Gercek akıl nedir? "akıl" kelimesi toplumda genellikle insanların zeka duzeyini ifade etmek amacıyla kullanılır. Oysa akıl, zekanın cok ustunde ve cok daha derin bir kavrayış şeklidir. Zeka, en bilinen anlamıyla insanın duşunme, gercekleri algılama, yargılama ve sonuc cıkarma yeteneklerinin tamamıdır. İlk kez karşılaşılan ya da ani olarak gelişen olaylara uyum sağlayabilme, anlama, oğrenme, analiz yeteneği, beş duyunun, dikkatin ve duşuncenin yoğunlaştırılması, ayrıntılara dikkat edilmesi hep zeka sayesinde gercekleştirilir. Orneğin zeki bir profesor olayların fiziksel işleyişini cok seri olarak kavrayabilir, bunları formulleştirebilir. Ya da hafızası guclu olan zeki bir insan olaylardaki girift noktaları ve detay sayılabilecek pek cok konuyu anımsayabilir. Pratik zeka sahibi biri ise, karşılaştığı olaylara pratik ve kolaylaştırıcı cozumler getirebilir. Akıllı bir insan ise, zekanın sağladığı tum bu avantajları kullanmasının yanında, zeki bir insanın sahip olmadığı bir kavrayış ve yeteneğe de sahiptir. Zeki bir insan, ancak belirli bir konuda calışarak ya da kendisini eğiterek, edindiği bilgi ve birikimlerle bir şeyler başarabilir. Ancak tum bunlar sadece oğrenmeye, ezbere ve tecrubelere dayalı becerilerdir. Dolayısıyla bu insan, belirli bir noktada tıkanıp kalma, cozum bulamama, giriştiği bir işi sonuclandıramama gibi durumlarla karşılaşabilir. Akıllı bir insan ise eğitim almadığı, tecrubeli olmadığı, hatta ilk kez karşılaştığı bir konuda dahi, yıllarca o konuda eğitim almış bir kimseden daha keskin ve daha isabetli sonuclar elde edebilir. Cunku akıllı kişi, bir konuda kendi teknik bilgisi olmasa da hemen en pratik cozumu bulur, gerekirse o konudaki en tecrubeli kişiyi tespit eder ve yapılması gereken işi ona yaptırarak sonuca ulaştırır. Kısacası akıl, insana zekanın cok ustunde bir anlayış kazandıran, derin duşunebilme, doğruyu bulabilme ve her konuda cozum getirebilme yeteneğidir. Dahası akıl, hayatın her alanına hakim olan ve pek cok konuda başarı sağlayan bir yetenektir. İnsana bu yeteneği kazandıran yegane ozellik ise imandır. Allah, iman edip Kendisi'nden korkup sakınmalarına karşılık insanlara Katından ozel bir anlayış verir. Kuran'da Allah korkusunun insana kazandırdığı bu anlayış şoyle ifade edilmiştir: Ey iman edenler, Allah'tan korkup sakınırsanız, size doğruyu yanlıştan ayıran bir nur ve anlayış verir, kotuluklerinizi orter ve sizi bağışlar. Allah buyuk fazl sahibidir. (Enfal Suresi, 29) Gorulduğu gibi akıl, Allah'ın iman eden kimselere vicdanlarını kullanmaları sonucunda an an doğruyu ilham etmesiyle ortaya cıkmaktadır. İmanın kazandırdığı bu ozellik, kişinin doğruyu yanlıştan ayırabilmesini ve boylece yaşamın her safhasında en doğru şekilde duşunebilmesini, en sağlıklı değerlendirmeleri yapabilmesini ve en isabetli kararları alabilmesini sağlamaktadır. Akıl sahibi bir insan, karşılaştığı olaylarda pek cok insanın goremediği detayları gorebilir, ince teşhisler yapabilir ve olaylardan en doğru ve en hikmetli sonucları cıkarabilir. İleriye yonelik projelerde cok aşamalı duşunebilir, karşılaşılabilecek durumları onceden tespit edebilir ve kusursuz planlamalar yapabilir. Aynı şekilde gecmişteki tecrubelerini de en iyi şekilde değerlendirerek, bunları en gerekli yerlerde en akılcı şekilde kullanabilir. Olayları berrak bir akılla değerlendirebildiği icin yaptığı her iş hayırlı, konuştuğu her soz hikmetli ve gosterdiği her tavır olabilecek en ideal niteliktedir. Tum bunların yanında akıl aynı zamanda da kişinin ruhunda, guzelliklerden cok fazla zevk alabilmesini sağlayan bir derinlik oluşturur. Bu nedenle coğu insanın sıradan karşıladığı ve buyuk bir alışkanlıkla baktığı pek cok şeyin ardında gizlenen guzellikleri, akıl sahibi insanlar hemen gorebilirler. Ancak aklın tanımını bu kadarla kısıtlamak elbette ki mumkun değildir. Zira akıl, insanın hayatının her alanında kendini belli eden bir ayrıcalık ve ustunluktur. Aklın Gercek Sahibi Allah'tır İnsan yaratılmış bir varlıktır. Dolayısıyla insanda gorulen akıl mustakil bir yetenek değildir; ona verilmiştir. Aklın gercek sahibi ise insanı yaratan Allah'tır. Allah, sonsuz ve sınırsız bir aklın sahibidir ve dilediği an dilediği kimseye, imanı olcusunde bu nimeti vermektedir. Kendilerine boyle bir nimet verilen kişiler ise, icinde bulundukları dunyayı cok daha ince yonleriyle değerlendirebilirler. Evrenin hangi koşesine donup baksalar karşılaştıkları her detayın Allah'ın sonsuz aklının ornekleriyle dolu olduğunu gorurler. Kuran'da Allah'ın bu ustun aklı ve sanatı karşısında insanın nasıl aciz kaldığı şoyle bir ornekle anlatılmıştır: O, biri diğeriyle 'tam bir uyum' icinde yedi gok yaratmış olandır. Rahman ın yaratmasında hicbir 'celişki ve uygunsuzluk' goremezsin. İşte gozu cevirip gezdir; herhangi bir catlaklık goruyor musun? Sonra gozunu iki kere daha cevirip gezdir; o goz umudunu kesmiş bir halde bitkin olarak sana donecektir. (Mulk Suresi, 3 4) Ayette belirtildiği gibi, Allah'ın yaratmasında en ufak bir eksiklik yoktur. Cunku Allah'ın sonsuz aklı, insanın sınırlı aklı ile kıyaslanmayacak kadar ustun ve eşsizdir. Evrendeki her sistemde karşılaşılan kusursuz tasarım, bu ustun aklın bir gostergesidir. Allah'ın, insanlara boylesine kusursuz sistemler gostermesinin bir sebebi de, insanın aklın gercek sahibinin Allah olduğunu bilmesi, Rabbimizin buyukluğunu kavraması ve O'na teslim olup iman etmesidir. Kuran'da gecen "... Sen Yucesin, bize oğrettiğinden başka bizim hicbir bilgimiz yok. Gercekten Sen, herşeyi bilen, hukum ve hikmet sahibi olansın." (Bakara Suresi, 32) ifadesi akıllı insanların, aklın asıl sahibinin Allah olduğunu takdir edebildiklerine dikkat cekmektedir.