disconnectus erektus = tutunamayan

sonra cennete gideceği bazı yazarlarca ileri sürülmektedir. fakat toplu, ya da tek gittikleri her yerde hadise çıkardıkları için, bunun pek mümkün olmayacağı sanılmaktadır.

dedi ki... oğlum biz köylüyüz toprağa bağlıyız. topraktan ayrıldıkmı biz mutlu olamayız...

hekimler, tutunamayanların bu mikropları, kasaplık hayvanlara da

yerlere giderler. toplu olarak yaşamayı da bilmezler ve dış tehlikelere karşı

tutup öldürmek işten bile değildir. insanlara zararlı bazı mikroplar

Disconnectus erectus semptomları:

"Bir gün bütün değer yargıları değişecek ve yargılananlar yargıç, eziyet edenler de suçlu sandalyesine oturacaklardır ve onlar o kadar utanacaklar, o kadar utanacaklardır ki utançlarının ve suçlarının ağırlığı yüzünden ayağa kalkamayacaklardır.

hayvanı yendiği görülmemiştir. bununla birlikte, hafızaları da zayıf olduğu

birkaç sirkte halkın karşısına çıkarılan tutunamayanlar, onları güldürmek

Oğuz Atay

kovalayarak, gittiği yerde de ona rahat vermemiştir).

istemiştir).

Ve burada da "onlar" diye adlandırdığı sınıfı açıklıyor. Biz hep tutunamayanların tanımını yapıyoruz, bakalım TUTUNANlar kimlermiş:

Düyaya bir daha gelişinde çocuk ve korkusuz kalmak ister sürekli, büyümek yalnız tutunanlara gerekli

avlanmakta ve etleri kaçak olarak satılmaktadır. tutunamayanları avlamak çok

huyları taklit esasına dayandığı için, başka hayvanların yemek yediğini

çünkü yolda olmak fikri bazılarını mutlu etmez işte. e ne olacak, nereye varacağız diyen biri, yolun sağına soluna değil ötesinde arar aramasına da, yolun ötesi hep ötelenince vazgeçer bizim disconnectus umuz.

''Uzunuzadıyakelimekullanarakcümleyinoktasızlaştıranlar''da biraz tutunamayan gibi...

şehirlere yakın yerlerde yaşadıkları için, onları şehrin içinde, çitle

sonucta tutunamamak insanlara mı hayata mı belki ıssız bir adada mutlu olacagız aslında bizi mutsuz eden diger insanlar

zor olmaktadır. beklenmedik zamanlarda sahiplerine saldırmakta ve evden

Aramızda hukukçu olmadığı için söz uzatılmadı, sanıkların kendilerini savunmalarına izin verilmedi. Gereği düşünüldü. Sanıkların ellerinden başarılarının alınmasına oybirliğiyle karar verildi."

Disconnectus erectus; Oğuz Atay'ın - unutulmaz eseri Tutunamayanlar romanınında - ana karakter Selim Işık üzerinden anlattığı sıradışı bir yaratıktır. "Oğuzcuğum Atay", romanının bu bölümüne de onlarca imge yerleştirmiştir. Disconnectus erectus, müthiş bir zekanın ürünü ince bir mizahla hayata dair birçok şeyi anlatır bize.

içgüdüleri tam gelişmemiştir. kendilerini korumayı bilmezler. fakat -gene

sıkıntı, sebebi bilinmeyen vicdan azabı ve hiç yoktan kendini suçlama gibi

dayanabildikleri sürece) barınırlar. ya da terkedilmiş yuvalarda yaşarlar.

yerine mahzun etmişlerdir. (halk gişelere saldırarak parasını geri

Tutunamayanların tarihine eğildi.

