salmak mı halak kahramanlığı?

Hasan Sabah, Müstansır-Billah'tan sonra hilafet makamına Nizar'ın geçmesini istiyordu. Ermeni asıllı vezir ve başkumandan Bedr el-Cemali ise küçük oğlu Ahmed el-Müsta'li'nin geçmesinden yanaydı. Vezir, kendisine muhalefet eden Hasan Sabbah'ı önce hapse attı, sonra da ülkeden sürdü.

1. Coşkun Alptekin, Doğuştan Günümüze Büyük İslam Tarihi / "Büyük Selçuklular", Cilt 7, s. 143 - 151.

Hasan Sabbah ve tararftarları için hiçbir ulusçuluk, hiçbir bağnazlık yoktu. Yalnız insan... Hiçbir din yoktu. Yalnız doğa...

Ilk ortaya çıkışı 8. yyla kadar dayanan batinilik mezhebi?nasların zahiri manalarını kabul etmeyen, gerçek anlamları ancak tanrı ile ilişki kurabilen?masum imam?ın bilebileceği temel görüşünü savunan aşırı fırkaların adıdır? diye tarif edilmektedir. Batiniler dünyanın "zulumle" ve "baskıyla" dolu olduğuna inanıyorlar ve kendilerini dünyayı "adalet ve hakkaniyetle doldurmak" için çabaladıklarını söylüyorlardı. Şehirdeki işi gücü olmayan toplumdan tecrid edilmiş halkı mevcut düzene dine ve sosyal hayata karşı bir başkaldırıya davet ediyorlardı. Anlatılanlara göre Hasan Sabbah Alamut Kalesini zaptederek oarada ihtilalci bir propaganda yürütmüştür. Batinilik aslında Hasan Sabbah ile ayrı bir boyut kazanmıştır. Kendisi parlak bir zeka teşkilatçılık cebir geometri astronomi sihir ve dini ilimlere hakim birisi olmasına karşın Müridlerine eğitim ve öğretimi yasaklamış?Allah akıl ve düşünceyle değil imamın rehberliğiyle tanınabilir? diyerek müridlerini ilimden bilimden ve araştırmadan uzak tutmuş, peşinden sürüklemiştir.

Alamut kalesinin Hasan Sabbah tarafından ele geçirildiğini öğrenen Selçuklu veziri, Nizamülmülk, dört ay boyunca Alamut?u kuşatmasına rağmen sonuç alamadı. Bu dönemde Selçuklu Devleti?nde taht kavgası vardı. Bu durumu en iyi şekilde değerlendiren Hasan Sabbah, örgütlenme alanını günden güne genişletti. Örgütlenme ağı o kadar boyutlanmıştı ki, Selçuklu Devleti?nin üst düzey memurları dahi İsmaili olmuştu.

Şia itikadını taşıyan fırkalar içinde tarih boyunca en tahripkar bu fırka olmuştur. Asya?nın başı dönmüş bu kanlı anarşistleri, fikirde, itikatta, ahlak ve hayatta fesat çıkartmışlar; İslam aleminde yıllarca sükun ve huzuru bozmuşlardır. Bu anarşistlerin başında Şeyh-i Cebel diye anılan Hasan Sabbah ve onun cennet fedaileri gelmektedir.

1072'de Rey'e gelen Irak bölgesi başdaisi İbn Attaş, Hasan'ın kabiliyetli ve zeki biri olduğunu anladı ve ona Fatımi halifesi Müstansır-Billah'ın yanına gitmesini, esrar-ı ilahiyyeyi öğrenmesini tavsiye etti. Hasan Sabbah, bu tavsiyeye uyarak, İsfahan yöresinde İbn Attaş'ın vekili sıfatıyla iki yıl davette bulunduktan sonra Akka'ya varıp deniz yoluyla Mısır'a geçti.

2. İsmail Kaygusuz, Hasan Sabbah ve Alamut, Su Yayınları, İstanbul 2004.

Hicri 317 yılında da aynı çete yine Hac mevsiminde Arafat?tan Mekke?ye dönen hacılara saldırarak hepsini kılıçtan geçirdi. Bu toplu katliamdan kurtulan bir kısım hacılar Kabe-i Muazzama?ya sığındılarsa da bu anarşistler, Kabe?ye girdiler ve onları da Beytullah?ın içinde şehit ettiler. Hatta bir kısmının cesetlerini zemzem kuyusuna attılar. Kabe?nin örtüsünü yağma ettiler. Ebu Tahir, Kabe?nin kapısını ve Hacerü?l-Esved?i söküp götürdü. Hicri 339 yılına kadar tam 22 sene Hacer-ü?l Esved bunların elinde kaldı. O zamanki Bağdat hükümeti bu gözü dönmüşlerden Hacer-i Esved?i geri almak için 50.000 altın teklif etti. Bu teklifi reddettiler. Nihayet Afrika?daki Fatımilerin?Mehdi?sinin şiddetli tehdidi üzerine Hacer-i Esved?i iade ettiler.

Seyduna lakabıyla da anılan Hasan Sabbah'a yönelik ilginin 11 Eylül'den sonra iyice arttığı; bu eksende Batı'da onlarca kitap ve yüzlerce makale yayımlandığı görülmektedir. Türkiye'de de bir ilgi artışının olduğundan söz edilebilir. Ancak yazılan kimi yazı ve kitaplar, konunun anlaşılırlığını artırmak yerine kafa kırışıklığını iyice artırmış, deyim yerindeyse Sabbah "binbir surat"lı bir adama dönüştürülmüştür. Onu lanetleyenlerin yanı sıra göklere çıkaran hatta Doğu'nun en büyük kahramanı haline getiren yorumcular da bulunmaktadır.

Farhad Daftary, Sabbah hakkındaki yorumlarda, yanlı Sünni kaynakların ve Haçlılardan / Batılılardan gelen abartılı ve uydurma rivayetlerin etkili olduğunu söylemektedir. Yazar; esrar, haşhaş, intihar fedaileri, bakirelerin gezdiği bahçeler gibi bazı romanlara da konu olan figürlerin birer efsane olduğunu ileri sürmektedir. Alamut Kütüphanesi'nde bunlarla ilgili hiçbir veriye rastlanmadığını ileri süren yazarın iddiaları, Marco Polo'nun Batı'da bu konuda çok etkili olan aktarımlarını da yalanlamış olmaktadır.

Batinilik mezhebi hakkında geniş bilgi için bkz. Avni İlhan; ?Batıniyye?, TDVİA, C. 5, İst. 1992, s. 190, Abdülkerim Özaydın;agm, s.348

İsmaili kaynakları onu ciddi, kanaatkar, vakarlı ve çilekeş bir insan olarak tanıtmaktadır. Şarap içtiği iddia edilen bir oğlunu, başdaisinin öldürülmesinde ihmali olduğu söylenen başka bir oğlunu gözünü kırpmadan öldürtmüştür.

Hasan Sabbah 1124 yılında otuz beş yıl aralıksız faaliyet gösterdiği Alamut Kalesinde öldü Abdülkerim Özaydın; ?Hasan Sabbah? TDVİA, C. 16, İst. 1997, s. 348

O Türk ülkelerinin aslanı Fars Nizamül Mülkü öldürdüğü gibi kendisinden sonra gelenler de kimi Haçlıları kimi Selahaddin Eyyubiyi kimi Moğol hakanlarını özetle insanlığın mutluluk ve güvencesine el uzatan tüm kötüleri imansız hançerlediler.

Bütün bu değişik amaçlı insanlar "Batınilik" bayrağı altında toplandı. Onlar; müslümanlan savaşla yenemiyeceklerini, açıkça küfür ve ilhada, inkarcılığa ve imansızlığa çağıramayacaklarını arılıyorlardı. Çünkü böyle yaparlarsa müslümanların dini duygusu uyanacak ve karşı koyma gücü gelişecekti. Bu bakımdan onlar yeni bir yol buldular.

ALİ DEĞİRMENCİ

Hasan Sabbah, tarihte ve günümüzde eşi benzeri olmayan bir Alevi önderidir. Hasan Sabbah, kurduğu örgüt ile yıllarca zalimlerin, saltanat sahiplerinin korkulu rüyası olmuştur.

Haşhaşiler, bu tarihten itibaren siyasi önemlerini yitirerek küçük bir grup haline geldiler ve bir daha mezhep adına cinayet işlemediler. XIV. yüzyıldan sonra, Suriyeli ve İranlı İsmaililer, farklı imamları takip ederek birbirlerinden koptular. XVI. yüzyılda Suriye Osmanlı egemenliğine girince, devlete özel bir vergi ödediler. XIX. yüzyılın ikinci yarısında barışçı bir bozkır halkı durumuna geldiler.

