TİP ve DDKO deneyimi

Kürt milliyetçiliği, Türk milliyetçiliği gibi 1880?lerde filizlenmeye başladı. Başlangıçta her iki etnik grubun da kendi ulus-devletini kurma gibi bir hedefi yoktu. Hedef, II. Abdülhamit?in istibdat rejimini yıkmaktı. Bu amaçla her iki kesim de 1889?da İttihat ve Terakki Cemiyeti?nde birleştiler. İki taraf birbirine öyle yakındı ki, İTC 1913?ten itibaren Türk milliyetçiliğine evrilirken bile Kürt kökenli aydınların ezici kısmı hareketin içinde kaldılar. Türkçülük akımının güçlü bir damar halinde ortaya çıktığı 1918?de kurulan Kürt Teali Cemiyeti?nde toplanan Kürtler ise, kültürel kimliğin ötesine geçmişlerdi ama ortak bir siyasi tavır geliştirememişlerdi. Örneğin cemiyetin başkanı Seyyid Abdülkadir sıkı bir Osmanlıcı idi ve siyasi hedefi Hilafeti de koruyarak Osmanlı Devleti içinde Kürtlere otonomi verilmesiydi. Ancak bunun için Kürt toplumundan çok ABD, Britanya ve Fransa gibi dış güçlere bel bağlamıştı. Cemiyetin belkemiğini oluşturan Bedirhanlar ve Cemilpaşazadeler gibi Kürt aristokratları ise bağımsız bir Kürdistan için mücadele ediyorlardı.

PKK deyince akla ilk gelen unsur olan Abdullah Öcalan?la başlayalım. Abdullah Öcalan 4 Nisan 1947?de Şanlıurfa?nın Halfeti İlçesi?ne bağlı Ömerli Köyü?nde doğmuştu. Babası Kürt, annesi ise Türk asıllıydı. Kendi ifadelerine göre, 1966?da Tapu Kadastro Meslek Lisesi?nde okumak için Ankara?ya ilk gelişinde gördüğü Atatürk heykelinden çok etkilenmiş, ?Ankara?nın göbeğinde burjuva toplumunu gözetme imkanı? yakalarken bir yandan Maltepe Camii?nde namaza gitmiş, bir yandan Necip Fazıl Kısakürek?in konferanslarını takip etmiş, bir yandan da Komünizmle Mücadele Derneği?ne uğramıştı. Yine bu yıllarda, tesadüfen eline geçen Sosyalizmin Alfabesi adlı bir kitaptan etkilenerek dinsel eğilimlerini terk etmişti. Akşam gazetesinde yayımlanan?Barzani Röportajı?, Erivan Radyosu?nun yayınladığı Kürtçe şarkılar, Ağustos 1967-Ağustos 1969 arasında Silvan, Siverek, Batman, Tunceli, Ağrı, Ankara, Suruç, Hilvan, Varto ve Lice?de gerçekleşen Doğu Mitingleri, Lenin?in Ulusların Kaderini Tayin Hakkı ve Stalin?in Milli Mesele adlı kitapları Öcalan?ın siyasi kimliğinin oluşmasında etkili olmuştu.

okunmaz bu yazı...

Kesire Öcalan MİT?ten miydi

Parti çok ama politika tek

1973?te iktidara gelen CHP?li Bülent Ecevit seçim kampanyasında?Doğu?nun sorunlarını çözme? sözü vermişti ama bir süre sonra bundan vazgeçti. Hem legal siyasi partilerden, hem Türk solundan umudunu kesen Kürtler, 1974?te I-KDP?nin ve Barzani?nin Irak?taki ayrıcalıklı konumunu kaybetmesi üzerine sol ile milliyetçiliğin karışımı radikal bir söyleme kaydılar. Bu radikal gruplardan biri hikayesini geçen haftalarda anlattığım PKK idi.

görselleştirilmiş özet yapılmalı...

Kasım 1922-Temmuz 1923 arasında Lozan Barış Görüşmeleri sürerken Mustafa Kemal?in, İtilaf Devletleri?nin Kürtleri savunmak için duruma müdahale etmelerini engellemek ve Kürtleri ayrı bir çözüm aramaktan caydırmak için, Kürtlere özerklik anlamında yorumlanabilecek bazı vaatlerde bulunduğu doğruydu ama bu vaadin arkasını takip edecek yekvücut bir Kürt siyasal hareketi yoktu. Nitekim Lozan?da Türk Heyeti?ni temsil eden İsmet İnönü, 12 Aralık 1922 tarihli oturumda?Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti, Türklerin olduğu kadar Kürtlerin de hükümetidir. Çünkü Kürtlerin gerçek ve meşru temsilcileri Millet Meclisi?ne girmiştir. Türklerin temsilcileriyle aynı ölçüde ülkenin hükümetine ve yönetimine katılmaktadırlar. Kürt halkı ve meşru temsilcileri, Musul Vilayeti?nde oturan kardeşlerinin anayurttan ayrılmasına razı değillerdir? dediğinde Lord Curzon?umarım öyledir? diye cevap vermişti. Ancak İnönü haklıydı, Lord Curzon yanılıyordu. Musul?un terk edilmesi ihtimaline karşı Meclis?teki Kürt milletvekilleri susarken, en ağır eleştirileri Hüseyin Avni Bey, Ali Şükrü Bey gibi Türk asıllı milletvekilleri yapmıştı.

