Hadiselerin melekut cihetini, meselenin tatlı yüzünü gösteren bir başka misal de Hz. Yusuf ?dan: Mısır?a aziz olmak için, evvela kuyuya atılmak, sonra köle gibi satılmak, ardından zindana tıkılmak gerekiyormuş. Hz. Yusuf da bunların hepsini görmüş ve çekmişti. O bütün bu imtihanları bir nebiye yakışır şekilde başarıyla atlatmıştı. Zahiren zor ve çetin görünen bu hadiselerin verasında, bütün milletin kaderine hakim olma gibi bir paye vardı ve o bunlara erişti.

Bu mevzua bir hadis-i şerifle başlamak istiyorum. Yukarıda da geçen bu hadiste Efendimiz : ?Sizden hiç kimse yoktur ki, cennet ve cehennemdeki yeri bilinmiş olmasın?1 buyuruyor.

Demek oluyor ki, daha insan yaratılmadan, Cenab-ı Hakk, insanın cennetlik mi, yoksa cehennemlik mi oldugunu biliyor. Şimdi ilim açısından kaza ve kader meselesinin farklı bir açıklamasını arzedelim:

TARTIŞMAYA AÇIK CÜMLELERİNE CEVAP VERMEK ZAMAN KAYBI OLACAK.

Kaldı ki kainatta hiçbir hadise tesadüf eseri değildir. Herşeyin zimamı ve herşeyin anahtarı O?nun elindedir. Herşey O?nun kader pergeline göre planlanmıştır ve mevsimi gelince de planlanan o şeyler yine O?nun meşiet ve kudretiyle sahneye konulmaktadır. Bütün bu olan-biten şeylerde bizim irademiz sırf bir şart-ı adi planında devrededir. Bu açıdan da, her zaman insan, iradesini hayra yönlendirmeli ve onu hayır cihetinde kullanmalıdır.

Kur?an bu vazifeleri yapan insanları?muslihun? sözcüğü ile anlatır. ?Muslihun? isim cümlesidir. İsim cümlesi Arapçada devam ve sebat ifade eder. Öyleyse?muslihun? aralıksız; yani yatarken-kalkarken, yerken-içerken, ?ifsad içinde boğulan şu insanlığın hali ne olacak? diye düşünen, insanlığın insanlık zirvelerine çıkmasını planlayan, bu hususta projeler üreten, onları tatbikata koyan ve adeta bunun haricinde hiçbir derdi, davası olmayan insanlar demektir. İşte böylesi insanlar olduğu müddetçe, Allah o ülkeyi helak etmeyecektir. O halde bu ayetten aldığımız güçle, çok rahatlıkla şöyle diyebiliriz: ?Kur?an?ı dert edinmiş, insanlığın salahını düşünen, bunu hayatının gayesi bilip, kadın-erkek bu uğurda mücadele eden bir zümre varsa, Allah o ülkeye semavi ve arzi belalar vermeyecektir.?

Hz. Mesih göğe nasıl yükseldi. Ortada onu asmak için hazırlanan bir çarmıh vardı. O korkunç bir tarassud altında sıkışıp kalmıştı. İşte o anda ona gökten bir el uzandı (Nisa, 4/ 158) ve doğuşu mu?cize olan bu zat?ın, dönüşü de mu?cize ile noktalandı.

Meseleyi daha fazla tenvir için, burada bir büyük zatın bu mevzuda irad ettiği bir misali arzetmek istiyorum: Diyor ki: ?Sen bir çocuğun isteğiyle, onu kucağına alsan; sonra sana dese ki, beni falan yere götür; sen de onu oraya götürsen; o da orada üşüyüp hastalansa; şimdi o çocuk sana: ?Beni niye buraya getirdin? diye itirazda bulunabilir mi? Bulunamaz, çünkü, kendisi istedi. Üstelik ona: ?Sen istedin? diyerek iki de tokat vurursun.?

Ama, bu demek değildir ki; kulun hiçbir dahli, mübaşereti olmadan, Allah tarafından cebren dalalete itiliyor veya hidayete sevk ediliyor da, o, ya dall veya raşid bir insan oluyor.

Demek oluyor ki, nice dış yüzüyle çirkin görünen şeyler var ki bizim için onlarda çok büyük hayırlar vardır. İşte soğukta alınan abdest, işte uzun mesafeler kat?edip mescidlere gitmek ve işte namazdan sonra diğer namazı beklemek, zahiren çok zordur; fakat bu zorluğun verasında adım adım cennete yaklaşmak ve merhale merhale Cenab-ı Hakk?ın rahmetine yanaşmak vardır. Nefse hoş gelen, insanı şehvet alemlerine iten nice iç gıcıklayıcı şeyler de var ki, onların da neticesi adım adım cehenneme yuvarlanmak ve Cenab-ı Hakk?ın rahmetinden uzaklaşmaktır.

Hayır ve şer, kaza ve kader, kainatta olup biten şeylerin hepsi belirli kanunlar, belli sebepler ve ölçülü miktarlar dairesinde cereyan etmektedir. Allah her şeyi iradesiyle yaratır, var olan ve olup biten her şey Allah?ın bilgisi ve iradesi altındadır.

