34- Her aza yıkanırken «Bismillah denir.

Mazmazada mübalağa, suyu ağızda gargara etmekle olur. Kafi'de de böyledir.

7- Abdest azalarını yıkarken konuşmamalı ve her uzvu yıkarken. demelidir. Muiuyt'te de böyledir.

13- Kerahat vakti değilse iki rek'at namaz kılması,

41- Kulaklarını meshederken :

Ense ellerin arkası ile meshedilir. Boğazı meshetmek ise, bid'attır. Bahrü'r - Raik'te de böyledir.

24- Suyu çarpmadan yüzüne yaymak ve

1- Abdest Alırken, Uzuvları Yıkamaya Sağdan Başlamak.

istinşakta mübalağa ise, suyu? acı duyacak kadar? burnun üst tarafına.? genize? şiddetle çekmekle olur. Ta ki su, yukarıya kadar çıkmış olsun, Muhiyt'te de böyledir.

43- Sağ ayağını yıkarken : - der.

23- Abdesti vaktinden Önce almak,

40- Başına meshederken : (AÜahümme, ezılleni tahte zilli arşıke yevme la zille 91la zillearşeke) der.

15- Abdestten artan sudan, ayakta oiduğu halde ve kıbleye dönerek biraz içmesi,

Abbestin Adabı

26- Su kabının kulpunu üç defa yıkamak,

33- Kalben niyyet edilirken, bu niyyet dil ile de ifade edıTJT:

Mütun'da, abdestin iki nıüstehabı olduğa zikredilmiştir :

6- Abdest alırken suyu israf etmemek ve onu pek az bir miktarda kullanmamak da edebdendir. Hülasa'da da böyledir. Bir kimse, nehir başında ahdest alıyor olsa ve hatta kendisi nehrin {yani akarsunun) sahibi bulunsa bile, abdest alırken israf etmemesi gerekir.

12- Abdest aldıktan sonra veya abdest esnasında,

Abdestin Müstehapları

1- Ayakları yıkarken su kabı, sağ elle tutulur. Sağ ayağın Ön tarafından başlanılarak su dökülür ve sol el ile ovalanır. Bu şekilde üç defa yıkanır. Sonra su, sol ayağın Önünden dökülerek, o da yukarıdaki şekilde ovularak üç defa yıkanır. Sünnet olan budur. Muhıyt'te de böyledir.

14- Abdest aldıktan sonra?mutakıb namaz için? su kabını doldurması, Muhıyt'te de böyledir.

27- Abdest alırken pek acele etmeyip, uzuvları yavaş yavaş yıkamak:,

3- Başı meshederken, ön tarafından başlamak sünnettir. Bu husus Zahidi'de de böyledir.

Abdest azalarından, çift bulunan, her asanın sağını, solundan önce yıkamak müstehabtır.

Hatta su, temizlenmek veya abdest alınmak için vakfedü-mişse, bu sudan fazla almak veya israf etmek?hilafsız olarak? haram olur. Bahrü'r - Raik'te de böyledir.

16- Abdesti topraktan yapılmış bir kapla alması,

42- Ensesini meshederken : der.

2- Elleri ve ayaklan yıkamaya, parmak uçlarından başlamak da sünnettir. Fethül - Kadir'de de böyledir. Keza, Muhıyt'te de böyledir.

Ve her azasını yıkadıktan sonra da Peygamber Efendimizin üzerine salavct-ı şerife okur.

Fakat, abdest alırken, zarurete binaen konuşmak edebsizlik sayılmaz. Bahrü'r - Raık'te de böyledir.

30- Yüzü yıkamaya üst kısmından başlanır. Nehrül-Faik'te de böyledir.

der.

Abdest suyunu bir müd'den noksan eylemez. Tebyin'de de böyledir-[

Sağ eli sol elden, sağ ayağı sol ayaktan Önce yıkamak, nıus-tehabhr. Sahih olan kavle göre böyle yapmak fazilettir.