Reşidüddin Sinan, Suriye bölgesindeki önemli bir başdai olarak tarihe geçmiştir. Onun adamları hem Selahaddin Eyyubi ile hem de Haçlılarla mücadele ettiler. Daha önce geçtiği üzere, Selahaddin, Reşidüddin Sinan'ın oturduğu Masyaf Kalesi'nin kuşattı fakat bir sonuç alamadı.

10. Farhad Daftary, İsmaililer / Tarihleri ve Öğretileri, Doruk Yayınları, İstanbul 2005, 728 s.

Ünlü tarihçi Bernard Lewis, Hasan Sabbah'ın "hüccet / imamın temsilcisi" ve dai olduğunu, asla imamlık iddiasında bulunmadığını söylemektedir. Sabbah'a göre, otoritenin temel kaynağı Allah tarafından tayin edilen masum imamdır. Şeriat ve ilahiyat, ancak hakikatin temsilcisi olan imamın verdiği talimle öğrenilebilir. Sabbah'ın dini telkin ve propagandası çeşitli aşamalardan meydana gelmektedir: Teferrüs , te'nis , teşkik , ta'lik , rabt , tedlis , tesis , hal ve selh ?

Melikşah'ın emriyle, ünlü birçok komutan Alamut üzerine yürüdü. Bu komutanlardan Yoruntaş, Alamut'u kuşattığı sırada öldü. Daha sonra Selçukluların gözde subaylarından Emir Arslantaş ile Emir Koltaş, büyük bir orduyla Hasan Sabbah ve başdai Hüseyin Kaini üzerine yürüdüler. Peşlerinden Amir Kızıl Sarığ da yardıma geldi. Bu, kuşkusuz büyük bir kuşatmaydı. Kale, üç büyük askeri birlik tarafından kuş uçurtulmayacak bir şekilde muhasara edilmişti. Herkes büyük bir beklenti içindeydi. Olay, İslam dünyasının birçok bölgesinde de duyulmuş ve herkesi meraklandırmıştı.

Fedailerinin eğitimine önem veren Hasan Sabbah, fırka düşmanlarının sadık fedailer tarafından öldürülmesini bir inanç ilkesi haline getirdi. Bu amaçla yetiştirdiği müritlerine sadece kendi görüşlerini ve davasını aktardı, başka konularda onları cahil bıraktı. İnsanların, dini, her devirde masum bir imamın nezaretinde öğrenebileceğini ileri sürdü. Propagandaya ve örgütlenmeye önem verdi.

2. sorum Selçuklu sultanı Melikşah veya Veziri Nizamülmülk çok büyük şahsiyetlerdir ve biz Türkler tarafından sevilirler.. ELİNİZDE FIRSAT, GÜÇ, KALE V. S OLSA Bu şahıslar benzeri İdareciler olsa bunların da kalleş suikastçiler eliyle öldürülmesini, devletin çökertilmesini, milletin ölüm korkusu içerisinde bekleşmesini istermisiniz?

Hasan Sabbah'ın Selçuklu veziri Nizamülmülk ile Ömer Hayyam'ın arkadaşı olduğu, birlikte okudukları, aralarından kim daha önce ikbal ve servete ulaşırsa onun diğerlerine yardım edeceğine dair ahitleştikleri, Nizamülmülk'ün vezir olunca Hasan Sabbah'a valilik teklif ettiği; ancak onun merkezden uzaklaşmamak için sarayda bir görev istediği, bu isteği kabul edilince de Nizamülmülk'ün makamına göz diktiği, bunu fark edince ünlü vezirin onu Sultan Melikşah'ın gözünden düşürüp saraydan uzaklaştırdığı ve Hasan Sabbah'ın da Mısır'a kaçtığı çeşitli kaynaklarda rivayet edilmektedir. Nitekim ünlü romancı Amin Maalouf da Semerkant adlı romanını böyle bir kurgu üzerinden ve onları akran kabul ederek yazmıştır. Ancak yapılan araştırmalar ve tarihi veriler göz önünde bulundurulduğunda, Nizamülmülk'ün 30 ya da 16 yaş daha büyük olduğu ve bu hikayenin büyük ölçüde asılsız rivayetlere dayandığı söylenmelidir.

"Haşhaşin" ve ondan türeyen sözcükler hakkında da tartışmalar vardır. Sözcüğün "sır bekçileri" anlamına geldiğini söyleyenlerin yanı sıra, kulaktan dolma bir nitelik taşıdığını iddia edenler de bulunmaktadır. Sözcük, Batı dillerini dağarcığına, Dante tarafından kullanılınca girmiştir. İlahi Komedya'nın Cehennem adlı cildinde, Dante kendini "kötü assasinin günahını çıkartan bir keşiş" olarak betimlemektedir.

Biz biyografik bilgilerin aktarımında ağırlıklı olarak İbnü'l Esir'in el-Kamil'inden yararlandık. Bir ara Selahaddin Eyyubi'nin ordusunda yer alan, Şam ve Bağdat'ta bulunup araştırmalar yapan, Hasan Sabbah'ın ölümünden 36 yıl sonra doğan İbnü'l Esir (1160? 1233) sonuçta ismi önemsenen tarihçiler arasında döneme en yakın olanıdır. Çeşitli ansiklopedilerde yer alan maddelerde de bu eserden fazlasıyla yararlanıldığı söylenebilir.

TAKİP, KUŞATMA VE SUİKASTLAR

Nizariler, Haçlılarla ilişkilerinde de kendi çıkarlarını gözettiler. Yeri geldikçe iyi geçindiler, yeri gelince onları da korkutup sindirdiler. 1192'de Kudüs kralı Conrad de Montferrat'ı öldürmeleri, Haçlılar arasında büyük bir yankı uyandırdı.

Uzun süre bir büyük alim ve müslüman sultan veya vezir bunlardan emin olamadı, daima ölüm tehdid-leri altında bulundu. Sabaha sağ çıkarmıyını diye endişe içinde oldu.

İşte Batıniler; zekaları sayesinde, kelimeler ve manaların bu irtibatının, ümmetin bütün hayatının ve İslam'ın düşünce ve hareket düzeninin temeli olduğu inceliğini anlamışlar ve bununla birliklerinin, kendi ana kaynakları ve mazileri ile bağlarının devam edeceğini görmüşlerdir.

Bu devrin mana icadçılarını -ki bunlara yukarıda örnekler verilmiştir- aklı başında bir adamın kabul edemiyeceği ortadadır. Fakat Kelam ilminin mücadele tarzı İslam dünyasında öyle bir düşünme dağınıklığı meydana getirdi ve felsefenin etkisi ile insanlarda karmaşık ve kapalı meselelere karşı öyle bir istek doğurdu ki; bir sınıf insan üzerinde Batmilerin büyüsü tuttu. Bunlar eski astronomi ilmini, tabiiyyat ilimlerini, Yunan ilahiyatına ait meseleleri ve Yunan tabir ve terimleri olan ön akıl vs. yi rahatlıkla kullandılar; ve çeşitli tesirler, çeşitli maksatlarla insanlar onların etrafında toplandılar. Bir kısmı intikam alma duygusuyla, bir kısmı sırlar ve sembollere hayranlıklarıyla, bir kısmı yanlış şekilde anlatılan zahiriliğe karşı tepki göstermeleriyle, bir kısmı züppelik ve nefsine hoş gelmesi sebebiyle, bir kısmı da ehl-i beyt adına hareket edilmesi düşüncesiyle Batmilerle böyle gizli bir teşkilat kurdular.

Tarihçiler, suikastların bu bölgede de devam ettiğini aktarmaktadırlar. Buna göre, Suriye'de gerçekleştirdikleri ilk suikast, Humus emiri Cenabüddevle'nin şehrin ulucamiinde öldürülmesi olayıdır (1103). 1113'te Selçuklular'ın Musul emiri Mevdud'u katlettiler. 1126'da Muhammed Tapar'ın meşhur emirlerinden Aksungur, Musul'da Cami-i Atik'te onların saldırısına kurban gitti. 1131'de Atabey Tuğtekin'in oğlu Börü'yü öldürdüler. Bütün bunlar, Doğu dünyasında müthiş bir panik ve gerilimin yaşanmasına yol açmıştı. İleriki yıllarda Selahaddin Eyyubi de bir ara dailerin üzerine yürümüş, onların bazı kalelerini kuşatmış; fakat uyurken kendisine düzenlenen ve birinde başındaki miğferi bile parçalayarak çok ağır bir şekilde yaralanmasına yol açan suikast girişimleriyle karşılaşmıştır. Frenklere kök söktüren Selahaddin, bu olaylar üzerine Sabbah'ın takipçileriyle uğraşmaktan vazgeçmiş ve bir daha böyle bir işe yeltenmemiştir.

