ağaclar ve kokleri Belli bir yonden devamlı esen sert ruzgÃrlar, ağacların dallarını yere doğru eğse de, yapılarının esnek oluşu sayesinde bu dallar yeniden eski hÃlini alabilirler. Fakat, fazla ehemmiyetli gorulmeyen bu hÃdise yaşlı ağacların koklerinin toprağa bağlantısının zayıflamasına yol acabilir. Koklerin gevşemesi, ağacın gıda sentezinin azaldığı durumlarda da gorulebilir. Yaşlı ağaclardan meydana gelen bir ormanda kokler, govdeden iki metre uzağa kadar ilerlemiştir. Koklerde gıda maddelerini topraktan alabilen, ceşitli sentez reaksiyonlarının gercekleştirildiği hucreler vardır. Bunların bir kısmı da gıda deposu olarak da vazife gorur. Yaşlı kokler kÃfi miktarda gıda alamazlarsa, odunlaşmaya başlarlar. Ayrıca, ağacın ruzgÃrdan tesir gorduğu nisbette, dallarda ve govdede su gıda nakleden borucuklar da kalınlaşarak odun lifleri hÃlini alır. Eğer bir ağacın kokleri toprağın sathına cıkmışsa, bu muhtemelen onun ruzgÃra karşı mudafaa mekÃnizmasının Bir ağacın kok sistemi: 1) Kazık kok, 2) Dengeleyici kok, 3) Ufki iskelet kok, 4) Gelişen kok sonları, 5) Gıda emen kok ucları işlemesi neticesidir. Fakat bazen de cok sert topraklardaki ağacların derine inemeyen kokleri yukarıya doğru yonelebilir. Bunlara destek kokler denir. Toprak altındaki koklerin dejenere olduğu durumlarda, bazı ağacların dalları altından veya govdesinden de kokler cıkabilir. Ladin ve benzeri ağaclar, toprağın hemen altındaki bol gıdalı humus tabakasına kok salarak gıdalarını absorbe ederler. Eğer toprağın ust tabakasındaki humus miktarı kifayetsiz hÃle gelirse, ağac derhal daha derinlere doğru kok salmaya başlar. Dikine buyuyen otların da, gıda bakımından fakir topraklarda, govdelerine nisbetle cok uzun kokleri bulunur. MeselÃ kış cavdarının koklerinin toplam uzunluğu verimsiz toprakta 15 km.'yi bulur. Yapılan araştırmalarda 1 cm2 kokun, 4,315 kg'lık bir basınc temin edebildiği tesbit edilmiştir. Bu basınc buyuk olcude ozmotik yolla meydana gelmektedir. Yuce Yaratıcı'nın verdiği bu kuvvetle bitkiler, betonları bile delebilirler. Tabii, kok uclarından salınan asitlerin de bu işte muhim rolleri vardır. Bitkilerin kokleri bir su tulumbasına benzer. Kokler vasıtasıyla alınan su, ceşitli işlerde vazife yaptıktan sonra yapraklardan buharlaşma yoluyla bitkiyi terkeder. Geniş yapraklı ağaclar, iğne yapraklara nazaran daha fazla su kaybettikleri İcin, daha uzun koklere sahiptirler. Yaklaşık 30 m2 taca sahip bir kayın ağacı, gunde ortalama 70 litre suyu buharlaştırır. Sıcaklığın artmasıyla bu miktar 400 litreye kadar yukselebilir. Aynı buyuklukteki bir cam ağacı ise bu miktarın ancak onda birine erişebilir. Koklerin uclarında bulunan cok ince yapılı tuylu hucreler suyun topraktan emilmesini temin eder. Bunlar oylesine İnce yapılıdırlar ki, sayıları milyonlara vardığı hÃlde, ancak mikroskop altında gorulebilirler. Bunlar ayrıca, kok ucunun ilerlemesini temin eden asitler de ifraz ederler. Bu asitlerin ikinci bir vazifesi de topraktaki minerallerin cozunerek hucre icine alınabilmesini sağlamaktır. Granit ve kuvarslı topraklarda bitki kokleri flor ihtiva eden asitler ifraz ederken, fosfatlı topraklarda sitrik asit salarlar. Acaba boylesine kompleks bir İşi sadece bitkilerin genetik kodlarıyla izah edebilir miyiz? Peki, bu kodlamayı kim, nicin ve ne zaman yapmıştır? Koklerin topraktan gıda maddelerini nasıl topladıkları şimdilik tamamen acıklığa kavuşturulamamıştır. Bu konudaki araştırmalar butun hızıyla devam etmektedir. oğrendiğimiz her yeni şey, butun bunların planlayıcısı ve tatbikcisi olan Yuce Varlığa karşı hurmet ve takdirimizi biraz daha artırmaktadır. Bugunku bilgilerimize gore, her turlu madde alışverişi hucre zarları aracılığıyla cereyan etmektedir. Hem hucre icine dağılmış olan hem de hucreyi cepecevre saran zarları esas iş gorucu unitelerdir. Zarın bir bolumu yağdan muteşekkil olduğu icin, yağda cozunen maddeler kolaylıkla hucre icine alınabilmektedir. Su ve suda cozunen maddeler icin başka yollara ihtiyac vardır. Zarlar, secici gecirgen bir hususiyet taşıdıklarından, değişik buyuklukteki gozenekleriyle luzumlu maddelerin hucre icine gecmesine imkÃn sağlarlar. Bu işte, elektrik tenbihlerinin de rolu olduğu anlaşılmaktadır. Bazı bitkilerin kokleri mykorrhiza denilen bir mantar tabakası tarafından sarılmış vaziyettedir. 50 ayrı mantar nev'inin bitkilerle mykorrhiza teşkil edebildiği bulunmuştur. Bu mantarların ince lifleri, kokleri sararak yumrular meydana getirir, hatta bazen hucrelerine kadar nufuz edebilirler. Fakat bu hadise, Yaratıcı'nin İki vazifedarının işbirliğinden başka birşey değildir. Mantar, ağacdan karbonhidratlı maddeler alırken, karşılığında ona humus tabakasından aldığı azotu, fosforu ve kalsiyumu vermektedir. Mykorrhiza tabakası teşkil edilemediği icin ABD'nİn kurak bolgelerinde uzun sure uğraşılmasına rağmen orman sahaları tesis edilememiştir. Nihayet bolgeye orman toprağı verilmesi duşunulmuş, neticede bu yolla mykorrhiza teşekkulune imkÃn sağlanarak ağaclandırma faaliyetinde muvaffak o olunabilmiştir. Araştırıcılar butun bu incelemelerden sonra Once mantarın, sonra da ormanın olduğunu soylerler. Son yıllarda gorulen asit yağmurları bu faydalı mantarları yok ettiğinden neticede ağaclar da yok olmaktadır.