Ebeveynler genelde bu soru karşısında telaşa kapılıyorlar. Ölüm karşısında temel iki tutum takınabiliriz. Ya ölümü öldürüp, onu yok etmek ve gündemimizden çıkarıp atmak. Ya da onu çözümlemek, anlamlandırmak. Birinci ihtimal mümkün değil. Ebeveyn ölümü doğru konuma oturtmadıysa, anlamlandıramadıysa, kendileri ölüm karşısında büyük bir ürküntü ve endişe duyuyorlarsa, kendi içlerinde onu?yok sayarak? yaşıyorlarsa, bunu çocuklara da yansıtıyor ve çocukların sorularını?ölümü yok sayarak? cevaplıyorlar. Bu da çocukların ölümle ilgili yanlış kavramlar geliştirmelerine, ölüm korkusu duymasına yol açarak onların psikolojik gelişimlerini zedeliyor.

(2) Hayatı Veren, ölümü de Verendir. Hayat bir mucizedir. İnsan hiçlikten yaratılmıştır. Her insan kendi yaşının üzerine 2 eklediğinde o yıl kadar önce bu dünyada?yok? olduğunu görecektir. İnsan yokluktan yaratılmış ve bu dünyaya getirilmiştir. Çevremizde olup biten olaylara dikkat çekip çocuğa hayatın mucizeliğini anlatmak, ona kimsesiz ve başıboş olmadığı, insanların her an ilgilenen ve ihtiyaçlarını karşılayan bir sahipleri olduğu duygusunu verir. Çevrede olup biten olaylaróyağmurun yağması, kelebeğin uçması, güneşin doğması, uyumamız ve uyanmamız, yediklerimiz, meyveler.. kısacası herşeyóYaratıcının mucizeleridir ve Yaratıcı böylelikle bize sevgisini sunmaktadır. Yaşamı O vermiştir ve sahibi O?dur. O, verdiği bir yaşamı bizden geri de alır. Bizim itiraz etme hakkımız yoktur. Ölüm karşısındaki itirazlar hayatı kendi adımıza sahiplenmemizden kaynaklanır. Hayatı Yaratıcının verdiğini ve bir mucize olduğunu farketmemiz, ölümün de O?ndan geldiğini ve bir mucize olduğunu farketmemize yol açar. Ölümü hayatla birlikte çocuğa anlatmak, çocuğun hayatın değerini daha çok hissetmesine yol açar.

faydası olduysa ne mutlu kardeşim... Rabbim hepimizden razı olsun.

merhaba arkadaslar. sızden bır rıcam olucak 5 yasındakı yıgenım yaradan hakkında ölüm hakkında birçok soru sormaya basladı bızlere. brn yakalsık 5 ay önce annemı kaybettım yıgenımınde cok sevdıgı anneannesi oluodu annem. ona cok baglıydı süreklı neden allah onu yanınan aldı anneanem yaslı deıldıkı hiç gerı gelmıcekmı allah kım dıe sorular soruyor. biz kendımızce cevap verıyoruz ama yanlıs bısıde yapmak ıstemyoruz. bu konuda bı kıtap bı bılgı aradım ınterette pekte bısı bulamadım. birde size sormak istedım soyleyebılıcegınız bişiler yada kaynak önerebılıgınız bısıler varsa gercekten cok sevınırım şimdiden allah razı olsun.

rica ederim. başınız sağolsun. kolay gelsin...

(2) Çocuklar ölümün farkına varınca bu bir kelebeğin ölümü ile, bir arkadaşın ölümü ile vs. olabilir bu olayın kendi başlarına da gelip gelmeyeceğini merak ederler ve bunu anne babaya sorarlar. Anne baba bu soru karşısında teleşa düşer ve şefkat hissini yanlış kullanırsa, çocuklarını üzmemek niyetiyle acele bir cevapla "Yavrum sen hiç ölmeyeceksin" şeklinde cevap verebilir. Bu ise çocuğun ölüm karşısında kendisini zayıf hissetmesine yol açar. Çünkü "Ben ölmeyeceğim" şeklindeki düşüncesi yaşadığı hayat boyunca binlerce kere yanlışlanır ve her yanlışlanma esnasında binlerce düş kırıklığı yaşar.

çok çok teşekkür ederim hemen bakıyorum

Psikoloji ve psikiyatride uzun süre çocukların ölüm diye bir kavramı taşımadıkları sanılıyordu. Bu düşünce artık değişti. Ölüm diye bir kavram çocuklarda da var. Çünkü çocukların ölümden kurtulmaları mümkün değil. Çevrelerinde onca ölümü gözlüyorlar. Yakınların ölümü, aileden birinin ölümü, bir çiçeğin ölümü, bir sineğin ölümü gibi binlerce olay ister istemez çocuğa "Bu varlığa ne oldu?" sorusunu sorduruyor.

Aileden herhangi bir kişinin ölümünde, anne, baba, teyze, kardeş, anneanne, büyükbaba, aile nasıl bir tutum takınmalıdır? Böyle bir durumda, yapılmaması gerekenler ile yapılması uygun olan tutumlar sözkonusu.

YAPILMASI GEREKENLER:

bir alıntı ekleyelim konuyla ilgili, inşallah faydası olur.

dinimi öğreniyorum seti sanırım baya yardımcı olucak. teskkurler tekarrdan

bunun için de yetişkinlerin çok bilinçli olması lazım. Rabbim bu konuda ümmeti Muhammedin yardımcısı olsun.

saolasın kardeşim. amin rabbım tüm ölmüşlerimize rahmet eylesin inşallah.

