3- Tüp bebek tedavisi strese yol açabilir! Kısırlık ve bunun tedavisi ile uğraşmak başlı başına son derece stresli olaylardır. Bu nedenle de hem daha önceki doğal yolla gebelik denemelerinin başarısız olması hem de yeni bir tedavi uygulamanın bilinmezlerle dolu olması depresyon ve hatta anksiyeteye sebep olabiliyor. Tüp bebek tedavisinde çok sık olmasa da bazı anne adaylarının bu tür sorunlar yaşaması olasıdır. Hatta bazı uzmanlara göre tüp bebek tedavisi ile gebe kalmaya çalışan bazı kadınlarda yeni ruhsal sorunlar ortaya çıkması veya önceden var olan psikolojik sorunların daha şiddetli hale gelebilmesi, kötüleşebilmesi söz konusu olabiliyor. Bunun için uzmanlar, tedaviye başlamadan önce ve tedavi sürecinde gerekiyorsa psikolojik destek alınmasını, öncelikle hastaların zihinsel sağlıklarını daha iyi hale getirmelerini tavsiye etmekteler. Bu bakımdan tüp bebek tedavisindeki olası stres faktörleri ile ilgili duygusal destek almak ve uzmanlarla açık, dürüst bir diyalog kurmak önemlidir. Bu süreçteki desteğe eş, yakınlar, aile üyeleri, arkadaşlar, destek grupları ve terapistler de dahil olabilir.

8- Kısırlık aslında zannedildiğinden daha yaygın bir sorun! Doğal yolla gebelik elde edemeyen çiftler, bu sorunun yalnızca kendilerinde olduğunu düşünüp hayal kırıklığı yaşayabiliyor, endişelenebiliyor. Oysaki kısırlık zannedildiğinden çok daha yaygın bir sorundur. Dünya genelinde sekiz çiftten yaklaşık birinin doğal yolla bebek sahibi olmakta zorlandığı biliniyor. Bu bağlamda da muhtemelen zannedildiğinden daha fazla çift tüp bebek tedavisi alıyor. Kısırlıkla mücadele eden ve gebe kalabilmek için tedavi göre çiftler yalnız olmadıklarını bilmeli ve bu konuda daha ümitli olmaya çalışmalılar.

4- İkincil kısırlık söz konusu olabilir! Birçok kişi, bir kez doğal yolla gebe kalabildiğinde, sonraki gebeliklerin de yardım almadan gerçekleşeceğini düşünüyor. Ancak durum her zaman böyle değildir. Çünkü ilk bebeğine doğal yolla gebe kalabildiği halde, sonradan çeşitli etkenler dolayısıyla gebe kalamamak çok da sıra dışı değildir. İkincil kısırlık, zaten bir veya daha fazla çocuk doğurmuş bir kadının sonradan tekrardan doğal yolla hamile kalamamasıdır. Her ne kadar çoğu insan şaşırsa da, geçmişte mümkün sonradan mümkün olamayabiliyor. Bu kesinlikle oldukça sinir bozucu ve endişe verici bir sorundur. Bu şekilde ikincil kısırlık vakaları yaşın ilerlemesi ve sağlık sorunlarının ortaya çıkması gibi değişikliklerinden kaynaklanabilir veya nedeni açıklanamayabilir. İkincil kısırlık sorunu yaşayan insanlar için tüp bebek tedavisine başvurma kararı zor olabilir. Ancak bu fikre alışmak gerekir. Zira üreme çağında iken yaklaşık 1 yıl boyunca düzenli cinsel ilişkiye rağmen gebelik olmuyorsa, daha önceden çocuğu olup olmamasından bağımsız olarak "kısırlık" sorunundan bahsedilebilir ve de tüp bebek tedavisi gerekebilir.

5- Çok sayıda embriyo oluşursa bir karar vermek gerekir! Tüp bebek tedavisi alan herkesin amacı, aralarından seçim yapabileceği çok sayıda sağlıklı embriyoya sahip olmaktır. Daha sağlıklı çok sayıda embriyo; bu embriyoların rahme tutunma, hamile kalma ve canlı doğum yapma şansının artması anlamına gelebilir. Bazı hastalar çok iyi kalitede üreme hücrelerine sahiptir ve döllenme sonucunda ihtiyaç duyduklarından daha fazla sayıda sağlıklı embriyo oluşabilir. İşte bu durumda doğru kararı vermek önemlidir. Elde edilen çok sayıda sağlıklı embriyolardan transfer edilenlerin dışındakilerin gelecekte olası bir gebelik isteği için dondurularak saklanması en doğru yoldur. Belki de çiftin başka çocukları da olduğundan, yeniden gebelik istemiyor olabilir. Ancak hem tüp bebek denemesinin % 100 başarı garantisi olmaması hem de gelecekte yeni bir deneme isteyip istemeyeceğinin tam olarak bilinmiyor olması dolayısıyla fazla embriyoların dondurularak saklanması yoluna gidilmesi önerilir.