Şer'i kelime ve terimlerin kesin bildirilen ve nakledilen mana ve mefhumlarını reddedip Kur'an ve hadisin zahir ve batın, kabuk ve öz diye manalarının ayırıma uğratılması öyle bir saldırı ve savaş tarzıdır ki, her zaman ve her devirde İslam'ın inanç düzenini, düşünce sistemim bozmak isteyenler, onlara bir oyun oynamak isteyenler bunu kullanmıştır. İslam'ın tüm yapısı bununla kolayca dinamitlenebilir, İslam'ın dış kılıfının içinde devlet içinde devlet kurulabilir.

hakim bey biliyorsun gulat şiası diye bir kavram hasan sabbah öğretilerini ve onun günümüzdeki devamı olan nazıri ismaiililerini ne kadar şu an bildiğimiz anlamda iran şiiliği olarak görebiliriz, tekrar ifade etmem gerekirse aleviliğin iran şiiliğiyle uzaktan yakından alakası yoktur o anlamdaki şiiliğe sünnilikten bile uzak

Coşkun Alptekin; ?Büyük Selçuklular? Doğuştan Günümüze Büyük Islam Tarihi, c. 7, s. 143

Zahir ve Batın Mugalatası:

9. Mustafa Öz, Haşişiyye, TDV İslam Ansiklopedisi, Cilt 16, s. 418? 419.

Bu tarikatta ileri gidenler zamanla kendileri ibadetten istinkaf ettikleri gibi, başkalarını da ibadetten uzaklaştırdılar ve sonunda onların dinden çıkmalarına Sebep oldular. Hatta Cennet ve Cehennemin bu dünyada olduğunu, insanın zevk ü safa içinde, keyfince bir hayat yaşaması lazım geldiğini ileri sürerek ahireti inkar ettiler ve ettirdiler.

7. İbnü'l Esir, el-Kamil, Bahar Yayınları, Cilt 10, İstanbul 1987.

Hicri beşinci asrın tam ortasında İslam dünyasının şiddetle muhtaç olduğu böyle bir kişi İslam'a nasib oldu. Bu kişi İmam Gazali idi.

Bu inceliği sezip bu sırrı keşfettikten sonradır ki Batıniler bütün güçlerini, şu iddialarını yayma uğrunda harcamaya başlamışlardır. Diyorlardı ki: Her kelimenin bir zahiri manası, bir de batını , gerçek manası vardır. Aynı şekilde Kur'an ve hadisin bir zahiri var, bir de gerçek yönleri var. Bu zahirlerle, gerçeklerin birbiriyle ilgisi, kabukla çekirdeğin içinin birbiriyle ilgisi gibidir. Cahiller sadece bu zahir manaları bilir, onların elinde sadece kabuk, kılıf vardır. Akıllı kimseler ise gerçekleri bilir. Onların payına öz düşer. Onlar bu kelimelerin aslında, o gerçeklerin sembol ve işaretleri olduğunu bilir. O kelime kabuklarından, cahillerin anladıkları ve uyguladıkları kastedilmemiştir. Onlardan kastedilen daha başkadır, onu da ancak sırlan bilenler anlar. Onlardan da bu gerçekleri anlamaya gücü yetmeyen ve zahire yakalanmış olan diğerleri öğrenebilir. Zahir zincirine ve şeriat bağlarına kapılmış olanlar son derece aşağı seviyede olanlardır. Gerçeklerin ve sembollerin yüksek seviyesine yükselenlerin boynundan bu halka ve zincir düşer ve şeriatın; bağlarından kurtulur, işte bu, şu ayetin belirttiği manadir:

İran'daki Nizari İsmaililer, 1256'da Cengiz'in torunlarından Hulagu'nun istilasına maruz kaldılar. Son Alamut hakimi Rükneddin Hürşah, yakındaki bir kaleye kaçtı. Sonra Hulagu ile görüşmeye giderken yolda öldürüldü. Hulagu, onun taraftarlarını da hiç acımadan kılıçtan geçirdi. İran'daki Nizariler böylelikle bertaraf edilmiş oldu.

?Ayetlerin dış manalarından ziyade batın yani iç manalarına ehemmiyet verdikleri için tanrı sıfatlarının bazılarını şüpheli gösterirler.? Ferit Devllioğlu; ?Batiniyye? Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lugat, Aydın Kitabevi Yayınları, Ank. 1993, s. 73

Hasan Sabbah, ?Selçuklu İmparatorluğu?nun imansız bir düşmanı idi. Amacı, Selçuklu İmparatorluğu?nu yıkmak, Şia fikriyatının gelişmesine engel olan bu güçlü devleti ortadan kaldırmaktı. Bu gayesini gerçekleştirmek için?Cennet tasvirlerine uygun? bir bahçe inşa ettirdi. Bu bahçede göz kamaştırıcı köşkler yaptırdı. Bu bahçede ve köşklerde özel yetiştirilmiş şarkıcılar, Cennet hurilerini andırır genç kızlar vardı.

hemşehrim ;

Ben Aleviliği Şiilikten ayrı düşünüyor ve öyle biliyorum.. Sevgili Esonto ;

Her geçen gün biraz hırçınlaşan Sultan Berkyaruk, Batıni olmakla suçlanan herkesi, hiç araştırıp sorgulamadan uluorta öldürtmeye başladı. "Bağdat'taki korkuluk" olarak nitelenen Abbasi halifesi Müstazhir-Billah'a da haber göndertip Bağdat'ta Batıni oldukları bilinenlerin yakalanmasını istedi. Aynı yıl (1101) Emir Bozkuş'un idaresindeki büyük bir ordu, dailerin yüzerine yürüdü; ancak Batıniler Emir Bozkuş'u rüşvet karşılığında kuşatmadan vazgeçirdiler. Başka emirler de Batınilerin yaşadığı şehir, köy ve kalelere saldırdılar. Ancak kesin bir sonuç alınamadı. Bu arada yüzlerce Batıni öldürüldü, bazıları esir alındı, kimileri zindanlara atıldı.

3. Amin Maalouf, Arapların Gözünden Haçlı Seferleri, YKY, İstanbul 2007.

Onlar gördüler ki; şeriatın prensip ve inançları, emir ve meseleleri; sözler, kelimeler içinde anlatılmıştır. İnsanların anlaması ve amel etmesi için böyle olması gerekliydi. Nitekim Kur'an-ı Kerim'de;"Biz her peygamberi, onlara açıkça anlatsın diye kendi milletinin dili ile gönderdik" ayetinde bu durum açıklanmıştır. İşte onun için Hz, Peygamber bütün o sözleri, kelimeleri açıklamıştı. Onların mana ve mefhumları belirlenmiş, herkes tarafından biliniyordu. Hz. Peygamber kendi ağzı ile, kendi ifadeleri ile bunları açıklamış, hareket ve amelleri ile de belirlemiştir. Bu mana ve mefhumlar ümmet arasında sözlü ve uygulamalı olarak kesintisiz olarak aktarılıp gelmektedir. Bütün ümmet bunu biliyor ve inanıyor ki; nübüvvet, risalet, melaike, ahiret, cennet, cehennem, şeriat, farz, vacib, helal, haram, namaz, oruç, zekat, hac bütün bu kelimeler özel dini gerçekleri anlatan sözlerdir. Bu dini gerçekler nasıl korunup geldi ise aynı şekilde o dini gerçekleri ifade eden bu kelimeler de korunup gelmekteler, yani hiç bir yanılmaya, değişmeye, yanlışlığa uğramadan, kuşaktan kuşağa; görerek, okuyarak, uygulayarak zincirleme aktarılıp gelmekteler. Artık şimdi o kelimelerle manaları, birbirinin ayrılmaz parçası olmuştur.

Durumdan haberdar olan Selçuklu veziri Nizamülmülk, Rey'deki görevlilere onu yakalamaları için emir verdi. Hasan kaçıp Kazvin'e gitmeyi başardı. Sonunda Rudbar vadisinde kendisine karargah seçtiği ve "beldetü'l ikbal" adını verdiği müstahkem Alamut Kalesi'ne yerleşerek, Nizari? İsmaili Devleti'ni kurdu (4 Eylül 1090).

Nitekim daha sonraki yüzyıllarda Hz. Peygamber'in peygamberliğine başkaldırmak isteyen fırkaların, münafıklar grubunun, Batınilerin bu saldırı ve savaş tarzını kullandıklarını görüyoruz. Bu manevi tevatür ve tevarüsü inkar ederek bütün İslam düzenini güvensiz kılmak, şüpheli hale getirerek yaralamak istediklerini ve kendi dini hakimiyetlerini kurmak, hatta yeni bir peygamberlik kapısı açmak istediklerini görüyoruz. İran'da çıkan Bahailik'le, Hindistan'da çıkan Kadıyanilik buna en açık bir Örnektir..

