MEKHUL tebrik ederim canı gönülden... ihtiyarlığımıza ver..

Otuz üç yıl bizi korkuttu "Şeriat" diyerek."3

sözü Efgani ve Abduh?un üzerindeki şaibeyi biraz daha artırıyordu. Son dönem Osmanlının ünlü şeyhülislamlarından, merhum Şeyhülislam Mustafa Sabri Efendi, Muhammet Abduh?la ilgili?Üstadı Efgani vasıtasıyla, masonluğu Ezher?e sokan odur? demiştir. Tüm bunların dışında Efgani?yi kurtarıcı olarak algılayan alimlerimizin de varlığını burada hatırlatmakta fayda vardır. Mehmet Akif, Mehmet Emin Yurdakul, M. Şemsettin Günaltay gibi ünlü simaların isimlerini burada sayabiliriz. Said Nursi ise Risalelerinde Efgani?den bahsederek kendisinden çok şeyler öğrendiğini belirtmektedir.

Boşboğazsın diye kızmıştı

II. Abdülhamid, dolayısıyla istibdad döneminde yana yakıla içinde bulunduğu durumdan veryansın eden Mehmet Akif, çok istediği ve özlediği Meşrutiyet geldikten sonra tam bir hayal kırıklığına uğrar. "Gelen gideni aratır." atasözünün tahakkuk ettiğini gören Mehmet Akif, II. Abdülhamid dönemini mumla aramaya başlar:

"Oğlum, bu temenni neye benzer bana bak;

"... Bu kelime, birşey ile takyid ve tahsis edilmeyerek, mutlak ve müphem bırakılmıştır. Mısır Müftüsü Şeyh Muhammed Abduh'un telakkisine göre..."cümlesinden üstad açısından Abduhun görüşüne önem verildiği sonucunu çıkarmak zor olmasa gerek. diğer yerdede "Mısır müftüsü merhum Muhammed " şeklinde geçer.. burdaki merhum takısı dahi benim açımdan önemlidr.

Bütün o beller omuzlar çürür çürür oyulur;

Eşeklerin canı yükten yanar, aman, derler,

Dedi:

Düşürdün milletin en kahraman evladını ye'se ...

hammad nerelerdeydin sen? arkadaşım...

25 Ağustos 2009 23:43 Düzenle Sil

Tekmille !

Ya böyle kalfa değil, basbayağa muallimdi

allame emre şu mimar sinan dergisini bilirmisin sen?

o nedenle kendin araştırmadan hiçbirşeye inanmıyacaksın..

Zavallı usta göçer bir gün akibet, ancak,

Takım biçer durur artık gelen giden eşeğe.

Biriyle uğraşıyorken gelir çatar öbürü;

VE PİŞMANLIK

Yular takıp seni bir kimsecik sürükleyemez.

Akıbet çok kötü dibace-i ma'lumiyle

Söze girdim.

Nasihatim sana: Herzeyle iştigali bırak;

Tüm bunların dışında biz Cemalettin Efgani hakkında kısa bir değerlendirmede bulunarak, onu kendi kaleminden ve eserlerinden, daha doğrusu yazdıklarından tanımaya ve tanıtmaya çalışacağız.

Aslında bu ikinci İstanbul seyahatinin Efgani için önemi büyüktür. Zira kendisini sultan çağırmıştır ve Efgani?den Sünni-Şii meselesi ile ilgili çalışmalarda bulunması istenmiştir. Sünni-Şii meselesinde yakınlaşma ve diyalog için çaba sarf eden Efgani İstanbullu günlerinin sonlarına doğru buradan, her ne kadar ayrılmak istese de, onu oraya çağıran Sultan tarafından bırakılmamıştır. Cemalettin Efgani Mısır?da Mısır Milliyetçisi, Türkiye?de ise bazı aydınlara Türk Milliyetçiliği aşılayan isimdir. Farklı yerlerde ve farklı fikirlerde karşımıza çıkan Efgani zaman-zaman muhataplarını şaşırtan fikirler beyan etmekte hiç sakınca görmemiştir. Ancak bu tartışmalı fikirlere makalemizin ikinci bölümünde değineceğimiz için şimdilik konuya girmiyoruz. Efgani hakkında belli bir fikre ulaşmak için, Efgani ile ilgili olarak Sultan II. Abdülhamit?in Hatıralarında ne söylediğine bakmakta fayda vardır:

