Ancak tefsir okuyara, fikrinizi daha da derinleştirebilir, o ayette tam olarak neyin anlatılmak istendiğini daha iyi anlayabilirsiniz.

Özellikle edebi türlerin çevirisi için ciddi bir sorun olan bu mesele mütercimlerin en büyük sorunu.

Bu anlamları hiçbir mealde bulamazsınız.

Zaten her seviyeden insana hitap etmek demek de bunu gerektirir. A seviyesindeki bir insana hitap etmek ile B seviyesindeki C, D, E seviyelerindeki insanlara aynı anda hitap etmek, iç içe geçmiş anlam katmanlarının varlığını gerektirir.

aynı anda, aynı tertib ile gözün perdelerini açar, yapar, tanzim eder, yerleştirir.

Ancak yanlış anlaşılmasın.

Elbette değildir!

İslam Alimlerinin pek çoğu, yukarıdaki gerçekleri de göz önüne alarak Kur'an'ın hiçbir şekilde tercüme edilemeyeceği kanaatindedirler. Bazıları da bu konuya tercümeyi mümkün görse de ihtiyatlı yaklaşırlar. Ancak hiçbirisi bir Kur'an tercümesini Kur'an'ın kendisiyle aynı şey olarak düşünmez. Zaten hiçbir çeviri metin, çevrildiği metnin aynısı olma iddiasını da taşımaz.

Ancak bu özelliği demek değildir ki Kur'an haşa basit ve yüzeysel bir anlam özelliğine sahiptir! Asla! Kur'an'ın bir mucize olan bu özelliği, tam tersine derinliğinin bir göstergesidir.

yani genel olarak aktarılabilir.

BİR ÖRNEK:

O dönemlerde meallere ihtiyaç duyulmuyordu. Çünkü enformasyon, bilgi akışı, kültürel etkileşim, şimdiki kadar hızlı değildi ve bilgi, insanların ayağına gitmez, insanlar bilgiye gelirdi.

Yani, hem herkesin anlayabileceği , hem de hiç kimsenin tam olarak anlam tabakalarını tüketemeyeceği bir eser olmak, ancak Kur'an'a mahsustur.

Kendilerine okunan kitabı sana indirmiş olmamız onlara yetmedi mi? Şüphesiz bunda inanan bir kavim için bir rahmet ve bir öğüt vardır.

Mesela bir Kant'ı, Hegel'i, Marx'ı, Eflatun'u, Dostoyevski'yi, Tolstoy'u, Heidegger'i, Sarter'i çevirmek son derece zor olduğu gibi, bu adamların kitaplarının en güzel çevirileri bile, metnin orijinaliyle karşılaştırıldığında eksik ve yetersiz olduğu anlaşılacaktır.

İşte, "Elhamdülillah" cümlesinin en kısa ve arapça ilimlerine en yakın sayılabilecek BASİT bir anlamı budur.

Şimdi tercüme, tefsir, tevil ne demek, biraz bakalım.

Biraz da bu işin tarihçesine bakalım;

Aksine bu çerçevede gerçekleştirilemeyen bir çeviri tam bir tercüme değil eksik bir aktarmadır. Bu itibarla da, edebi bir üslupla ifade edilmiş herhangi bir nesir veya nazmı, o ölçüde gelişmiş bir dile -her iki dilin de inceliklerinin bilinmesi şartıyla- çeviri mümkün olsa da, hem akla, hem kalbe, hem ruha, hem de bütün hissiyata birden hitap eden ve iç içe edebi incelikleri bulunan, olabildiğine canlı ve her zaman renkli kalacak bir eserin tam tercümesinin kabil olduğunu söylemek çok zor olsa gerek.

Ankebut/51

Hal böyle iken, bir tercüme, bir mealle yetinebileceğini düşünmek yanlış olur.