Galip kibrinden Kürt Açılımı?na

Kürt aristokrasisinin zımni onayı

1974 yılında daha sonra eşi olacak Kesire Yıldırım, Haki Karer, Cemil Bayık ve Kemal Pir?le ilk örgütünü kuran Öcalan ve arkadaşları, Tunceli Kültür ve Yardımlaşma Derneği ve Tuzluçayır Güzelleştirme Derneği aracılığıyla Ankara?nın Mamak, Tuzluçayır ve Abidinpaşa mahallelerinde faşistlere karşı mücadeleleri sayesinde sempatizan halkasını genişlettiler. 1970?lerde kendisini?üçüncü sınıf bir eylemci? olarak tanımlayan Abdullah Öcalan?ın karizmatik bir lider olarak sivrilmesinde, milliyetçi Kürt liderlerinin çoğunun 12 Mart 1971 askeri muhtırası sonrasında hapiste olmasının ve Barzani etkisindeki Türkiye Kürdistan Demokrat Partisi?nin , o dönemde zayıf olmasının rolü vardı. Öcalan, ileriki yıllarda?Son derece iyi eğitilmiş ve çekiciydi. Büyük ihtimalle objektif olarak da sübjektif olarak da kanıtlayamadığım MİT ajanıydı? dediği Kesire Yıldırım?la evlendi ve çift Diyarbakır?a taşındı. (Öcalan?ın karısı hakkındaki bu ifadesi, yıllarca PKK?yi, Barzani çizgisindeki gizli Türkiye Kürdistan Demokrat Partisi?ni kontrol etmek için MİT?in kurdurduğu iddiasına dayanak yapıldı. Ancak bugüne kadar bu iddiayı destekleyen somut bir kanıt ortaya çıkmadı.)

bi ben kürdüm zaten :)))

Ayrıntı sayılabilir ama sembolik açıdan manidar şu bilgileri de not edelim: Şeyh Said?i yargılayan Şark-İsyan Bölgesi İstiklal Mahkemesi üyelerinden Ali Saip Ursavaş da bir Kerküklü bir Kürt?tü. Kürt Teali Cemiyeti?nin başkanı Seyit Abdülkadir mahkemede Kürt olmadığını söylemişti. Diyarbakırlı Kürt aristokrasisinin en önemli ailelerinden birinin oğlu olan Cemilpaşazade Ekrem ise isyandan haberi olmadığını söyleyerek paçayı kurtarmıştı.

Türkler cesurdur. Akılsız pkk lıların şovlarının altında ezilmez. Bu millet tarih boyunca 50 çeşit milleti yönetti yıllarca. Biz hep efendi olduk unutmayın. PKK zihniyeti ise yıllarca Ermenilerin koyununu, keçisini çalmakla ömürlerini harcadılar.

Mart-Nisan 1921?de Sivas havalisindeki 135 köyden oluşan Koçgiri Konfederasyonu?nun isyanı ise bunlardan farklıydı ama ortada hala?milli bilinç? yoktu. Örneğin, bölge Kızılbaş-Alevi ağırlıklı bir nüfusa sahip olduğu halde, Dersimli toplum önderleri örgütlenme çalışmalarını?Hilafet Ordusu Müfettişi? sıfatıyla yapmışlar, bu çalışmaların sonunda Ovacık-Kemah bölgesindeki halk?Padişahın emri olmadığı için? Kemalistlere asker vermek istememişti.

Ağustos 1938?e kadar süren ve bombardıman uçaklarının, zehirli gazların kullanıldığı askeri operasyondan sonra, Genelkurmay kaynaklarına göre?Tarama bölgesinden ölü ve diri 7.954 kişi çıkarılmıştı.? Gerçek sayının ne olduğu hala öğrenilemedi. Taramanın ardından İçişleri Bakanı Şükrü Kaya tarafından bizzat seçilen 3.470 kişiden oluşan 347 aile Tekirdağ, Edirne, Kırklareli, Balıkesir, Manisa ve İzmir gibi Batı illerine serpiştirilerek yerleştirildiler. Binlerce Kürt kızı Türk ailelerine evlatlık olarak verildi. Dağlara sığınanların mücadelesi 1946 affına dek sürecek, bölgenin yasak bölge olmasına ise ancak 1948?de son verilecekti.

Aynı yıl, süregelen İran-Irak Savaşı?nın yarattığı ortamı değerlendirerek, Mesut Barzani?nin Kürdistan Demokrat Partisi ile ittifak kuran PKK, Kuzey Irak?a yerleşti. Ancak, Türkiye de boş durmuyordu. Kerkük-Yumurtalık Boru Hattı?ndan daha fazla petrol akıtılmasını güvence altına almak için Irak?la Türkiye arasında imzalanan anlaşmaya göre, Türkiye kendisine yönelik saldırıları önlemek için Irak?ın 10 km. içlerine kadar operasyon yapabilecekti. İlk operasyon 25 Nisan 1983?te gerçekleştirildi. Bunu diğer sınır ötesi operasyonlar izledi. PKK?nin bu operasyonlara cevabı, 15 Ağustos 1984?te Şemdinli ve Eruh İlçe Merkezlerine baskın yapmak oldu. İlçelerdeki jandarma karakollarına yapılan bombalı saldırılarda iki er şehit oldu, 15 sivil ve asker yaralandı, PKK karakollardan aldığı bazı mühimmatla geri çekildi.

İşte ancak Şeyh Said İsyanı?nın acı tecrübelerinden sonradır ki, Kürtler, bundan böyle devletin egemen doktrininin din kardeşliği değil Türk milliyetçiliği olacağını anlamaya başladılar. Buna karşı cevabı da benzer bir şekilde?Kürt milliyetçiliği? ile vermeyi ilk kez denediler. Nitekim, 1926-1930 yılları arasında Sünni, Alevi ve seküler kesimler ortaklaşa davranıp Ağrı Dağı?nda bir Kürt cumhuriyeti kurmaya çalıştılar ama bu sefer de gerek Türkiye ile İran?ın, Kürtleri ezmekteki ortak kararlılığı, gerekse İran?daki Kürt aşiretlerinin Ağrı?daki oluşuma destek vermemesi üzerine bir kere daha yenildiler.

