Bir telaş, bir koşuşturmaca.

'Çay içmek istiyorum' dedim. Çay ocağına yürürken içerde olup biteni anlattım. Dokunduğu yere dokunmaya çalışanlar, benim ne kadar şanslı olduğumu söyleyenler arasında ezana kadar birkaç demli çay içtim.

Annem babamı ikna etti, nişanlandı.

Her ilim sahibine alim denmez. Mal ve mevki sahibi olmak için ilim öğrenen ve ilmi ile amel etmeyen, İslam alimi değildir. Buyuruluyor ki:

Ama, şeyhi olmayanın şeyhi şeytandır muhabbetinden vazgeçmiyordu.

Kuran, İlahi ve kelime-yi tevhid, hayy ve hu zikirleriyle, sıcaktan bunalarak, bozuk yolların sarsıntısı ve tozu arasında Menzil'e ulaştık.

anadoluda mürşid deyince şeyh akla geldiği için o şekilde söylenegelmiştir

Devgençliydi gençliğinde, eve Deniz Gezmiş'in, Yılmaz Güney'in posterlerini asmıştı, babamın pikabında Selda Bağcan dinler, kırmızı şarap içerdi.

Sana bir muska yazacağım, üzerinde taşıyacaksın, bahtın açılacak, rızkın genişleyecek...

Sıkıntılı bir sesle,

Nihayet evlendiler.

Sual: Kur'anda vesileden bahsediliyor. Vesile nedir?

Ben bu soruların altından nasıl kalkayım.

Alimler hariç, insanlar helak olmuştur. İlmiyle amel edenler hariç, alimler de helak olmuştur. İhlaslı olanlar hariç, amel eden alimler de aldanmıştır. O halde gerçek alim, ilim, amel ve ihlas sahibi salih kimsedir.

Fen bilgileri de, bilenlerden uzun zamanda öğrenilmektedir. Böyle, imanı, kalbi temiz, doğru din alimlerine müderris, muallim ve mürşid denir. Mürşid demek, su üstünde yürüyen, havada uçan, kaybolan şeyleri bilen, okuyup, üfleyerek hastalara şifa dağıtan kimse demek değildir. Ahkam-ı islamiyeyi, yani kalb, ruh ve beden ile yapılan ibadetleri bilen, yapan ve başkalarına da öğreten Ehl-i sünnet alimi demektir. Her müslüman, Maide suresindeki emre uymak için, böyle bir alimden veya kitaplarından farz ve nafile ibadetleri öğrenmelidir!

Ardında kıldığım namazda en çok secdede uzun uzun kalarak ettiğim duayı ve secde yerinden alnıma ve kalbime sızan nuru hatırlıyorum.

Bütün bu üstünlükler, ancak Eshab-ı kiramda ve sonra, 200 yıl içinde yetişen, bazı büyüklerde bulunabildi. Daha sonraları, fikirler, reyler dağılıp, bid?atler çıkıp yayıldı. Böyle üstün zatlar azala azala, 400 yıl sonra, bu şartlara haiz olan, yani mutlak müctehid olarak meşhur olan görülmedi.

Oğlum bir haftasonu gel nolur, büyüden sonra oğlan bu sefer aşırı kılıbık oldu, yengen de yüklü, öyle davranıyor ki, baban utanıyor artık.

Görüldüğü gibi 1909 yılından sonra yazılan din kitaplarından, ancak nakli esas alanlar muteberdir. Ayet ve hadisleri, yazarının kendi görüşlerine göre açıklananlar veya ilhamla yazılanlar muteber değildir.

zaten yoksa Allah peygamber efendimizi yollamazdı rehber olarak. sadece kitap yollardı

Ehl-i sünnet alimleri ise buyuruyor ki:

Sonra senden bir söz geliyor.

Cami avlusunda hızla arasına dalan birinden güvercinlerin kaçışı gibi cemaat ayaklandı.

Arada bana bakıyordu.