Böyle bir yaklaşım, "Kur'an asla anlaşılamaz" anlamına da gelmez. Çünkü Kur'an her şeyden önce anlaşılmak ve yaşanmak için gönderilmiştir. Ancak Kur'an'da öyle derin ve çok boyutlu anlamları içeren lafızlar ve içerik vardır ki, teker teker kelimeler anlaşılsa ve kelimelerin bileşikleri olan cümlelerden güzel manalar hissedilse de, tercümeye sığmayacak pek çok işaret, gerekirlik, ibare ve delalet içeren hakikatlerin/manaların açıkta kaldığı görülecektir.

Bu görev ve borcu ifa edebilmek ise, ancak Cenab-ı Hakk'a müteveccih olarak, her haliyle O'na yönelik olarak yaşamakla mümkün.

Pek az edebi veya felsefi kitapta bulunan bu özellik, en kamil, en mükemmel manada ve taklit edilemez biçimde Kur'an'da kendini gösterir.

Zamanla bu konuda ortaya konulan beyanlar, açıklamalar, tefsirler bir araya getirildi ve ortaya ciddi bir birikim çıktı.

Kur'an-ı Mu'ciz-ül Beyan o derece harika bir ulviyet-i üslub ve

Tabiin döneminde bu faaliyetler daha da genişleyerek sürdü ve sonraki asırlara ciddi bir miras bırakıldı.

Kur'an-ı Kerim başlangıçta ilk derecede yine Kur'an ile, ikinci derecede ise sünnetle/hadislerle tefsir ediliyordu. Kur'an'ın yorumlanmasında Efendimiz'in açıklamaları en güvenilir kaynaktı. Ashab efendilerimiz de bu kaynağı çok iyi değerlendiriyordu. Açıklama gerektiren şeylerin çoğu ya bizzat başka bir ayet nazil olarak açıklanıyor ya da sahabelerin sorularıyla Efendimiz'in beyanlarıyla açıklanıyordu.

Muhal telakki edilen cem'-i ezdadın en uzak mertebesini, vacib derecesindeki bir suretini ifade eder, isbat edip gösterir.

Kur'an'ın nazmı alemşümuldür, her devirden her insana hitap eder ve her devirdeki her insanın kendi çapında ondan istifade eder. Bu itibarla herkes Kur'an'dan bir şeyler anlar. Yani Kur'an, bu yönüyle en rahat anlaşılan bir kitaptır da.

"Has ve müstehak" manası; "Lillah"taki "lam-ı cer" ifade eder. Çünki oradaki o "lam", ihtisas ve istihkak içindir.

İşte bu tarz ifadesi ve üslubudur ki; en harika edibleri, belagatına secde ettiriyor.

Bunun yanında Kur'an'ın ifade özelliği, beyan tarzı ve üslubunun mucize olduğunu, bugüne kadar taklit edilemediğini de tekrarlayalım.

Tercüme: Herhangi bir metni, kendi özelliklerini koruyarak bir dilden başka bir dile çevirmek demek.

evet, aktarılabilir.

Acaba, şu tarzdaki ayatın hakiki tercümesi mümkün müdür?

Yani; Tefsir gayretlerinin kaynağı da gide gide Sahabe efendilerimize kadar dayanır.

Semavatı hangi ölçü ile, hangi manevi alet ile tertib edip açıyorsa;

Bu itibarla da, yarım yamalak bir arapça ile ve kelimelerin dar sınırları içinde Kur'an'ı kendi yüceliğine uygun bir şekilde anlamanın da anlatmanın da mümkün olmayacağı bir gerçektir, ayrıca inananlar için böyle bir durum saygısızlıktır.

Buradaki en önemli husus, çevrilecek metnin kendi özelliklerinin tam olarak korunabilmesidir, ki bu hiçbir dil için tam olarak mümkün değildir.

Kur'an-ı Kerimi anlamada en güzel kitaplardan biri Risalei nurlardır. Akıl ve mantığa çok hitap ediyor bizi taklidi imandan tahkiki imana yöneltiyor. Şiddetle tavsiye ederim

Ör:Abdest almak. oruç, helal ve haram olanlar, salaat etme gibi.

