Hoş, hangimizin daha çok açılacak gücü var ki?..

Namık demiş ki:

Para harcama kalıplarımız, üstümüzdeki elbisenin kalıbından daha fazla fikir verir bize dair...

Sonra Sabah muhabiri adliyede rastlamış Namık'a, "Pişman mısın?" diye sormuş:

Sonuçta ortaya oldukça şaşırtıcı bir tablo çıkmıştı:

Kendini "Müslüman" olarak tanımlayan gençlerin çoğu toplu parayla "Kendine iş kurmak istediğini" belirtmişti. Sonraki yanıtlar sırasıyla "Araba alırım," "Ev-arsa alırım," "Bağış yaparım" diye sürüyordu.

O yüzden 21 yaşındaki Namık'ın beş parasızken avucuna düşen milyarları serüvene yatırması ilginç geldi bana...

Lakin poliste sabıkaları varmış. Bunlardan herhangi birini yaptıklarında enselenme olasılıkları büyükmüş.

İki kafadar bu parayla neler yapabileceklerini hesaplamışlar:

CAn DüNdAR ' dan...

3-5 gün sonra para suyunu çekince arabayı 1 milyara satıp, bir süre daha eğlenmişler. Otelin havuz başında yakalandıklarında Namık, bileklerine kelepçe vuran jandarmaya "iyi ki geldiniz" demiş, "Trabzon'a dönecek param kalmamıştı..."

Toplumlar da öyledir.

Paralar faizde duruyorsa güvence arayışındadır toplum; parayla oynuyorsa risk alabiliyor demektir... Ayağını sağlam basmak isteyenler araziye, kolay kazananlar lükse, doygunlar serüvene yatırırlar parayı...

Haa... "Serüven" dediysek, elbette toplumsal kültürümüz, para harcama kalıplarımızı biçimlendirdiği gibi, hayallerimizin sınırlarını ve serüvenciliğimizin boyutlarını da belirliyor. O yüzden lüks bir otelin havuzunda serinleyip, küvetinde sevişmek, 21 yaşında bir insan için hayatının en unutulmaz macerası oluveriyor. Aynı şeyi yüzyılın son gecesi Nil'in sularında yapmayı ya da uzay yolculuğu için para bastırıp sıra kapmayı aklına bile getirmiyor.

1,5 milyara bir araba almışlar ve güney sahillerinin yolunu tutmuşlar. Arabayı Antalya'da 5 yıldızlı bir otelin kapısına çekip lüks odalarına yerleşmişler. Oradan sıkılınca Marmaris'e geçmişler. Yemiş içmişler, servet avcısı dilberlerle gezmişler; para su gibi akmış, kızlar nazlanmadan yatmış.

21yaşındaki Trabzonlu Namık Avcı'yla arkadaşı Hüseyin Sadıklar parasız kalınca hırsızlık yapmaya karar vermişler. Trabzon'da bir evi gözlerine kestirmişler. Hüseyin gözcü kalmış, Namık eve dalmış, bir çekmecede marklar, dolarlar ve liralar bulmuş.

"Atatürkçü" gençler ise oran ağırlığına göre şu sırayla yanıtlamışlardı soruyu:

"Araba alırım," "Kendi işimi kurarım," "Ev-arsa alırım," "Bağış yaparım."

Birden elinize 11 milyar geçse, ne yaparsınız? Bu soruya verdiğiniz yanıt, kişiliğinizi ortaya koyuyor. Bakın 90'ların gençleri o parayla ne istiyorlar:

Saymışlar: Tam 11 milyar lira...

İstanbul Mülkiyeliler Vakfı 1995 yılında 90'ların gençliği üzerine yaptığı bir anket çalışmasında gençlere "Elinize yüklü bir para geçse ne yapmak istersiniz?" diye sormuştu. Bir başka soruyla da gençlerin kendilerini "Müslüman," "Liberal," "Solcu," "Atatürkçü" gibi bir sıfatla tanımlamaları istenmişti.

Kendilerini tanımladıkları kimlikler farklı olsa da, para harcama kalıpları tıpatıp aynıydı. Üstelik o kalıplar içinde hayallere yer yoktu; varsa da geçim duvarına toslamıştı.

"Hayır" diye yanıtlamış Namık, "Çünkü hayatım boyunca unutamayacağım bir serüven yaşadım."

21 yaşındaki Namık iyi bir Müslüman ya da Atatürkçü olmayabilir. Ama serüven arayışını bütün yatırım kaygılarının önüne taşıyabilmesi, onu 90'ların gençlerinden ayırıyor.

"Araba alabiliriz... ev alabiliriz... borsada oynayabiliriz... bankaya yatırıp faiziyle geçinebiliriz..."

Serüvenin menzili Trabzon-Marmaris hattını aşamıyor.

Kabul etmiş Hüseyin...

"Gel bunlara boşverelim ve elimize gelen bu şansı değerlendirip hayatımızda hiç yaşayamayacağımız bir şeyi deneyelim."