Uzuvların kuruyup kurumaması mutlak ölçü değildir. Çünkü sıcak ve rüzgarlı havada, uzuvlar hemen kuruyabilir. Yahut soğuk ve rüzgarsız bir yerde, uzuvlar geç kuruyabilir. Uzuvlar kurumadı diye, başka bir iş yapmak muvalata mani olur. Hararetli vücutta, uzuv tez kuruyabilir. Demek ki, kuruyup kurumaması kesin ölçü değildir.

Selam verirken namazdan çıkmaya niyet edilir. Secde-i sehv yaparken namazdan çıkmaya niyet edilmiş olmaz. Onun için secde-i sehv yaparken bir tarafa da, hatta iki tarafa da selam verilse mahzuru olmaz.

Sual: Dolgu sebebiyle Şafii?yi taklit ederken, daha kolay diye, Şafii?yi bırakıp, Maliki?yi taklit uygun mu?

Diş tedavisi ve gusül:

MAlikiye göre gusül aldıkdan sonra abdest ve namazda yine malikiyi mi taklit edeceğiz yoksa normal mi kılacağız?

Elimizi bıçak kesse, kan çıksa abdestimiz bozulur, fakat bundan sonra o yaralı yerden kan çıksa artık abdestimiz bozulmuş olmaz. İlk çıkan kan bozar ondan sonrakiler Maliki?yi taklit edenin abdestini bozmaz. İlk defa sözünü yanlış anlamamalı! Elin kesildi kan çıktı abdest bozuldu, ondan sonra oradaki yaradan yani aynı yaradan çıkan kan ve irinler abdesti bozmaz. Ama öteki elini bıçak kesince yine abdestin bozulur, oradan da sonraki çıkanlar abdesti bozmaz. Yani hastalık sebebi ile gelen kan, irin, yel, idrar vesaire abdesti bozmaz. Durup dururken burnumuz kanasa semavi özür olduğu için abdestimiz bozulmuş olmaz. Elde olmadan yellenmek, elde olmadan idrar kaçırmak gibi semavi özürler Maliki?de abdesti bozmaz.

İhtiyaç olunca, zaruret olmasa da başka mezhebi taklit etmek caiz ve lazım olur.

Hayır, vakit çıkmakla veya yeni bir vakit girmekle abdest bozulmuş olmaz. Abdesti bozan başka bir şey olmazsa, sabah aldığı abdestle, yatsıyı da kılabilir.

kaan yakup :allah razı olsun bir sürü boş şeylerin konuşulduğu forumda güzel bir başlık açmışsın. güzelde açıklamışsın. tanışmak isterim.

Lezzet kastıyla dokunur da, lezzet hasıl olmasa, yine abdesti bozulur. Lezzet kastetmeden dokunur da, lezzet hasıl olursa yine abdest bozulmuş olur.

b) Mest üzerinde hiç necaset olmaması gerekir, mestin temiz olması farzdır.

Cünüp olana kadar taklit etmek gerekmez.

Hz. Peygamber hastalıkların tedavisini emretmiş, hastalandığı zaman kendisi de günün şart ve imkanları ölçüsünde, ilaçlar kullanmış ve tedavi görmüştür. Konuyla ilgili hadislerden ikisi şöyledir:

İhtiyaç başka, zaruret başkadır. Zaruret halinde caiz olan şey, ihtiyaç olunca caiz olmaz. demek, Kur'an-ı kerimin emrini değiştirmek olur. Maide suresinin mealindeki 3. ayet-i kerimesi; zaruret halinde, haramdan affolunacak özrü beyan buyurmaktadır. Faizle ödünç almak için her ihtiyaç özür olsaydı, faizin haram edilmesinin sebebi kalmazdı; çünkü faiz ödemeyi ancak ihtiyacı olan kabul eder. İhtiyacı olmayan, fazla para vermek istemez. Allahü tealanın bu yasak emri, lüzumsuz olurdu. Her ihtiyaç zaruret sayılırsa, faizin haram olacağı yer kalmaz. (1/102)

Sual: Maliki?yi taklit eden bir bayanım. Saçlarım uzun, nasıl mesh edeceğim?

Muvalat, her uzvu, birbiri arkasından ara vermeden, acele olarak yıkamaktır. Başka bir ifade ile, normal şartlar altında, bir önce yıkadığı uzuv kuruyacak kadar ara vermemektir.

Damağa protez yapıştırmak

Demek ki, insanı bir şey yapmaya zorlayan, elinde olmayan semavi sebebe zaruret denir. Kısacası, dinimizin emrettiği veya yasakladığı bir işte, başka bir şey yapamama mecburiyeti zarurettir.

Sual: Tam İlmihal?de deniyor. Kulağı da mesh etmek farz mıdır?

Bu meseleye ışık tutacak bir hadise Asr-ı Saadette de meydana gelmişti. Sahabilerden Afrece bin Es?ad?ın İslamiyetten önce vuku bulan bir savaş esnasında burnu kesilmişti. Bundan sonra gümüşten bir burun taktırdıysa da kötü bir koku neşrettiğinden rahat edemedi. Sonunda durumu Resulullaha anlattı. Peygamber Efendimiz, altından bir burun yaptırıp taktırmasını tavsiye etti. (Tirmizi, Libas 31; Ebu Davud, Hatem 7)

Sual: Basur, çıban, yara veya herhangi bir akıntısı olanın abdesti, Maliki?de, vakit çıkınca mı bozulur?

Bir mezhebi taklit, kendi mezhebinden çıkıp, o mezhebe girmek demek değildir. O mezhepteki taklit edilen meselenin yalnız farzlarına ve müfsitlerine uyulur. Hanefi?de sünnet olan bir şey, Maliki?de mekruh olsa da yapılır. Mesela:

Sual: Muvalatın tarifi nasıldır?

Abdest bozulmadığı gibi, namaz da sahih olmuştur. Namazdan önce olsaydı, yine abdestinizi bozmazdı ancak imkan ve vakit varsa çamaşırı değiştirmek gerekirdi, çünkü kendi mezhebimizden çıkmış değiliz. Buna da imkan yoksa, o haliyle kılmakta mahzur yoktur.

c) Saç tıraşı olunca, tırnak kesilince abdest bozulmaz. Sakal tıraşı olunca bozar diyen alimler de olduğu için, jiletle veya ustura ile sakal tıraşı olunca, abdest almak iyi olur.

Sual: Şafi mezhebinde sabah namazında Kunut duası okunur. Maliki mezhebini taklit eden Şafii de okuyacak mı?

Kolayı var. Maliki mezhebini bu konuda taklit ederseniz, basurdan akan kan, abdesti bozmadığı gibi, necis de sayılmaz. Yani namaz içinde kan gelse, hem abdestiniz bozulmaz, hem de çamaşırı kirleten kan, necis sayılmadığı için o haliyle kılabilirsiniz.

Sual: Maliki mezhebini taklit ediyorum. Abdestsiz iken bir yerimiz kesilse ve daha sonra abdest aldığımızda kesilen yerden çıkan kan ve sarı su abdesti bozar mı?

Asrı evvelde kılmak

Sual: Maliki'de semavi özürler abdesti bozmaz mı?

Sual: Maliki?de şehvetle karşı cinse dokununca abdest bozuluyor. İkisinden biri şehvet duymazsa, onun abdesti de bozulur mu?

bu fıkıhta içtihad yokmu?

Hanefi?de de Maliki?de de guslederken herhangi bir şekilde abdest bozulunca yeniden başlanmaz. Abdest bozulunca, sadece o gusül abdesti ile namaz kılınmaz. Abdest bozulduğu için namaz kılabilmek için yeniden abdest almak gerekir. Maliki?yi taklit eden, gusle başlarken önce iki edep yerini yıkar. Sonra namaz abdesti alır ve gusleder. O gusül abdesti ile namazını kılar.

Semavi özürler, yani insanın elinde olmadan hasıl olan şeyler, Maliki'de abdesti bozmaz. Mesela namazda ishali dışarı çıksa, çıbanından veya yarasından kan aksa, kulağından irin aksa, makattan solucan çıksa, prostat hastasından idrar damlasa, kadınlardan akıntı çıksa, basurdan kan çıksa, elinde olmadan yel kaçsa, ağız dolusu kussa, bunlar semavi özür oldukları için, hiçbirisi Maliki'de abdesti bozmaz. Abdesti bozulmadığı için namazına devam eder. Böyle bir kimsenin ayağını bıçak kesip kan çıksa, abdesti bozuluyor, çünkü bu semavi özür değildir. Ama, ondan sonra ayağı yara olduğu için, artık o yaradan çıkan kan veya irin abdestini bozmaz. Olgunlaşmış çıbanın patlaması da semavi özürdür. Durup dururken burnun kanaması da semavi özürdür. İdrar tutamamak, ishale mani olamamak gibi şeyler semavi özür olur, Maliki'yi taklit eden Hanefi'nin abdestini bozmaz. Soğuktan el veya dudak yarılıp kanarsa Maliki'yi taklit edenin abdestini bozmaz. Yani semavi sebepler bozmaz.

şehri istanbul kardeşim:mazeret ayrıdır ihtiyaç ayrıdır. diş dolgusu veya kaplama mazeret değil ihtiyaçtır. alternatifi bulunan işler mazeret olmaz. hem malikiyi taklitetmekte bir zarar yoktur. Allah korusun bu işler şakaya gelmez.

