Bulanlardan mısınız yoksa arayanlardan mı? Bilenlerden misiniz yoksa öğrenenlerden mi?

Biz de iyi insanlarız.

kendimi unuttuğum o yerde

Iste böyle geçer geceler ve bizler yasar gideriz farkinda olmadan. Gündüzler bizi karsilar ve basar bagrina. Ama biz görmeyiz ve yasariz gece gündüz süren bir tedirginlikle.

.. Bu kdr tanıdık buluyorsam kalbimi kalbine, bu kdr tanıdık ses veriyorsa kalbim kalbine, o ezeli ugultuyu hala kulaklarımda taşıdıgımdandır. Seni bu kez hatrladıysam Yusuf O kez unuttugumdandır..

Vaktinden evvel yaşlananlardan mısınız yoksa asla yaşlanmamak için uğraşanlardan mı? Ya da yaşını doğallıkla taşıyanlardan mısınız?

kim çaldı kuklacı garip ve selis sırrımı kim

Varmayı mı tercih ediyorsunuz gitmeyi mi?

kalender bir eda ile kırdım kuklacı

Sizden daha kıdemli, daha başarılı, daha zengin, daha güzel ya da yakışıklı... Velhasıl "daha ve daha" gibi görünen bir insanın iyiliğini en az kendi iyiliğinizi istediğiniz gibi isteyebilir misiniz? Samimiyetle, yürekten... Nefsinizi bir tüy gibi avucunuza yerleştirip uzaklara üfleyebilir misiniz? Şu yeryüzünde insanın insana hayrı dokunması gerektiğine inanır mısınız? Yoksa insanın insanın kurdu olduğuna inanmayı mı tercih edersiniz? Sizce insan denilen mahluk fıtrat itibarıyla iyi midir yoksa kötü mü?

tanırım onu çok eskilerden

bir azize sattım onu taşrada

kırdım aşka dair öğrendiğim ne varsa

Afşar TİMUÇİN?Felsefe Bir Sevinçtir

Alev Alatlı okuyalım ve çay içelim...

Şiddet baskının sert ya da kaba biçimidir. Öyleyse?şiddet? kavramını?baskı? kavramından ayırmak gerekir mi? Şiddet baskının keskinleşmiş bir biçimidir. Baskı denilince şiddeti, şiddet denilince baskıyı düşünürüz: şiddete yaslanmayan baskı yoktur, baskıcı olmayan şiddet de yoktur. Şöyle de diyebiliriz: şiddetin sessiz biçimlerini baskı diye adlandırabiliriz. Baskı her an şiddete dönüşebilir ya da baskı kaba şiddete dönüşmeye hazır olan örtülü şiddettir. Önemli olan insan ruhunu belli bir sona göre koşullamaktır. Etkenin niteliği ne olursa olsun, amaç ruhu kaldıramayacağı bir yükün altına koymaktır.

Sizin gibi düşünmeyenleri de kucaklayabilir misiniz? Sevebilir misiniz? Yoksa sadece size benzeyenlerle mi yaşamak isterdiniz? Demokrasiyi sadece kendiniz için mi istersiniz? Yoksa herkes için mi? Ekmeğinizi, suyunuzu, hayallerinizi, fikirlerinizi paylaşır mısınız başkalarıyla? Yoksa sadece kendinize mi saklamak istersiniz? Eleştirilmekten korkar mısınız başkalarını habire eleştirdiğiniz halde? Sahi katı mı zihniniz taş gibi, kaya gibi, duvar gibi yoksa su gibi akmakta mı yüreğiniz çağıl çağıl, öylesine taşkın?

Farkında mısınız, ey iyi insanlar, ne kadar sıkıcı şeylerle uğraşıyorsunuz! Kötüler kazanınca da şaşırıyorsunuz! Tarih boyunca iyiler kazanmasa da, bir şekilde de ayakta kalmayı başardılar. İyinin yazgısı bu.

Soğuk bir kiş sabahı çok sayıda kirpi donmamak için hep birlikte ısınmak üzere bir araya toplanır. Ama kısa süre sonra oklarının birbirleri üzerindeki etkilerini görüp yeniden ayrılırlar. Isınma gereksinimi onları bir kez daha bir araya getirdiğinde okları yine kendilerine engel olur ve iki kötü arasında gidip gelirler, ta ki birbirlerine katlanabilecekleri uygun mesafeyi bulana kadar. Bunun gibi, insanların hayatlarının boşluğundan ve tekdüzeliğinden kaynaklanan toplum gereksinimi onları bir araya getirir, ama nahoş ve tiksinti verici özellikleri onları bir kez daha birbirinden ayırır.

.. Güzelsiniz ama boşsunuz, diye ekledi. Kimse sizin için canını vermez. Buradan geçen herhangi bir yolcu benim gülümün size benzediğini sansa bile, o tek başına topunuzdan önemlidir. Çünkü üstünü fanusla örttüğüm odur, rüzgardan koruduğum odur, kelebek olsunlar diye bıraktığımız birkaç tanenin dışında bütün tırtılları uğruna öldürdüğüm odur. Yakınmasına, böbürlenmesine, hatta susmasına kulak verdiğim odur. Çünkü benim gülümdür o..

Daim öğretmen misiniz şu hayatta yoksa daim öğrenci mi?

kaç kez yola çıktım sevmek fikriyle

ve kim gökyüzünde kaldığına kanatlarının

AŞK dışı süslü içi boş bir kelime mi size göre? Yoksa kainatın özü, cevheri, yaradılışın gayesi mi? Hiç tanımadığınız ve muhtemelen tanışmayacağınız bir insan için dua eder misiniz? Öyle yüzeysel geçiştirerek ya da lafın gelişi değil, derinden hissederek. Ağlaya ağlaya...