29- Yüz ve eller yıkanırken, bunların tarif edilen hadleri geçilir ki, kalb mutmain olsun. Mi'racü'd - Dirayelde de böyledir.

5- Mazmaza ve istinşakta mübalağa da sünnettir. Yani ağza ve burna suyu bol bol vermelidir- Kafi'de de, Tahavi Şerhi'nde de böyledir.

32- Küçük kabla, bu kabdan su dökülerek abdest almıyorsa, kab sol tarafa konur. Ve eğer büyük kabla abdest almıyor ve bu kabtan su avuçla almıyorsa bu kab sağ tarafa konur-

25- Abdest alırken yüksekçe bir yerde oturmak gibi yukarıda saydığımız hususlar da abdestin adabındandır. Tebyin'de de böyledir.

Hatta, abdest alan kimsenin elinin biri olmasa veya bir elinde herhangi bir illet bulunsa, bu durumda iki eli ile iki kulağını nıeshetmek mümkün olmayacağından, önce sağ kulağım, sonra da soi kulağını mesheder- Cevkeretü'n - Neyyire'de de böyledir.

39- Sol kolunu yıkarken : der.

11- İstinca dan sonra, abdest almak için kıbleye karşı oturması,

37- Yüz yıkamrken :'Allahümme beyyıd vechi yevme tebyaddu vücuhün ve tesved-dü vücuh) der.

22- Küçük parmaklan, kulakların deliklerine sokmak,

Yalnız, abdest alan kimse oruçlu olduğu zaman, mübalağa etmek sünnet değildir. Tatarhaniye'de de böyledir.

31- Abdest temiz yerde alınır. Çünkü abdest suyuna, saygı göstermek gerekir. Bu husus Nehrü'l - Faifc'te de böyledir ve bu kitaba da Muzmarat'tan nakledilmiştir.

18- Abdest alırken ellerini çırpmaması, Siracül - Vehhac'da da böyledir.

28- Bir uzvu yıkarken, ovalarken, parmak aralarını hilallerken hassas davranmak,

17- Abdest alırken damlaların elbisesine dökülmesinden ve sıçramasından sakınması, Zahidi'de de böyledir.

21- Abdest azalarını ovalamak,

36- istinşak zamanında : Allahümme rıhni raihatel-cenneti ve la tünhni raihate'n-narJder.

10- İstinca yerlerini sildiği bezle, abdest uzuvlarını silme-mesi,

9- Abdest bittikten sonra. demesi,

4- Mazmaza ve istinşakta da tertib sünnettir. Hulasa'da da böyledir.

2- Abdest Alırken, Enseyi Meslıetmek.

Ayrıca, şu sayacağımız hususlar da abdestin adabındandır :

demesi,

44- Sol ayağını yıkarken ise :Aliahümnıecalni zenbi mağfuranve sağyi meşkurun ve ticareti lejn tebur.) der.

20- Ebu'l - Leys'in Hazanetü'l - Fıkhı'nda, ayrıca Halef bin Eyyub'tan naklen şöyle denilmiştir. Kış günü abdest almakta olan bir kimsenin, abdest uzuvlarını, Önce bir su ile yağlar gibi ıslatması, sonra da üzerine su dökmesi uygun olur. Çünkü, kışın abdest azalarında yarılmalar olabilir. Bedai'de de böyledir.

35- Mazmaza vaktinde, Aflahümme e'ni 'ala tilaveti! - Kur'ani ve zikrifce ve şükrike ve hüsnü ıbadetilce) denir.

38- Sağ kokr. ı yıkarken : der.

Alimlerimize göre abdestin edepleri ve bunlarla ilgili diğer bazı sünnetler de vardır. Şöyle ki :

19- Mazmaza ve istinşakı sağ eli ile yapıp, sol eli ile sümkür-mesi gibi, yukarıda saydığımız hususların hepsi de abdestin ada-bındandır-

8- Abdest alan kimsenin, abdestle ilgili işleri bizzat kendisinin yapması,