Tövbeye muhtaçken tövbemin ahı

Gün geceye soyunuyor yine? Bugün dünden daha fena! Alyansımın ışıltısından feyz alıp tutuşan gözyaşımda, Fuzuli mezhebince sevmenin acıtan keyfi var. Ah benim dil köşkümün yegane sakini? Şu misket kadar küçülen dünyada yar için ağlamanın tadı kar! Haydar yiğitliğine imrenip efkar süvarilerine doğru koşuyorum? Elimde gönül denen Zülfikar!

Aşık dostunun ne halde olduğunu merak eden genç çoban, mağaraya geldiğinde üç hafta geride kalmıştı bile. Bizimkinin gözleri kapalıydı, dudaklarının da kıpırdamadığını görünce, uyuyakaldı herhalde diye düşündü. Tespih tanelerinin parmaklarının arasında dolaşmaya devam ettiğini görünce de, bu nasıl uyku diye sordu kendine. Bu sırada gözlerini açan genç adam, karşısında arkadaşını görünce, günlerdir yalnızlığıyla paylaştıklarını birbiri ardınca anlatmaya başladı: Kırk günün yarıdan fazlası geçmişti, o durmadan Allah diyordu, ama ne padişahın kızı vardı, ne bir haber, ne bir ümit kırıntısı? Acaba, diyecek oluyor, yutkunuyor, hayır diyor, tespihine bakıyor, bir kalp gibi atan sağ el işaret parmağını sabitlemeye çalışıyor, avuçlarını sıkıyor, gözleri doluyordu. Vedalaştılar. Ay ışığında dostunun gözlerine yayılan başkalık dikkatini çekmişti genç çobanın.

Usulca doğruldu oturduğu yerden, etrafını şöyle bir süzdükten sonra, gözlerini padişahın gözlerine dikti, sarhoş gibiydi. Kendinden emin bir ifadeyle:

AŞK NE HÜZÜN NE SEVİNÇTİR

Mum, sözüne devamla pervaneye dedi ki:

İhtiyar adam bu esnada gözlerini dikmiş, iskeletinin üstüne deriden bir zırh giydirilmişcesine zayıf, çelimsiz, saçı sakalına karışmış, uzaklara dalıp dalıp giden, gözlerinde aşktan gayrısı kalmayan diğer çobanı süzüyordu. Sonra bir ah çekti, yüzünü nefes almadan konuşmasını sürdüren delikanlıya çevirip tebessüm etti.

Köle emre itaate niyetlendiyse de Yusuf'un güzel yüzünü görünce kıyamamış.

Ben sana denize açılma demiyorum. Açılacak olursan tufana bile katlan, diyorum.

Padişah meramını anlattı, türlü tekliflerde bulundu. Ne saray, ne vezirlik, ne tuğ ne de sancak, hiç birinde gözü yoktu dervişin.

Vuslat mukadder lakin gönül çocuk gibidir?

Kırk günlük çile nihayet bitmiş, olmaz denilen olmuştu. İşte aşık maşukuna kavu ş acak, murad hasıl olacaktı. Bizimkinin arkadaşı sevinçten ağlıyordu. Soru ve cevap sanki bu soru sorulsun, cevabı verilsin diye yaratılmıştı. Sessizlik ilk defa bağırmak, haykırmak istiyordu ve bütün gözler genç adamdaydı.

Nihayet köle Yusuf'a yalvarmış:

Serfirazım!

Tara zülüflerini? O vakit bad-ı leyl zülüflerinden akıp gitsin? Sonra? Bütün Anadolu?yu dolaşıp sehere ramak kala yüzümü okşasın? Bu tesellivari okşayışla belki ben? Birkaç nefes daha sabredebilirim bu bekleyişe? Zaman yakıtı bitmiş bir tayyare gibi süzülürken ufkumda? Sabır nimetini ihsan eden Hazreti Yezdan?a şükürler dökülür dudaklarımdan? Busegahın şükür makamında tutuştuğunu ta yüreciğinde hissettiğin o an? Gül yanağında goncalar açar belli belirsiz? O goncalar ki aşkımın sırnamesinin mührüdür ey ahu!

