?Müdür/Yönetici

Sizce firmaların işe alım ilanlarında okul ismini belirtmelerinde yukarıdaki gerekçeler arasında ayrımcılık açısından bir fark var mıdır?

Sonuç mu? Patronların çoğu ODTÜ?lü olmasına ve firmada ODTÜ kültürü olmasına rağmen, SDÜ?lü aday işe alındı! Kuşkusuz diğer aday da benzer deneyimden geçmiş olsaydı tercih edilme şansı yine olacaktı, ama deneyimle birlikte işin gerektirdiği bir çok diğer yetkinlik de sorgulanacaktı!... Ve bu aşamalarda da SDÜ mezununun her zaman öne geçme olasılığı vardı!

?O pozisyon için portföyündeki özgeçmişleri güncelleştirmeyi,

İlanlarda okul isimleri genellikle aşağıdaki gibi belirtilir :

Peki firmalar okul isimlerini neden belirtirler? Biraz da bunlar üzerinde düşünelim :

Eğer bir firma İK personeli iseniz bu tür üyelikler eleman aradığınız pozisyon için hiç bir anlam ifade etmemektedir? Dolayısı ile sizi ilgilendiren o sitede aradığınız pozisyon için ne kadar uygun nitelikte aday olduğudur? İK siteleri de bunu bilmesine rağmen mevcut istatistiklerinde tüm bireysel üyelerin sayılarını gösterirler? Dolasıyı ile İK sitelerinde bireysel üye olarak gösterilen sayıların bir bölümünün sanal olduğunu gözden ırak tutmamak gerek?

?insan kaynakları sitelerinde başka sanal konular var mıdır?

Gerek gazete/dergi, gerekse İK sitelerinde yayınlanan ilanların bir kısmında eleman arayışında olan firmaların isimlerinin gizli tutulduğunu görürüz. Yukarıdaki açıklamalarımıza bakarak bir çoğunuzun aklına bu tür ilanların sanal olduğu gelebilir. Bu noktada tam tersine düşünmekteyim : Eğer firma ilanda ismini gizli tutma gerekliliğini hissetmişse büyük bir olasılıkla bu ilan gerçektir!? Özellikle gazete/dergilerdeki bu tarz ilanların % 99 gerçek olduğunu söyleyebilirim?

İnsan kaynakları siteleri, izledikleri politikalara göre sanal ilanların verilmesine zemin hazırlayabilir, hatta bunu teşvik edebilirler? İzleyebildiğim kadarı ile bir İK sitesi hariç tüm İK siteleri gelirlerini firmalardan elde etmektedir. İK sitelerinin firmalara karşı izlediği ücretlendirme politikası, firmaların sanal ilan vermeleri ile yakından ilişkilidir. Şöyle ki ; eğer İK sitesi belirli bir dönem için sabit bir ücret alıyor ve sitesinin tüm özelliklerini firmaya açıyor ise, sanal ilanlara da zemin hazırlıyor demektir. Çünkü böyle bir durumda İK sitesine bedelini peşin ödeyen firma sistemden azami yararlanmak için her türlü aktiviteyi gösterebilecektir. Buna karşın ilan vermek için yada verilen ilan sonuçlarını elde etmek için bedel ödeyen bir firma, sanal ilan verme yöntemine o kadar kolay başvuramayacaktır... Dolayısı ile İK sitelerinin firmalara karşı izlediği ücretlendirme politikası ile bu siteler aracılığı ile verilen ilanların sanal olma olasılığı arasında çok yakın bir ilişki vardır?

1. İK sitelerinde üye olarak görünen firmaların bir kısmı sanaldır. Böylece karşımıza bir de?sanal firma üyeliği? çıkıyor? Evet, maalesef doğru? Geçmişte bazı İK sitelerine üye olan firmalar üyelik sözleşmelerini yenilemedikleri halde kendi sitelerine üyeymiş gibi gösterilmeye devam ediliyor? Herhalde böyle bir durumu neden sanal firma üyeliği olarak tanımladığım daha açık olarak ortaya çıkıyor? Firma gerçekte sözkonusu siteye üye değil ama bilmem kaç firma üyemiz var derken sayıya dahil ediliyor!?.

