Yevgeni YEVTUŞENKO 18 Temmuz 1933'te Zima'da doğdu. Stalin sonrası şairler kuşağının önde gelen temsilcisi. Bu kuşağın sanatsal özgürlüklerin genişletilmesi ve edebiyatın siyasal ölçütler yerine estetik değerlere dayandırılması için mücadele veren sanatçılarındandır. Çocukluğu Moskova'da ve Trans-Sibirya Demiryolu üzerindeki küçük bir kasabada geçen Yevtuşenko ilk önemli öykülü şiir yapıtı Stantsiya Zima (Zima Kavşağı, 1956)'da bu kasabayı betimledi. Moskova'daki Gorki Edebiyat Enstitüsü'nde öğrenim gördü. Yayımlanmasına Stalin'in ölümünden sonra izin verilen şiirleriyle halkın sevdiği bir şair oldu. İlk devrimci şairlerden Mayakovski ve Yesenin'in taşkın, yer yer argo yüklü şiir dilini yeniden canlandırdı; ayrıca aşk, kişisel sorunlar gibi Stalin döneminde ele alınması hoş karşılanmayan konularda şiirler yazdı. Yaklaşık 34 bin Ukraynalı Yahudi'nin Nazilerce katledilişini konu alan Baby Yar (Babi Yar, 1961) adlı şiir kitabında SSCB'deki Yahudi düşmanlığını da eleştirdi. ABD ve Avrupa'ya geziler yaptı, bu gezileri sırasında şiirilerini topluluklar önünde okudu. 1963'te Paris'te otobiyografik nitelikteki Yaşantım/Erken Yazılmış Bir Yaşam Öyküsü (1968) adlı yapıtını yayımlanmasından sonra ülkesinde baskıya uğradı. Ama SSCB'ne ışık sağlayan bir elektrik santralinin kurulduğu Sibirya simgesiyle Rusya tarihi boyunca bir sürgün yeri sayılan Sibirya simgesini karşılaştırdığı son derece coşkulu bir dizi şiirden oluşan Bratskaya GES (Bratsk İstasyonu, 1965) adlı yapıtını yayımlanmasının ardından saygınlığını yeniden kazandı. ABD üzerine ilk şiirlerinden derlenen Özgürlük Heykelinin Derisinin Altında adlı oyunu 1972'de Moskova'da sahnelendi. 1978'de tiyatro oyunculuğuna başladı, 1981'de fotoğraflardan oluşan kitabını, ertesi yıl da ilk romanını yayımladı. 1984'te Ardabiola adlı bir kısa roman yazdı. -alıntı/ Tuğrul Asi Balkar- seaBahAR Nosce Te

NÂ;ZIM'IN YÜREĞı Usanınca gerçeklerin yalanından, kaygan, yüzsüz baskıdan, tunç Nâ;zım'ı anımsarım ve sesini biraz hançerimsi : "Merhaba kardaşım... Ne o, neden yüzün asık öyle Boş ver! Yoksa şiir mi takıldı bir yerde? Gel, birlikte bitirelim. Paran mı yok? Bakarız bir çaresine, dert değil. Kız mı? Aldırma bulunur..." Oysa asıl kendisinde var bir şey, içini kemiren yüz çizgilerinden dehşetle akan : "Hepsi iyi de, şu yürek ağrısı... Adam sen de ağrıyadursun, yaşıyoruz ya..." Kimisi için şiir bir roldür, Kimisine bir dükkâ;n, kazançtır. Onun içinse ağrıdır şiir, rol değil. Nâ;zım'ın yüreği de ağrıdı durdu işte. Üzerine titreyen doktoru bir gün, hani pek de güvenemiyerek, tenbih etmişti bana : "Bakın" demişti, "Keskin konulardan kaçının ki ağrımasın Nâ;zım'ın yüreği..." Hey gidi doktor... Hastanız gitti. Yaramadı çabalarınız. Yüreğiyse onun gizli gizli çarparak sürdürdü ağrısını ölümünden sonra da. ıçimdeki acı için ağrıyor, Türkler için, Ruslar için ağrıyor, kendisi gibi mapusta özgür olanlar için özgürlükte mapus gibiler için ağrıyor. Hapisane acılarıyla yanan o yürek - ölümden sonra bile - dinlemiyor doktorları, korkak olduğumuz zaman ağrıyor. neme gerek dersek ağrıyor. onun gibi açık yürekle : "Merhaba kardaşım..." diyemezsek ağrıyor... Varsın ağrısın hepsi için yüreklerimiz, tek ağrımasın Nâ;zım'ın yüreği. Yevgeni YEVTUŞENKO Çeviri: Ziya YAMAÇ seaBahAR Nosce Te

KÜLLENDı SANA OLAN AŞKIM Küllendi sana olan aşkım - bayatladı yaşam benzeri Çözüldü ölüm gibi, içler acısı bir öyküydü Koparıp atsam bu acımasız aşk şarkısının telini ıkiye parçalasam gitarı - sürdürmek niye bu güldürüyü! Ne var ki o küçük o tüylü canavar anlamıyor Neden daha karmaşık yaptığımızı yalın olan her şeyi Ben alınca içeri koşup senin kapını tırmalıyor Ama benim kapımı tırmalıyor sen alınca içeri. Çıldırabilir insan böyle koşturmaktan, gerçekten Biliyorum daha çok küçüksün, küçük duygusal bir köpek, Ama duygusal olmaya da karşıyımdır ben. Neye yarar son perdeyi uzatıp işkenceyi sürdürmek? Güçsüzlük değil suç demeli duygusallığa aslında Yumuşayınca yine barışmaya söz verilir Sonra homurtular yeni bir gösteri için daha Tadı tuzu kalmamış "Aşkın kurtuluşu için" denir. Daha en başta tazeyken korunmalıdır aşklar Atmalı o aşk dolu "Daima!" ve o çocuksu "Asla!"ları, "Söz vermeyin!" diye bağırıyordu trenler, "Söz vermeyin!" diye mırıldanıyordu telefon telleri. Yarı çatlak ağaç dalları ve duman karası gökyüzü Uyarıyordu bizi, ama haberleri yoktu onların, ıyimserliği yalnızca öğretilmemiş yalınlık gördüğümüzü, Ve büyük olmadığı zaman daha güvenli olduğunu umutların. Ayık kalmak gerekir ve tartmalıdır ayık kafayla ılişkinin değerini, benimsemeden önce-zincirin öğretisidir, Söz vermemektir göklere ama hiç değilse vermektir toprağa, Söz vermemektir ölüm ayırana kadar, ama hiç değilse bir yaşam vermektir. "Seni seviyorum" demeli insan aşık olunca. Çok acı oluyor sonra aynı ağızdan duymak yıkılışını Yalanlarla, küçümsemelerle ve alaylarla Ve bunlardır aldatmacaya döndüren kusursuz sandığımız dünyayı. Farkına varmaz aşkın insan. Söz vermemeli ve en iyisi Öyleyse neden çekeriz insanı, atlarmış gibi yalan seline Uçup gidene kadar elbette güzeldir imgesi. Aşık olmamak en iyisi, bilmeliyiz, aşk varmaz bir geleceğe. Uyuyup duruyor zavallı köpeğimiz, yeter bizi delirtmeye, Bir senin kapını tırmalıyor patileriyle bir benimkini Artık sevmiyorum seni; ama niyetim yok senden af dilemeye Sevmiştim bir zamanlar; bunun için işte, bağışla beni. Yevgeni YEVTUŞENKO Çeviri: Özdemir ıNCE - Yusuf CEMALı seaBahAR Nosce Te