Alim kişiliğiyle tanınan babası Ali b. Muhammed, İmamiyye Şiası'nın önde gelen simalarından biriydi. Oğlunun eğitimiyle yakından ilgilendi; özellikle felsefi ilimler, kelam, mantık, fıkıh ve riyaziyat sahasında köklü bilgiler kazanmasını sağladı.

Bu mezhep, İslamiyet?ten önce yayılan ve halkın malını, sahip olduğu her şeyini, hatta kadınlarını dahi ortak kabul eden, sözde eşitliği ve genel barışı uygulama iddiasında olan Mezdek isimli bir sapığın ortaya attığı fikirlerden çokça etkilenmiştir.

Dehşet ve korku salma anlamına gelen terör aslında tam anlamını bulmuştur. Yollarda emniyet diye bişey kalmamıştı. Fidailer hiç çekinmeden cinayet işleyebiliyorlardı. Halk sürekli korku içindeydi. Kanun venizam tanımayan söz konusu Batinilerin kökünü kazımaya karar veren Berkyaruk girisimlere baslam1st1. İşi hiç de kolay değildir. Büyük bir kararlılıkla hareket eden Berkyaruk batını olduğu bilinen kişilerin tutuklanmaısnı istedi. Bu beraberinde 1950 lerde Amerikada McCarthy?nin kominist avının benzeri bir ifşaat tablusunu da beraberinde getirdi. Insanlar sevmedikleri kişilere adeta batini diye iftira atarak fişlenmelerine onların ölmelerine sebeb olmuştur. Yani halk terörize olmuştur. 35 Yıl faaliyetlerini sürdürdüğü Alamut kalesinde 1124 de ölmüştür.

Haşşaşin kelimesi bugün ingilizcede kullanılan?Assassin? kelimesinin kökenini oluşturmaktadır. Assassin kelimesi suikastçi adam öldüren anlamına gelip etimolojisi şu şekilde açıklanmıştır. ?Medieval Latin assassinus, from Arabic hashshAshIn, plural of hashshAsh one who smokes or chews hashish, from hashIsh hashish?

SABBAH'IN TEMEL ÖZELLİKLERİ VE TEŞKİLATININ AKIBETİ

Berkyaruk'un yerine geçen Muhammed Tapar, Hasan Sabbah'la uğraşmayı kafirlerle yapılacak gazadan daha üstün tuttuğunu söyleyerek işe başladı. Sultan, ilk seferini Şahdiz Kalesi'ne düzenledi ve burayı zaptetti. Alamut üzerine de bir ordu sevketti; ancak ağırlaşan kış koşulları nedeniyle başarıya ulaşılamadı.

Ünlü İtalyan gezgin, kitabında "Dağlar Şeyhi" başlığı altında bir bölüm açarak Sabah ve adamlarıyla ilgili izlenimlerini anlatmış ve onun aktardıkları Batı'da bu eksende bir efsane oluşturmuştur. Cennet bahçeleri, içki ve huri gibi güzel kızlarla kandırılan fedailer, burçlardan intihar atlayışları gibi motifler; Marco Polo'nun anlatısında ağırlıklı bir yer tutmaktadır. Bizim kanaatimize göre de İtalyan gezgin; Alamut'u bizzat görmemiş, kulaktan dolma bilgilerle ve Ortadoğu'daki bazı Frenklerin egzotik aktarımlarıyla kaleme sarılmıştır.

1078'de Kahire'ye ulaşan Hasan Sabbah'ı başdai Ebu Davud karşıladı ve halife Müstansır-Billah ile görüştürdü. Yakın ilgi gören Sabbah'a, halife hüccet unvanı verdi ve ileride Horasan bölgesinde kendisi adına davette bulunmasını istedi.

Kurucusu ve propagandacıları çoğunlukla, İslam karşısında kendi saltanat ve hakimiyetlerini yitiren ve açık bir şekilde karşı çıkmaya, savaşmaya ve o hakimiyeti geri almaya ümitleri olmayan milletlerin insanları idi. Veya nefsaniyetçi, şehvetperest, zevk ü safa düşkünü insanlardı. Çünkü islam onların o tür hayatlarına sınırlar, engeler getiriyordu. Veya şahsi iktidar ve liderlik hırsları olan, bir grup meydana getirip başa geçme tutkusu olan insanlardı.

Esasen, İsmailiyye mezhebine yukarda sıraladığımız asılsız inançları sokan, 9. asır başlarında bu tarikata kasıtlı ve siyasi amaçlarla giren Yahudi dönmesi Abdullah İbn-i Meymun?dur. Onun İsmailiyye mezhebini seçmesi sebepsiz değildir. Diyebiliriz ki, Yahudi Hahambaşı Abdullah İbn-i Sebe?nin İslamiyet?e vurduğu darbenin bir benzerini, bu, yani Abdullah İbn-i Meymun vurmuştur. Nasıl ki, İbn-i Sebe, Hz. Ali ve oğullarını istismar ederek fitneyi ateşlendirmişse, İbn-i Meymun da, Evlad-ı Resul olan Ca?fer-i Sadık ve oğlu İsmail?i istismar ederek, maalesef, sapık fikirlerini çok değişik perdeler altında yayabilmiştir. Tarihte, kan dökücülükte eşine nadir rastlanan İbn-i Meymun, neticede nice Müslümanların dinden çıkmalarına da Sebep olmuştur.

Hasan Sabbah'ın çağdaşı olan Gazzali, Batıniliğin etkisini kırabilmek için "Fedaihu'l Batıniye" adlı bir eser yazmıştır. Peşinden, Kavasımu'l Batıniye adlı bir kitap daha kaleme almıştır.

Böyle huzursuz bir ortam doğurmalarına ilaveten, düşünce ve edebiyatı da etkilemeye başladılar ve dinin temel prensiplerini, naslannı, kesin emir ve hükümlerini te'vil ve tahrif ederek genel sapıklık ve dalalet kapısını açtılar.

12. Cihangir Gener, Ezoterik? Batıni Doktrinler Tarihi, Yurt Kitap Yayın, Ankara 2007.

Batınilik, Hasan Sabbah ile yeni bir hüviyet kazandı. Dağın şeyhi, davetle yetinmedi. Kimi adamlarına haşhaş içirerek, onları eli hançerli suikastçılar haline getirdi. Adamlarına cennet vaat ediyor, beyinlerini yıkayıp uyuşturuyor ve emirlerini yerine getirmelerini sağlıyordu. Zamanla dini gayret geri plana itilmiş, siyasal boyut öne çıkmıştı.

Londra'daki Cambridge Üniversitesi bünyesinde, 1979 yılında kurulan İsmaili Araştırmalar Enstitüsü'nde çalışan Farhad Daftary'nin Türkçeye de çevrilen kitapları, İsmaililer ve Sabbahiler hakkında Batıdaki literatürün en yetkin örneklerini içermektedir. Kimilerine göre ezber bozucu bir mahiyet de taşıyan görüşler ileri süren Daftary, Sabbah'la özdeşleştirdiği İsmaililer hakkında şunları söylemektedir sözgelimi: "İsmaililik, İslam dünyasında iktidarın, özgürlükten ve zenginlikten uzak kalan, İslam adına kutsanan ve tanrısal iradeyle açıklanan düzenin kendi zararlarına işlediğini gören bir Müslüman kesimin, "Allah'ın yarattığı ve yönettiği" bir dünyada mahrum konumlarını ve düzene yönelik eleştirilerini, Allah'ın kudretine halel getirmeksizin ortaya koyma yönünde giriştiği büyük ve uzun soluklu bir çabadır."

Hasan Sabbah, 1081'de İsfahan'a ulaştı. Dokuz yıl bütün İran'ı dolaşarak Batıniliğin propagandasını yaptı. Daha sonra Hazar Denizi sahillerine, Gilan, Mazenderan ve Deylem'in dağlık bölgelerine yöneldi.