Kongrelere veya Meclis?e katılmayan Cibranlı Miralay Halit Bey, Seyid Abdülkadir, Bedirhaniler ve Cemilpaşazadeler gibi unsurlar ise Kemalist grupla açıkça çatışmaktan kaçınarak, gizlice özerklik veya bağımsızlık hedeflerini gerçekleştirmeye çalıştılar ve bu bağlamda Büyük Devletlerle temas içinde oldular. Ancak bu kesimler, bütüncül bir proje ortaya koyamadılar. Örneğin İtilaf Devletleri?nin Birinci Dünya Savaşı?nın hesabını görmek üzere Ocak 1919?da topladığı Paris Barış Konferansı?nda Kürtleri, Kürtçe bilmediği söylenen Osmanlı Devleti?nin Stockholm Büyükelçisi Şerif Paşa temsil etti. Şerif Paşa?nın Sevr?de Ermeni heyetinin Başkanı Bogos Nubar Paşa?yla imzaladığı muhtıra, Kürt ülkesinin sınırlarını Van Gölü?nün güneyinden geçirdiği ve fazlaca topraksal tavizler içerdiği için Bedirhanlar tarafından; ?Ermeni gavuruyla uzlaştığı? için de Şemdinanlar tarafından reddedildi. Kürtlerin kadim Ermeni korkusundan ustaca yararlanan Mustafa Kemal?in örgütlediği Doğu Anadolu?daki bir dizi Kürt aşiret reisi, Şerif Paşa?ya çektikleri telgraflarla Şerif Paşa?yı temsilcilik görevinden istifa ettirdiler. Böylece Paris?te ve onu izleyen Sevr sürecinde Kürt talepleri ancak sınırlı şekilde masaya geldi. Nitekim Kazım Karabekir anılarında Türk-Kürt ittifakının özel bir çaba sarf edilmeden, sadece Kürdistan?ın Ermenistan olma tehdidiyle karşı karşıya olduğu hatırlatılarak kurulduğunu söyleyecekti.

Radikalleşme süreci

1984-1999 arasının bilançosu ağırdı: Avrupa?nın en büyük, dünyanın altıncı büyük ordusuna sahip olan Türkiye, 15 bin civarındaki PKK üyesini etkisiz hale getirmek için 300 bin askerini ve 67 bin korucuyu seferber etmişti. 14 ilde 1987-2002 arasında Olağanüstü Hal ve sıkıyönetim ilan edilmiş, bunlar tam 57 kez uzatılmıştı. 24 kez sınır ötesi operasyon yapılmış, 5.555?i güvenlik gücü 5.302?si sivil halktan olmak üzere 10.857 şehit verilmiş, bir o kadar kişi yaralanmıştı. 23 bin 938 PKK üyesi ya da sempatizanı öldürülmüş, 11.746?sı sağ ele geçirilmişti. 2.600 köyde yaşayan 1 milyon 200 bin kişi yerinden edilmiş, 17 bin kişi?faili belli? cinayete kurban gitmiş, bölgenin ormanları, meraları güvenlik adına imha edilmişti. Hayvancılık, tarım, sanayi ve turizm hakkın rahmetine kavuşurken, uyuşturucu kaçakçılığı patlama yapmıştı. Ama en kötüsü Türk ve Kürt milliyetçilikleri birbirine karşı bilenmişti. Üstelik bu korkunç sonuca varmak için 400 milyar dolardan fazla para harcanmıştı!

TİP?in ve ardından DDKO?nun kapatılmasıyla siyasi taleplerini dile getirecek platformları kalmayan solcu Kürtler, ister istemez, muhafazakarlar gibi gözlerini Molla Mustafa Barzani?nin özerk bir yönetim kurduğu Kuzey Irak?a çevirdiler. Bu durum devletin gözünden kaçmadı ve Şırnak ve Silopi yöresindeki DDKO?lu gençler Diyarbakır ve Siirt İlleri Sıkı Yönetim Mahkemelerinde, ?Irak KDP?sinin uzantısı T-KDP sanıkları? olarak ağır cezalara çarptırıldılar.

Çubuk?taki piknik

Bir kez daha?Kürt Meselesi?

bizim başımız kelmi...

1920?de Milli Aşireti ve Bahtiyar Aşireti gibi Kemalist Türk milliyetçilerine açıkça meydan okuyanlar da vardı ama bu isyanların hem siyasi talepleri net değildi, hem de yerel kalmışlardı. Dolayısıyla kolayca bastırıldılar ve kolektif bellekte önemli yer tutmadılar.

Bu sayfalarda Kürt milliyetçiliğinin 100 yıllık tarihine dair pek çok yazı yazdım. Bunlardan en kapsamlısı 20-25 Ekim 2008 tarihlerinde yayımlanan?Osmanlı?dan Bugüne Kürtler ve Devlet? dizisiydi. Ancak bu dizide bile, Türklerin büyük bölümü tarafından?Kürt Meselesi?nin çözümünde en büyük engel, Kürtlerin büyük bir bölümü tarafından ise Kürt Meselesi?nin çözümünün anahtarı olarak görülen PKK?ye çok yer ayıramadım. Bu hafta bu eksik parçayı tamamlamaya çalışacağım. Elbette bir gazete sayfasının elverdiği ölçüde...

Bu durum aynı zamanda, Türk tarafının PKK hareketinin Kürt toplumunu temsil niteliğini sorgulamasına da neden oldu. Türk milliyetçi hareketi kendisi esas olarak bir seçkinler hareketi olduğu için, eğer ille de bir temas kurmak gerekiyorsa, ancak Kürtlerin seçkinleriyle görüşmeye tenezzül ediyordu. Aynı durum Irak?ta yaşandı. Barzani ve Talabani gibi seçkinci Kürt milliyetçileri PKK?yi hiçbir zaman kendilerine denk görmediler ve muhatap almadılar. Hatta ilk fırsatta, Türkiye ile işbirliği içinde PKK?yi yok etmeye koyuldular. Abdullah Öcalan belki de bu yüzden hiçbir Ortadoğu ülkesinden devamlı sığınma hakkı sağlayamadı.

