TÜRKİYE TÜRKLERİNDİR size bunu hatırlatma bizim için zevk olacak!!

2- Mardin Aşiret-Cemaat-Devlet, Tarih Vakfı Yay, s. 240.

Said-i Nursi?nin hayatının anlatıldığı?Hür Adam? filmi daha vizyona girmeden hakkında soruşturma açıldı bile. Bu ne hız! Bari seyretseydiniz, en azından vizyona girmesini bekleseydiniz. Film icabı Said-i Nursi?nin Atatürk ve kendisini yargılayan mahkeme karşısında ayak ayak üstüne atması savcılarımızı rahatsız etmiş. Şanlı tarihimize gölge düşmüş mü inceliyorlar.

1- Bilinmeyen Taraflarıyla B. S. N., s. 258.

Radikal, 1.1.2011

?Dedi: ?Neden onu da mahrum bıraktın?

KAYNAKLAR:

bugün hollandaya yerleşmek için başvuru yap bakalım. seni türkiye de kaç ay dil eğitimine alacaklar. eğer o ülkede yaşamak istiyorsan dili öğreceneksin.

türk olan biri saidi nursi gibi kürtçü birinin arkasından gitmez.

?Dedim: ?Seyda, dün akşam misafirim Şeyh Sunusi idi, onun için gelemedim.?

708090, sen yanılıyorsun... Üstada onca zulmü reva görenlerin sevgi yönünden yanımızda hiçbir değeri yoktur...

?Dedim: ?Efendim, ekseriya Bağdat?a gider gelirler ve yüzde ancak on beş kadar kar ederler...?

Yeni Şafak, 31 Aralık 2010

BU MİSYON SAHİPSİZ KALMADI...

parya sana burdan sadece hasss diyorum

Kediye de, fareye de aynı derecede şefkat ve merhamet besleyebilen biri bu; bir o kadar vakur ve kararlı, Kur?an?ı düstur edinen risalelerini, açlığa, susuzluktan ölme raddesine gelmek dahil hiçbir ahval ve şeraitte yayınlamaktan vazgeçmeyen bir adanmış.

?O sıralarda Şeyh Sunusi de Ankara?ya gelmişti. Ben onunla da dostluk kurmuştum. Bir akşam evime götürdüm. Dolayısıyla o akşam Üstad?ın sohbetinde bulunamadım. Sair zamanlarımda mutlaka Üstad?ın sohbetlerinde bulunurdum. Sabahleyin beni gördü, ?Ensari!? dedi, ?Sizin Mardin tüccarları nereye ticaret yaparlar ve yüzde kaç kazanırlar?

"Arapça vacip, Türkçe lazım, Kürtçe caizdir."

Yine Abdülgani Ensari der ki:

?Bediüzzaman bu latifeyi ona şu şekilde izah eder: ?Said kelimesinden?sin? harfi kaldırılsa, yani baş harfi olan?sin? kesilirse, geriye?iyd? kalır ki, o da bayram demektir. Yarın Kurban Bayramıdır.? 1

Gerçi, hem Kürt, hem de dindar olmak gibi bileşenler sayesinde rejimin gözünde iki sevilmeyenli denkleme dönüşmüş, ömrü sürgünlerde, zindanlarda geçmiş, sürekli gözetim altında tutulmuş, zaman zaman zehirlenmeye çalışılmış, birtakım karanlık uluslararası odakların bile hedefine oturtulmuş bir tarihi şahsiyetin hayatını filme almaya niyetlenip de, işin bu vechesinden bahsetmeden bir film çekilebilir miydi, çekilse bile anlatılanlar gerçeklik iddiası taşıyabilir miydi, film kısmen biyografi-belgesel kategorisine girebilir miydi, bilmiyorum.

İnsan, Atatürk?ün yalnızlık çekebilen ya da dertlenebilen, bizim gibi bir piri fani olduğunu anlatma günahını işleyen Mustafa filmi nedeniyle Can Dündar?ın uğradığı linç hareketini hatırlayınca, Bediüzzaman?ın Atatürk?le restleşme sahnesinin ne tür bir kıyamet kopartacağını az çok kestirebiliyor.

