Davutoğlu'nun dış politika üzerine düşüncelerini ve tecrübelerini topladığı?Stratejik Derinlik/Türkiye'nin Uluslararası Konumu? adlı kitabının yanı sıra çok sayıda eseri bulunuyor.

İKİ BÖLÜMDE BİRDEN OKUDU

Göreve gelirken iki üç yıl sonra ayrılmayı, kitap yazmayı, üniversiteye dönmeyi hayal ediyordu. 2007 seçimleri yaklaşırken ayrılmaya niyetlendi. Ne Erdoğan kabul etti bunu, ne de Gül. Aniden kendisini yeniden yoğun bir diplomatik trafik içinde buldu. Erdoğan?ın özel uçağıyla çeşitli ülkelere giden, hükümet adına resmi temaslarda bulunan, Türkiye diplomasi tarihinde örneğine rastlanmayan bir?Başdanışman? haline geldi.

Yazarın son cümlesi, ?Davutoğlu?nun da sık sık söylemekten hoşlandığı gibi, dünya Türkiye?den çok şey bekliyor? oldu.

Üniversitede yine siyasi gruplara katılmadan okumayı sürdürdü. Sınıf arkadaşları arasında Adnan Büyükdeniz, Edhem Eldem ve Nuray Mert de vardı. Futbol ve güreş dışında bir sporla da ilgilenmedi.

KİMSEYLE ÇATIŞMADI

Ayrıca, özellikle uluslararası İlişkiler, bölgesel analizler, mukayeseli siyaset felsefesi, mukayeseli medeniyet tarihi araştırmalarını kapsayan değişik alanlarda disiplinlerarası bir yöntemle kaleme alınmış çalışmaları farklı dillerde yayınlanan Davutoğlu'nun 2001 yılı ortasında "Stratejik Derinlik" adlı bir kitabı yayınlanmıştır.

"Türkiye, Ortadoğu'nun popüler kültürünü ve ciddi fikirlerini ihraç eden, ziyaretçi çeken 'yumuşak güç' devi" yorumunu yapan yazar, Carnegie Barış Vakfı'nın Lübnan'da yaşayan analisti Paul Salem'in "Bu Türkiye'nin yüzyılı olabilir. Çünkü Türkiye Ortadoğu'da gerçekten geleceğe bakan tek ülke" sözlerini aktardı.

TÜRKİYE?NİN KISSINGER?I

İyice dikkat çekmesi, Suriye, Filistin ve İsrail ile temasları sırasında oldu. Hamas lideri Halid Meşal ile gizli görüşmesinin ortaya çıkması epey gürültü kopardı. Artık?Türk diplomasisinin Kissinger?ı?, ?Gölge adam?, ?İnce taktisyen? olarak tanımlanıyordu. Bazen danışmanlar Akif Beki ve Ömer Çelik ile sorun yaşasa da kimseyle derin bir çatışması olmadı.

New York Times gazetesinin dergisinin bu haftaki sayısında Dışişleri Bakanı Davutoğlu önderliğinde dış politika ele alındı. Altı sayfa yayımlanan makale, Davutoğlu'nun aktardığı anekdotlardan dış politikanın analizine kadar birbirinden önemli ayrıntılar içeriyor.

Dışişleri Bakanı

Ahmet DAVUTOĞLU

Ahmet Davutoğlu Başbakanın 01 Mayıs 2009 günü açıkladığı yeni kabinede Dışişleri Bakanı olarak görev yapacak. Milletvekili olmayan Davutuğlu AK Parti hükümetinin parlamento dışından kabinede görev alan ilk bakan oldu.

Çok eleştirildi. En çok da?Neo-Osmanlıcı? olmakla suçlandı. Kendisi kabul etmedi bu tanımı. Amacı, Türkiye?yi?merkez ülke? yapmaktı. Bölgedeki uçan kuştan bile haberdar olmaya çalışıyordu. Örneğin 1.5 ayda 11 ülkeye gitti: Tanzanya, Kenya, İran, Irak, Çek Cumhuriyeti, ABD, İngiltere, Fransa, Almanya, Katar ve Suriye. Göreve cuma günü geldi ama, o zaten çoktan beridir bir dışişleri bakanıydı.

Tekstil ve ticaretle uğraşan babası Mehmet Bey oğlunun işletme okumasını düşlüyordu. Davutoğlu da Boğaziçi?nde önce İktisat bölümüne kaydoldu. Mutlu olamadı o bölümde. Bir de Siyaset Bilimi bölümüne girdi. İktisatı 1982?de bitirdi, Siyaset Bilimi?ni de 1983?te. Boğaziçi?nde iki bölümü birden bitiren ilk öğrenci oldu.