"efendiler ve ey millet! iyi biliniz ki, türkiye cumhuriyeti, şeyhler, dervişler, müritler, meczuplar ülkesi olamaz. en doğru, en gerçek tarikat uygarlık tarikatıdır. uygarlığın buyurduğu ve istediğini yapmak insan olmak için yeterlidir. tarikat başkanları bu dediğim gerçeği bütün açıklığı ile algılayacak ve kendiliklerinden derhal tekkelerini kapatacak, müritlerinin bundan böyle olgunluğa eriştiklerini kabul edeceklerdir."

Tabi hocanın talimatlarını uygulamak kolay olmadı.

Dağın eteğinde evim vardı

mürşid: irşad eden demektir

Sabah ezan sesine uyandık. Büyükçe bir salonda yerde, kurbanlık koyunlar gibi sıralanmış bir halde idik.

Kış tatilinde memlekete gittiğimde annem, 'oğlum İskenderun'da bir hoca varmış, gidip şuna muska yazdıralım' deyince durumun sandığımdan vahim olduğunu anladım.

İki hafta sonra aradığımda, annem bu kez,

Bir örtü vardı evet, her şeyden gözümüzü perdeleyen örtüler vardı, belki edep bu idi. Onlarınki Batıni bir muameleydi, gönülleri gizli şeyleri anlıyordu. Namazdan sonra Seyda'nın babasının kabrine gidip çay ocağına döndük. Çayın kokusu, tütüne karışmış, ikili üçlü grupların muhabbeti dünyanın ne kadar şenlikli bir yer olduğunu gösterir bir hale bir melale bürünmüştü. Bizim grup da bölündü, ağbim ve Ahmet hoca dışında üç sofi daha katıldı bize.

Mürşidi tanımak

Saldırgan, sinirli, kavgacıydı, her gün bir vukuatı olurdu, babamı bezdirmişti.

Kıyamete kadar da olacaktır İnşaallahu teala...