Allah yolunda kıtal, muharebe; İslam?ın izzet ve haysiyeti uğruna cihad olarak size farz kılındı. Kitab?ı kafanıza, silahı belinize koyup sınırlarınızı bir nefer gibi korumak, devlet, millet, şeref ve haysiyetine bekçilik yapmak sizin için mukaddes bir sorumluluktur. Mülk yönüyle ve dışa bakan cihetiyle bu size kerih gelebilir. Ama size bir kanun söylüyorum: nice kerih görüp hoşlanmadığınız şeyler vardır ki, onlar sizin için hayırdır. Nice sevdiğiniz şeyler de var ki onlar sizin için şerdir.

Son olarak, babamdan dinlediğim, mevsuk kitaplarda ise görmediğim bir hususu arzetmek istiyorum: Allah bir beldenin altını-üstüne getirmeyi kader planında yazmış; derken kaza vakti gelmiş. Tam o esnada bir çocuk, annesi hamur yoğururken bir ihtiyacından dolayı çığlık çığlığa bağırmaya, ağlamaya başlamış. Annesi ellerini temizleyip onun yanına gidinceye kadar biraz vakit geçmiş. Bu arada anne çocuğuna karşı şöyle sesleniyormuş: ?A be evladım, ne öyle çılgınca bağırıyorsun? Allah bile bir ülkeyi helak ederken bu kadar acele etmez.? İşte bu söz üzerine, Cenab-ı Hak atası ile kaderi bozmuş ve o ülkeyi helak etmemiş. Görüldüğü gibi Allah?a bir yöneliş, bir teveccüh, bir güzel hal ve tavır, böylesi ilahi ataların meydana gelmesine vesile olabiliyor. Ancak insanlar, O?na karşı firavunlardan daha mütemerrid davranıyorlarsa... Evet bu şart cümlesinin cevabı yok.

Kainatta olup biten herşeyi Allah yaratır. Bu soruda?külli irade? diye geçen şey de işte budur. Hatta, ?Sizi de, işinizi de, Allah yarattı.?(Saffat, 23/96) Yani sizin de, sizden sadır olan ef?alin de halikı yalnız Allah?tır. Mesela: Siz taksi yapsanız, veya bir ev inşa etseniz, bu işleri yaratan Allah?tır. Siz ve ef?aliniz, Allah?a aitsiniz. Ama ortaya gelen bütün bu işlerde, size ait bir husus vardır ki, o da bir kesb ve bir beşeri mübaşerettir. Bu ise adi bir şart ve temayül gibi bir şeydir. Tıpkı dünyaları aydınlatacak olan bir elektrik şebekesinin düğmesine dokunmak gibi.. Bu durumda?Sizin hiçbir şeyiniz, hiçbir müdahaleniz yok? denemeyeceği gibi, işin tamamen size ait olduğu da söylenemez. İş tamamıyla Allah?a aittir. Fakat, Allah size ait bu işleri yaratırken, sizin cüz?i müdahalenizi de adi şart olarak kabul etmiş ve yapacağı her şeyi onun üzerine inşa buyurmuştur. Mesela: Şu caminin içindeki elektrik mekanizmasını, Allah kurmuş; işler ve çalışır hale getirmiştir. Yeniden bunu tenvir etme işi, ameliyesi de Allah?a aittir. Elektron akımlarından bir ışık meydana getirme, camiyi tenvir etme birer fiildir. Ve bunlar da?Nuru?n-Nur, Münevviru?n-Nur, Musavviru?n-Nur? olan Hz. Allah ?a aittir. Ama bu caminin aydınlanması mevzuunda, sizin de bir mübaşeretiniz vardır; o da Allah?ın kurduğu bu mekanizmada, Allah?ın ayarladığı düğmeye sadece dokunmanızdır. Sizin irade ve takatinizin çok fevkinde, o mekanizmanın, tenvir vazifesini yapması ise tamamen Allah?a aittir.

Kadere iman, insanlar felaketlerle baş başa kaldıkları zaman bir teselli kaynağı olur. İnsan üzüntülü olduğu zaman kaza ve kadere olan imanı onun imdadına yetişir. Arzu ettiği bir şeye kavuşamadığı ve ümitlerinin arasına engeller girdiği zaman, Allah?ın takdirine olan imanı ve güveni ona destek olur, ümitsizliğe düşmez. Olanların bir ilahi takdir gereği olduğunu bilir ve üzülmez.

Nasuh abi teşekkürler...

Öte yandan; Allah bir ayet-i kerimede şöyle ferman buyuruyor: ?Allah bir beldeyi, o belde ahalisi ıslahçı oldukları müddetçe helak edecek değildir? (Hud, 11/117). Madem Cenab-ı Hak böyle vaad ediyor, öyleyse biz kendimize düşeni yapalım, gerisine karışmayalım. Şimdi acaba bizler, Kur?an?ın istediği performansı gösterebiliyor muyuz? Yani gerçek anlamda belaların def?i için şemsiye vazifesi görebiliyor muyuz?

Müslümanlar, ertesi sene Umre yapabilme garantisini almışlardı ki, bu da resmen, Ka?be?nin sadece Mekkelilere ait olmadığı hükmünü kabul etmek anlamına geliyordu. Bu düşünce diğer kabilelerin de cesaretini artırdı.