kovulunca da bir türlü gitmeyi bilmemektedirler. evin kapısında günlerce,

Kelime ve yalnızlık hayatın tadı tuzu

O zaman, akıllı ya da akılsız bütün ezilenler, yani bizim caddedeki insanların çoğu, yani öcü geliyor diye küçükken beni korkuttukları çolak ve topal Deli Rüstem ile ben ve benimle birlikte bar kızı Leyla kendisine yüz vermedi diye intihara teşebbüs ederek beynine iki kurşun sıkan fakat ancak kafatasını delerek alay edenlerden kurtulmak için bütün hayatınca yolda kalpak giyerek dolaşmak zorunda kalan meyhaneci Hızır ve onunla birlikte ortaokulda kekemeliği ve garip mistik düşünceleriyle arkadaşlarının alay konusu olan ve şimdi havagazıyla intihar ettiği için ölmüş bulunan ve evlerindeki şecere ağacında taze yağlı boyayla yeni boyanmış yeşil, titrek bir yapraktan ibaret kalan Ercan ve Ercan?la birlikte annesi Rus babası İtalyan olan ve sınıfta ve bahçede paltosunu hiç çıkarmayan ve daima gözlüğü ve paltosuyla ilkokul birinci sınıf çocuklarıyla top oynayan ve gavur diye ve kambur diye horlanan Altan ve Altan?la birlikte zeki ve siyah gözleriyle bana hep muhabbetle bakan ve yedi kardeşiyle ve annesiyle ve babasıyla ve teyzesiyle ve dayısıyla Evkaf apartmanının en üst katında labirent gibi karışık koridorlardaki yüzlerce odadan sadece birinde oturan ve sınıf birincisi olduğu halde ilkokuldan sonra elektrikçi çıraklığına başlayan Osman ve onunla birlikte bütün gülünçlüğüne rağmen aşağılığı sefaletinden ve sefaleti aşağılığından ileri gelen mimar Cemil Turan ve Mimar Cemil?le birlikte sakat olduğu için hiç yürümeyen ve hepaltını kirleten ve misafirler görmesin diye ve sosyetik annesi rahatsız olmasın diye yaz kış balkonda tutulan ve hep bağıran ve altına yapan ve güzel yüzüyle ve akıllı sözüyle beni büyüleyen ve balkonda yerde kendini oradan oraya atan zavallı Ayhan ve onunla birlikte bodrum katta evdeki yedi ve bahçedeki yirmi yedi kedisiyle yaşayan ve kimseye zararı dokunmayan ve ölmüş kocasını unutamayan Rus madam ve madamla birlikte yirmi iki yaşında veremden ölerek bizleri ve ailesini elemlere boğan ve Albay Sait Bey?in biricikoğlu ve liseden dört defa kovulmuş olup sanatoryumdan altı kere kaçan ve yağmurlu bir ilkbahar akşamı hastaneden son kaçışında ıslak elbiselerini çıkarmaya fırsat bulamadan kanla boğulan Ertan ve onunla birlikte basit bir kamyon şöför muaviniyken lastik karaborsasından zengin olarak gençyaşında kumar denen illete tutulan ve bu uğurda servetinive dostlarını kaybeden ve karısı ve kızı ve oğlu tarafından terkedilen ve meteliksiz kalan ve bir gün bir kahve köşesinde kendini vuran ve eski ve samimi aile dostumuz Orhan ve Orhan Beyle birlikte, Orhan Beyle birlikte olmaktan muhakkak gurur duyacak olan ve elkapısında dünyaya gözlerini açıp ve kaderi ve mesleği hizmetçilik olan ve komşumuz Saffetlerin üçüncü hizmetçisi Kezban, yargıç kürsüsünde bulunacağız."

Aslında her şey boştur, her şey abartıdır. Ya da bu dünyada mutsuz olmak için illa sokaklarda yaşaman, çocuğunu kaybetmen, karının sakat olması, kör olman gerekmiyor. Bazen her şey yolundayken de mutsuz olabilirsin. Hatta bazen değil; belki çoğu zaman... Mühendis olarak ortalamanın üzerinde bir maaşın varken bile mutsuz olabilirsin. Her şey yolundayken mutsuz olabilirsin. Mutluyken de mutsuzsundur zaten. İşte Disconnectus Erectus'ta "Selimciğim Işık"ın anlattığı budur. İşte bunun için son sayfasıyla bitmeyen ender romanlardan biridir Tutunamayanlar.

Bazen her şey yolundayken de mutsuz olabilirsin.

Sanılırdı; gerçekti, hayır gerçek değildi.

filden sonra, din duygusu en kuvvetli hayvan olarak bilinir. öldükten

Bu tür, gücün maddiyat ve statüyle ölçülmesi nedeniyle hep zirveye egemen olan basit, ama kudretli, saldırgan ama, emreden, gaddar ve çıkarcı zümre tarafından, tehlikeli olarak tasvir edilmiş olması neeniyle, yine kendi türleri açısından yokedilmek istenir.

