7. Bkz.: İbn Hişam, Sire, 1/271; İbn İshak, Sire, Konya, 1981, 124.

Kadın ve Aileden Sorumlu Devlet Bakanlığı, kadına karşı şiddetin önlenmesi için harekete geçti. Önce imam, vaiz ve müezzinler eğitilecek daha sonra şiddete karşı mücadele edilecek.

22. Onun için bazıları bu tarihte onun, on üç veya on dört yaşlarında bir genç kız olduğunu söylemektedir. Bkz.: Savaş, Rıza, D. E. Ü. İlahiyat Fak. Dergisi. 4, İzmir, 1995, s. 139-144.

18. Bkz.: Buhari, Salat 70, Kefale 5, Menakıbü?l-ensar 45, Edeb 64; Ahmed ibn Hanbel, Müsned, 6/198. Bu durumda, Aişe Validemiz?in söz konusu hadiseyi ifade ederken, "Kendimi bildim bileli ben, ebeveynimi hep dindar olarak gördüm." mealindeki sözü, "Doğduğum zaman bu evde İslam vardı." manasından daha ziyade "Etrafımı tanımaya başladığımda hep İslam?la muhatap oldum." manasına hamledilmelidir.

Kadınlara şiddeti imamlar önleyecek

Özetle Aişe Validemiz, dokuz yaşında iken evlenmiş olsa bile o günkü toplum telakkilerine göre bu çok tabii ve doğal olmakla birlikte hadiseye daha genel bakıldığında onun, 17 veya 18 yaşlarında iken?Mü?minlerin Annesi? hüviyetini kazandığı anlaşılmaktadır.

Hz. Aişe radıyallahu anha anlatıyor: "Resulullah aleyhissalatu vesselam, ben altı yaşında iken benimle evlendi. Medine'ye geldik. Beni'l-Haris İbnu'l-Hazrec kabilesine indik. Ben hummaya yakalandım. Saçlarım döküldü. saçım yine uzadı. Annem Ümmü Ruman, ben arkadaşlarımla salıncakta oynarken, bana geldi, benden ne istediğini bilmeksizin yanına gittim. Elimden tuttu. Evin kapısında beni durdurdu. Evimizde, Ensardan bir grup kadın vardı. "Hayırlı, bereketli olsun!", "Uğurlu mübarek olsun!" diye dualar, tebrikler ettiler. Annem beni onlara teslim etti. Onlar kılık-kıyafetime çeki düzen verdiler. Beni, Resulullah aleyhissalatu vesselam başka bir şey şaşırtmadı. Annem beni O'na teslim etti. O gün ben dokuz yaşında idim."

Özellikle 58. yılında ve 74 yaşında iken vefat ettiğini ifade eden rivayette, onun vefat ettiği günün çarşamba olduğu, vefat tarihinin, Ramazan ayının on yedinci gecesine denk geldiği, vasiyeti üzerine Vitir namazından sonra Cennetü?l-Baki?ye geceleyin defnedildiği, yine vasiyeti gereği namazını, Hz. Ebu Hüreyre?nin kıldırdığı, mezarına da, ablası Hz. Esma?nın iki oğlu Abdullah ile Urve, kardeşi Muhammed?in iki oğlu Kasım ve Abdullah ile diğer kardeşi Abdurrahman?ın oğlu Abdullah gibi isimlerin indirdiği gibi detayların bulunması,31 diğerlerine nispetle bu bilginin daha güçlü olduğu izlenimi vermektedir. Öyleyse bu tarihi esas alarak bir hesaplama yapacak olursak onun, Efendimiz?in irtihalinden sonra kırk sekiz yıl daha yaşadığını (48+10=58+13=71+3=74) görmekteyiz ki bu hesaba göre o, risaletten üç yıl önce dünyaya gelmiş demektir.

29. İbn Abdilberr, İstiab, 2/108; Tehzibü?l-Kemal, 16/560.

15. Günümüzde bu bilgileri değerlendirip ihtimal hesabı yapan bazı insanlar, Hz. Aişe Validemiz?in evlendiği günkü yaşının en az on dört olduğu, bunun yirmi iki, yirmi üç, yirmi dört veya yirmi sekiz olma ihtimalinin de bulunduğu sonucuna gitmektedirler ki, herhangi bir mesnede dayanmadığı için biz bu türlü yorumlara iltifat etmedik.

17 Bu bilgiyi onun dışında sadece ablası Esma Validemiz intikal ettirmektedir. Bkz.: İbn Hişam, Sire, 1/176; Heysemi, Mecmaü?z-Zevaid, 3/285; İbn Kesir, Tefsir, 4/553; Bidaye, 2/214; Kurtubi, Tefsir, 20/195.

16. İbn Manzur, Lisanü?l-Arab 13/138.

imamlar zaten hep önledi istisnalar asla kaideyi bozmaz

c) İlk defa namazın ikişer rekat farz kılındığını, mukim olanlar için daha sonraları onun dört rekata çıkarıldığını, ancak sefer durumlarında yine iki rekat olarak bırakıldığını ifade etmesi;

25. Nevevi, Tehzibü?l-Esma, 2/597.

Aişe Validemiz?in, altı veya yedi yaşındayken nişanlandığı, on yaşındayken de evlendiği yönündeki rivayetler,1 onun evlilik yaşıyla ilgili kanaatin oluşmasında bugüne kadar en önemli amiller olagelmiştir. Bu kanaatin yerleşmesinde, erken yaşlarda evlenmenin o gün oldukça yaygın oluşu ve coğrafi yapının etkisiyle çocuklardaki fiziki gelişmenin daha erken yaşlarda tamamlanması gibi sebeplerin de belirleyici olduğunu unutmamak gerekir. Onun içindir ki konu, dün denilebilecek bir zamana kadar hiç gündeme gelmemiş ve tartışma konusu olmamıştır.

bence 15 asır öncesini yargılamayın da şimdiki müslümanların tutumunu yargılayın.