Hanefi mezhebine göre ağız ve burnun içi vücudun dış kısmından sayılmaktadır. Bundan dolayı farz olan gusül esnasında ağız ve burna su verip iç kısmını ıslatmak gerekir. Diş dolgusunun ve kaplatmanın gusle engel olduğunu söyleyen kimseler bu esastan hareketle, dişine kaplama ve dolgu yaptıranların gusüllerinin sahih olmadığı kanaatini taşımaktadırlar.

Diş ve ağız sağlığının önemi her geçen gün daha iyi anlaşılmaktadır. Ağız sağlığı vücut sağlığı demektir. Vücut sağlığına dikkat etmek gerektiği gibi, diş sağlığına da önem vermek gerekir. Nitekim Peygamberimiz "Ümmetime zor gelmeyeceğini bilseydim her namazdan önce misvak kullanmalarını emrederdim" (Buhari, Cuma, 8), "Misvak ağzı temizler, Rabbı, razı eder" (Buhari, Savm, 27) "Peygamberlerin sünnetlerindendir." (Tirmizi, Nikah, 1), "Cibril misvak üzerinde o kadar çok durdu ki farz olacak diye korktum" (Ahmed, V,263) hadisleriyle Peygamberimiz misvak kullanılmasını teşvik etmiştir. Bununla amaç, dişlerin temizliğini ve ağız sağlığını korumaktır.

Sual: Maliki?yi taklit ediyorum, bebeğimin altını değiştirirken, bebeğin avret yerlerine dokununca, abdestim bozulur mu?

Olmaz. Çünkü gusül abdest ve namaz üçü birbirine bağlı ibadetlerdir. Abdest olmazsa namaz olmaz, namaz yoksa zaten gusül ve abdest olsa da faydasızdır. Onun için üçünün de Maliki?ye uygun olması lazımdır.

Elleri yıkarken, ağza veya burna su verirken veya yüzü yıkarken de niyet edilebilir. Unutulursa, ne zaman hatırlanırsa o zaman niyet edilirse, abdest sahih olur. Gusülde de böyledir, yani gusle başlarken niyet etmeyi unutan, gusülden sonra ne zaman hatırlarsa, bir saat sonra veya bir gün yahut bir ay sonra hatırlasa, hatırladığı zaman niyet ederse niyeti sahih olur.

komediye bak, hanefiye uymuyormus maliki taklit edecekmisiz...

İlgili fetvanın aslı şöyledir:

Sual: Maliki?de karşı cinse şehvetle dokununca abdest bozulur deniyor. Şehvetsiz dokunur da şehvet hasıl olursa, yine abdest bozulmuş mu olur?

Namazda çıbanın patlaması

Abdest başlarken niyet etmek demek, yüzün yıkanması bitene kadar niyet edilir demektir. Yani niyet; elleri yıkarken de olur, ağzı, burnu veya yüzü yıkarken de olur. Yüz yıkandıktan sonra olmaz. Eğer unutulur da abdestten sonra, ne kadar zaman geçerse geçsin hatırlanırsa, hemen bu abdesti Maliki'ye göre aldım demekle abdest sahih olur. Yani böyle niyet unutulan namazı da kaza etmek gerekmez.

Sual: Maliki mezhebini taklit eden Hanefi, zammı surelerde besmele çeker mi?

2- Abdestte; niyet, muvalat, delk, başın tamamını meshetmek farzdır. Niyet; elleri, ağzı, burnu veya yüzü yıkarken yapılır.

Sual: Dişimde dolgu olduğu için Maliki mezhebini taklit ediyordum. Şimdi dolgumu çektirdim. Maliki mezhebini taklit etmem gerekir mi?

Sual: Hanefi?de, gusül ve namaz abdestinde bir yerin yıkanması unutulursa sonradan yıkanabiliyor. Maliki?de peş peşe yıkamak farz olduğuna göre aynı durum Maliki?de de geçerli midir?

5- Sezaryenle, yani karın yarılarak çocuk alınınca gelen kan nifas olmaz.

Her zamanki gibi normal almalı, hızlı yıkamak şartı yok. Abdest alırken başka işle meşgul olmama şartı var.

İşte böyle bir zaruretten dolayı dişe dolgu yaptırılır veya kaplatılırsa, artık o dolgu ve kaplama maddesi dişin kendisinden sayılır. Bu bakımdan da gusle bir engel teşkil etmez.

2- İkinci hayzın olabilmesi için, aradan en az 15 gün geçmesi gerekir. 15 gün geçmeden kan gelirse, bu hayz değildir, istihazadır , burundan gelen kan gibidir. Gusletmeden namaz kılınır.

Evet, gerekir. Abdestte de, ağza ve burna su vermek, farz değil sünnettir; fakat abdestin sahih olması gusle bağlıdır. Guslü sahih olmayanın, abdesti de sahih olmaz. Bundan dolayı, gusülde taklit edenin, abdestte de, teyemmümde de, Maliki?yi taklit etmesi gerekir. Zaten Maliki?de, teyemmüm için fazla farklı bir şey de yoktur. Maliki?de sadece, namaz vakti çıkınca teyemmüm bozulur, her namaz vaktinde teyemmüm etmek şarttır. Vakit girmeden yapılan teyemmüm, Maliki?de sahih olmaz.

Saygılar..

Sual: Maliki?de muvalat için, uzuvları birbiri ardına çabuk çabuk yıkamaya ek olarak bir uzvu da hızlı yıkamak lazım mı?

Maliki?yi taklit

Dolgu için, Şafii mezhebi taklit edilirse, Maliki?de olduğu gibi, başın tamamını mesh etmek gerekmez. Bir parmakla dokunmak, mesh için yeterlidir; fakat Hanefi'den çıkılmadığı için, dörtte birini mesh etmelidir.

Elbette okuyacak, çünkü kendi mezhebinden çıkmış olmuyor ki.

Gusül mutlak su denilen nehir, pınar, kuyu, deniz, kaynak ve yağmur suları ile yapılır. Saç, sakal, bıyık ve kaşların yıkanıp diplerine suyun ulaşması, kadınların örgülü olmayan saçlarını yıkamaları ve saç diplerine suyun ulaşması gerekir. Örgülü saçın çözülmesi şart olmayıp sadece diplerine suyun ulaştırılması yeterli olur. Hanbeliler hayız ve nifas sebebiyle gusül için örgünün çözülüp saçın yıkanmasını gerekli görür. Gusül esnasında, bedendeki yara üzerinde sargı varsa bakılır; şayet yıkama yara için zararlı olmayacaksa sargı çözülüp yıkanır, değilse sargı üzerine meshedilir. İlmihal türü kitaplarda yer alan, boy abdesti alan kimsenin vücudunda iğnenin deliği kadar kuru yer kalmaması tavsiyesi gerçek manada değil, vücudun su ile iyice yıkanması gerektiği şeklinde anlaşılmalıdır. Diş dolgusu ve kaplama, ayrıca deri üzerinde olup suyun deriyle temasını önleyen ve izalesinde de güçlük bulunan boya ve benzeri maddeler, yukarıda da açıklandığı üzere gusle mani değildir. Bu sebeple vücudun maddi temizliğini imkan ölçüsünde ve sabun kullanarak yaptıktan sonra deri üzerinde kalıp suyun deriye ulaşmasına mani olan boya, hamur gibi maddeler guslün sıhhatine engel olmaz. Diş dolgu ve kaplaması da böyledir.

Sual: Şafii, pazarda abdest bozulmasın diye, Hanefi?yi taklit edip kadına dokunmuşsa, namaz kılarken Hanefi?nin şartlarına uyar mı?

Çekmenin mahzuru olmaz.

Sual: Dolgu yaptırdıktan sonra, gusül gerekene kadar Maliki?yi taklit etmek yine gerekir mi?

Diş dolgusu ve zaruret

Elbet uyması gerekir.

Ancak çıkarılıp takılabilecek diş ve protezlerin gusül sırasında, ağzı yıkarken çıkarmak gerekir.

Sual: Maliki?de, yüzümüzdeki favoriler, saçtan kabul edildiği için mesh etmek gerekiyor. Hanefi?de ise yüzden kabul edildiği için yıkanıyor. Yıkamak mesh yerine geçer mi? Maliki?de tertip farz mı?

Sual: Maliki mezhebini taklit eden bir kişi namaz, gusül ve abdestte?Maliki mezhebine uymaya'' niyetini unutursa ne yapmalı?

Sual: Diş dolgusu olan yaşlı dul kadın ve hadım olan kimselerin mezhep taklidi gerekir mi?

Başka mezhebi taklit

d) Maliki?de mestin mesh müddeti yoktur. Cünüp olana kadar çıkarmak gerekmez. Sadece Cuma günleri gusül için çıkarmak sünnettir. Maliki?yi taklit eden, 24 saatten fazla giyemez. Çünkü kendi mezhebi olan Hanefi?den çıkmış sayılmaz.

e) Hanefi?de, namazda iken uyumak abdesti bozmaz. Namaz dışında yan yatarak, bir şeye dayanarak uyumak abdesti bozar; fakat Maliki?de, uyku ağır değilse bozmaz. Ağır ise bozar. Mesela tehiyyatta uyuyup kalırsa abdesti bozulur; ama hafif şekilde uyusa, abdesti bozulmaz.