9- Bazen her şeye gülmek iyi gelebilir! Vücuttaki her bir hücrenin beyinle, kalple, ruhla koordineli bir şekilde çalıştığı unutulmamalıdır. Yani ruhsal açıdan sağlıklı olmayan kişinin üreme sisteminin de sağlıklı çalışması, tedavilere olumlu yanıt vermesi zor, hatta kimi zaman imkansız olabilir. Tüp bebek tedavisi deneyimi de kimi zaman sinir bozucu anlarla dolu olabilir. Ancak buna rağmen ümidi yitirmemek, yüzünden gülümsemeyi eksik etmemek başarıya giden yolda çok önemli bir anahtardır. Mizahın ve olumlamanın gücüne inanıp gülmek, gülümsemek tüp bebek tedavisi sürecinde fazlasıyla yardımcı olacaktır.

11- Gebelik testi pozitif sonuçlandığında tamamen rahatlama olmaz! Gebelik testinin olumlu sonuç vermesi şüphesiz tüp bebek tedavisi alan çiftler için neşeli bir an ve istenen bir sonuçtur. Ancak bu test sonucu endişelerin de sonu olmayacaktır. Tüp bebek tedavisinde sağlıklı bir bebek doğuncaya kadar rahatlamak yoktur. Doğumda bebeğin ağlama sesine kadar tüp bebek tedavisinin her gününde bilinmeyenin korkusu, endişesi hissedilir.

6- Bir ergen gibi hissetmek söz konusu olabilir! Tüp bebek tedavisinde yumurtlamayı desteklemek için verilen hormonlar vücutta normalden çok daha fazla hormon salgılanması demektir. Bu da kadını daha sinirli, şişkin ve hatta duygusal etkilere daha açık hale getirebilir. Hormonlar arttığından kadın daha çok seks yapma isteği duyabilir. Bununla birlikte tüp bebek tedavisi sürecinin belirli noktalarında doktorlar cinsel ilişkiden kaçınmayı önerebilir. Bu bakımdan hem bu değişimlere alışmak hem de cinsel ilişki konusunda doktorla konuşmak, soru işaretlerinden kurtulmak gerekir.

1- Tüp bebek tedavisinde başarı garantisi yoktur! Kuşku yok ki, tüp bebek tedavisi çoğu zaman kısırlık nedeni bakımından gebelik elde etmenin imkansıza yakın olduğu vakalarda bile başarılı sonuçlar verebilmektedir. Bu bakımdan tedaviye başvuran birçok çift, bu sürece başladığında, yakın zamanda bebeklerini kucağına alacağını, sadece biraz zaman gerektiğini düşünüyor. Çoğunlukla böyle olmakla birlikte, maalesef kesin olarak böyle olduğu söylenemez. Çünkü hiçbir tedavide olduğu gibi tüp bebek tedavisinde de hamilelik için % 100 şanstan bahsedilemez. Tüp bebek tedavisinde hamilelik ve özellikle de eve canlı bebek götürebilme şansı, başta kadının yumurtalarının sayısı ve kalitesi olmak üzere çift için özel birçok faktöre bağlı olacaktır. Ancak ortalama olarak, 35 yaşın altındaki kadınlar için tüp bebek tedavilerinin sadece yaklaşık % 40'ı ilk denemede canlı doğumlarla sonuçlanmaktadır. Bu başarı şansı da yine yaşla birlikte azalır. Başarı oranları aynı zamanda klinikler arasında da farklılık gösterir. Bu nedenle tedavinin hangi tüp bebek uzmanı tarafından ve hangi klinikte yapılacağı da kesinlikle çok iyi değerlendirilmeli ve tartışılmalıdır. Bu bağlamda tüp bebek tedavisi düşünen çiftler araştırma yaparken, elde edilen gebelik oranlarından ziyade canlı doğum oranlarını araştırmalılar ve buna göre seçim yapmalılar. Aynı şekilde bir klinikte başarı oranı diğerlerine göre nispeten düşük olmakla birlikte, bazı çiftler için en ideal ve en başarılı klinik olabilir, o çiftin bebek sahibi olmasını sağlayabilir.