5. Efendimiz?e bir de sıhriyet yönüyle yakın olabilme düşüncesiyle Hz. Ömer, aradaki yaş farkına rağmen Hz. Ali?nin kızı Ümmü Gülsüm?le evlenmiş ve o günkü toplum tarafından bu evlilik asla yadırganmamıştır.

Dipnotlar

Kadın ve Aileden Sorumlu Devlet Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, ''Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesinde Din Görevlilerinin Katkısının Sağlanması Projesi'' çerçevesinde, Kadın ve Aileden Sorumlu Devlet Bakanlığı ile Diyanet İşleri Başkanlığından Sorumlu Devlet Bakanlığı arasında, 12 Nisan Pazartesi günü bir iş birliği protokolü imzalanacak.

yav bırak kimin ne dediğini işte sana bir ton kaynak verdim hala gerçeği görmek istemiyorsun. evlilik olduğunda aişe valiidemiz 18 yaşındaydı

Söz konusu?sözlülük hali?nin, İbn Adiyy ailesi tarafından ve oğullarının anlayışı değişir gerekçesiyle feshedildiği de bilinen bir gerçektir.21 Burada akla, İbn Adiyy ailesinin, oğullarının anlayışını değiştireceklerinden endişe ettikleri Ebu Bekir ailesiyle böyle bir akdi niye ve ne zaman yaptıkları sorusu gelmektedir. Bunun en makul cevabı söz konusu akdin, ya risaletten önce veya İslam?ın açıktan tebliğinin başlamadığı dönemde gerçekleşmiş olduğu şeklindedir ki her iki durumda da onun, bi?setin dördüncü yılında dünyaya gelmiş olma ihtimali söz konusu olamaz; hatta bu, sanıldığından da erken yıllarda dünyaya gelmiş olabileceğini düşündürmektedir.

20. İbn Hişam, Sire, 1/83.

Ebu Davud, Nikah 34, (2121); Edeb 63, (4933, 4934, 4935, 4936, 4937);

4. Efendimiz?le izdivacı söz konusu olduğu günlerde Aişe Validemiz?in, Mut?im ibn Adiyy?in oğlu Cübeyr ile sözlü oluşu da bu kanaati güçlendirmektedir. Burada ayrıca dikkat çeken husus, söz konusu teklifin, Havle binti Hakim gibi aile dışından birisi tarafından gündeme getirilmiş olmasıdır. Açıkça bu onun, o gün evlilik çağına gelmiş ve evlendirilebilecek genç bir kız olduğunu ifade etmektedir.

a) Hz. Ebu Bekir?in ilk kızı olan Esma Validemiz, hicretten yirmi yedi yıl önce 595 tarihinde dünyaya gelmiştir.24 Allah Resulü?nün hicreti esnasında Zübeyr ibn Avvam ile evli ve o gün altı aylık hamiledir. Bir diğer ifadeyle o gün yirmi yedi yaşındadır.25 Üç ay sonra Medine?ye hicret ederken Kuba?da oğlu Abdullah?ı dünyaya getirecektir. Yetmiş üç yılında ve yüz yaşındayken, hatta dişleri bile dökülmemiş halde vefat etmiştir.

Nesai, Nikah 29, (6, 82

23. Bkz.: Berki, Ali Hikmet, Osman Eskioğlu, Hatemü?l-Enbiya Hz. Muhammed ve Hayatı, 210. Burada zayıf da olsa başka bir ihtimalden söz edilebilir; o da onun, doğumunu takip eden yıllarda, ?beşik kertmesi? benzeri ve ebeveynler arası bir sözleşme ile karşı karşıya olma durumudur. Ancak ilgili metinlerin hiçbirinde bunu teyit eden herhangi bir ayrıntı yoktur.

Yukarıdaki bilgilere ilave olarak, erkek çocukların bile yoldan geri çevrildiği Uhud günü onun da cephede oluşu,32 ilmi meselelerdeki derinliği, İfk Hadisesi karşısında ortaya koymuş olduğu olgun tavır ve beyanları, Fatıma Validemiz?le arasındaki yaş farkı, hicret ve sonrasında yaşanan gelişmelere detaylarıyla birlikte vukufiyeti, Medine?ye intikal ettikten sonra evlilik işinin, bizzat babası Hz. Ebu Bekir?in gündeme getirmesiyle ve mehir takdirinden sonra gerçekleşmiş olması,33 model bir şahsiyet olarak Efendimiz?in toplum önündeki rehberlik konumu, peygamberlik hassasiyeti ve baba şefkati, gelen ayetlerde evlilik yaşıyla ilgili olarak rüşd şartının getirilmiş olması,34 onun yaşı ve evliliğiyle ilgili rivayetlerin farklılık arz etmesi yönüyle kesinlik ifade etmiyor oluşu,35 o günkü yaşını ifade ederken bizzat Aişe Validemiz?in, şüphe ifade eden "altı veya yedi" tabirini kullanması, o günün toplumlarında doğum ve ölüm tarihlerinin bugünkü kadar net tespit edilmiyor oluşu gibi bilgiler üzerinde de durulabilir.

