enver paşa diyince aklıma tek şey geliyor 2. Abdülhamid'e yapılan haksızlıklar. yılar sonra Enver Paşa Mersinli Cemal Paşaya:&#8221;Paşam, bütün ef&#8217;alimin hesabını vermeye hazırım. Biz Turan yapmak istedik, viran olduk. Bizim asıl mesuliyetimiz, Sultan Hamidi anlamamak ve siyonizme alet olmaklığımızdır. Acıdır, fakat hakikat bu!.)2 demişti

Teehhülümü Berlin&#8217;den avdetime, yani iki sene sonraya bırakmak fikrindeyim. Validemiz hanımefendinin ellerinden öperim.&#8221; Enver Böylece iş karara bağlanmış olur. Artık ne yapılacaksa İstanbul'da yapılacaktır. Enver Paşa ile evlendirilecek olan Naciye Sultan&#8217;ın yaşamını da kendi ağzından öğrenmekteyiz. Naciye Sultan yaşamını şöyle anlatacaktır: &#8220;Babam Şehzade Süleyman Efendi, Sultan Abdülmecit&#8217;in yedi erkek evladından biriydi. Sultan Abdülhamit'le kardeş olurlardı. Yani Sultan Hamit, benim amcamdı. Babaannem Serfraz Kadının gençliği, soluk bir hayal gibi yaşar gözlerimde. Bebek sırtlarındaki Nispetiye köşkü, geniş bahçeleri, ormanları ile yazlık sarayımızdı. Babam, ava, bahçeye, spora meraklıydı. Maiyetine verilen yedi Enderun Beyi ile günlerini, yazın bu köşkte geçiriyordu. Annem Ayşe Tarz-ı Ter Kadın, babamın dört hanımından üçüncüsüydü. Güzelliği ile ün salmıştı. Küçük yaşta saraya getirilmiş ve babama eş olmak üzere terbiye edilmişti. Kardeşim Şehzade Şerafettin&#8217;le, ana baba bir kardeşiz. Ağabeyim Şehzade Abdülhalim, babamın ikinci karısındandı. Yazları Nispetiye köşkünde, kışları Feriye sarayında otururduk. Bu saray da kırk elli odalı bir konaktı. Bizi bütün aile fertlerimizle; kalfalar, harem ağalan, uşaklar, tablakarlar ve babamın maiyetinde çalışan yahut ona arkadaş olarak seçilen yedi Enderun beyi, hep aynı çatı altında yaşardık. Kadın kalfalarla harem ağalarının ayrı daireleri vardı. Sarayımızın hususi doktoru, dişçisi, terzisi, berberi bulunurdu. Hulasa dışarıyla bir alakamız yoktu. Hayat, sarayımızın, köşkümüzün duvarları içinde geçerdi. &#8220;Bütün saraylarda olduğu gibi, bizim sarayımızda, köşkümüzde de tek eğlence, ince saz takımımızdı. Bu takımı kızlar oluştururdu, ince saz, çalgı ve oyun, bütün eğlencemizi teşkil ederdi. Diğer köşkler ve saraylarla hiç ilişiğimiz olmazdı. Diğer saraylarla, diğer aile mensuplarımızla, akrabalarımız olan şehzadeler ve sultanlarla, karşılıklı ziyaretler olmazdı. Ama bilirdik ki onların köşk ve saraylarında da hayat tarzı, aynen böyledir... &#8221; Bu arada Enver Bey&#8217;in Naciye sultanla bir süredir devam eden nişanlılığında da gelişme olmuş, nihayet düğünün yapılması kararlaştırılmıştır. Zira Enver Bey fıtık ameliyatı olmuştur ve sıhhatine kavuşmuştur. Rütbesi de 15 Ekim 1913&#8217;te albaylığa yükseltilmiştir. Naciye Sultan Enver Bey&#8217;i, ilk defa hastanede ziyaret eder. Aydemir&#8217;in naklettiğine göre Naciye Sultan hatıralarında bu ziyareti şöyle anlatır: &#8220;Hastahaneden beni görmek istediği haberi geldi. Çok heyecanlandım. Onu ilk defa hasta yatağında gördüm. Bu, ikimizi de üzdü...&#8221; Bu ziyaretin 19&#8211;20 Aralık 1913 günleri arasında yapılmış olması mümkündür. Çünkü Enver Bey Naciye Sultan&#8217;a yazdığı 21 Aralık tarihli mektubunda, artık hastaneden çıkabileceğini bildirir ve şunları söyler: &#8220;Beni, bir binbaşı iken kabul ettiniz. Benimle nikahlandınız. Şimdi bir miralayım . Sizi gördüm. Teşekküre geleceğim. Bu rütbe yükselişime şimdi, bir de sıhhat ve afiyetim ilave edildi.