10- Tüp bebek tedavisi babaları da etkiler! Her ne kadar kadınların tüp bebek tedavisi ile ilişkili tıbbi prosedürlerin çoğuyla uğraşmaları gerektiği doğru olsa da, tüm süreç umutlu babalar için de zorlu olabilir. Tüp bebek tedavisinde çoğunlukla baba adaylarının duygusal yönleri, geniş ölçüde göz ardı edilen bir husustur. Tedavi sürecinde erkekler hem kendi sperm hücrelerinin yumurtayı dölleyip dölleyemeyeceği hem yeterli spermi olup olmadığı konusunda hem de tedavinin sonucunun nasıl olacağı hususunda endişe duyar. Bununla birlikte tedaiye daha aktif olarak katılan eşlerin kendilerini daha iyi hissetmeleri için de baba adaylarına çok fazla görev düşüyor. Aynı zamanda erkekler, hamilelik kaybı durumunda en az kadın kadar acı çekmekte, mutsuzluk yaşamaktalar.

7- Çocuk sahibi olmayı ertelemek çok da doğru olmayabilir! Kadınların yumurtalarının kalitesi zamanla azalır, bu da gebe kalmayı ve hamileliği zorlaştırabilir. Uzmanlara göre aslında kadınlar bebek sahibi olmayı ve doğurganlık yetisinin ne durumda olduğunu daha erken yaşta düşünmeye başlamalılar. Çünkü her ne kadar yirmi yaşlarının ortalarındaki kadınlar için bebek sahibi olmak akıllarındaki son şey olsa bile doğurganlıklarının ne durumda olduğunu düşünmek kötü bir fikir değil, hatta gereklidir. Günümüzde sıklıkla otuzlu yaşlarının ortalarında doğurganlıkla mücadele eden kadınlar var ve onların hiçbiri aslında yaşın bu kadar hızlı ilerleyeceğini ya da üreme yetisinin bu kadar çabuk tükeneceğini düşünemiyor. Oysaki basit testler kadınların yaşamın ilerleyen dönemlerinde gebe kalma konusunda sorun yaşayıp yaşamayacaklarını bilmelerine yardımcı olabilir. Daha da önemli, artık kadınlar ileri yaşta gebe kalmanın zor olacağını akıllarından çıkarmamalılar ve planlarını da buna göre yapmalılar.

2- Tüp bebek tedavisi uzun zaman alabilir! Elbette ki, her çift tedaviye başvurduğunda tüm koşulların mümkün olan en olumlu şekilde seyrettiğini duymak ve de ilk denemede başarılı bir sonuç alabilmek ister. Oysaki bu her zaman böyle olmayabilir. Bir kadının adet döngüsü normalde yaklaşık 28 gün sürer. Ancak bir tüp bebek tedavisi döngüsü bundan daha uzun sürebilir. Adetin ilk günü kliniğe gidilir! Bir çift, tüp bebek tedavisine karar verdiğinde, kadının adet dönemin ilk gününde kliniği aramalıdır. İkinci veya üçüncü günde kadının kan testleri ve ultrason için kliniği ziyaret etmesi gerekir. Bu randevuda, doğum kontrolü için genellikle yaklaşık iki hafta süren bir reçete verilecektir. Yumurtlama ilaçları alınır! Kadının 10 ila 12 gün boyunca her gün yumurtlama ilaçlarını kullanması gerekir. Bunlar yumurtalıklarda daha olgun yumurta üretilmesine yardımcı olacak hormonal uyarıcı ilaçlardır. Yumurtalar toplanır ve döllenme olur! Yumurtaların yeterli olgunluğa eriştiğinin görülmesiyle olgun yumurtalar toplanır ve aynı gün baba adayından da sperm alınır. Bu şekilde yumurta ve sperm hücreleri laboratuvarda bir araya getirilir ve döllenme gerçekleştirilerek embriyo oluşumu sağlanır. Embriyo transfer edilir! Embriyolardan en uygun olanlar, genellikle 2. veya 3. günde alınır ve 1 2 tane embriyo rahme transfer edilir. Eğer embriyolar için genetik test yapılması isteniyorsa ve de blastokist (5. gün embriyosu) transfer edilecekse 5. güne kadar beklenir. Embriyolar genetik test için gönderilmeden önce laboratuvarda bir hafta büyür , bu da bir hafta sürer. Sonrasında uygun bulunan 1 ya da 2 embriyo anne adayının rahmine transfer edilir. Gebelik testi yapılır! Embriyo transferinden 12 gün sonra kanda gebelik testi yapılır ve gebeliğin oluşup oluşmadığı tespit edilir. Bu bağlamda temelde adet döngüsünün başlangıcından itibaren bir çiftin kaç tane genetik olarak normal embriyosu olduğunu bulmak yaklaşık altı hafta sürüyor. Çoğunlukla da ertesi ay, embriyo rahim içine transfer edilmeden önce rahim astarının hazırlanması yaklaşık 4 -6 hafta sürüyor ve 12 gün sonrada kadının hamile olup olmadığı anlaşılabiliyor. Bu şekilde bakıldığında da bir an önce bebeğini kucağına almak isteyen çiftler için uzun bir zaman gerekiyor.