Dr. Reşit Haylamaz Yeni Ümit Dergisi

30. Bkz.: İbn Sa?d, Tabakat, 8/75; Nedvi, Siretü?s-Seyyideti Aişe, 202.

3. Mekke günleriyle ilgili olarak Aişe Validemiz, "Ben Mekke?de oyun oynayan bir kız iken Hazreti Muhammed ?e, ?Doğrusu, onların asıl buluşma zamanları, kıyamet saatidir; Kıyamet saatinin dehşeti ise, tarif edilemeyecek kadar müthiş ve ne acıdır!? (Kamer suresi, 46) ayeti nazil oldu."12 bilgisini vermektedir ki bu bilgi, onun yaşıyla ilgili olarak bize farklı kapılar aralamaktadır. Şöyle ki:

Projede, başta Aile İrşat Bürolarının bulunduğu iller olmak üzere tüm Türkiye'de din görevlilerine duyarlılık artırma eğitimleri verileceğini ifade eden Kavaf, şunları kaydetti:

-DEVLET BAKANI KAVAF-

12 Nisan 2010 Pazartesi 17:17Kadına şiddetin artması ve en son 7 aylık hamile bir kadının koca dayağıyla hayatını kaybetmesi hükümeti harekete geçirdi. 17:36 Türk'e saldırının ardında ne var?17:33 Piyasalardan akşam raporu17:30 Ahmet Türk böyle yumruklandı!17:30 TUS?da başarı için 10 kural 17:17 Anayasa Mahkemesi yasayı çiğnerse!17:17 Kadınlara şiddeti imamlar önleyecek17:15 Bu TV sizin olsun ister misiniz? 17:05 Terör yandaşları üniversiteyi kuşattı!16:59 1000 lira bursla öğrenci alacak16:58 3 gün önce gizlice evlendiler!16:55 Amerika'da kritik zirve başladı! 16:53 Kortizon neden kilo aldırır?16:37 Bu giysileri giymek cesaret ister16:37 O sözlerden dolayı özür diledi16:30 Anne acıya dayanamadı kendini astıKadın ve Aileden Sorumlu Devlet Bakanlığı, kadına karşı şiddetin önlenmesi için harekete geçti. Önce imam, vaiz ve müezzinler eğitilecek daha sonra şiddete karşı mücadele edilecek.

8. Bkz.: İbn Hişam, Sire, 1/271; İbn İshak, Sire, 124.

Hz Aişe peygamberimizle kaç yaşında evlendi. On yedi yaşında evlendiğine dair bilgiler sahih midir?

27. Bu evliliğin, hicretten altı ay veya sekiz ay sonra yahut yaklaşık bir buçuk yıl sonra ve Bedir?in akabinde gerçekleştiğini ifade eden rivayetler de vardır. Bkz.: İbn Sa?d, Tabakat, 8/58; İbn Abdilberr, İstiab, 4/1881; Nedvi, Siretü?s-Seyyideti Aişe Ümmi?l-Mü?minin, Tahkik: Muhammed Rahmetullah Hafız en-Nedvi, Daru?l-Kalem, Dımeşk, 2003, 40, 49.

4. Efendimiz?in dedesi Abdulmuttalib?in çok erken yaşlarda Hale binti Üheyb ile evlendiği, Efendimiz?in annesi Amine ile babası Abdullah?ı da bu yaşlardayken evlendirdiği, hatta her iki evliliğin aynı mecliste gerçekleştiği, bu sebeple Efendimiz ile amcası Hz. Hamza arasında yaş farkının neredeyse aynı olduğu bilinmektedir.

2. Ablası Esma Validemiz?in konumu da bu kanaati güçlendirmektedir; zira onun, on beş yaşında iken Müslüman olduğu bilinmektedir.9 Bilinen bir gerçek de onun, 595 yılında dünyaya gelmiş olduğudur.10 Bütün bunlar, risaletin ilk yılı olan 610 tarihini göstermektedir. Demek ki Aişe Validemiz, yaşı küçük olmasına rağmen 610 yılında Müslüman olmuştur. Bunun için o gün onun, en azından beş, altı veya yedi yaşlarında olması gerekir ki, on üç yıllık Mekke hayatıyla en az yedi aylık11 Medine günleri de bu tarihe ilave edildiğinde onun, Allah Resulü ile evlendiği gün?risaletten beş yıl önce dünyaya gelmiş olma ihtimalini esas alacak olursak- en azından on sekiz yaşında olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır.

Söz konusu hususu bugün, o günkü şartları nazara almayan ve İslam?ı da?dışarı?dan inceleme konusu yapanlar gündeme getirmekte ve meseleyi kendi zaviyelerinden değerlendirip tenkit etmektedir. Bu farklı duruşa İslam Dünyası?nın tepkisi de aynı değildir; bir kısmı, meseleyi olduğu gibi kabul etmenin gerekliliği hususunda ısrar ederken2 az da olsa diğer bir kısmı, evlendiği dönemde Aişe Validemiz?in, daha olgun bir yaşta olduğunu3 ifade etmektedir. Karşılıklı tepkilerin ağırlığını hissettirdiği bu tartışmalar esnasında, her zaman dengenin korunamadığı; tepkilere cevap teşkil etsin denilirken söz konusu rivayetlerin yok sayıldığı veya bu tavra tepki olarak diğer alter natifleri görmezden gelme yanlışlığına düşüldüğü de bir gerçek.

Proje çerçevesinde gerçekleştirilecek eğitimler, Diyanet İşleri Başkanlığı ile Kadının Statüsü Genel Müdürlüğünün uygun bulduğu yerlerde yapılacak. Teknik ve finansal destek ise Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu tarafından verilecek.

Açıklamaya göre, Devlet Bakanı Selma Aliye Kavaf, ''Kadına karşı şiddetin önlenmesinde din görevlilerinin rolü'' eğitim projesine ilişkin ilk çalışmaların 2008 yılının ilk aylarında başlatıldığını belirtti.

beynini kiraya verdiğin için anlamak isteiyorsun ama birkez daha yazalım

9 yaşında evlendi.. cafer bey

Ancak netice değişmemekte ve bunların hepsi, onun risaletten önce dünyaya geldiği, on dört veya on beş yaşlarındayken nişanlandığı ve on yedi veya on sekiz yaşlarındayken de Allah Resulü ile evlendiği şeklindeki kanaati kuvvetlendirmektedir.

