Mürşidler, manevi arınma yoluna giren saliklerin başlangıç hallerinde günahın her çeşidine karşı gönüllerinin ürpermesi gerektiği üzerinde hassasiyetle durmuşlardır.

İbn Ataullah el- İskenderi son olarak da, ilahi rahmetin coşkunluğuna bakıp kulun ümit sarhoşluğuna kapılmaması için şu ikazı yapmayı zaruri görür:

İnsan, fıtratı gereği günaha meyilli olarak yaratılmıştır. İnsanlık tarihi boyunca günahsızlık ve hatasızlık, vasfı ne olursa olsun hiçbir insan için söz konusu olmamıştır. Bu itibarla kuldan istenen günahsızlık hali değil, günaha karşı takınması gereken edep sınırlarıdır. İşte İbn Ataullah el-İskenderi?kuddise sirruh- yukarıda zikredilen hikmetinde bu edeplerin en önemlilerine işaret etmektedir.

Günah, Hakk?ın razı olmadığı tutum, davranış ve amellerin, kul tarafından işlenmesi durumudur. Mü?min bir insandan beklenen; Rabbine karşı bilerek günaha düşmeme hassasiyetidir. Türkçemizdeki?günaha düşmek? tabiri, esasen doğru bir ifadedir. ?Günah işlemek?, sınırı aşmanın ve cür?etkarlığın bir ifadesi ise, ?günaha düşmek?, insani bir zaafın göstergesi gibidir.

?Mü?min kimse günahlarını hayalinde öylesine büyütür ki, sanki kendisi bir dağın eteğinde oturuyormuş da dağ üzerine çökecekmiş zanneder. Günaha düşkün kimse ise günahlarını, burnunun üstüne konan bir sinek gibi görür? (Buhari, Daavat 4).

İbn Ataullah el-İskenderi?kuddise sirruh- buyurur:

Günah işlemenin de bir ilerisi. Günah kiri tevbe suyuyla yıkanmasa kalıcılaşır, tortu oluşturur. Bazen mağlubiyet o noktaya varırki artık günah, günah olarak bile görülmemeye başlanır. Bu günahla barışma aşamasıdır. Bozulammış bir kalp günahı yatsıması gerekir. Günahı işlemekten vazgeçemeyen nefis başlangıçta bundan rahatsızlık ve vicdan azabı duyar. Bir taraftan bu rahatsızlık diğer taraftan günahın ağır faturasını düşündükçe bu faturayı ödememek için çıkış yolu aramaya başlar.. İşte orda nefis ve şeytanla "yaşadığı gibi inanma" paktı yapılır.

el-Hikemü?l-ataiyye?den

?Canım, kudret elinde olan Allah?a yemin olsun ki, siz hiç günah işlememiş olsaydınız, Allah sizi yok eder, yerinize günah işleyip Allah?dan bağışlanma dileyecek bir millet getirir de onları bağışlardı.? (Müslim, Tevbe 11)

Netice olarak kul, bir taraftan gafletin her çeşidinden var gücüyle uzak kalmaya gayret edip günaha düşmeme hassasiyeti içinde gönlü korku ile tir tir titrerken, diğer taraftan da ilahi rahmetin enginliğini tefekkür ve tezekkür ederek, Rabbine karşı hüsn-i zannını korumalıdır. Diğer bir ifadeyle ne günahı küçük görmeli, ne de ona mağlup olmalıdır.

Bu edeplerin birincisi şudur:

Günahlar ne kadar çok ve büyük olursa olsun, Allah?a şirk koşma günahının dışında bütün günahların ilahi af denizine göre küçük olduğunu da hiçbir zaman hatırdan çıkarmamalıdır. Böyle bir iman, Hakk?a karşı hüsn-i zan edebidir ve mü?minin şevk bineğidir. Ümit ışıklarının devamlı yanmasına vesiledir. Ümitsizlik girdabına düşmemenin ve son nefese kadar umutla yaşamanın anahtarıdır.

