<i>Bir posta tatarına</i>

<i>Bir emir kuluna sövmek,</i>

<i>Bir nokta bile değil,</i>

Yalnız bil ki, sönmüş ve pörsümüş hüviyetine, o kadar muhtaç olduğun ve elde etmek için ne yapacağını bilemediğin hayatı nefhedemiyeceğim.

Şimdi bir yerde anket oldu mu, kıymeti ve seviyesi nedir, hiç düşünmeden,

<i>Lüle lüle kıvrım kıvrım samur saçlı,</i>

Sen makber'inde bile ölen sevgiline ağlamıyor, edebiyata perestiş ediyor,

Ben - Gazetelere yazdığın bu fıkraları nasıl yazıyorsun, bu kadar adileşmeye nasıl tahammül ediyorsun?

binaenaleyh fatma hanım'a ihanet ediyorsun.''

Sen de para piyesinin mahiyeti ve kıymeti hakkında beni aydınlatabilirsin.

Bunda necip'in şöhrete düşkünlüğü kadar Peyami'nin hasedinin de tesiri vardır.'' ( Ziya'ya mektuplar, İstanbul, 2001, s. 119)

Birbirlerine yazdıkları mektuplar şöyledir,

<i>Pamuk tenli, al yanaklı sarı papam</i>

Sait Faik pasaport almak istediği sıralarda ünlü bir yazardır. mesleği sorulduğunda yazar olduğunu söyler,

Yine bir Eski- Yeni tartışmasıdır.

Tahrib-i Harabat'tan,

Yeni, kafiye kulak için: Recaizade Mahmut Ekrem

Sen - Potin boyacılığı etsem, bir şey zannederler de beni bu işten men ederler.

Eskiden herkesin dilinde bir problem gibi gezinmeyi tercih eder ve bir dedikoduya,

Kısaca kafiye göz için mi kulak için mi tartışmasıyla başlayıp,

Kendisini bu kadar saçma bir mazeretle teselli ediveren, hakikatte tesellisi olmayan seninle görüyorsun ki ben hiç bir gün kavga etmedim.

Nazım Hikmet hocası olan Yahya Kemal'in annesi Celile Hanım'a olan ilgisini farkedince Yahya Kemal'in cebine

Seni affediyorum ve ne yapsan affedeceğim. Bu vaade güvenerek istediğini yap! Sakın bu fırsatı kullanmamazlık etme!

Ahmet Mithat:

Sen - Ne yapayım, ekmek paramı kazanıyorum. Başka ne yapabilirim?

Ziya Paşa, Harabat'ta, Osmanlıca'nın zenginleşmesi gerektiğinden dem vururken, aynı zamanda Divan edebiyatını över.

Artık birbirlerine yaptıkları eleştirilerin ardı arkası kesilmiyor.

Ertesi gün Ahmet Mithat iki uşak ve bir zevcesiyle 160 adet imzalı kitabını yollar.

<i>Büyük Türk ölülerine çatan</i>

<i>Bre kaltaban</i>

-Emredersiniz Hanımefendi, derhal takdim edeceğim, der.

Dünya görüşlerinden kaynaklanan ayrılıklar, edebiyat hayatlarına balta gibi iniyor.

Ölü diriltmek ve müflis kurtarmaktan acizim.

<i>Bir düşün ey yetimi Safa</i>

<i>Sen bu kavgada</i>

'' Sevgili Necip, ismin temiz demek, necib temiz demektir benden iyi bilirsin. Necip'i necis yapma.

bir ankete doğrudan doğruya iştirak etmeyi Greta Garbo esrarına aykırı bulurdun.

Biraz da dedikodu..

Bu çekişme, şairlerin gündelik hayatlarındaki olumsuzlukları edebiyat hayatına taşıdıklarına örnek niteliği taşıyor.

Nazım Hikmet'e karşı Peyami Safa da cevap olarak şu şiiri yazar:

git gide şiddettini de arttırmıştır.

Birlikte zaman zaman mesai ortaklığı yapıyor ve hatta Yahya Kemal, ''Haşim büyük şairdir!''

İşte görüp göreceğin rahmet!

İşte açıkça söylüyorum: Ben senin kabusun, geceleri uykuna giren umacın, her an yokluğunu hissettiren şeytanınım.