Batıl bir mezhep olan batiniyye Hasan Sabbah?ın liderliğinde çok zararlı faaliyetlerde bulunmuş, uyuşturucu ile kandırdığı fidaileri suikaslar yaptırmıştır. Ünlü Selçuklu verizi Nizamülmülk bu suikasta kurban gidenlerden birisidir. Kendisine bir arzuhal vereceğini söyleyerek huzuruna çıkan bir batıni fedaisi tarafından hançerlenerek öldürülmüştü. Ardından Melikşah?ın, bir söylentiye göre av etinden zehrilenip hummadan diğer bir söylentiye göre ise zehir içirilerek öldürülmesi akıllara suikast sorusunu getirdi. Suikasa kurban gittiği açıktı.. Bu hazin ölümünün ardında Hasan Sabbah ve adamlarının olduğu sanılıyordu. Devletin zirvesini devirerek ülkeyi bir kaosa sürüklemişlerdir. Taht kavgalarını, ve haçlı seferlerini fırsat bilen Hasan Sabbah, nüfuzunu artırarak cinayet faaliyetlerine hız vermiştir. Yeni yeni yerler alırken diğer taraftan propaganda faaliyetleriyle Selçuklu Devletini baskı altında tutmustur. Hemen hergün 5-10 insan fidailer tarafından öldürülüyordu. Sultan Berkyaruk dahi suikastlerden nasibini almışt1r. Neyseki canlı kurtulabilmişti. Hasan Sabbah?ın öldürttüğü şahsiyetler genelde siyasi dini ve askeri kesimden insanlardı. Bu nedenle ülkede adeta terör havası esiyordu.

Büyük Selçuklu sultanı, Alparslan'ın oğlu Melikşah, İslam dünyası ve kendi devleti için ciddi bir tehlike olarak gördüğü Hasan Sabbah ve adamlarıyla mücadeleyi bir devlet politikası haline getirdi. Bir yandan Nizamiye medreseleriyle Sünniliği takviye ederek onlarla ilmi sahada mücadele verirken, öte yandan Alamut ve Rudbar bölgesindeki komutanlarına Sabbah'a bağlı bulunan ahalinin başka bölgelere nakledilmesi emrini verdi. Devlet tarafından en büyük iç tehdit olarak görülen Nizariler, zorunlu tehcir politikalarıyla yerlerinden yurtlarından edildi. Yerleşim birimleri kuşatıldı, köyleri yakılıp boşaltıldı, bulundukları yerlerde adeta sıkıyönetim ilan edildi.

Sabbah'ın ardıllarından III. Hasan (1210? 1220) taraftarlarına cami yaptırmalarını, belirli ibadetleri ifa etmelerini, içki, uyuşturucu ve haram şeylerden sakınmalarını, şeriatın bütün hükümlerine saygı göstermelerini emretti. Bu sıralarda bölgeye gelen ünlü İtalyan gezgin Marco Polo da onlardan söz etmektedir.

Hasan Sabbah.. Terörizm.. ve Gammazlama

Coşkun alptekin; age, s. 143

4. Faik Bulut, Hasan Sabbah Gerçeği / Eşitlikçi Dervişan Cumhuriyetleri, Berfin Yayınları, İstanbul 2000.

hakim bey hemen celallenmeyin siz resmi tarihin öcü gibi gösterdiği bir hasan sabbah tezi ortaya attınız ben de bunun karşı tezini vurguladım insanlar okur öğrenir benim ''bizim'' nazarımızda sabah sabbah değerli bir halk önderidir hiçbir alevi hasan sabbahı kötülemez onu ve yaptıklarını saygıyla anar saygılar aşk ile kalın gerçeğin demine hü...

Muhammed Tapar, kesin bir sonuca ulaşmak için Anuştegin, Karaca, Gündoğdu, İlkavşut, Bozan gibi birçok ünlü emirini Alamut üzerine gönderdi. 1117 yılının Temmuz'unda başlayan kuşatma on ay sürdü. Hasan Sabbah ve adamları açlıktan perişan oldular. Kale düşmek üzereyken Sultan Muhammed Tapar'ın ölüm haberi geldi. Onun yerine geçen Sultan Sencer, mücadeleyi devam ettirmek istiyordu. Ancak, Hasan Sabbah, onun hizmetindeki bir cariyeyi kandırarak bir gece yatağının başucuna bir hançer saplattı ve onu öldürtebileceğine dair haber gönderdi. Sultan Sencer korktu. Belli şartlarda Batınilere eman vermek zorunda kaldı. Sencer'in kimi mektuplarında, onlarla iyi geçinmek istediği, onları dostluk ve barışa çağırdığı bilinmektedir. Alamut, Hulagu tarafından ele geçirildiğinde orada bulunan ünlü Moğol tarihçi Cüveyni, Tarih-i Cihangüşa adlı eserinde bu mektuplara yer vermiştir.

Abdülkerim Özaydın? Hasan Sabbah?, TDVIA, cilt 16 ist. 1997 s. 348

Hasan Sabbah, tam 33 yıl Alamut Kalesi?nde, bu kanlı faaliyetlerini sürdürdü. İran Şiilerinin bu anarşist şebekesi, yüzlerce, binlerce Müslüman?ın kanına girdiler. Sosyal huzuru kaçırdılar, terör estirdiler. Dirayetli bir devlet adamı olan, Selçukluların dünyaca meşhur veziri, Nizamülmülk?ü şehit ettiler. Şiilerin yayılmasına mani gördükleri alim ve fakihler, Hasan Sabbah?ın fedaileri tarafından katledildiler.

Suikastler.. cinayetler..

Felsefe ve Batıniliğin bu İslam'ı mahvetmek isteyen etkileri karşısında akli ve nakli ilimleri tam olarak bilen, onların en ince problemlerini çözen, yetkili ve etkili büyük bir kimseye ihtiyaç vardı.

Eğer bu bağ, bu irtibat koparsa, dini tabir ve terimlerin manaları belirsizleşirse veya şüpheli hale gelirse o zaman bu ümmetin her çağrıya ve her felsefeye av olabileceklerini sezmişlerdir. İslam'ın granit taştan yapılmış kalesinde yıkık kapılar açılacağını, sağlam duvarlarında binlerce çatlaklar meydana geleceğim de anlamışlardır.

Batınilik Fitnesi:

Bunu kendilerine özgü temel sistemler kabul edip, hakikatlar ve zahirler diye böyle bir felsefeyi benimseyince peygamber, vahy, peygamberlik, melekler, ahiret gibi bir takım şer'i terimleri kendi arzu ve keyiflerine göre açıklamaya başladılar. Çok nadir bulunabilen bir örnek sunuyorum, şöyle:

Bibliyografya:

"Peygamber onların yükünü onlardan indirecek ve onlar üzerine sarılmış zincirleri de çözecek."

http://www.seslisozluk.com/?word=assassin aynı zamanda bkz, Abdülkerim Özaydın; agm, s. 348

Yazar: Mehmet Kırkıncı, 15-5-2006Batıniler Irak?ta ortaya çıkmıştır. Bilahare, Hindistan, Pakistan, İran ve Afrika?nın bazı bölgelerinde tutunmuştur. Bu mezhep sahiplerince din perdesi altında saltanat yolu açılmaya çalışılmış ve sonunda İbn-i Meymun?un torunlarından Ubeydullah isimli birinin başkanlığında bir devlet kurulmuş ve bu devlet bilahare Şam?dan Fas?a kadar genişleyerek İmparatorluk haline gelmiştir. 270 sene hüküm sürdükten sonra, hicri 567 senesinde yıkılmıştır.

11. Farhad Daftary, Muhalif İslamın 1400 Yılı / İsmaililer, Tarih ve Kuram, Rastlantı Yayınları, Ankara 2001, 571 s.

Artık?masum imam adına davet eden dailer? yerini esrarkeşlere bırakmıştır. Haşiş içtikleri için?haşişi? olarak da anlandırılan müridlerine hasan sabbah cennet vaad etmiş ve onları bekleyen mutluluğu önceden tatmaları için esrar içirmiştir. Bu şekilde onlara her türlü emiri vermiş bir insanın yapmaya cesaret edemeyeceği şeyleri onların beyinlerini uyuşturarak yaptırmıştır. Buna müridlerin aşırı bağlılığı itikadı da denebilir. Bir düşünür bu konuda şöyle demektedir. ?bu çok sağlam bir itikatla beraber korkunç bir inhiraf müthiş bir sapıklığın ifadesidr. O bakımdan evvela itikadın çok sağlam ilahi esas ve prensiplere bağlanması gerekmektedir.?

Hayatı efsanelerle örülü olan Hasan Sabbah'ın, 1046-47 veya 1053-54 yılında İran'da İmamiyye Şiası'nın önemli merkezlerinden biri olan Kum şehrinde doğduğu rivayet edilir. Kendisi, hayatını anlattığı ve adamlarının Sergüzeşt-i Seyyidina adını verdikleri eserinde, aslen Güney Yemen'de hüküm süren Himyeri krallarının soyuna mensup olduğunu, babasının Yemen'den Kufe'ye göç ettiğini, oradan da Kum'a ve nihayet Rey şehrine geldiğini ve kendisinin de burada doğduğunu yazmaktadır.

Batıniler, Melikşah'ın ölümüyle başlayan taht kavgalarından ve Haçlı saldırılarının yarattığı kargaşadan da yararlanarak etki alanlarını genişlettiler. Faaliyetlerine ve suikastlarına hız kazandırdılar. Bölgedeki birçok kaleyi ve yerleşim birimini ele geçirdiler. Ülke bir ara, hemen her gün on civarında önemli kişinin öldürüldüğü haberleriyle sarsıldı.