Bu kitabın önsözünde Davutoğlu şunları yazmaktadır: "Türkiye'ye çevreleyen yakın kara, yakın Deniz ve yakın kıta havzaları, coğrafi olarak da insanlık tarihinin ana damarının şekillendiği alanları kapsamaktadır. Soğuk Savaş sonrası dönemin getirdiği dinamik uluslar arası ve bölgesel konjonktürde en yakın havzasından başlayarak dışa açılması kaçınılmaz olan Türkiye'nin stratejik derinliğinin yakın kara, yakın deniz ve yakın kıta bağlantıları ile yeniden tanımlanması ve bu derinliğin jeopolitik, jeoekonomik ve jeokültürel boyutlarının dış politika parametreleri olarak kapsamlı bir şekilde yeniden değerlendirilmesi gerekmektedir. Modernite Avrupa-Merkezli bir tarihi sürecin eseriydi; küreselleşme ise kaçınılmaz bir şekilde başta Asya olmak üzere bütün insanlık birikimini tarihin akış seyrinde tekrar devreye sokacak unsunlar taşımaktadır. Tarihi birkimi etkin bir açılıma temel sağlayacak toplumların öne çıkacağı bu süreçte Türkiye tarihi derinliği ile stratejik derinliği arasında yeni ve anlamlı bir bütün oluşturma ve bu bütünü coğrafi derlik içinde hayata geçirme sorumluluğu ile karşı karşıyadır. Staretejik açıdan mihver bir ülke olan Türkiye, bu sorumluluklarının gereğini yerine getirmesi durumunda, yeni dengelerin oluşacağı daha istikrarlı uluslar arası konjonktüre daha uygun şartlarda giren merkez bir ülke konumu kazanacaktır."

Büyükelçiliğe, 2003'de, dönemin Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer ile Başbakanı Abdullah Gül'ün ortak kararıyla layık görülen Davutoğlu, özellikle 2008 yılında İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarında Türkiye adına oynadığı önemli rol başta olmak üzere, çok sayıda dış politika konusunda adından sıkça söz ettirdi.

Bir süredir Başbakan Erdoğan'ın dış politika danışmanlığını sürdüren Prof. Dr. Ahmet Davutoğlu, Dışişleri Bakanlığı görevini Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcılığı'na atanan Ali Babacan'dan devraldı.

"Yeni Türk Dış Politikasının Stratejisi Ve Hedefleri

?Bugün bir AB varsa, NATO?nun şemsiyesi altında gelişmiştir. Peki buna Soğuk Savaş yıllarında en çok kim katkı yaptı? Türkiye. Dolayısıyla birileri?Türkiye?yi kim kaybetti? diye sorduğunda bu Türkiye için bir hakarettir. Neden? Çünkü bunu söyleyen Türkiye?yi?biz?in bir parçası olarak görmüyor demektir. Bu Türkiye?nin özne değil, nesne olduğu anlamına gelir. Biz uluslararası kamuoyunun ajandasında bir kriz maddesi olmak istemiyoruz. Biz uluslararası kamuoyunun kriz çözen bir parçası olmak istiyoruz.?

Ahmet Davutoğlu, Malezya?da ilk dersine girdiğinde bir baktı, sınıf Birleşmiş Milletler gibi. Müslüman Malaylar, Çinliler, Hintliler ve Afrikalı öğrencilerle dolu. Ama elindeki Sabine?in klasik?Siyasi Düşünceler Tarihi? Eflatun ile başlıyor, Aristo, Roma, Hıristiyanlık, Rönesans, modern ideolojiler diye gidiyordu. İçinde ne Malaylar vardı ne de Çinliler. Bunu yapamazdı. Oturdu, Konfiçyus?a, Taoizme, Hint ve İslam kültürüne çalıştı. Onların yanına Osmanlı düşünürü Kınalızade?yi de ekledi ve yepyeni bir siyasi düşünce tarihi metni oluşturdu. Bu metin üzerinden verdi derslerini.