girdikleri olur. şimdiye kadar hiçbir tutunamayanın bir kavgada başka bir

"Ve biz onlara diyeceğiz ki: Hesaplaşma günü geldi. Şimdiye kadar yalnız din kitaplarında yargılandınız. Biz fakirler, zavallılar, yarım yamalaklar,, bu kitapları okuyup teselli olurken içinizden güldünüz. Ve çıkarınıza baktınız. Hatta gene sizlerden, sizin gibilerden, büyük düşünürler çıktı ve bu kitapların bizleri uyuşturmak için yazıldıklarını ileri sürdüler. Biz zavallılar, ya bu düşüncelerden habersiz kaldık, ya da bunları yazanları bizden sanarak alkışladık. Yani uyuttular alkışladık, uyandırıldık alkışladık. Her ne kadar bugün siz suçlu, biz yargıç sandalyesinde oturuyorsak da gene acınacak durumda olan bizleriz. Esasında, sizleri yargılamaya hiç niyetimiz yoktu; sizin dünyanızda, o dünyayı bizlerin sanıp yaşarken, hepinize hayrandık. Sizler olmadan yaşayabileceğimizi bilmiyorduk. Ayrıca, dünyada gereğinden çok acıma olduğuna ve bizim gibilerin ortadan kaldırılmamasının sizlerin insancıl duygularına bağlandığına inanmıştık. Bu çok masraflı dünyada bir de bizlere bakmanız katlanılması zor bir fedakarlıktı. Arada bir bize benzeyen biri çıkıyor ve artık yeter diyordu. Onunla birlikte bağırıyorduk: artık yeter! Bazen kazanıyorduk, bazen kaybediyorduk ve sonunda her zaman kaybediyorduk. Onlar da sizler gibi onlardı. Düzeni çok iyi kurmuştunuz. Hep bizim adımıza, bize benzemeyen insanlar çıkarıyorduk aramızdan. Kimse bizim tanımımızı yapmıyordu ki biz kimiz bilelim. Gerçi bazı adamlar çıktı bizi anlamak üzere ; ama bizi size anlattılar, bizi bize değil. Tabii sizler de bu arada boş durmadınız. Bir takım hayır kurumları yoluyla hem kendinizi tatmin ettiniz, hem de görünüşü kurtarmaya çalıştınız. Sizlere ne kadar minnettardık. Buna karşılık biz de elimizden geleni yapmaya çalıştık : kıtlık yıllarında, sizler bu dünyanın gelişmesi ve daha iyi yarınlara gitmesi için vazgeçilmez olduğunuzdan, durumu kurtarmak için açlıktan öldük; yeni bir düzen kurulduğu zaman, bu düzenin yerleşmesi için, eski düzene bağlı kütleler olarak biz tasfiye edildik ; savaşlarda bizim öldüğümüze dair o kadar çok şey söylendi ki bu konuyu daha fazla istismar etmek istemiyoruz ; bir işe, bir okula, müracaat edildiği zaman fazla yer yoksa, onlar kazansın, onlar adam olsun diye biz açıkta kaldık ; yani özetle, herkes birşeyler yapabilsin diye biz, bir şey yapmamak suretiyle, hep sizler için birşeyler yapmaya çalıştık. Bütün bunlar olurken birtakım adamlar da anlamadığımız sebeplerle anlayamadığımız davalar uğruna yalnız başlarına ölüp gittiler. Böylece bugüne kadar iyi kötü geldik. Bize, sizleri yargılamak gibi zor ve beklenmeyen bir görev ilk defa verildi; heyecanımızı mazur görün.

taklitçilikleri nedeniyle- başka hayvanların dövüşmesine özenerek kavgaya

çevrili ve yalnız tutunamayanlara mahsus bir parkta tutarak, sayılarının

Topluluk halinde yaşayabilme becerileri, bireylerin çokluğun gücünü acımasızca çıkar uğruna harcamaları yüzünden, maalesef kaybolmuş bir tür daha var. Disconnectus erectus ailesine mensup bu türün, aslında tek başına yaşama cesareti, kendi başına karar alabilme yetisi, diğer bireylerle anlaşabilme yeteneği, topluluk içinde müthiş özgüveni olmasına rağmen, toplumdan kendini soyutlaması nedeniyle, disconnectus erectusla karıştırıldığıda olur.

avlanmaları tavsiye edilmez).

hayvan terbiyecileri de tutunamayanlarla uzun süre uğraşmış ve bunları

Yukarıdaki alıntıdan da anlaşılacağı üzere Tutunamayanların birincil Disconnectus Erectus'u Selim Işık'tır.

fakat insanlar arasında barınmaları -ev düzenine uyamamaları nedeniyle- çok

ben bu laftan hep şunu çıkardım ki köyü olan doğayla haşr neşir bir insan şehire geldimi soğuk duvarların arasında kendini yanlız hisseder bir çınarı köklerinden koparmak gibidir. zaman geçtikçe kurur yok olur. ve ben sadece köyümde huzur buldum galiba sadece yine orada huzur bulacağım...