İbn Cevzi şöyle yazıyor:

Bu sırada herkesi şok eden önemli bir gelişme yaşandı. Alamut kuşatılmışken, fedailerden biri başşehirde bilge ve kudretli bir yönetici olan ve çok iyi korunan Vezir Nizamülmülk'ü katletti. Bunun üzerine yer yerinden oynadı. Daha bu şok atlatılmamışken, o dönemde doğunun en büyük devletinin yöneticisi sayılan Selçuklu Sultanı Melikşah'ın ölüm haberi geldi. Gelen haberlerle şaşkına dönen, kaleyi ele geçiremedikleri ve kendilerine de bir şey olmasından korktukları için zaten ikirciklenip bunalan ve başşehirdeki gelişmelerden uzak kalmak istemeyen komutanlar kuşatmayı kaldırarak Alamut civarından ayrıldılar.

yurt yayınlarından çıkan tarihi roman ALAMUT da çok iyi yazarını şimdi hatırlayamadım keşke günümüzde de HASAN SABBAH gibi halk önderleri çıkabilse kendisini saygıyla anıyorum...

03.08.2008 21:37

13. Yy. Ben Bu Filmi Bir Yerden Hat1rl1yorum Ama...

Şia Şeyhi Hasan Sabbah bir kimseyi öldürtmek istediği zaman, bu gençlerden birisini çağırır, ?Git filan kimseyi öldür, bu işi başarır gelirsen seni Cennete gönderirim. Eğer ölürsen meleklerimi gönderir seni Cennete aldırırım.? derdi. Böylece Cennet aşkı ile yanıp tutuşan bu gençler, şeyhin bu emrini mutlak bir teslimiyetle yerine getirir, istenen adamı ne pahasına olursa olsun öldürürlerdi.

5. Abdülkerim Özaydın, Hasan Sabbah, TDV İslam Ansiklopedisi, Cilt 16, s. 347? 350.

Hz. Muhammed'in Peygamberliğine Başkaldırma:

O bunu sorun yapıp istediğini açıklayınca onu ölümle yargılıyorlardı. O da yargıçları idam ediyordu.

Hasan Sabbah, bütün yaşamı boyunca İsmaili inancının özgürce yaşanması için çalıştı. Bu noktada başarılı oldu. Bugün dahi onlarca kişi Hasan Sabbah?ın yaptıklarını hayranlık, şaşkınlık ve gıpta ile değerlendirmekteler. Hasan Sabbah?a olmadık iftiralar, hakaretler ve yakıştırmalar yapıldı. Öyle ki, Hasan Sabbah taraftarlarına afyon içenler anlamında haşhaşiler denildi. Oysaki onlara?Assasin? deniliyordu. Assasin kavramının türkçe karşılığı?bekçiler, sır bekçileri?dir. Onlar hiç bir zaman dünya malına olan düşkünlüklerinden, insanın inandığı değerler için yapmayacağı şey olmadığını bilmediler. Onlar için, değerleri için, inancı için yaşamını dahi feda etmek, insanın yapacağı bir iş değildi. Günümüzde dahi, Hasan Sabbah ve taraftarları için en ahlak dışı iftiralar yapılmaktadır. Onlara göre Hasan Sabbah, fedailerini sahte cennet vaadiyle kandırıp, onları uyuşturucuya alıştırıp, eylemlere gönderiyormuş. Ne yazık ki, bir çok Alevi insan dahi bu yalanlara inanmaktadır. Oysaki gerçekler çok daha farklıdır. Gerçekte Hasan Sabbah, kötülüklere, haksızlıklara karşı gelmiş ve öğrencilerini de bu doğrultuda eğitmiştir. Onlara asla ve asla haksızlığa boyun eğmemelerini öğütlemiştir. Bu uğurda gerekirse yaşamlarını ortaya koymalarını öğütlemiştir. Hasan Sabbah?ı izleyen öğrencileri, yer yer fedai eylemler geliştirip, haksızlıkların üzerine gitmişlerdir. Doğal olarak haksız olanlar bunun karşıt propagandasını yapmışlardır. Ama bilinmelidir ki, bir kişiye ne kadarda uyuşturucu verilirse verilsin, o kişi asla böyle eylemler yapamaz. Aksine uyuşturucu alan kişi hantallaşır.

Deylemliler sert ve başına buyruk insanlardı. Savaşçı bir kavim oldukları öteden beri biliniyordu. Hiçbir zaman itaat altına alınamamışlardı. Hasan Sabbah, üç yıl çalışarak en büyük gayretini Şii propagandadan öteden beri etkilenen bu bölgede harcadı. Dağlardaki muharipleri saflarına çekmeyi başardı. Gönderdiği dailerle yöre halkının da sevgisini kazandı.

Sabbah'ın adamları, Batınilere düşman birini vezir tayin ettiği için Sultan Berkyaruk'a saldırıp yaraladılar. Ordu içine sızdılar. Herkesi etkileyen kapsamlı bir terör havası oluşturdular. Sabbah'a muhalif emir ve kumandanlar, elbiselerinin altına zırh giymeden dışarı çıkamaz oldular. Korku büyüdü, güvenlik kayboldu. Sultanlar bu gelişmelere kalıcı bir çözüm bulamadılar. Bu arada, kimileri, hasımlarını Batınilikle suçluyor ve haksız yere öldürülmelerine yol açıyordu. Ülke topyekun bir cinnet içindeydi.

Hasan Sabbah, İran?ın Kum kentinde doğmuştur. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemektedir. Hasan Sabbah, 17 yaşına kadar Oniki İmam?cı Şii eğitimi almıştır. 17 yaşından sonra İsmailliliği benimsemiş ve bölgenin İsmaili önderlerinden eğitim görmüştür. Hasan Sabbah buradaki eğitimini tamamlayınca, İsmaillilerin merkezi olan Fatımi Devleti?nin başkentine uzun ve zahmetli bir yolculuktan sonra 1078?de vardı. Hasan Sabbah üç yıl Mısır?da kaldı. Kahire ve İskenderiye?de dönemin ünlü bilginlerinden dersler aldı. Hasan Sabbah, 1081 yılında İsfahan?a dönerek, yetkinleşmiş bir şekilde mücadeleye başladı. Hasan Sabbah, yaklaşık 9 yıl çeşitli kentleri gezerek, İsmailliliği yaymaya çalıştı. Bu çalışmaları sonucu var olan İsmaili tabanını daha da genişletti. 1090 yılında Alamut kalesinde eğitim ve örgütlenme mücadelesine yeni bir boyut kazandırarak, Alamut kalesini kendisine merkezi üs olarak seçti. Alamut kalesi, Elbruz sıradağlarının en doruğunda olup, çok korunaklı bir konumdadır. Nitekim yıllarca ordular Alamut?u kuşatmalarına rağmen fethedememişlerdir. Hasan Sabbah burayı bilinçli seçmiştir. Hasan Sabbah, Alamut?un bütün eksiklerini tamamladı. Su kanalları açıp, ambarlar kurdu. Çevredeki küçük kaleleri alıp onlara kuleler yaptı. Çevrede bulunan yerleşim alanlarının çoğu İsmaili oldu. Bu arada bazı kurallar getirip, sosyal reformlar yaptı. İsmailileri kardeşlik bağlarıyla birleştirdi. Böylece her birey kendisini topluluğun sorumlu bir üyesi ve onun ayrılmaz bir parçası olarak hissetmeye başlamıştır.

Bu teşkilat yüzünden güçlü İslam devletleri uzun süre rahatsız oldu. İslam aleminin en kıymetli, en değerli ve faydalı bazı insanları bunların eliyle öldürüldü.

