Sunnet Risklerinden Cocugunuzu Koruyun Erkek çocukların erişkinliğe ilk adımı olarak nitelendirilen sünnet, tıbben bir zorunluluğu bulunmayan fakat başta idrar yolları enfeksiyonunun azaltılması olmak üzere pek çok faydası olan cerrahi bir işlemdir. Genel hijyen açısından yararlı olan sünnetin, deneyimli ellerde, uygun koşullarda, doğru yöntemlerle yapılması gerekmektedir. Aksi takdirde sağlık için uygulanan basit bir cerrahi işlem olan sünnet, çocuğun tüm yaşamını etkileyebilecek önemli problemlere yol açabilir. Memorial Ankara Hastanesi Çocuk Cerrahisi Bölümü'nden Doç. Dr. İbrahim Ötgün, sünnet operasyonu, yararları ve hangi koşullarda yapılması gerektiği hakkında bilgi verdi. Enfeksiyon riskini yüzde 90 azaltıyor En basit ifadeyle penis başını çevreleyen derinin kesilmesi olarak özetlenebilecek sünnetin, ortaya koyulmuş birçok yararı vardır. Bunların en başında, çocukluk çağındaki idrar yolu enfeksiyonlarını %90 oranında azaltması gelmektedir. Dolayısıyla sünnet, çocukların gereksiz antibiyotik kullanmasına ve idrar yolu enfeksiyonu sonrası altta yatan sebeplerin araştırılması için yapılan tetkiklere engel olan bir cerrahi uygulamadır. Bunun dışında ileride yetişkin hayatta penis kanseri, sünnetli kişilerde çok daha az görülmektedir. Penis kanserine yakalananların neredeyse tamamına yakını sünnetsiz kişilerden oluşmaktadır. Dolayısıyla sünnetin, penis kanseri ihtimalini de azalttığı rahatlıkla söylenebilir. Ayrıca sünnetli kişilerin eşlerinde rahim ağzı kanseri de çok daha az görülmektedir. Sünnetin, genel hijyen açısından ve sağlıklı kişilerde gösterilmiş yararlarının yanı sıra böbrek ya da üriner sistem denilen idrar yoluyla ilgili belirli hastalıkları olan kişiler için de önemi vardır. Bu kişilerde enfeksiyon riski daha yüksektir ve sünnet yaptırmak enfeksiyon riskini azaltır. Türkiye'de geleneksel dünyada sağlık için sünnet yapılıyor Ülkemizde ve birçok toplumda sünnet dini gerekçeler ön planda tutularak yapılırken, batılı toplumlarda ise tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları nedeniyle sünnetler yapılmaktadır. Batı'da idrar yolu enfeksiyonunu azaltmak amacıyla uygulanan sünnet işlemi klasik sünnet işleminden biraz daha farklıdır ve 'parsiyel sünnet' olarak adlandırılır. Bunun yanı sıra Amerika'nın bazı eyaletlerinde sünnet işlemi yasak olmakla birlikte bazı eyaletlerinde ise sadece sağlık gerekçesiyle klasik sünnet yaptıranların oranı %50'nin üzerine ulaşmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü'nün verileri, dünyadaki erkeklerin üçte biriyle dörtte biri arasında bir sünnetlilik oranı olduğunu ortaya koymaktadır Yanlış uygulamalar kalıcı hasarlara hatta hayati tehlikeye sebep olabiliyor Sağlık açısından son derece önemli bir işlem olan sünnetin komplikasyon risklerinin en indirilmesi gerekmektedir. Sünnet sağlık için yapılan bir işlemdir ve sağlık sorunlarına neden olmamalıdır. Bu nedenle sünnetin; deneyimli ellerde, uygun koşullarda, uygun yöntemlerle yapılması gerekmektedir. Sünnetin 2500 yıllık bir geçmişi vardır ve Müslümanlar 1500 yıldan daha uzun süredir sünnet olmaktadırlar. Dünyanın üçte biri bu kadar uzun süredir sünnet olurken her yıl yüzlerce çocuk sünnetten dolayı hayatını kaybedebilmekte ya da penislerinde kalıcı hasarlar oluşabilmektedir. Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre ülkemizde her yıl 8-10 çocuk sünnetten dolayı hayatını kaybetmektedir. Sünnetin, uygun koşullarda ve deneyimli kişiler tarafından yapılmamasından dolayı hayatını kaybeden çocukların yanında bir de peniste kalıcı hasarlar ortaya çıkan hastalar vardır. Bu hastaların sayıları çok net bilinmemekle birlikte deneyimli hekimler her yıl birçok uygunsuz yapılmış veya peniste kalıcı hasara sebep olmuş sünneti düzeltmektedir. Sünnet yapılacak kişinin yaşına bağlı olarak işlem öncesinde lokal ya da genel anestezi uygulanıyor Deneyimli kişilerce, uygun koşullarda ve doğru yöntemle yapılan sünnet işlemi yaklaşık 15-20 dakika sürmekte ve her yaşta uygulanabilmektedir. İşlem, enfeksiyon bulaşma riskini azaltmak amacıyla temel cerrahi prensiplere uygun olarak ameliyathane ortamında gerçekleştirilmelidir. Sünnet yapılacak kişinin yaşına bağlı olarak lokal ya da genel anestezi altında yapılmalıdır. İlk üç ayda çocuklar hareketsiz olduğundan lokal anesteziyle yapılabilir. 3 aydan sonra her yaş grubunda genel anestezi altında uygulanmalıdır. Sünnet, her yaşta uygulanabilecek bir işlem olmakla birlikte oluşabilecek psikolojik travmaların ve enfeksiyon riskinin en aza indirilmesi açısından doğumdan sonraki ilk 2 yıl içerisinde yapılması daha uygundur. Özellikle 3-5 yaş arası cinsel kimlik kazanım dönemi olduğundan bu yaş grubunda lokal anestezi altında işlem yapılması tavsiye edilmemektedir. Erişkin kişilerde işlem sırasında endişe duyulmaması ve işlem sonrasında ortaya çıkabilecek psikolojik travmaların önüne geçmek amacıyla genel anestezi tavsiye edilmektedir. İşlemi çocuk cerrahı veya çocuk üroloğu yapmalı Sünnette dikkat edilmesi gereken en önemli unsurlardan biri de işlemin deneyimli kişiler tarafından yapılmasıdır. Ülkemizde sünnet işlemi genellikle çocukluk dönemindeki kişilere uygulandığından işlemi gerçekleştirecek en uygun kişiler olarak da çocuk cerrahları ön plana çıkmaktadırlar. Bunun yanı sıra çocuk ürolojisi konusunda eğitimli hekimler de işlemi gerçekleştirebilirler. Sünnetin çocuk psikolojisinden anlayan, çocukları hırpalamadan ve psikolojilerini olumsuz etkilemeden, alanında deneyimli çocuk cerrahları ya da çocuk ürologları tarafından yapılmasında fayda vardır. Sünnet çocuklarda enfeksiyon riskini azaltarak, büyüme hızını artırıyor Sünnet idrar yolu enfeksiyonlarını azalttığı için büyüme hızını artırmaktadır. Çocuklarda enfeksiyon büyüme hızını yavaşlatmakta ve büyüme boyunca kilo alımına engel olmaktadır. Sünnet olan çocuklar enfeksiyon geçirmediklerinden daha hızlı büyümektedirler. Doğru yöntemle sünnet edilen kişiler, kısa sürede gündelik aktivitelerine dönebiliyor Sünnet uygun koşullarda doğru tekniklerle yapılmışsa sonrasında sargı uygulaması yapılmamaktadır ve erken dönemde çocuklara uygulanabilecek tek şey ağrı kesici uygulanması ve lokal bakımdır. İşlem sonrası iki gün boyunca ağrı kesici uygulanması önerilmektedir. Bunun haricinde özel bir bakım ya da tedavi uygulanmasına gerek yoktur. Sünnet edilen kişi, ilk günden itibaren banyo yapabilir. 2 veya 3'üncü günden sonra ise hijyenik olmak koşuluyla denize, havuza girebilir. 5'inci günden itibaren ise kişi, her türlü günlük aktiviteye geri dönebilir. İşlem kişinin, günlük hayatında bir değişikliğe yol açmaz. Sünnet edilen bebekler için de hiçbir kısıtlama yoktur. Temel temizlik koşullarına dikkat edildiği sürece bebekler; kucakta tutulabilir, banyo yaptırılabilir, bezleri bağlanabilir. İşlem sonrası iyileşme süresi kişiden kişiye değişmekle birlikte genellikle üçüncü günden sonra ağrılar ortadan kalkmakta, morluklar da bir hafta 10 gün içinde geçmektedir.