Macar Fiği Tarımı 1. Macar Fiğinin Hayvan Beslenmesindeki Onemi: Macar fiğinin kokeni Macaristan olup, Orta Avrupa, Tuna Ulkeleri ve Doğu Akdeniz Bolgesinin yerel bitkisidir. Macar fiği bugun İspanya'dan On Asya ve Kafkaslara kadar tum Akdeniz bolgesinde aşağı Tuna ulkelerinden Orta Avrupa'ya kadar yayılmaktadır. Ulkemizde yabani olarak bir cok ceşitleri her yerde yetişmekte olan bu fiğ ilk kultur formları Macaristan'dan alındığı icin bu isim verilmiştir. Yurdumuzun Doğu Anadolu'dan başka bolgelerinde kıştan once ekilebileceği denenmiş olduğu icin buralarda yerleşmesine ve gelişmesine calışılmaktadır. Macar fiğinin tohumları sert kabuklu olmadığı icin cimlenme zorluğu yoktur. Meyveleri cabuk catlamaz. Bundan dolayı hasatta tohum kaybı az olur. Oldukca erken cicek actığı icin erken bicime gelir. Elverişli olan iklim bolgelerinde, ot icin alınan bicimden sonra tekrardan surerek yetişir, cicek acarak tohum verebilir. Tohum rengi koyu esmer, siyah veya mozaik renklidir. Cicek rengi beyaz, beyazımsı, sarı veya menekşedir. 2. İklim İstekleri:Macar fiği anormal derecede ısı sıfırın altına duşmedikce kış soğuklarından etkilenmez. Cok sert gecen kışlarda bile donmadan zarar gormeden kalabilir. Macar fiği, kıracta yetiştirilebilen bir kışlık fiğ olduğu icin buyuk bir değere sahiptir. Toprak istekleri fiğ turlerinden oldukca yuksektir. Orta ağır ve ağır, kirecce zengin toprakları sever. Nemli topraklarda da gelişmektedir. Genellikle tahıl uretimi yapılan topraklarda rahatca yetiştirilebilir. Sonbahar ekimi icin tarla ilkbaharda surulup kaz ayağı cekilir. Veya tahıl kalktıktan sonra golge tavında surulur. Yaz surumunde toprak suratle kuruyup sertleşeceği icin pulluğun hemen arkasından tırmık cekilmelidir. Sonbaharda ekimden once tekrardan tırmık ve tapan gecirilerek tohum yatağı ekime hazırlanır. 3. Ekim zamanı ve şekli:Macar fiği, Eylul başından Kasım'a kadar ekilebilir. Ekimin gecikmesi, bu fiğ icin diğer turler kadar sakıncalı değildir. Tohum yalnız ekildiği gibi tahıllarla karışık olarak da ekilebilir. Karışım ekimde ot almak icin dekara 6 kg macar fiği + 4 6 kg tahıl tohumu atılır. Ot almak icin sıra araları 18 20 santim olmalıdır. Tohum uretimi icin tek başına olarak dekara 6 8 kg tohum atılır. Sıra arası 35 50 cm olmalıdır. Ekim derinliği de 3 5 santim olmalıdır. Ekim kombine hububat mibzeriyle yapılabilir. Ekimden sonra merdane cekmek gerekir. Boylece hem tohumun cimlenmesi cabuklaşmış olur, hem de kuş zararı nispeten onlenir. 4. Gubreleme ve Bakım: Ekimle birlikte dekara14 kg diamonyum fosfat (18 46) verilmelidir. Macar fiği eğer tahıldan sonra ekiliyorsa tahılda yabancı ot mucadelesinin zamanında ve gereği kadar yapılması, Macar fiğinin yabancı ot problemini ortadan kaldırır. Şayet nadastan sonra Macar fiği ekiliyorsa ekimden onceki ilkbaharda yabancı otların gelişmemesi icin zamanında anız bozma ve ikileme işlemlerinin yapılması gerekmektedir. Ekimden sonra İlkbaharda cıkan yabancı otların mucadelesinde pursuit veya raptor gibi gibi yabancı ot ilacları dar yapraklı yabancı otlara karşı kullanılabilir. Boylece hayvanların yiyemeyeceği yabancı otların topraktan gereksiz yere yetiştirmek istediğimiz Macar fiğinin su ve besin maddelerini somurmesi onlenmiş olur. 5. Hasat ve Harman: Macar fiğinde olgunlaşma donemi erken başlamaktadır. İlkbaharda erken gelişmesi; erken tohum olgunluğu ve erken cicek acması, Macar fiğinin ustun bir ozelliği ve tercih nedeni olmaktadır. Ayrıca bu ozellikler, Macar fiği tarımında tohum veriminin yuksek ve guvenceli oluşunu sağlamaktadır. Ote yandan bu bitkinin meyve catlatmama ozelliğinin de bulunması iyi bir ozelliktir. Bu ozelliklerinden dolayı, tohum kaybı az olduğundan tohum uretimi kolaydır. Tohum icin yetiştirildiğinde alt baklaları esmerleşince bicilip kurutulur, sonra harman yapılır. Elde edilen tohumların iyice kurutulmadan ambara konması doğru değildir. Macar fiği ot almak icin ciceklenme başlangıcında bicilmelidir. Bicilen ot kurutularak veya silolanarak saklanır. Tek olarak kıracta verdiği yeşil ot miktarı dekara 800 1500 kg'dır. Gerek yeşil ve gerekse kuru ot olarak hayvanlar severek yemektedir. Tohum verimi ise dekara 80 100 kg'dır.