Her şiddet girişimi köktenci ve bütüncü bir tutum içindedir, her şiddet iyi kötü Machiavelli?ci bir dizgede açıklığa kavuşur. Şiddete yönelen kişi, amacına engel saydığı, yoluna çıkmış sinsi bir tuzak gibi gördüğü her şeyi niteliğine, anlamına, geçerliliğine, değerine bakmadan gidermeye çalışır. Şiddetin mantığı Machiavelli?ci bir çerçevede bir engeli toptan giderme mantığıdır; bir tartışma mantığı değil, bir ya hep ya hiç mantığıdır. Onda insan değerleri hiç önemli değildir ya da ancak amaca giden yolları açtığı ölçüde önemlidir. Bu da değerlerin kötüye kullanılması anlamına gelir.

Katı mı zihninizin halleri yoksa sıvı mı?

adım başı mezar taşım var

hangi duvara serip açarlar kim bilir

Le Petit Prince-Antoine de Saint-Exupéry

kesik bir şarap hüznü ve uzayan gölgelerle

en çok da ben ölmüşüm kuklacı

Haydi birlikte Alev Alatlı okuyalım...

Şiddete büyük bir umut bağlamış olan şiddet uygulayıcısı şiddetin umulan sonucu vermemesi karşısında çılgına döner. Geçici sonuç ortadan kalkınca eski görünüm yeniden ortaya çıkmış olur. ?Bu oğlanı daha dün dövdüm, dövmek de ne demek, kemiklerini kırdım, dün uslu uslu oturdu, bugün gene? diye düşünür anne ve kuduracak gibi olur. O durumda yapılacak şey dayağı daha sağlam bir biçimde tazelemektir, hatta dayağın yanına bir başka ceza daha eklemektir, örneğin sokağa çıkmama ya da aç kalma cezası uygulamaktır. Şiddet yeniden uygulanır ve yeniden aynı sonuçları verir ya da beklenilen sonucu ne olursa olsun vermez. ?Dayak arsızı? denilen insan şiddete alışmış insandır. Bir süre sonra şiddet onun oyuncağı durumuna gelir. Artık kendisi de şiddet uygulamakta ustalaşmıştır: hiç söz dinlememekte, göz göre göre yalan söylemektedir.

kuklacı son kez vursun boynumu acemi cellat

yadigar bırakıp tüm urbalarımı

Sonra hayır diyebilen ile diyemeyen insan ayrımını yapalım...

ant içtim yalan yere tevili yoktur

Sen de kendi kendini yargılarsın, diye karşılık verdi kral. En zoru da budur. İnsanin kendini yargılaması başkasını yargılamasından daha zordur. İyi yargılamayı başarırsan, gerçek bilge olduğunu kanıtlamış olursun.

Yapamaz. Çünkü iyiler korkaktır. Çünkü iyiler herkese acır, en çok da kendilerine.

Ah ne iyicildir insanogluna Yasam, yine de ondan uzaklasmis, çok uzaklara gitmistir insan...

Sahip olmayı mı seviyorsunuz yoksa var olmayı mı?

yıllanmış hüzünler bırakırken kalbime

kayboldu bir bir bindiğim tahta atlar

arthur shopenhavur- aforizmalar-sayfa.125-126- işbankası yayınları

çaldılar kuklacı düşlerimde büyüttüğüm

zamanı yontan mevsimler

... Ve biliyor musun ki, seni sevdysem bütün ruhların yaratıldıgı ve henuz ruhlara cesetlerinin biçilmedigi o mecliste, senin yanında yer almiş oldugumu hatıramda taşıyor olmamdandır bu. Bunca kolay terk ediyorsam varlıgımı senin varlıgına o şimşek parıltısı anın anısını göz bebeklerimde sakladıgımdandr..

o hüzzam sevgiliyi ki bir sır bilirdim onu

kaybolup gider sandım içimde bir yerlerde

kuklacı son itirafımdır geç kayıtlara

kuklacı oynatma parmaklarını

gül yağmuru bekliyorum

yarım kalan hiçbir şeyi unutamam ben

katillerim en sevdiğim insanlar

kaçıyor bir bulut aşktan yağmurdan

- Son dönemde yayıncıların siparişleri üzerine hazırlanan kitaplar insanların elinden düşmüyor. İnsanları bu kolaycılığa yönelten etkenler nedir?

ince bir bulut akıyor şehre ateşten sudan

Eğer insan bir çiçeği seviyorsa ve milyonlarca yıldızın üzerinde bu çiçekten yalnızca bir tanecik varsa, yıldızlara uzaktan bakmak bile bu insanı mutlu etmeye yeter. Çünkü insan kendi kendine 'işte benim çiçeğim oralarda bir yerde' diyebilir.

