Sigara Neden Zararlı? Tütün kullanımı yaklaşık 200 yıl öncesine kadar gidiyor. İlk zamanlarda tütünün sağlığa iyi geldiği düşünülüyordu. Sigaranın zararları 1950'li yıllara kadar çok fazla bilinmiyordu. Ancak, daha sonraki yıllarda yapılan araştırmalar, sigaranın insan sağlığına gerçekten zararlı olduğunu ortaya çıkardı. Sigara dumanında sağlık açısından zararlı yüzlerce madde bulunmaktadır. Örnek vermek gerekirse, bunların en çok bilinenlerinden birkaç tanesi ; amonyak, terebentin, kadmiyum, insektisitler, naftalin, aseton, arsenik, formal, hidrojen siyanür, radon, polenyum, deterjanlar... Bunların bir çoğu kanserojendir. Ayrıca tütün ve sigaranın sarıldığı kağıdın yanmasından dolayı açığa çıkan maddeler ve katran da yine konserojen maddeler arasındadır. Kalıp - Damar sağlığı açısından özellikle tehlikeli olan maddeler ise nikotin ve karbonmonoksittir. Nikotin kalp artışlarını hızlandırır, tansiyonu yükseltir, kan pıhtılaşmasını arttırır. Yani kalbin yükünü ve oksijen ihtiyacını arttırır. Bütün yanma olaylarında açığa çıkan zehirli bir gaz olan karbonmonoksit ise, kandaki oksijen ile birleşerek kanda bulunan oksijen miktarını düşürür. Sonuç olarak nikotin nedeniyle oksijene gereksinimi artmış olan kalp, kanda yeterli oksijeni bulamaz ve işi çok daha zorlaşır. Sigara kullanımı ile doğrudan ilişkisi olduğu kanıtlanmış hastalıkları şöyle sıralıyalım: Ağız kanserleri, sindirim sistemi kanserleri, solunum sistemi kanserleri, akciğer hastalıkları, kalp ve damar hastalıkları, ülser, mesane kanseri. Dünya Sağlık Örgütü'ne göre dünyada 1 milyar 100 milyon insan sigara içiyor. Erkekleri %47si, kadınların %12'si sigara tiryakisi. Ayrıca, son yıllarda sigara içen kadınların sayısında nispeten daha fazla bir artış olduğu gözlemlenmektedir. Bu da dünyaya yeni gelecek nesillerin sağlığını direkt olarak etkileyecektir. Son rakamlara göre, dünyada yılda 3 milyon kişi sigaraya bağlı hastalıklar nedeniyle ölmektedir. Şimdi hemen yeri gelmişken önemli bir konuya değinmek gerekiyor. Örneğin; akciğer kanserinin sigaraya bağlı olarak meydana geldiği heryerde söyleniyor. Fakat siz daha geçen ay akciğer kanserinden ölen bir tanıdığınızın hiç sigara içmediğini biliyorsunuz ve uzmanların biraz fazla abarttığını düşünüyorsunuz. Bunun açıklaması şöyle: Akciğer kanserinin 4 türü vardır; hatta bunların da alt grupları vardır. Bunların içinde sigara kullanımı ile doğrudan ilgili olanlar (%60) zaten en sık görülen kanser türleridir. Sigara ile ilgisi olmayan ise, çok daha az oranda görülen bir kanser türüdür. İngiltere'de yapılan bir araştırmaya göre günde 20 sigara'dan fazla içenlerin %40'ı, daha emeklilik yaşına gelmeden ölmektedir. Oysa sigara içmeyenlerde bu oran %15'dir. Bir de pasif içici kavramı var. Sigarayı içen kişi, eğer filtreli sigara içiyorsa, bu filtre bir miktar zararlı maddenin geçişini engelleyebilir. Halbuki sigaranın ucundan havaya karışan duman hiçbir süzgeçten geçmediği için daha tehlikelidir. Yani uzun süre bu dumana maruz kalan ve pasif içici denilen kişiler de tehlike altındadır. Ayrıca unutmamak gerekir ki, sigarayı içen kişi de havaya yayılan bu dumanı yine solumaktadır. Sigara içilen evlerdeki küçük çocuklarımız bronşit ve zatürre gibi solunum yolu hastalıklarına daha sık yakalanırlar. Pasif içici olduklarından akciğer kanseri açısından risk grubundadırlar ve ileride sigara içmeye daha çok eğimli olurlar. Özellikle gelişmiş ülkelerde kamuoyuna yansıyan bu sonuçlar ve alınan tedbirler sonucunda sigara kullanımı %50 ye varan oranlarda azaltılmıştır. Sigarayı bırakan bir insanın vücudunda ne gibi olumlu gelişmeler olur? 20 dk sonra tansiyon ve nabız normale döner. 