Anlamak mümkün artık, burası başka belde.

Devlet-i Ebed Müddet?ten Enverland?a

Niceleri yol dostu olmuş bize

1914 Kışında Sarıkamış Karları

Beşiktaş Osmanlı Jimnastik Kulübü?nden,

Tekbir ile omuz verip kaldırdık gökyüzüne birer birer

Bunun bir cevaba ihtiyacı yok mu?

Sultan Abdülhamid Han?in bir entrika sonucunda darbe ile tahtindan uzaklastiran Ittihatçilar, 1914 yazinda Avrupa?da esmeye baslayan savas rüzgarlarinda Almanlarin yaninda yer alirlar. Sultan Abdülhamit Han?in Avrupa?da yillarca emek vererek sagladigi dengeler bir anda alt üst olur ve Ingiltere ve Fransa?nin sömürgecilik yarisindan pay kapmak isteyen Almanya?nin aleti oluruz. Almanlar, Fransiz ve Ingilizlerin yaninda yer alan Ruslara karsi Osmanli askerini kullanarak bati cephesinde rahatlamanin planlarini yapmaktadirlar. Bunun için Kayser?in?Alman ordusuna eklenen bir süngü? olarak tasvir ettigi Osmanli neferleri kullanilir. Sömürgecilik yarisinda hiçbir çikari olmayan Osmanli, felaketlerle sonuçlanacak olan bir macereya sürüklenmektedir.

?Turan Fatihi? olmanin hayallerini kuran Baskumandan vekili Enver Pasa , padisah damadi olarak birçok yetkiyi elinde tutmaktadir. Padisahin bir çok seyden haberi bile olmamaktadir. Enver Pasa, verdigi harekat emrinde hedef olarak Tahran ve Aksabat?i gösterir. Tahran harekat merkezine 1350 km. Askabat ise 2000 km. uzakliktadir.

Dedelerini 'Sarıkamış Faciası' ve sonrasında yitirmiş olan dünyaca ünlü Kalp ve Damar Cerrahı Prof. Dr. Bingür Sönmez bu olayın unutulmaması için 'Sarıkamış Dayanışma Derneği'nin kurulmasına öncülük etti ve başkanlığını üstlendi. Prof. Bingür Sönmez?Sarıkamış Faciası? ile ilgili olarak araştırmalarını sürdürürken, tarihçileri bile şoke edecek bir belgeye ulaştı: Dönemin Genelkurmay Başkanı Enver Paşa silah arkadaşlarının itirazlarına rağmen yaklaşan kara kışı hesaba katmadan Ruslarla savaşmak için Kafkas Cephesi?ne 100 binden fazla asker gönderme kararı almıştı. Askerler gönderildikten hemen sonra kış bastırdı. Üniformaları hava şartlarına uygun olmayan askerler daha savaş başlamadan Sarıkamış?ta şehit düşüyordu. Enver Paşa verdiği kararın nelere mal olacağını fark etti. Donanma komutanına bile haber vermeden Sarıkamış?taki askerlere kışlık üniforma ve erzak göndermek için 3 yük gemisi hazırlattı. Enver Paşa?nın planına göre içinde 3 bin asker, 3 keşif uçağı, Teşkilatı Mahsusa tarafından Kafkasya?daki Türkleri örgütleyerek Rusya?ya karşı isyan çıkartmak amacıyla eğitilmiş ajanlar, cephedeki askere dağıtılacak kışlık kıyafet ve erzak bulunan Bezm-i Alem, Bahr-i Ahmer ve Mithad Paşa isimli 3 dev yük gemisi İstanbul?dan yola çıkarak Karadeniz üzerinden Trabzon Limanı?na ulaşacaktı. Gemilerle Trabzon Limanı?na varacak askerler, ajanalr ve malzemeler, kara yolu ile çok hızlı bir biçimde Erzurum?a oradan da Sarıkamış?a ulaştırılacaktı.

Oyleki bu hayalperest ve maceraci adam atinin ustunde ortaasyadaki Turklerle bolsevik mitralyozunun ustune korkusuzca saldirip sehit dusecek kadar da cesurdur, ve idealleri icin kendini feda etmistir?Demokrat parti zamaninda naasi ortasyadan getirtilip bugun sisli de Abide i Hurriyet parkindadir... Mahzun, bakimsiz ve yalniz..

Af diledik alemlerin Rabbinden

Savastan savasa, cepheden cepheye surulen mehmetecik, yorgun, bitkindir, ustelik lojistik destegi, yemegi, muhimmati, bolgeye gore giyecek elbisesi bile bulunmamaktadir..

zalım uyku gelde uyan

Yıllarca gizlenen bu facianın kurbanlarının ruhları, Bingür Hoca?nın büyük inadı sayesinde, Türk halkının minnet ve şükranıyla huzura kavuştu.

Ordular o korkunç kış günlerinde Sarıkamış?ı alıp Rusları kovalamak amacıyla Allahüekber Dağları?na sürülüyor. Asker bu yüksek dağları yürüyerek aşacak ve Sarıkamış?ı alacak! Kar iki metre, sürekli tipi var. Sıcaklık eksi 30?larda.

-Sonsuzluk nobeti:Sarikamis ta neler oldu?

29 Ağustos 2006 15:15 Düzenle Sil

İstanbuldan üç büyük vapurla yardım yola çıkıyor. Üç vapur da Ruslar tarafından batırılıyor. Hakbuki savaşın başında Alman amiral Suchon Karadenizi tekrar osmanlı gölü haline getirecekleri sözünü vermiştir. Ama bu hiç mümkün olmadı. Diğer taraftan savaşın başında subaylar hep Almalarla iyi ilişkler içinde olan subaylardır. Bir tek Cemal paşanın Almanları sevmediği söylenir. Hatta itilaf devletleri çanakkale cephesini açmasalar belki de M. kemal bu savaşa hiç katılmayacaktı. Yani M. Kemal gibi gerçekçi ve öngörülü subaylar aktif görevlerde değillerdi. Particilik o zamnda "kadroculuk"üzerinde yürüyordu.

Yayın Tarihi : 25 Aralık 2006 Pazartesi

Yıl 1914. Almanların safında Birinci Dünya Savaşı?na girmiş durumdayız. Pek çok cephede ve bu arada Doğu Anadolu cephesinde Rus ordusuyla savaşıyoruz. Bütün amacımız Rusların eline geçmiş olan Kars, Ardahan, Sarıkamış gibi yerleşim birimlerini kurtarmak.

Sarıkamış Dramı bu yıl da anılıyor... Kars'ta çeşitli anma faaliyetleri düzenleniyor...

İlkel ve hamasi bir milliyetçiliği belki de en çok utandırması gereken konu Sarıkamış...

21 Aralık 2007 00:34

5- Kaçan Rus birliklerinin karla kaplı dağlarda kovalanmaya kalkışılması suretiyle harekat alanının planlananın dışında genişletilmesi ve uygun kıyafetle diğer teçhizata sahip olmayan askerlerin bu takipte görevlendirilmesi.

Gözlerinize bakamadık belki de gözümüzden kıskandık

1913'te General Liman Von Sanders başkanlığında 42 subaydan oluşan Alman Heyeti'ne birer üst rütbe verilmekle kalınmamış, Türk üniformaları da giydirilmiş. Böylece Almanya'da tümgeneral olan Liman Von Sanders mareşalliğe yükselmiş ve ordunun komutasını ele almış. Nitekim, Çanakkale Savaşları'nı da o yönetmiş.

118 bin asker yazlık giysilerle, yırtık çarıklarla dondurucu soğuğun kucağına atıldı.

Tekbir gibi ses veren balyozun

Sarıkamış Dayanışma Derneği?nin kurucusu ve Başkanı Prof. Dr. Bingür Sönmez 3 yıllık bir araştırma sonunda Sarıkamış Faciası?yla ilgili tarihçileri bile şoke eden bilgilere ulaştı: Dönemin Genelkurmay Başkanı Enver Paşa, Donanma Komutanı?na bile haber vermeden Sarıkamış?taki askerlere kışlık üniforma, erzak ve mühimmat yollamak için sivil yük gemileri Bezm-i Alem, Bahr-i Ahmer ve Mithat Paşa?yı İstanbul?da 6 Kasım 1914?te yola çıkardı. Gemilerde Sarıkamış?ta savaşacak 3 bin asker vardı.

Bu savaslar sanki orda can veren mehmetciklerin sucu imis gibi unutmaya calistik ve yillarca anlasilmaz bir reflekse gormezden geldik.. Kendimizle yuzlesmeye basladigimiz bu zamanlarda bu tur aci anilari desmeye basladik?eski yaralari desmesek daha iyi olmazmi diyenler var, oysa ki o yaralar yillar gecmersine ragmen iyilesmemelerinin sebebi zaten acilip temizlenmemelerindendir..

Ordu perişan durumda. Doğu cephesinde asker yazlık giysiler ve çarıklarla. Bomba, silah, mermi, yiyecek ve giyecek gelmiyor. Durum her geçen gün kötüye gidiyor. Başkomutan Vekili Enver Paşa Ruslara yapılacak saldırı için Doğu ordusunun başına geliyor.

Eminem?in hayali ısıtırken kalbimi

Bu, Almanlar'ın çok işine gelmiş... Çünkü Rusya'nın üzerine gönderilen Osmanlı Ordusu, Doğu Avrupa'da Almanlar'a karşı savaşan Ruslar'ın oradan kuvvet çekmesine sebep olmuş.

Allahüekber Dağları?nı aşıp Sarıkamış?a ulaşma emri verilen 40 bin kişilik kuvvetin tam 37 bini dağlarda donarak can verdi.

Darbe ile iktidara gelmis, ayak oyunlariyla rütbe almis ittihatçi subaylar, milletin gelecegini, refahini, kalkinmasini degil, gazete sayfalarina kahraman olarak geçmeyi düsünüyorlardi. Hiç yoktan girilen Birinci Cihan Harbinde, 1 Kasim 1914?te Kafkas Cephesi açilir ve Ruslar Dogu Anadolu?ya girerler.

