''Bizim Daniş Dayımız, sülalemizin büyüklerinden, eskiden beri sözüne ve fikrine güvenilen ekabiranındandır.

Ne zaman bir siyah derili Daniş Dayı'ya meselesini arz etse Daniş Dayı'nın canı sıkılır, yüzü buruşur, işi ağırdan alır, tersler, eksik-gedik bulur; kırk dereden su getirip olmazlanır; neticede basirete takla attıran bir hüküm kurup işin içinden sıyrılıverir. Ne var ki, ne zaman bir beyaz derili, has evlatlarından bir talep vaki olsa dakika sektirmez; "Sen elbette haklısın tosunum, fakat niçin haklı olduğunu şimdi bulamıyorum; nasıl olsa ayarlarım bir şey; rahat olun bakiim..." diye gönüllerini hoş, kalplerini şadüman eder.

Bundan oniki sene evvel Daniş Dayı'nın zenci torunlarından biri mektepte haksızlığa uğramış, koşmuş Daniş Dayı'nın yanına, "Müdür beni mektebe almıyor" diyecek olunca Daniş Dayı'nın canı sıkılmış, "A evladım, bu işi en iyi mektep müdürü bilir; git derdini ona yan" diye bir güzel haşlamış çocukcağızı. Aradan on sene geçmiş, mektep müdürü değişmiş ve bizim emmioğlu'na, "Yahu sana haksızlık yapmışlar vaktiyle; gel mektebe kaydını yaptır" diyecek olmuş. A ne güzel diyeceksiniz. Öyle değil işte; sülalenin beyaz derililerinden haylaz bir dava vekili yememiş içmemiş seğirtmiş Daniş Dayısına, "Rezalete bak dayı, bunlar utanmadan, hallerine bakmadan mektebe gitmek istiyorlar; şu mektep müdürüne bir zılgıt çeker misin?" diye yakınacak olmuş; daha sözünü bitirmeden Daniş Dayı, "Bak şu kerata mektep müdürüne, benim mis gibi 'alan farklılığı' nazariyemi sulandırıyor küçük aklınca" diye mektep müdürüne zehir-zemberek bir mektup göndermiş. Dava vekili keyiften dörtköşe! Mektep müdürü "Yahu, yazıktır çocuğa, kendine güveniyorsa gelsin okusun" diye bir haber daha yollamış. Daniş Dayı bu, "Ben ne dediysem o; mektep müdürü bu işten anlamaz, dediğim dediktir" diye bastırmakta şimdi. Çocuklar mağdur, ağlamaklı, perişan haldeler.

Ah Daniş Dayı, senle de olmuyor, sensiz de; keşke sen de dünyanın her yerindeki Daniş Dayılar gibi, "Hakim, fehim, müstakim, emin, mekin ve metin" vasıflarını haiz olaydın da, "Bizim Daniş Dayımız var" diye güvenebileydik; güzel olmaz mıydı ha?.''

Ha, belirtmeyi unuttum; bizim sülalenin kısm-ı azamı siyah derilidir efendim. Daniş Dayı ise sülalemizin siyah derililerini sevmez; hatta biz bazen onun kendi kendine, "Bilader, eşitlik eşitler arasında olur. Sevmiyorum ulan sevmiyorum sizi; gidip Arabistan'da, Sudan'da, Etiyopya'da yaşayın keratalar" diye homurdandığını zannederiz.

10 Şubat 2010, Çarşamba A. Turan ALKAN

Daniş Dayımız, eksik olmasın 60'lı yıllardan sonra ne olduysa, sülalemizin bazı mensuplarını diğerlerine karşı daha fazla esirgeyip kollar oldu. Sevdiklerine karşı her zaman müşfik, anlayışlı, cömert ve muhabbetli; sevmediklerine ise öyle haşin davranıyor ki adeta, "Gidin kendinize başka bir sülale bulun; ben Daniş Dayı isem bu böyledir. Öyle hakkaniyettir, nasfettir, adilliktir tanımam. Ne yapayım siz de doğuştan siyah derili olmasaydınız" demeye getiriyor.

Ben şimdi Daniş Dayı'ya bir dilekçe yazsam, "Eğitim şart mıdır Daniş Dayı?" diye sual etsem bana herhalde, "Höst kerata, eğitim insanlar içindir. Evvela insan katına çık, sonra maarif davasına kalkış; amelelik neyine yetmez?" diyecektir eminim, çünkü yaptığı şey tam da bu manaya geliyor.

Ebeveynlerinin verdiği kararları beğenmeyenlerimiz hemen bir koşu Daniş Dayı'nın konağına koşar, dertlerini, şikayetlerini Osmanlı'dan müdevver bu şahs-ı maneviye istida ederler. Daniş Dayı iyidir, hoştur, lazımdır, lakin bir kusuru var; fena halde, üstelik göstere göstere taraf tutar. O yüzden gitgide sülalenin gözünden düşmeye, itibarını kaybetmeye başladı.