Binlerce Kürt çocuğunun sudan gerekçelerle Terörle Mücadele Kanunu kapsamında yaşlarından büyük hapis cezalarına çarptırılması, seçilmiş belediye başkanlarının tutuklandığı KCK operasyonları, hükümetin Kürt açılımına destek vermek için Habur?dan girenlerin yargılanmaya başlaması, onlarca gazetecinin Kürt sorununa ilişkin haberleri yüzünden yargılanması veya mahkum olması, TSK?nin ülke içinde ve sınır dışında askeri operasyonlara hız vermesi, Abdullah Öcalan?ın?31 mayıstan sonra sorumluluk Kandil?de? açıklamasından sonra PKK?nın saldırılarının artması ve son olarak Hakkari?de yaşananlar, Türkiye?yi hızla etnik çatışmanın eşiğine getiriyor.

hewramiler kürd değil

Avrupa desteğini çekiyor

Dünyada devrimci kalkışmanın moda olduğu yıllarda, solcu Kürt aydınları siyasi taleplerini 1961?de kurulan Türkiye İşçi Partisi içinde dile getirmeye başladılar. Muhafazakar Kürt aydınları ise Irak?taki Barzani hareketine eklemlenerek, Türkiye Kürdistan Demokratik Partisi?nde örgütlendiler. TİP?teki?Doğulular? kanadının etkisiyle, TİP literatüründeki adıyla?Doğu Meselesi? Türkiye?nin gündemine taşındı, ancak konuyu kamuoyuna mal etmek için, T-KDP?li muhafazakarlarla ve TİP?li solcular elbirliği yaptılar ve 1967?de çeşitli il ve ilçelerde?Doğu Mitingleri? düzenlendiler. Mitinglerde, Doğu?nun ihmal edilmişliği, jandarma ve polis baskısı, fırsat eşitliğinin olmayışı gibi konular işleniyordu. Ancak, bazı Kürt gençleri TİP?i pasif bularak Doğu Devrimci Kültür Ocakları ile Dev-Genç ve Fikir Kulüpleri Federasyonu gibi Marksist örgütlerde toplandılar. Bu örgütlerde sol söylemlerle Kürt milliyetçisi söylemler el ele gitti. Bu oluşumlara, Kürt feodallerinin, ağalarının, Cumhuriyet döneminin sürgünlerinin çocukları da katılınca rejimin muhafızlarında alarm zilleri çalmaya başladı.

?Sözün bittiği? daha doğrusu, ?söz?ün karanlık güçlerce bilinçli olarak bitirildiği bir atmosferde ne faydası olacak bilmiyorum ama Kürt milliyetçiliğinin ve Türk milliyetçiliğinin buna verdiği karşılığın 100 yıllık serencamını bir kez daha özetlemek istiyorum. Yer sorunu yüzünden dışarıda bıraktığım İran, Irak, Suriye ve SSCB coğrafyasındaki Kürtlerin modern tarihini bilmeden bu tarihçeyi tam olarak anlamlandırmak mümkün değil ama bu haliyle bile bugünkü çıkmazın temel nedeni olan PKK?yı bir sonuç değil bir neden olarak gören resmi görüşün ve son olayları?Türkiye?yi kıskanan uluslararası güçlerin komplosu? olarak gören AKP görüşünün ne kadar yanlış olduğunu gösterebilir diye umuyorum.

pkk yada dtp ye neden destek veya oy verdiğini

Bu çizginin sosyalist ideallerle açıkça çeliştiği ortadaydı. PKK bu çelişkiyi aşiretleri, kişileri, siyasal hareketleri?devletten yana?, ?PKK?den yana? diye ikiye bölerek gidermeye çalıştı. Böylece?Kürdistan?ın Türkiye toprakları? içinde hem aşiret ağası hem maraba, hem aydın hem gerillanın yer aldığı iki cepheye bölündü. Bu arada, Özgürlük Yolu , Devrimci Demokratik Kültür Derneği , KAWA, Kürdistan Ulusal Kurtuluşçuları , Rızgari , Alarızgari gibi Kürtçü gruplar?reformist küçük burjuva milliyetçileri? olarak karşı cepheye itilirken, esas kutuplaşma elbette?Kürtler? ve?Türkler? arasında kuruluyordu.

PKK esas olarak dönemin popüler sosyalist söylemini kullanıyordu ama o güne kadar esas olarak geleneksel aşiret ve tarikat aristokrasisinin önderliğinde gelişen ancak organize bir hareket ve strateji oluşturmayı başaramayan, kendini içinde yaşadığı ulus-devletle sınırlayan ve en radikal hedefi bölgesel özerklik olan Kürt milliyetçiliğini, devletler, Alevilik-Sünnilik, şehirlilik-köylülük, aşiretler, konfederasyonlar, tarikatlar, anavatandakiler-diasporalılar, devrimciler-muhafazakarlar gibi ayrılıkları aşmaya çalışan?milli birlikçi? bir çizgide toplamayı hedefliyordu.

Sonuç olarak, 1921-1938 arasında, kimi feodal, kimi kültürel, kimi dini, kimi siyasi taleplerle defalarca Türk devletiyle karşı karşıya gelen Kürt toplumu, Alevi-Sünni, Alevi-Alevi, Sünni-Sünni çatışmaları, aşiretler, bölgeler, aileler arası çatışmalar yüzünden bölünmüş olduğu için ve bunun doğal sonucu olarak da toplumsal, ekonomik ve siyasi örgütlenme açısından yetersiz olduğu için, kendisinden çok daha örgütlü olan Türk milliyetçiliği ve onun düzenli ordusu karşısında başarısızlığa uğramıştı.

Bu kesimler, 11 Eylül 1980 askeri darbesinde ilk tutuklananlar arasındaydı. Bir bölümü çok ağır cezalara çarptırıldı, bir bölümü çatışmalarda, faili meçhullerde öldürüldü. Diyarbakır Cezaevi?nde en ağır işkencelerle geçen yıllardan sonra artık, solculuk, sağcılık gibi siyasi kavramlar değil, ?Kürtlük? gibi etnik kavram ağırlık kazanmaya başlamıştı. Bunun ne anlama geldiğini 1984?ten itibaren ülkece anlayacaktık...

