Akif Tevfik olsaydı nasıl olurdu dersiniz?

Kimi batıcılık diyor, kimi İslamcılık.. Kimileri batıyı olduğu gibi kabullenmek istiyor..

Keşke Fikret'inki kadar yurttaşlık bilincine sahip insanlarımız olsa bu destansı topraklarda. Unutturulmak istenen Fikret'in -en azından- Millet Şarkısı'ndaki kadar...

Batının halka yaptığı vahşeti gören Akif?in batıyı medeniyetin beşiği gibi görenlere hücum etmesi çok normal değil mi?

Sönmez ebedi, her gecenin gündüzü vardır!"

"utanıyorum.."

2011 bilindiği gibi akif yılı. bu bağlamda akif etkinliklerinin sayısı, hakkında etkinlik düzenlenen şair/yazarlar arasında en fazlasına ulaştı belki de. hatta iş o noktaya geldi ki "insan akif" şair/yazar akif'i gölgede bıraktı. safahat geride kaldı, akif'in iyiliği, dürüstlüğü, fakirliği, mağduriyeti vs. vurgulandı.

dizeleri unutturulmak istenir.

Sizin ne varsa, hepsi sizin hepsi sizin."

Vurgulanmak istenen ana tema, Akif'in Türk düşünce hayatındaki mevcut yerinin, hak ettiği yerin burası olup olmadığının, nerede olması gerektiğinin ve o olduğu ya da olması gerektiği yere hangi düşüncelerle gittiğinin, biz paylaşımcıların sunumlarıyla belirlenmesidir.

Sn. isimle ateş arasında; O zaman bu başlığı kapattıralım gitsin

Ve baştaki soruyu yineliyorum; Akif Tevfik olsaydı, tarih yine ondan ve düşüncelerinden bu kadar bihaber olur muydu?

Evet; Fikret "Sis"te, düzeni ağır bir şekilde eleştirmişti. İslamlaşma mefkuresinin lideri Akif, Fikret'i hep Sis'in şairi olarak görmüştü ya da görmek istemişti. Oysa şimdi bile unutturulmak istenen Fikret'in, Sis'e cevap niteliğinde yazdığı Rücu şiiri görülmek istenmez nedense:

Mezarı başında ziyaretine ilk kez giden bir kız öğrencinin bıraktığı not geliyor aklıma:

Fikret düşünceleriyle onun İslam birliği ideolojisi için bir rakipti. Yoksa birbirinin tersi düşünceleri de savunsalar, iki şairin kişilikleri arasında büyük benzerlik vardı.

Ne olurdu, yine her şey şimdi olduğu gibi mi, böyle mi olurdu?

Vatan kan-revan içinde.. Vatan nasıl kurtulur arayışı içinde olan, çözüm bulmaya çalışan vatanseverler..

Özellikle istirham ediyorum; lütfen bu başlıkta -gerekmedikçe- Akif'e dair şiir paylaşımı yapılmasın. Şiirine doyduğumuz için değil, fikirlerinin şiirlerinin gölgesinde kalmasına doyduğumuz için.

Gelelim bahsi geçen, aralarındaki tartışmaya dair bir iki cümle yazıp, çok da gerekli olmayan bu tartışmayı geçmeye;

Son bir iki soru daha; Akif'in evi nerde ve ne amaçla kullanılıyor?

Amaç bir vatan şairini gün yüzüne çıkarırken, bir diğerini onun gölgesinde bırakmak değildir. Her ikisi de vatan şairidir ve bilinmelidir, tanınmalıdır. Fakat takdir edersiniz ki, bir kişiyi birilerinin dikkatine sunmak için "karşılaştırma" yolunu seçmişseniz onu, onunla aynı kulvarda ve kalitede, zamanda ve zeminde olan biriyle karşılaştırırsınız. Başlık "Tarkan Mehmet Akif Olsaydı" şeklinde açılsaydı belki çok daha fazla dikkat çekerdi ama ne kadar mantıklı olurdu. Hangi açıdan karşılaştıracağız? Edebiyatı mı, sanatı mı, vatan şairi oluşu mu, mücadelesi mi, sefaleti mi, yoksa seçmece şarkısı; Oynama Şıkıdım Şıkıdım mı?