Diğer yandan bazı insan kaynakları firmaları da portföylerindeki özgeçmişleri güncel tutmak amacı ile böyle bir yönteme başvurmaktadırlar? Burada bazı firmalar için araştırılan gerçek pozisyonların yanında özgeçmişleri güncellenmek istenen?sanal pozisyon?ların da ilanları verilir. Birey açısından hangi pozisyonların sanal, hangi pozisyonların gerçek olduğunu anlamak çok güçtür?

Hem evet, hem hayır!? Öncelikle?Hayır? kısmından bakalım : Gerçekten ilanda belirtilen nitelikte bir insana ihtiyaç duyuluyordur. Sözgelimi bir inşaat firması bir kalıpçı ustasına, bir turizm firması bir bahçıvana ihtiyaç duyuyor olabilir. Bu açıdan böyle bir eleman ihtiyacı için verilen ilan, yukarıda tanımladığımız anlamda sanal değildir? Bir de işin öteki yüzüne bakalım : Kaç kalıpçı ustası ya da bahçıvan iş olanaklarını internet ortamında araştırır? Yüzünüzdeki gülümseme ifadelerini görür gibiyim? Evet, belki ilan edilen pozisyon gerçektir ama, ilana konu olan kişilerin bu ilana ulaşma olasılıkları yüzünden bu ilan sanaldır. Peki bu tür pozisyonlarlar sanal ortamda ne diye ilan edilir? İyimser yaklaşım : Bu tür pozisyonlarda çalışabilecek olanların yakınları ilanı görürler ve yakınlarına haber vererek bu pozisyonlara başvurmalarını sağlarlar. Kötümser yaklaşım : İlan veren site o anda yürürlükte olan ilan sayısını artırmak istiyordur ve gerçekçi olmasa bile bu ilanların verilmesine göz yumuyor/teşvik ediyordur!? Böyle bir durumla karşılaştığınızda yorumu sizlere bırakıyorum?

?Birey siteye üye olmakla birlikte özgeçmişini doldurmamıştır?

Not 3 : Bilmek ve yapmak ayrı kavramlardır!!!? Bir silahtan çıkan kurşunun bir adamı öldürebileceğini bilmek, o kişiyi katil yapmaz?

?İnsan?ı anlamadan, hazmetmeden yapılan İK uygulamalarındaki hatalar, en fazla da işe alımlarda kendisini gösteriyor. Ülkemizde bir yandan işsizliğin yoğun olması ve her geçen gün işsizler ordusuna yenilerinin eklenmesi, diğer yandan işe alımların, sayıca çok fazla kişiyi ilgilendirmesi, işe alımlarda yapılan yanlış uygulamaların daha fazla göz önünde bulunmasına neden oluyor.

Sanal ilan ile ilan verilen ortamın yakın bir ilişkisi vardır. Genellikle gazete/dergi ile verilen ilanların ciddi maliyeti olduğu için firmaların bu tür ortamlarda sanal ilan vermesi beklenmez. Bununla birlikte bazı firmalar bu tür ortamlarda ilan verirken eleman aradıkları pozisyonun yanısıra, yakın gelecekte ihtiyaç duyacakları pozisyonları da ilanlarında belirtebilirler. Burada amaç, belirli bir maliyete katlanmışken yakın gelecekte olabilecek eleman ihtiyaçları için de özgeçmiş toplamaktır. Böyle bir durumu?yarı sanal ilan? olarak nitelendirmek yanlış olmayacaktır. Evet, eleman arayışı gerçektir, ancak o an için değil!?

diğer okul mezunlarının da kamuda ya da özelde belli bir ağırla sahip olduğu zaman bu sorunlar aşılacaktır, zamanla maalesef...

?Genel Başvuru? tarzında bir ilan sanal mıdır?

1. Firma devletle iş yapıyordur ve?hamili kart yakinimdir? uygulamasından çekinmektedir,

Şimdi bunları aklımızda tutup, bir de yukarıdaki ibarelerin aşağıdaki pozisyonlar için kullanıldığını düşünelim :

?İnsan kaynakları sitelerinin politikaları sanal ilanlara yol açabilir mi?