Türk milletiymiş.. Sen o milleti hiç tanımıyorsun ki.. O yüzden de boş konuşuyorsun.. Hezeyan ediyorsun... Türk Milleti sizin gibilerden kurtulduğu günden beridir o zihniyetinize iktidar yüzü göstermedi.. Ancak darbe ile millet arasına fesat sokmak ile iş tuttunuz.. Onun da devri kapandı artık...

Aşağıdaki sözleri iyice oku, o sözler Said-i Nursi'nindir...

saidi nursi talebeleri dediklerin eğer bende daha vatansever benden daha ülkesine bağlıysa...

"Ruhumun senden İlahi, şudur ancak emeli:

Kısa alıntılar ile konuları çarpıtmanın alemi yok..

"BU MİLLETİ TÜRK'LER İDARE EDİYOR; BUNDAN BÖYLE DE TÜRK'LER İDARE EDECEK."

O Avukat ve Onun Gibi Düşünenler, 7 Ocakta Nerede Yaşadıklarını Öğrenecekler!..

Abdülgani Ensari başka bir hatırasını da şöyle anlatmıştı:

Türk Milleti'nin aşırı sabırlı olduğunu, fakat ayranı kabardığı zaman, Kağan arslan gibi önünde durulmadığını bütün tarih ve dünya bilir

"TÜRK-KÜRT KARDEŞTİR."

BEDİÜZZAMAN SAİD-İ NURSİ

Ben savcılara daha önce Quantin Tarantino?nun böl ödüllü filmi?Inglourious Basterds?ı seyretmelerini öneririm. Adam Hitleri film icabı göz göre göre vuruyordu. Bugüne kadar aklı başında bir kişi bile?Yahu Hitler böyle mi öldü? diye sormadı.

Zira, daha önce böyle göstere göstere?Cumhuriyet rejimi ve Atatürk dindarların büyük kesimine haksızlık etti?, diyen bir film çekilmedi. Tamam benzeri hikayeler anlatıldı, ama hemen hepsi metafor üzerindendi, daha göstergesel şeylerdi, verilecek mesaj korkula korkula altmetne yedirilmişti.

"KÜRT-TÜRK KARDEŞTİR."

Ya Ertuğrul Gazi,

"EKMEKSİZ YAŞARIM, HÜRRİYETSİZ YAŞAYAMAM."

Hatta, bu kadar gecikilmesi bile hatadır. Sistem eleştirisi olmayan bir Said Nursi fikri ise; hayaldir, rüyadır, yalandır.

"BEN DİNDAR CUMHURİYETÇİYİM."

Ebedi yurdumun üstünde benim inlemeli."

?Nasıl ki mestur olduğu zaman, sair insan ve mahlukat görmezler. Amma eğer insan avret yerini açar, dolaşırsa; o zaman herkese maskara olur. Aynen öyle de, bu sanem ve heykel dahi, alem-i İslam?ın bin seneden beri bayraktarlığını yapmış bu milleti temsil etmediği gibi, gayet ahmak ve divane birisinin avret yerini açarak halka teşhir eder misüllü bir hamakat ve maskaralıktır. Bu millet için yapılacak heykel; yol, köprü, mektep vesaire gibi hizmetlerdir.?

?Bediüzzaman, Şeyh Sait?e destek vermekle suçlanarak sürgün edildi, ama aslında O, ?bırakın desteği, biz binlerce yıldır birlikte yaşadık, kardeşe silah sıkılır mı? mealine gelecek sözleriyle isyancıları amaçlarından çevirmeye, Kürtçülüğün önüne geçmeye bile çalıştı? demiş, diyebilmiş mesela lafını hiç eğip bükmeden.

Ya Kanuni,

Bir de ağzını topla, ne içiriyorlar falan... Düzgün konuş..

Merhum Abdülgani Ensari, bir başka hatırasını da şöyle anlatır:

?Dedi: ?Peki yüzde yüz karlı bir ticaret olan ve sana çok daha yakın dün akşamki ticareti niye yapmadın?

Uğradığı haksızlığa karşı yürüttüğü mücadelesini, varoluşunu anlamlı kılan bütünlükten kopmadan gerçekleştiren biri Hür Adam?daki Bediüzzaman.