DOĞUNUN EN EZOTERİK PORTRESİYLE İLGİLİ TARTIŞMALAR

Nitekim daha sonraki yüzyıllarda Hz. Peygam-ber'in peygamberliğine başkaldırmak isteyen fırkaların, münafıklar grubunun, Batmilerin bu saldırı ve savaş tarzını kullandıklarını görüyoruz. Bu manevi tevatür ve tevarüsü inkar ederek bütün İslam düzenini güvensiz kılmak, şüpheli hale getirerek yaralamak istediklerini ve kendi dini hakimiyetlerini kurmak, hatta yeni bir peygamberlik'kapısı açmak istediklerini görüyoruz. İran'da çıkan Bahailik'le, Hindistan'da çıkan Kadıyanilik buna en açık bir Örnektir

Haşşaşin

Coşkun Alptekin; age, s. 143

8. Ali Sevim, Suriye-Filistin Selçuklu Devleti Tarihi, TTK Yayınları, Ankara 1989.

"Peygamber; kendisine saf kutsallık yetkisinin aktığı kişinin adıdır. Cebrail bir varlığın adı değildir, sadece o akınım adıdır. Ahiretten maksad; herşeyin kendi aslına dönüşüdür. Cünüplük, sırrı başkasına açıklamaktır. Gusül; sözünü yenilemektir. Zina demek, batın ilminin nutfesini söz vermeye katılmamış kişiye aktarmaktır. Taharet demek; batın mezhebinden başka bütün mezheblerden ayrılmak demektir. Teyemmüm; kendisine izin verilmiş kimseden bilgi almak, namaz; dönemin imamına uymaya davet etmek, zekat; yetenekli ve temiz kişiler arasında ilim yaymak, oruç; sırrı açıklamaktan sakınmak, hac; aklın kıblesi ve hedefe götüren bilgiyi aramak, cennet; batın ilmi, cehennem; zahir ilmi, Kabe; peygamberin bizzat kendisi, Kabe'nin kapısı; Hz. Ali'nin şahsıdır. Kur'an-ı Kerim'de bildirilen Nuh tufanından kastedilen de; ilim tufanıdır ki bu tufanda kelime-i şehadet getirenler boğulmuştur. Nemrud'un ateşi demekse; Nemrud'un öfkesidir, gerçek ateş değil. İbrahim'e emredilen boğazlama olayı da, oğuldan söz almadır. Ye'cuc ve Me'cuc; zahir ehli olanlar, Musa'nın asasından maksad da; onun hüccet ve delilidir v. s.

Bu arada Müstansır'ın ölümüyle Mısır'da onun yerine Bedr el-Cemali'nin desteklediği Müsta'li-Billah geçti (1094). Hasan Sabbah, onu tanımadı ve Nizar'ı destekledi, onun adına hutbe okuttu. Nizar'ı Alamut'a davet etti ve ardından Fatımilerle ilişkilerini kesti.

Hasan Sabbah, kurduğu teşkilat ve eğittiği fedailer eşliğinde mevcut sosyal ve siyasal düzeni çökertmek istiyordu. Buna karşı çıkan birçok devlet adamını ya da dini açıdan eleştiren birçok din adamını, kendine has yöntemlerle ortadan kaldırmaya başladı. Bu işlerde kullandığı adamlarına esrar içirdiği için, onları aşağılamak amacıyla hasımları tarafından kendilerine "haşişiyye, haşşaşin, haşhaşiler" gibi isimlendirmeler verildi. Ki bu sözcüğün süreç içerisinde, "suikastçı" anlamını karşılayacak şekilde Batı dillerine de geçtiği kabul edilmiştir.

Hasan Sabah, benzeri görülmemiş derecede disiplinli ve planlı bir teşkilat kurmasının yanı sıra bir mütefekkir ve yazar olarak da tanınmıştır. Eserleri, Alamut'un Moğollar tarafından zaptı sırasında büyük ölçüde tahribata maruz kalmıştır. Sergüzeşt-i Seyyidina, el-Fusulü'l Erbaa, Cevab-ı Hasan Sabah be-Rik'a-i Sultan Celaleddin Melikşah-ı Selçuki, Münacat, Fusul-i Mübareke adlı risalelerin ona ait olduğu kabul edilmektedir.

6. Gazzali, Batıniliğin İç Yüzü, Ankara 1993.

Sabbah'ın ve kurduğu teşkilatın edebiyatçılar tarafından da önemsendiğini belirtmekte yarar var. Bu konuda yazılmış çok sayıda şiir ve roman bulunmakla birlikte, özellikle Amin Maalouf tarafından yazılan Semerkant adlı romanı zikretmek gerekmektedir. Hasan Sabbah'a merkezi bir rol biçen, Nizamülmülk ve Ömer Hayyam'ı da bu eksende öne çıkaran bu roman büyük bir ilgi uyandırmış ve birçok dile çevrilmiştir. Freidoune Sahebjam'ın yazdığı Dağın Şeyhi adlı roman da Faik Bulut tarafından Türkçeye çevrilmiş ve ilgiyle karşılanmıştır. İlginçtir ki kitabın arka kapağındaki tanıtım yazısında, Sabbah kötülenmekte ve İmam Humeyni'nin prototipi olduğu söylenmektedir. Faik Bulut bu takdimi kendisi yazmadıysa bile muhtemelen görmüş ve onaylamıştır. Daha da ilginç olan şudur ki aynı yazar yıllar sonra Sabbah'a hayranlık duymaya başlayacak, onu devrimci bir Alevi önderi olarak yüceltecek ve buradan hareketle Hasan Sabbah Gerçeği / Eşitlikçi Dervişan Cumhuriyetleri adını taşıyan kapsamlı bir kitap yazacaktır. Yurt Kitap Yayın tarafından çevrilip yayımlanan ve birçok baskı yapan 512 sayfalık bir romandan daha söz edilebilir ki yazarı Wladimir Bartol'dur. Batı'daki efsaneleri gözeterek yazılan bu romanın hiç değilse yarısı uydurmalardan, safsatalardan ibarettir.

Parlak bir zekaya, teşkilatçılık vasıflarına sahip, basiretli, kabiliyetli bir adam olan; cebir, geometri, astronomi ve dini ilimlere vakıf bir kişi olarak bilinen ve disiplinli örgütüyle, etrafa dehşet saçan fedaileriyle bir hakimiyet kurmak isteyen Hasan Sabbah, 23 Mayıs 1124'te, aralıksız 35 yıl faaliyet gösterdiği Alamut Kalesi'nde öldü.

Suriye'dekiler, Moğol tehlikesine karşı Sünni Müslümanlarla işbirliği yapmaya ve dönemin parlayan yıldızı Memluk sultanı I. Baybars'a yaranmaya çalıştılar, Kendini, Moğol ve Haçlı tehdidini yok etmeye adayan Baybars, onlara yüz vermedi. Daha sonra da onların kaleleri Memluklar tarafından bir bir ele geçirildi. 1273'te Kehf'in de zaptıyla Suriye'deki varlıkları da son buldu.

Avrupa'da dinsel ya da dindışı, tüm gizli örgütlerin oluşmasına yol açan temel görüşlerin, Haçlılar tarafından İsmaililerden alındığını ileri süren yaklaşımlar da ilginçtir elbette. Tampliyer ve Hospitalye şövalyeleri, Loyola tarafından kurulan Cizvitler gibi örgütlerin tümü, davalarına kendilerini adayış biçimleri yönünden bu olguyla irtibatlandırılmaktadır. Sert Dominikenler, ılımlı Fransiskenler ve tüm kardeşlik örgütleri ya Kahire'ye ya da Alamut'a ulaşacak biçimde geriye götürülebilir, diyenler var bu konuda.

ŞİMDİKİ TERORİST-İNTİHAR TİMLERİNİN DE MUHTEMELEN KULAKLARINA BENZER ŞEYLER FISILDANIYORDUR:

Mısır'da, Müstansır-Billah'tan sonraki Fatımi halifeleri Sabah ve ardıllarının nazarında gasıptı. Sabbahiler, Nizar'ın soyundan gelen birini iktidara getirmek istiyorlardı. Bu yüzden Amir-Biahkamillah'ı bile öldürdükleri ileri sürülmektedir.

Kendi mezheplerinin imamlarını başkalarından ayrı olarak ilahi feyze mazhar kabul ederler. Onlara göre, imamları masumdur, hata yapmaz, günah işlemez, yaptıklarından sorumlu tutulamaz. Zira, imamlar, başkalarının bilmediği şeyleri bilirler.

Hasan Sabbah ve?Haşhaşiyun?

Batınilik nasıl ortaya çıkmıştır? Bu mezhebin dini yönü mü, siyasi yönü mü daha ağırlıklıdır?

bu bilgim yanlışmı?

Bu kişi her ilim dalında müctehidçe görüşe sahip olmalı ve Allah vergisi zekası, temiz karakteri, görüşlerindeki titizliği, Yunan filozoflarından ve pek çok eski fikir babalarından daha az olmayan kişiliği ile gözleri doldurmalıydı. Pek çok yeni ilimleri modern biçimde tertipleyerek düzene koyma yeteneğinde olmalı, çok geniş bilgisi, derin görüşü ile kesin iman devletine de sahip olmalıydı. Kendi şahsi görüşü, araştırma, inceleme, ibadet ve takvasıyla dinin ebedi gerçeklerine taze iman

Hasan Sabbah Şia?nın Batıniye koluna mensup olup, Şia hareketinin gelmiş geçmiş en büyük bozguncularından biridir. Asya?da ilk defa kelimenin tam anlamı ile anarşizmi o kurumsallaştırmıştır. Alamut Kalesi?nde sistematik bir biçimde her türlü terör hareketlerini planlamış, uygulama sahasına koymuştur.