Hatayı en başta yapmışssın.. Küçücük çocugun kafasını Allahla dinle imanla karıştırırsan böyle acaip sorular sorması pek tabii..

alemi suğra gercekten hakkını helal eyle ekledıgın yazı kafamızdaki birçok soru işaretini silip atmaya hareketlerımızı yönlendirmeye bırebır oldu. gercekten ınsan kandıramıyor cocukları ve öyle dıkkatlılerki bizim gozumuzden kacanlardan haberdar oluyorlar. son zamanlarda hele mezarlıga gıttıgımızde onun sozlerı taş gibi oturuyodu içimizde. buz kesılıyodum onu ordan alalım artık dedıgınde.

siteyi ve kitapları incelemedim. değerlendirmenize sunuyorum.

(1) Yalan söylememek. Çocukların sandığımızdan daha büyük bir anlama kapasitesini olduğunu anlamamız gerekiyor. Bu, ölüm için de geçerli. Çocuğun yaşına uygun ifadelerle çocuklara ölüm anlatılabilir ve anlatılmalıdır. Annesi ölen bir çocuğa, "Annemi istiyorum; o nerede, ne zaman gelecek? şeklindeki soru ve beklentileri karşısında söylenen "Annen geri gelecek, başka bir yere gitti, dönecek" şeklindeki bir ifadeyi hiçbir çocuk?yutmaz.? Çünkü, çevresindeki insanların davranışlarından birşeyler olup bittiğinin farkına varır. Bir ölüm hadisesinin vuku bulduğunu hisseder. Çoçuktan ölümün saklanması, onda "Ölüm kötü bir şey, çünkü benden saklıyorlar. Kötü ve korkutucu olmasa saklamazlar" inancını geliştirebilir.

" "O ÇOCUKTUR ANLAMAZ." Bu ifade çocuk terbiyesinde en önemli yanlışı ifade ediyor. Çocukların sandığımızın çok daha üstünde algılama kapasiteleri var. Çocuklar hayatı büyük bir merak ve tecessüsle anlamaya çalıştıkları gibi, ölümü de sorguluyor ve merak ediyorlar.

çocuklar sandığımızdan çok daha bilinçli. kandırılmaya, oyalamaya hiç gelmiyorlar... bu yüzden her zaman olduğu gibi en sağlıklısı doğruları anlatmak. tabii doğru şekilde...

amin kardeşim. gerceketn coocuklar cok bılıçliler

kusura bakma ama ben sanırım anlatamadım kendımı cocugun kafanı karısmadıkkı. anneannesının vefatının ardından yasandı bunlar zaten. bende oturupta küçüçcuk cocuga adama anlatır gıbı anlatmadık heralde. üzülmemesı için kendimizce tarıf yaptık bende bu konuda yardım istedım zaten

(3) Kabri anlatmak. Ölümü bize soğuk gösteren kabirdir. Orada yalnız yaşamak ve üzerimize toprağın olacağı ve nefessiz kalacağımız gibi düşünceler bizi korkutur. Buna karşı, durum çocuklara çeşitli örneklerle anlatılabilir. Burada, seyrettiğim bir filmde öğrendiğim bir benzetmeyi özellikle anlatmak isterim. Filmde üç kardeşin en küçüğü bir hastalığa yakalanır ve çocuk ölecektir. Diğer kardeşler babalarına kardeşlerinin başına ne geleceğini, ölümün ve kabrin ne olduğunu sorar. Baba eline bir eldiven giyer. Parmaklarını oynatır, eşyaları tutar. Sonra eldiveni çıkartır ve masaya bırakır. Eldiven hareketsiz masada kalakalmıştır. Ancak babanın parmakları hala hareket edebilmektedir. Burada eldiven insan cesedini, parmaklar ise ruhu temsil etmektedir. Ölüm anında ruh ile beden ayrılır. Beden cansızlaşır. Nefes almaz, duymaz, soğuk ve sıcağın farkında değildir. Ruh ise ruhlar alemine alınmıştır ve varlığını devam ettirmektedir. Bu gerçek, bize kabrin yüzünü aydınlatır.

öncelikle başınız sağolsun kardeşim. Rabbimiz size sabır, annenize rahmet ihsan etsin...

(4) Son olarak, yukarıdaki başlığı değiştiriyorum. Doğru olan başlık, ?öldürülemeyen ölüm?ü, çocuklara değil, ?kendimize anlatmak?tır. Ancak kendimizin rahat ettiği, korkup ürkmediği, doğru bir zemine oturtup doğra anlamlar yükleyebildiğimiz kavramları çocuklara anlatabiliriz. Çocuklar ölümü anlamaya hazır. Ölümden tedirgin olan, daha ziyade biz erişkinleriz."

(1) "O ölmedi, başka yere gitti; gelecek." Ailelerin en çok yaptığı yanlışlardan biri bu. Ölen insanın ölümünün çocuğa söylenmesinin çocuğu çok inciteceği düşünülerek, o kişinin ölmediği, başka yere gittiği ve geleceği söyleniyor. Bu ise çocuk için daha incitici bir durum. Çocuğun zihninde neden bir başka yere gittiği ve ona ihtiyaç duyduğu halde neden gelmediği sorusu beliriyor: Yoksa bir başka yere giden ve gelmeyen kişi artık kendisini sevmiyor, değer vermiyor mu ki, geri dönmüyor?

saolasın cok yardımı oldu hele ablam yazıyı dönüp dönüp okudu. tekarradan cok saol.

ekledıgın yazı için ailem ve kendım adına cok çok teşekkür ederim.

YAPILMAMASI GEREKENLER:

saolun allah razı olsun. sizlerede kolay gelsin

Mustafa Ulusoy