BEDİÜZZAMAN Said-i Nursi?nin hayatının filme alınacağını duyduğum andan itibaren, ortaya çıkacak olan bütünü merak ettim. Merakım, filmin vizyon tarihi olan 7 Ocak?ı bekleme sabrıma ağır basınca, kendimi Cevahir?deki basın gösteriminde?davetsiz basın mensubu? olarak buldum.

Tabi, sizin anlayışınıza göre Kürt'ün varlığı Tür^k'ün varlığına zıttır.. İkisinden biri yok sayılmalı..

size ne içiriyorlar da kafanız bu kadar güzel...

BU FİLMİ YAPAN BABADAN-ANADAN öğrendiğini filmde uygulamaya çalışmış, Buna da USTADI kılıf tutmuş..

İNANI BEN GİDECEKTİM AMA O ATATÜRK SAHNESİNİ gördüm, vazgeçtim.. Korsanını bile almam artık..

?Üstad Hazretleri?nin Ankara?dan ayrılacağı yakın günlerde, bir gece rüyamda gördüm ki: ?Peygamber Efendimiz sahabe ve yaranı ile birlikte, tam Meclis?in üstünden göğe doğru uçarak yükselip gittiler! Ta, kayboluncaya kadar gittiler. Ben sabahleyin rüyamı Üstad Hazretlerine hikaye ettim. Çok üzüldü, müteessir oldu. Epey düşündü, sonra bana dedi: ?Ey Ensari! Bu rüya işaret ediyor ki; artık sizin meclisinizde iman nuru, maneviyat ve ruhaniyyat tesiri uçtu gitti? 3

nese kim daha çok vatansever tartışmasına girmeyecem insanlar çıkarları için bugün saidi nursici yarın başka bir şeyci olurlar. o kadar önemli değil. ama saidi nursi asla türklüğü istemedi benimsemedi.

Hepinizin ortak özelliği şu, yasaklama, tehdit -ki burada özelden de açıktan da ölüm tehditi almadım değil-, hakaret vs. Ama ben kendi adıma korkmuyorum.. Artık bize zarar vercek konumda değilsiniz...

Ya Yavuz...

?Cumhuriyet?in rejim tezleri Bediüzzaman Said Nursi?yle ilgili yalan söyledi, doğu?nun o dönem alimlerine iftira atarak onları sürdü!? cümlesini güm diye ortaya bırakılmış sözgelimi.

Bence sizin ne idüğünüz belirsiz:)

sana daha bir kamyon bilgi ve belge sunarım ama şu lafın"Arapça vacip, Türkçe lazım, Kürtçe caizdir."" zaten herşeyi açıklıyor. bir şeyin lazımiyeti zorunluluğuna bağlıdır. türkçe zorunlu olmaktan çıkarsa lazımıyeti de ortadan kalkar.

Filmi fazla?politik? bulanların hiçbir haklılık payı yok yani kanaatimce.

Özlem Albayrak,

Filmle ilgili daha çok şey söylenebilir ama sözün özü şudur: Filme iyi olmuş, kötü olmuş demekten ziyade, 20. yüzyıl ve sonrası Türkiye?ye iz bırakmış, fikirleri kendinden sonra da dalga dalga büyüyerek bugüne gelmiş, sayısız takipçi edinmiş böylesi önemli bir simayı, Bediüzzaman Said Nursi?yi sinema perdesinde anlatma çabasının kesinlikle değerli bir çaba olduğunu söylemek gerekiyor.

?Bir gün Üstad Hazretleri bana dedi ki: ?Ey Ensari! Ben senin ceddin olan Eba Eyyube?l-Ensari?nin yanından müsellah olarak gelmiştim.?

Bediüzzaman?ın suya sabuna, rejime, döneme dokunmadan anlatılması mümkün olmazdı. Olsa dahi, o kişinin adı Bediüzzaman olmazdı.

hala bölücü değiliz diyebiliyorsun. enteresan. demek o günden bu saidi denen adamın dedikleri yapılsa bugün bunlar tartışılmazdı. vayyy beeeee...

Merhametini, hayvan sevgisini yitirmeden, Medresetü-z Zehra adlı okul projesine olan inancından ve bağlılığından zerre miskal taviz vermeden, haksızlıklar karşısında kin ve nefretle kalbini karartmadan ilerleyen, ilerleyebilen vakur ve dik bir adam var karşınızda.

TOTUNLARINIZ BAŞARDI...