Ayşe Hür

Türkiye Kürdistanı neresi

Devletin buna cevabı, Abdülhamit döneminin ünlü Hamidiye Alayları?nın bir çeşit?reenkarnasyonu? olan Koruculuk sistemini kurmak oldu. Ve 1986?dan itibaren Güneydoğu Anadolu kan gölüne döndü. PKK?ye yardım etmek istemeyen köylüleri PKK cezalandırırken, PKK?ye yardım eden köylüleri, Türk güvenlik güçleri cezalandırdı. Aynı yıl, TSK?nın PKK?yi bahane ederek Irak?ta Barzani?nin mevzilerine saldırması üzerine, Barzani ile PKK?nin arası açıldı. Aynı yıl, Abdullah Öcalan ile Kesire Öcalan boşandılar. Örgüt içi ve dışı hesaplaşmalar hız kazandı.

Cemal Gürsel?in tehdidi

Türk tarafının askeri inisiyatifi eline geçirdiği 1996?dan 1999?a kadarki dönemde, muhtemelen ABD?nin telkinleriyle Türkiye Devleti, PKK?nin radikal taleplerini ılımlılaştırması, geleneksel Kürt seçkinleriyle ittifaka geçerek toplumsal tabanını genişletmesi, böylece işlevsel bir müttefik haline dönmesi için belli bir fırsat tanımıştı ancak PKK bu dönüşümü yapamadı veya yapmadı. Bunun sonucu, 1998?de Türkiye?nin baskılarıyla Suriye?den sınırdışı edilen Öcalan?ın Rusya ve İtalya?nın kabul etmemesi üzerine Yunanistan?ın Kenya Elçiliği?ne sığınmak zorunda kalması ve 16 Şubat 1999?da, ABD ve İsrail?in ortaklaşa örgütlediği bir operasyonla Türkiye?ye teslim edilmesi oldu.

Ama Kürtlük bilincini en fazla etkileyen olay, 14 Temmuz 1958?de Irak Kralı Faysal?ın General Abdülkerim Kasım tarafından kanlı bir darbeyle tahttan indirilmesinden sonra İran?da kurulan Mahabad Cumhuriyeti?nin önderlerinden olup 1947?den beri sürgünde olan Molla Mustafa Barzani?nin Bağdat?a çağrılması ve Kürtlere Kerkük?ün de içinde olduğu bir otonom bölge sözü verilmesi oldu. Bu durum Menderes Hükümeti?ni tedirgin edince yeni bir sertleşme dönemine girildi.

kurmanclar kürd değil...

hık desek... kan diyolar hala kokruyolar demişsiniz... yok artık!!!

Ayse HÜR'ün iki yazsını vermemin nedeni halkını neden küfür etsde

Ancak başlangıçta devlete karşı silahlı mücadele vermek söz konusu değildi. Çünkü örgütün böyle bir gücü yoktu. Yapılan tek tek faşistlere ya da polislere silahlı saldırılardı. Öcalan?ın deyişiyle?Mardin, Siirt, Diyarbakır, Elazığ, Bingöl, Kars, Ağrı gibi alanlarda küçük grupların öncülüğünde de olsa devrimci terör giderek yaygınlaşıyordu.?

Pan Kürdist proje

Elbette, 24 Temmuz 1923?te Lozan Barış Antlaşması?nın imzalanmasıyla birlikte Ermeni tehlikesini tamamen savuşturmuş olan Kemalist hareketin artık Kürt ittifakına ihtiyacı kalmayınca olanlar olmuştu. Mart 1924?te TBMM neredeyse oybirliği ile Halifeliği kaldırırken, 1921 Anayasası?ndaki?mahalli idarelere özerklik tanıyan? maddeler, 1924 Anayasası?na konmadığında ve vatandaşlık tanımı?Türklük? esasına göre yapıldığında, Sünni-Şafii Kürt milletvekilleri karşı çıkmadılar. Hilafetin kaldırılmasını bahane ederek, Şubat 1925?te Nakşibendi Şeyhi Said?in önderliğinde Sünni Zazalar isyan ettiğinde, henüz?Kürt milliyetçiliği?nden söz edilemeyeceği iyice netleşti. Çünkü Kızılbaş Kürtlerin yurdu Batı Dersim?den Karaballı, Ferhatuşağı, Abbasuşağı aşiretleri isyancılara destek vererek Hozat?ı ve Bitlis?i basmak için görüşmeler yapmışlarsa da Dersim?in geneli ayaklanmaya ilgisiz kaldı. Varto?daki Kızılbaş Hormek, Lolan ve Heydaran aşiretleri hükümet kuvvetlerinin yanında savaştı. Ama daha önemlisi, Diyarbakır ve Elazığ gibi Sünni Kürtlerin ağırlıkta olduğu şehir merkezleri de isyancılara destek vermedi. İsyancıların lideri Şeyh Said akrabası Binbaşı Kasım Bey?in işbirliğiyle yakalanınca hem siyasi, hem askeri açıdan örgütlü olan Türk tarafı, isyanı kolayca bastırdı.

PKK, 12 Eylül 1980 askeri darbesini izleyen yılı Lübnan?da geçirdi. 1982?de Diyarbakır Cezaevi?nde gördükleri korkunç işkenceleri protesto etmek için, Merkez Komitesi Üyesi Mazlum Doğan?ın ve bazı örgüt üyelerinin intihar etmesi, yine aynı gerekçe ile ölüm orucuna başlayan bazı üyelerinin ölmesi üzerine, PKK?nin tavrı daha da radikalleşti. Daha önceleri sade bir?Genel Sekreter? olan Abdullah Öcalan?ın?Serok? olarak putlaştırılması da bu dönemde başladı.

kim yumuşak elini kime uzatmış nooolmuş nooolmuşş... elimizi versek kolumuzu kaptırıyoz beya..