?Bu yaz, iki alayimizla Yemen?den buraya naklonulduk. Yola koyulmamizdan dört ay sonra buraya ulastik ki, Arabistan?in cehennemi sicagi Köprüköy?deki ayaz yaninda nimet-i ilahi imis. Burada çadirin perdesi buza kesmis oglak kulagi gibi kirilmakta ve kopmakta. Bölük kumandanim, beni sihhiyeye nakletmis ise de, tabip ve ilaç yoklugundan çaresiz kalip tekraren takimima döndüm. Aksam yaklasinca Köprüköy?e civar daglardan tipi bosanir. Kumandanimiz, gelecek cuma Baskumandan Enver Pasa Hazretleri?nin teftis ve hücum için gelecegini müjdeledi. O gelinceye kadar da yün içlik, çorap ve paltolarin verilecegini ve Yemen yazliklarini atacagimizi müjdeledi. Allah, devlete ve millete zeval vermesin. Baskumamandan Pasa Hazretleri?nin gelmesi ile, Moskof?un kahrolacagindan ve kafirin, karsimizdaki tepelerde geceleri seyrettigimiz ocakli ve mutfakli karargahlarini ele geçirecegimizden subaylarimiz çok emin. Safak söktügünde 2059 rakimli Kizkulagi Tepesi?nden Moskof obüs yagdirir ama sükrolsun, zafer bizim olacak. Gece bastirdiginda, tepelerdeki Moskof ocaklarinin atesi gözlerimizdeki ayazi tandir közüne tebdil eyler. Baskumandan Pasa Hazretleri acele gelse ki, atese kavussak...?Igdirli Ali Çavus yazlik giysiler içerisinde titreye titreye bu mektubu yazip Istanbul?dan gelecek olan kislik giysileri beklerken, Karadeniz?de baska bir facia yasaniyordu. Ruslar Osmanli ordusuna erzak, mühimmat ve giyecek getirmekte olan gemileri sulara gömmüslerdi. Bu durumu askere bildirmeyen Enver Pasa, ihtiraslarina maglup olarak bütün birliklere su mesaji çeker:

4- Yurdun dört bir yanından gelen kuvvetlerle kurulan birleşik ordunun kimine göre yüz yirmi bini aşan azametli görünümünden etkilenen kilit mevkideki bazı komutanların; ?Sarıkamış Kurtarıcısı? ünvanına sahip olmak, Sarıkamış?a ilk girme şerefini elde edebilmek için teçhizat dahil birçok problemi göz ardı ederek taktik anlamda çok büyük yanlışa düşmeleri.

On yedinci yaş günüm, tam doğduğum saatte

Buzdan kamçılar dalar, sarmalar bedenimi.

kardeş, şımarmayacgını biliyorum da, şunu söylemeden edemedim;

Senelerce dert sofrasından bal yedik ekmeksiz

hak-lı olacak ne var ortada?

"yüksekte yer tutanlar, alçaktakiler kadar güvende degillerdir". Allaha emanet kardeşim.

Falih Rıfkı Atay Sarıkamış felaketini yıllar sonra, İstiklal Harbi sürerken şöyle değerlendiriyordu:

Doksan bin Türk'ü Allahuekber Dağları'nda kırdırdıktan sonra geldiği Erzurum'dan karısı Naciye Sultan'a çektiği telgrafta köpeğinin durumunu sormayı da ihmal etmemiş...

Tabii gencecik insanları orada dondurarak öldürüp, bu dehşeti de unutturmanın ardında, geçen yıl Bingür Sönmez'in gönderdiği Alptekin Müderrisoğlu'nun "Sarıkamış Dramı" adlı kitabından öğrendiğimiz bir "dış boyut" var...

?Bu yaz, iki alayimizla Yemen?den buraya naklonulduk. Yola koyulmamizdan dört ay sonra buraya ulastik ki, Arabistan?in cehennemi sicagi Köprüköy?deki ayaz yaninda nimet-i ilahi imis. Burada çadirin perdesi buza kesmis oglak kulagi gibi kirilmakta ve kopmakta. Bölük kumandanim, beni sihhiyeye nakletmis ise de, tabip ve ilaç yoklugundan çaresiz kalip tekraren takimima döndüm. Aksam yaklasinca Köprüköy?e civar daglardan tipi bosanir. Kumandanimiz, gelecek cuma Baskumandan Enver Pasa Hazretleri?nin teftis ve hücum için gelecegini müjdeledi. O gelinceye kadar da yün içlik, çorap ve paltolarin verilecegini ve Yemen yazliklarini atacagimizi müjdeledi. Allah, devlete ve millete zeval vermesin. Baskumamandan Pasa Hazretleri?nin gelmesi ile, Moskof?un kahrolacagindan ve kafirin, karsimizdaki tepelerde geceleri seyrettigimiz ocakli ve mutfakli karargahlarini ele geçirecegimizden subaylarimiz çok emin. Safak söktügünde 2059 rakimli Kizkulagi Tepesi?nden Moskof obüs yagdirir ama sükrolsun, zafer bizim olacak. Gece bastirdiginda, tepelerdeki Moskof ocaklarinin atesi gözlerimizdeki ayazi tandir közüne tebdil eyler. Baskumandan Pasa Hazretleri acele gelse ki, atese kavussak...?

potini var delik deşik

Sarıkamış trajedisini Türkiye?ye duyurabilmek ve tarihimizin bu acı bölümünü nesillere aktarabilmek için çırpınan Prof. Bingür Sönmez ve yardımcıları sonunda başarıya ulaştılar.

Sarıkamış Harekatı konusunda yaptığı akademik çalışmayla tarihi düzeltmelerde bulunan Atatürk Üniversitesi öğretim üyelerinden Yard. Doç. Dr. Yavuz Özdemir, Genelkurmay Başkanlığı Harp Encümeni'nin harekatla ilgili gerçek rakamları kayıt altına aldığını vurguluyor. Buna göre Sarıkamış'ta 23 bini cephede, 12 bini de savaş hatları gerisinde toplam 35 bin şehit verildiğini belirten Özdemir şu bilgileri aktarıyor: "7 bin askerimiz esir düşmüş, 17 bin askerimiz de hasta ve yaralı olarak cepheden ayrılmış. Rus kaynaklarında da durum pek farklı değil. Rus Generali Yudenich'e sunulan bir raporda 23 bin Türk cesedinin defnedildiği belirtiliyor. Rus ordusu da bu savaş sırasında 30 bin askerini kaybetmiş, bunlardan 9 bini donarak ölmüş."

?Memedim? derken vatan, yakışır mı durmak hiç!

Töresini düşünüp durduk her zaman

Sarıkamış kurtulsun, Moskof?un potininden

Dediler Moskof kaçmış, duyunca Osmanlı?yı?

İlk taarruzun akametinden sonra Enver Paşa istemeyerek de olsa askerlerin dinlenmesine izin vermişti. -25 dereceyi bulan soğukta sabahlamak kolay değildi ve ateş yakmak da yasaktı; çünkü en ufak bir alev belirtisini gören Ruslar, orayı yoğun top ateşiyle hemen hallaç pamuğuna çeviriyordu. Donmamak için sürekli hareket etmek gerekiyordu. Gün ışıyıp da subaylar dağınık haldeki birlikleri toplamaya çıkınca, tüyler ürpertici bir gariplik göze çarpmıştı: Büyük çamların alçak dallarında, kimi oturmuş kimi de ayakta duran askerler komutanlarının çağrılarına icabet etmemekteydi. Subaylar biraz daha yaklaşınca, insanı iliklerine kadar donduracak feci gerçek fark edilmişti: Biçare askerler ayakları donmasın diye çamlara tırmanmış ve oracıkta donarak abideleşmişlerdi. Ağaçların diplerindeki donmuş cesetlerse; şiddetli zemheri rüzgarının dallardan düşürdüğü askerlerdi.

Tek kurşun savurmadık, görünmedi hiç düşman.

Ve sag basta binbasi Mustafa Nihat. Ayakta... Yarabbi, bu bir ayakta durustur ki, karsisinda düsmani da, kafiri de, lanetlisi de Allah?in huzurunda diz çöküs halinde gibi. Endami, düsmani dize getiren bir tekbir velvelesi gibi. Belinde, fiseklerinin yuvalarini tipi ile kapatmaya bütün gece düsen kar bile razi olmamis. Sol eli boynundaki dürbünü kavramis. Havada donmus, Kale sancagi gibi... Diger eli belli ki, semaya uzanip rahmet dilerken öylesine taslasmis. Hayrettir, basi açik. Gür erkek kömür karasi saçlari beyaza bulanmis...?

Ahmet Şafak Sarıkamış

Bu plana karşı çıkan komutanlarını görevden aldı ve hemen harekáta başlama kararı aldı.

Ingilizler pervasizca?bunlar nede olsa somurge topraklarindan devsirme askerler? diye umarsizca surmustu; amansizca, vatanini savunmak icin canini disine takan turk siperlerinden acilan atesin ustune? Peter Weir's filmi Gallipoli de avusturalyali asker nedenini ve nicinini sorgulamaya basladigi anda olecegini bile bile atilir mitralyoz atesinin onune?Zaten bir kac adim kostuktan sonra diger arkadaslari gibi vuruluyor.. Vurulup oldugu sahnede goruntu donup kalir?Dusmanimiz olmasina ragmen, isgal icin gelmis olmasina ragmen icimiz burkulur, keske olmeseydi diye dusunmustum elimde olmadan?Film tamamen tarafsiz olarak savasi anlatmis, hatta bir sahnede esir dusmus bir turk akerini gormeye giderler, sakallari uzamis, ufak tefek, ustu basi dokulen kara kuru turk askeri anlamsiz gozlerle onlara bakar.. Bu etkileyici sahnede o bakislari icimde hissetmistim.. Filmin kahramanlari aslinda dusman, turk dedikleri "sey"in kendileri gibi bir insan olmalarina hayretle bakarlar.. O askerin bakisinin asagida anlatacagim olaylarla da yakin ilgisi var..

Şimdi önümde olsa anacığımın sofrası.

O yıl acımasız bir kış hüküm sürüyordu. Enver Paşa akıl ve mantıktan tamamen kopmuş vaziyette kuvvetlerini dáhiyane planına göre dağlara sürdü.

Vurduk kıstasa kırdık zincirleri

Ama Türkiye büyümek bir yana gün geçtikçe erimekte, küçülmekte ve parça parça koparilmaktadir.

Vatan elden gider de durur mu bu?Memetler?

Hafız Hakkı Bey?in ikinci derecede suçlu olduğu bu acıklı öyküde; ihanetleri tescilli Ermeniler?den başka hala yurdumuzu saran her belada, her taşın altından çıkan Almanlar'ın rolünü unutmamak gerekir. Baş roldeki aktörler; ülke olarak Almanya, ülkemizde Genel Kurmay?ın üst kademelerine yerleştirilen ihanet içindeki Almanlar, Almanlar?a aptalca hayranlık duyan ve her dediklerini onaylayan Osmanlı makamları, tecrübesiz insanları komuta kademesine atayan Enver Paşa ve benzerleri, ülkenin başı olduğu halde saltanatının derdinde olduğu için görevini yapmayan, olaylara dur demeyen padişahtır. Tabii düşmandan söz etmiyorum. O ne de olsa karşı taraftır. Düşmanı kışkırtansa Almanlar. Onların bu kışkırtma yöntemlerinin bugün dış politikamıza yön verenler tarafından okunup öğrenilerek hafızalarına nakşedilmesinin şart olduğu kanısındayım. Görevleridir, zahmet olmaz sanırım.

