Sebze mi, pamuk mu, mısır mı? Turkiye'nin onemli endustriyel urunlerinden pamuk ve mısırda bu yıl durum nasıl? 08 Nisan 2011 Cuma 17:35 Son iki yıldır pamuk ve mısır fiyatları cıkışta. İşlenmiş pamuğun kilosu 7 liradan, mısırın kilosu ise 60 kuruştan satılıyor. Bunda uretici tercihleri de etkili oluyor. Nitekim bu yıl ciftcilerin coğunun gonlu pamuktan yana... BAHAR ayları bircok urun icin ekim donemidir. Ciftcinin kararını verip urun tercihini bu aylarda yapması gerekir. Sebze mi, pamuk mu, mısır mı ekileceği nisan ayında netleşir. Peki Turkiye'nin onemli endustriyel urunlerinden pamuk ve mısırda bu yıl durum nasıl? Malum, bu iki urunun uluslararası piyasalardaki fiyatı son iki yıldır yuksek seyrediyor. İşlenmiş pamuğun kilosu 7 lira, mısırınki ise 60 kuruş civarında. Nitekim fiyatlar yukselince ciftciler de bu urunlere yonelmeye başladı. Bu yıl ureticinin tercihinin, bir zamanların 'beyaz altını' pamuk olduğunu gorduk. Mısırsa nispeten daha az tercih ediliyor. Turkiye'de pamuk deyince akla hemen Cukurova gelir. Ancak kalitede Ege pamuğu one cıkar. Son donemlerde Guneydoğu da onemli pamuk merkezleri arasına girdi. GAP, tamamlanırsa pamukta liderliği ele bile gecirebilir. Pamuk ureticisi 2008 yılına kadar para kazanamamaktan şikayetciydi. Hatta bu yuzden Egeli ve Cukurovalı uretici pamuktan uzaklaşmıştı. Ege'de daha once 190 bin hektarları bulan pamuk ekim alanları 110 bin hektara kadar gerilemişti. Uluslararası piyasalarda pamuk fiyatları tırmanışa gecince ureticinin gozu uzun bir aradan sonra para gordu. Bu tablo da doğal olarak ekim alanlarına yansımaya başladı. Gecen yıl Ege'deki pamuk ekim alanları 170 bin hektara kadar yukseldi. Bu yılki beklenti 300 bin hektar. Turkiye genelinde ise 2010 yılında 620 bin hektarlık alana pamuk ekildi. URETİCİ PARA KAZANMAYA BAŞLADI Tariş Pamuk Birliği, Egeli pamuk ureticilerinin bağlı bulunduğu bir catı orgutu. Birliğin başkanı Beliğ Azbazdar'a gore, uretici yeniden pamuğa donuş yapıyor. Azbazdar, "Ciftcinin cebine para girmeye başlayınca geleneksel urune donuş başladı. Başta pamuğun merkezi Aydın olmak uzere butun bolge illerinde ciddi donuş yaşanıyor. Uretici gecmişte pamuktan para kazanamayınca sebze, mısır, buğday gibi urunlere yonelmişti. Şimdi fiyatlar iyi noktalara gelince uretici mısırdan vazgecip tekrar bildiği urune donmeye başladı" diyor. Beliğ Azbazdar, bu yıl pamuk ekim alanlarının en az yuzde 40 artacağını tahmin ediyor. Pamuğun Turkiye icin stratejik bir urun olduğunu vurgulayan Azbazdar, ureticinin eğilimi nedeniyle tohum ihtiyacının gundeme gelebileceğini duşunuyor. Ardından da tohum talebini karşılamak uzere birlik olarak hazırlıkları tamamladıklarını sozlerine ekliyor. Ziraat Muhendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Serdar Ciftci, Ege'de ilce ilce yaptıkları araştırmada pamuğa ciddi bir donuş gorduklerini soyluyor. Ekim alanlarında yuzde 100 artış olacağını tahmin eden Ciftci, şoyle konuşuyor: "Pamuğa ciddi bir donuş var. Bergama, Menemen, Torbalı, Odemiş, Selcuk gibi ilcelerde yaptığımız saha calışmalarında pamuğa donuş hazırlığını gorebiliyoruz. Pamuk tohumu bulmakta zorlanıyoruz. Bu da ilgiyi gosteriyor. Bu yıl artması yeterli değil. İstikrarlı olmalı. İşlenmiş pamuk fiyatı 7 lira seviyesinde. Bu fiyat yukselişi Egeli ciftcilerin ilgisini cekti. Tekrar geleneksel urunleri olan pamuğa donmeye başladılar. Yalnız hasatta sıkıntı yaşanabilir. Eskisi gibi pamuk toplayacak işci bulmak kolay değil. Makineli hasat icin uygun tohum ıslahları yapılmalı. Devletin rolu bu noktalarda olabilir. İthalata dayalı politikalardan da vazgecilmeli. Ege'de mısır uretimi ciddi boyutlara ulaşmıştı. Şu sıralar mısır yerine pamuk tercihi yapıldığını gozlemliyoruz." 