Mehmet Akif'i n gerçek adı Mehmet Ragif'tir.

Ahmet Haşim'in Yahya Kemal ile yolları bir arkadaş grubuyla çıkardığı Dergah Dergisi'nde kesişiyor.

Bu tartışma bir anlamda bu şekilde bir kafiyelendirme yapılıp yapılamayacağı tartışmasıdır.

'' Düşünüş ayrılığından dolayı hakaret, öteden beri bizde kullanılan aşınmış bir silahtır ki, şerefsiz bir miras halinde, aynı cinsten kalem sahipleri arasında batından batına intikal eder.''

Necip Fazıl : Ne bekliyorsun ki, nasıl diye soruyorsun?

o kudretli kelimelerini üç kuruşa parselleme üç tanesi üç kuruş etmeyecek ciğersizlere.

kapısı önünde aç biilaç bekleşen yedi sekiz kişinin başına en evvel sen geçiyorsun ve sıranı kaybetmemek için kim bilir nelere baş vuruyorsun?

Peyami Safa'nın, Nazım Hikmet' in 'Jokond ile Sİ-YA-U'sunu eleştirdiği yazısı ikili arasındaki dostluğun ilk kırılması oluyor.

<i>..</i>

Demdeme ve Zemzeme adlı eserlerde cereyan etmiştir. Eski-yeni edebiyat tartışması da denir.

Sevgili Necip, elinde sur-u israfil var, onu borazana çevirme.

yani sana benden daha yakın zümreler bile seni, fikir ve sanat adiliğinin, dolandırıcılığının prototipi diye gösteriyorlar. Bana ne düşer?

B<i>ir düşün oğlum,</i>

bu sözle birlikte Yahya Kemal ve Ahmet Haşim arasında amansız çekişme başlamış oluyor.

Zemzeme - Demdeme

Düşmanın büyüğü eski dostlardan çıkar

Mihr ü mehe etmek işaret abes

İstiklal Marşı için devrin önde gelenleri;

Haşim, '' mef'ulü fa'ilatün '' vezniyle ''kibrit var mı sende?'' diye sorunca

Ziya Paşa ve Namık Kemal arasında cereyan etmiştir,

NECİP FAZIL KISAKÜREK - NAZIM HİKMET

Tanpınar: Mesela içinden geçerken piyano sesi duyulan sokağı yok mu?

Edebiyatın köşe başını tutmuş olanlara birlikte savaş açarlar.

Ben - Kendinden ve haysiyetinden bu kadar fedakarlık edeceğine niçin potin boyacılığı etmeyi tercih etmiyorsun?

Fakat sana karşı hiçbir taktiği kalmamış adamın, bütün bir samimiyet ve açıklıkla içini tasfiye etmesine rağmen söyleyebileceği her şey

" Senin maşukan zevcen değildir; ancak şiirdir.

Benim hakkımda, içinde hapsettiğin şeylerin hacmini bilmiyorum. Rivayete göre üç perdelik bir piyes, rivayete göre bir roman.

bilirim bir yazsan parçalarsın edebiyatın Çin Seddi'ni,

Peyami'yle Necip'in er geç tutuşacaklarını, kapışacaklarını sana birkaç yıl evvel söylediğimi herhalde hatırlarsın.

Necip Fazıl ve Nazım Hikmet de düşmanlıklarına ilk önce dost olarak başlıyorlar.

Paşa'nın Harabat eserinde bunu dile getirmesi dönemin yazarları arasında ateşli tartışmalara sebebiyet verir.

<i>Bir küçük, eğri virgül,</i>

gitmeden evvel Necip Fazıl'a:

Safa cephesinde ise '' Bre kaltaban / bre Türk düşmanı / bre vatan haini şarlatan'' diyerek sonlandırılacak bir kavgadır.

Karşılıklı birbirlerini eleştiriyor, kalemlerini birbirlerine kılıç gibi kullanıyorlar,

Artık sen benim gözümde hiç bir şeyi temsil etmiyorsun. Ne hokkabaz şiirini, ne işporta komünizmanı, ne hile ustalığını, ne 24 saatlık reklam açık gözlülüğünü?

Seninle ilk ve son defa olarak konuşuyorum. Fakat hepsi bu kadar. Dediğim gibi sen, bence artık mazursun.