Eğer Yusuf'u uyurken bulursa hücresinin önünde bekler, seyreder,

Aşıktı delikanlı. Sevgilisinin isminden başka bir şey bilmediğinden mi, konuşmaya mecali olmadığından mı bilinmez, arkadaşı anlatıyordu onun halini:

Nihayet bir keresinde sesini de çok özlediğini fark etmiş ve bir köle çağırıp:

Sen azıcık bir ışık ve ateş gördün mü, hemen yanıyorsun. Ben ise tamamıyla yanıncaya kadar dikilip duruyor, dayanıyorum. Aşk ateşi senin yalnız kanadını, benim ise vücudumu, baştan aşağı yakar.

Aşkın sonu budur işte, dedi ve can verdi.

uyanık bulursa azarlar, böylece yüzüne bakarmış.

Kırk günün dolmasına üç-beş gün kala, mağaradaki dervişin namı bütün ülkeyi sarmış, nihayet sarayın koridorlarında konuşulur olmu ştu. Meselenin aslını merak eden padişaha, bu insanların bir yerde sürekli kalmadıklarından, bulundukları mekana bereket getirdiklerinden, ne yapıp-edip bu dervişi ülkelerinde yaşamaya ikna etmeleri gerektiğinden uzun uzun bahsetti başveziri. Ne yapması gerektiğini artık bilen padişah, nasıl yapması gerektiğini bilemediği bütün zamanlarda yaptığı gibi, dağ kulübesinin yolunu tuttu. Hürmetle diz çöktü bilge ihtiyarın önünde. Derdini anlattı, derman diledi. Sarayının yanına bir saray yaptırmaktan, o dervişi veziri yapmaya, sancak-tuğ vermeye kadar saydığı her şey, bilgenin:

Kaynak: Semerkand Dergisi, Ağustos 2005

- Gözleri günlerdir uyku görmedi efendim, diyordu, yemiyor, içmiyor, işi gücü, gecesi gündüzü havası suyu o kız oldu sanki. Ne desem kar etmiyor, son bir çare diye geldik size. Halbuki sen bir garip çobansın, o padişahın kızı, davul bile dengi dengine dedim ya, dinlemiyor efendim, ama herhalde aşkın gözü kördür diye de buna diyorlar, değil mi efendim?

AŞK NE MECNUN NE LEYLA

Anlatırlar ki, Zeliha Yusuf'u zindana attırdığı vakit onun ayrılığıyla ardından yanıp yakılmaya başlamış. Hem kendisinden ayırmış, hem hasretini çeker olmuş.

İki dost hemen yola çıktılar, aşık çobanın yüzüne kan, dizlerine derman, yüreğine yeniden can gelmişti. Arkadaşına sarılıp, elinde tespih, gönlünde aşk, yüzünde ümit çiçeklerinden örülme bir tebessüm, mağaranın yolunu tuttu. Gelir gelmez hiç vakit kaybetmeden diz çöktü, dualar etti, gözlerini kapattı, kalbini padişahın kızına bağladı, eline tesbihini aldı ve dudakları kıpırdamaya başladı: Allah, Allah, Allah?

Akdeniz o koyu hatta laciverde nazire eden mavisini, omzundan şalını atan bir güzel gibi terk eyledi. Anladım ki o da seni özledi. Aşkın soldurduğu benzime bakan deniz solmasın da ne yapsın kuzucağım? Sen? Şimdi zahiri Der Saadet ikliminde haziran güneşinin altında kurban olduğum o canı avutursun ya? Batıni Der Saadet?te mevsim kıştır bilesin? İçimde kor olmuş bu ateşin kızıllığında hasret eliyle inşa edilmiş bir zemheri tüter. Varsın tütsün diyorsan canımın cananı? Canın sağ olsun kuzum! Lakin ben sensizlik dairesinin her köşesinde avuntusuzum?

Günler günleri padişahın kızının hayaliyle tespih taneleri gibi kovalayadursun, mağaranın yakınındaki köyleri bir söylenti çoktan sarmıştı. Herkes birbirine karşı dağdaki mağarada gece gündüz Allah diyen gençten bahsediyordu. Cami çıkışında ihtiyarlar, çeşme başında kadınlar, tarlada işçiler, top oynarken çocuklar, herkes onu konuşuyordu:

İhtar: Hayatını sevgilisinden daha çok seven kişi aşk davasına kalkışmamalı...