Sual: Maliki mezhebinde farz olan muvalat nedir?

d) Gusülde yıkamadık yer kaldığını bir ay sonra bile hatırlasa, yalnız orayı hemen yıkaması gerekir. Yıkamazsa guslü batıl olur.

Cünüp olana kadar lüzum yoktur. Ancak hemen taklit etmesinde de mahzur olmaz.

Muvalat başka işle uğraşmadan abdestle meşgul olmak demektir.

Maliki?yi taklit ile ilgili okuyucu sualleri

Sual: Hanefi mezhebinde olan bir kişinin, dolgu yaptırmasının hemen ardından, gusül abdesti almasına gerek var mıdır?

11- Seferde giriş çıkış günü hariç, 4 gün veya daha fazla kalmaya niyet eden mukimdir. 4 günden önce biteceğini sandığı işi için gittiği yerde, belki yarın giderim diye 18 günden çok kalınca mukim olur.

Din kitaplarımızda da bu husus şöyle bildirilmiştir:

yok be yaw olur mu öyle şey?özre girmez mi bu? bak ben bilmiyordum bunu çünkü bende de var dolgu. e ama kardeşim dolgular sayesinde dişlerimizi çekilmekten kurtarıyoruz...

Aynen Hanefilerin yaptığı gibi taklit eder.

Hayır. Hanefi?de vitir vacibdir. Maliki?yi taklit eden, vitir namazını da vacib niyetiyle kılar. Başka bir mezhebi taklit eden, kendi mezhebinden çıkmış sayılmaz. Kendi mezhebinin her şeyine, taklit ettiği mezhebinse, sadece farzlarına ve müfsidlerine yani ibadeti bozan hususlarına uyar.

Semavi özürle abdestin bozulması

c) Mest deri ve benzerinden olur, yünden olmaz.

Abdestte hilallemek gerekmiyor, sadece mesh gerekiyor.

Sual: Maliki?yi taklit ediyorum. Namaz abdesti almadan, avret yerimi yıkayıp Maliki?ye uygun gusletsem, sahih olur mu ve o gusül ile namaz kılabilir miyim?

Namazı kaçırmamak için

Sual: Diş dolgusu sebebiyle Maliki mezhebini taklit ediyorum, abdestte başın tamamını mesh edince, rahatsızlığımdan dolayı, hastalığım artıyor, ağrıya da sebep oluyor, bunun bir çaresi yok mu?

Sual: Basurum var. Kanama oluyor, çamaşırım kirleniyor. Abdestli durmamın bir kolayı yok mu?

diş dolgusunda bile tıkanan fıkıhla koca osmanlı nasıl 6 yüz sene idare etmiş..

Hatırlayınca geciktirmeden yıkanırsa Maliki?de de sahih olur.

Kendi ön edep yerine, elinin içi ile veya parmak uçları ile çıplak olarak dokunan erkeğin abdesti bozulur. Elinin içi denilince parmak araları anlaşılmaz. Avuç içiyle veya parmakların aralarıyla değil, parmakların iç kısmıyla dokununca bozulur. Elin dışı veya parmak aralarıyla dokunmak bozmaz.

Sual: Maliki mezhebini taklit ediyorum. Namaz kılarken çıbanım patladı. Namazda iken bunu hissettim. Namazdan sonra baktım ki kan ve irin el ayasından daha çok yere yayılmış. Abdestim bozuldu mu, namazım sahih oldu mu?

Cünüp olmayan

Ağızdaki bir yara veya hastalıktan dolayı kan ne kadar çok çıkarsa çıksın Maliki?yi taklit edenin abdestini bozmaz.

diyanet işleri başkanlığı bu ülkedeki yegane fetva makamıdır. ve hanefi mezhebi üzerinden değerlendirme yapar. diyanetin dolgu hususundaki açıklaması aşağıda. kafa karışıklığına gerek yok.

Sual: Malikiyi taklid eden Hanefi bir kadın, abdestte başını mesh ederken, örgüyü açması ve saçındaki tokayı çıkarması gerekir mi?

Hayır, ikisi arasında gusül yönüyle fark yoktur. Hanefi?de, gusülde ağzın içini yıkamak farz olduğu için, gusül sahih olmaz. Maliki Mezhebinde ağzın içini yıkamak farz olmadığı için, diş dolgusu olan, Maliki mezhebini taklit ederse guslü sahih olur.

2? Bir işi bir mezhebe göre yaparken, başka bir mezhebi de taklit etmek gerekiyorsa, iki mezhepte de batıl olacak bir şey yapmamak şarttır. Abdestte, Şafii mezhebini taklit ederek, uzuvlarını ovmayan kimse, kadına eli değince, Maliki?ye göre abdest bozulmaz diyerek namaz kılsa, bu namazı batıl olur; çünkü kadına dokunduğu için Şafii?ye göre, uzuvlarını ovmadığı için de Maliki?ye göre abdesti sahih değildir.

Efendim ben fetva makamı değilim fakat Ehi Sünnet kaynağı şöyle diyor :

Acaba hiç bir tedavi maksadı olmadan sırf süs ve gösteriş için kaplama yaptıran bir kimsenin aldığı gusül geçerli midir?

demekki koca hanefi fıkhı diş dolgusuna bir çare bulamamış öylemi?nasıl fıkımış bu.

İkindi vaktinde öğleyi kılarken, diye niyet edilir.

Muvalat, uzuvları ara vermeden yıkamaktır.

Sual: Maliki?de, guslederken saçı hilallemek, parmakları tarak gibi geçirmek mi?

Her iki mezhebe uyduğuna niyet eder. Mesela, öğle ile ikindiyi, öğle vaktinde cem ederken, öğleyi kılarken diye niyet edilir.

Dahil değildir.

Sual: Maliki'yi taklit eden, basurundan kan aktığı için çamaşırında fazla kan bulaşmış iken namaz kılsa, caiz olur mu?

Ancak bu mes?elede iki farklı konu vardır. Onu hatırdan çıkarmamalıyız. Biri, diş dolgu ve kaplamasına Tabib-i Hazık dediğimiz dindar ve selahiyetli bir doktorun gerek görmesi... Şayet böyle bir doktor bunun ihtiyaç olduğunu ifade etmişse bu tedavi israf olmadığı gibi gereklidir de. Ancak böyle bir doktor, ihtiyaç olarak görmemiş buna gerek olduğunu ifade etmemiş, lakin süs ve zinet olarak taktırmak istemiş, sırf gösteriş arzusundan buna lüzum görmüş ise, bunun yapılması hem caiz değildir, hem de israftır.

Maliki?de başın tamamını mesh etmek gerektiği için tokayı çıkarması gerekir, fakat örgüsünü çözmesi gerekmez.

Selam ve dua ile...

Mezhep taklidi

Sual: Maliki?yi taklit ediyorum, Hanefi?de bir şey abdestimi bozmazken, Maliki?de bozsa ne olacak veya Hanefi?de bozup, Maliki?de bozmuyorsa nasıl hareket edeceğiz?

Sual: Maliki?ye göre guslederken ön avret yerine el dokununca abdest bozuluyor. Abdest bozulunca gusle yeniden mi başlamak gerekiyor?

Yani kulağın kendisini mesh etmek farz değildir. Yukarıda belirtilen şekilde, üstteki ve yanlardaki saç ile kulak arasındaki saçsız deriyi mesh farzdır.

Sual: Maliki?yi gusülde taklit ederken, niye, abdest ve namazda da taklit ediyoruz?

Sual: Diş dolgusu için mezhep değiştirmek mi gerekiyor?

Diş dolgusu ihtiyaçtır, zaruret değildir. Dolgu yapmak, çürük dişi tedavi etmek değildir. Bir kimse, çürük dişini doldurtmayıp çektirse ölmez. Salih bir doktor, demez. Salih doktor, diyor.

Zaruret; aç, susuz, çıplak veya sokakta kalarak hasta olmak demektir.

Diş kaplaması veya dolgusu bir zaruretten dolayı yapılırsa, ki umumiyetle öyledir, bu bir nevi çürüyen dişi tedavi şeklidir. Bu zaruretin dindar ve selahiyetli bir doktor tarafından tesbit edilmesi gerekmektedir. Bu vasıfta bir doktorun tavsiyesi ile yapılan kaplamanın dinen bir mahzurunun olmadığını ve altta kalan dişin, ağzın görünen kısmından çıkıp, görünmeyen kısmın hükmüne geçtiğini ifade eden Bediüzzaman Hazretleri bir mektubunda, bir sual vesilesiyle bu durumu şöyle izah eder:

9- Fasık veya bid?at ehli imama uymak sahih değildir.

Sual: Zaruretler, haramları mubah kılmaz mı? Diş dolgusu zaruret değil mi?

Kendi mezhebinde bozan şey abdesti bozar. Taklit ettiği mezhepte de bozan şey yine abdesti bozar. Taklit ettiğimiz mezhebin sadece farzlarına uyup, müfsitlerinden kaçacağız. Kendi mezhebimizin ise, tamamına uyacağız. Semavi özürler, elde olmayan durumlar ayrı.