Almanlar, Türkiye?ye giden trenlerin üzerine?Enverland?a gider? yazmaktadirlar. Kibir ve ihtiras demistik ya! Pasa?nin su ifadelerine bakin: ?Beni Napolyon?a benzetmislerdi. Kabul etmem. Çünkü ben ikinci adam olamam.?

Bir Enver Paşa macerasının acı sonu!

anası elinde beşik

Taşımakta zorlanır, sürüklerken tüfeği

iyi yada mükemmel göreceli kavramlar... önemli olan kalemini yüreğinin eline bırakabilmek enver paşa ya söz etmeye benim yüreğim elvermiyor biliyorum ki lider olmak kolay değil

Gönül bu, özler akla gelmez her şeyi

Vatan derde düşer de durur mu hiç?Memetler?,

Acımasız bir tül gibi iniverdi yamaçtan.

Tarih, 16 Aralik 1914. Soguk bir kis günü. Talebesi ögretmenini azarlamaktadir: ?Hatali davrandiniz! Basarili olamadiniz! Rus ordusu burada yok edilmeliydi. Simdi hemen harekete geçip, Rus ordusunu Sarikamis?ta yok edeceksiniz!?

Hayalperest Paşa?ya göre bunlar ayrıntılardı.

Almanlar, Türkiye?ye giden trenlerin üzerine?Enverland?a gider? yazmaktadirlar. Kibir ve ihtiras demistik ya! Pasa?nin su ifadelerine bakin: ?Beni Napolyon?a benzetmislerrdi. Kabul etmem. Çünkü ben ikinci adam olamam.?

Vasiyetim;

Komutanlar böyle bir kış mevsiminde bu saldırının başarıya ulaşmasının mümkün olmadığını ısrarla vurguluyor. Ancak Enver Paşa fikrini değiştirmiyor.

1914?te Sarıkamış?ta donarak şehit olan 90 bin askere kışlık giysi, erzak ve mühimmat götürmek için İstanbul?dan Trabzon?a doğru yola çıkan, içinde 3 bin de asker bulunan 3 gemiyi Ruslar 7 Kasım?da Karadeniz?de batırır. Enver Paşa?nın emriyle kayıtlara geçirilmeyen bu faciayı Prof. Dr. Bingür Sönmez ortaya çıkardı. ?Sarıkamış?ın Deniz Şehitleri? 93 yıl sonra dün ilk kez törenle anıldı.

Ne haklısı yahu?, ne objektifliği? askerliğin şartları değişmez, o buz gibi soğukta askerleri yazlık elbiselerle, teçhizatsız, aç karnına düşmanın üzerine yollamak ne demektir?yazık değil mi o civanlara?düşman kurşunuyla ölse hadi neyse. ama aptalca bir kararla bunca askeri soğuğa kurban vermek? ayrıca bunu bugünde yapsan gene askerleri dondurursun. kolağasından başkumandan vekili olursa böyle olur işte.

Bundan böyle her yıl anılacaklar

İpe giderken satmadık sevdiklerimizi

?Üç beyinsizin ugruna üç milyon halk?

Ikinci sirada öyle bir manzara ki, hiçbir heykeltras benzerini yapmayi basaramamistir. O ürkütücü ayaza ragmen, saglarinda fisekleri debelenerek üzerlerinden atmaya tenezzül etmemis iki katirin yaninda baslari semaya dönük, alti masal güzeli Mehmed... Sandiklari bir avuçlamislar ki, hayati biz ancak böyle bir hirsla avuçlayivermisizdir. Öylesine kaskati kesilmisler.

Sarıkamış şehitlerine minnet ve şükranla...-T. Türenç

Yirmi beş Aralık günü doksan yedi yılının

esir alınan 175 askerimiz vardı. Fakat onların konuşması da bir şekilde Enver Paşa yönetimince engellenmiş. Elde ettiğim bilgilere gemicilik konusunda yapılan yayınlar aracılığıyla ulaştım. Denize çıkmış bütün gemilerin şecereleri tutulur. Hangi gemi nerede yapıldı, ne zaman denize çıktı, akıbeti ne oldu hepsi kayıtlıdır. 3 yıl önce bendeki bilgileri o dönem Kuzey Deniz Saha Komutanı olan bugünkü Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Metin Ataç'a anlattım. Çok heyecanlandı. Ordunun elindeki kaynakları seferber etti. İstanbul Beşiktaş'taki Deniz Müzesi'ndeki bazı bilgilerle benim elimdekini karşılaştırınca gördük ki olay yüzde yüz doğru. Bu 3 yük gemisi batırılmasaydı tarihimiz çok farklı yazılabilirdi. Çünkü gemilerdeki malzemeler Sarıkamış'a ulaşsaydı facia büyük ümitle yaşanmayacaktı. Ya da daha hafif atlatılacaktı. Buna bağlı olarak da döneminin yıldızı Enver Paşa çöküşe geçmeyecekti. Bu da Enver Paşa'nın en büyük rakibi Mustafa Kemal'in yükselişini engelleyebilirdi. Dolayısıyla tarih tahmin edemediğimiz bir biçimde yazılabilirdi."

?Bit yiğitte, pire itte? diyince Gavur Moskof

sağol kardeş şımartıyorsun beni tepene binerim sonra...

Şehadet ile düşerken minareler toprağa

Ebem demiş durma, koş, çağırırsa vatanın

Yaşayamadık sevdalarımızdan vazgeçtik

Derdimiz ile üzüldü diye

Harekát çok kısa sürede zaferle sonuçlanacağı için koşullar önemli değildi.

Derdimizi açtık kara gecelere

iki hafta içerisinde, tam 90 bin Türk askerinin şehit düşmesiyle sonuçlanıyor.

Doksan bin civarında olduğu tahmin edilen şehitlerimizin sayısıyla anılan Sarıkamış bozgununu hazırlayan diğer faktörlerse;

Kuvvetlerin harekátlarını plana göre belirledi. Her şey tamamdı ve Enver halkın tapacağı bir kahraman olmanın heyecanını duymaya başlamıştı.

Ama asıl amaç Rus ordusunu bu cephede mümkün olduğunca uğraştırarak, Rusların Alman cephesine daha az kuvvet göndermesini sağlamak. Yani Alman ordusunu rahatlatmak.

1914'te başlayan Birinci Dünya Savaşı'nda, Osmanlı imparatorluğu Rusya'ya karşı savaşmıştı. Osmanlı ordusu bu savaşın en ağır mağlubiyetlerinden birini Kafkas Cephesi'nde Sarıkamış'ta almıştı. Tarihe 'Sarıkamış Faciası' olarak geçen olayda dönemin Genelkurmay Başkanı Enver Paşa'nın emri ile bölgeye yazlık üniforma ve ayaklarında çarıklarıyla gönderilen 90 bin askerimiz kara kışın aniden bastırmasıyla Allahuekber Dağları'nda donup şehit olmuştu.

Basliyorum, bir bardak cay icim once:

memed yatar kar altında

2- Osmanlı ikmal kuvvetlerinin gaflet içinde olması. Zaten yiyecek sıkıntısı çektirilen muharip güçlerin kış şartlarına uygun kıyafet ve teçhizatla donatılmadan alelacele savaşa sürülmesi.

yüreğinde sevdiceği: memleketi kor altında

FORUMDA YAZILANLARI TOPLUYORUM

Tarihimiz ihtisamli zaferler kadar facialarla da dolu. Zaferlerimizle övündügümüz kadar, yasadigimiz hezimetlerden de dersler çikarmak zorundayiz. Bunu yapmadigimiz sürece tarih bizim için ne ölçüde anlamli olabilir?

şiir yerine oturmuş.

Enver Pasa inadindan dönmedi. Son bir gayretle Sarikamis?a yüklenmek istiyordu. Acimasiz emrini verdi: ?Saldiri sirasinda her üst, bir adim geri atani derhal tabancasi ile öldürecektir.? Askerler, bu durum karsisinda dillerinde kelime-i sehadet ile bir kere daha bile bile ölüme yürümeye basladi. Sonuçta Sarikamis?a ancak bir avuç kahraman ulasabildi. O da geçici bir süre için.

Yard. Doç. Dr. Yavuz Özdemir'in tezini meslektaşları da destekliyor. Van 100. Yıl Üniversitesi Öğretim Üyesi Yard. Doç. Dr. Tuncay Öğün, Genelkurmay Başkanlığı Harp Encümeni'nin raporlarına dikkat çekerken, "3. Ordu'nun tamamı 90 bin savaşçıdan ibaret. Şehit sayısı 35 bini geçmez." diyor. Sarıkamış Harekatı ile ilgili tarihin yeniden araştırılmasını isteyen Atatürk Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Başkanı Prof. Dr. Enver Konukçu da, "Bugün belirtildiği gibi Sarıkamış'ta bir günde 90 bin Türk askeri şehit olmamıştır. Yapılan araştırmalara göre kayıp 35 bin civarında." bilgisini veriyor.

Aleme nizam dedik yaren tuttuk kendimize

Çöl atesinden Köprüköy ayazina

22 Aralık felaketin ilk günü. Aç, çıplak, ayakkabısız, yiyeceksiz asker dağlara sürülüyor. Tam iki hafta boyunca o dağlar, o korkunç kış mevsiminde yürüyerek aşılmaya çalışılıyor.

Yedi miydi yaşımız, sekize girmiş miydik?

Osmanlı Genelkurmayı'nı yabancı ordu komutanlarına teslim etmekle kalmayan Enver Paşa, gene Almanlar'ın kışkırttığı pantürkist akımın hevesiyle çocuklarımızı Sarıkamış'ta dondurarak öldürmüş...

memed yetim memed aşık

Enver Pasa, Hocasi Hasan Izzet Pasa?yi azlederek görevi sekiz gün önce yarbayliktan albayliga terfi eden Hafiz Hakki Pasa?ya verdi. Hafiz Hakki Pasa artik tümen komutani olmustu ama gözü ordu komutanligindaydi.

Elemim bir yüregin payi degil, paylasalim.

sen, görevini yaparken, bir çok ögrencine verdigin şuurla "şehitler kervanına" katılırsın kardeşim.

bu yüreği benden sökün

Tek bir kurşun atmadan doksan bin askerimizi dondurarak öldüren anlayış neden doksan yıldır sorgulanmadı?