&#8221; Bu mektuptan üç gün sonra, 24 Aralık 1913'te hastahaneden çıkar. İlk ziyaretini padişaha yapar. Düğün hazırlıklarına ise başlanmıştır Enver Paşa&#8217;nın Düğünü, Enver Paşa&#8217;nın 5 Mart 1914&#8217;te Naciye Sultan ile evlendiğini İngiliz raporlarından öğreniyoruz Raporu yazan şahsa göre: Harbiye Nazırı Enver Paşa&#8217;nın, 5 Mart 1914 tarihinde sisli ve hafif yağmur çiseleyen bir akşamda evlendiğini, gelin, Hartum Eski Sultanı müteveffa Süleyman Efendi&#8217;nin kızı Prenses Naciye Hanım olduğunu belirtmektedir. Genç çiftin düğün töreni Damat Ferit Paşa&#8217;nın konağında gerçekleştiğini, Türkiye&#8217;de düğünlerde misafirlere düğün yemeği ziyafeti vermek örf ve adetlerin başında geldiğini vurgulamaktadır. Gelenek haline gelen düğün yemeklerinin asaleti ve aile onurunu simgeleyen bir gösterge olarak addedildiğini nakletmektedir. Ayrıca, Enver Paşa&#8217;nın düğününün, iki yıl önce izlediği bir Türk düğününden çok farklı olduğunu belirtmektedir. Bunun nedeni de; Enver Paşa&#8217;nın düğününe davet edilen ve protokolde bulunan yabancı diplomatik temsilcilerin Prenses Naciye Hanımefendi ile tanıştırılması olduğunu belirtmektedir. Prenses Naciye Hanım&#8217;ın çok şık bir gelinlik içerisinde sıcak ve yakın bir ilgiyle davetlileri karşıladığını ve onlarla uzunca bir süre Fransızca konuştuğunu, daha sonra, Prenses Naciye Hanım&#8217;ın ve damat Enver Paşa&#8217;nın nikah defterini imzaladıklarını aktarmaktadır. Çok sayıda Türk kadınının, gelinin odasını ziyaret ettiklerini, ziyaretçilerin gelin odasından dışarı çıktıklarında, Enver Paşa&#8217;nın odaya girdiğini ve Avrupalı bayanlarla sohbet ettiğini belirtmektedir. Raportörün yakın adamlarından birinin eşi olan bir hanımefendinin; düğünde bulunan bütün davetlilerin sağlam karakter sahibi, asaletli, seçkin tabakadan oluşan insanlardan teşekkül ettiğini naklen kendisine aktardığını belirtmektedir. Avrupalıların yemek ziyafetine davet edilmediklerini, Enver Paşa&#8217;nın düğünden önce konuklarını kabul ettiğini, düğünde Enver Paşa&#8217;nın yani yeni damadın en küçük kayın biraderi sarayın prenseslerinin beylerinden hediye edilen bir altın zinciri hediye ettiğini ve ayrıca 1000 Sterlin de yatağa verildiğini aktarmaktadır. Daha sonra da belgenin üzeri çizilerek iptal edilmiştir. Yukarıdaki belgeden anlaşılan, raporu yazan yetkilinin tek başına olmadığı ve büyük bir ihtimalle cinsiyetinin erkek olduğu anlaşılmaktadır. Çünkü bayanların bulunduğu kısımlara giremeyip, yakın bir arkadaşının eşinden aldığı bilgiler doğrultusunda görevini ifa etmeye çalıştığını görmekteyiz. Ancak, şurası bir gerçek ki devlet büyüklerimizin attığı her adımın, yabancı devlet adamlarının yakinen takibi altında olduğu tam yüz yıl önceki belge ile bir kez daha teyit edilmiş ve ilim dünyamıza hizmet etmesi, genç kuşaklara örnek olması açısından bu konu araştırılmaya çalışılmıştır. Sonuç Enver Paşa'nın siyasi ve askeri kariyeri hakkında değişik ve birbiriyle çelişen yorumlar yapılmıştır. 1908 ihtilalinde oynadığı rol, Trablusgarp Harbi'ndeki başarıları sebebiyle kamuoyunda büyük itibar kazanan Enver Bey'in aleyhine Mondros Mütarekesi'nin ardından bir kampanya başlatılmış. 1922 sonrasında ise yeni rejim Enver Paşa ve arkadaşlarını gereksiz yere I. Dünya Savaşı'na girilmesinden sorumlu tutmuş, Mütareke dönemi faaliyetleri de maceracılık olarak yorumlanmıştır. Belirli dönemlerde lehine ve aleyhine yoğun yayın yapılması, Enver Paşa hakkında objektif bir değerlendirmede bulunulmasını güçleştiren temel sebep oluşturur. Enver Paşa&#8217;nın teamüllere aykırı olarak çok hızlı yükselişi, ona kıta hizmeti yapmak için yeterli zaman bırakmamıştı. Bu yüzden orduların sevk ve idaresinde ihtiyaç duyulan pratik bilgilerden yoksun kalmıştı. Bu eksiklik çoğu zaman menzil ihtiyaçlarını takdir etmek ya da askerin karşı karşıya olduğu zorlukları dikkate almak gibi konularda gereken kararı seri bir şekilde vermesine engel teşkil ediyordu. Yetiştiği dönemin Osmanlı zabitanı içinde kendini geliştiren Enver Paşa Makedonya'daki çete savaşlarında gösterdiği başarılarla sivrilmiştir. 