Öldürmek için silah çekene karşı kendini korumak, meşru savunma olur. Saldırıya uğrayanın, kendisini korumak için saldırganı zararsız hale getirmesi caizdir. Ancak bir kimse, sırf korkutmak için derse, beni öldürecek diye hemen onu öldürmek caiz olmaz.

Sual: Maliki'yi taklit eden gebe kadından gelen kan hayz mıdır?

Şehvetle öperse bozulur, veda öpüşü denilen öpüşle öperse bozulmaz. Genelde insan kendi eşine karşı fazla şehvet duymaz, yani öpmekle hemen şehvetlenmez. Ama şehvetlenmiş ise abdesti bozulur. Hanefi?de şehvetlense de bozmaz.

7- Yatsı namazının son vakti gecenin ilk üçte biridir. Bir zaruret olursa imsak vaktine kadar kılınır.

Cünüp olmadıkları için taklide ihtiyaç yoktur.

Sual: Şafii ve Maliki?de el ayasına parmakların araları dahil mi?

1- Gusülde niyet, muvalat ve delk farzdır.

Burada önemli bir soru akla geliyor:

Her özür için ayrı niyet gerekmez. Özürlerin hepsini hatırlayıp, diye düşünerek hepsi için bir niyet yeter. Niyeti unutursa, sonradan yani ne zaman hatırlarsa o zaman niyet etse de olur.

İlk gusülde

Bir gün sonra hatırlarsa bir gün sonra eder, üç gün sonra hatırlarsa üç gün sonra eder, üç ay sonra hatırlarsa üç ay sonra eder.

Teyemmümde farklılık yoktur. Sadece vakit girdikten sonra teyemmüm yapılır ve her vakit namaz için yeniden teyemmüm etmesi lazım olur.

Sual: Kadın, akıntısı için, Maliki?yi taklit eder mi?

Sual: Annem dolgusu sebebiyle Maliki?yi taklit ediyor. Ancak abdestte niyet ettiği halde, namazda Maliki?ye uymayı kalbinden geçirmeyi unutuyormuş. Unutan, daha sonra kalbinden geçirince olur yazıyor. Bu bir namaz için mi, yoksa daha önce kılınan diğer namazlar için de geçerli mi?

sorularlaislamiyet.com tatmin edici bir cevap vermiş

Hepsine birden şimdi niyet etse, yani bundan önceki namazlarımı Maliki?ye göre kıldım dese geçerlidir.

Sual: Maliki mezhebini taklit eden biri yellense, abdesti bozulmaz mı?

Teyemmüm

Ayrıca boyacının tırnağındaki boyanın, dişlerin arasındaki ve oyuk dişin içindeki yiyecek artıklarının gusle engel olmadığı fıkıh kitaplarımızda ifade edilmektedir. Dış dolgusu da buna benzer bir durumdur. Diş oyuğundaki yemek artıklarını gidermek ve tırnaktaki yağlı boyayı temizlemek mümkün olsa da, gusül esnasında dolgu yapılan dişin içini boşaltıp yıkamak mümkün değildir. Bunun için dolgu ve kaplama da gusle engel olmaz.

Sual: Maliki?yi taklit eden, yanlışlıkla kollarını yıkamadan önce başını mesh ediyor, sonra abdestin devamında hatırlayınca, kollarını yıkasa abdesti sahih mi?

Sual: Maliki'de abdestte veya gusülde el parmaklarının arasını hilallemek de farzdır. Bu farz sadece parmaklarımızı açıp kapatmakla yerine gelir mi? Çünkü kendiliğinden iki parmak birbirine dokunuyor.

Sual: Diş dolgusu, elde olmadan yel ve idrar kaçırma, kan irin gibi herhangi bir akıntı sebebiyle Maliki?yi taklit eden, nelere dikkat eder?

Evet.

Sadece sakalı yıkamak farzdır.

Sual: Abdest için teyemmüm ederken, ağza ve burna su vermek gerekmediğine göre, Maliki?yi taklit eden, abdest için teyemmüm ederken, Maliki?yi taklit etmesi gerekir mi?

doğrusu tabiki burda verile taklidin taklidi gibi acube/garabet/komedi şeklinde değildir..

Dişlerimde dolgularım var.

not : Said Nursi Hz. lerine saygısızlık gibi bir amacım yok.

Maliki?de bozulmaz. Şafii?de bozulur.

Niyet, gusle başlarken yapılır. Unutulursa gusülden sonra hatırladığı zaman niyet etmesi de sahihtir. Gusle başlarken cünüplükten temizlenmeye diye niyet edilir; cünüp olduğunu bilerek gusleden, zaten buna niyet etmiş demektir.

Kan abdesti bozar mı?

Sonuç olarak diş dolgusu veya kaplama yaptırmak gusle engel değildir. Yapılan bu işlem tedavi amaçlı olduğundan, başka mezhepleri taklit etmek gerekmez.

Kişi hangi mezhepten olursa olsun, gerektiğinde dişlerini tedavi amaçlı olarak dolgu veya kaplama yaptırabilir ve başka mezhepleri taklit etmeye de gerek kalmadan kendi mezhebine göre abdest/ gusül alıp, ibadetlerini yapabilir.

Diş dolgusu için mezhep değiştirmek gerekmiyor. Sadece gusül, abdest ve namazda, yine kendi mezhebine uymaya devam etmekle beraber, Maliki mezhebinin de şartlarına yani farz ve müfsitlerine de uyuyor. Böylece Maliki mezhebini de taklit etmiş oluyor.

Şehvet duymayan tarafın abdesti bozulmaz, hangi taraf şehvetlenmişse, sadece onun abdesti bozulur.

Sual: Maliki?yi taklit eden, zaruri sebeplerle, mesela unutarak öğleyi asrı evvele kadar kılamazsa, tekrar Hanefi?yi taklit edip öğleyi asr-ı evvelde kılması caiz mi?

Sual: Hanefi?nin ikindiyi asr-ı sanide kılması iyi olduğuna göre Maliki?yi taklit eden de kılabilir mi?

Diş Dolgusu ve Kaplaması, Guslün Sıhhatine Mani midir?

diyanet ilmihali

Mesela, İstanbul?a imsaktan sonra, sabah ezanı okunurken giren kimse, giriş günü olduğu için o günü saymaz. Eğer imsak vaktinden önce girerse, imsak vaktinden sonraki gün giriş günü olmaz. İmsak vaktinden sonra çıkarsa, o gün çıkış günüdür.

Dolgu ve harac

a) Gusül, abdest ve namaza başlarken niyette Maliki mezhebine uymaya niyet etmelidir.

Bunlar uygulanırsa dört mezhebe uygun abdest alınmış olur.

1? Bir işi bir mezhebe göre yaparken, bu mezhebin, bu işin sahih olması için koyduğu şartların hepsini yapması gerekir. Bunlardan biri yapılmazsa, bu iş sahih olmaz.

Zarureti birkaç misalle açıklayalım:

Hanefilerde, gusülde ağız ve burnun içini yıkamak farz olduğunu biliyoruz. Buna göre ağzında dolgu veya kaplama dişi bulunan Hanefi bir kimsenin, gusül abdesti alırken, kaplama veya dolgulu dişi sökmesi ve altına su geçirmesi mi gerekecektir, yoksa dolgu ve kaplamanın üzerinden geçen su ile gusül yapılmış mı sayılacaktır? Bu hususla ilgili, Fetvahane hey`et-i ilmiyesince Fetva Emini Nuri Efendi riyasetinde ikmal edilmiş ve Fetvahane müsevvidlerinden Ali Murtaza tarafından neşredilmiş bulunan "İlaveli Mecmua-i Cedide" isimli Fetva kitabında şu fetva yer almaktadır: "Üzerine gusül farz olan Zeyd`in, oyuk olan dişleri altın veya gümüş ile doldurulmuş olup, dişlerinin oyuğuna yapışmış olduğu için altın ve gümüşü çıkartmakta güçlük ve meşakkat bulunmakta; gusül ederken o dişlerin oyuğuna su girmese ve bu şekilde bir zaruret meydana gelmiş bulunsa, suyu o dişlerin içine ve oyuğuna ulaştırmak, temas ettirmek farz olmayıp, dışını yıkamakla gusletmiş ve temizlenmiş olur mu? Elcevab: Olur." Bu fetvaya göre; ihtiyaç halinde dişlere dolgu ve kaplama yapılmasında hiçbir mahzur yoktur. Gusülde bu dişlerin sadece dış yüzeyi yıkanır. Dolgu ve kaplamayı söküp içini yıkamak gerekmez. Son devir Şeyhü`l-islamlarından Uryanizade de diş doldurmaya fetva vermiştir. Netice olarak diyebiliriz ki; gusülde ağız içindeki kaplama veya dolgulu dişlerin içine su geçmesi imkansız olunca, yıkaması mecburi olmaktan çıkar. Çünkü, bunlar ziynet ve süs için yapılmış olmayıp, ihtiyaç için başvurulan tedavilerdir. Tıpkı yaraların üzerine konulan sargının altına suyun geçmesinin mecburi olmadığı gibi... Diş sağlığının, insan hayatında önemli bir yeri vardır. Dişteki rahatsızlıkların, pek çok hastalığın ortaya çıkmasına sebeb olduğu bugün tıbben de sabittir. Tedavinin zaruri icabı olarak yapılan dolgu ve kaplamalar, gusle mani telakki edildiği takdirde, İslam aleminde diş hastalıkları ve rahatsızlıkları alıp yürür. Müslümanların sağlığı tehlikeye düşer. Diş dolgusu ve kaplama, artık tedavide vazgeçilmez bir zaruret haline geldiği için, belva-i amme haline de gelmiş, mahzurları mübah kılan mevzuya da girmiş olur. Bu bakımdan dahi kaplama veya dolgulu dişler, gusle mani olmazlar.