'' size göndermek hususunda eserlerim arasında onlara karşı bitaraf olmadığım için hiçbir seçme yapamadım.

<i>Gerçi temeli güzel koymuşlar</i>

Namık Kemal Tahrib-i Harabat ile Ziya Paşa'ya cevap verir ve yerden yere vurur, bu iki iyi arkadaşın arası bir daha düzelmez.

Ahmet Haşim, Yahya Kemal'in bu u dönüşünü çok önceden sezmiş gibi

<i>Bre Türk düşmanı,</i>

Sevgili Necip, inandığın Allah'ın aşkına, o kudretli kalemini iktidara payanda yapacağım diye camii direğine çevirme,

Şimdi bana -tam da senden bekliyebileceğim bir tarzda- çatıyorsun.

İki önemli sanatçı arasındaki ilk ciddi tartışma ise, Peyami Safa'nın Nazım Hikmet'i hırsızlık ile itham etmesinden sebep gerçekleşiyor.

Eski-Yeni çatışmasına dönüşmüştür.

Dokuzuncu Hariciye Koğuşu bu dostluk sayesinde yazılmıştır.

'' Kibrit olaydı bende cihanı hep yakardım.''

<i>Bre toprak altında yatan</i>

<i>Türkçe söyleyişe temel koymuşlar</i>

'' Bunu bir insan yazamaz, ben inanıyorum ki kulağına fısıldadı birileri. ''

Devlet günlerinde seni rakip diye almaya tenezzül etmeyen adam, bu perişan halinde sana nasıl tenezzül eder?

<i>Anlayabilesin:</i>

Sana acıyorum. Fakat elimden ne gelir?

ve sırf sana hitap etmekle düşebileceği bayağılık burada toptan ve ebediyen nihayete eriyor.

<i>Uşağını dövmek!</i>

<i>Sen de bilirsin ki, benim adetim değildir</i>

bu dizelerinde Divan edebiyatını yerer Namık Kemal.

" taksim'de sevgilisi varmış. Orhan bana hiç çiçek getirmiyorsun demiş. bu da gitmiş taksim'de heykelden bir çelenk almış.''

'' abes '' kelimesinin sonundaki 's ' harfi Arap alfabesinde ''peltek s'' ile;

'' İşte böyle Ziyacım, Ankara ve istanbul'dan uzak olmama rağmen sana bir sürü havadis verebilirim.

<i>Bir zavallı vesilesin!..</i>

diyecek kadar iyi bir dostluk kuruyorlar.

'' hocam olarak girdiğiniz bu eve babam olarak giremezsiniz.'' yazan bir not koymuştur ve bu aşka engel olmuştur.

Cahit Sıtkı Tarancı'ya göre Necip Fazıl, şöhret düşkünü; Peyami Safa kıskanç biriymiş:

fakat yazar olduğunu resmi olarak ispatlayacak türde bir belge yoktur.

Ahmet Hamdi Tanpınar darülfünun'dan yeni mezun olmuş ve gönüllü olarak Erzurum'da hocalık yapmak ister.

Ziya Paşa'nın bir süre önce halk edebiyatını savunması kendi içerisinde çelişkiye neden olur.

<i>Gel bakayım,</i>

<i>Eskilerden Ahmed ve Necati</i>

Çektiğin yokluk ıstırabına hürmeten, sana vaktile vermediğim şerefi veriyorum.

Yahya Kemal, "mef'ulü mefa'ilü fa'ilün'' vezniyle şöyle cevap vermiş:

Yahya Kemal'in eleştirileri, Ahmet Haşim öldükten sonra git gide daha çok alevleniyor.

hepsini olduğu gibi takdim ediyorum. Okumak hususunda lütfen siz bir seçme yapınız''

Aynı şekilde Nazım Hikmet de Peyami Safa'yı yerle bir eden sözleriyle adeta tozu dumana katıyor.

Zerre-i nurundan iken muktebes

Nazım Hikmet-Peyami Safa kavgası:

Bunun için '' dönemim şartları gereği bunu yaptım, pişmanım '' der

Piyale kitabına ön söz olarak koyduğu yazıda, başkalarını hedef alarak, şunları söylüyor:

Bundan birkaç ay evvel Babıalide, Ştaynburg lokantasında seninle şöyle konuşmadık mı:

<i>Bir düşün ki, son defa</i>

Nazım rakibine son kez şöyle sesleniyor:

o lisan-i mücerret dilinle Babali yokuşunun yollarını yalaman beni kahrediyor Necip.