Yusuf elbisesini sıyırmış. Köle öyle bir vuruşla vurmuş ki Yusuf yere kapaklanmış.

- A dostum, dedi, ben kırk gün padişahın kızı için Allah dedim, Allah padişahla vezirlerini ayağıma getirdi. Ya bir de Allah için Allah deseydim?

Çok iyi hatırlıyorum. Bir gece uyuyamadım. Gözüme uyku girmedi. Pervanenin, muma şu sözleri söylediğini işittim.

Ey benim biçare aşığım! Benim yanmama, ağlamama sebep nedir bilir misin?

Sensiz işlemedim hiç bir günahı

MUMUN PERVANE İLE KONUŞMASI

İki genç çobanın, çökmek üzere olan bu dağ kulübesinde dertlerine derman aradıkları ihtiyar adam, aslında padişahın bütün dertlerini paylaştığı, her meselesini danıştığı bir bilge idi. Yıllar önce padişah kendisini tanıyıp sevdiğinde bir tek şey istemişti ondan; burada yaşamaya devam edecekti ve kimsecikler bilmeyecekti kim olduğunu. O günden beri de bu kulübede yaşıyor, gelen geçene ikram edip, gül alıp gül satıyordu. Padişahın kızının aşkıyla eriyip muma dönen genç çoban ve yanındaki kadim dostu nereden bilsindi bu garip ihtiyarın padişahın gönlüne sultan olduğunu.

Madem ki sağımdan çektin eyvahı

- Kolay evlat kolay, dedi, çaresizseniz çare sizsiniz. Ve tane tane anlatmaya başladı.

- Efendim, dedi, sizi ziyarete geldik.

Fuzuli

Aşıklığın ne demek olmak istersen anlatayım: Ölmek suretiyle yanmaktan kurtulmak...

Sevgilisi eliyle öldürülen aşığın mezarına gidip de ağlama, bilakis sevinerek şöyle de:

Allah'tan nasıl korkmaz, insan Onu sever de...

-Hünkarım, neden suçsuz birinin kellesini vurdurttunuz? Bunun üzerine Sultan:

Kaderdi bu, padişahlarla köleleri aynı eteğin önünde diz çöktürür, birinin derdini diğerine derman eyler, ikisini de aynı tebessümle bahtiyar ederdi. Güldü ihtiyar:

AŞK DEDİĞİN YÜCE MEVLA

Devrilir? Gök hilal endişesiyle titreşirken devrilir. Sonra? Sonrası yok! Hüznün kem nazarları üzerime çevrilir. Nazar boncuğu niyetine üç defa adını sayıklarım. Mırıldanmaktan korkan kelimeler ricat ederken ötelere? Kalemimin siyah mürekkebinden karanlığı ayıklarım! Hasretinin şahikaya uzandığı yaylalarda sana bestelediğim şarkıyı söyler ateşten derdiğim şakayıklarım?

Zeliha gelir de sırtında kamçı izi göremezse şüphesiz beni öldürür.

- Efendim, diyebildi en son, sessizce, benim bir kızım var efendim, zat-ı alinize layık değil belki, ama lütfeder nikahınıza alırsanız bizi bahtiyar edersiniz?

Söylesem tesiri yok,

- Hünkarım, gönül erleri mala-mülke, makama-mansıba itibar etmezler, demesiyle son buldu.

-Çünkü gerçek bir aşık değildi o, sahtekardı. Eğer gerçekten aşık olsaydı başının kesilmesini seçerdi. Eğer başının kesilmesini seçseydi, tahtımdan kalkıp onu yerime oturtacaktım, dedi...

"Serfirazım!

'Bir kızıl goncaya benzer dudağın

yürü beee

-Hükümlüm kaçmış olmasın!' diye kontrol eder, ama içten içe hasret giderirmiş.

Serfiraz ki bir ömür canımın sahibidir

-Yeteeer!..'

Zavallı mum, dumanı tepesinden çıkarken:

- Evet, dedi bilge, kırk gün o mağarada gece gündüz Allah diyeceksin, kırk gün sonra padişahın kızı senindir.