Gusülde, Abdestte ve Namazda Maliki Mezhebini taklid ediyorum.

Evet, namaz kılabilirsiniz. Önce avret yerini yıkamak gusle de, namaz abdestine de mani değildir. Avret yeri yıkandıktan sonra vücut yıkandığı için, o gusül ile namaz kılınır. Maliki taklit edildiğine göre, vücut delk edilerek zaten yıkanıyor. Namaz abdestinde de zaten öyle yıkanıyor. Farklı bir şey yok. Sünnete uygun abdest alınmamış ise de, o gusül ile namaz kılınır.

" İlmihal türü kitaplarda yer alan, boy abdesti alan kimsenin vücudunda iğnenin deliği kadar kuru yer kalmaması tavsiyesi gerçek manada değil, vücudun su ile iyice yıkanması gerektiği şeklinde anlaşılmalıdır. Diş dolgusu ve kaplama, ayrıca deri üzerinde olup suyun deriyle temasını önleyen ve izalesinde de güçlük bulunan boya ve benzeri maddeler, yukarıda da açıklandığı üzere gusle mani değildir. Bu sebeple vücudun maddi temizliğini imkan ölçüsünde ve sabun kullanarak yaptıktan sonra deri üzerinde kalıp suyun deriye ulaşmasına mani olan boya, hamur gibi maddeler guslün sıhhatine engel olmaz. Diş dolgu ve kaplaması da böyledir."

10- Maliki?yi taklit eden, bir ihtiyaç olunca seferde Maliki?yi taklit ederek iki namazı cem edebilir.

Sual: Maliki?yi taklit eden kadın, abdestte ve gusülde, örülü saçını çözmesi gerekir mi?

3- a) Oğlana, hanımına veya yabancı kadına şehvetle dokunan erkeğin, erkeklere şehvetle dokunan kadının abdesti bozulur. Şehvetsiz dokunursa abdest bozulmaz.

Sual: Bugün öğleye doğru dişimi çektirdim, çektirdikten sonra diş etinde kanamalar devam ediyor. Maliki'yi taklit ediyorum. Öğleyi kaçırmamak için, abdest aldım namazımı kıldım. Ve kanama hala devam ediyor. Kıldığım öğle namazının kazasını kılmam gerekir değil mi?

İşte bu hadisten hareket eden, başta İmam Muhammed olmak üzere bazı İslam alimleri takma ve doldurma diş yaptırmada bir sakıncanın bulunmadığını; hatta bunun altın madeninden yapılması hususunda ruhsat bulunduğunu ifade etmektedirler. Bu meselenin esasını, mealini verdiğimiz hadis-i şerifin izahında bulmak mümkündür. (Serahsi. el-Mebsut, 1/132)

Elbette. Küpe olmasa da mahzuru olmaz. Kadınlar bunu bilmiyor, yani küpe olmasa da delik kapansa da veya kapanmasa da eli değdirmek yeterlidir.

Evet sahihtir.

İkindiyi, ikindi vaktinde kılarken de, diye niyet edilir.

Bozmaz.

b) Maliki?de Sübhaneke okumak mekruh, Hanefi?de sünnettir. Maliki?yi taklit eden Sübhaneke okur.

Yellenmek Maliki mezhebinde de abdesti bozar. Ancak, yel kaçıran, yani yelini tutamayan özürlü olduğu için onun abdestini bozmaz. Yoksa yellenmek her zaman abdesti bozar.

Bozulmuş olmaz.

Bu itibarla, mazerete binaen diş taktırmak, kaplatmak ve doldurtmak caiz olup abdest ve guslün sıhhatine mani değildir. Bu tedavinin bir parçası olan geçici protezler konusu da bu kapsamdadır. Ancak çıkarılıp takılabilen dişlerin gusülde, mazmaza esnasında çıkarılması gerekir.

İLMİHALDE OKUMUŞTUM HANİFİ MEZHEBİNDE CAİZ DİYE YAZIYORDU

3? Bir iş için, başka mezhep taklit edildiği zaman, o mezhebin bu iş için koyduğu şartların hepsine uymak gerekir. Bu şartlardan biri eksikse, ibadet sahih olmaz; çünkü meşakkat olunca, mezheplerin kolaylıklarını yapmak, zaruret olmadıkça, ancak bütün şartları yerine getirmekle caiz olur.

b) Kan, irin, sarı su hastalık sebebiyle çıkarsa, yel elde olmadan kaçarsa, idrar tutulamasa, bunlar abdesti bozmaz. Bunun gibi, kadınlardaki akıntı da abdesti bozmaz.

Sual: Hanefi?ye uygun kaplama mesh, Maliki?ye de uygun mu?

"Ey Allah'ın kulları! Tedavi olun, çünkü Allah, yarattığı her hastalık için mutlaka bir şifa veya deva yaratmıştır. Ancak bir dert müstesna; o da ihtiyarlıktır." (Tirmizi, Tıb 2; Ebu Davud, Tıb 1; İbn Mace, Tıb 1; Ahmed bin Hanbel, III/156)

Bilindiği gibi, diş çürüyünce ve içi oyulunca, ya çekilip protez yapılmakta veya oyuk kısım doldurulmaktadır. Protez esnasındaki yandaki dişler inceltilerek üzerine kaplama geçirilmektedir. Haliyle bu tedavi bir zaruretten dolayı yapılmaktadır. Zaten bugün diş tedavisinde bu iki yoldan birisi mutlak surette uygulanmaktadır. Dolgu yapılmadığı takdirde çürümeye engel olunamadığından, çürüyen diş kaybedilmektedir. Bunun önüne geçmek için de dolgu yapılarak diş uzun bir müddet muhafaza altına alınmaktadır. Böylece bu muamelenin zaruret olduğu kendiliğinden anlaşılmaktadır.

Vidalanan hazır dişler

Malikiyi taklid ederseniz HİÇBİRŞEY kaybetmeyeceksiniz. Fakat bu konuyu merak dahi etmeden ağzınızda diş dolgusu olduğu halde Hanefi mezhebine göre gusl-abdest ve namazı uygularsanız ÇOK ŞEY kaybedersiniz. Benden söylemesi.. Yapan yapar yapmayan kendisi bilir.

Kullanılmadığı zaman helake sebep olan yasak şeyi kullanmak zaruret olur. Kullanılmaması sıkıntıya, meşakkate sebep olursa, ihtiyaç denir. Mesela günlerce aç kalıp yiyecek bir şey bulamayanın, ölmeyecek kadar leş yemesi zarurettir.

Kadınların örgülü saçlarını açmamaları, erkeklerin örgüsünü açması gibi değildir; çünkü birincisinde zaruret ve harac birlikte vardır. Erkek örgüsünü çözmede harac varsa da, zaruret yoktur. Zaruret olmayınca da, erkeklerin örgülerini çözmeleri gerekir.

Şehvet duyulmazsa bozulmaz, şehvetlenir iseniz bozulur.

Eli hilallemek

c) Kadın, gusülde, saçların dibine, yani başındaki deriye su ulaşabiliyorsa, saçındaki örgüyü çözmez. Yani, örülü saçın dibi ıslanınca, çözmeden örgünün üstünü ıslatmak yeterlidir. Saç dibi ıslanmazsa, örgüyü açmak gerekir. Örülmemiş saçların her tarafını da yıkamak farzdır.

Bunun gibi, cünüp olma ihtimali kalmayan ihtiyar bir dul kadın, diş dolgusu yaptırırsa, Maliki mezhebini taklit etmesi gerekmez. Akıl baliğ olmamış çocukların da taklid etmesi gerekmez. Ama alışmaları için taklit etmelerinde mahzur olmaz. Çünkü diş dolgusu olmasa da, her zaman, imkan nispetinde dört mezhebin şartlarına da uymaya çalışmak iyi olur. Kendi mezhebinde mekruh olmayan bir şey, başka mezhepte farz ise, bunu yapmak da müstehab olur.

Sual: Dolgu yaptıran, ilk gusülde mi mezhep taklidine başlar?

ayrıca:

d) Abdesti bozulduğunu bilip, sonra abdest aldığında şüphe ederse, abdest alması gerekir. Abdest aldım mı almadım mı, abdestim bozuldu mu, bozulmadı mı diye şüphe edenin abdesti bozulmuş olur. Eğer, abdest aldığını ve bozulmadığını hatırlarsa abdesti bozulmuş olmaz.

Dolgu dişi çıkarmak elbette haracdır, hem de çok kuvvetli zorluktur. Ancak, başka mezhepte bunun çıkış yolu olduğu için, o mezhebi taklit edince mesele kalmıyor.

Diş dolgun varsa da birşey olmaz diyenlere sesleniyorum : Araştırıp baktılar mı acaba? Zira çok hassas bir konu ve bence ihtiyatlı olmak lazım, yoksa Cünüp gezersiniz.

