Nebi ile resul arasındaki fark nedir?

Nebi kelimesi, haber manasına gelen nebe? kökünden alınmıştır. Ya ism-i fail olarak kullanılır. O zaman manası, ?Kendisinin peygamber olduğunu halka bildiren veya kendisine Allah tarafından tebliğ edilen hükümleri haber veren? demektir. (H. Cisri, Risale-i Hamidiye, 524) Veya ism-i mef?ul manasındadır. O zaman manası, ?kendisine, Allah tarafından, peygamber olduğu veya bazı ilahi hükümler haber verilen zat? demek olur. Resul kelimesi ise, Allah tarafından ilahi hükümleri tebliğ etmek için gönderilen zat manasınadır. (a. g. e., 524)

Kendisine müstakil bir din ve kitab verilen peyamberlere Resul, müstakil bir din ve kitab sahibi olmayıp kendinden önceki bir peygamberin kitabına uygun hareket etmekle vazifeli peygamberlere de Nebi adı verilir.

Kur?an-ı Kerim?de bazı ayetlerde Resul ile Nebi kelimesi ayrı ayrı zikredilerek birbirine atfedilmiştir. Birinin diğerine atfı ise, ayrı ayrı mefhumlar olmalarını gerektirmektedir. (Bk: el-Hac, 52) Fakat bazan bu iki kelimenin Kur?an?da aynı manaya geldiği yerler de vardır.

semavi kitaplarda neden bazı peygamberlere kitap indirilmişken bazılarına indirilmediğinden bahsedilmiş? musa'ya, isa'ya ve muhammed'e üzeri yazılı sayfalar gökten hazır inmedi ki. onların halkına bildirdiği ayetleri insanlar yazıya döktü. peki kitapsız peygamberlerde nasıl olmuş? onlar da tanrı'nın emirlerini kitaplı peygamberler gibi hslkına bildirmiş. fark ne? neden onlara kitapsız peygamber deniyor? onlara emirler ayetler halinde inmedi mi? ya da çok az sayıda emir geldiğinden insanlar tarafından kitap haline dönüştürülmesine gerek duyulmadı mı? yazılmamasının sebebi nedir?

Resulle Nebi kelimelerini, bazıları eş manalı kabul etmişlerdir. Bazıları da?manaları farklıdır. Fakat kullanışta aynı şeyi ifade için kullanılmıştır? demişlerdir. Doğrusu, aralarında umum ve husus farkı olduğudur. Resullerin 313 tane olduğu, Nebilerin ise 124 binden fazla bulunduğu rivayetler arasındadır. (a. g. e., 525)

Bu iki tabirin birbirinden farklı mefhumlar olduğunu söyleyenler, aradaki farkın, resulün yeni bir şeriat sahibi olması olduğunu ileri sürerler. Her Resul, ya yeni şeriatla gönderilir veya kendisinden evvelki şeriatın bazı hükümlerini değiştirir. Nebiler ise, kendisinden evvelki şeriatın tebliğ ve tatbikçisi durumundadır. Yeni hüküm tebliğ etmezler, evvelki şeriatı neshetmezler. (H. Cisri, a. g. e., 526)