Hz. Musa ?nın çilesi daha doğar doğmaz başlamıştı. Bir sepete konulup nehre bırakılmıştı. Sonra Allah onu, hem kendisine hem de Musa'ya en büyük düşman olan Firavun?un sarayına yerleştiriyordu. Bir kıptiye vurduğu öldürücü bir tokat yüzünden senelerce sürgün hayatı yaşadı (Kasas, 28/1-35). Zira İsrailoğulları gibi şeytan bir kavmi melekleştirmek için, böyle bir hazırlık safhası geçirmesi gerekiyordu. Neticesi çok güzel ve hayırlı olan böyle düzine düzine hadiseler zincirinin varsın başlangıcı zahiren kerih görülecek şeylerle dolu olsun; Allah, bütün bu hadiselerde mutlak hayırlar yaratıyordu.

1... H) FERT HAYATI YÖNÜNDEN ÖNEMİ

NASUH BİRŞEYLERİ OKUYARAK BİRYERE VARILABİLİR ANLADIM.. BU KOPYALADIĞIN MAKALELERİN VEYA YAZILARIN BİRÇOĞU KÜTÜPHANALERDEDE VE ELİMDE MEVCUT ZATEN OKUYUP BİLGİ EDİNMYE ÇALIŞIYORUZ.. BEN BU FORUMDA KENDİ BİLGİLERİNİ HARMANLAYIP KENDİ YORUMUNU YAZAN CEVAPLAR İSTİYORUM.. SEN AL KOPYALADIM OKU DİYOSUN.. ZATEN KİTAPLARI OKUYORUM VE BURDA DA SORULAR SORUP BİLGİ SAHİBİ KİŞİLERDEN ÖZNEL CEVAPLARINI ALIP BİR SONUCA VARMAK İSTİYORUM.

Yani bu suçlara maruz kalan kişilere bu işte bir hayır var açıklamasınn geniş bir izahını mı yapmak gerekecek bunu mu söylüyorsunuz?

Cevap: Meselenin kısaca ifadesi şudur: İnsanın elinde irade vardır. Biz buna ister cüz?i irade, ister meşiet-i beşeriye, isterse insanın kesb gücü diyelim. Cenab-ı Hakk?ın yaratmasına da, külli irade, halketme kuvveti veya kudret, irade ve tekvin diyelim. Mesele, Cenab-ı Hakk?a ait yönü ile ele alındığında, adeta, Cenab-ı Hakk zorluyor da, olacak şeyler öyle oluyor, şeklinde anlaşılır. Bu suretle de, işin içine cebr girer. Mesele, insana ait yönüyle ele alındığı zaman ise insan kendi işlerini kendi yapıyor, şeklinde anlaşılır. O zaman da işin içine?herkes kendi fiilinin halıkı? düşüncesinden ibaret olan?Kaderilik? fikri girer.

?Hoşunuza gitmese bile, savaş size farz kılındı. İhtimal ki, hoşlanmadığınız şey sizin lehinizedir ve ihtimal ki sevdiğiniz şey sizin aleyhinizedir. Siz bilmezsiniz, Allah bilir.?(Bakara, 2/216

anadolu benim kendime yetecek kadar ilmim var şükürler olsun.. ama o ilim seni aydınlatmaya yetermi yetmezmi?...2. olarak bu konular en hassa konular maç skoru tartışır gibi tartışılmaz..3. olarak herişi ehline bırakmalı.. okurken kendi yorumunu kendi zihninde şekillendirirsin ama okuduğunu verirken bu böyledir demek eğer ilmin yetersize çok mahzurludur.. burda ne fason, imitasyon alimlerin bir makalesinde 360 tane hatasının olabileceğini gösterdik.. ha eğer canın tartışma çekiyorsa o ben değilim.. ben hep kopyala yappıştır yaparım.. çok okur az konuşurum.. hükmüğ kendi ufacık beynimden değil benden milyon kat üztün otoritelerin ilminden, beyninden verdiririm.. bazılarıda kısıtlı bilgilerini kendilerine din edinirler. her soruya verilecek cevapları vardır.. oysa ebu yusuf gibi bir zirve alim ve alimlerden çoğu sorulan çok soruya bilmiyorum deme ilmini göstermişken herşeye bence şu bence bu diye başlayanların ne derece boş olduğunu izah etmeye gerek yoktur... ben o bazı kimselerden olmadığımı umarım anlamışsındır..

çok doğru diyorsun rainman

Abes iş işlemez Allah.?

Ayrı bir husus; böyle afetlere maruz kalmış insanlar, Allah?a tazarru edecekleri yerde, dönüp kaymakama, valiye, hükümete, devlete hakaret eder ve: ?Devlet bu belayı hazırladı, altyapı hazır değildi, inşaat ruhsatı verilmemeliydi vs.? diyorlar. Halbuki İslam inancına göre maziye ve musibetlere kader açısından bakılır. Artık bu safhada bize Allah?a tevekkül etmek düşer. Yoksa böyle bir bakış açısı, musibeti Üstad?ın ifadesiyle ikileştirir.

Bediüzzaman Hazretleri?nin İzmir ve Erzincan depremleriyle alakalı olarak şöyle dediği anlatılır; ?Ya oralarda hiç hizmet eden yoktu veya onlar yenik durumda idiler ki, bu bela başlarına geldi.? Demek ki üç-beş insanın düşüncesi, çabası belaların def?i için yeterli olmayabiliyor.

Kardeş çok ilmi bir açıklama olmuş bütün arkadaşların uzun deyip sıkılmadan okumasını tavsiye ederim. Gönlüne sağlık

Kainatta bütün işlerin Cenab-ı Hak?kın elinde olduğuna imanı olan kimse en güzel ahlak sahibi olmaya çalışır. Ölümden korkmaz, her zaman hakkı, adaleti, eşitliği, insan hak ve hürriyetlerini savunur. Her ne pahasına olursa olsun, Allah?ın emirlerine uyar ve yasaklarından kaçınır.