Son olarak, yine Abdülgani Ensari Efendi, bir başka hatırasını da şöyle anlatmıştır:

?İstanbul?un İngilizler tarafından işgal edildiği yıllarda Bediüzzaman da oradadır ve işgal kuvvetlerine karşı cesur mücadelelerde bulunur. Bediüzzaman?ın bu kahraman mücadelesini yakından takip eden Ankara hükumeti, onu davet eder. Önceleri?Ben tehlikeli yerde mücahede etmek istiyorum. Siper arkasında mücahede etmek hoşuma gitmiyor. Anadolu?dan ziyade, burayı daha tehlikeli görüyorum? diyerek bu davete yanaşmasa da, ısrarlı teklifler üzerine 1922 yılı Kurban Bayramından bir hafta kadar evvel trenle Ankara?ya gider. İstasyonda kalabalık bir halk topluluğu ve milletvekilleri tarafından karşılanır. Zamanın Siverek Milletvekili Yüzbaşı Abdülgani Ensari ile Bediüzzaman arasında o günlere ait şöyle bir latife cereyan eder:

BURADA DİKKAT ÇEKEN BİR NOKTA VAR; NEYMİŞ, BİR ZAMANLAR TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİS'İNDE EZAN-I MUHAMMEDİ OKUNUYORMUŞ... SİZ BURAYI İHMAL EDEREK EZAN'I YASAKLARSANIZ NETİCEDE SAHİPSİZ KALIRSINIZ.. OLAN BU... CANINIZI SIKMAYINIZ...

Yukarıda formülize edilen dil konusu bugünkü sorunlarımıza o günden cevap vermektedir.. Belki o zaman dediği yapılsaydı bu mesele böyle büyümezdi..

Bari seyretseydiniz 02.01.2011

Son olarak ben de Türk'üm ve Kürt'lerin Kürtçe eğitim almalarının olabileceğini söylüyorum... Çünkü birkişinin birşeyi anlaması kişinin dilinde daha kolaydır..

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Said Nursi?nin hayatını anlatan?Hür Adam? filmi hakkında henüz sinemalarda gösterime başlamadan soruşturma başlattı. Ankara Barosu avukatlarından Ömer Ediz Yoruz?un suç duyurusu dilekçesinde, yönetmen ve yapımcı Mehmet Tanrısever, senaristler Ahmet Çetin, Mehmet Uyar ile Feza Film Şirketi?nin yargılanması talep edildi. Habertürk?ün haberine göre, filmin?Atatürk?ün manevi kişiliğine hakaret? ettiği savunulan dilekçede, ?Tehdit, hakaret, yargı kararını etkisiz kılmak, Atatürk?e ve manevi kişiliğine hakaret, basın yoluyla hakaret; halkı ve toplumu kin, nefret ve suç işlemeye teşvik; iftira, terör propagandası, Türkiye Cumhuriyeti Devleti?ni ortadan kaldırma amaçlı organize eylemler ve Başsavcılığınızın resen göz önüne alacağı suç teşkil eden eylemler? denildi. Suç duyurusunda, filmin internet sitesindeki, fotoğraf, fragman ve yazılar incelendiğinde pek çok sahnede, ?Atatürk?e yönelik gerçeğe aykırı pek çok iftira ve hakaretler içerdiği? savunuldu.

?3 Temmuz 1922 Perşembe günü Kurban Bayramı arefesinde Bediüzzaman, Ensari?ye: ?Ensari! Yarın Said?in başını kesecekler? der.

?M. Kemal Paşa, heykelini yaptırmaya ilk teşebbüs ettiği sıralarda, Üstad Hazretleri ona hitaben uzun bir mektup yazdı ve Paşa?nın yaverine verdi, M. Kemal Paşa?ya vermesini söyledi. O mektubu ben de görmüş ve çok korkmuştum. Hatırımda kalan birkaç cümlesi şöyle idi:

Bir de demişsin ki çıkarları için... Ne çıkarı bu insanlar devlet tarafından zulme uğradığı zamanlarda bile bu davayı terketmedi..

Evet, Said-i Nursi Kürtçe'nin eğitim dili olarak verilmesini söylemiştir..

Ya Orhan Bey,

Söyleyim ben size, herkes gitsin-olmaz gösterelimlerle bile, çok izlemeyeceği bir gerçek..