- Hayır, dedi, kızınızı istemiyorum.

Solumda durana yaz deme bari

Bu yüzden zaman zaman zindanı ziyarete gider,

AŞK NE HAM SÖZ NE ATEŞTİR

Artık gece bitiyor, sabah oluyordu. Peri yüzlü bir hizmetçi gelip mumu söndürdü.

Padişah edepte kusur etmemeye çalışarak içeri girdi, ellerini birbirine bağladı, duyulması güç bir sesle;

- şu karşı mağarada bir genç varmış, kendini Allah?a adamış, gece gündüz durmadan Allah diyormuş, Allah Allah?

-Ya ülkemi terk eder gidersin, dedi, ya da kelleni vurdurtacağım, kararını hemen ver.

Benim tatlı balım vardı. Beni ondan ayırdılar. Şirin?im haksızlıkla elimden alindi. İste Ferhad gibi tepemden ateş çıkıyor. Gece meclisi aydınlatan ışığıma bakma. İçimi yakan ateşe bak.

Harabattan yazıyorum ey dilruba! Harabattan? Hasretgahını harabatta imar etmek ne de müşkül! Kerkük akşamlarına yoldaş bir hüzün var semada? Ve dipsiz bir kuyuya dönen manasıyla üç masum nokta! Söylemeden anlatıyor elimdeki lemada?

Yavaşça başını çevirdi aşık, sonra bütün vücuduyla döndü, gözlerinde en ufak bir şaşkınlık emaresi yoktu, sapsarı bir heykel gibiydi. Herkes heyecan içinde. Vezirler, halk, genç çoban, mağara, tespih, sessizlik, duvar? Hatta güneş bile batmaktan vazgeçmiş, kafasını mağaranın içine doğru uzatarak olan biteni görme telaşındaydı.

Sadi de mum gibidir. Dışı parlaktır, ama içi yanmıştır.

Ne mutlu ona! Sevgilisinin makbulü olduğu için sevgili onu öldürmüştür.

- Sen ne yapıyorsun, dedi, kırk gündür bu çileyi ne diye çektin sen, neyi reddettiğinin farkında mısın?

Serdar Tuncer

Öyle vur ki ta uzaktan ah ettiğini duyayım.' demiş.

Anlatılır ki; vaktiyle bir padişahın çok güzel bir kızı vardı. Garibanın biri onu görmüş ve aşık olmuştu. Her nereye gitse sevdiğinden bahsediyor, aşkını anlatıyor, sabredemiyor, çırpınıyor, ah çekiyor, halkı kendine acındırıyordu. Öte yandan şehirde haber çabuk yayıldı ve Sultan bunu duyunca aşıkı huzura getirtip,

Yemeden içmeden kesilmişlerden oldum ya sen üzülme! Hayal şelalesinden seni yudumlarım an be an? Firak vakitleri aşk lisanında mübarek Ramazan ayına tekabül eder bilirsin? Hilali görmeden bayram olur mu? Sen hilalim ve helalimsin ey yar! Ben? Vuslat anını idrak eyleyene dek yemem içmem! Gam orucunda yolunu gözlerim? Bir elif gibi inceldiğimden korkma! Bu benim aşk kitabını hatmeyledikten sonra cehaletimin farkına varıp sevda tahsilime eliften başlamamdan başka bir manaya gelmiyor. Gönül rahlesinde seni okuyorum. Her zerreme ilmek ilmek aşkının hakikatini dokuyorum. Yoksa bayram kıraat etmeyene gelir mi a yarim?

Zeliha, bu sefer Yusuf'un ah edişini duyar duymaz bağırmış:

Islanırken yanarım? Yakmaz ise kınarım!

-Hemen şimdi, Yusuf'u yere yık, adamakıllı kırbaçla!

Aşk korkuya peçedir, korku da aşka perde,

Omzunu aç, dişini sık, bir kerecik olsun kamçıya dayan!'

Sussam, gönül razı değil...

