acemiler. net den alıntıdır. I. WINS'İ TANIMAK Bildiğimiz gibi Windows 2000 DNS adları kullanmaktadır. Ancak eski Windows işletim sistemleri ve uygulamalar için NetBIOS adlarını kullanmak durumunda kalır. Bilgisayar networklerinde NetBIOS adları kaynakların bulunması için bir ad çözümleme hizmeti verir. WINS hizmeti NetBIOS ad çözümlemesi için bir yöntemdir ve istemcilerin bilgisayarların NetBIOS adlarını bulmasını sağlar. Bu anlamda açılan istemci bilgisayarlar NetBIOS adlarını ve IP adreslerini WINS Server'a yazarlar. WINS ad çözümleme hizmetinin işleyişinde dört işlem vardır: - Name Registration - Registration Renewal - Name Query - Name Release İstemci bilgisayar açıldığında NetBIOS adını ve IP adresini WINS Server'a yazar. Bu işlemin ardından WINS Server istemciye kayıt işleminin başarılı olduğuna ilişkin bir mesaj döndürür. Kayıt işleminin bir süresi vardır, bu süreye TTL adı verilir. WINS istemsinin adı ve IP adresi değiştiğinde WINS Server veritabanı güncellenir. Bunun dışında istemci kaydının süresi bittiğinde yenileme işlemi yapılır. Eğer yenileme yapılmazsa ad kaydı sona erdirilir. WINS hizmetinin doğal hizmeti adların sorgulanmasıdır. Bu bir istemcinin diğer bir istemcinin NEtBIOS adını WINS Server'da istemesidir. WINS Server'dan diğer istemcinin IP adresini alan istemci network iletişimi yapar. İstemci, network üzerindeki diğer bir istemcinin NetBIOS adını kullanarak WINS Server'dan istemcinin IP adresini alarak iletişim yapar. Bu süre içinde istemci şu işlemleri yapar: 1. Hedef bilgisayar için NetBIOS ad ön belleğine bakar. 2. İstemci kendi ön belleğinden adı çözemezse, WINS Server'ına bir ad sorgusu gönderir. İstemci Primary WINS Server'ını bulamazsa, diğerleri için bir arama yapar. Eğer WINS Server adı bulursa, onun IP adresini istemciye gönderir. İstemci WINS Server'ların hiç birinden yanıt alamazsa o zaman kendisi network broadcast mesajı atarak NetBIOS adı bilinen istemciyi bulmaya çalışır. Bunda da başarı sağlanamazsa istemci lmhosts dosyalarını aramaya başlar. Bir WINS istemcisinin bir ada artık gereksinim duymaması durumunda WINS Server'dan adı serbest bırakmasını isteyebilir. B. WINS SERVER KURULUMU WINS Server kurulumu, Windows Server üzerine WINS Server servisinin kurulumuyla yapılır. Bu işlem için sunucunun statik bir IP adresinin olması gerekir. WINS Servisini kurmak için: DHCP servisi diğer ağ servisleri gibi Control Panel, Add/Remove Programs'tan Windows Component bölümünden Network Services'in Detail bölümünden Windows Internet Name Service seçilir. Ardından Administrative Tools menüsünden DHCP seçeneği ile başlatılır. C. WINS İSTEMCİSİNİ YAPILANDIRMAK WINS istemcisi olmak için çok fazla bir koşul yok. Hemen hemen bütün Windows işletim sistemleri TCP/IP düzenlemesinde WINS Server'ı belirterek WINS istemcisi olabilmektedirler. Bir WINS istemciyi manuel olarak yapılandırmak için: 1. Internet Protocol Properties iletişim kutusunda Advanced seçilir. 2. Advanced TCP/IP Settings iletişim kutusunda WINS sekmesinde Add'i tıklayın. 3. WINS Server'ın IP adresini yazın. D. WINS VE DNS'İN BİRLİKTE ÇALIŞMASI Windows 9x, Windows NT gibi eski versiyon Windows işletim sistemlerinin olduğu Windows 2000 network ortamlarında bu eski işletim sistemini çalıştıran bilgisayarların adlarını çözmek için WINS kullanılır. WINS ve DNS birlikteliğinde istemciler öncelikle DNS'i bakarlar, ancak istemcinin adının bulunamaması durumunda DNS üzerinden WINS sorgulanabilir. Böylece non-WINS istemciler dahil WINS istemcileri eski versiyon Windows işletim sistemlerini çalıştıran bilgisayarları da sorgulayabilirler. E. DNS SERVER'LARIN SORGULARI WINS'E YÖNLENDİRMESİ DNS Server'ların sorguları WINS'e yönlendirmesi şeklinde düzenlenir. DNS Server'ların sorguları WINS'e yönlendirmek: 1. Administrative Tools menüsünden DNS seçeneğini seçin. 2. Forward Lookup Zones'ı genişletin ve yapılandırmak istediğiniz zonu seçin. 3. Zon üzerinde sağ tıklayın ve Properties iletişim kutusunu açın. 4. WINS sekmesinde Use WINS Forward Lookup onay kutusunu işaretleyin. 