En basit talepleri bile baskı, zulüm, yıldırma, silah, bomba, hatta zehirli gaz gibi sert yöntemlerle karşılanan Kürtler, 1946?da?Çok Partili? yaşama geçildiğinde sindirilmiş durumdaydılar. 14 Mayıs 1950?de yapılan tarihi seçimlerde bazı Kürt toplum liderleri Demokrat Parti listelerinden aday olurken, Kürtlerin büyük bir bölümü oylarını ilk kez CHP?ye değil, DP?ye verdiler. Bunun altında yatan en önemli neden CHP?nin 1945?te uygulamaya çalıştığı ancak başarısız olduğu Toprak Reformu idi. Ancak CHP ile Kürt feodalleri arasındaki ittifak 1957?ye kadar sürdü. Çünkü DP?nin modernleşmeci projeleri Kürtleri kapsamıyordu.

ama halk devletin okşayan elini uzatsa da o kadar korkmuş ki tam oksayacaken samar yerim diye korkuyor...

Önce İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi?ne giren, ardından kaydını Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi?ne aldıran Abdullah Öcalan?ın ilk siyasi eylemi, 30 Mart 1972 günü Niksar Kızıldere?de, Mahir Çayan?ın lideri olduğu THKP/C örgütüne mensup silahlı bir grubun kaçırdığı rehineleri kurtarma operasyonu sırasında örgüt mensuplarının bir kısmının ölmesini protesto etmek için izinsiz bildiri dağıtmaktı. Bu yüzden yaklaşık yedi ay Mamak Askeri Cezaevi?nde tutuklu kalan Öcalan, hapishanede Marksist hareketle daha da yakınlaşmış, herhangi bir fraksiyona girmemiş ancak Türk solunun Kürt meselesine bir çözüm getirmeyeceğine inanmaya başlamıştı. Bu bağlamda Hikmet Kıvılcımlı?nın 1930?larda telaffuz ettiği?Kürdistan sömürgedir? fikrini sık sık tekrarlamaya başlamıştı. Kendi ifadesine göre, bu fikri yakın arkadaşlarından Cemil Bayık ve Duran Kalkan?a ilk kez 7 Nisan 1973?te Çubuk Baraj Gölü?ndeki bir piknikte açmıştı. Daha sonra bu tarihi 21 Mart 1973 olarak değiştirecek, böylece olayı Kürtler için sembolik önemi büyük olan Newroz?la ilintilendirecekti.

Kürt Meselesi?nde PKK?nin işlevi neydi

zazalar kürd değil

Şeyh Said İsyanı?nın dersleri

General Kasım darbesinin birinci yıl kutlamaları sırasında, 14 Temmuz 1959?da Kerkük?te bir grup Türkmen?in Irak ordusunca katledilmesine misillime olarak, MİT?in önerisiyle 1.000 ila 2.500 kişilik bir Kürt grubunun?tenkil? edilmesi fikriyle başlayan?beyin fırtınası? sonucu 49 Kürt aydın idam cezası ile mahkemeye verildi. 49?ların davası sürerken 27 Mayıs 1960 darbesi gerçekleşti.

soranlar kürd değil

Bunun üzerine, Koçgiri isyanının siyasi önderleri Baytar Nuri Dersimi, yöneticilerinin ağırlıklı olarak Sünni olduğu ancak?milli? esaslara göre hareket ettiği Kürt Teali Cemiyeti?nden?Kürtlerin bölünmüşlüğüne son verilmesini? talep etmiş, Cemiyet ise duruma müdahale etmemişti. Nuri Dersimi bunun üzerine İtilaf Devletleri?nden yardım istemiş ama kendi ifadesiyle?ne İngilizler ne de Fransızlar, yekvücut davranmaktan aciz Kürtler uğruna giderek konumu güçlenen Kemalist hareketi karşısına alacak kadar maceracı? oldukları için bölünmüş Kürtleri Ankara?nın tepelemesi hiç de zor olmamıştı.

Koruculara yönelik saldırıların Kürt toplumunda derin yaralar açtığını fark eden örgüt Aralık 1991?de Irak?ın kuzeyindeki Haftanin?de toplanan kongrede koruculara geçici af ilan etti ama bu konuda hiçbir zaman özeleştiri yapmadı. Kısa süreli bir ateşkes döneminin ardından PKK hem askeri hedeflere hem de Türk Devleti?nin Kürtleri asimile etmek için kullandığını düşündüğü okullara ve öğretmenlere saldırılara başladı.

Öcalan Suriye?ye kaçıyor

Zazalar Kürt değildir unutmayın.

18.04.2010

çok uzun yazı...

Şemdinli ve Eruh baskınları

Bu arada zazalar ne zamandan beri Kürt idi de şimdide onların topraklarını sahipleniyorlar.

Cumhuriyetin 85 yıllık yanlış politikalarını terk edip?Kürt Açılımı?nı başlatma cesareti gösteren AKP hükümeti, ya siyasi dar görüşlülüğünden ya da müesses nizamın bekçilerini ikna etmeyi başaramadığından, bir adım ileri gidiyorsa, iki adım geri gidiyor. Nitekim önce DTP kapatıldı, ardından KCK operasyonlarıyla 1600?ü aşkın Kürt toplum lideri; Terörle Mücadele Kanunu yoluyla 1500?den fazla Kürt çocuğu ve genci hapse tıkıldı. Son haftalarda Güneydoğu Anadolu?daki askeri hareketlilik ve buna PKK?nin karşılık vermesi Kürt Açılımı?nın sonunu getirme tehlikesi taşıyor. Ahmet Türk?e yapılan yumruklu saldırı ve buna verilen tepki her iki tarafta da statükoyu korumak uğruna ülkeyi ateşe vermeye hazır olanların mevcut olduğunu düşündürüyor. Son olarak Öcalan?ın avukatlarına, ABD?nin PKK?yi tasfiye etmeyi, kendisini de öldürmeyi planladığını söylediği ileri sürüldü. Kısacası Türkiye?yi zor günler bekliyor. Bakalım taraflar bu tuzağı atlamayı başarabilecekler mi?