Şehvetle dokunmak

Sual: Bir yerim kanadığında abdestim bozulmuyor mu?

Maliki?de, kadının, abdestte örülü saçını açması gerekmez. Örgünün üstünden hepsini mesh eder. Gusülde de saçların dibine, yani başındaki deriye su ulaşabiliyorsa, örgüyü çözmek yine gerekmez. Hanefi?de de böyledir. Yani kadınlar, örülü saçın diplerini ıslatınca, örgüyü yıkamak lazım değildir. Saç dipleri ıslanmazsa, örgüyü açmak lazım olur. Örülmemiş saçların her tarafını da yıkamak farzdır. Maliki?de guslederken saçları hilallemek de gerekir.

5- a) Mestin üst ve altı tamamen meshedilir. Mesti, ayağı yıkamak meşakkatinden dolayı giymek sahih olmaz. Sünnete uymak veya soğuktan korunmak niyetiyle giymek gerekir. Hiç niyet etmeden giyse, sonra bu mesti sünnete uymak niyetiyle giydim dese yine niyeti sahih olur.

İki elinizi başınızın yanlarından aşağı doğru çekerken başı geçince saçlarınızı kavrayıp aşağı doğru çekerseniz mesh tamam olur. İsterse saçlarınız ayaklarınıza kadar uzun olsun fark etmez. Elin değmesi önemli, su ile ıslanması değil, ıslak el ile değmek yeterli.

Bu konuyla ilgili forumda arama yaptım. Maalesef %90 itibarıyla 'birşey olmaz', Said Nursi Hz. lerinin fetvası var, caizdir.' v. b. diyenler var.

Evet. Çünkü temizlemek zordur.

Sual: Basurdan dolayı Maliki?yi taklit ediyorum. Bu arada, idrar tutamamak, yaradan irin akması, burun kanaması, elde olmadan yel kaçırmak gibi başka özürler de çıksa, her yeni özür için Maliki?yi ayrı ayrı taklit etmem gerekiyor mu?

Elcevap: Olur. Şüpheye mahal kalmaz. (İzahlı Mülteka tercümesi, Taharet bahsi, s. 32)

Sual: Mukim iken, iki namazı cem etmek gerektiği zaman, Maliki mezhebini taklit eden kimse, Hanbeli'ye göre, nasıl niyet eder?

a) Abdestte kaşların ve kirpiklerin altındaki deriyi yıkamak, kulak arkasıyla saç arasındaki deriyi ve kulak memesi önündeki saç ve deriyi mesh farzdır.

Protezi her abdestte çıkarıp, sonra jel gibi bir şeyle yapıştırmaya kalkmak, bir meşakkat sayılır. Bu bakımdan abdestte, protezi çıkarmak gerekmez. Gusüldeyse, ağzı yıkamak farzdır. Ayrıca gusül, abdest gibi sık sık tekerrür etmez. Gusülde, çıkarıp altını yıkamak gerekir.

7- Nifas görürken, 15 gün hiç kan gelmese, artık temizlenmiş olur. Bu 15 günlük temizlikten sonra tekrar kan gelirse, bu kan nifas değil, hayz kanıdır.

Sual: Şafii mezhebinde olan bir arkadaş basur rahatsızlığı yüzünden Maliki?yi taklit etmek istiyor. Nasıl yapması lazım?

Evet, yıkamak mesh yerine geçer. Yıkanınca artık mesh gerekmez. Maliki?de tertip yani sıra ile yıkamak farz değildir. Şafii mezhebinde farzdır.

kaan yakup açtığın başlık gerçekten yerinde ve cevaplarında mantıklı bir gerçekte var ki arkadaşım o zamanın şartlarıyla bu zamanın şartları aynı değil ben fetva vermeye sahip değilim ki deriminde cehennem ateşinden korunacak kadar kalın olduğunu düşünmüyorum.. bu konuda nacizane fikrim dolgu bir hastalık sebebiyle yapılan bir tedavi yöntemidir.. ben bu sebeple caiz olduğunu düşünüyor ve Rabbim katında öyle olmasını temenni ediyorum.. saygılarımla

Üçü birbirine bağlı ibadettir. Yani gusül, abdest ve namaz birlikte sahih olur. Biri olmazsa ötekiler de olmaz. Gusülsüz veya abdestsiz namaz olmaz.

8- El üzerine secde sahih değildir. Şafii ve Hanbeli?de de böyledir. Hanefi?de tenzihen mekruhtur.

Farzı yapmakta haraca sebep olan, yani yapmaya mani olan zaruret, ya zorla olur. Kadınların saçlarını uzatması böyledir; çünkü İslamiyet, saçlarını kesmelerini yasak etmiştir. Yahut hasta bir uzvu sıhhate kavuşturmak ve tehlikeden korumak için olur. Yahut da, başka şey yapmaya imkan olmadığı için olur. Harac bulunduğu zaman, başka mezhebi taklit mümkün olmazsa, zaruret aranır. Kadınların örgülü saçlarını çözmelerinde harac vardır. Bu haracdan kurtulmak için, başka mezhebi taklit etmeye de imkan olmadığı ve saçlarını uzatmalarında zaruret olduğu için, saçlarının örgülerini açmaları affolunmuştur.

Hamilelikte gelen kan

Doldurma ve kaplama dişlerin gusle engel olduğunu söyleyenler bir ihtiyaç olmadan yapılan bu ikinci kısım doldurmayı ve kaplamayı kasdetmiş olabilirler.

Temizleme imkanı varken, namaza mani necaset miktarı varsa, namaz sahih olmaz. Çünkü Hanefi mezhebinden çıkmış değiliz. Eğer kirlenen elbisemizi değiştirme imkanı yoksa, o zaman Maliki?ye göre kılmak caiz olur.

3- Ayiseden gelen kan hayz olmaz, istihaza olur. Ayise yaşı Maliki?de 70, Hanefi?de 55'tir.

Kanlı çamaşırla namaz

12- Seferde 10 gün kalan 15 günden az kaldığı için Hanefi?ye göre misafir sayılırsa da Maliki?ye göre mukim sayılır. Çünkü giriş-çıkış günleri hariç, 4 gün veya daha fazla kalmaya niyet eden Maliki?de mukim olur. 3 gün veya daha az kalırsa seferi olur. Eğer Hanefi?ye uyup, 3 günden fazla kaldığı yerde 2 rekat kılarsa, namaz sahih olmaz. Çünkü Maliki?de mukim olanın 4 rekat kılması farzdır. Hanefi?de ise seferde 4 rekat kılmak mekruhtur. Maliki farz dediği için farza uyulur, 4 rekat olarak kılınır.

Sual: Maliki?yi taklit eden bir kimse, eşini şehvetle veya şehvetsiz öpünce abdesti bozulur mu?

İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki:

Delk, yıkanan yerleri el veya havlu ile hafif sıvazlamaktır. Dokunmak da delk yerine geçer.

Mezhep taklidinin lüzumu

Dişini mecburen doldurtan kimse, gusülde bu dolguyu söküp atması mümkün olmayınca, dolgunun üzerinden geçen suyla iktifa ederse, guslü sahih olur mu?

Hanefi mezhebindeki bir kimse, evlenip çocukları olduktan sonra, hanımının kendisinin sütkardeşi olduğu meydana çıksa, diyerek evliliğe devam edilemez. Böyle hallerde, yalnız o hususta başka bir mezhep taklit edilerek yuvanın yıkılması önlenir. Şafii?de doyuncaya kadar 5 defa emen sütkardeş olur. 2?3 defa emerek sütkardeş olan böyle karı koca, Şafii?yi taklit ederek evliliklerini devam ettirebilirler. Şafii?yi taklit etmeden evliliklerini devam ettirmeleri mümkün olmaz.

Diş doldurunca

6- Nifasın azami müddeti 60 gündür.

Çok kısa zamanda yapılan bir iş, muvalata engel olmaz. Mesela, abdest alırken kapıdan biri girse, gelenin kim olduğuna bakılsa, muvalata mani olmaz. Musluktan su kesilse, kovadaki suyu almak veya bitişik odadaki musluğa gidip, o musluktan abdest almak, muvalatı engellemez. Sağ ayağı yıkadıktan sonra, kolayca giren bir çorabı hemen giyerek, öteki ayağı yıkamaya başlamak da muvalata mani olmaz. Yavaşça giyerse, normal şartlarda, bir uzuv kuruyacak kadar ara verilirse, muvalata mani olur. Abdest alırken çorabın birisini veya ikisini çıkarmak muvalata mani olmaz.

Değerli Kardeşimiz;

Kıldığı on senelik namazı kaza etmek çok zor olduğu için, bu namazları Maliki?ye veya Şafii?ye göre kıldım derse hepsi sahih olur. Artık yıllar öncesinde kılınan namazlar için Maliki veya Şafii?nin şartlarına riayet etme imkanı yoktur. Bu zaruretten dolayı taklit etmek caiz görülmüştür.

Semavi özürlünün abdesti

Sual: Maliki mezhebinde, kaza borcu olanın sünnet kılması haramdır. Maliki?de vitir namazı, vacib değil sünnet olduğu için, Maliki?yi taklit eden Hanefi?nin, vitir yerine de kaza kılması gerekmez mi?