Öğleye kadar el-Hüseyni'nin türbesine gittik, türbenin ardındaki bayırda dolaştık, dönüp çay içtik, sigara sardık. Öğle ezanına bir saat vardı. Seyda'nın evinin karşısındaki dut ağacının gölgesinde oturuyorduk ki bir hareketlenme oldu. Mescidin kapısı açıldı, sakallı, ak sarıklı, siyah cübbeli bir adam, Kürtçe aksanlı Türkçeyle bağırdı : 'Daktilo bilen var mı?' İmamı duymayan cemaat için müezzinin, özellikle Cuma namazlarında tekbirleri tekrarlaması gibi birkaç kişi daha yüksek bir sesle cümleyi yineledi : 'Daktilo kullanmayı bilen var mı?' Tam o anda ağbim kolumdan tuttu sürükledi, 'var var!' Kendimi bir anda, sonradan Seyda'nın halifesi olduğunu öğrendiğim su gibi arı duru adamın yanında, bir koridorda yürürken buldum. 'Bir derdim var, bin dermana değişmem' der gibi bir hal bir melal içerisindeydi adam. Tam bir teslimiyet içerisinde, arada bana gülümseyerek yürüyordu. Koridor bitti, bir kapıdan geçtik, bu kez daha kısa bir koridora girdik, bir kapı daha geçtik, avluya çıktık. Zeminine sarı, damarlı taş döşenmiş hayatı da geçerek haznenin kapısına geldik. Çaldı, cevap beklemeden açtı, 'gel' dedi. Sanki toprak yarıldı, altından deniz göründü, içeri adımımı atınca ayağım suya battı. Kırçıl bir Kürt kilimi seriliydi. Duvarlar beyazdı, boştu, haznenin kalın duvarlı penceresine oyulmuş izlenimi veren küçük pencereden düşen güneşten mi yoksa başka bir nurdan mı içerisi ışıl ışıldı. Tüy gibi hafiflediğimi hatırlıyorum. Yerçekimsiz bir uzama girmiş gibiydim. Seyda'nın çehresindeki tebessümün, yüzünün doğal hali olduğunu sonradan fark ettim. Gözlerinde mavi, kirli sarı karışımı bir renk oynaştı, ardından bir ışıltı belirdi, bir şefkat yağmuruyla yıkandığımı hissettim. Bedenim çözülüyordu. Hücrelerim birbirinden ayrılıyor, yüküm hafifliyordu. 'Otur' diye işaret etti. Onun gibi diz üstü çöktüm. 'Şöyle gel' dedi, yanına sokuldum. Adam küçük bir sehpa getirdi, köşede yerde duran küçük olimpiya daktiloyu üzerine koydu. Kapağını açtım. Kağıdı taktım. Adam diğer yanına oturdu. Başı önüne eğik, pul pul dağılan bir sesle, Kürtçe bir şeyler söyledi. Halifesi Türkçeye çevirdi ama bunun Kürtçe ile Türkçe arasında kırma bir dil olduğunu söylemek daha doğru olur. İlk cümleyi anlamıştım, besmeleydi. Rahman ve Rahim olan Allah'ın adıyla diye başladım. Tuşlara nasıl vurdum, neler yazdım, o dağınık grameri nasıl toparladım hatırlamıyorum. Kendimi yanında günahkar, kirli hissettiğim bu iki ırmağa dalmış, onlar beni nereye sürüklerse gidiyor gibiydi. İkinci kağıdın yarısına kadar yazdım. Bitince halifesi mührünü uzattı, alıp bastı. Mektup hacılara hitaben yazılmıştı. Onlara çevresinde döndükleri o siyah taşın, gerçekte insanın kalbi olduğunu. Sağdan sola döndüklerini, zikrin de kalbe bükülerek yapıldığını, böylece insanın kendisindeki ilahi merkezin çevresinde tavaf ettiğini, tavaf ın, hareket halinde kılınan bir namaz olduğunu, namazda insanın şeytanın etkisinden uzak bulunduğunu, o halde edilen duaların geri çevrilmeyeceğini, dünyadaki bütün mazlumlar için yakarmalarını öğütlüyordu. Adam mektubu aldı, daktilo ve sehpayı yerine koydu, çıktı. Çıkınca sessizlik oldu. Deniz durgunlaştı. Dalgalar çekildi. Deniz cam gibiydi. Dibindeki balıklar, yosunlar görünüyordu. Başımı iyice öne eğmiştim. Sanki bana bakıyordu. Kendimi daha hafiflemiş hissediyordum. Yıkandığımda bedenim nasıl rahatlıyor, bir rehavet ve uyku hali, bir hafiflik duygusu oluyorsa, şimdi de böyleydi. Koyu bir sessizlik. Çıt yok. Bir ormandayım sanki. Bir bulutun içine girmişim. Mavi ve beyaz... Başımı bir el çevirir gibi çekinerek ve utanarak döndüm baktım. O da bana baktı. Yine gülümsüyordu. Gözleriyle bedenimi yıkıyor, temizliyor ve kalbinden bir bağ atarak kendine bağlıyordu. Sanki Şah Hatayi gibi, 'bir nefescik söyleyeyim/dinlemezsen neyleyeyim... diyordu. Benimkisi bir nefes... İster dinle ister dinleme. Seni zorlamıyorum. Madem denizi gördün, ormana girdin, içine bir ateş düştü, sen bilirsin. Göğsümün yarıldığını, içine eliyle dokunarak bir şey yazdığını, ona içindeki gayrı dağıtarak bir yumruk vurduğunu hissettim. Tekrar başımı öne eğdim ve yavaş yavaş küçülerek yok olduğumu gördüm. Sanki canım tenimden ayrılmış, bedenime dışarıdan bakıyordu. Kaybolmuştum. Bir sırrın içine girmiş, orada çiğ tanesine dönmüştüm. O sessiz belirsizliğin içinde ne kadar kaldım hatırlamıyorum. Neden sonra omzuma dokunan parmaklarındaki şefkatle irkildim. Gülümseyerek baktı ve fısıltı halinde birkaç cümle döküldü dudaklarından. Dua gibiydi. Şimdi küçülen bedenim yine buluta girer gibi avcundaydı. Varlığımı kavramıştı. Durgun bir nokta gibiydim. Sabit, hareketsiz, bir daireye yerleşmiş... Kapı açıldı, halifesi girdi. 'Hadi...' dedi. Döndüm doğrulurken elini öpmeye çalıştım, çekti, başımı okşadı gülümsedi. Odadan çıktık.