'MAKİNELİ HASATA GECİLMELİ' Dokuz Eylul Universitesi Oğretim Uyesi Prof. Dr. Yaşar Uysal ise daha farklı duşunuyor. Ege'de pamuk ekim alanlarının artmasının zor olduğunu duşunen Uysal, "Pamukta inanılmaz fiyat artışları yaşandı. Pamuk alanlarında bir artış olacak gibi. Ancak bu Ege'den ziyade Guneydoğu'da olacak. Bu bolgelerde sulama imkanı arttıkca ciftci pamuğa donecek" diyor. Ege'de pamuk toplamanın maliyetli olduğunu soyleyen Uysal, şoyle konuşuyor: "Ege, pamuktan soğumuştu. Alet ve ekipmanlar atıl kaldı. Bir kısmı da kullanılamaz durumda. Su sorunu halen buyuk; artezyen suyu kullanılıyor. Elektrik pahalı. İşcilik ciddi maliyet. Makineli hasat az. Bu sebeple Ege'nin işi biraz zor... Pamuğa eğilim yok diyemeyiz, ancak maliyetli olacaktır. İşcilik maliyetleri yuzde 30 40 seviyesinde. Bu oran cok yuksek. Yuksek maliyet Ege'nin avantajını zora sokuyor. Pamuk ekseler bile toplatacak işci bulmakta zorlanacaklar. Bu yıl soylendiği gibi yuksek bir artış beklemiyorum." 'Mısır kralicesi' de pamuğa donuyor Turkiye'de mısır uretimi de pamuk kadar yaygındır. Başta Cukurova olmak uzere, Ege ve Marmara'da yaygın olarak yetiştirilir. Yem, un, yağ ve tatlandırıcı sektorunun ana hammaddesi olan mısır uretimi yıllık 4 milyon tonun uzerinde gercekleşiyor.100 bin ciftcinin gecim kaynağı olan mısırın ekonomik buyukluğu ise 1.5 milyar lira seviyesinde. Mısırın en cok uretildiği şehirlerin başında ise Adana geliyor. Bir donem pamuğu tahtından indiren mısırın saltanatı sallanıyor. Adana'nın onemli mısır ureticilerinden biri olan Nur Ozkan da bu yıl tercihini pamuktan yana kullanacağını soyluyor. 2 bin donum arazide mısır, sebze, buğday ureten Nur Ozkan, "Bu yıl mısırın payını duşurup pamuğa ağırlık vereceğim" diyor. Gerekcesini de şoyle acıklıyor: "Cukurova'da da pamuğa ciddi bir yoneliş var. Mısır'dan kacış var. Pamuğun piyasası daha iyi. Devlet destek veriyor. Ayrıca Turk tekstil sanayicileri de pamuk ureticilerini teşvik ediyor. Mısır ile pamuğun yetiştirilmesi anlamında maliyet farkı yok. Mısır son yıllarda cok ekildi. Toprak yoruldu, verimliliği duştu. Toprak da mubadele istiyor. Pamuk para da kazandırınca bu urune yoneliş oldu. Ben 2 bin donumluk arazimde mısır da uretiyordum. Hatta ağırlıklı uretimim mısırdı. Bu yıl pamuğa ağırlık vereceğim. Mısırı tamamen bırakmıyorum tabii ki. Buyuk ciftlikler mısır uretimini bırakmıyor. Kucuk ureticiler ise pamuk mu mısır mı noktasında tercihini pamuktan yana kullanıyor. Mısırın hasat doneminde fısıltı gazetesi devreye giriyor. İthalat yapılacakmış dedikoduları yayılıyor ve fiyatlar duşuyor. Kucuk uretici bu durumlarda zarar gorebiliyor. Yalnız mısır konusunda bir noktaya dikkat cekmek istiyorum; Cukurova mısırının ozelliği buyuk. Yem ve nişasta sanayicileri mısırın kalitesini tasdik eder. Protein ve nişasta bakımından dunyanın iyi mısırıdır. Ciftci bu urunden de soğumamalı. Devlet teşviki artmalı." Haber Kaynağı: Haberler. Com www.haberler.com