Emir onun emri olunca, o efendiden ayrılma, onun etrafında dön, dolaş. Düşmanı öldürecek, dostun canını kurtaracak odur.

Madem ki o ne dilerse onu bulacaksın, onun hizmetini seç, onu kaybetme.

maziyi, geçmişi bildirir. Fakat Allah?ın işlerinde

Zulüm edersen kötüsün, insanlıktan geri kaldın. Kalem de seni kötü yazdı. O yazının mürekkebi bile kurudu. Adalette bulunursan muradına erersin. Onu da kalem yazdı, o yazının da mürekkebi bile kurudu.

Hadisi de böyledir. Yani?Kalemin mürekkebi kurudu.

Sen reva görür müsün ki, Hakk daha ezelde verdiği emir, yazdığı yazı yüzünden işten kalsın, hiçbir şey yapmasın?

O yazının mürekkebi bile kurudu.?

Sen bu sözü ters anladın da gayreti bıraktın, tembelleştin, bu hal senin anlayışına ters düştü, aklın karıştı.

gönlünüz daralmasın. ?Hadiste geçen?Oldu? sözü,

ihsan sahiplerinin ecrini yitirmez.

Sen eğer eğri gidersen, kalem seni elbette eğri yazar. Doğru gidersen, doğrulukta bulunursan kalem de seni doğru yazar, mutlu olursun.

gazabından, başkalarının sizi reddetmesinden

Yani dilek onun dileğidir, onun rızasıdır.

Çünkü Allah gerçekten de

O zaman tembellik etsen veya işi oluruna bıraksan da caizdir. Çünkü sen ne dilersen, ne dersen sonunda o olacak?

Bunun gibi?Kalem yazdı, o yazının mürekkebi bile kurudu.? hadisinin te?vili de seni en önemli bir iş ile uğraştırmak için bir teşviktir.

?Kalem yazdı, yazının mürekkebi bile kurudu.? sözünün manası; ?Benim yanımda adalet ile zulüm bir değildir demektir.

Derhal yüz kişi imişsin gibi o işin etrafında kula yakışır bir şekilde niçin dönüp dolaşmazsın. Ne diye o işe candan gönülden sarılmazsın?

?Allah ne dilerse o oldu.? hadisi Hakk yolunda, koşturmak, kızıştırmak, ibadete teşvik etmek suretiyle ümitlerini kaybedenlerin iki ellerinden tutmaktadır.

?Emir falan efendinindir.? demek, ne demektir? Aklını başına al da, ondan başkasıyla az düş kalk demektir.

ne de akşam.? denmiştir.

bir değildir. Kalem yazdı, mürekkebi bile kurudu.

Nitekim Allah?a göre ne sabah vardır,

?İş benim elimden çıktı, ben artık bir şey yapamam. Benim yanıma bu kadar çok gelme, bana karşı bu kadar çok sızlanma.? desin.

Fakat?Allah, neyi diledi ise o oldu. Hüküm onun hükmüdür. Ebedi olarak, mutlak bu böyledir.? deseler;

Elinle bir şey çalarsan o anda kalem yazdı, mürekkebi bile kurudu demektir. Şarap içersen sarhoş olursun. Bunu da kalem yazdı. O yazının da mürekkebi kurudu.

?Kalem, olacak şeyleri yazdı.

Allah neyi diledi ise, o oldu.? hadisinin manası.

Bu söz candan ve gösterişsiz olarak, işe daha iyi sarılmaya teşviktir. Hatta o hizmette daha fazla gayrette bulun, o işte daha da ehil ol, daha çok çalış demektir.

İbadet ile günah bir değildir. Emin oluşla hırsızlık ediş

yazdı mürekkebi bile kurudu.? demektedir.

Yoksa; ?Emir sahibinin etrafında dolaşma da, amel defterin kara yazılsın, yüzün de sararsın!? demek değildir.

Seni kızıştıran, ilahi lutfa ümitle koşturan, seni çevikleştiren, seni ar ve haya sahibi yapan te?vil, haktır, doğrudur.

Onun rızasını arayın. Başkalarının hışmından,

geçmiş zaman, gelecek zaman yoktur, olamaz.

Şükretmekle nankörlük bir değildir. Kalem bu yazıyı da

Kulun; ?Allah neyi diledi ise o oldu.? demesi; ?O işle uğraşma, tembel ol!? Allah ne isterse o olur demek değildir. Çünkü?Takdir-i ezel gayrete aşıktır.? demişler.

Sana; ?Ey efendim, ne dilersen dile, işin iş, dilediğin şey, dilediğin gibi olacak.? deseler.

Fakat seni gevşekleştiren, gevşek bir hale sokan, tembelleştiren te?vil, şu hakikati bil ki, te?vil değildir. Seni kötü bir hale sürükleyen, seni değiştiren bir haldir.

eyvallah, mekandan-zamandan uzak olana olsun..

Şu halde kalem, herkesin işine layık olan, uygun düşen mükafatı ve mücazatı yazmıştır.