İbadetler içinde, sahih, doğru, halis olan ibadetler vesile olur. İbadetlerin sahih olması için, doğru iman, temiz ahlak sahibi olmak ve şartlarına uygun yapmak lazımdır. Mesela, namazın sahih olması için, abdest almak, kullanılan suyun temiz olması, namazı vaktinde kılmak ve kıbleye karşı kılmak, namazdaki ayetleri, tesbihleri ve duaları doğru okumak ve diğer şartları, vesileleri bilmek ve yapmak lazımdır. Her ibadetin de böyle şartları, vesileleri vardır. Bunlar, senelerce çalışarak öğrenilir. Bunlar düşünmekle öğrenilemez. Bunları bilen ve yapan alimlerden işiterek veya kitaplarını okuyarak öğrenilir.

dikkat buyurunuz bediüzzaman said nursi demiyorum. fani olmaya mahkum şahıslar üzerine bu hizmet bina edilmez diyor üstad çünki

'Bunun alnında bir nur görüyorum' dedi...

Sual: Müctehid olmak için hangi kitapları okumak lazımdır?

Mihraptaki yerine geçerek tekbir aldı.

Hal hatırdan sonra, 'nedir mesele?' diye sordu.

Annem uzun uzun anlattı.

Demli çayı yudumlarken, çevremden gitgide koptuğumu, onun yüzünü, alnındaki nuru, gözlerindeki ışıltıyı ve omzuma dokunan parmaklarındaki yağmuru gördüğümü hatırlıyorum.

Hamur olmuştuk, suyumuz çıkmıştı.

Namazdan sonra tövbe alındı ve çorba içildi.

Eshab-ı kiram kitabında buyuruluyor ki:

Kıza tat vermedi tabi, kıskançlıktan Kız Sanat Okulu'ndan ayırdı, eve kapattı, nefes aldırmadı.

Annem, Allah razı olsun, dedi.

Çıt yoktu.

aynen öyle de ilimle mücehhez zatlardan istifade etmek mecburiyeti hasıl olmakta.

Ağbime söz anlatmak deveye hendek atlatmaktan güçtür.

Ağbim ve sofiler beni görünce saldırır gibi sorular sormaya, beni çekiştirmeye başladılar.

Hoca şaman gibi sedire bağdaş kurmuş, şişmanca, çenesinde seyrek ve uzun sakalı olan, gözleri çekik, gözbebekleri kedilerinkine benzeyen, korkunç bir şeydi.

Tuhaf ama, benim de bahtım açılmış, cep harçlıklarıyla ay sonunu getirmeye çalışırken birden iki vakıftan burs almaya başlamış, bir de maaşı gayet iyi bir yarım günlük iş bulmuştum.

Sakalını kaşıdı.

Annem kıvançla baktı bana.

Senin, dedi, diğer oğlanla, o canavarla işimiz biraz zor. Ona iki ayrı şey yazacağım. Birini yakıp suya karıştıracaksınız, altı gün sabah öğlen akşam içecek, yedinci gün kalan suyu hamam suyuna katacaksınız, onunla yıkanacak, muskayı da cekedine, devamlı giydiği bir şeyin içine dikeceksiniz.

Şeyhi olmayanın şeyhi şeytandır deyip duruyor ağbim.