Muhammed Abduh, hadis sahasında yaya bir insandır ama, tamamen boş bir insan da değildir. Reşit Rıza, hadis sahasında Abduh?un yanlışlarını tesbit etmiş olmakla birlikte, ona?üstadım? demekten de kendisini alamaz. Ayrıca Camiü?l-Ezher, kendisine sahip çıkmıştır. Ahmed Davudoğlu Hoca?nın, Dini Tamir Davasında Din Tahripçileri adlı eserinde Abduh?u hiçbir şey bilmez olarak göstermesine iştirak edemeyeceğim.

Semerci usta geberseydi... Değmeyin keyfe!

Alı o Yıldız'daki baykuş ölüvermezse eğer,

Bırakan var mı ki? Rahmetli hocam doğrularak.

Adam değil misin, oğlum: Gönüllüsün semere;

Masonlar, İslamiyet'i mason localarının direktiflerine uygun olarak anlatan din kitapları, Kur'an-ı kerim tefsirleri, ilmihaller yazdırdıkları gibi, bu kimselere, "büyük İslam alimi, müctehid, müceddid" gibi isimleri yakıştırarak Müslümanları gerçek İslamiyet'ten uzaklaştırmaya çalışmışlardır. Cemaleddin Efgani, Muhammed Abduh, Reşit Rıza gibi kimseler, bunun önemli misalini teşkil ederler. Les Franco-Maçons kitabında bunlar övülerek, 127. sayfasında, denilmektedir. Bu üç masonla çömezleri, mezhepleri yıkmak için çok önemli faaliyetler göstermişlerdir. Mezhepsiz Mevdudi de, İskoç masonydu

Çırak mı, kalfa mı kim varsa yaslanır köşeye;

Gelir ki taş gibi hain, hem eskisinden iri.

Sana düşkündü babam, küstüğü olmazdı.

"Devr-i Sabık" mı dedin şimdi? Elindeyse çevir,

Sırayla baytarı boylar zavallı merkebler.

Türkiye?de Masonların çıkardığı bir dergi olan Mimar Sinan Dergisi de 2003 yılındaki Mart sayısında Efgani?ye hatırı sayılır bir sayfa sayısı ayırmış ve onu övgülerle anmıştır.

Türkiye?de Masonların çıkardığı bir dergi olan Mimar Sinan Dergisi de 2003 yılındaki Mart sayısında Efgani?ye hatırı sayılır bir sayfa sayısı ayırmış ve onu övgülerle anmıştır. İşte?sinek küçük ama mide bulandırıyor? sözünün hafızalarımıza üşüştüğü noktalardan birisi de burasıydı. İngiltere?nin Mısır sömürge valisi Lord Cromer?Kuşkusuz İslami reformist hareketin geleceği Şeyh Muhammed Abduh?un çizdiği yolda ümit vaat ediyor. Ve o yolun yolcuları Avrupa?nın her türlü yardım ve teşviklerine layıktırlar? sözü Efgani ve Abduh?un üzerindeki şaibeyi biraz daha artırıyordu. Son dönem Osmanlının ünlü şeyhülislamlarından, merhum Şeyhülislam Mustafa Sabri Efendi, Muhammet Abduh?la ilgili?Üstadı Efgani vasıtasıyla, masonluğu Ezher?e sokan odur? demiştir.

fethullah gülen hocaefendi ise bu tartışmalı isimler hakkında şöyle bir yorumu vardır:

ah be kardeşim en azından bir okuyup öyle karar verseydiniz.. efganiyi zerre kadar sevmem-tanımamda.. ama şu açtığım başlık onun lehine ve onu öven bir başlık olarak algılamışsan üzüldüm. sevmemek illaki hakaretle belli edilmez. kullandığım dilin mutedil olmasını özellikle arzuladım. zira kötü bir uslub kaybetmenin bir sonucu ve işaretidir.. görebildiğim kadarıyla akıllı birine benziyorsun. bundan böyle başlıklarımı daha da dikkatli okuyacağını varsayıyorum.. saygılar..

