- Eğer ben yalan söylüyorsam, yalan söylediğim için kadılık yapamam, çünkü yalancıdan kadı olmaz. Eğer "yapamam" dediğim zaman doğru söylüyorsam, sözümün gereği olarak kadılık yapamam. O halde her iki halde de kadılık yapamam.

Yaşar Nuri bundan önceki ikinci kitabı olan 550 sayfalık İmamı Azam Ebu Hanife: Esas Fikirleri Gölgelenen Önder?de Ebu Hanife?yi tanıtıyor bizlere her yönüyle ve kitabın en sonunda önder Atatürk ile kıyaslıyor Ebu Hanife?yi. Yazar, Türk Cumhuriyeti Devrimi?nin İmamı Azam ile Zihniyet Paralelliği başlığını taşıyan on ikinci bölümde bazı konular bakımından, mesela bunların önde geleni ana dilde ibadet meselesi, her iki lider arasındaki benzerliklere değiniyor ve bir imam ile bir devlet adamını yan yana getiriyor. Bu yaklaşım birçoklarına garip ve itici gelebilir, oysa yazarın Esas Kitap dediği bu kitap okunduğunda çoğu karşılaştırmanın yerinde olduğuna hak verileceği kanaatindeyim. Yazar işin içine bir de Hz. Muhammed?i sokarak bir üçgen meydana getiriyor. Ancak buradaki benzetme sadece zulme karşı savaş yönündendir. Hak verirsiniz ki Hz. Muhammed elini kolunu sallaya sallaya Müslümanlığı yaymadı, yılmadan savaştı; Ebu Hanife düşüncelerinden dolayı acı çekti, zulme uğradı, işkence gördü; Mustafa Kemal işkence görmedi, ama bir zulüm çeşidi sayılabilecek emperyalizm ile mücadele etti, vatanını yabancılara kaptırmadı. Yazar, ortak paydası zulüm olan bir potada eritiyor bu üç önderi. Farklı bir bakış açısı.

Tarih boyunca Türk Orduları diğer tüm milletlerin hem imrendikleri hem de çekindikleri bir güç olmuştur. Türk askeri, düşmanlarına korku, dostlarına ise büyük güven vermiştir. Bu güven İmam-ı Azam tarafından "Kılıç, Türklerin elinde bulunduğu sürece senin dinine zeval yoktur" şeklinde dile getirilmiştir. Bu sözle İmam-ı Azam, Türk askeri yeryüzünde bulunduğu sürece İslam dinine kimsenin zarar veremeyeceğine işaret etmiştir.

Kaynak;

(Mehmet Özel, Vatan, Millet ve Bayrak Sevgisi, TC Kültür Bakanlığı, Ankara, 1996, s. 423)

Forum genelinde islamiyete ve islam büyüklerine bir sempati oldugunu bildigim ve her ne kadar deist olsam da hanefi mezhebinden bir aileye mensup oldugum için bu yazıyı değerli forumdaşlarım ile paylaşmak istedim.

- Yalan söylüyorsun, sen kadılık yaparsın!

- Ben kadılık yapamam, dedi.

İmam-ı Azam akan suları durduracak şu cevabı verdi:

Hammad bin Ebi Süleyman ve İmam-ıAzam Ebu Hanife münazara için insanların toplandıkları meydana gittiler. Dehri her zamanki gibi Kürsüye çıkıp karşısına birisinin çıkmasını istedi. Daha çocuk denecek kadar genç olan İmam-ı Azam Ebu hanife onun karşısına çıktı. Dehri İmam-ı Azam'ı görünce hakaret etmeye başladı. İmam-ı Azam; "Hakareti bırak söyleyeciğini söyle de görüşelim."dedi. Dehri, İmam'ın cesaret ve aceleciliğini görünce hayret ederek, ona şöyle dedi:"Var olan şeyin başlangıcı ve sonu olmamak mümkünmüdür?" İmam-ı Azam şöyle cevap verdi:" Sayıları bilirmisin?" Dehri" Evet."deyince, İmam-ı Azam;"Birden önce hangi sayı vardır?" dedi. Dehri; "Birden önce bir şey yoktur."dedi. Bunun üzerine İmam-ı Azam buyurduki: " Mecazi olan bir yani bir sayısı sözünden önce bir şey olmayınca, hakiki bir olandan önce nasıl bir şey olabilir?" Bu söz üzerine dehri başka sorular sormaya başladı. Aralarında şu konuşmalar geçti: Dehri dedi ki: Hakiki bir olanın yüzü hangi taraftadır? çünkü her şey yönlerden yani sağ, sol, ön, arka, üst, alt, yönlerinden bir yerde bulunur?" Ebu hanife; Mumu yakınca, ışığı hangi taraftadır?" diye sordu. Dehri; "mumun işığı her tarafta aynıdır." dedi. Bunun üzerne İmam-ı Azam; "Mecazi olan bir nurun, ışığın hali böyle olursa, daimi ve ebedi olup, eni boyu olmayan, göklerin ve yerlerin olanın hali nasıl olur?" buyurdu. Dehri cevap veremedi. Dehri yine dedi ki: "Her var olanın muhakkak bir yeri vardır. O'nun yeri neresidir?" İmam-ı Azan bir süt etirtip; "Bu sütte yağ varmıdır? "buyurdu. Dehri; "Evet vardır." dedi. Ebu hanife; yağ bu sütün neresindedir?" diye sorunca, dehri; "Hiç bir yerine mahsus değildir?" dedi. İmam-ı Azam ebu Hanife hz; "yok olanın bir hali böyle olursa, göklerin ve ve yerlerin yaratıcısı daimi ve ebedi olanın hali niçin böyle olmasın?" buyurdu. Dehri yine cevap veremedi. Dehri son olarak; "Şimdi O ne iş yapmakla meşguldür ki: " Sen bana bütün suallerini kürsüden sordun. Ben hepsine cevap verdim. Şimdi sen oradan bir kerecik inip benim yerime gel, be kürsüye çıkayım ve oradan cevap vereyim." dedi. Dehri kürsüden inip ebu hanife kürsüye çıktı ve ; " Allahü teala senin gibi bir müşebbihi yani yi kürsüden indirir benim gibi bir muvahhid yani (Allahü tealayı her bakımdan tek ve bir bilen bir kimseyi kürsüye yükseltir. şimdi O'nun işi budur." buyurdu ve Rahman suresinin yirmisekizinci Ayet-i kerimesinin sonunu okudu. Kendi sorduğu sorulara verilen cevaplar karşısında susan ve Aciz kalan Dehri, İmam -ı Azam'a kendine soracağı soruların sorulmasına tahammül edemeyerek, söyleyecek söz bulamadı...

Babasının adı, Sabit'tir. Horasan'ın ileri gelenlerinden bir zatın soyundan olup, Numan ve ailesinin Arap olmadığı kesindir; Türk olduğu şeklinde görüşler yaygındır. Dedesi Zuta'nın, İslam dinini kabul ettiği, babası Sabit'in, Halife Ali ile görüştüğü, kendisi, evladı ve zürriyeti için duasını aldığı rivayet edilir. Künyesi olan Ebu Hanife'nin "Batıldan Hakka koşanların babası" manasında kullanıldığı rivayet edilmektedir.

Israrla arap oldugunu iddia edenlerin çoklugu ebu azam'ın türk oldugunu inkar ettiremiyor.

Halife de herkes de kabul ederdi ki ondan iyi kadılık yapacak bulunamazdı. Bu nedenle Halife sert çıktı:

Abbasi Halifesi Me'mun İmam-ı Azam'ı Kufe'ye kadı yapmak istiyordu. İmamı çağırdı ve bu niyetini açıkladı. İmam-ı Azam yönetimin yanlışlıklarına alet olmamak için bu teklifi kabul etmedi.

eyvallah bacım güzel olmuş başlık...

Zamanında İmam-ı Azam ile herhangi bir konuda tartışmaya girip de galip çıkan görülmemiştir. Hem derya gibi ilmi, hem de herkese nasip olmayan zeka ve mantığı sayesinde hepsinden kendisi galip çıkıyordu.

Kısaca, Ebu Hanife : Hicri 80) yılında doğup, 767'de (Hicri 148) Bağdat'ta şehit edildi. Sünnilikte Ehl-i Sünnet fıkıhının lideri kabul edilir. Hanefi Mezhebinin kurucusudur.

Yaşar Nuri Öztürk, mensubu olduğu mezhebin mimarı, kurucusu olan İmamı Azam Ebu Hanife?yi araştırmaya, incelemeye devam ediyor. Bu seferki durağım Yaşar Nuri?nin son kitabı İmamı Azam Savunması. Kitabın alt başlığı Şehit Bir Önder İçin Apolocya. Apolocya, sanırım Latince bir terim, savunma demek. Adından da anlaşılacağı gibi Ebu Hanife?yi savunuyor yazar A?dan Z?ye kadar.