Gumuşhane Kafkas Ana Arı Uretim Ussu Olma Yolunda İlerliyor Turkiye'nin en zengin endemik bitki ceşitliliğine sahip illerinden birisi olan Gumuşhane'de Kafkas ana arı uretimi başladı. Bolgede yalnızca Gumuşhane'de gercekleştirilen ana arı uretimiyle ekonomiye katkı sağlanacak. İl Tarım ve Orman İl Mudurluğu tarafından hazırlanan ve Doğu Karadeniz Projesi Bolge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından desteklenerek 2 yıldır surdurulen 'Kafkas Ana Arı Uretim Merkezi' projesinde uretim aşamasına gecildi. Sanayileşmenin olmaması nedeniyle kirlenmemiş toprakları, endemik bitki ceşitliliği, zengin ballı bitkiler florası, arı yetiştiriciliğine uygun iklimiyle arıcılık icin oldukca elverişli bir coğrafyaya sahip olan Gumuşhane'de dunyadaki en onemli dort arı ırkından birisi olan Kafkas Ana Arı uretimi başladı. Son yıllarda arıcılığa yonelik yatırım ve desteklemelerin arttığı Gumuşhane'de yuzde 100 hibe destekli 900 bin TL butceye sahip Kafkas Ana Arı Uretim Merkezi Projesi kapsamında merkez ilcede 3, Kelkit ilcesinde 2 ve Torul ilcesinde de 1 ana arı işletmesi kuruldu. Dunyanın en zevkli mesleklerinden birisi olarak kabul edilen ve tamamen bilgiye dayalı bir meslek olan arıcılıkta kovan başına bal veriminin artırılması icin gercekleştirilen calışma ile yıllık bal uretiminin 800 tondan 2 bin tona cıkarılması hedeflenirken, sadece yılda 18 bin ana arı uretiminden de 1,5 milyon lira gelir elde edilmesi bekleniyor. Proje kapsamında malzemeleri alınan, eğitimleri yapılan 6 ana arı ureticisine Artvin'in Borcka ilcesine bağlı Macahel koyunden alınan damızlık Kafkas ana arıları verildi. Doğu Karadeniz bolgesinde yalnızca Gumuşhane'de bulunan 6 ana arı ureticisi en yakın arı kolonisine 5 kilometre mesafede ve tamamen izole edilmiş tesislerde ana arı uretimine başladı. Sabit arıcıların 65 bin, gezginci arıcıların gelmesiyle 127 bin kovan sayısına ulaşan Gumuşhane'de bu tesislerde uretilecek ana arıların kullanılması halinde mevcut arı ırklarına gore hem daha uysal hem de bal verimi daha yuksek olan Kafkas ana arı ırkına gecilmiş olacak. Beraberinde Hayvan Sağlığı ve Su Urunleri Yetiştiriciliği Şube Muduru Ozgur Oytun Oren'le birlikte Tekke koyune bağlı denizden bin 850 metre yukseklikte bulunan Sevedek yaylasında Eren Ozoğlu'na ait Kafkas ana arı uretim merkezini ziyaret eden İl Tarım ve Orman Muduru Edip Birşen, Gumuşhane'nin arıcılıkta Turkiye'de ciddi bir konumda olduğunu, endemik bitki ceşitliliği, florası ve faunasıyla arıcılığa son derece uygun bir bolge olan Gumuşhane'de bu değerleri katma değer oluşturmak acısından avantaja donuşturmek icin son yıllarda arıcılığa ciddi destekler sağladıklarını soyledi. Arıcılığı "dunyanın en zevkli mesleklerinden birisi" olarak tanımlayan Birşen, tamamen bilgiye dayalı bir meslek olan arıcılık icin Gumuşhane'de ciddi eğitim calışmaları yaptıklarını da belirtti. Gumuşhane'de kovan başına yıllık ortalama 17 18 kilogram bal verimi olduğunu, bunun Turkiye ortalamasının biraz uzerinde olmasına rağmen arzu ettikleri bir seviye olmadığını dile getiren Birşen, "Bunu yukseltmek icin yaptığımız fizibilite calışmaları, paneller, calıştaylar sonucunda arıcılıkta en onemli unsurlardan birisinin ana arı olduğu, genc ve sağlıklı ana arılarla işletmeleri geliştirip coğaltabilirsek daha fazla verime ulaşırız sonucuna vardık. Bu noktada arıcılarımızla goruşmelerimizi yaptıktan sonra bolgede ana arı sıkıntısı olduğunu belirledik. Turkiye'de bakanlığımızca onaylı 114 tane ana arı işletmemiz var. Bu işletmelerimiz de ihtiyacın yuzde 20'sini karşılayabiliyor. Bu acığı kapatmak icin DOKAP'a 2018 yılında 900 bin liralık proje hazırladık. Hemen uygulamaya başladığımız proje ile 6 arıcımızı belirledik ve eğitimler de