Birden ortalığı bir sessizlik kaplayıverdi. Padişah mahzundu, halk hayret içindeydi, vezirler şaşkınlıkla birbirine bakıyor, bilge tebessüm ediyordu. Aşık çobanın genç arkadaşı yaşlı gözlerini silip, birden ileri atılarak bozdu sessizliği. Dostunun yanına geldi, kulağına eğilip:

- Sahiden bu kadar kolay mı efendim, dedi, yani o mağarada elimde tesbih, kırk gün Allah dersem sevdiğime kavuşabilir miyim, onunla evlenebilir miyim?

Zavallı adam, düşündü, taşındı ve gitmeye karar verdi. Sultan ise adamın cevabını duyunca cellatları çağırttı ve adamın işini oracıkta bitiriverdi. Bu manzarayı izleyen Vezir dedi ki:

Açılan tek gülüsün sen bu bağın? '

Hücrede bir post var imiş, onu yere sermiş ve başlamış vurmaya. Kölenin her kamçısında Yusuf mahsustan feryad etmekte, çığlık atmaktaymış.

Mum, hem bu sözleri söylüyor, hem de sararmış yanağından sel gibi gözyaşı dökülüyordu.

Ey pervane! Ey aşk iddiacısı! Aşk, senin için değil. Seninki bir kuru iddiadan ibaret. Sende ne sabır var, ne metanet ve tahammül.

- Neden kerimenizin nikahını teklif etmiyorsunuz sultanım, dedi. Ã?a¿aşırma sırası padişaha gelmişti.

Aşık genç, ihtiyar adamın anlattıklarını dinledikten sonra, her şeyin bittiği anda başlayan son ümide sımsıkı sarılanların o saf ve tertemiz teslimiyetiyle:

Kırkıncı günün güneşi batmak üzereydi genç aşığın mağarasının üstünden? Padişah ve ihtiyar bilge en önde, arkalarında vezirler, onların arkasında halktan meraklı bir kalabalık ve en arkada da olup bitenlere bir mana vermeye çalışan aşık çobanın arkadaşı, mağaraya doğru yürümeye başladılar. Bu arada bizim aşık kendinden öylesine geçmiş, tespihiyle öylesine bir olmuştu ki, gelenler içeri girseler ve bir tesbihten başka bir şey bulamasalar şaşırmazlardı.

- Nasıl yani, diyebildi, bu şerefi bize lütfederler mi, kabul ederler mi?

Azatsız bir gedayım aşkın sağanağında!

Güldü aşık çoban gözleriyle ihtiyar bilgeyi arayarak:

ŞEYH SADİ ŞİRAZİ HZ.

Aşık bir fedai demektir. Nasıl ki, bir fedai gayesine varmadıkça emeline erişmedikçe başına taş ve ok yağsa meydandan çekilmezse aşık da öyledir.

Aşıklık töresinin ilk kanunu sönmek bilmeden yanmaktır. Yanmaktan şikayet ne kelime! Ateşin bir an hararetini yitirmesinden ötürü aşka halel gelir diye volkanlardan magma dilenerek sevda divanının kapılarına dayanmaktır. Uykunun her dem firari olduğu fasıllardan sıyrılarak uykusuzluk arazından yar nidasıyla uyanmaktır. Ve bu halet-i ruhiyenin ipekten dokunuşlarında canı can kılan canan için kana boyanmaktır. Rengim bu sebepten al bu gece? Dilimde iki hece? Ah yar!

Ey sevgilim! Hadi ben aşığım, yansam da yeridir. Peki ya sen neden yanıyor, niçin ağlıyorsun?

serfiraza mektub..

'Daha hızlı vur, adamakıllı vur!'

-A güneş yüzlü,

Takatimin tükenmek makamına savrulduğu an musiki yetişirken imdada? Sen de kulak ver tamburun sesimle sarmaş dolaş raksına?

"Allahım lal oldu içim

Ayrılık ölümden öte. .

Zeliha ise bağırmaya devam ediyor:

Aşık isen bu dertten kurtulmaya çalışma: yalnız Sadi gibi garazsız, ivazsız aşık ol.

Aşık çoban yeniden eline tesbihini aldı, gözlerini kapattı, boynunu neye bağlayacağını bilemediği kalbine doğru büktü, dudakları kıpırdamıyordu artık, sustu gece, mağaranın duvarları sustu, tükendi her şey, hiç tükendi, an bitti, sadece bir söz kaldı: Allah?