Arkadaşlar ben Hanefi Mezhebini takip ediyorum amelde.

Akşam ile yatsı cem edilirken de aynı şekilde akşam ve yatsı denilerek aynı şekilde niyet edilir.

Demek bir kimse, bir yere güneş doğarken girse, o gün giriş günü olduğu için hesaba katmaz. Üç gün kaldıktan sonra, dördüncü günü imsaktan sonra, mesela güneş doğarken oradan çıksa, giriş-çıkış günleri sayılmadığı için o kimse, üç gün o yerde kalmıştır ve seferidir.

Evet gusül sahih olmaz. Çünkü Hanefi?den çıkmadığımız için ağız içini yıkamak gerekir.

Gerekmez. Dolgu gitti, taklit de bitti.

Sual: Maliki mezhebini taklit ediyoruz. Maliki?deki farzlara uymamız gerekir. Namazda selam vermek Maliki?de farzdır. Secde-i sehv yaparken selam verince namaz bitmiyor mu? Yani selam vermeden mi secde-i sehv yapmamız gerekiyor?

Sual: Maliki?yi taklit eden kadının kaplama meshte, sarkan saçlarını mesh etmesi gerekir mi?

Hayz ve nifasın durumu

Sorularla İslamiyet Editör

Sual: S. Ebediyye?de, deniyor. Bu ifadelere göre, dolgulu dişi sökmek harac olmaz mı? Bir de, ikisi de örgü olduğu halde, kadının, gusülde örgülü saçını çözmesi harac oluyor da, erkeğin örgülü saçını çözmesi niye harac olmuyor?

Abdestiniz bile bozulmamıştır. O abdestle ikindiyi de akşamı da kılabilirsiniz. Tabii abdesti bozan başka bir şey olmamışsa. Kanamak Maliki?de abdesti bozmaz. Namazı kaza etmeniz gerekmez.

İkindiyi asrı sanide kılmak

Hanefi?den farklı olan durumlar şunlardır:

Sual: Maliki mezhebini taklit eden bir kadın, kulağındaki küpeleri çıkarmadan, oynatarak aldığı normal ve gusül abdesti caiz olur mu?

Bu konuda açıklamalı bilgi :

Diş dolgusu, kaplama ve protez dişler gusle engel olur mu? Protez dişleri çıkarmak gerekir mi?

Diş dolgusu ihtiyaçtır, zaruret değildir. Mecelle?de diyor ki:

Sual: Maliki?yi taklit ederken sırf gusül ile ilgili farzları yerine getirsem yeterli olmaz mı?

Zaruret; zorla, başka şey yapmaya imkan olmadığı hallerde olur.

Maliki?yi taklit edenin de ikindiyi asr-ı sanide kılması iyi olur. Bir mahzuru olmaz. Harac olmadan öğleyi asr-ı evvelde kılamaz.

Sual: Diş dolgusu olan Maliki mezhebini nasıl taklit eder?

Sual: Maliki?yi taklit eden, abdest alıp namaz kıldıktan bir ay sonra, elinde yağlı boya görse, boyayı kazıyıp yıkasa, kıldığı namaz ve abdesti sahih mi?

Çeşitli sualler:

Diş çektirmek

Baş mesh edilirken de eller kulaklara kadar götürülünce saçlı deri ile birlikte kulağın arkasındaki ve üstündeki saçsız deri de mesh edilmiş olur.

Sual: Tam İlmihalde, deniyor. Gusül bahsinde ise, Abdeste başlarken veya yüzü yıkarken niyet farzdır) deniyor. İslam Ahlakı kitabında ise, deniyor. Ne zaman niyet etmek gerekiyor?

Maliki?de teyemmüm

Akıntı Maliki?yi taklit edenin abdestini bozmaz. Ped kirlense de namaza mani olmaz. Ama namaza dururken çıkarıp temizini koymak daha iyi olur.

Diş dolgusuyla ilgili çeşitli sorular

Örülü saçları açmak

Sual: Maliki?yi taklit edenin tükürükten fazla olan kanı abdestini bozar mı?

Bununla ilgili Diyanet İşleri Başkanlığının bize gönderdiği ve Silvan Müftülüğünce verilmiş bir fetvaya göre, ihtiyaç ve tedavi maksadı olmaksızın yapılan kaplamalar dini açıdan caiz değilse de, çıkarma imkanı olmadığından alınan gusül geçerlidir.

Malikide abdest alırken, niyet, uzuvlarını ovmak, peş peşe yıkamak, başın tamamını mesh etmek farzdır. Şafiide ise sıra ile yıkamak da farzdır. Hanbeli?de Besmele çekmek de farzdır.

Sual: Maliki?yi taklit eden için teyemmümde farklılık var mı?

Sual: Bir özürden dolayı Maliki?yi taklit ediyorum. Basur, yara, mantar gibi rahatsızlıklarım da var. Üstüm başım kan ve irinli iken namaz kılmamda mahzur var mıdır?

Zaruretler, memnu olanı mubah kılar. Yani yasak olan şeylerin, zaruret devam ettiği müddetçe yasaklığı kalkar. Ancak her ihtiyaç zaruret değildir.

Maliki mezhebini taklit eden Hanefi, sadece gusülde, abdestte ve namazda, kendi mezhebinin şartlarına ilaveten Maliki?nin farzlarına uyup müfsitlerinden kaçar. Diğer hususları aynen Hanefi gibi yapar. Sünnet ve mekruhlarda kendi mezhebine uyar.

c) Bir kadının muayyen hali 13 gün devam ediyorsa, bu kadının Hanefi?ye göre 10 günden sonrakiler özür olduğu için gusledip namazlarını kılar. Maliki?de, muayyen hal 15 güne kadardır. 15 güne kadar kan kesilmeden namaz kılamaz. Böyle kadın, 15 güne kadar kan kesilmezse, bekler. 16. günü gusledip namaza başlar. Hanefi?nin farz dediği 10 günden sonrakileri de kaza eder. Nifastaki durum da aynıdır. Yani Maliki?ye göre nifas olup da Hanefi?ye göre nifas olmayan günlerde kılınamayan namazlar sonradan kaza edilir. Böylece her iki mezhebin farzlarına uyulmuş, müfsitlerinden kaçılmış olur.

Eğer Hanefi iseniz Guslünüz sahih olmuyor, Cünüp geziyorsunuz.

Bu mesele sadece Hanefi mezhebinde mevcuttur. Diğer mezheplere, mesela, Şafii mezhebine göre gusülde ağzın yıkanması farz olmayıp sünnettir. Bu mezhebe göre, dişin gerek dolgu, gerekse kaplama ve protez yapılması hiçbir şekilde gusle zarar vermez.

8- Nifas kanamaları arasındaki temizlik günleri 15 günden az olursa nifas sayılır. Aradaki temizlik günleri hesaptan düşülerek kanama günleri toplanıp 60 günü bulursa, bu durumda kadının nifası sona ermiş olur. Mesela 20 gün kan, 7 gün temiz, sonra 17 gün kan, 10 gün temiz, tekrar 23 gün kan görürse, kan görülen günler toplamı 60 ı bulduğu için, nifası sona ermiş demektir. 15 gün geçmeden yine kan gelirse istihaza olur. 15 gün geçtikten sonra gelirse hayz olur.

Sual: Abdestte Maliki?ye göre baştaki saçı hilallemek gerekiyor mu?

Eğer abdestte Maliki?nin farz ve müfsitlerine uymamışsa, sadece Hanefi?ye uymuşsa, böyle abdestle kılınan namaz, Maliki?ye göre de, Hanefi?ye göre de sahih olmaz. Maliki?ye göre abdesti yok, Hanefi?ye göre de guslü yoktur. Bir mezhebe göre, üçü de sahih olmalıdır.

bu fıkıhta alim yokmu?

Sual: Herhangi bir akıntı, mesela kadınların akıntısı, Maliki?yi taklit edenin abdestini bozar mı? Peddeki akıntı bulaşığı ile namaz kılmak caiz olur mu?

Bir günlük yiyeceği olanın dilenmesi haramdır. Çalışmaktan aciz olup açlıktan ölecek kimse, ödünç arar. Ödünç veren olmazsa dilenir. Dilendiği halde, kimse bir şey vermezse, leş yiyebilir. 24 saat yemek yemeyen açtır. Bu açlığı ihtiyaçtır; çünkü ölecek bir durum yoktur. Böyle birinin leş yemesi haram olur. Burada görüldüğü gibi, zaruret, bütün kapıların kapanması halinde yapılacak son çaredir.

İbni Abidin hazretleri de, Hanefi'ye göre muvalatı anlatırken, buyuruyor.

Sual: Namaz abdesti aldıktan sonra ıslak ayakla halıya bassak, daha sonra aynı yere çorapla bassak, çorap ıslansa, çoraptaki bu ıslaklık necaset olur mu?