Şiddete Karşı Felsefe

- Bu tarz kitaplar, eleştirmeyi hak ediyor mu? Hangi yönlerden eleştirilmeli ve dozu ne olmalıdır?

bir sabun köpüğü gibi yağarken yağmur

leyllla Küçük Prens yazsan daha anlaşılır olurdu en az 5 kere okudum öğrencilerime de okutuyorum

yola vurma beyhude parmaksız çocukları

her şey gün batarken oldu

GERCEK, bir çocugun en içten gülüsü ya da bir sevgilinin öpüsüyle donanmis olarak seslenir bize; ama biz sevginin kapisini onun suratina çarpar ve sanki düsmanimizmis gibi davraniriz, ona.

ay düşer gölgemize günahtır akşamlarımız

Mütereddit olmanın dayanılmaz hafifliği

sevdalısı olduğumuz kızıl şafaklar

Minderimiz koltuğumuz yok ama forumda da böyle bir okuma köşemiz olsun istedim.:)

kuklacı öğrendim ki yıllar sonra kendimden

ebabil çığlıkları duydum taş duvarlarda

ve her insan kendini sever sadece

- Düşünme zahmetine girmek istemeyen bir okurla yüzyüzeyiz. Düşünmek yerine, düşünülmüş olanla kısa sürede bilgilenmeyi ve o bilgiyi kullanarak bilgili olduğunu?sandırma?yı isteyen bu okur tipi, mevcut pazar mantığıyla kitaba domatesten öte bir değer yüklemeyen yayıncıları da düşünülmüş düşünce düşüncesinin kitaplaştırılması konusunda tahrik ediyor. Temel karakteri sığlaştırma/sığlaştırılma olan bu arz-talep dengesinin diğer adı kolaycılık? Üretirken ve tüketirken asgari maliyetle, azami sürümde karşılığını bulan söz konusu denge de son tahlilde hem yayıncı hem okur açısından müptezel olanı temsil ediyor.

Susmak, acımak, utanmak, korkmak...

ama yok asılı kaldı hep en acıtan haliyle

Hepimiz kötülerin yanında çalışıyoruz.

- Osmanlı?da Harem, Şah ve Sultan gibi kitapları düşünün? Her ikisi de mevcut gündemi gözeterek yazılmış kitaplar? İlki okurun başkasına mahsus bir mahremiyete dahil olma güdüsünü, ikincisi de onun bir padişahı?pijamalı? haliyle?basma? güdüsünü tahrik ediyor. İlki, ?harem sizin bildiğiniz gibi değil? diyerek farklı bir bilgiyi size vaat eder gibi görünürken, ikincisi?Yavuz küpe takar mıydı? türünden sorularla?piercing?e?milli? bir dayanak bulma ihtiyacına karşılık düşüyor?

Halil CİBRAN

Mütereddit zihin ise mütevazıdır. Öğrenmeye açıktır, kainatı kitap gibi okumak ister, daima samimiyetle sorgular. Sadece başkalarını değil, kendini de, kendi doğrularını da. Kibirden arınmıştır. Derviştir içi.

Şiddeti yüce kavramların arkasına gizlemek iyi bir yoldur. Şiddete yönelik bilinç en yüce değerleri bile amaç olmaktan çıkarıp araç edinebilir. Her şiddet bir ulaşma yöntemi olarak bir kesin sonuca göre düzenlenmiştir. Bu amaca varmada gerekirse insanla ilgili her şey zedelenebilir. En kısa yoldan ve her türlü haklı haksız tepkiyi hiçe indirgeyecek biçimde bir sonuca ulaşma istemidir bu.

bir bulut bir çıngı sis ve hamaylı

aynalarda arama annemdeki yüzümü

En akıllimiz bile SEVGİ'nin agir yükü altinda ezilir; ama gerçekte Sevgi, Lübnan'dan esen oksayici meltem kadar hafiftir.

yorgun şehrayinlerden artakalan hüzün

Eğer büyüklere, "güzel bir ev gördüm, kırmızı tuğlalı: pencerelerinden sardunyalar sarkıyor, damında ise kumrular var" derseniz, nasıl bir evden söz etmekte olduğunuzu bir türlü anlayamazlar. Ne zaman ki onlara, "yüz milyonluk bir ev gördüm" dersiniz, işte o zaman size, "oo, ne kadar güzel bir evmiş!" derler gözlerini koca koca açıp.

mühürlü gözlerden süzülen damla

Bu gece kaç sefer okudum o başlıkta yazılanları bilmiyorum. Her cümleyi tekrar tekrar okudum.

mavinin mavisi sanıp ardınca yürüdüğüm

Yalanla, aşağılamayla, öldürmeyle, kısıtlamayla zedelenmiş bir dünyada, yani şiddetin egemen olduğu bir dünyada insanın mutluluğu bulabilmesi olası değildir. Mutluluğu arayan insanın önce içindeki şiddeti yoketmesi gerekiyor. Şiddetten yardım uman kişi bir başka koşulda şiddetten yakınan kişi olacaktır. Çünkü şiddet yapısı gereği insan varlığını zedeleyici bir uygulamadır. Kavgada yumruk attıkça kendini bulan adam, yumruk yemeye başladıkça yılgınlığa uğrar. İnsanı tanıyan, insan yaşamının koşullarını bilen insan şiddetten yardım ummayacaktır. Bu çerçevede hukukun da bir intikam düzeneği olmadığını, cezalandırmanın yalnızca eğitici, düzeltici, yetiştirici bir anlamı olması gerektiğini unutmamalıyız. Hukuk şiddet uyguladığı ölçüde, daha doğrusu şiddeti öngördüğü ölçüde adaletten uzaklaşır. Kana kan, dişe diş formülü bir intikam formülüdür, bir adalet formülü değildir. Adalet intikam almaz, bu yüzden şiddet uygulamaz: o yalnızca toplum dışına düşmüş insanları yeniden topluma kazandırmak için iyileştirme yöntemleri geliştirir.