Dedeleri o savasta sehit olmus insanlarin onderliginde Prof. Dr. Bingür Sönmez Sarıkamış Şehitleri anısına 43 yıl sonra ikinci bir anıt şehitlik yaptırıyor. Bir toren duzenlenecek, adları Sarıkamış harekatıyla birlikte anılan birçok tarihi ismin yakınları ilk kez böyle bir törene katılıyor:

Karsimda vatan namina bir kabristan yatiyor!?

Tufan TÜRENÇ

Ruslar denizde İstanbul-Trabzon hattını kesmiş, yola çıkan gemi batırılıyor.

Zaferlerle ovundugumuz kadar yasadigimiz hezimetlerden de dersler çikarmak zorundayiz!

Sonuç tam bir trajediydi.

SARIKAMIŞTA 90. BİN KARDELEN! 26 Ağustos 2006 03:34

Kurtulsun soy kurutan, Ermeni haininden.

Sabah çok karanlık, kuşkucu bir ayazla

Bu Allah'ın davasında bu bayrak davasında

Paşa nasıl efsanevi bir kahraman olacağını çok iyi biliyordu.

29-12-2005

Birinci Cihan Harbi?nin alevleri, Sarikamis?tan Çanakkale?ye, Galiçya?dan Trablusgarp?a kadar binlerce kilometre karede müslüman kaninin ihtiraslar ugruna akmasina sebep olur. Ve Akif gözyaslari içinde söyle inler:

Harbiye Nazırı ve başkomutan vekili olmak onu tatmin etmiyordu.

Sarıkamış Harekatı'nın 90. yılında, Allahüekber Dağları'nda donarak şehit olan Türk askerinin sayısı konusunda yeni bir tartışma başladı.

Sarıkamış şehitlerinin sayısını azaltmaya çalışan akademisyenler, acaba bir dönemi aklamaya mı çalışacaklar. Almanların oyununa bile bile lades olan bir partinin liderleri sanırım o günlerde en büyük hatalarını yaptılar. Ama ben de bir tarihçi olarak olayı "tarihsel koşullar gerçekliğiyle" yorumlamaya çalışıyorum.

mehmedim karlar altında

Gül yanakları görsem, koklasam derin derin

Hakkımız edilir mi helal, Damat Hafız Hakkı?ya

Ak kılı çekip aldık ak sütün içinden

7- Rus istihbaratının cahil askerlerimiz arasında, özellikle Ermeniler?i kullanarak yaydığı?Bit yiğitte, pire itte bulunur? sloganının umulmadık bir beşinci kol başarısı sağlaması ve bu nedenle binlerce askerin tifüsten ölmesidir.

90.000 sehit. Tek kursun atmadan...

Kah yürüdük, kah koştuk, işte Allahuekber!

allahın rahmeti bütün şehitlerimizin üzerine olsun.

Ziya Gökalp?in?melekler bu milletin kurtulacagini ona fisildarlar? diye yücelttigi?hürriyet kahramani? Enver Pasa?nin halkin dini duygularini galeyana getiren beyannamesi ile Seyhülislam?in mukaddes cihad fetvasi yayinlanir. Ziya Gökalp?in?turancilik? fikriyle yazdigi siirler üniversite gençliginin slogani olmustur:

Kürtler'i öldürmedik...

çocuuk kardeş, bu yazılar tüm forulardaki yazılar... hepsinde bir bakış açısı eksikliği muhakkak var.

Aynı aşı sofraya, aynı tarladan derdik.

Çok geçmeden, tarihler 21 araligi gösterirken, tarihe?Sarikamis Faciasi? olarak geçen harekat baslatilir. 125 bine yakin iman abidesi insan, kis kiyamette paltosuz, postalsiz, gömlekle, çarikla cehennemi tipinin ortasina sürülürler. O günlere sahit olan bir askerin mektubu, facianin küçük bir boyutunu günümüze söyle tasir:

Sesler kesildi artık, kalmadı tepelerde

Cuma gecelerinin yasinleri ile

Politika ile rütbe alan bu komutanlar arazi ve yol incelemesini yanlis yapmis ve sonuçta?tekerlekli araçlarin geçmesine uygundur? raporu verilen yollardan askerler yaya zor geçmislerdi. Tekerlekli araçlar ve kisitli mühimmat karlara saplanip kalmis, tek tek birerli siralarla yürüyen askerler, güçleri tükenmis, hasta ve mecalsiz olarak Ruslarin karsisina dikilmisler çogu kursun bile atamadan donarak ölüp gitmislerdi.

Bir ses var tepelerde, top sesi mi, rüzgar mı

Ihtiras... Bu kavrami iyi düsünmeliyiz. Kimi kendi ebediyyetini bu atesle yakip kül ederken, kimileri de koca memleketi harabeye döndürebiliyor.

Nedir Sarıkamış faciası denilen olay? Kısaca anlatayım...

Can vermişim habersiz, ölüm ne hiç bilmeden.

Hasret kaldım göçerim, yetişemem bayrama.

Sarıkamış olaylarıyla ilgili kısa bilgi: Osmanlı Erkan-ı Harbiyesi?nde liyakat yerine gözde olmanın başkomutan olmaya yetmesinin sonuçlarını gösteren bu hazin öykü; Osmanlı Hanedanı'na damat olan Enver Paşa ile yine onun gibi hanedan damadı olan ve daha yarbayken Genel Kurmay İkinci Başkanlığı yaptırılarak kendisine olmadık payeler yüklenen, bu elim olay sırasındaysa Albay rütbesi taşıyan Hafız Hakkı Bey?in bilgisizliği nedeniyle mahvolmasına ortak oldukları koskoca bir orduyu anlatır. İşin trajikomik yanlarıysa o devirde Osmanlı Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Reisi'nin bir Alman olan General Bronsart von Schellendorf olması ve Sarıkamış bozgununun sorumlularından Damad-ı Şehriyari Hafız Hakkı Bey?in, Enver Paşa tarafından bozgun ertesinde paşalığa terfi ettirilmesidir. Terfi ettirilişinin üstünden daha bir buçuk ay bile geçmemiş yeni paşamız da tifüsten ölerek savaş kurbanlarının arasındaki yerini almıştır.

Cami duvarında satıldık ucuzlar soysuzlar tarafından

Ak duvarlara anlattık çilemizi

Koca bir cihan devleti olan Osmanli, sahsi ihtiraslar ugruna böylesine yanlis kararlarla askeri harekata girme asamasina nasil gelmisti?

Öldüğü dağla adaş, Allahu Ekber-Eşber.

?Sıran gelsin bekleme, hizmet için vatana.

yatamam toprak altında

?O ölüp gidenler sağ olsaydı, Mustafa Kemal Paşa bugün Yunanlıları denize dökmüş olacaktı. Türklerin yaşamak ve ölmek için vatana lazım oldukları gün, bu gündü. Doğu Anadolu?yu aradık taradık, her yıkıntı arasında bir insan iskeleti çıkıyor. Kemik olan o yiğitler bugün namus ve özgürlük için dövüşeceklerdi. Şu savaşta birinin bile ölmesine zor razı olduğumuz ordularca Türk?e nasıl kıydınız?

Vatan yine seslense, koşarız büyük aşkla

'90 bin' rakamını abartılı bulan tarihçiler, en fazla 35 bin askerin şehit olduğunu belirtiyor. Atatürk Üniversitesi öğretim üyelerinden Yardımcı Doçent Dr. Yavuz Özdemir, bu tezin en iddialı savunucusu. Sarıkamış Harekatı'yla ilgili "Enver Paşa'nın III. Ordu Günleri" adlı doktora tezi hazırlayan Özdemir, harekatta 118 bin değil, 75 bin askerin görev yaptığını, 35 bininin şehit olduğunu savunuyor. Özdemir, iddialarına Genelkurmay Arşivi ile Osmanlı, Rus ve Alman arşivlerini kaynak gösteriyor. Türk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Yusuf Halaçoğlu da, Özdemir'in tezine destek veriyor. Abartının gerekçesini ise şöyle açıklı-yor: "Cumhuriyet'in ilk yıllarında milli duyguları artırmak için birtakım propagandalar yapılmış."

bi HAK var evet oda onbinlerce askerin hakkı!!!!

Onbes saatlik yürüyüsün sonunda, 16.300 kisilik 30. tümenden geriye 1.400 asker kalir. Ölenler, düsmana karsi tek bir mermi atamamislardir. Diger birliklerin de bunlardan farki yoktur. Kayiplarin sayisi, en iyimser rakamla 70 bin kisidir. Bazi kaynaklarda bu sayi 90 bin kisiye kadar ulasir. Sonuçta, sadece bir gecede binlerce asker beyaz karlarin üzerine cansiz serpilmisti. Kalanlar ise açlikla, bitlerle, tifüsle, sogukalginligi ve kangrenle ugrasiyorlardi.

Can yari görmez olmuş, vatan benim sunağım.

Damad-ı Şehriyari, Paşa Hafız Hakkı?ya

Sonunda karanlık geceleri dost tuttuk kendimize

Tek bir satır yazılmaması için öyle bir baskı yapılmış ki... Konuyla ilgili hiçbir şey yazılmasın diye topyekun bir basın yasağı konmuş...

Denmesin gaflet sardı, yayılmıştır her yana.

Okullarda göstermelik tarih dersi okutulur, öğrencilere bir sürü gereksiz şey öğretilir, ezberletilir ve her şey orada biter. O yüzden geçmişimizden koptuk. Ortaya bir konu atılınca çoğunluk bir şey bilmiyor.

Sıram gelsin beklerken hizmet için vatana

Bunun için büyük riskler taşıyan bir plan yaptı: Rus ordusunu imha edecekti.

Enver Paşa'nın 90 bin kişinin ölümüne sebep olarak gösterilmesine de itiraz eden Yard. Doç. Özdemir, "Eğer Enver Paşa'yı kolordu komutanları dinleseydi ve planını aynen uygulasalardı, savaşın seyri değişirdi. Enver Paşa'nın kumandasındaki 9. Kolordu, savaştan en az can kaybıyla çıktı." iddiasında bulunuyor. Özdemir'in, harekatta asıl kusurlu olarak gösterdiği '10. Kolordu Komutanı Albay Hafız Hakkı Bey' ise, Enver Paşa'nın bacanağı ve askeri okuldan da sınıf arkadaşı olarak biliniyor.