Bu bilgilerle birinci maddede ifade edilenleri yan yana getirdiğimizde, Aişe Validemiz?in 606 yılında dünyaya geldiği ve on yedi veya on yedi buçuk yaşında iken de evlendiği sonucuna ulaşmamız mümkün olmaktadır.

Kamer suresinin indiği tarih olarak 614 yılını esas alacak olursak, Aişe Validemiz?in risaletten en az sekiz yıl önce doğmuş olduğu ortaya çıkar ki bu tarih 606 yılına tekabül etmektedir. Bu ise, evlendiği gün onun on yedi yaşında olduğunu ifade eder. Surenin indiği tarih olarak 618 yılını kabul ettiğimizde ise onun, 610 yılında dünyaya gelmiş olma ihtimalini ortaya koyar ki bir yönüyle bu, evlendiği gün Aişe Validemiz?in on dört yaşında olduğu sonucunu doğururken diğer taraftan onun, risaletten dört yıl sonra dünyaya gelmiş olamayacağını ispat eder.

Burada dikkat çeken başka bir husus da, o günü anlatırken bizzat Aişe Validemiz?in, "Oyun oynayan bir kız çocuğu idim." şeklindeki beyanıdır. Kendisini ifade ederken kullandığı?kız çocuğu? kelimesinin karşılığı olan?cariye? lafzı, ergenlik çağına geçişi ifade etmekte ve o dönemler için kullanılmaktadır. Arap şairlerinden İbn Yera, bu yaşlardaki birisini kastederek maksadını şu şekilde ifade etmektedir: "Sekiz yaşına geldiğinde artık o, benim için bir cariye değil; Utbe veya Muaviye?ye nikahlayabileceğim gelin adayımdır." Bazı bilginler bu kelimenin, on bir yaşın üzerindeki kız çocukları için kullanıldığını ifade etmektedir.

37. Bkz.: Buhari, Menakıbü?l-ensar 43, 44; Müslim, Nikah 69; İbn Mace, Nikah 13.

Burada akla, "Madem öyle; bugüne kadar bu mesele niye bu şekilde gündeme gelmedi?" şeklinde bir soru gelmektedir. Başta da ifade edildiği gibi yakın zamana kadar bu hususta olumsuz hiçbir beyan serdedilmemiş; ne Ebu Cehil gibi her fırsatı aleyhte değerlendiren muannit bir firavundan ne de Abdullah ibn Übeyy ibn Selul gibi olmadık yerden fitne ve iftira üreten nifakın adresi olmuş birisinden bu evliliğe herhangi bir itiraz söz konusu olmamış, olamamıştır. Çünkü ortada itiraz edilecek herhangi bir durum yoktur. O günkü telakkilere göre her iki durum için de tabii bir kabullenme söz konusudur ve muhtemelen bu durum, konuya farklı yaklaşıp yeni bir bakış açısı getirme ihtiyacını da netice vermemiş, dolayısıyla söz konusu haberlerin doğruluğu veya alternatif bilgilerin varlığı hususunda İslam alimlerinin farklı bir mütalaada bulunmaları da mümkün olmamıştır.

38. Buhari, Menakıbü?l-ensar 44; Müslim, Nikah 69; Ebu Davud, Edeb 55; İbn Mace, Nikah 13; Darimi, Nikah 56; Taberani, Kebir, 23/25; İbn Abdilberr, İstiab, 4/1938; İbn Sa?d, Tabakat, 8/63; İbn İshak, Sire, Konya, 1981, 239

3. Aişe Validemiz?in Mekke yıllarıyla ilgili olarak anlattığı bazı hatıralar da bunu destekler mahiyettedir. Mesela:

hem 6 yalında evlendiğine dair hadis yazıyorsunz hem de 9 yaşında evlendi diyorsunz. velev ki evlensin . olmuş bitmiş o iş. biz şimdi kendimize bakalım demi.

9. Nevevi, Tehzibü?l-Esma, 2/597; Hakim, Müstedrek 3/635.

Bu bilgilerden hareketle diyebiliriz ki Aişe Validemiz, dokuz yaşındayken evlenmiş olsa bile ortada garipsenecek bir durum yoktur. Şayet böyle bir husus söz konusu olmuş olsaydı, Zeyneb Validemiz?le izdivacında fırtına koparmak isteyenlerle, Beni Mustalık Gazvesi dönüşünde ve hiç olmadık yerde Aişe Validemiz?e iftira atanların, onlar açısından önem arz eden böyle bir meseleyi dillerine dolamamaları düşünülemezdi. Sonuç nasıl olursa olsun sadece başlı başına bu bilgi bile, Aişe Validemiz?in evliliği konusunda olumsuz herhangi bir durumun olmadığını ispat için yeterli bir güce sahiptir.

11. Aişe Validemiz?in, hicretten yedi ay sonraki Şevval değil de Bedir sonrasına denk gelen ikinci yılın Şevval ayında evlendiği de ifade edilmektedir. Bu durumda onun evlilik yaşı, bir yıl daha gecikmiş demektir. Bkz.: Nevevi, Tehzibü?l-Esma, 2/616.

Kadına şiddetin artması ve en son 7 aylık hamile bir kadının koca dayağıyla hayatını kaybetmesi hükümeti harekete geçirdi.

