MASAJ YÖNTEMLERİ Terapi etkisi yapan masaj, geleneksel tıp sistemlerinin, özellikle Asya'da doğmuş olanların büyük bir kısmını oluşturmaktadır. Bu tür masajlar kasları ve bağ dokuları hedef alan ve elle uygulanan bir dizi genellikle yumuşak teknikten oluşmaktadır. Çoğunlukla vücudun tamamına uygulanırken hassas veya ağrıyan belirli alanlarda da yoğunlaşabilir. Amaç, genel fiziksel rahatlama sağlamak olduğu kadar boyun veya sırt ağrısı gibi oldukça belirli sorunları da tedavi etmek olabilir. Geleneksel Çin tıbbıyla bağlantılı masaj tekniklerinin hemen hepsi akupunktur noktalarının ve bu noktaların etrafındaki kasların elle uyarılmasına dayanmaktadır. Bu teknikler arasında shiatsu ve akupresür sayılabilir. Avrupa'nın modern masaj teknikleri on sekizinci yüzyılda kan ve lenfin dolaşımını ve iyileşmeyi hızlandırmak için kaslara sert masajlar yapan İsveçli Per Hendrik Ling tarafından derlenmiştir. Modern Batılı masaj teknikleri aromaterapiden reflekssolojiye çok geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır. Elle uygulanan bazı terapiler, fizyoterapistin duygusal sıkıntınızı gidermesinin temelini oluşturur. MASAJ YÖNTEMLERİ Per Hendrik Ling tarafından geliştirilen "İsveç masajı"nın bazı kendine özgü yöntemleri vardır. Deneyimli bir masör bu yöntemleri kullanarak kasların çalışmasını iyileştirmeye veya geliştirmeye çalışacaktır, özellikle de bir kas veya bağları yaralanmışsa. Per Hendrik Ling tarafından geliştirilen "İsveç masajı"nın kendine özgü birtakım yöntemleri vardır. Bu yöntemler şöyle sayılabilir: - Yuvarlama: Kasa eni doğrultusunda basınç - Sürtünme: Başparmağın veya parmakların ucuyla yapılan dairesel hareketlerle derin masaj yapılır. - Çekme: Kas, boyu doğrultusunda yumuşak bir şekilde bastırarak çekilir. Yoğurma: Kas, ellerin arasında sıkılarak yoğrulur. - Kesme: Kas üzerine hafif tokatlar veya karate darbeleri atılır. Bu tekniklerden bazıları, özellikle de derin sürtünme, modern fizyoterapinin bir parçasıdır. Bu anlamda masajın modern bir tıbbi yöntem mi tamamlayıcı mı olduğuna karar vermek güçleşir. Hem akupresür hem de shiatsu, akupunktur noktalarının elle uyararak tedavi edilmesini kapsar. Temeli akupunkturda olan çok sayıda farklı yöntem, hem akupunktur noktalarını hem de meridyenleri tedavi etmek için uygulanır. Terapistlerin kullandığı noktasal reçeteler klinik deneyimden olduğu kadar geleneksel Çin tıbbından da gelmektedir. Bu yaklaşımların akupunkturun mu yoksa masajın mı parçası kabul edileceğine karar vermek zordur. AROMATERAPİ Aromaterapide bitkilerden çıkarılan esanslar kullanılır. Fransız bir kimyager olan Mösyö Gattefosse'un laboratuvarında kazara elini yaktığı ve ardından bir küp lavanta yağına soktuğu söylenir. Gattefosse, yaranın kısa sürede iz bırakmadan kapandığını görmüş ve bu yeni tedaviyi 1931 yılında "aromaterapi" olarak adlandırmıştır. Hastalıkların tedavisinde aromaların kullanılmasının Avustralyalı Aborjinlerden geldiği söylenmektedir. Modern aromaterapide yaygın olarak kullanılan çay yağının mükemmel bir antiseptik olduğunu keşfetmişlerdir. Antik Mısırlılar bitki yağlarını mumya yaparken kullanmakta ve rahipleri de hastalıkların tedavisinde bitkilerden ve yağlardan yararlanmaktaydı. Aromaterapinin yaygınlaşması 1960'larda aromaterapi masajını ortaya atan Fransız Valnet tarafından yirminci yüzyılda başlamıştır. Kişi, esansları nefesle içine çekebilir veya sıcak suya damlatarak cildinin emmesini sağlayabilir. Aromaterapinin en yaygın olarak uygulandığı şekil muhtemelen esansın, örneğin lavanta yağının, sıradan bir sebzenin yağında bire on seyreltilmesi ve ardından karışımın aromaterapi masajında kullanılmasıdır. Esansların kendisi yağda çok kolay çözülebilir ve vücuda cilt ya da solunum yoluyla kolayca girebilir. Karşınıza çıkabilecek yağların arasında lavanta , çay yağı ve portakal çiçeği yağı sayılabilir. Yağların sahip olduğu söylenen belirli terapi etkileri üzerinde yapılan araştırmaların varlığına rağmen uygulanmalarının hemen