Müsaade buyurulursa biraz daha açayım: Allah hidayet eder ve hidayetinin vesileleri vardır. Camiye gelme, nasihat dinleme, fikren tenevvür etme hidayetin yollarıdır. Kur?an-ı Kerim?i dinleme, ma?nasını tedkik ve derinliklerine nüfuz etme, hidayet yollarındandır. Rasul-ü Ekrem?in Huzur-u Risaletpenahilerine gitme, rahle-i tedrisi önünde oturma, O?nu can kulağı ile dinleme, O?nun gönülden ifade edilen sözlerine kulak verme ve O?ndan gelen tecellilere gönlünü ma?kes yapmak, hidayet yollarından birer yoldur. İnsan bu yollarla, hidayete mübaşeret eder. Evet, camiye geliş küçük bir mübaşerettir. Ama, Allah , camiye gelişi hidayete vesile kılar. Hidayet eden Allah?tır; fakat, bu hidayete ermede Allah?ın kapısını, ?kesb? ünvanıyla döven kuldur.

Demek oluyor ki; hidayet eden de, dalaleti veren de Allah?tır . Ama bir kimse dalaletin yoluna girdiyse, Allah da binde 999,9 ötesi kendisine ait işi yaratır; -tıpkı düğmeye dokunma gibi-, sonra da insanı, dalalete meyil ettirir. O arzusundan ötürü de ya cezalandırır veya afveder.

Soru 3: İrade-i Külliyenin yalnız ve yalnız Allah?a ait olduğu Kur?an-ı Kerim?de beyan olunmuştur. Bunun yanı sıra, cüz?i bir iradenin insana verildiği de malumdur. Hal böyle olunca, günah işleyen bir kişi kendi iradesine uyarak mı günah işler, yoksa Cenab-ı Hakk?ın irade-i külliyesi mi günah işletir?

hocam bazen işlerimiz ters gitttiğinde kaderim ne zorlu diye düşünüyorum. sonra da isyana girer diye çok üzülüp tevbe ediyorum. ama kadere iman çok önemli bir konu. sabırla da bağlantılı aslında...

Hakikaten Hudeybiye?nin mülk yönü dayanılacak gibi değildir. Sanki aleyhte olabilecek ne varsa hepsi toparlanmış ve Müslümanların karşısına dikilmiştir...

YORUMLARINI KOPYALA YAPIŞTIR ŞEKLİNDE YAZMIYACAK OLAN ARKDAŞLAR BU SORUMA CEVAP VERİRLERSE SEVİNİRİM.

kötülüğü allah istemez ama kul isteyince yaratır... burdaki isteme kulun kendi cüz-i iradesiyle yaptığı tercihtir.. diyelimki kişi böyle bir şeni fiile tevessül etti onu dondurmak veya taş etmekde imtihan sırrına aykırı olduğuna göre bunun olmasını engellemez.. ahirette gereken cezayı verir.. nasılki bazı afetleri allahu teala ceza olsun diye verir ama arada hiç günahsız masum bebeklerde vardır.. külli kanunklar ve işmtihan sırrı nedeniyle hepsi aynı cezanın içinde gözükür ama ahirette durumları farklı farklıdır:

Hakk uğrunda bir bardak suda fırtına koparacak kadar, Hakk?a bağlılıkları müsellem ancak bir o kadar da müteheyyic sahabenin Ka?be?yi tavaf için, evet, bunca yılın verdiği hasretle kavrulup duran bu insanların, Ka?be ile aralarına giren düşman haili sebebiyle, geldikleri yere dönmeye zorlanmaları, o yapıdaki insanların katlanabilecekleri şey değildi... Hele, elinde ayağında kalın zincirler olduğu halde Allah Rasulü?ne sığınan Ebu Cendel?in geriye döndürülmesini kabul etmek onlar için ızdırabın en elem vericisiydi. Ve, işte bütün bunlar meselenin dışa bakan yönüydü. O yönüyle bütün hadiseler aleyhte cereyan ediyordu. Heyecanın doruk noktaya ulaştığı bu hengamede dahi, Allah Rasulü, iç alemi itibariyle nice burkuntular geçirmesine rağmen, sükunetini muhafaza ediyor ve akıbetin mutlaka hayırlı olacağına inanıyordu ve acı bakışlarının altındaki gizli, tatlı tebessümün ma?nası da buydu. Hz. Ömer?in dahi kavrayamadığı ve kavradığı zaman da hayatının sonuna kadar sadaka ve istiğfar ile hatasına keffaret aradığı böyle bir meseleyi anlayıp kavramak cidden müşkül ve oldukça zordu.. neden sonra nazil olacak ayet, müşkülü çözmüş ve Ashab?ın, meselenin batıni ve ledünni yönüne bakmalarını temin etmişti. Evet, Hudeybiye bir fetihti.

Bu konuda Hudeybiye Anlaşması, meselemiz için çok çarpıcı bir misaldir. O, mülk yönüyle ve hadiselerin dış yönündeki akışıyla ele alındığı zaman nefsin hoşuna gitmeyen tablolarla doludur. Fakat aynı Hudeybiye, melekut yönüyle ve ledünni derinliği ile ele alındığı zaman, Kur?an?ın ifadesi içinde bir?Feth-i Karib-Yakın fetih? olarak karşımıza çıkar.