Bir ara Irak ve Suriye'de de Haşhaşiyun avı başladı. Buralardaki vekiller yakalanarak öldürüldü. Sabbah'ın adamları, kısa sürede özellikle Suriye'ye yerleşmiş ve etkili de olmuşlardı. Başta Masyaf olmak üzere birçok kaleyi ele geçirmiş, ilerleyen zamanlarda da bazı kaleleri tahkim edebilmek için yarım asır uğraşmışlardı.

Felsefe ile birlikte ve onun etkisi ile yeni bir fitne doğdu. Bu fitne, İslam ve peygamberliğin öğretileri için felsefeden daha tehlikeli idi. Bu Batınilik fıtnesiydi.

SABBAH'IN İNTİHAR TİMLERİ:

Hasan Sabbah?ın adamları değişik bölgelerden yaşlarında cesaretli, atılgan gençleri toplayarak Alamut Kalesi?ne getirirlerdi. Bu gençlere önce Cennet ve Cennet?in zevk ve eğlenceleri anlatılırdı. Sonra bu gençler uyuşturucu maddeler ile uyutulur?Cennet bahçesine? indirilirdi. Orada ayılan gençler, gözlerini açtıklarında karşılarında muhteşem köşkler, huri gibi kızlar, rengarenk çiçekler, meyve bahçeleri görünce, Hasan Sabbah?ın müjdelediği Cennete girdiklerine gerçekten inanırlardı. Günleri zevk ve safa ile geçerdi. Bir müddet sonra tekrar uyuşturucu ile uyutulur ve cennet bahçesinden çıkartılırlardı. Artık bu gençlerin en büyük arzuları, Hasan Sabbah?ın bu Cennet bahçesine tekrar girebilmek olurdu. Şeyhü?l-Cebel Hasan Sabah bu dessas planı ile birtakım gençleri kendine bağlamış, onları kendisinin?intihar timleri? haline getirmişti.

Şia Şeyhi Hasan Sabbah?tan sonra, halefleri de aynı yoldan yürüdüler. Selçuklu veziri Ebu Nasır, bunlar tarafından katledildi. Halife Müsterşid de bu anarşistler tarafından şehit edildi. Batınilerin tarih boyunca yapmış oldukları tahripler yalnız masum ve müdafaasız insanları öldürmekle kalmamış, bunlar, aynı zamanda şehirler basmış, kervanlar yağmalamış, mukaddes beldelerde bile kan dökmekten geri kalmamış, katliam yapmışlardır. Mesela, Şia?nın Batıniye koluna mensup Cennabi oğlu Ebu Tahir, etrafına topladığı birkaç bin çapulcuyla hicri 311 yılında hacca gitmekte olan hacıları pusuya düşürerek çoğunu kılıçtan geçirdi, mallarını yağmaladı.

Hasan Sabbah ve hareketi hakkında müstakil ve kapsamlı bir kitap yazan, ileri sürdüğü görüşlerle yeni bir tartışma kapısı aralayan İsmail Kaygusuz ise bu konuda özetle şunları söylemektedir: "Bu hareket özgürlükçü ve barışçıldır; eşitlik ve paylaşımcılık temelleri üzerine kurulmuştur. Ortaklaşa çalışarak, aynı kazandan yenilen, özel mülkiyetin olmadığı kale yerleşim birimleri "darü'l hicar"lardan oluşan bir devletti. Hasan Sabbah, ne katiller ve suikastçılar yetiştirmiş ne de uyuşturucu cenneti yaratmıştı. Aslında o savaştan kaçınan biriydi. Fakat düşmanlarının sayıca fazla oluşları, onu Alamut'ta savunma amaçlı bir gerilla timi oluşturma fikrine götürmüştü. Bu "fedailer", iddiaların aksine, yalnızca bölge halklarına zulmeden baskıcı yöneticilere suikastlar düzenlemişlerdir. Sivil halka zarar verdiklerine dair, elde hiçbir veri yoktur."

HASAN SABBAH tarihin en önemli halk kahramanlarından biridir yüzyıllardır da halkın dilinde gönlünde yaşıyor kendisine terörist diyenlere inat

Terör ya da "intihar saldırıları" gündeme geldiğinde adı hemen anılan bir tarihi kişiliktir Hasan Sabbah. Son yıllarda, çeşitli gelişmelere bağlı olarak, onun kurduğu teşkilat yeryüzünün ilk "terör örgütü", yaşadığı Alamut Kalesi Doğu'nun ilk "terör kampı", eğittiği adamlar da ilk "intihar komandoları" olarak nitelendirilmektedir.

Ne zaman nübüvvet, risalet veya namaz, zekat kelimeleri söylense hemen onlardan, içlerinde taşıdıkları manalar akla gelecek, ifade ettiği manalar anlaşılacak ve onun fiili şekli gözler önüne gelecektir ki onu Hz. Peygamber anlatmış, sahabe de anlamış, onunla amel etmiş ve o amel edilen şekli başkalarına da taşımışlardır. Böylece bu, nesilden nesile bütün ümmete sürekli aktarılmış gitmiştir.

Hasan Sabbah?ın Alamut kalesini koruması, bu kaleye en güçlü ordunun dahi girememesi günümüzde dahi gıpta ile bakılan, hayranlık duyulan bir olaydır. Nasıl olurda bir fedai gözünü kırpmadan eylem gerçekleştirmiştir? O fedai nasıl bir eğitimden geçmiştir? Hasan Sabbah nasıl taktikler geliştirip, stratejisini uygulayıp, kaleyi güçlü ordu karşısında korumuştur? Bütün bunlardan yola çıkarak, Hasan Sabbah?ın etkileme gücü, bilinci, askeri dehası, örgütlenme stratejisi günümüzde hayranlık uyandırıyor. Böyle bir büyük şahsiyet görevini başarıyla tamamlamış 1124 yılında hakka yürümüştür. Vede cok farkli söylemlerde vardir örnegin Hünkar Hace Veli Uzun süre burdan yani Hasan Sabahtanegitim aldigi bile söyleniyor, tabiki bunlar kesinlesmis bilgiler degil. Umariz bir gün bu konuda bilgiler verirler. Qizir yoldasiniz, Hakk Yardimciniz olsun. Yasasin Hasan Sabahin Düsünceleri. Ask ile

İbn-i Meymun, bu tarikatı gizli ve siyasi bir cemiyet ve komite haline getirdi. Zerdüşt Dininin yedi prensibini örnek olarak, kendi tarikatına giren sofileri yedi dereceye ayırdı. Tarikatın piri olarak kendisi de yedinci dereceye oturdu ki, bu mertebe-haşa-Allah?tan doğrudan doğruya emirler olan?İmamlık? makamıydı. Bu makamda bulunan imam, o kadar salahiyetliydi ki, helali haram, haramı da helal yapabilirdi. Ona mubah olmayan hiçbir şey yoktu.

taşımalı ve bu taze iman ve yeni güvenle keskin görüşüne dayanarak dinin önderliğine yani dine bağlanmaya ve peygambere tabi olmaya çağırmalıydı. Bir de İslam aleminde ve ilim dünyasında kendi bilgisi, kesin imam, feraset ve basireti ile yeni bir ruh ve hayatta yeni bir dalgalanma meydana getirebilmeliydi.

"DAĞIN ŞEYHİ"NİN FIRTINALI YAŞAMÖYKÜSÜ

Kaleyi tahkim ettirdi. Surları yükseltti, içinde yeni bir dizayn gerçekleştirdi, etrafını korunaklı hale getirdi. Yiyeceklerin, uzun süre bozulmadan saklanabileceği bir tür soğuk hava depoları kurdu. Dağlardan kale içine uzanan su kanalları yaptı. Kaleyi kuşatmalara dayanıklı, ele geçirilemez bir hale getirdi. Eğitimli ve çevik bir askeri birlik oluşturdu. Böylece askeri karargah ve idari merkez olarak kullandığı Alamut'tan, davet çabalarını ve düzenlediği operasyonları yönetmeye başladı. Kale, Elbruz Dağlarının üstündeydi. Bu dağlar, Demavend yanardağı ile 6 bin metrede en yüksek noktasına ulaşmakta ve Hazar kıyıları ile merkezi İran yaylası arasında aşılması zor bir engel oluşturmaktaydı. Tahran'dan çok uzak olmamasına karşın, gözlerden ırak kalan bu dağlık ve ıssız bölgeye ulaşmak güçtü.

Şeyhü'l Cebel, birçok insanı propaganda veya tehditle kendi mezhebine çekmeyi başardı. Kesintisiz bir propaganda yaptığı için de kurduğu teşkilat, dinamik ve uzun ömürlü oldu.