Personel seçimini, en basit şekliyle?belirli bir görev için en uygun adayı seçmek? olarak tanımlarsak, bu sürecin temel hedefinin en uygun adayı diğerlerinden?ayırmak? olduğu açıkça görülür. Özünde personel seçimi, niteliği itibariyle bir?ayrım?dır. Peki işe alım sürecinde?ayrım? olmasına rağmen, başta ABD olmak üzere gelişmiş ülkelerde neden?ayrımcılık? yasak? Çünkü sözcük kökünde aynı fiil?ayırmak- olmasına rağmen bu iki kavram birbirinden tamamen farklı?

?Yönetici adayı/Mühendis/ Uzman yardımcısı

?Birey özgeçmişini doldurmaya başlamıştır ama yarım bırakmıştır, verileri herhangi bir pozisyon için değerlendirmeye elverişli değildir?

Ülkemizde insan kaynakları kavramının yeterince anlaşılmadığı ve buna bağlı olarak profesyonellikten uzak İK uygulamalarının yaygın olarak yaşandığı artık aşikar? İşe alımdan, ücret yönetimine, performans değerlendirmesinden işten çıkarmaya kadar bir çok İK uygulamasının, İK birimlerince ne yazık ki hala?insan?a değer veren bir bakış açısına sahip olunmadan yapıldığını görüyoruz.

İşe alımlarda okul ayrımcılığı, yukarıdaki sorunlardan sadece biri olmakla birlikte, yine çok geniş bir kitleyi ilgilendirmesi ve sıkça tartışılıyor olması nedeniyle bu yazımızın konusunu oluşturdu. Fakat bu konuya geçmeden önce, ?Personel seçimi nedir?, ?Ayrımcılık nedir?, ?Üniversite eğitiminin niteliği nedir? gibi soruları açıklığa kavuşturmak gerekiyor.

İşe alımda ayrımcılık, işin yapılışıyla ve gerektirdiği niteliklerle ilgili olmamasına rağmen, keyfi olarak belirlenen kriterlere göre adayları ayırmaktır. Dolayısıyla ABD gibi farklı din, dil, ırk, etnik kökenli vatandaşları barındıran ülkelerde, sırf bu özelliklerinden dolayı ayrımcılık yapılması şiddetle yasaklanmıştır. Burada anahtar sözcükler?işle ilgili olmayan kriterler? ve?sırf bu kriterlerden dolayı?dır. Diğer bir deyişle işe alım sürecinde, işle ilgili olmayan kriterlerden dolayı ve sadece bu yüzden adayı elemek, ayrımcılık olarak nitelendirilmektedir. Yoksa bir beyaz, bir zencinin başvurduğu bir pozisyonda, beyazın nitelikleri işe daha uygunsa, beyazın seçilmesi ayrımcılık değildir. Dolayısıyla zencinin?ayrımcılık? iddiasında bulunabilmesi için, o işe beyazdan daha uygun olduğu halde?sırf zenci olduğu için? işe alınmadığını ortaya koyması gerekir. Bu yüzden de?ayrımcılık yasağı?nın bu denli titiz uygulandığı ülkelerde işverenler, iş ilanlarında işle ilgili olmayan kriterleri belirtememekte, bunları iş görüşmelerinde soramamakta ve işe en uygun adayı seçmeye çalışmaktadırlar. Gelişmiş İK uygulamalarının bu ülkelerde ortaya çıkmasının bir nedeni de budur?

amaçlar. Etik açıdan doğru olmasa da bazı firmalar bu yola başvurmaktadır. Bu arada bir çok birey de pekçok iş ilanına başvurduğu halde neden sonuç alamadığını sorgular. Kuşkusuz günümüzün işsizlik ortamında gerçek ilanlar için bile bir çok başvuru alınmakta ve bunların çok az bir kısmı değerlendirilebilmektedir. Dolayısı ile bu ilanlara başvuranların çok azınının bekledikleri gerçekleşebilmektedir. Bir de bunlara?sanal ilanlar? eklendiğinde, birçok iş arayanın beklentilerinin niye boşa çıktığı daha iyi anlaşılmış olur.