3- Objektif olmadığı için, manevi irtibatını tam ayarlamamış olan insanların, belki de anlayamayacakları, hatta itiraz edecekleri sübjektif bir değerlendirmedir bu. Bahsi geçen semavi, arzi bela ve musibetlerle, neticede masum, bigünah kadınlar, çocuklar, ihtiyarlar ölüyor veya öldürülüyorlar ise, demeli ki, bunlar, tıpkı bir paratoner gibi belaları üzerlerine çekiyor ve umumi musibetlerin gelmesine engel oluyorlar... Yalnız böyle bir yaklaşım, ledünni ve ehlullahın keşfen görebileceği bir husustur.

biraz subjektif birazda beşer ilmini aşan bu konuları gazete okur gibi değil ciddi okumalı ve maş tartışır gibi tartışmamalı...

Cömertlik ve iyilik hislerini arttırır, insanı eli açık yapar. İnsan düşünür, madem ki rızklar bellidir, Allah herkesin rızkını çalışmasına, çabasına göre takdir etmiştir. Aç kalırım endişesiyle cimrilik yapmaz, cömert olur, düşkünlere yardım eder, muhtaçları ve yoksulları maddi ve manevi yönlerden destekler.

B) Cüz?i İrade.

Ya Rabb! Sen merhametlilerin en merhametlisisin. Merhametini üzerimizden eksik etme. Hususiyle merhametini, bizleri mükemmel insanlığa yönlendirmesi şeklinde tecelli ettir. Amin!

Kader açısından bakacak olursak ülkemizin iğrenç gündeminden düşmeyen 3. sayfa haberleri var gazetelerde.. O haberlerde tecavüze uğrayanlar, kaçırılıp işkence edilenler daha birçok suça maruz kalan vs. vs. kimseler var.. Bu kişilerin başına gelenleri kader konusu yöününden açıklar mısınız?

A) Külli İrade

hoşlanmadığımız şeyler bizim iyiliğimize olabilir ise bunu verdiğin örneklerle ' her zorlukla beraber bir kolaylık vardır ' ayetiyle destekleyebiliriz...

o işte hayır olup olmadığının bilgisini allaha bırakalım.. çünkü kuranın dediği gibi biz bilemeyiz değilmi?

Bu kısa girişten sonra, soruda kasdedilen hususa geçelim: Bunun bir gerçek olduğu hepimizin malumudur. Hem de yalnız Türkiye?de değil, dünyanın dört bir bucağında; mesela, Meksika?da, Bangladeş?te, Filipinler?de, Japonya?da deprem, sel, kasırga, fırtına gibi tabii afetler, devam edip gidiyor. Bunların bazıları için ilim adamları çeşitli sebeplerden bahsediyor. Mesela son depremler hakkında fay kayması ya da Fransa?nın nükleer denemeleri sonucu meydana gelmiştir diyebiliyorlar. Başta da söylediğim gibi bunlar doğru olabilir. Beşerin kendi eliyle tabiatı tahrip edip, ekolojik dengeyi bozması sonucu da olmuş olabilir. Ancak bunlar birer sebeptir. Cenab-ı Hakk isterse bu sebeplere te?sir gücü vermeyebilir. Yani Rihter ölçeğine göre dokuz şiddetinde uzun bir müddet deprem olur da can ve mal zayiatı olmayabilir. Allah?ın her şeye gücü yeter. Nitekim bir hadis-i şerifte Nebiler Serveri ?İnsanlar Allah?a tam kul olduklarında, Allah geceleri yağmur yağdırır, gündüzleri de güneş doğar? buyurur. Yani bir taraftan yağmurla gelecek olan bereket, yümün, öte taraftan onun insanı rahatsız ve günlük hayatını alt-üst eden birtakım olumsuz yönlerinden insanlar etkilenmez. Demek ki, yağmurun hayat veren yanları, Allah?a hakiki kul olanlara ulaşıyor ve şer gibi gözüken yanlarını da O duyurmuyor. Hadiste belirtilen bu hakikat niçin depremde veya sair tabii afetlerde olmasın ki! Olmaması için hiç bir sebep yok. Yeter ki biz O?na hakiki kul olabilelim.

Allah Rasulü de mi?raca böyle sıkıntılı bir anda çıkmıştı. Hadiseler hep aleyhindeydi. Müslümanlar muhasara altına alınmışlardı. Kendisini en çok destekleyen iki insan vefat etmişti. Artık Hz. Hatice ve Ebu Talib cismani hayatta Allah Rasulü?nün yanında olmayacaklardı. Taif?e gitmiş fakat kabul görmemişti.3 İşte tam bu esnada Allah Rasulü?ne gökten bir davet geldi. Derken imkan ve vücub arası bir makama erdi. Evet bir yere ulaştı ki, orada Cibril sadece O?nu seyretmekle yetindi. Çünkü parmak ucu kadar dahi ilerlemesi mümkün değildi.4

İsterseniz biraz daha açalım: Mesela; hazırlanıp, işler, çalışır, yürür hale getirilmiş bir makina düşünelim ki; sadece çalıştırmak için onun düğmesine dokunma vazifesi, size verilmiş. O makinayı harekete getirme ise, onu kuran ve inşa eden Zat?a mahsustur. Binaenaleyh, beşere ait bu küçük mübaşerete biz, ?kesb? diyoruz. Veya?Cüz?i irade? deniyor. Allah?a ait olana ise?halk etme, yaratma? diyoruz. Ve böylece bir irade inkısamı karşımıza çıkıyor:

Misal mi istiyorsunuz? Bakınız! Siz Kur?an-ı Kerim?i ve va?z u nasihatı dinlediğiniz zaman; keza, ilmi bir eser okuduğunuz zaman, içiniz nura gark oluyor. Halbuki bir başkası, minarenin gölgesinde ezan-ı Muhammediyi duyarken, va?z u nasihati işitirken, hatta en içten münacatlara kulak verirken rahatsızlık duyuyor ve tedirgin oluyor da; ?Bu çatlak sesler de ne? diye ezanlar hakkında şikayette bulunuyor.