Bu kararın, açıktan tebliğin başlandığı dönemde alınmış olma ihtimali nazara alınacak olursa bu tarihin, İbn Erkam?ın evinden çıkış günleri olan 613-614 yıllarını ifade ettiği görülecektir ki bu, sözlendiği dönem itibariyle onun henüz dünyaya gelmediğini kabullenmek demektir. Bu durumda, söz konusu akitten bahsetmenin de imkanı yoktur. Öyleyse bu sözün bozulduğu tarihlerde onun, en azından yedi veya sekiz yaşında olduğunu kabullenmemiz gerekir ki bu da onun, takriben 605 tarihinde dünyaya gelmiş olduğunu göstermektedir.23

28. İbn Esir, Üsdü?l-Gabe, 3/467.

26. Beyhaki, Sünen, 6/204; İbn Mende, Ma?rifetü?s-Sahabe, Köprülü Kütüphanesi, No: 242, Varak: 195 b; İbn Asakir, Tarihu Dımeşk, Teracimü?n-Nisa, Dımeşk, 1982, s. 9, 10, 28; Mes?udi, Mürucu?z-Zeheb, 2, 39; İbn Sa?d, Tabakatü?l-Kübra, Beyrut, 1968, 8/58.

Proje ile kadına şiddete karşı toplumda farkındalık ve duyarlılığı arttırmak amaçlanıyor.

1. Bkz.: Buhari, Menakıbü?l-Ensar 20, 44; Müslim, Nikah 71; Fedailü?s-Sahabe 74; Ebu Davud, Edeb 55; İbn Mace, Nikah 13; Nesai, Nikah 78; Darimi, Nikah 56.

b) Mekke?nin en sıkıntılı günlerinde Allah Resulü?nün sabah-akşam kendi evlerine geldiğini ve bu sıkıntılara dayanamayan babası Hz. Ebu Bekir?in de Habeşistan?a hicret teşebbüsünde bulunduğunu detaylarıyla birlikte anlatması;

''Planlanan eğitim projesi iki adımda gerçekleştirilecek. Birinci adımda, pilot il seçilen Ankara'da Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından belirlenen kriterlere göre seçilen 40 personele eğitici eğitimi verilerek eğitici kadrosu oluşturulacak. Yetiştirilen bu eğitici kadro ile Ankara'da görev yapan vaiz, imam-hatip, müezzin-kayyım ve Kur'an kursu öğreticilerinin eğitimi sağlanacak.

d) "Biz İsaf ve Naile?yi, Kabe?de cürüm işlemiş ve bu sebeple Allah?ın kendilerini taş haline getirdiği Cürhümlü bir adamla kadın olarak duyup dururduk."20 gibi ifadelerle ilk günlerle ilgili nakillerde bulunması gibi daha pek çok hatırat, daha ilk günlerden itibaren onun, gelişmeleri takip edebilecek bir çağda olduğunu ifade etmektedir.

2. Bkz.: Azimli, Mehmet, Hz. Aişe?nin Evlilik Yaşı Tartışmalarında Savunmacı Tarihçiliğin Çıkmazı, İslami Araştırmalar, Cilt 16, Sayı 1, 2003, s. 28 vd.

12. Bkz.: Buhari, Fezailü?l-Kur?an 6, Tefsiru Sure, (54) 6; Ayni, Bedruddin Ebu Muhammed Mahmud ibn Ahmed, Umdetü?l-Kari Şerhu Sahihi?l-Buhari, Daru İhyai?t-Türasi?l-Arabi, 20/21; Askalani, Fethu?l-Bari, 11/291.

Bilindiği üzere herkes, kendi yaşadığı devrin çocuğudur ve arkadan gelen nesiller tarafından da, o devrin kültürü esas alınarak değerlendirmeye tabi tutulmalıdır.

b) Burada dikkat çeken bir diğer husus da, Aişe Validemiz?in anabir kardeşi olan Hz. Abdurrahman ile arasındaki yaş farkıdır. Bilindiği gibi Hz. Abdurrahman, Hz. Ebu Bekir?in büyük oğludur ve ancak Hudeybiye?den sonra Müslüman olacaktır. Bedir?de, babasıyla karşılaşmamaya özen gösteren de odur ve o gün Abdurrahman, yirmi yaşındadır.28 Buna göre o, 604 yılında doğmuş olmalıdır. Kardeşler arası yaş farkının genelde bir veya iki olduğu bir toplumda, ağabeyi 604 yılında dünyaya gelen bir kardeşin 614 yılında doğması ve tabii olarak iki kardeşin arasında on yaş gibi bir farkın meydana gelmiş olma ihtimali çok zayıftır ve bunu destekleyen herhangi bir delil de bulunmamaktadır.

Bu durumda evlendiği gün onun, (74?48=26?9=17+7 ay) on yedi yılını yedi ay geçtiği anlaşılmaktadır.

daha ne kadar yazacaksız bu tür şeyleri. bir tarih verin de kendimizi ona göre şartlandıralım:))))

33. Bkz.: Taberani, Kebir, 23/25; İbn Abdilberr, İstiab, 4/1937; İbn Sa?d, Tabakat, 8/63.

Buhari, Nikah 38, 39, 57, 59, 61;

Peki, gerçekte durum nedir? Yaş tespiti konusunda yukarıdaki bilgiler tek alternatif midir? Bu soruların cevabını alabilmek için elbette o günlerin kapısını aralamak ve aralanan bu kapılardan girerek meseleyi, deliller üzerinden tetkik etmek gerekmektedir. Dilerseniz, ulaşılan delillerin bize ne ifade ettiğine birlikte bakalım:

Toplumda öncü rollerinin bulunması ve vatandaşlarla yakın diyalog kurmaları göz önüne alınan din görevlilerine verilecek duyarlılık arttırma eğitimleri, ''toplumsal cinsiyet eşitliği ve bunu engelleyen geleneksel kabuller, 4320 sayılı Ailenin Korunmasına Dair Kanun ve uygulanması, aile içi şiddet ve Aile İrşat ve Rehberlik Bürolarında görev yapanların yaklaşım tarzları ve gerekli yönlendirmeler, aile içi şiddeti artıran geleneksel kabuller, şiddet mağdurlarına yaklaşım tarzı, kadına yönelik şiddeti artıran geleneksel kabuller'' gibi konu başlıklarından oluşacak. Eğitim alan din görevlileri sahada kadına şiddete karşı mücadele verecek.

