Meyvecilikte Budamanın Onemi Meyvecilikte budama ve onemi Bu kesip cıkartma işlemi rasgele değil ağacın fizyolojik yapısını bilmek suretiyle belirli kurallar cercevesinde yapılmalıdır. Aynen bir heykeltıraşın yontulmamış bir kaya parcasına şekil verdiği gibi ağaca şekil verme sanatıdır. Nicin budama? Budama meyve kalitesini artırır. Ağacı kontrol altına alır. Ağac boyu frenlendiği icin meyve hasatı, ilaclama da işcilikten tasarruf sağlanır. Budamayı ne zaman yapmalıyız? Meyve ağaclarını budamak icin en uygun donem, yaprak dokumunu izleyen gunlerle ilkbahar gelişme periyodunun başlaması arasında gecen donemdir. Ancak yoremizde kışları sert gectiği icin budama işlemi Martın ayının ilk haftalarında başlayıp tomurcuklar uyanmasına kadar gecen donemde yapılabilir. Merkezi lider budama şekli Bu budama şekline uyan ağaclar: coğur anaclı elma ağacları ile yarı bodur anaclı elma ağacları, kiraz ağacları ve coğur anaclı armut ağacları. Esasen budama dikimle başlar. Fidan tek kamcı halinde alınmış ise 75 cm yukseklikten tepesi vurulmalıdır. Tepe kesimi yapılan fidanlarda lider buyumeye başlar, ancak; lidere yakın olan 45 goz dik buyuyerek liderle rekabet eder. Bunu onlemek icin lidere yakın en az 23 gozun buyumesi 35 cm olunca kaldırılmalı. Boylece diğer dallar yatık buyuyecektir. 1. yıl sonunda en az 3 5 dallı ve bir lideri olan ağac elde etmiş oluruz. İkinci yıl terbiye ve budama Tamamen don tehlikesi gectikten sonra lider birinci yıl sonunda en az 85 90 cm olmuş ise, 85 cm. den kesilir. Lider buyumeye başlayınca birinci yılda olduğu gibi en yakın 23 goz kaldırılır. İkinci katta, yine liderden 510 cm uzakta birinci kattaki dallardan 70 cm yukarda geniş acılı buyuyen veya acısı genişletilerek buyutulen 34 dalımız olacaktır. Bu şekilde 2. yılın sonunda asgari 79 dallı bir ağacımız olacaktır. Birinci yılın sonunda geniş acıyla buyumuş olan dalların ucu yan dallanmayı sağlaması icin 1/3 luk kısmı kesilir (şekil5). Ucuncu yılda budamaya ikinci yılda olduğu gibi devam edilir. Birbirinin ustune gelen ve iceri doğru buyuyen dallar kesilerek kaldırılır. Birinci yılsonundaki buyume ve İkinci yılda ikinci katın oluşturulması Ana govde ile yan dallar arasındaki acı 4560 derece olmalıdır. Bunun icin Surgunler 3 5 cm iken kurdan ve mandal kullanarak 30 cm uzunluğa ulaştığında ise dal yayıcı ve ip bağlayarak geniş acı ile buyutulur Sonuc: Budama bodurlaştırır, meyveyi ve ciceği azaltır, kaliteyiİ arttırır. Mutlaka Yapılmalıdır.