8 saat sonra vücut kendini yenilemeye başlar. Kan oksijeni normal düzeye çıkar. 24 saat sonra kalp krizi riski azalmaya başlar. 1 yıl sonra yarıya düşer. 48 saat sonra duyu organları iyi çalışmaya başlar. Tat ve koku duyusu düzelir. Cilt kendini yeniler. 72 saat sonra Akciğer kapasitesi artar, solunum rahatlar. 2 hafta sonra efor kapasitesi artar . 1-9 ay içinde akciğer hücreleri yenilenir. Akciğer hastalıkları riski azaltır. Öksürük, nefes darlığı düzelir. 5 yıl sonra ağız, boğaz, yemek borusu kanserleri riski %50 azalır. Pankreas, mesane, rahim kanseri riski azalır. Sindirim sistemi ülseri riski azalır. Sigara gebelikten önce ya da gebeliğin ilk 3 ayında bırakılırsa erken doğum riski ve düşük doğum kilolu bebek doğurma riski, içmeyenlerdeki düzeye iner. Koroner kalp hastalığı riski sigaranın bırakılmasından 15 yıl sonra sigara içmeyenlerin düzeyine iner. Aynı evde yaşayan küçük cocuklar ve bebeklerin, solunum yolu hastalıklarına yakalanma riski azalır. Sigara içen bir kişiyi bırakmaya iten nedenler nelerdir? Sigaraya bağlı bir hastalığın ortaya çıkması. Fiyatın pahalı gelmesi. Sigaranın zararları hakkındaki yayınlar. Çevresi tarafından bırakmaya yönelik teşvik, kınama. Kapalı yerlerde sigara içiminin yasaklanması. Gelişmiş ülkelerde sigaranın zararları hakkındaki yazılar, sigaranın fiyatı, kınama ve yasaklamalar etkili olmaktadır; ancak, bizim insanımızı bir hastalığın ortaya çıkması daha çok etkilemektedir. Örneğin, kalp krizi geçirmiş veya by-pass ameliyatı olmuş hastaların sigarayı bırakma oranları yüksektir ve başarılıdır. Sigarayı bırakma yolları nelerdir? Akupunktur, Grup Terapisi, Hipnoz, Kişisel çaba ile bırakma, Farmokolojik tedavi. Sigarayı bırakmak isteyenlerin yaşadıkları tipik kaygı ve sorunlar nelerdir? Sigarayı azaltmak mı, tamamen bırakmak mı? Yoksunluk belirtilerinin daha uzun sürmesine neden olur. Çoğunlukla başarısızlıkla sonuçlanır. Sigara miktarı yine arttırılır. Ara ara sigara içmek: Vücuda tekrar nikotin etkisini hatırlatır. Zamanla düzenli olarak içmeye dönüşür. Halbuki sigara içilmemesine alışmak daha kolaydır. Çevre baskısı: Sigarayı bırakanların çoğu çevresi tarafından adeta tekrar içmeye zorlanır. Bu, sigara içenlerin bir kişiyi daha kaybetmelerinden kaynaklanan ilginç bir psikolojik durumdur. Ancak kısa bir zaman içinde arkadaşlarınız da sigara içmediğinizi kabullenip sizi rahat bırakacaklardır. Katran ve nikotin düzeyi düşük sigara içmek: Bu durumda genellikle günlük sigara adedi arttırılarak eski nikotin düzeyi tutturulmaya çalışılır. Zaten "tehlikesiz sigara" yoktur. Sorumluluğu başkasına yıkmak: Çoğu kişi sevdiği birisi onu desteklemezse sigarayy bırakmaktan kaçar. Hatta deneyip de başarısız olursa başkasını suçlar. Oysa sigarayı bırakmak öncelikle kişisel bir sorundur, mutlaka kendinize güvenmeyi başarmalısınız. Şişmanlama korkusu: Gerçekte sigarayı bırakanların sadece 1/3'ü kilo alır ve bu fark gerçekte 3-4 kg. kadardır. Bundan daha fazla alınan kilolar kendine güvensizlikten kaynaklanan, sigarayı elde ve ağızda tutmak alışkanlığının yerini alan, abur cubur atıştırma alışkanlığıdır. Oysa, gerçekte sigarayı bırakmaktan dolayı ilk günlerde açılan iştah, kısa bir süre sonra normale döner. Yoksunluk belirtileri: Şiddetli nikotin arayışı, gerginlik, kızgınlık, huzursuzluk, sinirlilik, uyku kalitesinin bozulması, iştah artışı ve benzeri belirtiler olabilir. Bu belirtiler geçicidir ve vücudun kendini onardığını gösterir. Örneğin, öksürük ve balgam artışı, solunum yollarındaki titrek tüylerin zehirli maddeleri atmak için görevlerini yerine getirmeye başlamasından kaynaklanır. Yoksunluk belirtileri sigara bırakanların 2/3'ünde görülür. Belirtiler, ilk 72 saat içinde şiddetlidir. 