6. Aişe Validemiz?in vefat tarihi konusunda gelen rivayetler de bu kanaati güçlendirmektedir. Zira onun vefat ettiği yıl ve o günkü yaşıyla ilgili olarak hicri 55, 56, 57, 58 veya 59;29 yaşıyla alakalı olarak da altmış beş, altmış altı, altmış yedi veya yetmiş dört30 gibi farklı tarih ve rakamdan bahsedilmektedir. Bu ise, doğum tarihinde olduğu gibi onun vefat tarihiyle ilgili de kesin bir kabulün olmadığını göstermektedir.

Bu durumda bize, nişanlandığında 6 veya 7, evlendiğinde ise 9 yaşlarında olduğu şeklindeki rivayetleri, ?O görünümde birisi idim.? manasına hamledip te?lif etmek düşecektir.36 Hz. Aişe Annemiz?in, fiziki durumu itibariyle zayıf bir bünyeye sahip olduğu bilgisi de bu yorumu güçlendirmektedir. Zira o, fiziki şartlardan çabuk etkilenen ve yaşıtlarına göre kendini daha küçük gösteren bir beden taşıyordu; Medine?ye hicret sırasında hastalanması,37 annesi tarafından özel ilgi gösterilerek iyileştirilmeye çalışılması,38 Beni Mustalık Gazvesi dönüşünde, içinde sanılarak hevdecinin deve üzerine yerleştirilmesi ve bu sırada onun hevdeç içinde olup olmadığının bile anlaşılamamış olması39 gibi hadiseler de bu durumu desteklemektedir.

19. Bkz.: Taberani, Mu?cemü?l-Kebir, 2/285, 286; Mu?cemü?l-Evsat, 12/145; İbn Hişam, Sire, 1/243. Bu bilgiyi ondan başka bize, sadece İbn Abbas, Selman-ı Farisi ve Saib ibn Yezid intikal ettirmektedir. Selman-ı Farisi Efendimiz?le Medine?de buluşmuş, Saib ibn Yezid de hicretten üç yıl sonra Medine?de dünyaya gelmiştir. İbn Abbas ise, bi?setin onuncu yılında, hicretten üç yıl önce ve Şi?b-i Ebi Talib sürgününde dünyaya gelmiştir. Demek ki her üç sahabenin de ne Mekke?nin ilk yıllarında kılınan ikişer rekat namaza şahit olmalarına ne de miraç gecesiyle gelen beş vakit namaz emrini görüp intikal ettirmelerine imkan yoktur. Öyleyse bu husus, bizzat Efendimiz?den duyarak bize anlattığı bir mesele değilse Hz. Aişe Validemiz?in müşahede ederek yaşadığı bir gerçektir. Bu ise onun, daha ilk günlere muttali olduğunu ve yaşının da o gün bütün bunları kavrayacak noktada bulunduğunu ifade etmektedir.

işin zor kml kim vurduya gitmeyesin zira bizim halkımız bu konuda nedense imam alim takmıyor

32. Bkz.: Buhari, Cihad, 65.

6. Bkz.: İbnü?l-Esir, Üsdü?l-Gabe, 3/240.

keşke şu forumda bizi anlayan birkaç arap, iranlı, ıraklı olsa da onlara yazsanız bu sözleri. arap ülkeleri diyip durdunuz aşk olsun. müslüman türk topraklarında yaşıyoruz.

Aişe Annemiz ile ablası Esma Validemiz?in arasındaki yaş farkı ondur.26 Buna göre (595+ 10=605) Aişe Validemiz?in doğumunun 605; hicretteki yaşının da (27-10=17) olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır. Evlilik hicretten yedi ay sonra27 gerçekleştiğine göre demek ki, bu sıralarda Aişe Validemiz?in yaşı, on yedi'yi aşmış, on sekiz yaşına yaklaşmış demektir. Bedir?in hemen akabindeki Şevval ayında evlendiği bilgisini esas aldığımızda ise onun, evlendiği gün on sekiz yaşını aşıp on dokuza adım attığını kabullenmemiz gerekmektedir.

1. Risaletin ilk günlerinde Müslüman olanların isimleri sıralanırken, ablası Esma Validemiz?le birlikte Aişe Validemiz?in adı da zikredilmektedir. Dikkat çekici olan bu zikrin, Hz. Osman, Zübeyr ibn Avvam, Abdurrahman ibn Avf, Sa?d ibn Ebi Vakkas, Talha ibn Ubeydullah, Ebu Ubeyde ibn Cerrah ve Erkam ibn Ebi?l-Erkam gibi?Sabikun-u Evvelun? tabir edilen en öndekilerin hemen arkasından; Abdullah ibn Mes?ud, Ca?fer ibn Ebi Talib, Abdullah ibn Cahş, Ebu Huzeyfe, Suhayb ibn Sinan, Ammar ibn Yasir ve Habbab ibn Erett gibi isimlerden de önce gerçekleşiyor olmasıdır.7 Demek ki Aişe Validemiz, o gün küçük de olsa?irade? beyanında bulunabilecek bir çağda ve ilk Müslümanlar arasında yer alabilecek bir durumdadır. Söz konusu bilgilerde ondan bahsedilirken, ?O gün o küçüktü.? şeklinde bir kaydın konulmuş olması, bu manayı ayrıca teyit etmektedir.8