Tekrar edelim;

Ve meal okumak demek, Kur'an'da bahsedilen konuların ana başlıklarından bir parça haberdar olmak demektir. Yani bir kitabın içindekiler kısmına bakarsınız, o kitap hakkında bir fikir edinirsiniz. Kur'an mealleri de böyledir, bir Kur'an meali okursunuz ve Kur'an'ın geneli hakkında ancak yüzeysel bir fikir edinebilirsiniz.

Meal demek, ayetlerin çok boyutlu anlamlarından sadece bir boyutunu, yani bir ayetin mesela 30 tane anlam tabakasından sadece 1 tanesini tercih edip aktarmak demektir.

Yani, eski zamanlarda meal adetinin olmaması, tamamen dönemsel/tarihsel bir özelliktir.

"Her kimden gelse" manası; Hamd, burada masdar olarak kullanılmıştır ve faili terk edilmiş, yani belirsizdir. bu durumda umumiyeti ifade eder.

"Sani'-i Alem olan şu kainatın ustası, iş başında olarak Şems ve Kamer'i hangi çekiç ile yerlerine çakıyorsa;

ama tam olarak hangi yönünü soruyorsunuz?

Kur'an, Allah'ın, son Peygamberi aracılığıyla insanlığa mucize derinlikli, eşi benzeri olmayan son mesajıdır. Bu mesajıyla son bir kez daha insanlığa, kendi rızasına ulaşan kestirme yolları göstermiş, Zatını, Sıfat ve İsimlerini bildirmiş, doğru şekilde bilinip tanınmasını, iman edilip ubudiyette bulunulmasını, herhangi bir yanlış anlamaya meydan vermeyecek şekilde açık ve seçik ortaya koymuş, inananlara vazifelerini bildirmiştir.

Mesela merhum Hamdi Yazır'a göre; Aslın, manasına uygun olması için, sarahatte-delalette, icmalde-tafsilde, umumda-hususta, ıtlakta-takyitte, kuvvette-isabette, hüsn-ü edada-üslub u beyanda tercüme orjinal metne müsavi ve denk olmalıdır.

Kuran'da hükümleri açık olan şeyler mealle aktarılabilir mi?

Arapça'nın dünyanın en zengin ve en edebi dili olduğunu işin uzmanı olan herkes kabul eder.

Bu cümlenin en kısa manası, nahiv ve beyan kurallarının gerektirdiği şekilde şudur;

"Ne kadar hamd ve medh varsa, kimden gelse, kime karşı da olsa, ezelden ebede kadar hastır ve layıktır o Zat-ı Vacib-ül Vücud'a ki, Allah denilir."

Hem Sani'-i Zülcelal manevi kudretin hangi manevi çekici ile yıldızları göklere çakıyorsa, aynı o manevi çekiç ile, beşerin simasındaki hadsiz alamet-i farika noktalarını ve zahiri ve batıni duygularını yerlerine nakşediyor." diye ifade eder. Demek o Sani'-i Zülcelal iş başında...

Şunu demek istiyoruz; Kur'an, lafzı itibariyle mucize olduğu gibi, anlamlarının çok boyutluluğu itibariyle de mucizedir. Bunu insaf ehli dost düşman herkes bilir ve kabul eder. Başka kitaplarda görülmeyen bu derinlik bize şunu anlatır; Kur'an, her seviyeden insana hitap eder ve herkes kendi seviyesince ondan istifade edebilir. Ancak bütün seviyeler toplanıp bir araya gelse, yine de Kur'an'ın anlam derinliği tüketilemez.

Kur'an'ın en bariz vasfı, hayatın hatta varlığın her alanını kuşatmasıdır. İfadeleriyle, koyduğu kurallar ve açıkladığı anlamlarla mikro alemden makro alemlere kadar, insan-tabiat-evren ilişkisinden kozmik alemin derinliklerine kadar her şeyi kuşatan bir kapsayıcılığı vardır.

nihayet vüs'ati nihayet dikkat içinde ve

Selam.

nihayet bu'diyeti nihayet kurbiyet içinde gösterir.