?İK sitelerinde, üye firma/aranan pozisyon sayısı arasında bir ilişki vardır ve bu makul olmalıdır. Örneğin 500 firma üyeli bir site 2000 ilan veriyor, 2000 firma üyeli bir site 500 altında bir ilan veriyor ise bu çelişkiye dikkat edilmelidir? Birinden biri sayılarını abartıyor demektir. Kimin abarttığı ise benzer nitelikli sitelerin istatistikleri karşılaştırarak çok kolay bulunabilir?

?Sanal ilan vermekle firmalar ne kazanır?

2. Firma bir değişim sürecindedir ve mevcut çalışanlarının böyle bir eleman arayışından haberdar olmasını istememektedir,

bu durum kamuda da var, özellikle sbf ciler okuldaşçılık yapmaktadır. artık kpss sürecinde sayabileceğimiz en az 10 okulun mezunları "DA" belli bir yere gelmekte ancak bu saçmalık yüzünden kuruma girememektedir, TORPİL yapılmak zorunda kalınmaktadır.

Kuşkusuz bu örnekleri çoğaltmak mümkündür, ama örneklerden görüleceği üzere firma isminin gizli tutulması önemli gerekçelere dayanmaktadır. Bunlar iş arayışında olan aday açısından olumlu, ya da olumsuz olarak değerlendirilebilir. Ama şurası bir gerçek ki böyle durumlarda eleman arayışı gerçektir. Aday açısından sorun, yukarıda belirtilen üçüncü şıkkın olması durumudur. Ancak o pozisyona başvurmadan da bu gerçeği öğrenemez?

?Genel Müdür

diğer taraftan özel sektörde odtü-boğaziçi tarzı okul isteyen ik lardaki geriz. k. lıların, seviyelerini bu şekilde yükselteceklerini düşünmeleri ayrı bir garabettir, bu tarz ilanları ciddiye almamak elzemdir.

Gerek İK firması olsun, gerekse iş ilanı veren bir firma olsun sanal bir ilan vermekle ;

?ODTÜ, Boğaziçi veya Bilkent Üniversitesi mezunu

Sizce yukarıdaki ifadeler, bu pozisyonlar için kullanıldığında, ?ayrımcılık? açısından aynı etkiyi mi doğurur? Kuşkusuz giriş pozisyonlarında makul bir şekilde belirtilebilecek birkaç okul ismi, sadece belirli okul isimlerinin belirtildiği bir?Genel Müdür? ilanındaki durumdan, çok daha az ayrımcıdır.

Sizce bu ifadelerin?ayrımcılık? açısından dereceleri aynı mı? Kuşkusuz aynı değil? İlkinde üniversite isimleri kesin olarak belirtiliyor, başka üniversitelerden mezun olanların hiç şansı yok? ikincisi o kadar katı değil, ama bu üniversite isimlerini belirterek?emsal? gösteriyor. Üçüncüsü, adayın iyi okullardan mezun olması gerektiğini belirtiyor, ama emsal de göstermediği için adaya daha fazla açık kapı bırakıyor. Sonuncusunda ise aynı özelliklere sahip adaylar arasından belirtilen okullardan mezun olanlara öncelik verileceği belirtiliyor. Ayrıca 2. ve 3. seçeneğin önüne de?tercihen? ibaresi konularak bu ifadeler daha da yumuşatılabilir.

3. Firmanın piyasadaki şöhreti pek iyi değildir, ismini verse daha az başvurunun olacağını düşünmektedir?

?Firmayı kuranlar veya tepe yönetimi o okulların birinden mezun olmuştur, aynı okul kültürüyle yetişen kişilerle daha iyi ekip çalışması yapılacağı düşünülebilir.

?Sanal pozisyon nedir?

Sanırım konuyu birçok boyutuyla birlikte düşündük. Görüldüğü gibi bir iş ilanında sırf bazı okulların isminin yer almış olması, başlı başına bir?ayrımcılık? teşkil etmemektedir. Okul isminin belirtiliş şekline, ilan verilen pozisyonun düzeyine ve firmanın gerekçelerine göre bazen gerçek anlamda bir ayrımcılıktan söz edilemeyeceği gibi bazen de tam anlamıyla bir?ayrımcılık? söz konusu olabilir. Yine burada temel kriter, ?sırf işle ilgili olmak?tır.