Sorma!

"Said Nursi ise Risalelerinde Efgani?den bahsederek kendisinden çok şeyler öğrendiğini belirtmektedir" evet tamda o cümle... böyle birşey yok.. herkes saidnursi isminden nemalanmak istiyor.. onun ismi dahi pekçok şeye yetiyor.. oysa risale saklı gizli bir külliyat değil.. hani bu etkilenme.. yuhhh yani:)

Cemalettin Efgani 1839 yılının Kasım ayında dünyaya gelmiştir. Afgani?nin doğum yeri birçok kaynakta farklı yerler olarak gösterilmektedir. Ancak bunların hangisinin doğru olduğu tam olarak belli değildir. Efgani?nin İran?a verdiği öneme bakarak ve yılmaz takipçisi Muhammet Abduh?a dayanarak ona İranlı diyenler olduğu gibi (H. Karaman, 1994) onu Afganlı olarak gösterenlerde mevcuttur (M. Türköne, 1994). Bunların dışında Efgani için Hintli, Pakistanlı ve Türk diyenler de olmuştur. Yani Şeyhin yaşamı daha doğumu ve milliyeti ile tartışma konusu olmuştur. Şii olduğu iddiaları da onun İranlı olarak gösterilmesinden kaynaklanıyor olsa gerek. Bildiğimiz kadarıyla Efgani ilk eğitimi babasından alıyor ve daha sonra İran?a giderek orada zamanın ulemalarından dersler almaya devam ediyor. Tahminen 4 yıla yakın bir eğitimden geçen Efgani buradan Hindistan?a gider. Hint seyahatine başladığı zaman Efgani?nin reform fikirleri kafasında şekillenmeye başlamıştır. Zira Afgani artık Avrupa?nın bilim ve kültürü ile tanışma fırsatını yakalamıştı. 1857 yılında hac için çıktığı gezi vesilesiyle Afgani, Hicaz, Mısır, Yemen, Türkiye, İngiltere ve Fransa?ya gider. Yaklaşık bir yıllık bu seyahatlerinin ardından Afganistan?a geri dönen Efgani, bir iktidar değişikliği ile yeni iktidarın isteğiyle baş vezirlik koltuğuna oturur. Ancak bu çok da uzun süreli olmayacaktır. Zira İngilizler iktidarın değişmesi için bazı çalışmalar yapınca mevcut yönetim yıkılır ve bu gelişmeler üzerine Efgani?de Hindistan?a geçer. Şeyh Cemalettin Hindistan?da yaptığı faaliyetler yüzünden İngilizleri rahatsız etmiş sonuçta İngilizler onun ülkeyi terk etmesini istemişler ve aleyhte propaganda yapmasını da gerekçe olarak kullanmışlardır.

1870 yılında kısa süreli bir Mısır seyahati yapan Efgani buran İstanbul?a hareket etmiş ve ilk İstanbul günleri böylece başlamıştır. Daha sonra tekrar Mısır, Hindistan, iki kez İran seyahati ve ardından İngiltere, Rusya ve Fransa seyahatleri gelir. Buralarda da kalıcı olamayan Efgani İstanbul?a ikinci kez gelir ve öldüğü tarih olan 9 Mart 1897 yılına kadar da İstanbul?da kalır. Devamlı mücadele ve seyahatlerle geçen bir ömür, İstanbul?da zamanın Padişahı Sultan II. Abdülhamit?in misafiri iken son bulur. Efgani?nin ölüm nedeni de hayatı gibi tartışmalı olmuştur. Ancak bilindiği kadarıyla?Şeyh Efendi? çene kanserinden hayatını kaybetmiştir.

birileri said nursi hazretleriyle efgani arasında bir bağ kurmaya çalışmış;bir etkilenme felan aramış.. haşa... üstadın derdi ittihad-ı islam idi bu noktada hiç onulmaz gibi görünen şiaya bile çiçek uzarabilen bir dava adamıydı..