tamamı uzmanların son 40 veya 50 yıl içinde kazandığı deneyime dayanmaktadır Esanslar yağda kolayca çözülür ve deri veya solunum yoluyla vücuda kolayca alınır. Aromaterapide bitkilerden elde edilen esanslar kullanılır. Esanslar, solunum yoluyla alınabilir veya banyo suyuna damlatılarak cilt tarafından emilebilir. Yağları kullanırken unutmamanız gereken konu, seyreltilmeleri gerektiğidir çünkü sek yağlar cildinize zarar verebilir. Eğer yağları masaj sırasında kullanıyorsanız yüzde 9O'ı kadar bir sebze yağıyla seyreltilmiş olmalarına dikkat etmelisiniz. Banyo suyunuza katıyorsanız, yalnızca 5 ila 10 damla katmalı ve banyoda 10 dakikadan fazla kalmamalısınız. REFLEKSSOLOJİ Reflekssoloji veya ilk adıyla reflekss alanı terapisi, vücudun hemen her bölgesinde uygulanabilir ama genellikle ayaklara uygulanır. Ayaklarda vücudun bütün yapısını temsil eden bölgelerin bulunduğu söylenmektedir. Bu, bazı uzmanlaşmış akupunktur yöntemlerine benzemektedir. Kulakta reflekss alanlarının varlığına işaret eden kanıtlara rağmen, ayakta bu alanların bulunduğunu gösteren bir kanıt yoktur. Ancak bazı reflekssoloji uzmanlarının ayaktaki hassas bölgelere bakarak çok şaşırtıcı teşhislerde bulunabildiğini de eklemek gerekir. Antik Çin ve Hindu yazılarında reflekss alanı terapisine çok sayıda atıf yapılmasına rağmen modern reflekssoloji Amerikalı bir kulak, burun, boğaz uzmanı olan Dr. William Fitzgerald tarafından geliştirilmiştir. Fitzgerald ellerde ve ayaklarda bulunan reflekss alanlarının bir haritasını çıkarmış ve Dr. Edwin Bowers'la birlikte bunu 1917 yılında yayımlamıştır. 1920'de başka bir doktor, Joseph Reilly bu yöntemleri daha ileriye götürmüş ve reflekss alanı terapisi üzerine bir kitap yayımlamıştır. Reflekssolojinin İngiltere'de tanınması, Joseph Reilly'nin asistanlarından biriyle tanışan Doreen Bailey'in çabaları sonucu 1960'larda gerçekleşmiştir. Reflekssoloji, uzmanın elleriyle hastanın ayaklarına ilk olarak teşhis için baskı uygulamasıyla başlar. Hassas bölgelerin bulunması, reflekssoloji uzmanına sorunun hangi organlardan kaynaklandığını söyleyebilir. Ardından reflekssoloji uzmanı ayaktaki bu hassas bölgeleri tedavi edecek bu sırada bozukluğu tedavi etmek ve dengeyi yeniden sağlamak amacıyla bazen hastanın canını çok yakacaktır. Reflekssolojiye dayalı bir teşhis kesin olmayabilir ve modern bir tıbbi teşhise doğrudan bağlanmamalıdır. Hiçbir şeyin atlanmadığından emin olmak için teşhise yönelik her iki yaklaşımdan da yararlanmalısınız. Reflekssoloji vücudun hemen her bölgesine fakat genellikle ayağa uygulanır. Ayaklarda vücudun bütün yapısını temsil eden bölgelerin var olduğu söylenir. Bu, uzmanlaşmış akupunktur yöntemlerine çok benzer. Reflekssolojide genellikle ayağın tabanına, yanlarına ve burnuna basınç uygulanır ve hassas bölgelere başparmak ve diğer parmaklarla masaj yapılır. Tedavinin kendisinin akupunktura, shiatsuya ve diğer masaj türlerine yakın kullanım alanları vardır. Rahatlama sağlar ve ağrıların ve başka çok sayıda sorunun giderilmesinde yardımcı olur. Ancak her ne kadar bazı terapistler, reflekssolojinin çok sayıda soruna karşı iyi geleceğine inanıyor olsa da bu alanda çok az klinik araştırma yapılmıştır. Reflekssoloji tedavileri klinik deneyime göre uygulanır ve reflekssolojiyi belirli bir sorunun tedavisi olarak önermek gerçekçi değildir. Tedavi genelde 45 dakika veya bir saat sürer. Size yararı olacaksa ilk üç veya dört seansta bunu anlarsınız. Seansların sayısı diğer tüm masaj terapilerinde olduğu gibi başlangıçta hangi şikayetle gittiğinize bağlıdır. Bazı insanlar terapiste her hafta yalnızca kendileri için gider ve rahatlamaya çalışırlar. Başkaları ise kronik bir hastalığa ya da ağrıya karşı bakım terapisi olarak giderler. Reflekssolojinin size yararı olduğunu anladıktan sonra kaç seans alacağınıza siz ve terapistiniz karar vermelisiniz. Reflekssolojide uzman, elleriyle hastanın ayaklarına baskı uygular. Hassas bölgeleri tespit eden reflekssoloji uzmanı, hangi