Ülkemizde Şeyhlerimizde, dervişlerimizde, meczuplarımızda, müridlerimizde vardır Elahmdülillah...

Sarı, çizgili bir kağıda sabit kalemle benim muskayı yazıp katladı, naylona sardı, anneme uzattı.

CEVAP

Ben bir bülbülüm

Öyledir yavrum, dedi, bizi hiç üzmedi, namazında abdestindedir.

Sual: Günümüzdeki yazarlara ve profesörlere, alim denir mi?

Askerliği Kıbrıs'ta yaptı, dönüp geldi, iş güç yok, evleneceğim diye tutturdu, sevgilisi Mine'ydi, isteyin yoksa kaçıracağım, dedi.

Birden ürpertici bir dalgalanma oldu.

Evet.

İlk çocukları Riyad doğmuştu, eşine karşı o kadar saygılı ve nazikti ki, sofrada ağzına lokma vermeler, en küçük bir sorun olduğunda şefkat ve sabırla davranmalar, doğrusu annemden daha büyük oldu şaşkınlığım.

Sadık Yalsızuçanların Anka isimli kitabından...

İnşallah hocam, dedi, inşallah...

mürşid olarak da illa bir şeyhin seçilmesi mecburi değildir

"mürşidi olmayanın mürşidi şeytandır" o sözün gerçeği

Annemle gittik, Soğukoluk'a yakın bir köydeki hocaya.

Hadis-i Şerif'te de "ilim üstaddan öğrenilir" buyuruluyor.

Annemle karşısındaki kanepeye oturduk.

Denizden çıkar gibi çıktık. Varlıktan ayrılmış tekrar dönmüştüm. Koridor bergaz gibiydi. Kapıya yaklaştık, dışarıda günlük güneşlik sesler geliyordu.

Mustafa Kemal Atatürk

Herkes ayakta ve tazim içinde yine çıt çıkarmaksızın bekledi. Birkaç saniye sonra ceylan gibi süzüldü. Yine mütebessimdi.

Saf, temiz bir hava vardı dışarıda, su sesleri, hafifçe esen rüzgar, hangi çiçeklerin rayihasını taşıyorsa artık... Dikkatimi çeken ve bana en çok uyan, sofilerin tütün tiryakiliği idi. Tütün ve demli çay. Sabah namazından önce yanına oturduğum sofi, 'insan bir mültecidir ahi' dedi, 'kendi gönlünden başka sığınacak bir yeri yoktur.' Bu bir şaka olmalı diye düşündüm. Yanımdaki şalvarlı, başında beyaz bir sarık, yüzü traşsız, Gölbaşı tütününden sardığı kalın sigarasını derin derin emen, yüzü dumanın gerisinden güçlükle seçilen adamın aklımdan geçeni okuyup bana Tebrizli Şems gibi, 'Allah'ın sırrı sensin, kalbine sefer et' demesi rüyadan başka bir şey olamazdı.

Elleri arkasına bağlı, hafif adımlarla yürüdü.

Ahmet hoca'nın imametinde yatsı namazını kılıp kuru esmer ekmeğe katık edilen suyu bol, tadı tuhaf bir çorba içtik, uyuduk.

Allahü teala mealen, buyuruyor. (Maide 35) Mezhepsizler, diyor.

Talebe misin?

Kalabalıktı. Safın boş bir yerine çöktüm.

mutlaka bilen, istifade eden kişilerden ders almak gerekiyor.

İslam alimi kime denir

'Evet', dedi annem.

Yüreğim derin yaralı

Alim, çok kitap okuyana, çok bilene, diploma sahibi olana değil; dinini doğru bilene, hakkı batıldan ayırabilene denir. Kıyamet yaklaştıkça ilim azalır, din adamlarına güvenilemez. İki hadis-i şerif meali:

Yüksek din bilgileri, tefsir, usul-i kelam, kelam, usul-i hadis, ilm-i hadis, usul-i fıkıh, fıkıh, ilm-i tasavvuftur. Bu 8 ilmi öğrenebilmek için gerekli alet ilimleri ise 12 dir. Bunlar, sarf, iştikak, nahv, kitabet, iştikak-ı kebir, lügat, metni lügat, beyan, meani, bedi, belagat, inşa ilimleridir.