NASUH KARDEŞİM BU KOPYALADIĞIN YAZILARI BEN RİSALELERDE ZATEN OKUDUM SEN TEKRAR ÖNÜME KOYUYORSUN.. SEN TARTIŞMAYA AÇIK CÜMLELER KURUYOSUN. BURDA GÜZELCE KONUŞMAK VARKEN DİKKAT ET CÜMLELERİNE.. İKİNCİSİ DEDİĞİM GİBİ KOPYALAMA YAPIŞTIRMA İŞİNE BİR SON VER.. ÖÜNÜNDE HİÇBİR KAYNAK YOK GİBİ KENDİ KAFANDA OLAN BİLGİLERİ YORUMLAYIP YAZIVER SANA ZAHMET.

"Size yeryüzünde veya nefislerinizde bir bela dokunmaz ki, ancak o sizi yaratmazdan önce yazılmış olmasın. Ve bu da Allah?a göre kolaydır. Bunu önceden mukadder ve yazılı olduğunu bilip elinizden çıkan şeylerden dolayı üzüntüye düşmeyiniz ve elinize girenle de sevinip şımarmamanız için size beyan ettik. Allah övünen ve kibirlenenleri asla sevmez." ( Hadid suresi /22 - 23. aıetler.)

Cevap: Allah insanı kainatla, kainatı da insanla alakalı olarak yaratmıştır. Fakat O, icraatını hep sebepler perdesi arkasında gerçekleştirmektedir. Tıpkı insanın davranışlarında olduğu gibi. Üstad bu hakikate şu veciz ifadesiyle işaret buyururlar:

istersen yukardaki cevabı bir oku.

Peki kader açısından bakacak olursak ülkemizin iğrenç gündeminden düşmeyen 3. sayfa haberleri var gazetelerde.. O haberlerde tecavüze uğrayanlar, kaçırılıp işkence edilenler daha birçok suça maruz kalan vs. vs. kimseler var.. Bu kişilerin başına gelenleri kader konusu yöününden açıklar mısınız?

Dikkat edilirse, bunların her ikisi de birer iş, birer fiildir. Ve beşere ait yönü ile birer uf?ule, birer fonksiyondur. Bu itibarla, bunların her ikisini de Allah?a vermek iktiza eder. Arzettiğimiz gibi, her fiil Allah?a racidir. Ona raci olmayan hiçbir iş gösterilemez. Dalaleti, Mudill isminin iktizasıyla yaratan, hidayeti, Hadi isminin tecellisine bağlayan ancak Allah ?dır. Demek ki, ikisini veren de Hak?tır.

İnsana bir felaket ve üzüntü geldiği zaman, hüzün ve kederden kendisini helak etmez. İlahi takdire razı olur.

Ümmet-i Muhammed için de durum farklı değildir. O da geçmiş ümmetlerin çektiklerini çekecek ve Cenab-ı Hakk, dışa bakan yönüyle zor ve kerih gibi görünen bu hadiselerden bol bol hayırlar yaratacak ve ona ferecler, kurtuluşlar ihsan edecektir.

Demek ki, yeryüzünde olup biten her şey, ilahi bilgi ve takdir çerçevesindedir

Ayette ''... İhtimal ki, hoşlanmadığınız şey sizin lehinizedir ve ihtimal ki sevdiğiniz şey sizin aleyhinizedir.'' şeklindeki cümleyi nasıl değerlendirmek lazım?..

İnsan, demhaneye, meyhaneye, puthaneye gider; böylece?Mudill? isminin kapısının tokmağına dokunmuş ve?beni saptır? demiş olur. Allah da murad buyurursa onu saptırır. Ama dilerse engel çıkarır, saptırmaz. Dikkat buyurulursa, insanın elinde o kadar cüz?i birşey vardır ki, bu ne hidayeti ne de dalaleti asla meydana getiremez.

Hudeybiye ile varılan anlaşmaya göre her iki taraf on sene birbirine harp ilan etmeyecekti. Bu kadar uzun bir süre Müslümanların dinlerini yayma çalışmaları için çok büyük bir fırsat demekti. Nitekim bu zaman zarfında yapılan tebliğlerle, kabileler akın akın İslam?a girdiler. Bu yönüyle de Hudeybiye bir fetih oldu.2

Zira Kureyş, Müslümanların karşısına oturup anlaşma teklifi yapmakla onların varlığını resmen kabul etmişti.