İSLAM'IN SEMBOLU AY VE YILDIZLI BAYRAĞIMIZ AİT OLDUĞU YERDE YİNE DALGALANIYOR...

200 YIL GEÇTİ; İŞTE O GÜNLER GELDİ...

Harbi kendi olmayan ahlakını göstermene lüzum yok...

Şimdi ben Ustadı çok seviyorum. ANCAK BU FİLMİ YAPANLAR NEDEN ÖZELLİKLE ATATÜRK ile ilgili sahne üzerinden reklam yapmaya çalışıyorlar?

Mehmet Selim MARDİN

Ya Fatih,

?Bediüzzaman Hazretleri İstanbul?dan Ankara?ya ilk geldiği günlerde daha önceleri de birbirimizi tanıdığımız için, sık sık görüşüyorduk. Ankara?ya geldikten bir müddet sonra, mebusları namaza davet etti. Bir beyanname yazıp neşretmişti. Bu mevzuda Atatürk ile münakaşaları esnasında ben hazır idim. Atatürk?ün hiddetli bağırmasına karşı, Bediüzzaman daha çok şiddetli ve hiddetli bir şekilde bağırarak, ona karşı namazı ve İslam şeairini müdafaa etti. Münakaşanın tam ortasında, yani ikisi karşılıklı sert konuşurlarken; Sultan Abdülhamid?in meşhur müezzini Hafız Hüseyin Efendi meclis mescidinde?Allahu Ekber Allahu Ekber? diye Ezan-ı Muhammediye?ye başlar başlamaz, Bediüzzaman o şiddetli münakaşayı dakikasında bırakarak, namaz yerine koştu.?

Ayrıca onların dine verdikleri zarar da ortadadır.. Türkiye Büyük Meclisinde Ezan okunurken bunlar onu bile yasaklamıştır... Ezanları susturanlara muhabbet beslenmez...

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Bediüzzaman Said Nursi?nin hayatından kesitler anlatan?Hür Adam? filmi hakkında henüz sinemalarda gösterime girmeden soruşturma başlattı. Soruşturmaya dair, Ankara Barosu avukatlarından Ömer Ediz Yoruz?un yaptığı suç duyurusu işgüzarlık olarak nitelendirildi ve tepki gösterildi.

eğer türkçeyi bir medeniyet dili olduğu için öğrenmek zorunluluğu vardır şeklinde görüyorsan senin türkiye de yerin yoktur. kimsenin kendi arasında konuştuğu dile itirazım yok. elbette konuşacak kültürüdür.

Ben atamıda çok seviyorum...

Biz başka düşünüyoruz:

3- Bediüzzaman Said Nursi Mufassal Tarihçe-i Hayatı, s. 572-573.

1973 yılında yine Abdülgani Beyi vefatından önce hasta haliyle ziyaret eden Abdülkadir Badıllı?nın tesbit ettiği değerli hatıralara kulak verelim:

Öncelikle şunu söylemek lazım: Üzerinden geçen iki günde yazılanların neredeyse tamamı; ?tartışılacak sahneler? içerdiği yönünde olan film, gerçekten de tartışılacak gibi gözüküyor.

Tek derdi de politika değil üstelik filmin, karakterin insani yönleri perdede öylesine önde ki...

Çünkü, Bediüzzaman?ın Atatürk?le restleşme sahnesi, o dönemde din alimlerine reva görülen muamelelerin apaçık şekilde göz önüne serilmesi, Türkiye?de 80 yıldır uygulanan?hatalardan ve günahlardan münezzeh Mustafa Kemal ve O?nun kurduğu mükemmel rejim? politikası karine alındığında, filmi hayli cesur bir yapım haline getiriyor.

?Ensari de bu cümledeki inceliği ve tevriyeyi anlayamaz ve?Nasıl olur efendim? diye telaş eder.

Bunları bilmediğimizi mi zannediyorsunuz.. Bunlar sır değil; o kitapların hepsinde mevcut..

yeterli olmuştur umarım.

ÖNÜMÜZDEKİ hafta vizyona girecek bir dizi ve film için kıyamet erken koptu.