herkes kendinden kaçıyor şimdi nasılsa

yıkık kaşlı esmer alınlarının kırışığını

Her bilinçli birey şiddetin şiddet yaratmaktan başka bir işe yaramayacağını bilir. Gerçek anlamda bilinçli birey olmanın baş koşulu iyi bir felsefe eğitiminden geçmektir. Bu yolda, felsefeciler için felsefe ilkesini değil de toplum için felsefe ilkesini temel almak gerekir. Bilincin ne olduğunu, sağlıklı bilinçlenmenin hangi koşullara sağlanabileceğini yalnızca felsefenin verimli alanında öğrenebiliriz. Felsefenin bilinçlendirdiği insan yüksek düzeyde gelişim fikrine ulaşmış insandır, bu fikri yaşama geçirmede şiddete yer olmadığını ya da gerek olmadığını bilen insandır. Çünkü gelişimin sağladığı yeni doğrular yaşama geçebilmek için şiddete ve benzeri etkenlere gereksinim duymazlar. Yaşam kendini her şeye karşın yeniler. Yeni doğrular adına şiddet uygulayanlar doğruların bilincine varamamış acelecilerdir.

yaralı bir hançerdir şimdi kalbimde hicran

en sevdiklerimizden alırız en çok acıyı

ben kimseye ağlamadım ömrümce

Aydın kimdir sorusuna cevap bulalım...

Bedene yönelik her katı davranış şiddet anlamı taşımaz. Eli ağır ve densiz tipler şaka yapmak adına birinin ensesine okkalıca tokatlar indirmekten haz duyarlar. Çocuklar şakalaşırken itişip kakışmaya başlarlar, hatta kavga havasına girerler, bu arada birbirlerine katı davranışlarda bulunurlar. Bunlar şiddet uygulaması değildir. Ruh bu gibi durumlarda kendini bir kıyıya çekerek korur. İtişip kakışma şiddete dönüşürse ruh o zaman başka bir duygusallığa bürünecektir. Aynı durumları ya da benzer durumları gerek ruhsal çerçevede gerek bedensel çerçevede aşk oyunlarında görürüz. Kadın sevgilisini üzer, oysa onun kılına dokunanı parçalamaya hazır durumdadır. Sevişmeler sık sık şiddet görünümleri alabilirler. Aşktan çıkan adam çok zaman kavgadan çıkmış gibidir. Ancak burada da şiddet sözkonusu değildir. Cinsel etkinlikte şiddet gibi görünen, dıştan bakıldığında şiddet gibi algılanabilecek olan pek çok edimin şiddetle hiçbir ilişkisi yoktur.

mahzenimde şarap ruhumda ızdıraptı

bahtiyar günlerimiz uzakta kaldı

Kuklacı / Kalender Yıldız

ay gün batarken anladı yalnızlığını

hatırlatma bize unutamadıklarımızı

Şeytan her zaman saldıracak, yere yıkmaya çalışacak, akılları karıştıracak ve iktidarına devam etmeye çabalayacaktır. Babalarımız iyi insanlardı ve bize de iyi olmamızı öğütlediler.

onlar da binip gitti kaybolan atlarıma

şark çıbanı görmüş yüzümde

kanımla suladığım gülün dalını

ne var ki dünyada insan ve eşya yalnızca

ölüler şehrindeyim kuklacı

ben uzun bir lal idim o kısa bir hayal

yüreği mühürlü bir annedir o şimdilerde

Zihnin katı hallerinden sıvı ve gaz hallerine geçmek dileğiyle... Daha çok yaratıcılık, daha çok hoşgörü için.

ona bir kez olsun söyleyemedim gençliğinde

yoldan uzun düşten kısa bir gecenin ardından

Bir yere ulaşmadan, ulaşmayı dahi amaçlamadan, sırf gidebilmenin güzelliği için yollara düşebilir misiniz? İlla ki bir paye, bir derece, bir rütbe ya da zaferler için değil, hatta bir "şey" olmak için bile değil... Yaşamı sırf yaşanılası olduğu için, baldan ala, sudan aziz bir iksir gibi yudum yudum içebilir misiniz? Sevebilir misiniz? Karşılıksız, beklentisiz, hesapsız, çıkarsız, özgür bırakarak... Sırf bir başkasının iyiliğini, mutluluğunu isteyerek.

kurtuluşum yok ve ziyanken ömrüm

yükü kaygı olan pervaneye ne denir

Mutlakiyetçi zihniyet, köşeli, katı ve keskindir. Kelimeleri kurumuş çimento gibi rap rap dizer üst üste. Dili ustura gibi kullanır. Keser, biçer, kategorilere sokar. "Onlar" ve "bunlar" diye ayrılmıştır dünyası. Ara tonları görmez, göremez. Mutlakiyetçilik bir nevi renk körlüğüdür. Sadece siyah-beyaz bir dünyada yaşar kişi. Nüansları bilmeden.

isminin baş harfinde ölüme yattığım gün

Insanoglunun gönlü yardimina kosacak birini arar; ruhu içini dökmeyi diler; ama biz tikamisizdir kulaklarimizi onlarin feryatlarina ne duyariz ne anlariz. Ve deli deriz onlara kulak verip anlamis olanlara, üstelik kaçisiriz yanlarindan.

- Schopenhauer-

Maddenin nasıl katı, gaz ve sıvı halleri varsa, insan zihninin de aynen öyle halleri var. Maddenin katı hali: İnsanın mutlakiyetçi hali. Maddenin sıvı hali: İnsanın yaratıcı hali. Maddenin gaz hali: İnsanın mütereddit hali.