Bekleriz bir fatiha vatanım insanından

Facianın mesullerinden olan Hafız Hakkı Paşa, bölgedeki yalan yanlış tetkikleri sonucunda, taarruzun başlamasına yol açan şu raporu sunmaktan maalesef çekinmemişti: ?Dağlar üzerindeki yolları keşfettim. Bu mevsimde hareketin mümkün olduğuna inandım. Buradaki komutanlar, yeterince inançlı ve kararlı olmadıklarından böyle bir saldırıya samimiyetle taraftar olmuyorlar. Rütbem düzeltilerek bu vazife bana verilirse, ben bu işi yaparım.? Bunun üzerine Enver Paşa, 8 gün önce yarbaylıktan albaylığa terfi ettirdiği Hafız Hakkı Paşa?yı 3. Ordu Komutanlığına atayacak ve 21 Aralıkta resmen başlattığı?Sarıkamış Harekatı?nı? sevk ve idare etmekle görevlendirecekti. Harekat planına göre; 9. Kolordu Sarıkamış Dağlarını, 10. Kolordu ise Allahuekber Dağlarını aşarak Rus birliklerini Sarıkamış?ta imha edecekti.

Şehitler adına, bozgunun sorumlularından Damat Hafız Hakkı Paşa?ya bir dörtlük taşlama da benden?

Sonra yine biz kaldık ki

Öte yanda Ruslar da cephenin öteki taraflarına hücum ediyor. Ordunun komutanı Enver Paşa son anda kaçmayı başarıyor. Esir düşmekten kıl payı kurtuluyor.

Kaldırdık hilal sancağını yaşadık Bozkurt töresini

Sevgimi sunsam ona, elini tutsa ellerim.

Mustafa?ydım ben, Nuriddin Sıdkı oğlu

Şöyle acı bir sucuk, Erzurum Ilıca?dan

Enver Paşa'nın torunu Arzu Enver, 3. Ordu Komutanı Hasan İzzet Paşa'nın torunu Hasan İzzet Altınanıt ve Kazım Karabekir Paşa'nın kızları Hayal Feyzioğlu ve Timsal Yıldıran torene katilanlardan?

Türk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Yusuf Halaçoğlu, "Sarıkamış'ta 90 bin asker şehit olmadı.' iddiasında bulunan akademisyenlere destek veriyor. Sayının fazlaca abartıldığını, gerçek rakamın 35 bin civarında olduğunu belirten Halaçoğlu, "İlim böyle diyor. Ama Türkiye'de ilmi kimse dikkate almıyor." eleştirisinde bulunuyor?. Cumhuriyet'in ilk yıllarında milli duyguları artırmak için birtakım propagandalar yapılmış. Sarıkamış'ta 90 bin, şehit verdik gibi?Bunlar daha sonra ders kitaplarına girmiş. 'Doğrusu böyle' diye de insanlar kabul etmiş. Şimdi araştırıldıkça, arşiv belgeleri ortaya çıktıkça tarih değişiyor, gerçekler ortaya çıkıyor."( Zaman Abdullah Kılıç 08/01/2005 )

Kayaların yosun tutan tarafında

kaynak: http://www.stratejikboyut.com

Gözlerimde hayalin, hiç donmadı Eminem.

En çok o koydu bana, yıllarca dosttur dedik

Bir Turan İhaneti "sarıkamış faciası unutma unutturma" 20 Aralık 2006 20:29

Sarıkamış faciasının yürek parçalayıcı özeti işte böyle...

Sonsuzluk nobeti

Dediler elden gider, Moskof sarmış her yanı.

22 Aralık 1914 günü harekát başlatıldı.

Dilinden düşürmezmiş, ad takılmış alayda

Gönül sevmeye görsün, uzak yakın dinlemez

sarıkamışla ilgili bir belgesel izleyiniz...

O yil kurtlar insan etine doyar. Birçok cesedin gözlerini kuslar oymustur. Arkadan gelenler, gördükleri korkunç manzara karsisinda moralmen yikilmaktadir. Ayrica açlik da son haddine ulasmistir.

Çok geçmeden, tarihler 21 araligi gösterirken, tarihe?Sarikamis Faciasi? olarak geçen harekat baslatilir. 125 bine yakin iman abidesi insan, kis kiyamette paltosuz, postalsiz, gömlekle, çarikla cehennemi tipinin ortasina sürülürler. O günlere sahit olan bir askerin mektubu, facianin küçük bir boyutunu günümüze söyle tasir, soyle yazmistir mehmetcik, Igdirli Ali Cavus, yakinlarina gonderdigi mektubunda:

Eğilmedik kırıldık defalarca

Biz kaldık sevdiklerimizle beraber

Vicdanları kanatan bunca elim hadiseye rağmen Enver Paşa, hala oralı değildir ve yenilgiyi belli etmeye bile niyeti yoktur. Hatta, ?Düşmana çok ağır darbe indirdim; hayli zaman Kafkasya?da belini doğrultamaz!? sözleriyle aymazlığını dışa vurmuştu. Sıkı bir sansür uygulayarak facianın basına intikal etmesine de engel olmaya çalışacaktı. Halk durumu, Rus ve Avrupa basınından öğrenebilmişti. En tuhafı da, Türkistan?da şu gafilce sözü zırvalamakta, paşanın bir mahzur görmemesiydi: ?Zaten açlıktan öleceklerdi! Cephede düşmanı öldürerek öldüler!? Sarıkamış?taki Osmanlı hezimetinden cesaret alan Ruslar, baharda Doğu Anadolu istikametinde taarruza geçecekler ve 25 Temmuz 1916?ya değin Hopa, Artvin, Malazgirt, Erzurum, Van, Muş, Bitlis, Rize, Bayburt ve Erzincan?ı işgal edeceklerdi. Sözün özü, bir hayalperestin Don Kişotça maceraları fecaat üstüne fecaat doğurmuş, devlet ve millete feci bir fatura ödetmişti. Son tahlilde, verilen şehitlerin, yine de yarınlardaki selamet ve saadetimize kefaret olmaları ve bir daha benzeri faciaların yaşanmaması elbette ki en kalbi temennimizdir.

Bu topraklarda "Kürtler'in" ya da "Ermeniler'in" öldürüldüğünün söylendiğini duyunca ayağa kalkmak ile "doksan bin Türk'ün öldürülmesi" konusunu bu kadar sessiz geçiştirmek arasında utanç verici bir çelişki yok mu?

Niçin olmasindi? Orduyu politikalarina alet eden bu darbecilerin basi Enver, 18 gün içinde yarbayliktan pasaliga yükselmemis miydi? Bunun yani sira harbiye naziri olmamis miydi? Ondan neyi eksikti?

Ne yardan geçtik ne serden geçtik

Doyasıya seyredemedik yarın hilal kaşını

Enver Pasa hiçbir sey olmamis gibi Istanbul?a döner. Arkasinda binlerce kefensiz kar çiçegi birakarak... Basini ele geçirmis bu darbeci güruh siki bir sansür uygulayarak halkin Sarikamis cephesinde olup biteni ögrenmesine engel olurlar. Faciayla ilgili bilgiler Ruslar vasitasiyla Avrupa ve Dünya?ya yayilir ama hersey için artik çok geçtir. Bir sohbet sirasinda Harbiye Nezareti Ordu Daire Baskani Behiç Bey?e bu facia için Enver Pasa söyle der: ?Bunlar nasil olsa birgün ölecek degiller miydi!?

22 aralikta Enver Pasa?nin emriyle 120-125 bin civarinda Osmanli askeri dondurucu soguga ragmen yollara sürülmüstü. Bölge çogu senenin dört ayi boyunca karlarla örtülüydü. Kar yükseklikleri kimi yerlerde bir metreyi geçiyordu. Zemheriler diye bilinen en soguk günlerdi. Sifirin altinda kirk dereceye düsen soguk, düsmandan daha düsmandir. Yapilan harekat planina göre 9. Kolordu Sarikamis Daglari?ni, 10. Kolordu ise Allahuekber Daglari?ni asarak Ruslari Sarikamis?ta kusatip imha edecekti.

tahammülüm zor altında

SARIKAMIŞ kar altında

Minberde dinlerken sevdaların en yücesini

Bir kac gun once gazetelerde bir haber, Israil-Filistin arasinda artik kabile savasina donmus olumlu acili haberleri arasinda kaynayip gitti?

Daha sonra aynı şeyi, Almanların baskısı ve isteği ile yine yaptık. İki kez Süveyş Kanalı?na sefer düzenleyip hezimete uğradık. Türk askeri bu kez Süveyş Kanalı?nın sularında boğuldu.

"Bildiğiniz gibi 1914'te yaşanan bu dram 22 Aralık 1914'te başlayıp 5 Ocak 1915'te bitmiş ve tarihte örneği olmayan bir mağlubiyet yaşanmış ve 150 bin mevcutlu 3. Ordu'nun yüzde 95'i, yüksekliği 3150 metreye varan Allahuekber ve Soğanlı Dağları'nda karlar altında kalmıştır.

annemin babasının babası sarıkamıştan, babamın babası yemenden sağ döndü hayırsız torunum heralde

Eminem, ya Eminem, Eminem olsa şimdi.

Bu tarihi gerçeği 93 yıl sonra ortaya çıkaran Prof. Dr. Bingür Sönmez o 3 yıldır yaptığı çalışmaları şöyle anlattı: "Batan gemilerden yüzerek kurtulan ve Ruslar tarafından

?Onlari teslim alamadim. Çünkü...?

Gercekten de cok ilginc bir kisiliktir Enver pasa! Alman hayrani bu insane Kaiser e banzemek icin biyik uclarini yukari kivirtmis, ihtiraslarinin ve duslerinin esiiri olmustu. Buyuk hayalleri vardi:Buyuk Turan ulkesi?

En sonunda bunu başaran yaklaşık 300 asker Sarıkamış?ın kenar semtlerine giriyor. O yorgun, bitkin kahramanlar da orada Ruslar tarafından esir alınıyor, ya da öldürülüyor.

6- İçimizde yetiştikleri için çok iyi Türkçe bilen Ermeniler?in bitmez tükenmez ihanetleri.