Kudsi bir hadiste de Yüce Rabbimiz şöyle buyurur:

Allah Rasülü?sallallahu aleyhi ve sellem- Efendimiz buyururlar:

Günahın zararını görmemek ve hissetmemek, onu kendi manevi hayatı için tehlikeli saymamak, İbn-i Mes?ud?radıyallahu anh-?ın ifadesiyle nifak alametidir. Nitekim o şöyle demiştir:

Ey ademoğlu! Sen yeryüzünü dolduracak kadar günahla huzuruma gelsen, fakat bana hiçbir şeyi ortak tutmamış, şirke bulaşmamış olsan, ben de seni yeryüzü dolusu mağfiretle karşılarım? buyurmuştur. (Tirmizi, Daavat 98)

?Allah?ın rızasına medar olacak amellerden mahrum olunmasına rağmen üzüntü duymamak ve birçok günah, hata ve manevi sürçmelerin içine düşüldüğü halde pişmanlık hissetmemek, kişinin kalbi duyarlılığının ölüm emareleridir. Bununla beraber, hiçbir günah, Allah?a karşı hüsn-i zan beslemenin önüne geçecek kadar kişinin gözünde ve gönlünde büyümemelidir.?

Ey ademoğlu! Günahların gökleri dolduracak kadar olsa, sen benden bağışlanmanı dilersen, günahlarını affederim.

?Hiçbir günah, Allah?a karşı hüsn-i zan beslemenin önüne geçecek kadar kişinin gözünde ve gönlünde büyümemelidir. Zira kim Rabbini iyi tanırsa, O?nun kerem ve ihsanının yanında, kendi günahının ne kadar küçük kaldığının farkına varır.?

İbn Ataullah?kuddise sirruh- Hazretleri günaha karşı hassasiyetin lüzumunu ifade ettikten sonra, bu konuda da haddi aşmamak için çok ince bir noktaya de şöyle işaret etme gereğini hissetmişlerdir:

İman, Rabbe karşı kalbin duyarlı hale gelmesi demektir. Bu itibarla taat ve ibadetler, mü?min bir kalbe huzur ve sürur yüklerken, günah ve isyanlar, gönülleri hüzün ve pişmanlık acısıyla kıvrandırır. Böyle bir tesirden mahrumiyet, kalbin ciddi bir hastalığa müptela olmasının alameti sayılmıştır. İbn Ataullah el-İskenderi?kuddise sirruh-?un bu çeşit bir duyarsızlığı, kalbin ölüm emaresi sayması da, hastalığın derecesini ve ciddiyetini gösterir. Böyle taşlaşmış bir kalbin sahibine gereken; hemen tevbe ve istiğfara sarılmak ve gönlünü harekete geçirecek ve diriltecek; Kur?an, zikir, dua ve tazarru gibi vesilelere yapışmaktır.

Günahları, Rabb?e karşı işlenmesi yönüyle?küçük-büyük? diye bir ayırıma tabi tutmak, kimi ehl-i irfana göre doğru bir tasnif sayılmaz. Zira günah, Hakk?ın emrini yerine getirmeme, ya da O?nun yapılmasını istemediği bir şeyi yapma yönünden değerlendirilecek olursa, hangi günaha küçük denilebilir ki? Bu değerlendirmeye göre günaha değil, kime karşı işlendiğine bakmak gerekir. Ancak günah, işlenen suçun cezası ya da zararı bakımından değerlendirilecek olursa, o zaman günahların eşit olmadığı da kolayca anlaşılır. İşte bu itibarladır ki, Kur?an-ı Kerim ve Hadis-i Şeriflerde günahlar büyük ve küçük diye tasnif edilmiştir.

baya rahatlatıcı bir başlık:)

?Allah?ın rızasına medar olacak amellerden mahrum olunmasına rağmen üzüntü duymamak ve birçok günah, hata ve manevi sürçmelerin içine düşüldüğü halde pişmanlık hissetmemek, kişinin kalbi duyarlılığının ölüm emareleridir.

?Kerim olan Rabbimiz, adaletiyle muamele edecek olursa, küçük görülen günah asla küçük kalmaz ve yine O, kuluna fazl ve ihsanıyla tecelli ederse, hiçbir büyük günah, asla büyük olarak kalmaz.?

Ey ademoğlu! Sen bana dua ettiğin ve benden affını umduğun sürece, işlediğin günahlar ne kadar çok olursa olsun onların büyüklüğüne bakmadan seni bağışlarım.