Hayır.

Devam edeceğiz efendim?

Bahçede idik, bana bir parça baban küskündü.

Abduh, Reşit Rıza ve Afgani

Evet, gebermelidir inkisar edin herife.

Ortalık şöyle fena böyle müzebzeb işler,

böyle yazılarını özlemişim kardeş

Nedir bu çektiğimiz dert, o çifte çifte semer!

sonuç olarak reşit rıza, ahmed emin, efgani abduh gibi şahsiyetler arasından M. abduhun yeri ve konumu kendi açımdan daha az eleştiriye açık noktadadır..

Adam meğer acemiymiş, semerse hayli hüner;

Makamı öyle uzun boylu nerede boş kalacak?

Ne mel'unsun ki rahmetler okuttun ruh-i İblis'e!

Prof. M. Kaya Bilgegil, ?Ziya Paşa? isimli kitabında?Efgani, her mason gibi İslamiyeti içerden yıkmaya çalışmıştır? diyor. Mısır?da kurulan mason localarının başına gelen Cemalettin Efgani ve Muhammet Abduh, Müslümanlar arasında masonluğun yayılmasına çok yardım ettiler. İngiliz Masonları tarafından himaye edildiği ve onlarla işbirliği içinde olduğu dile getirilen Efgani üye olduğu İsveç Mason Locasından da ilginç bir gerekçeyle atıldıktan sonra Fransız Mason Locasına reis olmuştur. Locadan atılma nedeni ise?Tanrıya? inanmama. Çünkü İsveç Mason Locasında üyelik için?Tanrıya? inanma şartı vardı ve Efgani, tanrısız olarak algılanmıştı. Türkiye?de Masonların çıkardığı bir dergi olan Mimar Sinan Dergisi de 2003 yılındaki Mart sayısında Efgani?ye hatırı sayılır bir sayfa sayısı ayırmış ve onu övgülerle anmıştır. İşte?sinek küçük ama mide bulandırıyor? sözünün hafızalarımıza üşüştüğü noktalardan birisi de burasıydı. İngiltere?nin Mısır sömürge valisi Lord Cromer?Kuşkusuz İslami reformist hareketin geleceği Şeyh Muhammed Abduh?un çizdiği yolda ümit vaat ediyor. Ve o yolun yolcuları Avrupa?nın her türlü yardım ve teşviklerine layıktırlar? sözü Efgani ve Abduh?un üzerindeki şaibeyi biraz daha artırıyordu. Son dönem Osmanlının ünlü şeyhülislamlarından, merhum Şeyhülislam Mustafa Sabri Efendi, Muhammet Abduh?la ilgili?Üstadı Efgani vasıtasıyla, masonluğu Ezher?e sokan odur? demiştir. Tüm bunların dışında Efgani?yi kurtarıcı olarak algılayan alimlerimizin de varlığını burada hatırlatmakta fayda vardır. Mehmet Akif, Mehmet Emin Yurdakul, M. Şemsettin Günaltay gibi ünlü simaların isimlerini burada sayabiliriz. Said Nursi ise Risalelerinde Efgani?den bahsederek kendisinden çok şeyler öğrendiğini belirtmektedir.

Bundan başka Ahmet DAVUDOĞLU?1355 numara ile Şarkın Yıldızı Locası?na kayıtlı bir mason olan, İslam?a duyduğu güvensizliği açığa vurmaktan çekinmeyen ve Peygamberlik sanatlardan bir sanattır diyen Efgani, bir ilim adamı değil, siyasetle uğraşan bir nankördür. Fesatçılığı sezilince ulema tarafından İstanbul?dan kovulmuş, Mısır?a kaçmıştır? açıklamalarıyla önümüze bir başka Efgani örneği koyuyor. Aslında biz bu iddialara yabancı değiliz zira Efgani ve bir numaralı öğrencisi Muhammed Abduh hakkında daha öncede bu tarz iddialar ortaya atılmış ve bu iddiaların belgeleri de sunulmuştu.

