Budamanın Amacları BUDAMANIN AMACLARI Yukarıda verileri bilgilerin ışığında, gunumuzdeki modern meyve yetiştiriciliği anlayışının doğal bir sonucu olarak meyve ağaclarının budanması zorunludur. Ancak, budama uzerine yazılan eserler incelendiğinde gorulur ki, budama bazı amaclan gercekleştirmek uzere yapılmaktadır. Nitekim Talbert ve Murnek (1944), budamanın meyve ağaclarının doğal şeklini değiştirmek ve meyve kalitesine olumlu etki yapmak uzere belli başlı iki amacı gercekleştirmek icin uygulandığını bildirmektedirler. Le Sueur'e (1949) gore, budamanın amacı, iyi bir tac oluşturması icin meyve ağacına yardımcı olmak; kurumuş, hastalıklı hatta ruzgardan ve donlardan zarar gormuş dalları cıkartmak; yeniden şekillendirerek meyve ağacının genel durumunu iyileştirmektir. Campagnat (1945), meyve ağaclarının vegetatif ve generatif faaliyetleri arasında denge sağlamayı, ic kısımlarının daha iyi havalanmasına yardımcı olmayı, meyve fidanına, ceşit anac, meyve bahcesi kurulacak cevrenin ekolojik koşullan ve kulturel Onlemlere uygun şekiller vererek meyve ağaclarının kok ve tac sistemi arasında denge sağlamayı, budamanın amaclan olarak kabul etmektedir. Breviglieri (1959) ise meyve ağacların da budamanın amaclarını; 1. Değişik meyve tur ve ceşitlerinin kuvvetlerine, cevrenin ekolojik ve ekonomik koşullarına gore, meyve ağacına uygun bir şekil vererek tac buyuklugunu duzenlemek, 2. Vegetatif gelişme ve generatif caba arasındaki orana uygun olacak urun miktarını duzenlemek, 3. Yaprakların asimilasyon işini daha iyi bir şekilde yapabilmelerini, meyvelerin buyumeleri ve renklenebilmelerini ve ağaclann ic kısımlarına ışık ve havanın daha iyi girmesini sağlamak, 4. Meyve seyreltme, derim ve zararlılarla savaş işini kolay ve etkili yapmak şeklinde sıralamaktadır. Molisch'e (1950) gore, budamanın amacı, meyve ağaclarına belli bir şekil vermek ve aynı zamanda onları erken ve bol meyve vermeye zorlamaktır. Schneider ve Scarborough'a (1960) gore, budamanın amacı, meyve ağaclarına şekil vermek, onların buyumelerini sağlamak ve verimliliklerini artırmaktır. Morettini (1963) ise, genel ve ozel meyvecilik isimli eserlerinde budamanın amaclarını; 1. Meyve bahcelerinin kurulacakları bolgenin ekolojik koşullarına bağlı olarak meyve fidanlarına uygun yapay bir şekil vermek, 2. Meyve ağaclarının kokleri ile tacları arasındaki dengeyi değiştirmek veya duzenlemek, 3. Meyve ağaclarının değişik kısımları arasında oluşturulacak dengeyi korumak; 4. Meyvelerin kalitelerini iyileştirmek; olmak uzere dort madde de toplanmış bulunmaktadır. yukarıda belirtilen tum goruşleri dikkate alarak budamanın amaclarını; 1. Meyve bahcelerinin kurulacakları bolgenin ekolojik koşullarına bağlı olarak meyve fidanlarına uygun yapay bir şekil vermek, 2. Meyve ağaclarının kokleri ile tacları arasındaki dengeyi değiştirmek veya duzenlemek, 3. Meyve ağaclarının değişik kısımları arasında oluşturulacak dengeyi korumak; 4. Meyvelerin kalitelerini iyileştirmek; olmak uzere dort madde de toplanmış bulunmaktadır. yukarıda belirtilen Kum goruşleri dikkate alaraklbudamanın amaclarını; 1 Meyve ağaclarını en kısa zamanda urun vermeye başlatmak ve onları uzun sure verim cağında tutmak, yani meyve ağaclarında fizyolojik dengeyi kısa zamanda oluşturmak ve bunu uzun bir sure korumak, 2Govde uzerinde ana dallarınsayılarını ve dağılışlarını duzenleyerek meyve ağacının sağlam r duzenli ve dengeli tac oluşturmasını sağlamak, 3 Meyveağaclannın bakımını, meyvelerin derimini, zararlılarla savaş vb. teknik işlerin uygulanmasını kolaylaştırmak, 4. Kurumuş, hastalıklı ekolojik ve mekanik etkilerle zararlanmış; kınlmış dallar ile birbiri uzerine binmiş, ya da zayıf dar acılı dallar kesmek, 5. Meyve ağaclarında karbon asimilasyonunu artırmak amacıyla ışıgın ağacların ic kısımlarına daha iyi girmesini sağlamak ve yaprak yuzeylerini artırmak, 6. Bazı meyve tur ve ceşitlerinde gorulen periyodisiteyi onlemek veya azaltmak, yani bazı meyve ağaclarının bir yıl bol, bir yıl az meyve vermelerini veya dinlenmelerini duzenleyerek her yıl duzenli meyve vermelerini sağlamak, 7. Meyvelerin kalitelerini iyileştirmek, şeklinde ozetleyebiliriz.