Sut Sığırlarının Su İhtiyacları SUT SIĞIRLARININ SU İHTİYACLARI Sut sığırlarına yeterli miktarda uygun kalitede su sağlanamaması halinde sut verimi duşer, buyume yavaşlar ve sağlık problemleri ortaya cıkar. Temiz ve yeterli miktardaki su, normal rumen fonksiyonlarını sağlar, yem tuketimi, yemlerin sindirilebilirliği ve besin maddelerinin emilimini artırır. Su, kanın yapısında yer alır, dokulardaki madde alışverişini sağlar, ve sutun % 87 sini oluşturur. Isı regulasyonu da su vasıtasıyla olur. Gunluk su tuketiminin 0.5 1 l kısıtlanması halinde kuru madde tuketimi 1 kg, sut verimi 1 2.5 l azalır. Laktasyondaki inekler her litre sut uretimi icin 4.5 5 l suya ihtiyac duyar. Su ihtiyacının bir kısmı yemlerdeki nemle karşılanır. Su tuketimini etkileyen faktorler; ineklerin yemleme programı, suya ulaşabilirlik, suluk tipi ve paylaşımı, suyun sıcaklığı etkiler. Yem yeme sırasında su tuketimi en yuksek duzeye cıkar. Buzlu, karlı suların tuketimi az olur. Acılıp kapanan sulukların, yalak tipine oranla su tuketimini azalttığı bildirilmektedir. Paylaşım durumunda, baskın olan inekler, diğerlerinin su tuketimini etkilemektedir. Hayvan barınaklarındaki elektrik kacakları da su tuketimini azaltır. Hava sıcaklığı, su tuketimini etkiler. Yetersiz miktarda su tuketilmesi halinde idrar ve dışkı azalır katılaşır, kabızlık gorulur. Yuksek ateşle seyreden hastalıklarda da aynı durum gozlenir. Sut verimi azalır, kimi hayvanlar idrar icme eğilimi gosterirler. Aynı semptom, tuz, K ve ham protein yetmezliğinde de gorulur. Fazla miktarda su tuketilmesi halinde aşırı miktarda idrar, cok sulu ve kopuklu, ishal ancak dışkı normal renk ve kokudadır. Hayvanların su tuketiminin belirlenmesi yararlı olur. Su kalitesi ve onemi Su kalitesi, ozellikle kuyu ve kaynak suları veya birikinti sular kullanılıyorsa cevre kirliliğine bağlı etkiler nedeniyle onem kazanır. Sut sığırları fazla miktarda su tukettikleri icin su kalitesine fazla duyarlık gostermezler. Cevrede bulunan su kaynaklarına herhangi mikrobiyal veya kimyasal bulaşma olup olmadığı araştırılmalıdır. Sularda bulunan fazla miktardaki sulfat ve Mg, ishale neden olur, Se, Vit E ve bakır ihtiyacını artırır. Yuksek miktarda Fe iceren sular, hayvanların bakır gereksinimini artırır. PH değeri 5.5 ten duşuk sular; Orta şiddette asidozise yol acar; Sut verimi ve yağ miktarı duşer. Canlı ağırlık artışı azalır İştah ve yemlere olan ilgi azalır Metabolik ve infeksiyoz hastalıklar artar Dol verimi duşer Yem seciciliği başlar PH'sı 8.5 ten yukarı olan alkalik sular; orta şiddette alkalozise yol acarak; Amino asit ve B grubu vitaminlerin yetmezliklerine neden olur. 100 150 ppm'den yuksek nitratlar dol veriminde duşuşe yol acar. Duvelerde buyume yavaşlar. 4 ppm'den fazla nitrit, sığırlar icin toksik olup, kısırlık, buyumenin durması, yavru atma, solunum yetmezliği ve olume yol acar. Kurşun , 10 ppm'in uzerine cıkarsa toksik, Mg 125 ppm ve sulfatlar 250 ppm'den fazla olursa laksatif etki yapar. Bakteriyel kalite;Koliform bakteri, buzağı icme sularında 0, yetişkin sığırlar icin maksimum 10/100ml olmalıdır. İcme suyundaki bakteriyel bulaşmalar beraberinde pek cok hastalık getirir. Su kapları ve yalaklarının temiz tutulması, idrar, dışkı vs. ile bulaşmayacak yukseklikte yapılması gereklidir. Su depolarının temizliğine dikkat edilmelidir. Su kalitesi her yıl koliform bakteriler, pH, nitrat ve nitrit duzeyi, toplam bakteri sayısı yonunden her yıl tahlil edilmelidir.