YUsUF İLE ZÜLEYHA / NAZAN BEKİROĞLU

içim insan mezarlığı

Damı akmayan, gemisi su almayan insan yok ki şu hayatta. Varsa da rol yapıyor demektir. Kahramanlar yok aramızda. Kahramanlara ihtiyacımız da yok aslında. Bir zamanlar Bertold Brecht'in dediği gibi "ihtiyacımız olan şey kahramanlar değil, kahramanlara ihtiyaç duymayan bir toplum olmalı." Kimse mükemmel değil. Kimse sandığı kadar diğerlerine üstün değil. Bunu bir anlasak, mantıkla değil yürekle anlasak, ne kibir kalır dilimizde, ne önyargılar zihnimizde.

bu şehirde gözleri bulutsu düşleri yeşil

kimselerin bilmediği ince uzun esmer bir sır

en kadim konuk olsa da hüzün

kim inanır küllerinden doğduğuna anka?nın

şu ölü kadın var ya kuklacı gözleri karanfil

İnsanların arasında da yalnız kalır insan.

Yani planlarla ve kaygılarla, sadece ve sonsuza dek gelecekle meşgul olmak yerine ya da kendimiz geçmişe özleme adama yerine, tek gerçeğin ve tek kesin olanın bugün olduğunu asla unutmamalıyız; buna karşılık gelecek hemen hemen her zaan onu tasarladığımzdan başka türlüdür; geçmiş de başka türlüydü; ve her ikisinin de bir bütün olarak bizim zannettiğimzden çok az ilgisi vardır.

Sıradan okurun?yalan? anlayışı da görecelidir? Birileri?padişahların tek eşli? olma yalanına inanmak isterken, birileri de?padişahların seks düşkünü? olma yalanına inanmak istiyor? Adlarını zikrettiğim kitaplarla onların benzeri olan kitapların yazarları, muhatap kitlelerine göre yalan seviyelerini de iyi belirliyorlar. Yani?benim muhatap aldığım okur neyi duymak istiyor? diyenlerle, ?onun söylediği doğrudur? diyenler karşılıklı olarak kendi?müstehakını? bulmuş oluyorlar? Yukarıda söz ettiğimiz arz-talep dengesi de oluşuveriyor böylece? Yazan memnun, yayınlayan memnun, okuyan memnun? Gerisi çayda çıra? Vatan-millet-sakarya

Yılmaz Erdoğan

kuklacı uğrunda ölmeye ahdetse de mehlika

Felsefe yüksek bir dağ yoludur... ıssız bir yoldur ve yukarı çıktıkca daha da ıssızlaşır. Bu yolu her kim izlerse hiç korkmamalı, her şeyi geride bırakmalı ve kış karında güvenle ilerlemelidir... Kısa süre içinde altındaki dünyayı görür; kumsalları ve bataklıkları gözünün önünden kaybolur, düzgün olmayan noktaları düzelir, yırtıcı sesleri artık kulağına ulaşmaz. Ve yuvarlaklığını da görür. Kendisi her zaman saf ve serin dağ havasındadır ve güneşi görür, oysa aşağıdakı herkes gecenin karanlığıyla kuşatılmıştır.

suya yenik düşen bir gül olacağım söz...

Yaratıcı zihin, tam tersine, ayrıntıları sever. Fikirlerle doludur. Nobran genellemelerle düşünmez. Nüanslara dikkat eder, ara tonlara. Yepyeni sentezler yaratır. Renkleri karıştırır. Su gibidir yaratıcı insan. Kabında duramaz. Dursa bile sığamaz. Akması lazım illa ki. Uzaklara, öteye, daha evvel denenmemiş işlere, varılmamış yerlere...

Öğretmeyi mi seviyorsunuz öğrenmeyi mi?

Ve çocuklarımıza da aynı şeyi öğütlüyoruz.

Haydi sessiz, efendi, sıkıcı, korkak, utangaç ve iyi insanlar!

sığınıp tanrıya adını andıktan sonra

onlar da sırroldular ömrüme ziyan

gördüm kuklacı apansız gördüm her şeyi

Şiddeti şiddet yapan ruhta yaratacağı çözülmedir. Şiddet bilinci dağıtır, bulandırır, bilincin inanç dizgesini bozar, giderek bilincin gerçeklikle olan bağını zorlar ve koparmaya çalışır. O durumda bilinç birdenbire kendi kendini tartışan mutsuz bir bilince dönüşebilir. Evet, şiddeti şiddet yapan ruhta yaratacağı çözülmedir, bezginliktir, bıkmışlıktır, inanmazlığa kayıştır.

bir kez olsun açmadı şakağımda gül

Her Ademoğlu Havvakızı doğuştan iyi mi gelir bu dünyaya ve sonradan bozulur? Şartlardan, sistemden, toplumdan dolayı... Yoksa doğuştan fesattır da insan, yasalar ve kurallar aracılığıyla mı biraz olsun durulur? Dikey mi bakarsınız hayata ve dünyaya? Hiyerarşik, tepeden, yukarıdan... Sırça köşkünüzden? Yoksa yatay mı bakarsınız? Herkesi eşit bir düzlemde konumlandırarak... En sevdiğiniz şekil kare midir; köşeli, kapalı?

Ömer LEKESİZ

kahır yok. sitem yok. pişmanlık hiç.

sakıt ve meczup bir keşiş gibi

ÖZGURLUK, leziz yemeklerinden ve bereketli sarabindan sunmak için çagirir sofrasina bizi; ama biz de sofraya oturur oturmaz tikanircasina yeriz önümüze konulanlari.