"Mahkemede, suçlu sandalyesinde, bilerek ya da işledikleri suçları bilmek zahmetine katlanacak kadar dahi düşünmediklerinden bilmeyerek, eziyet eden, hor gören, aşağılayan, ihmal eden, aldırmayan, unutan, kötüleyen, alay eden, ıstırabı paylaşamayan, insanlar arasına duvarlar çeken, küçümseyen, çaresiz bırakan, yalnız bırakan, terkeden, baskı yapan, istismar eden, ezen, cesaret kıran, iyilik etmeyen, değer vermeyen, kalbi temiz olmayan, doğruyu yanlış gösteren, yanlışı doğru gösteren, samimiyetsiz, insafsız, korkutan, yanına yaklaştırmayan, başkasının yaşama hakkına saygı duymayan ve kendinden memnun olabilmek için her davranışı meşru sayan onlar, yani bizim küçük kalabalığımızı hava sızdırmayan tabakalar halinde üstüste saran, nefes almamızı dahi engelleyen, yani mahallemizin bütün bileği kuvvetli ve içi boş küçük kabadayıları ve onların büyük ortakları, yani esasında sayıca üstün olanlar, yani her zavallıdan daima bir rütbe bir kademe bir sınıf yukarıda olanlar, yani şekilsiz hüviyetleriyle daima vuran ve kaçınabilenler, yani hem ezip hem de ezdiklerini kabul etmeyenler, yani bir mertebe aşağıdayken ezilen ve bir derece terfi edince ezenler, yani çırağını, bir şeyler öğretmesine karşılık her zaman döven ve ona insan muamelesi etmeyen ustalar, muavininin başına vuran şoförler ve onlarla birlikte memurlarına dalkavukluk ettiren amirler, duygusuz amirlerle birlikte garsonlara paralarıyla orantılı olarak bağıran müşteriler ve kaba müşterilerle birlikte hakkını arayanlara yumruklarını gösteren görevliler ve yetkilerini kötüye kullanan görevlilerle birlikte bilgisizin bilgisizliğini suratına çarpan ve ondan bir kelime fazla bilen bilgiçler, yani öğrenmek isteyen herkese eziyet eden öğreticiler ve onlarla birlikte bilgisizlerin bilgisizliğine gülen onlardan daha bilgisizler ve cahillerle birlikte her değişik davranışa saldıran şekilsiz kalabalık ve kalabalıkla birlikte onlara alkış tutanlar ve onlarla birlikte her tartışmada en bayağı usullerle haklıyı haksız çıkaranlar ve onlarla birlikte her savaşta kazananı tutanlar ve onlarla birlikte kimseye zararı olmayan zayıfları ezerek kuvvetli olma duygusunu tatmin edenler ve onlarla birlikte her zaman ve her yerde her sınıftan ve her ideolojiden ve her düşünceden insanlar arasında daima ön safa geçerek aslan payını kendilerine ayıranlar ve ayırır ayırmaz insanlarla aralarına aşılmaz duvarlar örenler ve böylelerine her zaman haklı çıkarıcı bahaneler sebepler yasalar kurallar sınıflamalar bulup çıkaranlar yani her zaman insanlan insanlardan ayıranlar ve onlan birbirlerine düşman edenler ve onlara körü körüne uyan kalabalıklar ve gerçeği boğanlar ve onlarla birlikte insanı bu koca dünyada yalnız bırakarak arkadaşlık dostluk sevgiyle uzatacakları sıcak bir elleri olmayanlar yani elsiz gözsüz akılsız kalpsiz ve kansız gerçek sakatlar yani onlar onlar onlar onlar onlar onlar... karşımıza oturacaklar."

hiç mi d erektus yok

din kitapları, bu hayvanları yemeyi yasaklamışsa da gizli olarak

de aynı sesle çağırırlar. genellikle başka hayvanların yuvalarında (onlar

için, sık sık kavga ettikleri, bazı tabiat bilginlerince gözlemlenmiştir.