Hafız Hakkı Paşa ise, emrindeki 10. Kolordu ile 3 bin rakımlı Allahuekber Dağlarını aşıp, Enver Paşa?dan önce Sarıkamış?a erişme sevdasıyla binlerce Mehmetçiği dağın yamaçlarına koşmuştu. Ayakları diz hizasına kaldırmadan yürümek mümkün olmadığından; saatlerdir yol almaktan dermanı kesilen Mehmetçikler sütun gibi devrilip kalıyor ve birliklerinden kopuyordu. Neferler ordunun işaret taşları gibi yollara dizilmiş; kimi çömelmiş, kimi yuvarlanmış, kimi bir ağacın gövdesine dayanmış vaziyette kardan heykellere dönüşmüşlerdi. Ne acıdır ki, o yıl kurtlar insan etine doymuş ve birçok cesedin gözlerini de kuşlar oymuştu. 14 saat süren ölüm yolculuğunun ardından, kilometrelerce uzunluktaki yürüyüş kolunun başı sonunda dağı aşıp Beyköy?e ulaşmıştı; ancak kolun arkası aniden kopunca, facianın korkunç bilançosu bütün çıplaklığıyla boy vermişti: 32.300 askerden oluşan kolordudan geriye 3.400 civarında asker kalmış, diğerleri dağın bağrında bembeyaz bir örtüyle kefenlenmişti. Sağ kalabilme mucizesini başaranların büyük kısmıysa donuk, soğuk algınlığı, tifüs, açlık ve ayak şişmesi sebebiyle yürüyemez durumdaydı. Enver Paşa?nın, kürklü paltosu ve su geçirmez çizmesiyle, telef olan askerlere ve geride kalanların tükenmişliğine aldırmaksızın, Sarıkamış?a hücum emri vermesi, inanılır gibi değildi. Eldeki, aç ve bitap düşmüş bir avuç askerle, her cihetten güçlü Rus ordusunu kırmaya kalkışmak, daha fazla askerin kırılmasına yol açmıştı. Halbuki Paşa, fecaatin dehşet-engiz buutlarını hala görmezden gelip gizleme işgüzarlığında ısrarlıydı ve İstanbul?a çektiği telgrafta akıl almaz ifadeler sarf edecekti: ?Kahraman askerlerimizde ilerleme isteği o kadar çoktur ki, ellerinden gelse soluklarıyla karları eritip yol açacaklar. Karı daha az olan kesimlerde kahramanlarımız başarılar elde ediyorlar.?

1- Tüm uyarılara karşın, kışın en ağır yaşandığı bir dönemde harekat yapılması.

90 bin Mehmetçik dağlarda soğuktan ve hastalıklardan kırılarak can verdi ve kurtlara yem oldu.

Binlerce insan Allahüekber Dağları?na çıkarak orada can veren Mehmetcikleri andı.

Biz tarihini bilmeyen bir toplumuz.

Biz de her yil bu zaferi?yenilen? anzaklarla yan yana ve saygiyla kutlariz.. I dunya savasi icin sovalyelik ruhunun yasatildigi son savas oldugunu soylemelrinin sebebi de bu olsa gerek..

Kara gecelere ak duvarlara üzüldük

Sonuç: Allahüekber Dağları?nda tam 90 bin Türk askeri savaşmadan, sadece soğuktan donarak şehit düşüyor...

Samsunum?da doğmuşum, bayram sarmış konağı.

SARIKAMIŞ FACİASI,,, 25 Aralık 2005 16:26

Düşünün ki, Türkiye'nin elinde bu dönemden kalma bir tek resim var... Diğerlerinin hepsi Rus arşivinde...

Neden Sarıkamış faciası doksan yıl boyunca sessizce geçiştirildi?

Erkekçesine öldük yiğitçesine öldük

Derken ezanlar sevdaların kudsiyetine el kaldırdık

Sarıkamış?a ancak 3 bin Mehmetçik ulaşabildi. Onlar da donanımlı Rus birliklerinin makineli ateşinin altında can verdi.

Ağladık düşmana göstermeden

sarıkamış...

Sarıkamış'ta ölüme teslim edilen binlerce çocuğun dramının bir adım öncesinde Osmanlı Genelkurmayı'nın Almanlar'a teslimi yer alıyor.

?Ilk sirada diz çökmüs bes kahraman. Omuz çukurlarina yasladiklari mavzerleri ile nisan almislar. Tetige asilmak üzereler. Ama asilamamislar. Kaput yakalari, Allah?in rahmetini o civan delikanlilarin yüreklerine akitabilmek istercesine semaya dikilmis, kaskati... Hele biyiklari, hele hele biyiklari ve sakallari! Her biri birer fütuhat oku gibi çelik misal. Ya gözler?.. Dinmis olmasina ragmen su kahredici tipinin bile örtüp kapatamadigi gözleri!.. Apaçik!.. Tabiata da, baskumandana da, karsisindaki düsmana da isyan eden ama Allah?ina teslimiyetle bakan gözler... Açik, vallahi apaçik!..

Rus Kurmay Baskani Pietroroviç, anilarinda Sarikamis?a kavusan o bir avuç kahramani söyle anlatacaktir:

Cephelerin ve harp okulunun emektar komutani Hasan Izzet Pasa, küstahlasan ögrencisine pervasizca cevap verir: ?Olmaz! Havalari görüyorsunuz. Her yerde kar var. Karakis baslamistir. Bu sartlar altinda, bu mevsimde harekat bir faciaya dönüsebilir. Kis siddetini kaybetsin, yollar açilsin, düsmana haddini bildiririz.?

bu konuyu iyi analiz etmek lazım. birşeyler yapmakta önemli.. tedbirli olmakta... zor. o günün şartları iyi bilinmeli...

sen de, şu anki sınırlarımız içinde "şehadet şerbetini içersin kardeşim.. o saydıgın yemen elimizde degil.

16 Şubat 2007 09:26

Koştum ama yanarım, göremedim bayramı.

Enver Paşa?nın megalomanisi bir felaketi hazırlıyordu.

3 yük gemisine eşlik eden yoktu

Böylece?Turan Fatihi?, ?Sarikamis Fatihi? olma ugruna, binlerce insan dehsetli bir can pazarina sürülür.

Etrafinda bulunan subaylar da ihtiras ve hayalcilikte ondan geri kalmiyorlardi. Çetecilikleriyle meshur Dr. Bahaeddin Sakir ve arkadaslari Erzurum?a gelirlerken, yol kavsaklarina?Turan?a buradan gidilir!? diye isaret levhalari koyuyorlardi. Alman Von der Goltz Pasa bunlar için söyle demisti. ?Kafkasya?da maalesef Napolyon Bonapart oldugunu iddia eden ve cahil yetisen birçok adam vardir. Bunlar, ordularina güçleriyle bagdasmayan görevler vermislerdir ve bu yüzden ordularini büyük zarara ugratmislardir.?

Enver Paşa bu felakete aldırmadı. O, düşlediği zaferi kazanamadığına yanıyordu.

Ve Moskova?daki askeri müzede sergilenen bu satirlarin sonu söyle biter: ?Allahuekber Daglari?ndaki Türk müfrezesini esir alamadim. Bizden çok evvel Allah?larina teslim olmuslardi. 24.12.1914 Persembe.?

Doksan bin yiğit aslan, kol kola her sefere?

Damat Paşa Ağıtı

Sohbet eyledik gidenlerin ardından

Rusya?daki Türkleri ayaklandırmaya kalkışan Paşa bir çatışmada öldürüldü ve tarihten silindi gitti.

Ve bitisimizin itirafini olayin bas sorumlularindan Hafiz Hakki Pasa, baskumandan vekiline su sözlerle özetler: ?Bitti pasam, ordumuzun kism-i küllisi mahvoldu.?

Rusya' da isyan çıkaracak ajanlar gemideydi

1914 yılı aralık ayında Doğu Anadolu?da korkunç bir kış hüküm sürüyor. Türk ordusu dağ başlarında adına zeminlik denilen toprağa oyulmuş çukurlarda mevzilenmiş durumda.

Facialardan söz ederken, Sarikamis?i özellikle dikkate almamiz gerekir. Orada, hiç de uzak olmayan bir zamanda 100.000?e yakin yigidimizi karlara gömdük. Üstelik tek kursun atamadan... Üstelik sadece bir hayalperestin kisisel ihtirasi ugruna...

Gündüz baslayan yürüyüste çariklari yumusayan askerlerin çariklari gece donmaya, bir mengene gibi ayaklarini sikmaya baslar. Adim atmak neredeyse imkansizdir. Askerler oldugu yerde ziplar, atlar, kendini karlarin içine vurur ve ayaktan baslayan donma yavas yavas tüm vücuda yayilir. Düseni kaldirmamak için emir vardir. Zaten kimsede de kimseyi kaldiracak güç kalmamistir. Neferler ordunun isaret taslari gibi yollara dizilirler. Kimi çömelmis, kimi oturmus, kimi yuvarlanmis, kimi bir agacin gövdesine dayanmis kardan heykellere dönüsürler.

Hıçkırıklarımızı rüzgara vermedik ki

Ancak Paşa planı yaparken kış koşullarını, bölgenin öldürücü soğuğunu, askerin donanımını ve beslenmesini hiç düşünmemişti.

Muzaffer Tasyurek-semerkand Dergisi 12/2000

Ayaklar isyan eder uyku sarar bedeni.

Enver Paşa?nın kahraman ve kurtarıcı olma hevesi çok pahalıya mal olmuştu.

ölen beyaz bir kardelen

Peki yenildigimiz cepheler?savaslar?

ana sana bu mektubu Allahuekber dağında yazıyorum galiba veda vakti geldi hakkını helal et anam Elif kıza selamımı söyle o cepheden bu cepheye atıldık AŞK makamında bir türkümüz olmadı bu yüzden sevdamız gazi aşkımız şehittir bizim Elif kızın üstünden elim kalkmıştır gayrı hakkını helal etsin. Üzülme ana ağlama: Sarıhanlı nere Sarıkamış nere deme. Sarıkamış için ölmeyi bilmiyorsa bir adam Sarıhanlı için nasıl yaşar. Her seher vakti secde aydınlığındaki ak alnını öptüğümü bil ama beni öldü bilme. Ne diyor Yunus Baba?Ölürse ten ölür canlar ölesi değil? ana

Garibim kara geceler

?Gitme ey yolcu beraber oturup aglasalim,

Vurduk vurulduk sevdaların kör kurşunuyla

Enver Paşa ve takipçilerinin gerçeği hayasızca saptırıp, inanılmaz ölçülerde baskı yapmalarından tabii...

Mehmet Altan

... Sarıkamış Dayanışma Grubu olarak tek arzumuz Enver Paşa'ya hesap sormamak için üzeri karlarla örtülen 90 bin şehidi Çanakkale Şehitleri düzeyinde anmak, Sarıkamış'a bir 1914 Sarıkamış Harekat Müzesi kurmak ve ilginin devamını sağlamak için her yıl 22 Aralık-5 Ocak arasında Allahuekber ve Soğanlı yürüyüşleri yapmak."