Abdülgani Bey, yörede Milli Mücadele karşıtı faaliyetlerin önlenmesinde etkili oldu. Bediüzzaman?ın Cumhuriyetin kuruluş döneminde yaşanan havayı yansıtan görüşlerini, Abdülgani Beyin aktardığı hatıralarından çok net bir şekilde öğrenebiliyoruz.

Değmesin ma' bedimin göğsüne na-mahrem eli!

Bu öyle değil.

Ya Osman Bey,

1972 yılında Mardin?e bir dava takibi için gelen Nur?un avukatı Bekir Berk?le kalabalık bir cemaatin huzurunda Seyyid Ahmet Ensari?nin evinde görüşen Abdulgani Bey, Bediüzzaman?ın Mecliste M. Kemal?e namaz konusunda çok hiddetlendiğini, hatta daha ileri giderek iki parmağını gözlerine yönelttiğini, araya giren milletvekilleri sayesinde olayın yatıştırıldığını ve bu olaydan sonra kendisi ve diğer milletvekili arkadaşları ile beraber Bediüzzaman?a bir zarar gelme ihtimali karşısında endişe duyduklarını anlatır. Bu anekdotu hadiseyi, bizzat dinleyen M. Derviş Nurdağ Beyden öğreniyoruz.

Badboys, yanılıyorsunuz; çünkü Said-i Kürdi diye hitap ettiğiniz şahsiyetin; talebelerinin ekseriyeti Türk'türler.. Kendi geçmişleri sıdkiyetleri doğrultusunda da sizden daha Türk oldukları ortadadır.. İstiklal Marş'ının manasını onlar kadar idrak edemezsiniz siz..

MOLLA Said?in Mardin hayatında çok özel bir yeri olan, Ensari ailesinin önemli ve değerli simalarından biri de şüphesiz Abdülgani Beydir. Kaderin bir cilvesi olarak Bediüzzaman bu mübarek ailenin, değerli ferdi olan Abdülgani Beyle Ankara?da bir araya gelir.

"BİN YILDIR İSLAMA HİZMET ETMİŞ BU MİLLETİN TORUNLARINA KILIÇ ÇEKMEK HARAMDIR."

İşgüzar Avukat'tın suç duyurusuna tepki

al birde burdan oku

BEDİÜZZAMAN FİLMİ NİHAYET!

Bu ezanlar-ki şehadetleri dinin temeli-

ben ağzımı toparlarım ama sizde kendinizi toparlayın. ülkenin altına dinamiti koyamazsınız. zamanında hocanız saidinin ingiliz destekli bölücü faaliyetlerine bugün yine aynı oyunlarla start verdiniz. gerekirse aynı kurtuluş mücadelesini yine veririz.!!!!!!

?Dedim: ?Seyda o hangi silahtır?

Abdülgani Ensari Efendi

Lazımiyeti zorunluluğuna bağlıdır demişsin, zora değil ama.. Zorla birşey yaptırılmaz.. Senin dediğin şey zorlamadır.. Kürt yoktur diye zorlayıp durdunuz, yok edebildiniz mi? Türkçe bir medeniyet dilidir.. Öğrenmek te bu sebep ile lazımdır...

?Dedi: ?O silah Kur?an?dır.?

Cüneyt Özdemir

?Abdülgani Bey (Ensari, 1885, Mardin), Şeyh İsmail Efendi?nin oğludur. 23 Mayıs 1906?da Harbiye Mektebi aşiret sınıfına girdi ve 1 Temmuz 1909?da süvari teğmen rütbesiyle orduya katıldı. 30 Kasım 1911?de üsteğmen oldu; Birinci Dünya Savaşı?nda Doğu cephesinde gösterdiği başarılarıyla gümüş muharebe liyakat madalyası aldı. 1 Mart 1918?de yüzbaşı oldu. Siverek jandarma komutanı iken Milli Mücadele?ye katıldı, Siverek milletvekili olarak 18 Ağustos 1920?de Meclis?e girdi. 16 Mayıs 1921?de Şeyh Sunusi refakatinde görev yapmak üzere üç ay izinli sayıldı. Abdülgani Efendi 6 Mart 1922?de Musul?da görevlendirildi. 2. dönemde Mardin milletvekili oldu, 30 Mart 1927?de emekliye ayrılarak Mardin?e döndü. 17 Eylül 1974?te öldü.? 2

Dil konusundaki fikri de şöyledir;