Cemalettin Efgani'yi de mason yaptınız ya...!!!

afganiyi alimlerden dinleyelim keşke biraz da onlardan alıntı yapsaydın.

Adamlığın yolu nerde ise bul da girmeye bak!

Ensesinden tutup eyyamı da gelsin o devir.5

biraz geçte anlaştığımıza sevindim:)

Sonunda her birinin sırtı yemyeşil et olur.

Siz Afgani'yi ne yapacaksınız gidip Üstad'ın, Hocaefendi'nin kitaplarını okusanıza...

Adam mısın: Ebediyyen cihanda hürsün, gez;

"Elhasıl: Sultan Selim'e biat etmişim. Onun ittihad-ı İslamdaki fikrini kabul ettim. Zira, o vilayat-ı şarkiyeyi ikaz etti. Onlar da ona biat ettiler. Şimdiki şarklılar, o zamanki şarklılardır. Bu meselede seleflerim, Şeyh Cemaleddin-i Efgani, allamelerden Mısır müftüsü merhum Muhammed Abduh, müfrit alimlerden Ali Suavi, Hoca Tahsin ve ittihad-ı İslamı hedef tutan Namık Kemal ve Sultan Selim'dir ki, "risalede efgani bu cümlede geçer.. aynı cümlede namık kemalde geçer.. ortak vurgu ittihad-ı islamadır.. eğer bir beğeni varsa sadece bu noktada olabilir. zaten efganinin ismi üzerinde ne derece tartışma dönmüş olsa bile onun ittihad noktasında takdir yönü biraz daha kuvvetlidir.. bu noktada az daha samimi bulunmuştur.. HEPSİ BU. abartılı yazılardan kaçınmak gerekir. risalede ismen zikredilen çok şahıs vardır.. hepsini takdir ve övgü başlamında anlamamak lazımdır.

Tüm bu şiirlerden yola çıkarak Mehmet Akif'i bir fikirde sabit olmamakla elbette suçlayamayız. Çünkü o, hayatı boyunca doğru bildiğini yaptı ve söyledi. Vatanını ve insanlarını seven hemen hemen her aydın gibi Mehmet Akif de II. Abdülhamid ve yönetimini yanlış anlamış ve II. Meşrutiyetten sonra bunun farkına vararak yanıldığını itiraf etmiştir.

Nasıl da kadrini vaktiyle bilmedik, tuhaf iş:

sevgili çocuuk ve asos kardeşim.. saygı ve muhabbetler bizden..:)

Küfür savurma boyun kestiğin semercilere.

mason olmadığına dair bilgi alalım eğer varsa?hocaefendiyi niye karıştırıyorsunuz efgani okumak hocayı okumaya engel midir?

Çivi, bir ananedir bizde sökermiş çiviyi.

İslam Modernisti olarak adlandırılan Cemalettin Efgani, tarihsel şahsiyetler arasında belki de ismi üzerinde en çok spekülasyon yapılan kişilerden birisidir. ?Şeyh Afgani? olarak da adlandırılan Cemalettin Efgani, doğumundan ölümüne kadar daima şaibelerin içinde yaşamıştır. Hayatı ile ilgili birçok nokta, onunla ilgilenen araştırmacılar tarafından da tam olarak aydınlatılamamış ve?Şeyhin? hayatı, hep bir sır perdesini üzerinde barındırmıştır. Yaşadığı zaman dilimi içerisinde birçok seyahatler gerçekleştiren Efgani, etki/tesir alanı oldukça geniş olan bir şahsiyetti. Fakat bu kadar etkili/tesirli olan bir insanın yaşamıyla alakalı bilinmeyen yönleri, onun hakkında bazı şaibelerin doğmasına da neden olmuştu. Fikirleri her zaman tartışma konusu olan?Şeyh Efgani? genel olarak davet üzerine birçok ülkeye ziyaretlerde bulunmuştur. Fakat daha sonra kişisel fikirlerini açıklamaya başladığı anda davet edildiği birçok ülkenin yöneticisiyle ters düşmüş ve ülkeden çıkarılmıştır. Peki, onu bu kadar tartışmalı kılan şey neydi? Ya da neden Efgani bir alim olarak çağırıldığı coğrafyalardan bir mürtet veya zındık olarak kovuluyordu? Hakkında ortaya atılan iddialar nelerdi? Doğruluk payı var mıydı? Kısacası kimdi bu adam? Nereden gelmişti? Ne yapmak istiyordu?