Babamdan gizli biriktirdiği paranın tümünü hocaya verdikten sonra çıktık annemle.

Anneme de sirayet etti sıkıntı. Umutsuzlukla çaresizlik karışımı bir sesle, derin derin soluyarak,

İlk geceden başlayarak kızı hayvan gibi dövüyormuş.

Artık türkülerimi nerede söyleyeyim

Din alimi olmak için, Kur?an-ı kerimi ve manalarını ezbere bilmek, binlerle hadis-i şerifi ve manalarını ezbere bilmek, İslam?ın 20 ana ilminde mütehassıs olmak ve bunların kolları olan 80 ilmi iyi bilmek, dört mezhebin inceliklerine vakıf olmak, bu ilimlerde ictihad derecesine yükselmek, tasavvufun en yüksek derecesinde olmak lazımdır.

İş güç de olmayınca, herkese saldırıyor, gözü üstünde kaşın var diye girişiyormuş.

İlmihal okuyan bilir ki, mürşid kendi kendine olmaz, yerden ot biter gibi bitmez. Bir müslüman kendi kendine evliya olabilir, ama asla mürşid olamaz. Mürşidin, icazetli bir hocadan icazet alması şarttır. Hocasının da icazetli olması şarttır. Bu silsilenin Peygamber efendimize kadar dayanması da şarttır.

ben asıl mürşid olarak kuran'ın hazinesinden süzülen risale-i nuru alıyorum. ama elbette ki onu da ders verecek kişiler var.

Karşıda, mihrabın yanındaki pencereye gitti. Sırtı cemaate dönük, halde kısa bir süre dışarı baktı. Yavaşça döndü. Tam cemaate baktığında, öncekinden daha çok ürpertici bir 'Al-laaah!' diye bir çığlık yükseldi, birkaç mürid cezbeyle düştü. Gülümsedi.

Annemin konuşması bitince, 'bu delikanlı da oğlun mu?' diye sordu.

Ben Hüseyin Rahmi romanlarından yapılmış bir korku-komedi filmi seyretmişim gibi hissederek döndüm Ankara'ya.

Nihayet ısrarlarına dayanamayıp kabul ettim ve Cuma günü öğleden sonra oniki kişilik bir minübüse yirmi kişi tıkınarak Menzil'e doğru yola çıktık.

Ben de yaralıyım, benim de evim yıkılmış, köyüm yakılmış, ben de yersiz yurtsuzum, göçmen kuşlar gibiyim.

Ehl-i sünnet itikadını ve İlmihal bilgilerini iyi bilen hemen anlar. Yani dört hak mezhebi bilip birisine uyan kimse, hakkı batıldan ayırır. Bilmeyen ayıramaz. İstidracla kerameti karıştırır. Bid'at ehli bir kimse, deniz üstünde yürüse, havada uçsa da evliya olamaz. İstidrac ile kerameti ayıramayan bunu anlayamaz.

mesela benim mürşidim risale-i nur külliyatıdır

Her ilim sahibine alim denir mi?