Çocuklarının yaşantısına bakıldığında tam zıddı bir hayatı yaşadıklarını görüyoruz! Elbette ki çocuklar babasının tekrarı değildir. Ama burada çok garip bi durum var!

"sözün kısası, 2011 dolayısıyla mehmet akif'in bilinmeyen, anlatılmayan herhangi bir entelektüel yönü kalmadı."

"inanamıyorum inanamıyorum" diyerek okuduğum tek kitap sanırım Dücane Cündioğunun "Akif'e Dair" adlı kitabı oldu. Atılan iftiralar, yaşanılan polemikler, çocukalrının içler acısı hali...

Konuya zeyl;

Şimdi Allah?a söver, sonra biraz bol para ver,

Ne varsa doğrudadır, doğru şaşar sanma.

Göz yumma güneşten ne kadar nuru kararsa,

Spot ışıklarıyla aydınlanan çağ! Zaman tarihe bir mum ışığı yakma zamanıdır!

Mehmet Akif'le Tevfik Fikret'in çatışması bu şiirle kapandı. Daha doğrusu Mehmet Akif, 1915'te gönderildiği Berlin'den döndükten sonra yayımladığı "Hatıralar" da konuya yeniden döndü. Ama bu şiiri 1917'de Safahat?ın beşinci kitabı olarak yayımlandığında ilgili bölümü çıkardı. Tevfik Fikret yaşamıyordu artık. Dürüst bir şair olan Mehmet Akif'in bir başka şaire duyduğu saygının kanıtıydı bu.

Mehmet Akif'in, "Sis" ve "Millet Şarkısı'"nın şairini ağır bir dille eleştirmesi karşısında bir ara Fikret - Akif kapışması yaşandı. Bu kapışma polemiğe dönüştü, bilirsiniz.

İnanç farklılığnın, kişilerin?vatan? ile ilgili düşünce yapısında da ciddi farklar oluşturduğuna sanırım Fikret-Akif örneği verilebilir.

Tabii ki hayır. Bize düşen, bize düşen kelimelerle, ifadelendirilmiş bir şeyleri -tekrara düşmeden- yeniden ifadelendirmek ve bizden sonrakileri istifadelendirmek, istifadelendirirken onların da geliştirmesine sunmak. Öyleyse yanlış anlamayı bir tarafa bırakırsak, başlığın paylaşımlar doğrultusunda bizlere katacakları konusunda hemfikiriz Sn. isimle ateş arasında.

Tevfik Fikret iki yıl gecikmeli olarak; 14 Kasım 1914'te, "Bir Cevab" alt başlığını ekleyerek "Tarih-i Kadim'e Zeyl"i yazdı. Doğrudan Akif'e seslenerek girdiği bu şiirde Fikret, dinsel inançlarındaki gelişmeyi sergiledikten sonra, geçmişte bilmeden iman ettiğini belirtiyor, inancını yitirişini anlatıyordu. Artık hakka başka yoldan varılacağına inanmıştı; "hilkatin", "tabiatın" tapıcısıydı şimdi. Dini, yaşamak diniydi.

Kaç çocuğu vardı? Akif'ten sonra akıbetleri ne oldu? Mezarlarını ziyaret edenimiz var mı içimizde?

Hiç utanmaz, Protestanlara zangoçluk eder." Dizeleriyle Mehmet Akif'in kastettiği kişi Fikret'ti. Robert Koleji'ndeki öğretmenliğini ima ediliyor, inançlarını para uğruna sattığını belirtiyordu.

Asım'ın nesli. Asım, müslüman Türkü temsil eden sembol. Mehmet Akif'in idealindeki gençlik. Tıpkı kendi yaşantısı.

"O melanet gecesinden uzaktayız şimdi,

Peki, bu mudur Tanzimat sonrasının Akif'e tanzimi? Yoksa bu tanzim geç kalmış bir tazmin mi gerektirir?

Güzel düşün, iyi hisset, yanılma, aldanma.

Keşke!

başlığın kapattırılmasına nasıl gidildi anlamadım.

Not: İçeriğin bir kısmı alıntıdır.

Akif edebiyatımızın mihenk, taşı amenna da, bu zatı kiram ne düşünürdü? Kimdi, hayata bakışı, olayların analizine yön veren dünya görüşü nasıldı? Yoksa tüm bunlardan bihaber bir milli şairimiz mi vardı bizim!?. Ona o marşı yazdıran alt yapısı hangi düşünce sisteminin ürünüydü?