Diğer sıradan edebi veya felsefi metinlerin çevirisi bile tam olarak mümkün değilken, yani her çeviride bir anlam kaybı söz konusu iken, dünyanın en edebi metni olan Kur'an'ın en mükemmel çevirisinde bile anlam kayıpları olacağı muhakkaktır.

Farz edilen şeyin tam tarifi.

Şüphesiz ki böyle bir kitap, ilk ayetten son ayete kadar ve ilk indiği günden bugüne kadar her yönüyle anlaşılmaya çalışılmış, bu yolda kafalar yorulmuş, araştırmalar yapılmış ve ciddi gayretler ortaya konmuştur.

vahdaniyeti ayn-ı ehadiyet içinde ve

Bu itibarla Kur'an'ı anlamak, daha doğrusu Kur'an'ı doğru anlamak, doğru yorumlamak, inananlar için büyük bir vazife olduğu gibi aynı zamanda bir vefa borcudur da...

ÖZET:

"Ezelden ebede kadar" manası; fiil cümlesinden isim cümlesine intikal kaidesi, sebat ve devama delalet eder. Bu yüzden o manayı ifade eder.

Manevi i'cazında olan ulviyet-i üslub cihetinden gelen zevk ve hakikatı beyan ve ifham etmek pek müşkil.

"Zat-ı Vacib-ül Vücud" kaydı ise; vücub-u vücud, uluhiyetin lazım-ı zarurisi ve Zat-ı Zülcelal'e karşı bir ünvan-ı mülahaza olduğundan, "Lafzullah" sair esma ve sıfata camiiyeti ve ism-i a'zam olduğu için, gerekirlik kaidesi ile işaret ettiği içindir.

Bu, şu demektir; Kur'an kitabı ile Kainat kitabı birbirinin açıklayıcısıdır. İkisinin de sahibi Allah'tır, tek farkları birisi Kelam sıfatından gelmiştir diğeri İrade sıfatından .

Kur'an-ı Hakim'in hakiki tercümesi kabil değildir.

i'cazkarane bir cem'iyet içinde hallakıyetin hakikatını hayale tasvir ediyor, gösteriyor ki:

İşlerini hem göze, hem kulağa göstermek için, ayat-ı Kur'aniye ile, bir çekici zerreye vuruyor; aynı ayetin diğer kelimesiyle, o çekici Şems'e vuruyor; merkezine çakar gibi ulvi üslub ile

Kur'an, Efendimiz'in en parlak ve en kalıcı mucizesidir. İfade, üslub, beyan tarzı açısından eşi benzeri yok ve gösterilmez, ki bugüne kadar gösterilememiştir. Bunun yanında sosyal disiplinler, hukuki kurallar, terbiye kaideleri, insan-varlık-evren hakkındaki beyanları, neredeyse bütün ilimlerin özlerine işaret, ima, idare, ekonomi, siyaset, kültür alanlarındaki problemlere getirdiği çözümler ile de her zaman kendisine başvurulan İlahi bir kaynak olma özelliğini bugüne kadar sürdürmüş, kıyamete kadar da sürdürecektir.

nihayet azameti nihayet hafa içinde ve

nihayet haşmeti nihayet rahmet içinde ve

ELHAMDÜLİLLAH kelimesi bir Kur'an cümlesidir.

Hem manevi i'cazındaki ulviyet-i üslub ise, tercümeye gelmez.

Yani hiç kimse; "Ben Kur'an'ı tamamıyla anladım, başka anlaşılacak bir şey kalmadı" diyemez.

Çünkü, Kur'an'ın kapsayıcılığı, kainat ile bir paralellik arz eder.

aynı çekiç ile, aynı anda zerreleri yerlerine -mesela zihayatların gözbebeklerinde- yerleştiriyor.

Olsa olsa, ya kısa bir meal-i icmali veya ayetin her cümlesi için beş-altı satır tefsir yazmak lazım gelir.

"Ne kadar hamd var ise" anlamı; "El" takısından çıkar,

nihayet celali nihayet cemal içinde ve

Gerekçeli meallerde de biraz daha fazla fikir edinmiş olursunuz.