Allah , her şeyi bilir. Bildiğini tayin ve takdir eder. Bir kısım meseleler de vardır ki, bu meselelerde Allah atada bulunur. Hakkımızda hükümler verir. Hususiyle Kur?an-ı Kerim ile bizi mükellef kılar. Mükellef kıldığı şeyler ise çok defa bize nahoş gelir. Nefislerimiz onları sevimli bulmaz. Ama Allah , her şeyi bilen Allah?tır. Hakkımızda böyle bir hüküm ve takdirde bulunurken, bizim için bir kısım fayda ve maslahatlar vaz? eder. Ve, işte O?nun takdir ve tayinlerinde bu maslahatlar da nazara alınmıştır. Fakat biz bütün bunlardan habersizizdir. Biz bilmiyoruz ama Allah biliyor. Allah?ın bilmesi ve aynı zamanda bu bildiklerinin bir hikmete yakın ve mukarin olması, evet bunlar, birbirinden ayrılmayan hakikatlerdir. Her zaman Cenab-ı Hakk?ın ilmini, hikmetler ve maslahatlar takip eder. Allah hikmet ve maslahata göre iş yapma mecburiyetinde değildir. Ancak, O?nun ilmi nasıl her şeyi kuşatmışsa hikmeti de, aynı şekilde her şeyi kuşatmıştır. O hem Alim?dir, hem de Hakim?dir. Bunları birbirinden ayırmak mümkün değildir.

Hikmet daima O?nun ilmine ramdır. Nerede ilim tecelli eder, kudret ve irade iç içe çiçek gibi açarsa hemen ardından bir hikmet ışıldamaya başlar. Halbuki biz, bu maslahat ve hikmetleri bilmediğimiz için çok kere mükellefiyetleri kerih görürüz. Bunların, -fıkıh ıstılahıyla ifade edecek olursak- hüsün li gayrihi, yani neticeleri itibariyle güzel olduğunu idrak edemeyiz. Meseleye bu açıdan bakılabilse, hilkatin netice itibariyle çok hikmetli ve çok güzel olduğu ortaya çıkacaktır.. şerlere gelince onlar bizim hususi kesbimize bağlıdır...

1. İLM-İ İLAHİ AÇISINDAN KAZA ve KADER

Bu husus, yanlış anlaşılmasın. Biz böyle düşünürken, ?kulun da bir parmak dokundurma denecek kadar iradesi vardır? diyerek, tamamen?cebri determinizma? diyeceğimiz çarpıklıktan uzaklaşmış bulunuyoruz. İşi meydana getiren Allah?tır, derken de, Mutezile mezhebi ve rasyonalistler gibi düşünmediğimizi gösteriyoruz. Bu suretle de ne Uluhiyetinde, ne de Rububiyetinde Allah?a eş ve ortak koşmuş oluyoruz. Allah nasıl ki, Zatında birdir; icraatında da birdir, işini başkasına yaptırtmaz. Allah herşeyi kendisi yaratmıştır. Fakat, teklif, imtihan gibi birtakım sırlar ve hikmetler için, beşerin mübaşeretini de şart-ı adi olarak kabul buyurmuştur.

Netice olarak, başa gelen musibetleri değerlendirirken teşe?üm etmemeli, onların arkasındaki hayır perdelerini aralamalı ve sürekli iradelerimizi hayır istikametinde kullanarak Rabbimizle olan münasebetimize devam etmeliyiz.

Şu ayet-i kerime, bu hususu gayet açık bir şekilde izah etmektedir: ?Hoşunuza gitmese bile, savaş size farz kılındı. İhtimal ki, hoşlanmadığınız şey sizin lehinizedir ve ihtimal ki sevdiğiniz şey sizin aleyhinizedir. Siz bilmezsiniz, Allah bilir.?(Bakara, 2/216)

YANİ ŞU AÇIDAN SORUYORUM.. MALUM BİZİM TOPLUMUMUZDA VE DİĞER İSLAM TOPLUMLARINDA VAR MI BİLEMİYORUM.. BAŞA OLUMSUZ BİŞEY GELİRSE HEMEN HER İŞTE BİR HAYIR VAR CÜMLESİ KULLANILIR.. HER İŞTE AMA HER İŞTE NASIL HAYIR OLABİLİR.. BU VERDİĞİM ÖRNEKLERDE O İĞRENÇ SUÇLARA MARUZ KALAN İNSANLARA BUNU SÖYLEMEK KADAR MANTIKSIZ BİRŞEY YOK BENCE.. HER İŞTE BİR HAYIR VAR CÜMLESİ KAFALARA KAZINMIŞ SANIRIM.

İrade dediğimiz; murad etme, dileme demektir ki tamamen Allah?a aittir. ?Allah?ın dilediğinden başkasını dileyemezsiniz..?(İnsan, 76/30).

... alıntı.

2- İlahi ikaz olan bu hadiselerde kat?iyen teşe?üme gitmemelidir. Zira yukarıda da ifade ettiğimiz gibi, bunlar musibet de olsa, sonuçları veya melekut cihetleri itibariyle rahmet buudunda tezahür eden İlahi ikaz ve tecellilerdir. Mesela, Allah, bazen sizin ayağınıza bir diken batırır ve o dikenle sizi teyakkuza sevkeder ki, daha büyük, daha çok diken ayağınıza batmasın..

İşte İlm-i İlahi?de her hadise başlangıç ve neticeleriyle böyle sırdan bir yumaktır. Yani, Allah hem Zahir hem de Batın olması hasebiyle, hadiselerin hem mülk hem de melekut cihetini bilmektedir. Ve kader de O?nun bu ilminin sırlı bir ünvanı demektir. Bu keyfiyetiyle de kader Levh-i Mahfuz hakikatinin bir başka adıdır.