?ODTÜ, Boğaziçi veya Bilkent vb. Üniversitelerden mezun

Kesinlikle EVET!? Genel başvuru demek, o firmanın gelecekte olabilecek personel ihtiyaçları için özgeçmiş toplaması demektir? Aslında o an için mevcut bir personel gereksinimi yoktur, bu pozisyon için başvuranlar, ancak gerçek bir personel ihtiyacı olduğunda değerlendirmeye alınabilecektir. Ne yazık ki bazı İK siteleri aracılığı ile bu tür ilanların verildiğine rastlamaktayız? İşin trajikomik yanı bu siteler sanki bunlar gerçek bir pozisyonun ilanı imiş gibi bu tür ilanları?şu anda sitemizde?. Adet pozisyon ilanı var? tarzındaki rakamlara dahil etmektedir!?.

?Birey özgeçmişini doldurmuştur, ama özgeçmişinde önemli değişiklikler olmasına rağmen güncellememiştir?

Gazete/dergi ilanları ile bile mümkün olabilen sanal ilanların, insan kaynakları siteleri gibi sanal ortamlarda olmaları haydi haydi mümkündür. Burada İK sitelerinde yayınlanan tüm ilanların?sanal? olduğunu kasdetmiyoruz. Ancak gazete/dergi ilanlarına göre İK sitelerinde sanal ilan yayınlanma olasılığı çok daha fazladır. Buna İK sitelerinin politikarına değinirken kapsamlı olarak yer vereceğiz.

?Bireyin özgeçmişi günceldir, ama iş bulmuştur ve iş değiştirmek niyetinde değildir ?

Sanırım yaşanmış bu olay, okul ayrımcılığı konusunda oldukça çarpıcı bir örnek ve bir çok mesajı içinde barındırıyor : Okullarda verilen bilgiler temel bilgilerdir ve siz onunla bir süre idare edebilirsiniz? Eğer, kendinizi geliştirmez, sürekli bilgi ve deneyiminizi belirli bir yönde artırmaz, çalışma yaşamında gerekli olan yetkinlikleri kazanmazsanız, hangi okuldan mezun olursanız olun, gelecekte çalışma yaşamında yapabileceğiniz çok fazla bir şey yok?

Bir ilanda birden fazla pozisyon için eleman arandığı belirtilebilir. Özellikle bu tür ilanlara gazete/dergi gibi internetdışı ortamlarda rastlanır. Bu ilanlarda eleman arayışı olan pozisyonların yanında o an için ihtiyaç duyulmayan, ancak kısa-orta vadede ihtiyaç duyulabilecek pozisyonlar da yer alabilir. İlan verildiği anda eleman ihtiyacı olmayan pozisyonlar, ?sanal pozisyon?lardır.

?Sanal ilan nedir?

İnsan kaynakları siteleri esas itibari ile sanal ortamlarda faaliyet gösterirler, ancak sanal ortamda faaliyet göstermek?sanal veriler sunmak? anlamında değerlendirilmemelidir. Ortam sanal olsa da bilgi/veriler gerçek olmalıdır. Ancak sanal ortamda olmanın sanal verileri de sunma hakkını doğurduğunu zanneden bazı siteler, gerçek olmayan verileri gerçekmiş gibi sunabilmekteler? Bu noktada okuyucularımın özellikle İK siteleri ile ilgili aşağıdaki iki noktaya dikkatlerini çekmek isterim :

Bu yazıyı hazırlayan biri olarak gerçek bir iş ilanının sanal ilandan ayırmanın oldukça zor olduğunu söyleyebilirim. Bununla birlikte bazı ipuçları vermek mümkündür :

?Eğer sadece bir pozisyon için iş ilanı gazete/dergi ilanı yayınlanmış ve firma ismi verilmişse bu ilan % 99 gerçektir?

?Bir gazete/dergi ilanında birden fazla pozisyon yer alıyorsa bu pozisyonlardan çok az bir kısmının sanal olma olasılığı vardır. Eğer bu ilanı veren bir İK firması ise ve pozisyon sayısı çok fazla ise sanal pozisyonların olasılığı artar?

Not 2 : Sanal ilan vermeyen firmaların bu yazıdan alınmalarına gerek yok? Verenler için ise yapabileceğimiz bir şey yok?