organların sorun yarattığını söyleyebilir. Ardından uzman, ayaktaki bu hassas bölgelere masaj yaparak bozuklukları tedavi etmeye ve dengeyi yeniden sağlamaya çalışır. MASAJ NELERİ TEDAVİ EDEBİLİR? Bütün masaj terapilerinin rahatlatıcı ve anksiyeteyi giderici etkisi güçlüdür. Bu, masajın kapsadığı hareketlerden de kaynaklanıyor olabilir, daha derin ve çok daha rahatlatıcı bir etkiden de kaynaklanıyor olabilir. Örneğin, ölümcül kanser rahatsızlığına yakalanmış birisi, vücudunun şeklini bozan bazı ameliyatlar geçirmiş olabilir ve sevdiği kişilerin kendisine dokunmasından utanabilir. Masaj, çok insani ihtiyaçlara fiziksel rahatlamayla yanıt verebilir ve belki de masaja dayalı terapilerin kanser tedavisinin bir parçası haline gelmesinin nedeni de budur. Düzenli olarak kendisine masaj yapılan prematüre bebeklerin masaj yapılmayan prematüre bebeklere göre daha hızlı geliştiği gözlemlenmiştir. Farklı masaj terapilerinin nasıl işlediğinden kesin olarak emin değiliz ama esansların belirli ve muhtemelen terapi etkisi taşıyan kimyasal maddeler içerdiğini biliyoruz. Ancak hem reflekssolojide hem de aroma-terapide uygulanan masaj hareketleri, muhtemelen masaja dayalı terapilerin ortak mekanizmalarından çoğunu paylaşmaktadır. Araştırmalar, bu çeşitli terapilerin kapsamını kesin olarak belirleyememiştir. Farklı masaj terapistlerin iddiaları hepsinin bu belirli tekniklerin kullanım alanlarının çok geniş olduğunu düşündüklerini göstermektedir. Masajın hem duygusal sorunları olan insanlarda, hem de engelli çocuklarda sözlü iletişimi geliştiren önemli bir etmen olduğundan şüphe yoktur. Alan terapisi etkisiyle, reflekssoloji ve esansların kimyasal etkileriyle aromaterapi, çeşitli hastalıklara çok belirli yararlar sağlamaktadır. MASAJ TERAPİSİ GÜVENLİ MİDİR? Masaj terapisi genelde oldukça güvenlidir. Ancak, vücudun hasarlı bölgelerinde, örneğin iyileşmekte olan bir yara ya da yanık üzerinde masaj uygulanmamalıdır. Kanser hastalarına veya kalp krizi geçirmiş kişilere masaj yapılmaması için bilinen bir neden yoktur. Ancak, esansların güvenliği konusunda henüz tam bir çalışma yapılmamıştır. Esansların ara sıra görülebilecek alerjiden başka bir yan etkisi olduğuna dair bir kanıt yoktur ama vücut, esansları emmektedir ve bunun fizyolojik bir etkisi olmaktadır. Bugüne kadar, bu esansların doğru kullanıldığı sürece kanseri tetikleyebileceği veya insanlara zarar verebileceği yolunda bir kanıt görülmemiştir. Fakat esanslar, artık insanların evlerinde kendi başlarına kullandıkları maddeler haline gelmiştir ve uzun vadede neden olabilecekleri yan etkilere karşı uzmanlarca yakından takip edilmelidir. Günümüzde esanslara karşı verilen tepkilerin bildirilebileceği resmi bir sistem bulunmamaktadır. Masaja dayalı terapiler hastalıkları teşhis etmek için uygun birer yöntem olmadığından teşhis üzerine uygulanmaya başlanmalıdır. Bir masaj terapisi almaya başlamanız, masörle yakın temasa gireceğiniz anlamına gelir. Bu biraz riskli olduğundan uzmanın lisanslı olduğundan emin olmanız gereklidir. MASAJIN UYGULANMASI Masaj çok farklı ortamlarda uygulanır. Aromaterapi ve reflekssoloji uzmanlarının çoğu ya kendi evlerinde çalışır ya da hastanın evine gider. Masaj, ulusal sağlık sistemi içinde bulunan tamamlayıcı tıp merkezlerinde, özellikle de geçici tedavi veren merkezlerde, doktorların muayenehanelerinde ve akıl hastanelerinde yapılır. Masaj, ister hastanede olsun ister başka bir yerde, temiz ve profesyonel bir ortamda yapılmalıdır. ÖNEMLİ NOKTALAR Masaj; stresi azaltmak, kişinin kendisini iyi hissetmesini sağlamak ve belirli sorunları tedavi etmek amacıyla "elle" uygulanan pek çok tekniği içerir. Aromaterapi, vücutta genellikle basit masaja göre daha etkili bitkisel yağların kullanılarak masaj yapılmasıdır. Reflekssoloji, ayaktaki belirli noktalara masaj yapılmasıyla vücudun başka bölgelerindeki belirtileri veya rahatsızlığı geçirmektir. Bütün bu yöntemler güvenlidir ama çoğu durumda bu tedavilerin etkisi kanıtlanamamıştır.