Protokolün imzalanmasının ardından, projenin pilot uygulaması Mayıs ayında Ankara'da start alacak. Projenin 2011 yılında tüm Türkiye'de yaygınlaştırılması hedefleniyor.

ne zaman vaazda kadın haklarından bahsetsek suratımıza bakan bir cemeat göremiyoruz. kafalar hep yere bakmış. bir gün bize de şiddet uygulanır diye endişe etmiyor da değiliz dayağı engelleyecez diye:)

3. Bkz.: Doğrul, Ömer Rıza, Asr-ı Saadet, Eskişehir Kütüphanesi , İstanbul, 1974, 2/141 vd; Nedvi, Seyyid Süleyman, Hazreti Aişe, Mütercim Ahmet Karataş, Timaş Yayınları, İstanbul, 2004, s. 21 vd. Savaş, Rıza, Hz. Aişe?nin Evlenme Yaşı İle İlgili Farklı Bir Yaklaşım, D. E. Ü. İlahiyat Fak. Dergisi. 4, İzmir, 1995, s. 139-144; Yüce, Abdülhakim, Efendimiz?in Bir Günü, Işık Yayınları, İstanbul, 2007, s. 82, 83.

31. İbn Abdilberr, İstiab, 2/108; Doğrul, Asr-ı Saadet, 2/142

İkinci adımda, projenin pilot olarak gerçekleştirilme, sonuç ve değerlendirilmesinden sonra Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından yurt dışında görevlendirilecek din görevlileri ve başkanlığa bağlı faaliyet gösteren Aile İrşat ve Rehberlik Bürolarının bulunduğu iller tercih edilmek suretiyle diğer bölgelerden seçilecek illerde de proje uygulaması gerçekleştirilecek.

13. Suyuti, İtkan, Beyrut, 1987, 1/29, 50; Doğrul, Asr-ı Saadet, 2/148.

10. Nevevi, Tehzibü?l-Esma, 2/597; Hakim, Müstedrek 3/635.

Toplumlar, ortak birikimin neticesinde hasıl olan?örf?lere göre yön bulurlar ve bunların hesaba katılmadığı yerde, o toplum hakkında karar verme konumunda olanların isabetinden söz etmek oldukça zor, hatta imkansızdır.

Nitekim başka hesaplar da tamı tamına bunu uyuyor. Hz. Aişe Peygamberimizle 9 yıl evli kalmıştı ve Peygamberimiz öldüğünde 28 yaşındaydı. Buradan da 18-19 yaşında olduğu ortaya çıkar. Öte yandan zaten Hz. Aişe daha önce nişanlıydı, bu nişan bozulup Peygamberimizle evlenmişti

Kavaf, projenin, toplumda önemli görevler üstlenmiş Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı çalışan birimlerin personelinin, kadına yönelik şiddetle mücadele konusunda bilgilendirilmesi, kurum içinde bu konuya hakim bir grup uzmanın yetiştirilmesi ve ilgili Başbakanlık genelgesi uyarınca Diyanet İşleri Başkanlığının kendine düşen görevi gerçekleştirilmesi amacıyla başlatıldığını kaydetti.

Meseleye bu zaviyeden bakıldığında, Allah Resulü? nün neş?et ettiği dönem itibariyle kız çocuklarının erken evlendirildiği4 ve bu türlü evliliklerde yaş farkının pek önemsenmediği5 bilinen bir vak?adır. Kız çocukları hakkında o günkü toplumun benimsediği olumsuz tavrın ve bu tavrın aileler üzerinde oluşturduğu baskının, bu anlayışı tetiklediği de söylenebilir. Burada, iklim ve coğrafi şartların müsait olması yönüyle çocukların, fiziki gelişimlerini daha erken tamamladığı ve kız çocuklara, kocasının evinde büyümesi gereken birer varlık olarak bakıldığı gerçeğini de unutmamak gerekir. Kaldı ki bu, sadece kız çocuklarıyla ilgili bir mesele değildir; o günkü uygulamalara bakıldığında erkek çocukların da erken yaşlarda evlendirildiği anlaşılmaktadır. Mesela Amr ibn As ile oğlu Hz. Abdullah?ın arasındaki yaş farkı, sadece on ikidir ki bu durumda Hz. Amr, dokuz veya on yaşındayken evlenmiş olmalıdır.

sana iran suudi türk kaynaklı din alimlerinin tespitini söyleyeyim mi

21. Buhari, Nikah 11; Ahmed ibn Hanbel, Müsned, 6/210; Heysemi, Mecmaü?z-Zevaid, 9/225; Beyhaki, Sünen, 7/129; Taberi, Tarih, 3/161-163.

Peygamberimizin Hz. Aişe ile evlendiği zaman Hz. Aişenin yaşı ile ilgili bir çok rivayet vardır. Ancak biz Hz. Aişe'nin 16 - 17 yaşlarında iken Peygamberimizle evlendiğine dair rivayetleri kabul ediyoruz.

24. Nevevi, Tehzibü?l-Esma, 2/597.

"Peygamberimiz Hz. Aişe ile 18-19 yaşında evlenmiştir. Daha sübyan bir kız ile evlenme diye bir şey asla söz konusu değil. Çünkü Araplar kızları diri diri toprağa gömen bir toplum olduklarından, yeni doğan kızların yaşlarını tutmazlardı. Kız ancak akil baliğ yaşına ulaşınca yani ay hali görmeye başlayınca adamdan sayılır ve yaşı hesaplanmaya başlanırdı. Bu durumda Hz. Aişe evlendiğinde 9 yaşındaydı demek, "Akil baliğ olalı 9 yıl olmuştu, 9 yıldır ay hali görüyordu" demektir. O devirde ortalama bir kız 12- 13 yaşında ay hali görmeye başladığına göre Hz. Aişe 18-19 yaşlarında olmuş olur.