27 Mayısçıların feodalizmden kaynaklandığını düşündükleri Kürt meselesine buldukları çare ise feodalizmi çözecek bir toprak reformu yapmak değil, 1 Haziran 1960?ta bölgelerinde etkili olan toprak ağalarından, aşiret reislerinden, şeyhlerinden ve Kürt milliyetçisi olduğundan şüphelenilen 485 kişinin Sivas-Kabakyazı?da açık arazide kurulan bir kampa kapatılmasıydı. Ayrıca geleneğe uygun olarak, siyasetlerini Kürt kimliğinin inkar üzerine kurduklarını gösteren raporlar hazırladılar. Hatta darbecilerin cumhurbaşkanı Cemal Gürsel, 16 Kasım 1960 tarihli İsveç gazetesi Dagens Nyheter?de çıkan demecinde şu tehdidi savurmuştu: ?Eğer yola yordama gelmezlerse, dağlı Türkler rahat durmazlarsa, ordu, şehir ve köylerini bombalayıp yıkmakta, tereddüt etmeyecektir. Öyle bir kan gölü olacaktır ki, onlar da ülkeleri de yok olacaktır.?

Ağrı ve Dersim tecrübeleri

1937-1938?de?Dersimli okşanmakla kazanılmaz. Silahlı kuvvetlerin müdahalesi Dersimliye daha çok tesir yapar ve ıslahın esasını teşkil eder. Dersim evvela koloni gibi nazarıitibara alınmalı. Türk camiası içinde Kürtlük eritilmeli, ondan sonra ve tedricen öz Türk hukukuna mazhar kılınmalıdır? düsturunu izleyen Ankara?nın hem Kürt, hem Kızılbaş, hem Ermeni dostu hem de modernleşme karşıtı olarak egemen ideolojinin mutlak ötekisi olan Dersim?i zapturapt altına almak için en sert tedbirleri almaya kalktığında, buna Sünni-Şafii Kürtlerden sembolik adımlar dışında ciddi bir destek gelmedi. Sembolik destek ise, Şeyh Sait?in kardeşi Şeyh Abdurrahim?in yanında 20-30 kişiyle birlikte Suriye?den Türkiye?ye geçmesiydi. Ancak grup Türk devleti ile af karşılığı bir antlaşma yapan bir Kürt yüzbaşının ihbarı sayesinde yakalandılar ve Bismil yakınlarında öldürüldüler.

12 Mart 1971?de askerlerimizin adet olduğu üzere siyasete müdahalesi gerçekleştiğinde T-KDP illegal olduğu için sadece üyelerinin yargılanması ile cezalandırıldı ama TİP, Kürt meselesini gündeme taşıdığı için kapatıldı. Kapatma kararından sonra TİP liderleri 15 yıla kadar değişen hapis cezalarına çarptırıldılar. Bir kez daha anlaşılmıştı ki, devletin en mutedil biçime de olsa Kürt meselesinin dile getirilmesine tahammülü yoktu!

Bunlar olurken, geleneksel Kürt aristokrasisi, başlangıçta sınıfsal olarak tam kendi zıtlarını temsil eden PKK?ye açık destek vermemekle birlikte, özellikle askeri?başarılar? geldikçe ve Türkiye Cumhuriyeti?ne karşı askeri zaferin mümkün olduğu duygusuna kapıldıkça, PKK etrafında toplanmaya başlamıştı. Bu kesimler PKK?de yer almadılar ancak PKK?nin başta Avrupa olmak üzere yabancı ülkelerde oluşturduğu parlamentolarda, diplomatik misyonlarda yer alarak/istihdam edilerek PKK?ye prestij kazandırdılar. Ancak Kürt burjuvaları ve aristokratlarının uluslararası platformlarda öne çıkması PKK?nin alt sınıftan gelen esas sahiplerini ve Abdullah Öcalan?ı rahatsız etti. Bu yüzden de PKK ile Hollanda?da kurulan Sürgünde Kürt Parlamentosu veya HEP, DEP, HADEP gibi partiler arasındaki ilişkiler hep belli bir gerilim taşıdı.

Başlangıçta pek çok Avrupa ülkesinde, PKK terör örgütü değil?savaşan taraf? olarak tanınıyordu. Çünkü Türkiye, AB kriterlerine göre, evrensel insan haklarını ve azınlık haklarını açıkça çiğneyen, baskıcı ve zorba bir devletti. Ancak 1996-1998 arasında PKK?nin metropollerde ve turistik bölgelerde kadın militanlarıyla gerçekleştirdiği intihar saldırıları bu sempatiyi azaltmaya başladı. Bunun ilk sonucu, 1993?ten beri PKK?yi?terör örgütü? diye niteleyen Almanya?nın 1997?de bir PKK üyesinin uyuşturucu kaçakçılığından hüküm giymesini bahane ederek PKK?yi?organize suç örgütü? olarak tanımlaması oldu.

Bu tarihlerden itibaren Türkiye?nin modernleşmesiyle uyumlu olarak çeşitli kesimlerden Kürt çocukları üniversite eğitimi için büyük şehirlere gelmeye başladılar. Bu kesimlerin çıkardığı bazı yayın organları aracılığıyla Kürt tarihi, uygarlığı ve edebiyatı dünyaya, komşu halklara ve Kürtlerin daha çok kentli kitlelerine ulaştırıldı. Kahire ve Erivan?dan yapılan Kürtçe yayınların da katkısıyla?etnik kimlik bilinci? artık bir avuç Kürt milliyetçisinin özel alanı olmaktan çıkmaya başladı.

karapapak sizlerin ermenilere yaptığının aynını yaptık ermenilere...