Yayın dünyası son dönemde Ömer Lekesiz?in ifadesiyle?dizi tadında tarih kitaplarının dinli ve dinsiz yayıncılar? tarafından üst üste basımıyla hareketlendi. Edebiyat dünyasında bu tarz kitapların yerinin olmadığı gibi, ancak tüketim kültürünün bir parçası olan tüketici okur oluşturduğunu dile getiren edebiyat eleştirmeni Ömer Lekesiz, amacı düşünmek yerine düşünülmüş olanı tüketmek olan bu arz talep ilişkisini?kolaycılık? olarak adlandırıyor...

ihtiyar çocuklar yaşardı bu şehirde kuklacı

Ancak bu umut hep gerçekleşir görünen ama hiçbir zaman gerçekleşmeyen bir umuttur. Şiddetin sonuçları çok zaman amaçlanan sonucun kendisi gibi görünür. Oysa şiddetin sonuçları geçicidir, aldatıcıdır. Şiddet öngörülen ülküsel bir sonu değil, kendi doğasından bir başka şeyi, bir başka şiddeti yaratarak son bulur. Şiddetin görünmez tepkisel oluşumları bize her şiddet girişiminin kesin bir sona ulaşabileceğini düşündürür. Oysa şiddet hiçbir şeyi onarmaz, hiçbir şeyi düzeltmez, hiçbir şeyi biçimlemez, yalnızca şiddet tohumları eker.

DOGA, hosgeldin diyen kollariyla uzanir bize ve onun kadınsi güzelliginden haz almaya çagırir bizi; ama biz onun sükunetinden ürker, kalabalik kentlere akin ederiz ve orada tipki vahsi bir kurdun önünden kaçisan koyunlar gibi birbirimizi sikistirarak yasariz.

yıkılası kentlerde yenik düşer şeytana

Kötülerin Size ihtiyacı var!

kederle sınanırken en coşkun çağımızda

Senin oradaki insanlar, dedi Küçük Prens, bir bahçenin içinde binlerce gül yetiştiriyorlar ama yine de aradıklarını bulamıyorlar. Aslında aradıkları tek bir gülde, ya da bir damla suda bulunabilir. Ama kördür gözler. İnsan ancak yüreğiyle baktığı zaman gerçekleri görebilir

kelebeklerden masum eflatun kirpikli kızlar

Biliyorum çoğunuz iyi insanlarsınız. Bu yüzden hep kötüler kazanıyor zaten. Birçok kötü, hatta alçak tanıdım. Çoğu neşeli insanlardı. Hiçbirinde çekingen bir ruh haline rastlamadım. Kötüler atık, iyiler pısırıktır. Etrafınıza bakın, en heyecan verici, en eğlenceli insanlar hep sahtekarlardır. Çünkü sahtekar sempatik olmak zorundadır. İyinin böyle bir mecburiyeti yoktur. İyi sıkıcıdır. Kadınlar "iyiler" e değil, güvenilmez erkeklere aşık olur. Bu yüzden zaten aşk denen altüst oluşla ancak bir üçkağıtçı başa çıkabilir. Aşkın tadını çıkaramaz iyiler. Onlar sarılıp sessiz bir uzanmayı aşk zanneder. Tekdüzedirler. Yavaştırlar. Kadınlar da onlarla dertlerini paylaşır ama gidip güvenilmezle sevişirler. Tutku kötülerin işidir. "Sessiz ve efendi bir insan" cümlesi ile tanımlanan bir iyilik kolaydır. Sahtekarlık daha zordur, maharet ister. Zeki, hızlı ve atak olmak zorundadır. Enerjiktir . Üçkağıtçı... Sahtekarın en başarılı şekli. İyi bir hatiptir o. İnandırıcıdır. Konuştuğu zaman etrafındaki "tüm iyi ve dürüst" insanlar ağzının içinde kaybolur. Hem çok iyi fıkra anlatır hem de hüznün tüm renklerinden haberdardır. Kahkahasında pirzola tadı, hüznün de ise bazen ölümün sesi vardır. Adam başarılıdır. Yeteneklidir. İyilik kolaydır, kötülük ise maharet ister. İyi olmak için kimseye kötülük yapmamak yeterlidir. Ama kötü olmak için daha çok çalışmanız gerekir. İyi, kötü karşısında güvensiz, enerjisiz, çaresizdir. Filmlerde bile, iyi kötünün hakkından gelemez. "Yeminini bozar" ve kavgaya girer. Oysa kavga kötünün mesleğidir aslında. Biz "iyi" seyirciler perdedeki iyi adamımız kan döktükçe rahatlarız. Ve iyi kötüyü yendi diye seviniriz. Oysa artık hepimiz kötüyüzdür filmin sonunda. Hatta biz "kötü" den daha çok insan öldürmüşüzdür. Bir iyi için en zor olan, kötüye "Sen kötüsün" demektir. Çünkü iyi, utangaçtır. Hırsıza "hırsız" diyemez. Kötünün yerine utanır, sahtekarın yerine yüzü kızarır, hırsızın yerine yerin dibine geçer. Bu sırada kötüler, sahtekarlar, hırsızlar deli gibi eğlenmektedir. Çünkü onların yerine utanan, sıkılan, yerin dibine geçen bir çok iyi insan vardır. Şeytan bile bazen yorulur kötülük yapmaktan. Ama hayatlarını salt kötülük yapmaya adayanlar asla durmazlar, bunu çok iyi biliyorum. Güzel kıyafetleri, biryantinli saçları, resmi arabaları, siyah gözlükleri ve korumaları vardır. Ama ruhları şeytandır. Kötünün en büyük avantajı iyideki kahrolası utanma duygusudur. Bu duygu iyiyi öylesine zayıf düşürür ki ağzını açıp bir kelime bile söyleyemez. Halbuki öylesine kararlı çıkmıştır ki kötünün karşısına. Her şeyi açık açık söyleyecektir. Başına gelecekleri çoktan göze almıştır!...

