Yeni Şafak

Doç. Dr. Ali Soylu / Cameron Üniversitesi Öğretim Üyesi

Birinci haber 1964 yılına kadar azınlıklara her türlü ayrımcılığın, hakaretin ve haksızlığın yapıldığı bir ülke olan ABD'de, ikinci haber ise 1450'lerde, İstanbul'un Fatihi ile gayri Müslim bir mimarın mahkemede kadı karşısında yargılandığı ve zamanın süper gücü olan Osmanlı İmparatoru'nun bileklerinin kesilmesine karar verildiği bir ülke olan Türkiye'de gerçekleşiyor. Ülke olarak 600 yıl önce sahip olduğumuz din ve vicdan özgürlüğü, azınlık hakları nerede? Azınlıkları yok saymakla kalmadık, 600 yıl önce azınlıkların sahip oldukları hakları bugün çoğunluğa çok görüyoruz.

Son yıllardaki iyileştirmelere rağmen hala devlet eliyle ayrımcılık yapılıyor, hala özgürlükler konusunda sorunlar yaşıyoruz. Devlet işine alımlarda yaş, cinsiyet, etnik ve bölgesel ayrımcılık yapılıyor. Caddede, işyerinde, hizmet sunumunda ve alımında, hayatın her alanında her türlü ayrımcılığa rastlamak mümkün. 600 yıl önceki halimizle bugünü karşılaştırdığımızda, ilerde olmamız gerekirken bir hayli gerilere gitmişiz. Batılı ülkelerin 600 yıl önceki halimizi örnek alarak son 50 yıldır geldikleri duruma bakın, bir de içinde olduğumuz duruma bakın! Hakikaten bu ülkede son 50 yıldır irtica varmış, ülke vatandaşları ortaçağ karanlığında yaşamaya mahkum edilmiş. Asıl gericilik ve gerçek irtica budur!

Türkiye kaynaklı bir internet haber sitesinde iki haber dikkatimi çekti. Birincisi manşetten verilmiş: "Türban 5 milyon dolar kazandırdı". Haberde, ABD'nin Kansas City kentinde, 41 yaşındaki teknisyen Susan Bashir 7 yıl önce Müslüman olmuş. AT&T firmasında 6 yıldır çalışan Bashir, kendisine 'terörist' denildiği, başörtüsü takmaması istendiği ve hakaret edildiği gerekçesiyle şikayette bulunmuş. Şikayetinin ardındansa Bashir'in işine son verilmiş. Davayı karara bağlayan Jackson Bölgesi Mahkemesi, dini ayrımcılık ve aşağılama nedeniyle AT&T şirketini 5 milyon 120 bin dolar (9 milyon TL) tazminat ödemeye mahkum etmiş.

Yeni sivil bir Anayasa yapma sürecinde bu konunun da mutlaka dikkate alınması, devlet ve özel sektörde, sokakta ve işyerinde, okulda ve kışlada, kısacası hayatın her alanında her türlü ayrımcılığa son vermenin zemini hazırlanmalıdır. Bu uzun soluklu, yasa ve kanunlarla, eğitimle desteklenmesi gereken kültürel bir süreçtir. Yarım asrı geçen bir süreden beri akamete uğrayan bu süreci tekrar aktif hale getirmek hepimizin asli görevidir. Özellikle de çoğunluğu temsil eden mevcut hükümet tarafından ivedilikle çözülmesi gereken önemli bir sorundur.

Ayrı zamanlarda ve ayrı mekanlarda vuku bulmuş bu iki haberi çok manidar buldum. Bu iki haberden almamız gereken çok ciddi dersler var. Bir tarafta kahir ekseri Müslüman olan bir toplumda İslam'ın örtünme emrini yerine getirmeye çalışan bir genç kızın eğitim alma hakkının gasp edilmesi ve ailesinin para cezası ile cezalandırılması. Diğer taraftan Hıristiyan olan bir toplumda, sonradan Müslüman olan bir vatandaşının başörtüsünden dolayı hakarete uğrayıp işinden kovulması ve bundan dolayı işçisini kovan firmanın kovduğu isçisine 5 milyon dolar tazminat ödemekle mahkeme tarafından cezalandırılması.

Başörtüsü taktıkları için eğitim ve çalışma gibi en temel hakları elinden alınan bir çoğunluğun mağduriyetini, başörtülü diye işten atılan azınlığa sağlanan hakları (tazminat olarak aldığı 5 milyon doları) karşılaştırın. Sizce hangi sistem daha insanidir, hangi sistem daha vicdanidir?

İkinci haber ise birinci haberin altında, geçen yıldan kalma bir haber; Adana'da okula geç gönderilen ve ilköğretim 4. sınıfı okurken türbansız okula gitmeyen 14 yaşındaki M. S.'nin babası 51 yaşındaki Yusuf S.'ye 'kızını okula göndermediği' iddiasıyla bin 245 lira para cezası verilmiş. Yusuf S., bu parayı ödeyecek maddi gücünün olmadığını söylemiş.

HANGİSİ DAHA İNSANİ?

Ülkelerin ve firmaların zenginliği olan insan çeşitliliğini idrak etmemiz ve her ferde tabi olduğu azınlık ya da çoğunluğa bakmaksızın eşit davranmamız, düşünsel ve dinsel haklar gibi tüm insani haklarına saygı göstermemiz, bununla da kalmayıp bu haklarını kullanmaları için gerekli şartları ve ortamı hazırlamamız, fert, devlet ve toplum olarak medeni sorumluluk ve görevlerimiz arasındadır.

DEVLET ELİYLE AYRIMCILIK

ABD'de başörtüsü taktığı için işten atılan kadına beş milyon dolar tazminat ödenirken, Türkiye'de başörtülü okula gidilmesine izin verilmeyen öğrencinin babasına bin 245 TL ceza veriliyor. Hangisi daha insani, hangisi daha vicdani? Karar sizin...