Aynı ideoloji içinde vaktiyle sarmaş dolaş olduğun ve içlerinde fikirlerine taban tabana zıt olmama rağmen konuşulabilecek insanlar bulduğum gruplar,

<i>Ben kızabilir miyim sana?</i>

Peyami Safa'nın Nazım Hikmet'in bir şiirini yayınlayıp, ardından da işinden olmasıyla başlar dostlukları.

"muktebes" kelimesinin sonundaki ''s'' ise ' sin ' ile yazılmaktadır.

O kadar konuşulmuyorsun ki, isminden ancak kendi ların bahsediyor.

Öyle ki, en sonunda Hükümetin olaya müdahalesi noktasına varılmıştır.

-imzalı bir eserinizi rica edeceğim efendim, der.

'' O kadar yalnızsın ki, etrafında bir sürü dan başka kimse yok.

Bu tartışmalar diğer şair ve yazarları da etkilemiş, iki grupta büyük ölçekte taraftar toplamış,

Senin nene mukabele edeyim?

pasaportunun meslek hanesine fransızca '' işsiz güçsüz '' anlamına gelen ''sans profession '' yazılır sonunda.

Harabat - Tahrib- i Harabat,

Bunlardan biri de Namık Kemaldir. İki iyi arkadaş olan Namık Kemal ve Ziya Paşa'nın arası bu vesile ile açılır,

Ahmet Hamdi Tanpınar, parasızlıktan odasının pencerelerini gazeteyle kaplarmış.

Eski dostun Nazım.

Bu ağır itham iki dost arasında derin uçurumlar açmasına neden oluyor.

Yahya Kemal ile Ahmet Haşim vaktiyle iyi dostlarmış. O kadar ki, bir araya geldiklerinde birbirleriyle aruz vezniyle konuşurlarmış.

<i>Efendisine kızıp</i>

Sen en cihanşumül eserlerini beş parasız Paris sokaklarında dolanırken vermiş bir şairsin, cebin para para olacak diye ruhun pare pare olmasın.

Müşfik Kenter, birçok şiirini seslendirdiği Orhan Veli'yi anlatmış.

Peyami Safa 'nın babası ve Tevfik Fikret'in yakın arkadaştır ve Peyami Pafa'ya adını Tevfik Fikret koymuştur.

Aynı gazetede köşe yazarlığı yapan şairler bu mecrayı bir arenaya çevirmekten geri durmuyorlar.

Bilirim kalemin kıvraktır lisanın çeviktir, bilirim üç satırda ruh üflersin kağıda,

<i>Gönlü kırık ve serseri Zati</i>

-Erzurum'a gidiyorum. Sen orada bulundun, nasıl yer?

Recaizade Mahmut Ekrem'le Muallim Naci tartışmanın taraflarıdır.

Sonrası, Nazım cephesinde; '' Sen bu kavgada / bir nokta bile değil / bir küçük, eğri virgül / bir zavallı vesilesin!..''

Süleyman Nazif, Makber şairi Abdülhak Hamit Tarhan'a şöyle demiş:

Ahmet, Necati dediği kişiler ise, Divan edebiyatının büyük şairlerinden Ahmedi ve Necati.

Sana selam verdim. Sana acıdım. Bu kadar düşmene -acısını ben duyuyormuşum gibi- razı olmadım.

Şair Nigar Hanım, bir gün Ahmet Mithat Efendi'ye:

Necip Fazıl'ın Mektubu;

Nazım Hikmet'in Mektubu;

<i>Bre vatan haini şarlatan</i>

Necip Fazıl Kısakürek

(11 Nisan 1936)

yazdığı notta:

Eski : kafiye göz için: Muallim Naci

<i>Gel bakayım yetimlikle maytap eden paşa zadem,</i>

Ancak bu övgünün yerini kısa sürede '' Hiç şair değildir!'' olarak yergiye bırakıyor

Peyami Safa, Nazım'ın yazdıklarına '' sütçü narası gib ''' diyerek onu küçümsüyor.