her aşk bir mecnun büyütmez

o ve gül yağmuru yok anlıyor musun

utangaç katiller gibi yer ömrümüzü

Elimiz değmişken aydın kimliğinin içerisine bir tutam da dindarlık atalım... Ama kindar olmayanından; değerlerine burun kıvırıp, farklı olma sıradanlığını yaşamayanından...

biçti kalbimi bir kırık mısra

Savunduğumuz şeyin doğru olması önemli değildir ya da yeterli değildir, doğruyu doğru savunmak gerekir. Şiddet doğruyu savunmanın en kötü ya da en yanlış biçimidir. Şiddet ne ölmekte olan bir doğruyu yaşama döndürebilir ne gelmekte olan bir doğruyu daha çabuk, daha güçlü bir biçimde yaşama getirebilir. Doğruyu yaşama benimsetmenin tek yolu ya da baş koşulu şiddetten uzak durmaktır. Şiddete başvuran haklı kişi haksız çıkmayı göze almış olmalıdır. Doğrular kaba güçle değil, kendileriyle yaşama geçerler. Doğru?yla kaba güç yan yana gelmemesi gereken şeylerdir. Şiddet doğru davranışı yanlışa iter. Shakespeare, Kral Richard II?de?Şiddet ateşleri kendi kendilerini yakalar? der. Geçmişte, ileri bir dünyanın şiddet yöntemleriyle kurulabileceğini düşünenler olmuştur. Örneğin Fransa?nın toplumcu düşünürü Georges Sorel şöyle der: ?Toplumculuk modern dünyaya esenlik getirmesini sağlayan yüksek ahlaki değerleri şiddete borçludur.? Sorel?in birbirine çok uzak iki kavramı, şiddet ve yüksek ahlaki değerler?i bağdaştırabilmesi son derece ilginçtir.

ansızın çıkagelen sevgili yoktur

Çalışın!

sürgün ayaklarım hallaç başımla

Vakit, iplerini koparma vaktidir!

gözlerinde öldüğümü kaç kere

İnsanın kendi üzerindeki gerçek zaferi kendini iyi tanımasıyla gerçekleşecektir. İnsanoğlu doğanın ya da evrenin bir sınırı var mı yok mu, evrenin bir başlangıcı oldu mu olmadı mı, tek bir doğa yasası mı vardır yoksa doğa yasaları mı vardır, bu soruları belki yüzyıllarca yanıtlayamayacak. Ama onun kendi bilincine, kendi bütünsel bilincine varmakta gecikmeyeceğini söylemek belki yanlış olmayacaktır. Doğayı tanımak bizim çabamızla olduğu kadar doğanın gizlerindeki özelliklerle belirgindir. İnsanın kendini tanıması kendi üzerindeki yoğun ve dikkatli çabasının bir sonucu olacaktır. Bunun için felsefi düzeyde bütün bir insanlık geçmişinin yoğun bilgisinden başka bir şeye gereksinmemiz yoktur. İnsan kendini bildikçe, kendini öğrenmeye doğru gittikçe şiddetten uzaklaşacaktır, şiddetin bugüne kadar kullanılmış yöntemlerin en kötüsü olduğunu görecektir. İnsanlığın çok uzun tarihi şiddetin tarihidir. İnsanlığın bundan sonraki tarihi tartışarak yaratmanın tarihi olmalıdır.

kanına yürürken ıslak ve deli taylar

Yoksa bütün dualarınız sadece kendiniz ve sizin tanıdıklarınız için mi saklı?

Haydi iyi insanlar!

Bir de demli çay içelim; son demleri vurgun yemiş olsa da...

- Dizi tadında yazılan tarih kitapları, tarihsel gerçekliğinden koparılarak, sizin de ifade ettiğiniz gibi, 'dinli, dinsiz yayıncılar' tarafında yayınlanmakta. Okur, bilgi kirliliği yaratan malumatla doğru ve yararlı arasındaki farkı nasıl anlayacak?

o zaman siyahtı saçlarım doğrudur sandım sustum

Yoksa çember mi tercihiniz? Durmadan dönen ve yenilenen, her noktanın her noktaya aynı mesafede kaldığı?

dağlar kimsesizliğini kadınlar?

mevsimsiz hayatların sayrı yalnızlığına

Mütereddit güzel kelime. Tereddüt besleyen, şüphe eden...

Tilkinin vermiş olduğu sır benimde çok hoşuma gitmişti ve orada yazılanları aslında biz hep yaşarız yani insan da sevdiği kızın evine bakarak mutlu olmaz mı bırak evine bakmayı köpeğini görünce bile mutlu oluyor... Küçük Prens sırlarla dolu kitap onu okumayanı kitap okuyucusu kabul etmem. Seni de tebrik ederim leyllla

yalancıyız kuklacı mektuplar şarkılar kadar

mezarlık kuytusu apartmanlarda

uğrunda ölünesi sevgililer yaşardı eskiden

- Tarihsel gerçeklikleri yansıtan yazarların sesi neden hep fısıltı olarak kalıyor? Okur duymak istediği yalanı gerçeğe tercih mi ediyor?

topla hatıraları askıda kalsın melal

bana da ağlamasın canlar esefa

Yaşamı insan değerlerine göre düzenleme yeteneği taşımayanlar bir amaca varmak istediklerinde en kolay yolu, şiddet yolunu seçerler. Sevgi üretemeyenler, fikir üretemeyenler, sağlıklı ilişki üretemeyenler genellikle tehdit ya da benzeri bir yolla şiddet üretirler. Tabancalar ve okşayışlar kadar gözyaşları da şiddet aracı olarak kullanılabilir. Her zaman güçlü güçsüze şiddet uygular diye düşünmek doğru değildir. Güçsüzün güçlüye şiddet uyguladığı çok görülmüştür. Gözyaşları böylesi bir şiddetin araçları olurlar. Şiddet her zaman nazi subayı kılığında, sevimsiz bürokrat kılığında, mahalle bekçisi kılığında dolaşmaz, o çok zaman yakınmalarda, tatlı gülüşlerde, içtenlikli görünümlerde, hüngür hüngür ağlayışlarda, çok iyi düzenlenmiş çekip gitme gösterilerinde, boynunu büküp öylece kalmalarda, ilkeli gibi görünen davranışların katılığında kendini belli eder.