ama bir de o kitabın rehberi olacak anlatacak peygamber var

Müctehid olmak için Arabi ilimleri ve Kur?an-ı kerimi ezbere bilmek, her ayet-i kerimenin manay-ı müradisini, manay-ı zımni ve iltizamisini bilmek ve ayet-i kerimelerin geldikleri zamanları ve gelme sebeplerini ve ne hakkında geldiklerini, külli ve cüzi olduklarını, nasih veya mensuh olduklarını, mukayyed veya mutlak olduklarını ve kıraet-i seba ve aşereden ve kıraet-i şazzeden nasıl çıkarıldıklarını bilmek, hadis kitaplarındaki, yüz binlerce hadisi ezberden bilmek ve her hadisin ne zaman ve ne için irad buyurulduğunu ve manasının ne kadar genişlediğini ve hangi hadisin diğerinden önce veya sonra olduğunu ve bağlı bulunduğu olayları ve hangi vaka üzerine buyurulduğunu ve kimler tarafından nakil ve rivayet olunduğunu ve nakledenlerin ne halde ve ne ahlakta olduklarını bilmek, fıkıh ilminin üsul ve kaidelerini tanımak, 12 ilmi ve Kur?an-ı kerimin ve hadis-i şeriflerin işaretlerini, rumuzlarını ve açık ve kapalı manalarını kavramak ve bu manalar kalbinde yer etmiş olmak, kuvvetli iman sahibi olmak ve itminan ile dolu, nurlu ve saf bir kalbe ve vicdana malik olmak gerekir.

Ahmed hoca mihmandarımızdı. Nurşin'li bir seyyit. Hafız ve molla. En çok ilgimi çeken Mem u Zin şerhi okumuş olması. Risale-i Nur'dan da tederrüs etmiş. Sekiz çocuk babası, yoksul, Efendimiz'in adı anıldığında ağlayan, çok tatlı bi adam.

Şimdi yüreğim alevli

Sultan ikinci Abdülhamid hanın tahttan indirilmesiyle din işlerine de fesat karıştı. İttihat ve terakki fırkasına kayıtlı olan cahiller, hatta masonlar, din işlerinde yüksek mevkilere getirildi. İlk iş olarak, sultan Abdülhamid hanın son şeyhülislamı Muhammed Ziyaüddin efendi, görevinden alındı. Bu yüksek makama 1910?da Musa Kazım getirildi. Bu zat, koyu ittihatçı ve masondu. İslamiyet?e uymayan hareketlerinden ve sapık yazılarından dolayı, ikinci Abdülhamid han tarafından Irak?a ve Fizan?a sürülmüş olan bölücü kimseler, İstanbul?a getirilip, kendilerine din işlerinde vazifeler verildi. Bu cahil ve partizan kimseler, bozuk, sapık din kitaplarının yazılmasına, yayılmasına, önayak oldular. İkinci Abdülhamid han zamanında yazılan din kitapları, bir ilim heyeti tarafından kontrol edilirdi. Tasdik edilip, izin verilenler bastırılırdı. Böylece, o tarihlerde basılan din kitaplarına güvenilir. 1909?dan sonra, din kitapları yetkili alimler tarafından kontrol edilmez oldu. Bu kitaplardan, ancak önceki muteber kitaplardan vesikalar vererek yazılanlara güvenilir.

Bu söz Bayezid-i Bistami hazretlerine aittir.

Hadis-i şeriflerde buyuruluyor ki:

Müctehid olmak için

Mevduat-ül ilim kitabının bölümünde, Kur?an-ı kerim ilmi, içinde şaşılacak, akıllara durgunluk verecek sayısız acayip haller bulunan engin bir denizdir. Öyle yüksek ve metin bir dağdır ki, ondaki hayret veren şeyleri öğrenmek, her sırrına erişmek imkansızdır. Bu ilmin sayılmayacak kadar dalı vardır, denilerek altmışın üstünde tefsir ilminin kolları bildirilmiştir.

Hafif bir rüzgar, dışarıdaki sıcağın aksine serinlik yayıyordu. Kokusunu ve sessizliğini unutamıyordum. O belirsiz büyü içinde beklemeye başladım.

elbette ki sadece okumak yetmiyor

Boynum kesik, kanıyorum sürekli, sana nasıl şifa verebilirim.

Namaz için mescide girdik.

Neyse uzatmayayım, yaz tatilinde yıllık iznimi alıp geldiğimde, annemin dediği kadar olduğunu gördüm.

Sual: Herkes birisine mürşid-i kamil diyor. Bir kimsenin mürşid-i kamil olduğu nasıl anlaşılır?