Milli Mücadele döneminde Kürtlerin siyasi bölünmüşlüğü devam etti. Bazı Kürtler Doğu Anadolu?da bir Ermeni devletinin kurulmasından endişe ettikleri için Kemalist güçlerle işbirliği yapmayı seçtiler. Böylece 1919?da toplanan Erzurum ve Sivas Kongrelerine ve 1920?de açılan BMM?ye Kürt kökenli pek çok kişi delege ve milletvekili olarak katılmayı kabul etti. Bu katılım, ileriki yıllarda resmi tarihçiler tarafından?Kürtler kendi kaderlerini tayin hakkını, Türklerle birlik olma yolunda kullandılar? propagandasına malzeme yapıldı.

Öcalan?ın müebbet hapse mahkum edilmesinden sonra tipik bir?galip kibri? ile davranan Türk tarafı, Öcalan?ın çağrısıyla Türkiye?ye gelen PKK militanlarını hapse attı, Kürtlerin hiçbir kültürel talebine kulak asmadı, Kürtlerin kurduğu tüm siyasi partileri şu veya bu bahane ile kapattı, yüzde onluk seçim barajı gibi engellerle PKK dışında bir siyasi hareketin gelişmesini engelledi. Devletin bu katı politikaları sonucu, Türkiye?ye getirilişi sırasındaki ve mahkemedeki tavrı yüzünden Kürt toplumu nezdinde çok prestij kaybetmiş olması gereken Abdullah Öcalan kısa sürede imajını tazeledi ve 2004?ten itibaren PKK Kürt toplumunun en dinamik temsilcisi olarak yeniden sahneye çıktı. O tarihten beri de, muhafazakarından solcusuna, Şafii?sinden Kızılbaş?ına, yerlisinden diasporasına uzanan geniş bir yelpazeden zımni ya da açık destek alarak şiddete dayalı siyasasını devam ettiriyor.

1974-1978 yılları arasında Abdullah Öcalan etrafında toplanan?Apocular?ın faaliyet alanı, ?Kürdistan?ın Türkiye toprakları? dedikleri Kars, Ağrı, Muş, Bingöl, Tunceli, Elazığ, Malatya, Kahramanmaraş, Gaziantep, Şanlıurfa ve Diyarbakır vilayetleriydi. Öcalan 1977 yılının nisan ve mayıs aylarında kendi deyimiyle?Tarihi Kürdistan Seferi?ne çıktı. Kars, Ağrı, Dersim, Bingöl, Diyarbakır, Gaziantep?te toplantılar yaptı. Öcalan?ın tahminine göre, bu toplantılardan MİT?in haberi vardı.

ganimet dediğin bölüşülür ama... hep bana hep bana olmazdı... sen ondan aldın bende senden :))

Koçgiri?milli? isyan mıydı

özellikle batıda yasyanların daha ii algılması yoksa bende biliyorum ki ppk nin asıl amacı fedaral özerk yada bağımsız bir devlet

?Apocular?, 1978 sonbaharında Diyarbakır?ın Lice İlçesi, Fis Köyü?nde yapılan toplantıda Partiya Karkeren Kürdistan adıyla partileştiler. Partinin örgütlenme modeli Vietnam Komünist Partisi?nden alınmıştı. Buna paralel olarak Serxwebun dergisi yayımlanmaya başladı. Parti üyeleri profesyonel devrimciler olarak davaya yoğunlaşmak için öğrenci iseler okullarından, çalışan iseler işlerinden ayrıldılar. Daha sonra, bu kadroları partinin hangi parayla finanse edildiği konusunda çok spekülasyon yapıldı. Bazılarına göre işin içinde, eğer MİT yoksa, yabancı istihbarat örgütleri vardı.

Bu gelişmeleri yakından izlediği anlaşılan polis, 1979 yılı mayıs ayında Elazığ?da çok sayıda PKK üyesini gözaltına alınca, Abdullah Öcalan Suriye?ye geçti. Örgütün kamuoyuna takdimi 29 Temmuz 1979?da Şanlıurfa AP Milletvekili Mehmet Ali Bucak?a yönelik silahlı saldırıyla oldu. PKK?ye göre?feodal işbirlikçi ve devlet ajanı? olan Bucak Aşireti?nin lideri, otomatik silahlar ve bombalarla yapılan saldırıdan, bombanın patlamaması sayesinde yaralı olarak kurtuldu. Olayın ardından Siverek İlçe Merkezi ile yakın köylerde, Bucak Aşireti ile PKK arasındaki silahlı çatışmalar günlerce sürdü. Eylemin başarısızlığını?yanlış taktiğe? bağlayan PKK, askeri becerilerini Lübnan?da, Bekaa Vadisi?nde Yaser Arafat?ın Filistin Kurtuluş Örgütü?nün kamplarında geliştirdi.

Siyasi hedefin belirsizliği

Askeri yöntemlerle isyanı bastıramayan Ankara, siyasi manevralarla Dersimlileri ikiye bölmeyi başarmış, Diyap Ağa, Meço Ağa, Ahmet Ramiz, Mustafa Bey, Hasan Hayri gibi Hozat-Ovacık liderlerini Dersim mebusu olarak Meclis?e katılmaya ikna etmişti. Aynı günlerde 72 Kürt mebusu üzerlerinde yerel giysileri ile Meclis?e getirilmişler ve İtilaf Devletleri?ne Ankara hükümeti ile beraber olduklarını bildiren bir telgraf çekmişlerdi. Bu mebuslar arasında en ateşlisi olan Hasan Hayri Bey, Meclis?teki görüşmeler sırasında Türk-Kürt kardeşliğinden ve iki kavmin ayrılmayacağından o kadar heyecanla söz etmişti ki, Mustafa Kemal ertesi gün Hasan Hayri?nin Kürt milli giysileriyle Meclis?e gelmesini istemişti.

20.06.2010

Lozan?da Kürtler var mıydı