Peki genelde eğitimin, özelde üniversitelerin temel amacı nedir? Temel amaç, devletin milli polikalarına da uygun olarak bireyleri?yaşama hazırlamaktır.? Çalışma da bireyin gereksinimi, hakkı ve yaşamının bir parçası olduğu için, üniversite eğitiminin bir amacı da bireyleri?çalışma yaşamına hazırlamak?tır. Amaç bu olsa da, hiçbir üniversite eğitimi öğrencileri?tam? olarak çalışma yaşamına hazırlayamaz. Her şeyden önce üniversite eğitimini?teorik alt yapının genel olarak verildiği? bir kurum olarak görmeliyiz. Bunda bir yanlışlık yok, aksi takdirde çıraklık okulu, yada meslek liselerinden bir farkı kalmazdı. Kaldı ki günümüzde o okullar bile öğrencilerini çalışma yaşamına hazırlamakta yetersiz kalıyor?

?Sanal ilan ile ilan verilen ortamın ilişkisi nedir?

?Önde gelen üniversitelerin birinden mezun

Görüldüğü üzere iş ilanında firma isminin gizli tutulması, sanal ilan anlamına gelmemektedir. Ancak bir çok profesyonel de, ilanı gerçekçi bulsa bile üçüncü şık ihtimali dolayısı ile bu tür ilanlara başvurmakta tereddüt etmektedir?

?İK sitelerinde tüm iş ilanları aynı anda görüntülenemiyorsa bu sitede sanal ilan olma olasılığı yüksektir...

Aslında odağına?insan?ı alan İK yaklaşımı, sadece firma çalışanlarını değil, potansiyel adayları da politika ve uygulamalarına dahil eder. Bu yüzden de İKY?de işe alım uygulamaları, firmanın İK yaklaşımını yansıtması dolayısıyla büyük önem taşır. Bununla birlikte ülkemizde pek çok firma, işe alım konusuna yeterli özeni göstermemekte? ki zaten bu da o firmaların İK yaklaşımı hakkında açık bir fikir vermekte- ve sonuçta uygulamada bir çok olumsuz durumlarla karşılaşılmaktadır.

?Firma ismi gizli? tarzında bir iş ilanının sanal olma olasılığı nedir?

?Uzman/ Şef/Sorumlu/Yetkili

?Giriş pozisyonlarında yukarıdaki gerekçeyle bu okullardan mezun olanlar tercih ediliyor olabilir.

?Giriş pozisyonlarında yeni mezunların iş deneyimleri olmadığından ve aldığı dersler birbirine benzediğinden, bu okulların ismi belirtilerek aday sayısını azaltılmak isteniyor olabilir.

?Tercihen ODTÜ, Boğaziçi veya Bilkent Üniversitesi mezunu

Not 1 : Yazıda geçen %?li ifadeler herhangi bir bilimsel araştırmaya dayanmamaktadır, yani sanaldır... Bu rakamların verilmesinde amaç, mevcut durumun sembolize ederek bu konularda bir fikir vermektir.

Diğer yandan ülkemizdeki mevcut eğitim sistemi, ezbercilik ve IQ üzerine kurulmuş durumda? Oysa günümüzde çalışma yaşamında yaratıcılık ve EQ ön plana çıkıyor? Dolayısıyla günümüz eğitim sisteminde başarılı olmak, çalışma yaşamında da başarılı olmak anlamına gelmiyor. Evet, asıl konumuza gelmeden önce oldukça uzun bir giriş yaptığımın farkındayım ama, kavramları netleştirmeden yapılan tartışmalardan, ortaya sürülen görüşlerden ne yazık ki verim alınamıyor.

bu yazıda sanal ılanlarla ılgılı bır ık yazısıdır. umarım bazı ardaslar ıcın basvurularda yol gosterıcı olur...

Gerçekte eleman ihtiyacı olmayan pozisyonlar için ilan verilmesidir. Diğer bir deyişle ilanda belirtilen eleman arayışı sanaldır, gerçek değildir.

?Firmada bir şekilde belirli bir veya birkaç okuldan mezun olanlar ağırlıktadır ve firma kültürü bu okulların kültürlerinden etkilenmiştir. Bu okulların kültürleriyle yetişenlerin firma kültürüne daha iyi uyum sağlayacağı düşünülebilir.