5. WINS Server'ın IP adresini yazın ve Add düğmesini tıklayın. II. NAME RESOLUTION İŞLEMİ Bilgisayar adlarını yazdığımızda karşılığı olan IP adresinin bulunması işlemine name resolution denir. İki tür ad çözümlemesi vardır: - NetBIOS ad çözümlemesi. - Host adı çözümlemesi. A. NetBIOS AD ÇÖZÜMLEMESİ NetBIOS name resolution , NetBIOS adlarının IP adreslerinin bulunmasını sağlayan sistemdir. Örneğin server1 adlı bilgisayarı aradığınızda onun IP adresini (örneğin 192.168.1.1) veren sistemdir. Peki bu NetBIOS adları nereden çıkmış? Bilgisayara işletim sistemi kurulduğunda ona 16 bayt uzunluğunda (16 karakter) bir ad atanır. Bu ad tek parça bir addır. Yani domain adları gibi server1. sirket.com.tr gibi değil de yalnızda server1 gibi nokta kullanılmadan oluşturulan 15 karakterlik adlardır. 15 karakter dedim, çünkü 16. karakter servisler tarafından kullanılır. Özeldir. NetBIOS adları günümüzde kısıtlı kalmıştır. Çünkü artık bilgisayarlara 15 karakterlik adlar vermek yetersiz kalmaktadır. Özellikle Internet ortamında kaynaklara daha geniş yapılar içinde ulaşmak, bilgisayar dünyasını NetBIOS yerine DNS tabanlı hale getirmiştir. LMHOST dosyaları ve WINS TCP/IP networklerinde geleneksel olarak hostlar Hosts dosyasında tutulur ve manuel olarak güncellenir. Örnek: 192.168.1.1 Server1 192.168.2.1 Server3 192.168.1.33 Server5 192.168.1.34 Server2 LMHOSTS dosyası ise Windows bilgisayar adlarının IP adreslerini çözmek için kullanılan basit bir metin dosyadır. Eğer küçük ve sık değişen bir network ortamına sahipseniz, network üzerindeki bütün bilgisayarlara birer LMHOSTS dosyası koyarak onların WINS Server'ları bulması sağlanır. B. HOST ADLARI ÇÖZÜMLEMESİ NetBIOS adlarının yetersiz kalması, Host adları diye daha geniş bilgisayar adlarının kullanımını ortaya çıkardı. Host adı , 256 karakter uzunluğunda ve noktalı gösterime sahip bilgisayar adlarıdır. Örneğin server1. bizimsirket.com.tr gibi. Burada server1 bilgisayar adı ancak bizimsirket.com.tr domainindeki bir bilgisayarı göstermek gibi daha geniş anlam taşıyor. Peki host adlarını nasıl bulacağız? İşte onun içinde HOST dosyaları oluşturmak ya da DNS servisinden yararlanmamız gerekecek. Ya da aşağıdaki örnekte olduğu gibi istemciler üzerinde manuel olarak HOST dosyaları düzenleyeceğiz. Örnek: 192.168.1.1 Server1. bizimsirket.com.tr 192.168.2.1 Server3. bizimsirket.com.tr 192.168.1.33 Server5. teknik. bizimsirket.com.tr IV. TCP/IP PROTOKOLÜNÜ KURMAK ve YAPILANDIRMAK Windows 2000 (ve Windows 9x) kuruluşu sırasında network bileşenleri yüklenirken varsayım olarak TCP/IP protokolü kurulur. Bu protokolün kullanılabilmesi için geçerli bir IP adresine ve ilgili diğer bilgilere gereksinim vardır. TCPI/IP'yi kuracak ve yönetecek olan network yöneticisinin görevi her makineye farklı bir IP adresini verebilmektir. TCP/IP protokolünü kurup bir IP adreslerini düzenlemek için aşağıdaki işlemler yapılır: 1. TCP/IP protokolü kurulur. 2. Subnet, default gateway ve DNS server için IP adresleri düzenlenir. 3. İstenirse PING programı ile bağlantı kontrol edilir. TCP/IP'yi kurmak için: 1. Masaüstünde yer alan My Network Place üzerinde sağ tuşa tıklanır. 2. Local Area Connection üzerinde sağ tuşa tıklanır. 3. Buradan Install düğmesine tıklanarak Protocols bölümünde Internet Protocol seçilir. Mevcut TCP/IP konfigürasyonunu değiştirmek için ise aşağıdaki yol izlenir: 1. My Network Place üzerinde sağ tuşa tıklanır. 2. Local Area Connection üzerinde sağ tuşa tıklanır. 3. Internet Protocol seçilir. 4. Properties düğmesine tıklanır. TCP/IP kuruluşunun ardından kendi kuruluşumuzu ya da diğerleriyle bağlantıyı test etmek için Ping programını kullanırız. Bu programı Run mönüsünden ya da Command Prompt'tan kullanabilirsiniz: Örnek: Ping 192.168.1.1 gibi A. MANUEL YAPILANDIRMA Manuel konfigürasyonda IP adresi ve subnet mask bilgisi sistem yöneticisi tarafından düzenlenir. Bu işleme statik IP adresi atamak denir. Düzenlenecek bilgiler: - IP adresi kutusuna ana iletişim birimine atanan IP adresleri yazılır. - Subnet Mask kutusuna subnet'e atanan subnet mask yazılır. - Default Gateway kutusuna router IP adresi yazılır. B. OTOMATİK YAPILANDIRMA Microsoft Windows 2000 Server, Dynamic Host Configuration Protocol servisi ile DHCP servisini destekleyen istemcilerde TCP/IP konfigürasyonunun otomatik olarak yapar. 1. My Network Place üzerinde sağ tuşa tıklanır. 2. Local Area Connection üzerinde sağ tuşa tıklanır. 3. Internet Protocol seçilir. 4. Properties düğmesine tıklanır. Bu düzenlemede IP adresi &quot;Obtain an IP address Automatically&quot; seçeneği seçilir. Bu seçimin ardından Windows 2000, IP adresinin DHCP'den alınması için gerekli düzenlemeyi başlatır ve mevcut DHCP server'dan IP adresini alarak bilgisayarın ağa girmesini sağlar. Kaynak: Windows Magazin Gönderen: Ayhan Ergün