7-10 gün içinde azalarak ortadan kalkar. Son yıllarda sigaraya karşı başlatılan kampanyalar olumlu sonuçlar verse bile, pek çok insan o sihirli ama zararlı dumandan kopmakta zorlanıyor. İşte, sigara bağımlıları için kurtarıcı rehber! Önce kapalı mekanlarda sigara yasaklandı, arkasından Sağlık Bakanlığı sigaraya savaş açtı. Devlet, sigarayı bırakmak isteyenlere hizmet verecek, sigarayı bırakma poliklinikleri açtı. Sigaranın zararları anlatılmaya devam ediliyor. Açıklanan rakamlara göre 2 milyon 200 bin kişi sigarayı bıraktı! İşte, tiryakileri bu illetten kurtaracak en popüler sigara bırakma yöntemleri... AKUPUNKTUR -Akupunktur tedavisine gitmeden önce en az 12 saat sigara içmemek gerekiyor. Genellikle iki ya da üç seans uygulama gerekiyor. -Bağımlılık düzeyi yüksek olanlar için üç seans şart. Seans aralarına 2-3 gün süre konuyor. Tedavi ücreti 200- 250 TL'den başlıyor. İddia edilen başarı oranı yüzde 90. HİPNOZ YÖNTEMİ -Hipnoz yönteminde sigara bağımlılığı, bilinçaltına yerleşmiş ve bu nedenle otomatikleşmiş güçlü bir bağımlılık olarak tarif ediliyor. Sık tekrarlanan (yaklaşık 21 kez) her düşünce veya davranış bilinçaltına geçerek kaydediliyor ve alışkanlık haline geliyor. Bu anlamda hipnozun sigarayı bırakma konusunda etkili bir yöntem olduğunun altı çiziliyor. -Hipnozla, sigara içmeye neden olan alışkanlığın kökleri, bilinçaltından siliniyor. Bu yöntemi uygulayanlar, beş seans sıkılmadan, sinirlenmeden sigarayı bırakabildiklerini söylüyor. Seans fiyatı 150 liradan başlıyor. Yüzde 90 başarılı. ALLAN CARR -Günde beş paket sigara içen Allan Carr tarafından geliştirilmiş bir yöntem! Bir günde altı saatlik bir psikoterapi seansından oluşuyor. Seans sırasında aralarda sigara içebiliyorsunuz ama üçüncü aşamada, son sigaranızı içeceğiniz söyleniyor. Üç ay içinde sigarayı bırakamadıysanız ücreti iade ediyorlar. 171 BIRAKMA HATTI -Devlet tarafından desteklenen bu hatta, bulunduğunuz bölgede bir polikliniğe yönlendiriliyorsunuz. Tetkikleriniz ücretsiz yapılıyor fakat verilen ilacı eczaneden ücret karşılığı alıyorsunuz. TEK SEANSLIK BIOREZONANS -Biorezonans yönteminde, 45 dakikalık tek seans yapılıyor. Her zaman içtiğiniz iki sigarayı merkezde içiyorsunuz. Bu sigaralardaki frekans izleri saptanıyor ve bu izler vücudunuzdan temizleniyor. Seans sonunda sigara içme arzusunda azalma görüldüğü söyleniyor. BOL SU VE SIK DUŞ -Acı, ağrı veya olumsuz bir his hissedilmiyor. Kişi seans boyunca sigaradan alınarak değiştirilen elektromanyetik titreşimlere tabi tutuluyor. Seansın ardından bol su içilmesi ve sık duş alınması tavsiye ediliyor. Bu yöntemin ücreti 300 TL'den başlıyor. Başarı oranı ise yüzde 82-92 civarında. BAĞIMLILIK TESTİ -Uyandıktan ne kadar sonra ilk sigaranızı yakıyorsunuz? 5 dakikadan daha az: 3 6 ile 30 dakika arasında: 2 31 ile 60 dakika arasında: 1 1 saatten fazla: 0 -Yasak bölgelerde sigara içmemekte zorlanıyor musunuz? Evet: 1 Hayır: 0 -Kaçıncı sigarayı daha zevkle içiyorsunuz? Birinciyi: 1 Diğerlerini: 0 -Günde kaç sigara içiyorsunuz? En az 10 tane: 0 11-20 arası: 1 21-30 arası: 2 31'den fazla: 3 -Uyandıktan sonra ilk bir saat içinde tüm günde içtiklerinizden daha sık aralıklarla mı sigara içiyorsunuz? Evet: 1 Hayır: 0 -Sizi yatağa bağlayan bir hastalığınız olduğunda da sigara içiyor musunuz? Evet: 1 Hayır: 0 SONUÇ: Skorunuz 0-2 arasındaysa bağımlı değilsiniz, 3-4 arasındaysa hafif, 5-6 arası orta, 7-8 arası bağımlı, 9-10 çok bağımlısınız.