Şimdi bu hususta çocuğun iradesi inkar edilebilir mi? Edilemez; zira, o talep etti ve istedi.4 Ama onu oraya getiren sensin... Hastalanmayı da, çocuk kendisi yapmadı. Belki ondan sadece bir talep sadır oldu. Binaenaleyh, burada hastalığı verenle oraya götüren ve bu işi talep eden birbirinden ayrılmış olur. Biz kadere ve insanın iradesine bu ma?na ve anlayışla bakarız.

Hz. Ömer bu meseleyi ne güzel yakalamıştır. Şöyle der: ?Hayırla mı, yoksa şerle mi sabahladım, hiç aldırış etmeyeceğim: Çünkü benim hayır zannettiğim esasen benim için şer; şer zannettiğim de benim için hayır olabilir.?

Kadere iman, insanda kahramanlık ve yiğitlik duygularını kuvvetlendirir. İşlerin Allah?ın takdir ettiği gibi olacağına imanı olan kimse yılmaz ve korkmaz.

Bu meseleyi kısaca şöyle anlamak da mümkündür. Hidayete ermede veya dalalete düşmede, bu ameliye ne kadar olursa, olsun mesela: Bu iş on ton ağırlığında bir iş ise, bunun aşrı mi?şarını dahi insana vermek hatadır. Hakiki mülk sahibi Allah?tır ve o iş mülk sahibine verilmelidir.

Kişi işlerinde başarılı olunca sevinir. Bu sevinci ile birlikte şımarmaz. Fazla sevinçten dolayı hayat dengesini kaybedip gururlanmaz. Alçak gönüllü olmayı elden bırakmaz. Bütün bu çalışma ve gayretlerin sonunda bunların Allah?ın bir lütfü ve takdiri olduğunu hatırdan çıkarmaz. Kur?an-ı Kerim bu hususu bize şöyle belirtiyor:

Esas olan, bizim için meçhul sayılan bu sahaya dair hüküm vermekten kaçınmak ve Allah?ın hükümlerine inkıyad etmektir. Evet bize vacip olan hayra koşmak, hayra niyet etmektir. Öyle ise dikkat edelim, emir ve nehiylerde Allah?a itaatimiz tam olmalı, emir ve yasakların dış yüzlerine bakıp aldanmamalıyız.

Hasılı, Allah tarafından gelen bela ve musibetlerin bizim düşüncelerimiz ve davranışlarımızla çok ilgisi vardır. O halde sadece ülkemizde değil, bütün dünyada sarsıntıların, sellerin, fırtınaların durmasını istiyorsak, topyekün yeryüzünü ihya, imar ve ıslah gayreti göstermeli, gösterip Kur?an?ı temsil etmeliyiz ki, bu belalara karşı şemsiye vazifesi görebilelim.

?Her işte hikmeti vardır,

Soru:.. tabii afetlerin diliyle anlatılmak istenen nedir? Ne gibi dersler almalıyız?

iyide o yazdığına cevap verildi.. ha eğer sen beğenmedin o da senin derdin.. artı bu başlıkta bu şovu yapma.. burada sana a şov yaptırmazlar.. sen kendi başlığını aç.. orda kendi fikirlerini yazmaya çalış.. bizde sana gerekli cevabı kendi ilmimizden yaparız canını sıkma..

İşin doğrusunu, herşeyi takdir eden Allah bilir.

İşte kaza ve kadere, hayır ve şerre iman, bu inancın sahibini daima çalışmaya ve emek harcamaya sevk eder. Çünkü kişi önüne ne çıkacağını, ileride ne olacağını bilmediğinden kendisini çalışmaya memur bilir. Doğuşundan itibaren kişinin kaderinin ne olduğu belli değildir. O bakımdan insana çalışmak ve kaderin var olduğuna inanmak düşer.

Soru 4: Kur?an-ı Kerim?de, ?Ben, kime dalalet murad edersem, dalaletten ayrılmaz; kime hidayet murad edersem hidayetten ayrılmaz? deniliyor. Hem de?İnsanoğluna akıl, fikir verdim, iradesini kendi eline bıraktım, ayrıca doğru yolu da eğri yolu da gösterdim. Hangisinden giderse gitsin? deniliyor. Bunlar, nasıl te?lif edilir?

Cevap: Bu soruda iki şık var; birincisi: ?İrade-i külliye ile, Cenab-ı Hakk nasıl diliyorsa, öyle mi oluyor; yoksa insan kendi iradesini mi kullanıyor? Bu sorudaki ayet şöyledir: ?Allah bir kimseyi hidayete erdirirse, kimse onu saptıramaz. O kimi de, dalalete iterse, onu hidayete getirecek bir yardımcı bulamazsın.?(Kehf, 18/17). Ma?na olarak, hidayet: Doğru yol, rüşd, Nebilerin gittiği istikametli yoldur. Dalalet ise, sapıkların yolu; doğru yolu kaybetme ve umumi şehrahtan ayrılma demektir.

?İzzet ve azamet ister ki, esbab, perdedar-ı dest-i kudret ola aklın nazarında; tevhid ve celal ister ki, esbab, ellerini çeksinler te?sir-i hakikiden..? Demek ki kainatta cereyan eden hemen her şey bir sebeple meydana gelmektedir. Evet insanı sürekli sebepler yönlendirir.. yönlendirir ama, perde gerisinde her şeyi kudretiyle yaratan, hikmetiyle evirip-çeviren Allah vardır.