Nihayetinde 125 bin civarındaki Mehmetçik, paltosuz ve postalsız bir vaziyette; sırtlarında mintan, ayaklarında çarıkla cehennemi kar fırtınasının ve dondurucu soğuğun ortasına acımadan sürülüvermişti. Yılın neredeyse dört ayı karla kaplı olan bölgenin kimi yerinde kar yüksekliği 1-2 metreye yaklaşıyordu ve zemheri günlerinde sıfırın altında kırk dereceye kadar düşen soğuklar düşmandan daha beterdi. Öyle ki, gündüz başlayan yürüyüşte askerlerin yumuşayan çarıkları gece donmaya ve bir mengene gibi ayakları sıkmaya başladığında adım atmak imkansızlaşıyordu. Oldukları yerde durmadan zıplayan, kendini karların içine atan askerlerin bütün çırpınışları nafile kabilindendi; ayakta başlayan donma kısa sürede tüm vücuda yayılıp onu esir alıyordu. Bütün bunlar Enver Paşa?yı caydırmaktan henüz çok uzaktı ve birliklere şu mesajı göndermesine mani olamazdı: ?Ayağınızda çarık, sırtınızda palto olmadığını gördüm. Lakin karşınızdaki düşman sizden korkuyor. Yakında Kafkasya?ya gireceğiz ve orada her türlü nimete kavuşacaksınız.?

Kurtulsun diye koştum Sarıkamış düşmandan

son bir nefes memed dayan

3 yıl süren araştırmayla bulundu

Ben şehit oğluyum; babam, dedem hep şehit

Tarih ne böyle bir faciayi yazmis, ne de görmüstü. Oysa Istanbul?a çekilen telgraflarda inanilmaz ifadeler vardir: ?Kafkasya daglari ve tepeleri beyaz bir örtüyle örtülüdür. Kar hemen hemen bir metreyi geçmistir. Harekattaki sessizlik bundandir. Kahraman askerlerimizde ilerleme istegi o kadar çoktur ki, ellerinden gelse soluklariyla karlari eritip yol açacaklardir. Kari daha az olan kesimlerde kahramanlarimiz basarilar elde ediyorlar. Dün süngü saldirisiyla düsmandan iki mevzi ele geçirilmistir.?

tüfengi omzuma takın

93 yıldır saklanan 3000 sarıkamış şehidi 8 Kasım 2007 22:20

Bol odullu bu eski filmi hala seyretmeyenlere oneririm..

Harekát, 5 Ocak 1915?te hiçbir sonuç alınamadan ve 90 bin Mehmetçiği feda ederek sona erdi.

Kabza, tetik bir olmuş, yapışmış ellerime

Enver Pasa!

Kardan heykeller

Enver Paşa da Rusya?ya geçerek orada yeni hayallerin peşine düştü.

"Enver Paşa'ya hesap sormamak için üzeri karlarla örtülen doksan bin şehit..."

Anzaklar her yil binlerce km katedip atalarinin Canakkale de turk mitralyoz atesi altinda can verislerini anarlar, her yil?Safakta, atalarinin oldugu saatlerde saygi durusunda bulunurlar..

iyiyi mi arıyoruz, mükemmeli mi? diye sorsam

?Düsman ülkesi viran olacak Türkiye büyüyüp Turan olacak!?

Her verdigi emrin hemen yerine getirilmesine aliskin padisah damadi ve ordularin baskomutan vekili 34 yasindaki Enver Pasa, asabileserek su tehdidi savurur: ?Eger hocam olmasaydiniz, sizi idam ettirirdim!?

Zifiri zindan odalarda tutsaklığı yaşarken

Igdirli Ali Çavus yazlik giysiler içerisinde titreye titreye bu mektubu yazip Istanbul?dan gelecek olan kislik giysileri beklerken, Karadeniz?de baska bir facia yasaniyordu. Ruslar Osmanli ordusuna erzak, mühimmat ve giyecek getirmekte olan gemileri sulara gömmüslerdi. Bu durumu askere bildirmeyen Enver Pasa, ihtiraslarina maglup olarak bütün birliklere su mesaji çeker:

Peki Sarıkamış'taki doksan bin Türk'ü ne yaptık? Ve neden bu trajediyi tam doksan yıl boyunca görmezden geldik?

Takvimler 28 Aralığı gösterdiğinde Enver Paşa, Hafız Hakkı Paşa?nın kolordusunun başına gelenleri duyduğunda neye uğradığını şaşırmıştı; zira 25-26 Aralıkta onun kuvvetleriyle birleşip külli bir saldırı planlamıştı. Ancak Enver Paşa, neye mal olursa olsun şansını sonuna kadar deneyip Sarıkamış?a girme inadında kararlıydı. Mehmetçikler, mecalsiz dudaklarından kelime-i şehadet fısıldayıp, karşıdan yağan kurşunları hiçe sayarak son güçleriyle Rus mevzilerine atılıyorlardı. Bu intihar saldırısı karşısında şaşıran Ruslar geri çekilmek zorunda kalacak ve nihayet birliklerimiz, uğruna binlerce cana mal olan Sarıkamış?a adım atacaklardı. Lakin emir komuta düzeni tamamen bozulmuş; elde kalan bir avuç asker de sokak çatışmalarında telef olmuştu. Sonunda Hafız Hakkı Paşa, Başkumandan Vekiline, işimizin tam anlamıyla bittiğini itiraf etmek mecburiyetinde kalacaktı: ?Bitti Paşam, ordumuzun kısm-ı küllisi mahvoldu!? 10 Ocak 1915?te hayallerimizle birlikte Mehmetçiklerimiz de tükenmişti. Altı hafta süren kasırga, ardında 3. Ordunun 118.714 askerinden 109.274?ünü (Rus kaybı 16 bin) karla kefenleyip Sarıkamış Dağlarının koynuna gömmüştü. Tarihler düşmana tek kurşun bile sıkamadan, çatışmaya dahi giremeden; karla ve dondurucu soğukla boğuşmaktan heder olan bir ordunun akıllara durgunluk verici trajedisine ilk defa şahit olmuştu

Ve Türk tarihinin en büyük felaketi 90 yıl önce bugün gerçekleşmeye başlıyordu.

Ellerim mi çok beyaz, karları mı bu dağın

Törede ne varsa inandık Hak ölçülerinde

3- Osmanlı Erkan-ı Harbiyesi?nin başına çöreklendirilmiş Alman subay müsveddelerinin; tüm istihbarat bilgilerini savaşı yürüten güçlerden yani Osmanlı Ordusu?ndan saklayarak onların yerine binlerce kilometre ötedeki ülkelerinin genel kurmayıyla paylaşacak kadar mesleki cehalet, aptallık ve ihanet içinde olması. Menfaat ortaklığı yaptığı Almanlar?ın bu ihanetini hesaplayamayan ya da göz yumma gafletine düşen Osmanlı üst makamlarının harekat için gerekli tüm hayati bilgileri ordu karargahına aktaramaması.

bu yazılarda ne gördüğünü bilmiyorum. bi şey eksik kalmış ermenilerce, saklanırken değil hayalleri uğruna düştüğü yollarda koynunda kitapla yalın kılıç öldü allah mekanını cennet eylesin. kimse hatasız değil hele bizler küçük bir aileyi, küçücük çocukları idare edemeyen bizler hiç değil

Nasıl da sarılmıştı vedalaşıp gitmeden.

''Bu topraklarda doksan bin Türk öldürüldü''-M. Altan

Ak duvarlar öyle dinlediler bizi

Rusları vatan topraklarından atmak heyecanı içinde olan Mehmetçikler 60-70 santimi bulan karda düşmanı imha etmek düşüyle yürüyordu.

Paşa?nın akıldan ve mantıktan uzak planı şöyleydi: Sarıkamış?a üç koldan saldıracak ve Rus kuvvetlerini çembere alarak onları perişan edecekti.

Fakat Enver Paşa yine büyük bir hata yapmıştı! Donanma'nın kuralları gereği askeri personel taşıyan yük gemilerine olası düşman saldırısına karşı mutlaka bir, hatta birkaç savaş gemisi eşlik ederdi. Ancak Enver Paşa'nın ani kararıyla 6 Kasım 1914'te İstanbul Boğazı'ndan demir alan bu 3 kuru yük gemisine hiçbir savaş gemisi koruma yapmıyordu. Söz konusu 3 gemi Zonguldak açıklarına geldiklerinde karşılarında dev gibi Rus savaş gemilerini buldu. Ruslar Zonguldak'taki kömür madenlerini bombalamış, üslerine dönüyorlardı. Ruslar kucaklarına düşen bu 3 yük gemisine Kandilli-Ereğli açıklarında ateş açtı. 7 Kasım 1914 sabahı saat 7.45'te 3 yük gemimiz içindeki 3 bin asker ve Sarıkamış'a götürülen malzemelerle birlikte çok kısa süre içinde denize gömüldü.

Değerli dostlarım sarıkamış faciasının tekabül ettiği bu günlerde şehit olan,, bütün şehitlerimize Allahtan rahmet diliyorum. ruhları şad olsun.

Açlık sardı mı canı, gönül ister olmazı

Yaşamak mümkün mü hiç, ölüm indi gözlere.

?Askerler! Hepinizi ziyaret ettim. Ayaginizda çarik, sirtinizda paltonuz olmadigini gördüm. Lakin karsinizdaki düsman sizden korkuyor. Yakin zamanda Kafkasya?ya girecegiz. Orada her türlü nimete kavusacaksiniz. Islam Alemi?nin bütün ümidi sizsiniz.?

Ermeniler'i de kesmedik...

Tifüsten yiğit ölen Damat Hafız Hakkı?ya?

Uzatmış kollarını, sarılırken karlara

Birgün pusatlandık sevda mavzerini

Anlamak mümkün değil, tipi sarmış her yanı.

Olay Enver Paşa yönetimince örtbas edildi. Bütün askeri kayıtlar silindi ve basına sansür konuldu.

haklı diyen arkadaş nasıl haklı bulmuş hayyyyyyyret ettim!!!!

Prof. Dr Bingur Sonmez soyle diyor:

Bir facianin esiginde, Hasan Izzet Pasa istifa ederek ordudaki görevinden ayrilir.

Evet, yillarca gormezden geldigimiz, bir zaman konusulmasinin dahi yasak oldugu bu trajedinin nasil gerceklestigini anlatacagim?Cok onemli cunki trajedinin gerceklesmesi Anadoluda baska felaketl;erin zincirleme yasanmasina da yol aciyor?. Ermeni olaylari da bunlardan biri?

Tek çıkışlı dağlarda demir dövülürken

"Çocukluğum bu şehitlikler arasında geçti. Amacım siyasi nedenlerle unutturulmuş bu şehitlerin acıklı ama onurlu hayatlarının yad edilmesi..."