İsmi bir türlü konulamayan Soğuk Savaş sonrası dünya düzeni Türkiye için bazı tehditlerin yanı sıra Türkiye Cumhuriyeti?nin neredeyse hiçbir döneminde sahip olamadığı kadar önemli potansiyel fırsatları da beraberinde getirmiştir. Türkler tarihi süreçte sahip oldukları zengin siyasi kültürü sayesinde ve dünya medeniyetinin kadim unsurlarından birisi olması hasebiyle dünyanın aldığı siyasi dönemeçleri sezinlemeyi, keşfetmeyi ve onun getirilerinden faydalanmayı iyi bilmişlerdir. Türk devletleri yaşadıkları dönemin şartlarında birer dünya devleti olmayı başarmışlardır. Selçuklu ve Osmanlı devletleri zamanının dünya gerçeklerini ve gerekliliklerini bilerek bu gerçekler çerçevesinde siyasi yapılanmalarını oluşturmuş ve oldukça yetenekli bir siyasi feraset üzerinde yükselmişlerdir."

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, hükümet krizini görüşmek üzere geldiği Lübnan'da Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Süleyman, Meclis Başkanı Nebih Berri görüşmesinin ardından geçici hükümetin Başbakanı Saad Hariri ile de bir araya geldi. Basına kapalı olarak gerçekleşen görüşmeye Katar Dışişleri Bakanı Casim bin Hamat da katıldı. Görüşme sonrası basına açıklama yapılmadı.

Türkiyenin dış politikada her geçen gün güçlenmesini ve emin adımlarla bu yolda ilerliyen sağlayan şahane bir insandır Ahmet Davutoğlu.1 mayıs 2009 tarihinde dışişleri bakanlığına getirililmiştir. Ecdadını bilen ve osmanlının barış ve istikrar stratejisini benimseyip bu stratejileri dış politikada uyguluyarak sadece türkiye değil tüm dünyada saygı ve hayranlık duyulan bir insan. Allah yar ve yardımcısı olsun inşaallah. ve son olarak böyle bir dışişleri bakanımızın olmasından dolayı son derece mutlu ve gururluyum.

"Türkiye İkinci Dünya Savaşından sonraki dönemde sağladığı siyasi ekonomik ve toplumsal gelişmelerle önemli bir aşama kat etmiştir. Fakat bu dönemde ülkemizde başlayan muazzam sıçrama ve değişim süreci ülkede başa çıkılamayan önemli iç sorunlar ve dünyada hüküm süren iki kutuplu dünya düzeni arasında sıkışarak yine uzak hedeflerine ulaşmaktan geri kalmıştır. Bütün bu eksikliklerine rağmen Türk diplomasisi İkinci Dünya Savaşı bitmeden evvel dünyanın savaştan sonra alacağı şekli isabetle tespit etmiş ve Türk devlet adamları ve diplomatları geleceğin Sovyet yayılmacılığını erkenden açık bir şekilde dile getirmişlerdir. ABD Sovyetler Birliğine geleceğin dünyasını kurmada en etkili müttefiklerinden birisi nazarıyla bakarken, Türk diplomatları, dışişleri bakanları ve Türkiye?nin Washington büyükelçileri yaklaşan tehlike hakkında Amerikan mercilerini sürekli olarak uyarmışlardır. Bu uyarıları yeteri kadar analiz etmeyen Amerikan yönetimi Türk diplomatların söylediklerinden daha fazlasını içermeyen George F. Kennan?nın?Mr. X? makalesinin yayınlanmasıyla gözlerini açmış ve ABD Soğuk Savaş politikalarının gen dizilimini gerçekleştirmiştir."

1995?te Türkiye?ye döndüğünde Marmara Üniversitesi?nde göreve başladı, 1999?da profesör olduktan sonra da Beykent Üniversitesi?ne geçti. En çok yankı uyandıran kitabını da o sırada yayınladı. ?Stratejik Derinlik.? Giderek akademik yaşamın dışında da aktifleşti. Harp Akademisi?nden MÜSİAD?a kadar birçok yerde konferanslar verdi.

gerçekten Davutoğlunu son derece başarılı buluyorum.

1959 yılında Konya/Taşkent'te doğdu. Ortaöğretimini İstanbul Erkek Lisesi'nde tamamladı. Boğaziçi Üniversitesi Ekonomi ve Siyaset Bilimi bölümlerinden mezun oldu. Aynı üniversitenin Kamu Yönetimi Bölümü'nde yüksek lisans, Siyaset Bilimi ve Uluslar arası İlişkiler Bölümünde doktorasını tamamladı.