zaten risalede Abduh mesela bir İbni teymiye gibi eleştirilmez..:

Kızıyor muydu?

çocuuk

Keramet!

Semer değilmiş o rahmetlininki devletmiş."

efganinin mason olduğu noktasında ihtilafın olduğunu bilmiyordum... taki alllame emre bu yazıyı yazana kadar:)

Ya! Çok iyi:

neyse özür dileriz kardeş yanlış anladıysak

Hiç unutmam, Hocazadem ki, sıcak bir gündü.

Afgani?ye gelince, onun çok ciddi bir ilim sahibi olduğuna kani değilim.

"Gölgesinden bile korkup bağıran bir ödlek.

İşte Mehmet Akif'in Meşrutiyet öncesinin hisleriyle doluyken yazdığı, II. Abdülhamid ve yönetimini eleştiren "İstibdad" adlı şiirinden örnek:

"Giden semerciyi" derler. "Bulur muyuz şimdi?

?Hilafetin elimde olması İngilizleri hep tedirgin etti. Blund adlı bir İngiliz ile Efgani adlı bir maskaranın el birliği ile İngiliz hariciyesinde hazırladıkları bir plan elime geçti. Efgani?yi yakından tanırdım. Tehlikeli bir adamdı. Bana bir ara Mehdilik iddiasıyla bütün Orta Asya Müslümanlarını ayaklandırmayı teklif etmişti. Derhal reddettim. Bu sefer Blund?la işbirliği yaptı. Kendisini İstanbul?a çağırttım. Bir daha İstanbul?dan çıkmasına izin vermedim?

Ahmet DAVUDOĞLU: ?1355 numara ile Şarkın Yıldızı Locası?na kayıtlı bir mason olan, İslam?a duyduğu güvensizliği açığa vurmaktan çekinmeyen ve Peygamberlik sanatlardan bir sanattır diyen Efgani, bir ilim adamı değil, siyasetle uğraşan bir nankördür. Fesatçılığı sezilince ulema tarafından İstanbul?dan kovulmuş, Mısır?a kaçmıştır?

derin konulara giriyorsun afganiyi yukarda yazdıkların da temize çıkaramaz akif ve said nursi olaylarına girmeyelim

?Şeyh Efgani? şahsiyeti, fikirleri üzerinde çok fazla tartışmalar olmuş ve hayatıyla fikirleriyle ve amacıyla ilgili bazı noktalar muğlak kaldığından dolayı olabilirki mehmet akifler bile kendisine ilgi-saygı gösterebilmiştir . şeyh efganinin zahiren büyük bir dimağ olduğu malumdur.. ama o büyük dimağını islamiyetin hizmetinemi kullanmıştır?.. işte tartışma burda başlamaktadır.

"Şurası aşikar: Bu din nerede yerleşmişse ilmi boğmuştur. Bu uğurda istibdatla el ele vermekte tereddüt etmemiştir." Cemalettin Efgani...

MASON EFGANİ

Büsbütün kızdırayım bari dedim...

"Padişah dendi mi, çokluk dil uzatmazlarmış!

Reşid Rıza?nın yazdığı Menar, tefsire belli bir yenilik getirmiştir. Ne var ki, eserde mezheb farkı gözetilmemiştir. Esasen, mezheb, dinin aslı değildir. Bu bakımdan, Reşit Rıza?yı, mezheb farkı gözetmedi diye tekfir ve tadlil etmek, ne derece uygun düşer, takdirlerinize havale ediyorum.