?Bu okullara girmeyi ve bu okullarda okumayı başaranların, çalışma yaşamında da aynı başarıyı yakalayacağı varsayılabilir.

?Belirli bir okulun söz gelimi mezunlar derneği gibi bir kuruluşu için aday aranıyor olabilir.

İşe alımlarda yapılan hataların başında, gerekli ön hazırlıkların yapılmaması , uygun aday kaynaklarına başvurulmaması, iş duyurusunun uygun yöntemlerle yapılmaması, ilan metninin doğru hazırlanmaması, adaylarda bulunması öngörülen özelliklerin abartılması, görüşmelerin profesyonelce yürütülmemesi, adaylarla başvuru ve görüşme sonrasındaki iletişim eksikliği gelmektedir. Ayrıca işe alım sürecinde bu süreci yürütenlerin politika ve tutumları da hatalı uygulamalara yol açabilmektedir. Bunların başında da, işle ilgisi olmayan ayrımcılık ve kayırmacılık gelmektedir.

?Sanal ortamlardaki iş ilanlarına ulaşamayacak olan kişileri ilgilendiren pozisyonlar sanal mıdır?

Bir firma iş ilanı verirken ismini neden gizli tutar? Başlıca olasılıklar ;

Diğer yandan bu gibi okullardan mezun olanların kendilerine verilen avans, en fazla iki- üç yıldır. Yani bu okullardan mezun olan birisi, ilanihaye o okulun diplomasının arkasına saklanamaz. Somut bir örnek vereyim : Ortaklarının neredeyse tamamının ve çalışanlarının büyük çoğunluğunun ODTÜ mezunu olduğu Bayındır İnşaatta İK Müdürü olarak çalışırken , yol inşaatı için bir inşaat mühendisi arıyorduk. Sonuçta çok fazla deneyim gerekmiyordu ama önümüzdeki iki adayın profilleri şöyleydi : İki aday da iki yıl önce okuldan mezun olmuştu, biri ODTÜ, diğeri Süleyman Demirel Ü. İnşaat bölümü mezunuydu. ODTÜ?lü aday, bir yıl radyo da bir DJ?lik yaptıktan sonra bir yaz döneminde Bodrum?da bar işletmiş, SDÜ mezunu aday da bir buçuk yıldır, tanınmış bir firmanın taşeronuna bağlı olarak yol şantiyesinde çalışmıştı. Siz olsaydınız, hangisini işe alırdınız?...

?O anda eleman arayışında olduğunu, dolayısı ile işlerin yolunda gittiğini rakiplerine/ müşterilerine/ kamu oyuna duyurmayı,

Günümüzde işe alımlarda okul ayrımcılığı olarak, iş ilanlarında?ODTÜ, Boğaziçi, Bilkent? gibi okul isimlerinin belirtilmesi anlaşılıyor. Dilerseniz ortada gerçek bir ayrımcılık olup olmadığını belirlemek için farklı durumları birlikte değerlendirelim :

Yukarıdaki açıklamalardan sonra, daha az yanlış anlaşılma korkusu duyarak bu konudaki kendi görüşlerime geçebilirim. Yukarıda örnekleri verilen okulların?giriş pozisyonları? için?tercih edilmesi?nde bence bir ayrımcılık yoktur. Çünkü görülen dersler aynıdır, üstellik yabancı dil bilgisi de daha iyi olan yeni mezunun mesleği ile ilgili yabancı dille yazılmış dergi kitap vb. kaynakları okuyarak kendisini geliştirme potansiyeli daha fazladır. Nitekim yaptığım bir araştırmada, geleceğin en önemli yetkinliğinin yabancı dil olacağı öngörülmektedir.

?Gazete/dergilerde yayınlanan iş ilanlarında firma ismi gizli ise bu ilan çok büyük bir olasılıkla gerçektir. Eğer bu ilan bir İK firması aracılığı ile verilmiş ise %99,9 gerçektir?

?Sanal ilanlar? konusunda başka nelere dikkat etmeliyiz?

2. İK sitelerinde bireysel üyelerin önemli bir kısmı sanaldır, neden mi? :