1908 hareketinde öncü rolü onu halk kahramanı mertebesine getirdiği gibi İttihad ve Terakki Cemiyeti içindeki durumunu da güçlendirmiş, 1913 Bab-ı Ali Baskını'ndan itibaren gerek bu örgütün askeri kanadının gerekse Teşkilat-ı Mahsusa'nın lideri haline gelmiştir. Bu dönemde kendi kaleminden çıkan mektuplar, Enver Paşa'nın Fransızca ve Almancayı iyi düzeyde kullanabilen ve Batı düşünürlerinin kitaplarını okuyan bir kişi olduğunu göstermektedir. Ayrıca kendi düğün töreninde yabancı ülke temsilcileri ile yaptığı görüşmelerde yabancı dillere çok iyi derecede hakim olduğunu da ekteki belgelerden anlamaktayız. Enver Paşa&#8217;nın etrafında gelişen olayların doğru bir değerlendirilmesini yapabilmek için Enver Paşa&#8217;nın üç farklı yönünün açıkça bilinmesi gereklidir. Birincisi ve en önemlisi onu bulunduğu konuma taşıyan İttihad ve Terakki Cemiyeti&#8217;nin gizemliliği, ikincisi üstlendiği zor görevlerin kendisine kazandırdığı sınırsız yetkiler ve bunları kullanış biçimi, üçüncüsü de Enver Paşa&#8217;nın karakteridir. ENVER PAŞA&#8217;NIN EVLİLİĞİ 13 Mart 1914 &#8220;Efendim, Birlikte çalıştığımız bayanın raporuna göre Harbiye Nazırı Enver Paşa, 5 Mart 1914 tarihinde sisli havada ve hafif yağmur çiseleyen bir akşamda evlendi. Gelin, Hartum Eski Sultanı müteveffa Süleyman Efendi&#8217;nin kızı Prenses Naciye Hanım&#8217;dır. Genç çiftin düğün töreni Damat Ferit Paşa&#8217;nın konağında gerçekleşti. Türkiye&#8217;de düğünlerde misafirlere düğün yemeği ziyafeti vermek örf ve adetlerin başında gelmektedir. Gelenek haline gelen düğün yemekleri asaleti ve aile onurunu simgeleyen bir gösterge olarak addedilmektedir. Enver Paşa&#8217;nın düğünü, iki yıl önce izlediğim bir Türk düğününden çok farklıydı. Çünkü Enver Paşa&#8217;nın düğününe davet edilen ve protokolde bulunan yabancı diplomatik temsilciler Prenses Naciye Hanımefendi ile tanıştırıldı. Prenses Naciye Hanım çok şık bir gelinlik içerisinde sıcak ve yakın bir ilgiyle davetlileri karşıladı ve onlarla uzunca bir süre Fransızca konuştu. Sonra, Prenses Naciye Hanım ve damat Enver Paşa nikah defterini imzaladılar. Çok sayıda Türk kadını gelinin odasını ziyaret ettiler. Ziyaretçiler gelin odasından dışarı çıktıklarında, Enver Paşa odaya girdi ve Avrupalı bayanlarla sohbet etti. Yakın adamlarımdan birinin eşi olan bir hanımefendi; düğünde bulunan davetlilerin sağlam karakter sahibi, asaletli, seçkin tabakadan oluşan insanlardan teşekkül ettiğini belirtmektedir. Avrupalılar yemek ziyafetine davet edilmediler. Enver Paşa düğünden önce konuklarını kabul etti. Düğünde Enver Paşa&#8217;nın yani yeni damadın en küçük kayın biraderi sarayın prenseslerinin beylerinden hediye edilen bir altın zinciri hediye etti. Toplam 1000 Sterlin de yatağa verildi&#8221; denmektedir. xuxzgxuxnkxixz bitanecik

ittihatçıları ben de sevmem. osmanlının almanlarla savaşa katılması ve kaybetmesini padişah istiyor diye anlatanlar hiç demedi ki padişahın o meşhur iki gemiden haberi yok kararı alan Enver paşa ve beraberindekiler. yine de sonra pişman olması, yaptıkları ve ölüm şekli yüzünden