"Hanefi ve şafii kitaplarında ihtiyaç olmaksızın yapılmakta olan altın ve gümüş kaplama dişlerin haram olduğu ve sadatı hanefiyeye göre cenabetin raf'ına mani olduğu anlaşılmakta olduğundan bunlar hakkında fetva varsa bildirilmesine dair Silvan müftülüğünün 05/07/1945 günlü yazısı okundu: Müslüm bir diş tabibinin muayene neticesinde gösterdiği sıhhi lüzum üzerine dişleri gümüş ve altın madeni bir madde ile doldurtmak veya kaplatmak veya birbirine bağlatmak caiz ve böyle yapılan dişlerin zahirini yıkamak abdest ve gusulde kafi ve sahibi tahirdir. Ancak ihtiyaç ve zaruret olmaksızın dişlerini doldurma, bağlatma veya kaplatma yaptırmış olanların bu doldurtma ve kaplatmaları dişleri yapışmakla gusul ve abdest esnasında bunların çıkarılmasında hareç olduğundan suyu diş kaplama ve dolgularının altına isali mümkün olmayıp zahirini yıkamak kafi ve bu suretle sahibi tahir olur."

"Her derdin bir devası vardır. Onun için, derdin devası bulunduğu zaman o dert iyi olur." (Buhari, Tıb 1; Müslim, Selam 69, Fedail 92; Ebu Davud, Tıb 1).

Ağız ve diş sağlığı:

d) Ayak parmaklarını hilallemek müstehaptır. Abdest alırken el parmakları açılıp kapandığı için kendiliğinden delk meydana gelir. Ayrıca hilallemek gerekmez. Hilallemenin mahzuru olmaz.

başlığa göre sayın arkadaşlar bu malum grubun haricindeki diş dolgusu olan herkes cenabet.

Gusül, abdest ve namaz, birbirine bağlıdır. Bunlardan biri yoksa namazı sahih olmaz.

Sual: Maliki?de, erkeğin elinin neresi nereye değerse abdesti bozar?

Sual: 10 senedir dolgulu dişle namaz kılan; fakat Maliki veya Şafii mezhebini taklit etmek gerektiğini yeni öğrenen bir kimse, kıldığı bu namazları, kaza etmeden sahih hale getirebilir mi? Mümkünse, ne yapması lazım?

Sual: Toz, krem, jel gibi yapıştırıcı olarak kullanılan maddeler, tükürük kıvamını koyulaştırıp, yapışkan hale getirerek protezin damaktan çabuk düşmemesini, biraz daha uzun dayanmasını sağlıyor. Abdestte ve gusülde bu protezi çıkarmak gerekiyor mu?

Sual: Bir akıntıdan dolayı Maliki?yi taklit ediyorum. Maliki?de ağzın içini yıkamak farz değil diye, gusülde ağız içi yıkanmasa mahzuru olur mu?

Evet açıp kapatmakla yerine gelir. Ayrıca hilallemek gerekmez.

Evet, uygundur.

Maliki?de vitir

Maliki mezhebini taklit

a) Hanefi mezhebinde, namaz kılarken, Fatihadan önce, E?uzü Besmele çekmek sünnet, Maliki?de mekruhtur. Maliki?yi taklit eden, E?uzü Besmele okur.

Vakit darsa, namaz vaktini kaçırmamak için o abdestle namaz kılması caiz olur.

Sual: Bazen imamlık yapıyorum. Diş dolgusundan ve hastalıktan dolayı Maliki'yi taklit ediyorum. Cemaatte her mezhepten insan varken de, bunlara imam olmam caiz mi?

CEVAP

6- Namazda her rekatta Fatiha okumak, iki secde arasında oturmak, rükuda, secdelerde tumaninet, yani sakin durmak ve namaz sonunda selam vermek farzdır.

1- Hayzın en azı yoktur. Bir damla gelse de hayz kabul edilir. En çoğu ise 15 gündür. 15 günden fazla gelirse istihaza olur.

Evet caizdir, çünkü bir ihtiyaç hasıl olmuştur. Keyfi olarak geciktirmesi caiz olmaz.

Hanefi?de de, Maliki?de de necis olmaz.

4- Teyemmüm, namaz vakti girdikten sonra yapılır.

Sual: Diş dolgusu olan, Maliki mezhebini taklit ederek gusledince, guslü sahih olduğuna göre, bu sahih gusülle abdest alıp namaz kılamaz mı? Niye abdestte ve namazda da taklit etmek gerekiyor?

Sual: Şimdi hazır dişler, damağa vidalanmaktadır. Bunlar da diş dolgusu hükmüne mi girer?

Nitekim değerli fıkıh kitabı Mülteka şerhinde fetva kitabından naklen şöyle deniyor:

b) Altında deri görünen hafif sakalı mesh, kesif sakalı yıkamak farzdır.

?Kaplamanın altının gusülde yıkanmaması guslü iptal etmez. Çünkü, üstündeki kaplama yıkanıyor, onun yerine geçiyor. Evet, cerihaların üstündeki sargıların zarar için kaldırılmadığından ceriha yerine yıkanması, şer?an o yaranın gusli yerine geçtiği gibi, böyle ihtiyaca binaen sabit kaplamanın yıkanması dahi dişin yıkanması yerine geçer, guslü iptal etmez. Ve?l-ilmü indallah, madem ihtiyaca binaen bu ruhsat oluyor, elbette yalnız süs için, ihtiyaçsız dişleri kaplamak veya doldurmak bu ruhsattan istifade edemez. Çünkü, hatta zaruret derecesine geldikten sonra böyle umumü?l-belvada eğer bilerek su-i ihtiyariyle olsa o zaruret ibaheye sebebiyet vermez. Eğer bilmeyerek olmuş ise zaruret için elbette cevaz vermez.? (Barla Lahikası, s. 157)

Niyeti unutmak

Giriş çıkış gününde ölçü imsak vaktidir. Gün, oruçta olduğu gibi imsak vaktinde başlar. Ertesi günü imsak vaktine kadar devam eder.

c) Kadın, saçının hepsini mesheder. Örülü saçını açmaz. Örgünün üstünden mesheder.

Yıkanmadık yer görülse

Muvalat nedir?

Dolgu yaptıran

Sual: Elektrikli makine ile tıraş olmak, Maliki?de abdesti bozar mı?

80 km?lik mesafeye gidince Maliki?de seferi olursa da, Hanefi?de seferi olmaz. Burada Maliki?ye uyup 2 rekat kılınırsa, Hanefi?ye göre namaz sahih olmaz, 4 rekat kılması farzdır.

Sual: Maliki?de abdestte niyetin ilk ve son vakti ne zamandır?

Şehvetsiz öpmek

dini yollayan kim, hukumlerini verenler kim?

Sual: Maliki?de çok sık sakalın altındaki deriyi yıkamak farz mı?

Evet hayzdır. Maliki'de, gebeliğin ilk iki ayında hayzın azami müddeti 15 gündür. İki ayından altı ayına kadar 20, altı aydan doğuma kadar 30 gündür.

Sual: Maliki?de kadınlarla tokalaşınca abdestim bozuluyor mu?

Evet bozmaz. O anda özür sahibi olur. Namazına devam eder.

4- Hamileden ve doğumdan önce gelen kan hayzdır.

Sual: Cünüpken veya adetliyken diş dolgusu yaptırmakla, abdestli olarak diş dolgusu veya kaplama yaptırmak arasında fark var mıdır?

adresinde ayrıntılı olarak var. Maliki'yi taklid etmek çok ama çok kolay. Birkaç değişik nokta var o kadar. Birşey olmaz deyip ibadetlerinizi boşa çıkarmayın lütfen..

Abdestte, kulak ile saç arasında kalan arkadaki ve üsteki saçsız deriyi ve kulak memesi önündeki saç ve deriyi mesh farzdır. Yüz yıkanırken zaten kulak memesi hizasındaki deri yıkanmış oluyor. Yıkamak mesh yerine de geçer. Ayrıca mesh etmek gerekmez.

Sahihtir. Çünkü Maliki?de sıra ile yıkamak şart değildir.

İkindiyi kılarken de, diye niyet edilir.

Maliki?nin bu husustaki farzlarına uyar, müfsitlerinden yani o ibadeti bozan durumlardan kaçar. Sadece gusülde değil, gusülle yaptığı işlerde de bu şartlara uyması lazımdır. Yani hem namazda, hem de abdeste Maliki?nin şartlarına uyup müfsitlerinden kaçması gerekir. Aksi takdirde telfik yapmış, yani mezheplerin kolaylıklarını almış olur ki, telfik haramdır.

Sual: Maliki?de, kadın da, erkek gibi mi kaplama mesh yapar?

Cünüpken dolgu yaptırmak

Gusülde, abdestte ve namazda Maliki taklid edilir. Geniş bilgi ve okuyucu soruları dinimizislam.com adresinde var. Orada anasayfada Gusül başlığı altında sorunuza cevap bulabilirsiniz. Ayrıca arama motorundan da istifade edebilirsiniz.

Sual: Maliki?yi taklit edenin, abdestliyken elini bıçak kesse, abdesti bozulmaz mı?

b) Gusülde saçı hilallemek, farzdır.

ibadetin takdiri Allahındır.. Hiç kimse hiç bir sebeple ibadetin boşa gittiğini söyleyemez.. sıfatı ne olursa olsun.. hazret mazret..

Çıkarıp altını yıkamak imkanı olmadığı için diş dolgusu hükmüne girer.

Maliki?de abdestte niyetin vakti

Diş kaplama, özellikle takma, doldurma ve protez gibi olaylar, ağız sağlığını temin hususunda başvurulan ve son asırda ortaya çıkan çarelerdir. Yapılan bu işlemler tedavi amaçlı ve zaruridir.