(aynı bilginler, kavgacı tutunamayanların sayısının gittikçe azaldığını

Ve işte "TUTUNAMAYANLAR" aşağıda "TUTUNAN"ları yargılıyor, büyük mahkeme:

birleştikleri görülmemiştir. belirli bir beslenme düzenleri de yoktur. başka

bu bana kalırsa insanın yürüdüğü son noktada vazgeçmesidir yürümekten,

Tüm tutunamayanları öksüz bırakan; popüler kültüre, özentiye, burjuva düzenine, kokuşmuş ve hantallaşmış iş görmeyen kurumlara, 22 yaşında ihtiyarlayan devlet memurlarına baş kaldıran Selim Işık tutunamayanları, ezilenleri bakın nasıl tespit etmiş:

beceriksiz ve korkak bir hayvandır. insan boyunda olanları bile vardır. ilk bakışta, dış görünüşüyle, insana benzer. yalnız, pençeleri ve özellikle tırnakları çok zayıftır. dik arazide, yokuş yukarı hiç tutunamaz. yokuş aşağı, kayarak iner. . tüyleri yok denecek kadar azdır. gözleri çok büyük olmakla birlikte, görme duygusu zayıftır. bu nedenle tehlikeyi uzaktan göremez.

kesimini yasak etmiştir. yemekten sonra insanlarda görülen durgunluk, hafif

Sabırsız ve olumsuz, yaşantıda cansız.

vazgeçmekle sağlanabileceğini söylemektedirler.

görmezlerse, acıktıklarını anlamazlar. (bu sırada çok zayıf düştükleri için

taşıdıkları tespit edildiğinden, belediye sağlık müdürlüğü de tutunamayan

sirklerde çalıştırmak istemişlerdir. fakat bu hayvanların, beceriksizlikleri

kendi başlarına kaldıkları zaman genellikle yemek yemeyi unuturlar. bütün

"kendinisevengillerin birtürlügerçeklerigöremediğiiçinbaşkalarınınsevgisinemuhtaçgiller"

yukarıda sayılan kitaplar tutunamayanların tutunduğu nadir şeylerdir, benim için bir zamanlar tutunduğum tek şeydi, ama şimdi onları da tutmuyorum, onlara tutunmayı da bıraktık işte, ama yeni tutunacak şeyler de bulmak zor, tutunamayanların tutunamadıkları şeyler tutuyor sanki artık,

nedeniyle hiçbir hüner öğrenemediklerini görünce vazgeçmişlerdir. ayrıca

söylemektedirler).

Selim Işık tek ve Türk. Ve duygulu, amansız.

her tarafları yara bere içinde kalır. onları bu durumda gören bazı yufka

duygulara sebep oldukları, hekimlerce ileri sürülmektedir. fakat aynı

22 yaşında ihtiyarlayan devlet memurlarıdır bu ülkede yaşamanın özeti, devrim niçin imkansız, cevap açık: büyümeden yaşlandık, hani bir yerlerde ihtiyarlara yer yoksa, bizde de çocuklara, devrimlere, tutunamayanlara yer yoktur... hayatımızın özeti hayallere yer yok, böyle buyurdu zerdüşt: umut kötülüklerin en kötüsüdür, çünkü işkenceyi uzatır. tutunmak en kötüsüdür yaşamın çünkü umuttur yaşamak...

belirli bir aile düzenleri yoktur. doğumdan sonra ana, baba ve yavrular ayrı

erkekleri, yalnız bırakıldıkları zaman acıklı sesler çıkarırlar. dişilerini

kolaydır. anlayışlı bakışlarla süzerseniz hemen yaklaşırlar size. ondan sonra

keresinde, ev sahibi dayanamayıp kaçmışsa da, tutunamayan, sahibini

Tutunamayanlar, Oğuz Atay.

ereksiyon olamama durumudur bu, ereksiyondan kastettiğim ayağa kalkamama, yürüyememe, cansızlık halidir. araba vardır, benzin vardır, motor vardır, şoför vardır. her neyse teşkilat tamdır ama hareket olmaz bir türlü, motor gürüldemez, yola çıkılamaz.

hayvanlarla birlikte yaşarken onların getirdikleri yiyeceklerle geçinirler.

azalmasını önlemeyi düşünmenin zamanı artık gelmiştir.

yürekli insanlar, tutunamayanları ev hayvanı olarak beslemeyi denemişlerdir.

başları daima öne eğik gezdikleri için, çeşitli engellere takılırlar ve

bulaştırdıklarını ve bu sıkıntılardan kurtulmanın ancak et yemekten

Kucaklamak isterdi ölümü ve sonsuzu.

acıklı sesleriyle bağırarak ev sahibini canından bezdirmektedirler. (bir

siz arkadaşlarımın yazıları çok fazla bilgi içeren felsefik altyapısı iyi olan yazılar... ben ise mutluluğu dedemin söylediği bir lafta arıyorum hep...