Nice yekpare kesilmiş de sırıtmış dişler!

Ve ilginçtir, bu ilginçliği bizler de hiç merak etmiyoruz. Kim bilir belki o zaman ders kitaplarımızın yükü ağırlaşır, ÖSYM sınavda alan genişletir -bu güne kadar genişletmediği alanını- diye merak etmiyoruz. "Aman o da eksik kalsın" diyoruz. Çok mu ütopik bilmiyorum ama kim bilir, belki de birçok şey gibi merak duygumuz bile birilerinin tekelinde ve merak ettirilmiyoruz...

Bir yanda tek bir aforizmasına vurulup onlarca kitabını okuduğumuz insanlar, diğer yanda kurtuluşumuzun, onurumuzun simgesi marşımızın şairi, ki her beyiti ayrı bir aforizma! Merak ediyorum; merak duygumuz nerde bizim, hangi alanlarda kullanılıyor, kayboluyor?

Ve "Millet Şarkısı"ndaki:

Yeri geldikçe hep derim "gök kubbe altında söylenmemiş söz yoktur." Öyleyse bundan sonra bize düzen sükut mudur?

İkisi de haksızlığa dayanamıyorlardı. İkisi de düşünce ve inançlarından ödün vermektense aç kalmayı yeğleyecek bir kişiliğe sahipti. İkisi de ülkenin içinde bulunduğu durumdan hoşnut değildi. Ama bu hoşnutsuzluklarının nedenleri farklı olduğu için, kurtuluş amacıyla öne sürdükleri çözümleri de farklıydı. Onları hak, özgürlük, vatanın bölünmez bütünlüğü gibi ana temalar bir araya getirirken ayrı düşüren tek şey inançlarıydı.

Konu başlığı ile doğrudan alakalı değil ama benim uzun uzun düşünüp sonuca varamadığım bi konu var:

sözün kısası, 2011 dolayısıyla mehmet akif'in bilinmeyen, anlatılmayan herhangi bir entelektüel yönü kalmadı.

Hakkın da bükülmez kolu, dönmez yüzü vardır.

Yine adı, Tanzimat sonrası kaleme alınan Tarih-i Kadim'den bahsedilirken; "Tevfik Fikret'in 1905'te yazdığı, dini inançları inkar eden manzumesi; Mehmet Akif, bu şiirinde dini değerleri kötüleyen Fikret'i Süleymaniye Kürsüsü adlı eserinde şiddetle eleştirmiştir. Fikret ise daha sonra Tarih-i Kadim'e Zeyl ile Akif'e cevap vermiştir." Diyerek mi bahsedecekti koskoca II. Abdülhamit Dönemi Edebiyat'ı bu iki şahsiyet yer değiştirmiş olsaydı? Bu kadarla yetinen bir açıklamanın boşluğunu okuyucu nasıl dolduracak; "evet, en son sözü Tevfik söylemiş, Akif ise cevapsız kalmış..."

"Medeniyet? denilen vahşete lanetler eder,

Halbuki Fikret, günümüz Türkiyesinde bile bulunmayan bir yurttaşlık bilincinden hareket etmişti. Bu bilinçten hareketle kendisine teklif edilen Maarif Nazırlığını bile "kabul etmemiş"ti. Milletimizin doğru düzgün anlatılmamasını dile getirecek gerçekliğin manifestosu niteliği taşıyan bir kurumun yokluğunda, kendi manifestosunu yaşatabileceği Galatasaray Lisesi'nin idaresine geçmişti.

ben mehmet akif etkinliklerine dair gözlemlerimi dile getirdim. bu gözlemlerimi aktarırken abarttığımı sanmıyorum.

Kronoloji bilgisine gerek olmaksızın, muhakeme gücüyle insan düşünüyor; Tevfik'ten ve Tevfik ile Akif'in şiir/fikir düellosundan bahseden edebi tarihin Akif'i o edebiyata dahil etmemesi ne kadar ilginç! Hemen "tabii ki etmez, aynı ekolde değiller de ondan" demeyin. Karşı ekolde de mesabesi okunmuyor. Neden? Çünkü o serbest takılmış! O kadar serbest ki, tüm yaşamından ve düşünce sisteminden bihaberiz milli şairin

"Zulmün topu var, güllesi var, kalesi varsa,