Burgaz?ın acı, sıcak, kıpkızıl tarhanası.

İstanbul?a döndükten sonra Sarıkamış felaketini Türk halkının duymaması için basına yayın yasağı koydu.

Karşımızda karnı tok, giysileri sağlam, silahları eksiksiz Rus ordusu var.

Sarıkamış felaketi yıllarca halktan gizlendi.

Enver Paşa, kendisini?Turan Hülyası?nın hummasına öylesine kaptırmıştı ki, Doğu yollarına?Turan?a gider? levhalarını bile koydurmuştu. ?Napolyon?a benzetilmeyi kabul etmem; çünkü ben ikinci adam olamam!? diyen paşanın hayalini kurduğu gaye; Kafkasya, İran, Afganistan ve Türkistan?da Türklerle birleşip Çarlık Rusya?sını çökertmekti. Nitekim, Doğu Anadolu?daki 3. Ordu Komutanı Hasan İzzet Paşa?ya, 16 Aralık 1914?te Sarıkamış?taki Rus birliklerine karşı saldırı emrini vermekte gecikmeyecekti. Ancak, harplerin emektar komutanı, bu çılgın düşünceye; amansız kış şartlarında hüsranla neticeleneceğinden ötürü şiddetle karşı çıkacaktı: ?Her yerde kara kış var. Bu şartlarda, harekat bir faciaya dönüşebilir. Kış şiddetini kaybedip yollar açılsın, düşmana haddini bildiririz!? İzzet Paşa, bu teklifini kabul ettiremeyince istifa etmek mecburiyetinde kalacaktı. Tepkilere kulaklarını bütünüyle tıkayan Enver Paşa, taarruz komutanlığını bizzat üstlenme yoluna gidecekti. Harekatı tasvip etmeyen kolordu komutanlarının yerlerine de kafa dengi arkadaşlarından Hafız Hakkı Paşa ve İhsan Paşa?yı getirecekti

O cephenin kaybi onlarin sucu muydu ki, onlarin anilarini, ruhlarini yillarca mahsun, yillarca boynu bukuk biraktik?

Yakin zamana kadar sozu edilmeyen, veya mahcup miriltilarla bahsedilen Sarikamis felaketi hakkinda konusalim biraz.. Canakkale savasinin tum ayrintilarini bilirken, destanlar yazilirken, kimiz de bunu evliyalalarin yardimina yorup yorumlarken neden Sarikamista yalin ayak soguk olume iman gucu, vatan sevgisi ile kosar adim giden mehmetcigi ayni derecede anmayiz?

Nasil biriydi Enver Pasa?Herhalde iki kelime ile anlatilmak istense?ihtirasli ve hayalperest? en dogru kelimler olacaktir.

Enver Paşa gözden düştü Mustafa Kemal yükseldi

Enver Paşa bu hezimeti Saray'a bir zafer olarak bildiren telgrafları bu baskıya ve yasağa güvenerek çekebilmiş...

Osmanlı basını sarıkamış'ı hiç yazamadı. Olanlar sanki hep bu gün bizleri meşgul etsin diye gizlendi. Çanakkale ile ilgili haberlerde de hiç M. Kemal den söz edilmedi. Biz tarihi böyle yaşıyoruz işte. Tarihi belgeleri yok etmek, gizlemek bana bir şeylerin üstünü hep örtelim mantığına götürüyor. Sanırım kafamızı kuma gömünce her şeyi hallettiğimizi sanıyoruz. Atlatılan ve bahsedilmeyen her şey sonradan ortaya çıkıyor ve bize tamiri münkün olmayan travmalara mal oluyor.

Orduya ikmal yapılamıyor çünkü memlekette yol yok. Silah, giyecek, yiyecek ancak İstanbul?dan gemilerle gönderilecek, Trabzon?da karaya çıkarılıp Erzurum?a, oradan da cepheye kağnılarla, at, eşek ve develerin sırtında ulaştırılacak!

Enver Pasa hiçbir sey olmamis gibi Istanbul?a döner. Arkasinda binlerce kefensiz kar çiçegi birakarak... Basini ele geçirmis bu darbeci güruh siki bir sansür uygulayarak halkin Sarikamis cephesinde olup biteni ögrenmesine engel olurlar. Faciayla ilgili bilgiler Ruslar vasitasiyla Avrupa ve Dünya?ya yayilir ama hersey için artik çok geçtir. Bir sohbet sirasinda Harbiye Nezareti Ordu Daire Baskani Behiç Bey?e bu facia için Enver Pasa söyle der: ?Bunlar nasil olsa birgün ölecek degiller miydi!? Birinci Cihan Harbi?nin alevleri, Sarikamis?tan Çanakkale?ye, Galiçya?dan Trablusgarp?a kadar binlerce kilometre karede müslüman kaninin ihtiraslar ugruna akmasina sebep olur. Ve Akif gözyaslari içinde söyle inler:

Enver Paşa ve takipçilerinin gerçeği hayasızca saptırıp, inanılmaz ölçülerde baskı yapmalarından tabii..."

Sağ kardeş, solda kardeş, uzanmışken yan yana?

Töre şiirini sadece ve sadece sana gönderiyorum... kardeşim

Bu şehitler bundan böyle her yıl anılacak.

şimdi birinci olarak bişeyleri kopyalayıp yapıştırmak güzel olmamış. İkinci olarak tarihi o zamanın şartlarına göre değerlendirmek gerekli. Yani objektif olmalı. Bence Enver paşa bu harekatta haklı ve suçu yok. Çünkü harekatın yapan kendi. Eğer siz bir eylem yapıyorsanız kazanmak için demi? kısa ve öz bilgi versen daha iyi olurdu :)))

Geçen yıl bu tarihlerde, "90. yılda 90 bin şehit anılıyor" girişiminin temsilcisi Prof. Dr. Bingür Sönmez'in "zaman geçirilirse, Sarıkamış'ta yitirdiğimiz insanlarımızın şehitliklerinin de tamamıyla kaybolacağını" hatırlatan mektubunda ne deniyordu:

Ne kadar çok sevmiştik, değil mi can Eminem?

Zararin asil sorumlularindan biri, ihtirasta Enver?den geri kalmayan Hafiz Hakki?ydi. Bu adam hiçbir arazi arastirmasi yapmadan Enver Pasa?nin ihtiraslarini kamçilayacak su telgrafi çekmisti: ?Daglar üzerindeki yollari kesfettim. Bu mevsimde bu yollardan hareketin mümkün olduguna inandim. Buradaki kolordu ve ordu komutanlari yeterli ölçüde inançli ve kararli olmadiklarindan böyle bir saldiriya samimiyetle taraftar olmuyorlar. Bu saldiri vazifesi rütbem düzeltilerek bana verilirse ben bu isi yaparim.?

anama demeyin sakın

Sırtımıza vurulan onuruydu vatanın?

Konusmakta fayda var..,

Yadeller namertler duyup ta sevinmesin diye

Gemiler Trabzon?a yanaşacak malzeme ve 3 bin asker karadan Sarıkamış?a gidecekti. Enver Paşa yine büyük hata yapmış bu sivil gemileri koruması için Donanma?dan yardım istememişti. 3 gemiyi Karadeniz Ereğli açığında 7 Kasım 1914 saat 7:45?te Ruslar tesadüfen gördü ve batırdı. Facia Enver Paşa?nın emriyle kayıtlara geçmedi, basına duyurulmadı. Prof. Dr. Bingür Sönmez sayesinde Sarıkamış?ın unutulmuş deniz şehitleri 93 yıl sonra dün Karadeniz Ereğli?de ilk kez anıldı.

Niye sustular onu da bilemedik sonra döndük

Sarıkamış, Ardahan ve Kars?ı Rus işgalinden kurtaracaktı.

Attığımız her adım dönüşürken bin kabre

İTTİHAT Terakki?nin güçlü adamı Enver Paşa bir kurtarıcı, bir kahraman olmak için yanıp tutuşuyordu.

"Bu topraklarda "Kürtler'in" ya da "Ermeniler'in" öldürüldüğünün söylendiğini duyunca ayağa kalkmak ile "doksan bin Türk'ün öldürülmesi" konusunu bu kadar sessiz geçiştirmek arasında utanç verici bir çelişki yok mu?

Allah'ın davasıdır dedik diyet istemedik

Tarihimizin en büyük facialarından birine sahne olan?Sarıkamış Harekatı?, I. Dünya Savaşı?nda Kafkas Cephesinde vuku bulmuştur. Almanların direktifiyle tertiplenen bu harekat, Ruslara karşı düzenlenmiştir. Avrupa?da köşeye sıkışan Almanlar, biraz rahatlayabilmek ümidiyle Enver Paşa?dan geniş çaplı bir Kafkasya çıkarması istemişler ve akabinde de?Alman ordusuna eklenen süngü? ifadesiyle tavsif olunan yüz bini aşkın Mehmetçiğin, Allahuekber ve Sarıkamış Dağlarına doğru taarruza geçmesi kararlaştırılmıştır. İşte, feci bir trajediye dönüşen bu harekatın hazin hikayesi:

Birgün bir seher vaktinde esselatü hayrun minenneum

17-07-2006 Hürriyet

Soramadı bebeler, Ermeni canisine

Antepli ağa oğlu, gönüllü nefer Eşber

26 Aralıkta, Enver Paşa?nın da içinde yer aldığı 36.784 kişiden müteşekkil 9. Kolordu, Sarıkamış?ın 8 km. yakınına gelmiş ve -25 derece soğuk altında orman içinde barınaksız bir biçimde gecelemek zorunda kalmıştı. Askerlerin yanında, kalın kütükleri kesecek balta olmadığı için ateş de yakılamamıştı. Komutanlar, donmaları önlemek amacıyla sık sık orman içinde dolaşıp şu şekilde bağırıyordu: ?Uyumayın, kıpırdanın! Durmayın, zıplayın! Uyuyanı dürtükleyin!? Fakat 15 saatlik yürüyüşten sonra dermansız kalan, bedenlerini bir ağaç altına atıveren zavallı askerler tatlı bir uyuşukluğa bürünüyor, donduklarını bile hissedemiyorlardı. Arada bir ormanın derinliklerinde yankılanan garip çığlıklar, yanık haykırışlar; ümitsizliğe mağlup olup çıldıranların yürek dağlayıcı feryatlarıydı. Biraz akıllıca davrananlar baş başa sokulup çömeliyor ve üzerlerine muşamba atıp soluklarıyla birbirlerini ısıtmaya çalışıyorlardı.

Kah ölürler, kah yaşar, işte Allahuekber!?