- Normal eğitim ve öğretim sürecinden geçtiği halde hala bu farkı anlayamayacak birini okur olarak nitelemek zaten yanlıştır. Bu tip okuyucuları yukarıda da söylediğimiz gibi?tüketici? olarak tanımlamak daha doğru olacaktır. Bir bilgiyi tüketmek için değil, onunla çoğalmak ve onun sayesinde daha iyi düşünmek için talep edenler o farkı fark etmeyi de kendiliğinden bileceklerdir; bu doğrultuda bir okurluk ilgisi içinde değillerse atın onların iplerini üstlerine sürüsünler?

kalbinde yabancı ölüler taşıyan insanları

gün batarken sus dedi bilge. sus unutursun

inatla söylüyorum işte tüm insanlara

Sipariş kitaplar düşünmeyi alt ediyor!

ben gün batarken düştüm aşka

ki masal değil yaşadığımız kuklacı

Doksan yaşına geldiğinizde de yeni bir şeyler öğrenmekten heyecan duyabilir misiniz yoksa ununu eleyip eleğini çoktan duvara asanlardan mısınız?

Elif Şafak

Gelişimi sağlamada da şiddete yer yoktur. Herhangi bir gelişimin koşulları onaylatmalarla ya da benimsetmelerle değil bilinçlendirmelerle sağlanır. Yepyeni doğrular yepyeni bilinçlenmelerin ürünüdür, bu doğrular ortaya çıktıkları anda yeni bilinçlenmelere yol açarlar. Şiddet çok zaman doğrular adına değil de saplantılar adına kullanılır. Şiddeti besleyen en büyük kaynak önyargılar kaynağıdır. Bilinçsiz insanın önyargıları yani düşünsel saplantıları vardır, o bu önyargıları tartışmadan, irdelemeden, araştırmadan benimsemiştir. İnsanlar sindiremedikleri fikirleri iğreti taşırlar, onları gerektiğinde önyargılar olarak kötüye kullanırlar ve olmadık bir zamanda da kaldırır atarlar. Bilinçsiz kişinin neye niçin nasıl inandığı belli değildir, çünkü onun kafasındaki bilgiler iğretidir ya da uydurmadır. Ancak bilincin etkin yapıcı ve yaratıcı gücüne inanan insan gelişimi sağlayabilir. Bize yaşamın özünü gösteren, yaşamın ne olup olmadığını bildiren, yaşamın gerçek anlamlarını araştıran ve öğreten felsefe ilerlemenin baş etkeni olduğu gibi şiddetin de baş düşmanıdır. Her türlü şiddete dur diyebilmek için felsefeyi etkin kılabilmek gerekir. Gerçek bilinç şiddet üretmeyen ve şiddete her durumda sonuna kadar karşı duran bilinçtir.

- Eleştiri, tüketim aracı olan kitaplar için lükstür. Bir sineğe bazukayla ateş etmek gibidir; gereksiz bir zahmettir. Bu kitaplarla ancak mizahi kültürü beslemek amacıyla dalga geçilebilir.

Topu taca atanlar ile top sürüyenlerin tanımını yeniden yapalım...

söz yeniden doğmayacağım yoruldum artık

Hiçbir şiddet eylemi yaşamın akışını değiştiremez. Çünkü yaşam bilinçlenme süreçleri boyunca dönüşür ve biz istesek de istemesek de dönüşür. Yaşamı durdurmak isteyenlerin de hızlandırmak isteyenlerin de yapabilecekleri çok bir şey yoktur. Hatta şiddet bir bilinçlendirme etkeni olarak alınırsa onun gelişime belli bir katkısı olduğu da söylenebilir. Şiddet yaşamsal akışı durdurur ya da yavaşlatır göründüğü noktada onu hızlandırabilir. Bu yüzden pek haklı olarak Atina?lı devlet adamı filozof Solon?Şiddetin ürünleri kalıcı değildir? der. Yaşamın getirdiği doğrular şiddetin gideremeyeceği doğrulardır. İnsanoğlu yaşamı bildiği gibi koşullayabileceği sanısına kapılır çok yerde. Oysa yaşam koşullanmaz, koşullar. Yaşamı oldu bittiye getirmek olası değildir. Önünde sonunda kendini en doğru biçimde ortaya koyacak olan doğru, en doğru biçimde yaşama geçmelidir. ?Doğru kendini şiddete dayanmadan ortaya konmalıdır.? der Tolstoy. Şiddetten destek almayan bir doğru kendini daha kolay benimsetecektir. Doğru şiddet biçiminde ortaya çıktığı zaman insanlar ondan ürküp kaçabilirler.

gamlı gözlerinle ağlatıp çağırma

çölün kapısındayım ne serap ne heyula

kollarım örümcek gözlerim yosun

yalan tüm kahinler yalancı remil

Bu sefer ne bir makale, ne de bir yazı kopyalayacağım. Bu sefer Sn. Özgür Deniz tarafından açılan Kuklalar ve İnsanlar adlı başlığın linkini kopyalayacağım.