?Gerçek şu ki, Davutoğlu medeniyetler tarihi konusundaki geniş bilgi dağarcığına karşın ABD?nin İsrail ve İran?la ilgili hislerinin derinliğini yanlış algıladı ya da belki de Türkiye?nin önemini abarttı. İmparatorluktan gelen ülkelerin büyüklüğünün böyle bir tehlikesi var? diyen Traub, sonuç olarak Türkiye?nin yeni bir yön kazandığı yorumları haklı olsa da bunun Batı?nın Türkiye?yi reddetmesinden değil, Doğu?nun kucaklamasından kaynaklandığının altını çizdi.

Abdullah Gül ile 1980?lerde tanışmışlardı. Bir makalesi, Gül?ün ilgisini çekmişti. Tayyip Erdoğan ile de belediye başkanlığı öncesinde tanıştı. Fakat Gül?e daha yakındı. Danışmanlığı, Gül?ün başbakan olmasıyla resmileşti, Başbakanlık Başdanışmanı oldu, büyükelçilik unvanı aldı. Erdoğan Başbakan olduktan sonra da görevine devam etti. Davutoğlu, o dönemde?gölge dışişleri bakanı? gibi dış temaslarda etkili olmaya başladı. AB ile temaslar, Kıbrıs müzakereleri, Irak savaşı gibi her alanda rol aldı.

1990-1995 yılları arasında yurtdışında görev yaptıktan sonra 1996-1999 yılları arasında Marmara Üniversitesi'nde çalıştı. 1993'te doçent, 1999'da profesör oldu.

Dış temasların değişmez ismiydi artık. Görüşmelerin en özel anlarına bile katılıyordu. Şam?da Fransa Cumhurbaşkanı Sarkozy ile görüşme görevi MGK bildirisiyle duyuruluyordu. ABD Başkanı Obama gelmeden önce Washington?a gidip hazırlıkları o yürütüyordu.

Alternative Paradigms (Lanham: University Press Of America, 1994) ve Civilizational Transformation and the Muslim World başlıklı kitapları yayınlanmıştır.

Bu doğrultuda Davutoğlu?nun uluslararası ilişkiler anlayışını da yorumlayan Traub, ?Davutoğlu?nun sözleriyle ABD?nin hiç stratejik derinliği yok, Türkiye?nin derinliği ise çok. Böyle bir küresel güçle, bir bölgesel güç mükemmel bir ortaklık oluşturuyor? dedi.

Arkadaşlarının çoğunun hayallerini Almanya?da üniversite okumak süslerdi. Davutoğlu ise Almanya?da okumayı kendi kültürüne yabancılaşma olarak görüyordu. 1977?de liseyi bitirdiğinde hayat planının ilk adımı Boğaziçi Üniversitesi olacaktı.

MALEZYA?DAKİ İLK DERSİN ETKİSİ

"Batı aydınlanması ile başlayan Avrupa yenileşmesi bizde takip ettiği uzun bir serüvenden sonra nihayet Birinci Dünya Savaşı gibi bir felaketin ardından Mustafa Kemal Atatürk?ün önderliğinde muasır dünyanın gerekleri dahilinde teşkilatlanan Türkiye Cumhuriyeti?nin kurulmasıyla sonuçlanmıştır. Bunun ardından İkinci Dünya Savaşı sonrasında Türkiye yine dünyanın gidişatını isabetli okumuş ve ülkemiz demokrasiye geçerek cumhuriyet ideallerinin içini doldurmaya; hem demokrasinin olgunlaştırılmasında ve hem de toplumun gelişmesinin sağlanmasında dev adımlar atılmıştır. Ne yazık ki Türkiye Cumhuriyeti kurulduğunda cumhuriyetin ilham kaynağı olan Batı Avrupa büyük bir kriz içerisinde ve ciddi bir siyasi değer yozlaşması altında bulunduğu için Türkiye önemli sorunlarını aşmakta yaptığı devasa devrimlere rağmen uzak hedeflerine ulaşamamıştır."

Başbakan Tayyip Erdoğan ve Davutoğlu?nun Türkiye siyaset için ortak bir vizyon taşıdıklarını da belirten Traub bu vizyonu, ?Osmanlı İmparatorluğu?nun boşluğunu doldurmak üzere büyüyen, yeniden canlanmış bir Türkiye? olarak nitelendirdi. Türkiye'nin Ortadoğu gibi tehlikeli bir bölgede yükselen bir güç olduğunu ifade eden Traub, "Dolayısıyla Obama'nın ilk yurtdışı gezisine Türkiye'yi de dahil etmesi rastlantı değil" dedi.