3 yılda 3 tane kadını kocasının elinden ben kurtardım:)koca köy halkı bir adama baş gelemiyordu. kimileri de show için oraya gitmişti. patırtı kütürtü seslerinden haz duyanlar da yok değil.

vaktini böyle boş şeylerle harcama benden tavsiye

a) Risaletten kırk yıl önce gerçekleşen ve tarih belirlemede bir kıstas olarak kabul gören Fil hadisesinden geriye kalan iki kişiyi Mekke?de dilenirken gördüğünü söylemesi;

5. Mevzuya ışık tutması bakımından Aişe Validemiz?le diğer kardeşlerinin arasındaki yaş farkı da dikkat çekicidir. Bilindiği gibi Hz. Ebu Bekir ?ın altı çocuğu vardır; bunlardan Hz. Esma ve Hz. Abdullah, Kuteyle binti Ümeys?ten; Hz. Aişe Validemiz?le Hz. Abdurrahman, Ümmü Ruman ?dan; Muhammed, Esma binti Ümeys?ten ve Ümmü Gülsüm de Habibe binti Harice?den dünyaya gelmiştir. Bu durumda Esma Validemiz?le Hz. Abdullah; Abdurrahman ile de Aişe Validemiz anabir kardeşlerdir ve bu her iki anabir kardeşlerin arasındaki yaş farkları konumuza ışık tutacak mahiyettedir; şöyle ki:

fatmanur hanım

KAYNAKLAR CİLT NO SIRA NO SAYFA NO. BKZ.

Proje çerçevesinde, Kadın ve Aileden Sorumlu Devlet Bakanlığına bağlı Kadının Statüsü Genel Müdürlüğünce, Diyanet İşleri Başkanlığında görevli, başta Aile İrşat ve Rehberlik Bürosu görevlileri olmak üzere, vaiz, imam-hatip, müezzin-kayyım ve Kur'an kursu öğreticilerine eğitim verilecek.

34. Bkz.: Nisa suresi, 6.

Kadına karşı şiddet, tüm insanlığın ortak utancıdır. Kültür, inanç, töre ya da gelenek bahanesine sığınarak kadına yöneltilen şiddet, kabul edilemez. Kadına kalkan elleri indirmek için topyekun mücadelemiz sürecektir. Daha önce polis, sağlık görevlileri ve yargı mensuplarına verilen eğitimlerin büyük yararını gördük. Bu çerçevede, vatandaşla yakın diyalog içinde olan din görevlilerimizin de kadına karşı şiddetle mücadeleye önemli katkı sağlayacağı kanısındayım.'

4. Söz konusu ayet, Kamer suresinin 46. ayetidir ve bütün halinde nazil olan bu surenin, İbn Erkam?ın evinde iken ve bi?setin dördüncü (614),13 sekizinci (618) veya dokuzuncu (619)14 yılında indiğine dair farklı rivayetler vardır. Özellikle ayın ikiye yarılma hadisesini ve o gün buna olan ihtiyacı nazara alan bazı alimler, söz konusu tarihin 614 olması gerektiği üzerinde durmuşlardır ki bu tarih esas alındığında Hz. Aişe Validemiz, ya henüz dünyaya gelmemiş veya yeni doğmuş demektir. 618 veya 619 tarihi esas alındığında da durum pek değişmemektedir. Zira bu durumda o, henüz dört veya beş yaşında demektir ki her iki yaş da, söz konusu hadiseyi kavrayıp yıllar sonra da aktarabilecek bir olgunluğu ifade etmemektedir. Bu durumda ise o, en yakın ihtimalle risaletin başladığı günlerde dünyaya gelmiş olmalıdır.

35."Hicretten bir buçuk, iki veya üç yıl önce", "altı veya yedi yaşındayken", "Hz. Hatice?nin vefat ettiği yıl veya vefatından üç yıl sonra", "hicretten yedi, sekiz ay sonra, hicretin ilk senesi" veya "Bedir?in akabinde" gibi farklı rivayetler için Bkz.: Buhari, Menakıbü?l-ensar 20, 44; Müslim, Fedailü?s-Sahabe 74; Ayni, Umde, 1/45; İbn Abdilberr, İstiab, 4/1881; Nedvi, Siretü?s-Seyyideti Aişe, 40, 49.

hocam bıraksaydın da öldürseydim şu avradı diyor:))))))))

39. Bkz.: Buhari, Şehadat 15; Megazi, 34; Tefsir, (24) 6; Müslim, Tevbe 56; Tirmizi, Tefsir, (63) 4; İbn Sa?d, Tabakat, 2/65; İbn Hişam, Sire, 3/310.

Müslim, Nikah 69, (1422);

36. Hatta konuyla ilgili değerlendirmelere tepkiyle yaklaşan bazıları, "altı veya yedi yaşlarında idim" ifadesini ravinin bir hatası olarak görüp bu cümlenin, "risalet geldiğinde altı veya yedi yaşlarında idim" şeklinde olması gerektiğini söylemektedirler.

14. Sekizinci veya dokuzuncu yıl ihtilafı, ay farkından kaynaklanmaktadır. Zira konunun anlatıldığı bazı rivayetlerde sekizinci yılın sekizinci ayı gibi bir ayrıntı dikkat çekmektedir.