verdik. Amacımız hem bu 6 kişiye istihdam oluşturmak hem de bolgemizdeki arıcıların ana ihtiyacını karşılamak" dedi. Kurulan 6 işletmenin her birisinin yıllık kapasitesinin yaklaşık 3 bin ana arı olduğunu kaydeden Birşen, yıllık 18 bin ana uretiminin Gumuşhane ekonomisine katkısının yıllık 1,5 milyon lira olacağını ve bunun her yıl devam edeceğini soyledi. Bal verimini artırmak icin en onemli etkenin ana arı olduğunun altını cizen Birşen, arıcıların genc, sağlıklı ve yuksek genetik ozelliklere sahip ana arılarla calışması gerektiğini vurgulayarak, sabit arıcıların ana arılarını 2 yılda bir, gezginci arıcıların da her yıl değişmesi gerektiğini soyledi. Gumuşhane'nin ana arı uretim merkezlerine uzak olması nedeniyle bu ihtiyacını kendi geleneksel yontemleriyle karşıladıklarını, genetiği değiştirilmiş, ırkı bozulmuş ana arılarla calıştıklarını ifade eden Birşen, "Bu acığı kapatmak icin boyle bir proje yaptık. Sahada bunun başarısını gorunce bizde mutlu olduk. Hem Gumuşhane'ye hem de bolge illerimize bu arıcılarımız hizmet verecekler. Hedefimiz Gumuşhane'de kovan başına bal verimini 18 kilogramdan 30 kilograma cıkarmak. Gumuşhane'de şuanda mevsimlere bağlı olarak yıllık bal uretimimiz ortalama 800 ton civarında. Biz bunu 2 bin tonlara cıkarmak istiyoruz. Bal dolum tesisimizi de DOKAP desteğiyle yaptık. Arıcılarımız kendi urettikleri balları kendi markalarıyla bal dolum tesislerinde paketleyerek piyasaya arz edecekler" diye konuştu. Ana arı yetiştirmenin ustalıktan ziyade uzmanlık isteyen bir durum olduğunun altını cizen Birşen, ciddi ve hassas bir iş olmasının yanında yapılan bolgenin fiziki şartlarının da onemli olduğunu vurguladı. Proje ekibinden Tarım ve Orman Mudurluğu, Hayvan Sağlığı ve Su Urunleri Yetiştiriciliği Şube Muduru Ozgur Oytun Oren ise 6 ana arı ureticisi belirlenmesi surecinde cok secici davrandıklarını belirterek, "Turkiye'de 2 Kafkas ana arı damızlık merkezi var. Birisi Artvin'in Borcka ilcesine bağlı Macahel koyu ve diğeri de Ardahan'ın Posof ilcesi. Buraları gezerek bize uygun olan Macahel'den damızlık arılarımızı getirdik. 6 işletmecimiz şuanda uretime gecti. Ureticilerimizin ana arı uretim izinleriyle ilgili belgelerini tamamlayarak Bakanlığımıza başvurduk. Kısa surede bu sureci tamamlayacağız. Hepsinin emeklerine sağlık. Bu ureticilerimizin hepsi gecimini arıcılıktan sağlayan kişiler" dedi. Gumuşhane'nin bolgede Kafkas ana arı uretimi yapan tek il olduğunu vurgulayan Oren, "Gen merkezi olarak Macahel ve Ardahan var. Damızlık arıları oradan alıyoruz. Bolgede sadece Gumuşhane'de Kafkas ana arı uretiliyor. Biz bu bolgede tekiz. Satışa başlandığında onceliği Gumuşhane arıcılarına ve devamında bolgeye hizmet edeceğiz. Kafkas Ana Arı secmemizin nedeni de bolgeye uyum sağlayan bir tur olması. Son derece sakin bir arıdır. Kanat yapısından dolayı da baldaki yoğunluğu daha fazladır" diye konuştu. Tekke koyune bağlı Sevedek yaylasında eşi ve 3 cocuğuyla Kafkas ana arı uretimi yapan Eren Ozoğlu ise gecimini arıcılık yaparak sağladığını, 12 yıllık tecrubesiyle Kafkas ana arı uretimine başladığını soyledi. Proje icin hem İl Tarım ve Orman Mudurluğu hem de DOKAP yetkililerine teşekkur eden Ozoğlu, "Cocuklarımı da genc ciftci olarak ulke ekonomisine katkı sağlamaları icin sahada uygulamalı şekilde yetiştiriyorum. Burası denizden bin 850 metre yuksekliğinde ve izole bir bolge. Guzel bir ana uretim sahası burası. Yoğun tecrubeler sonucunda burayı belirledik. Ben 2007'de başvurmuştum boyle bir proje icin ama o donem kendi imkanlarımla yaptım. Bu proje o zaman başlasaydı bugun Gumuşhane'de bal rekoltesi iki katına cıkmış olacaktı. Saf ırklar insanlarda olacaktı. Gec kalındı ama nereden başlarsak kardır" ifadelerini kullandı. tarımpusulası