Tek Cocuklar Mutsuz, Şımarık ve Bencil mi? Kardeşi olmayan tek cocukların dezavantajlı olduğunu duşunenlerin yanında, bunun pek onemli olmadığını ve tek cocuk olmanın anne babanın daha fazla ilgi gostermesi ve zaman ayırması gibi bir cok başka avantajları olduğunu duşunenler var. Tek cocuk sahibi olmak anne babanın secimi olabileceği gibi, eşlerden birinin vefatı gibi elde olmayan şartların bir sonucu da olabilir. Tek cocuk olmanın avantaj ve dezavantajları konusunda pek cok tartışma olmasına rağmen, aslında her iki goruşun de tamamıyla haklı olduğunu gosteren bir kanıt mevcut değildir. Tek cocuklarla ilgili yaygın inanışlar Tek cocuklarla ilgili yaygın inanışlardan biri, şımarık ve bencil olacakları ve başka cocuklarla bir araya geldiklerinde kendilerini savunmayı bilemeyeceklerdir. Ancak bu goruşu destekleyen hicbir kanıt olmadığı gibi, guncel araştırmalar tek cocuklarla, kardeşleri olan cocuklar arasında bu acılardan cok az farklar olduğunu ortaya koymaktadır. Tek cocuklarla ilgili bazı araştırmalar Son yıllarda tek cocuklu ailelerin sayısının hızla artmasıyla birlikte, tek cocukları, kardeşi olan cocuklarla veya cok cocuklu ailelerin en buyuk cocukları ile kıyaslayan bir cok araştırma yapılmıştır. Bu araştırmalar, tek cocukların akademik başarı motivasyonun yuksek, ozguvenlerinin guclu olduğunu ve anne babaları ile ilişkilerinin daha iyi olduğunu ortaya koymuştur. Tek cocukların paylaşma, populerlik, liderlik, bağımsızlık ve kaygı duzeyleri acısından da geniş aile cocukları ile benzerlik gosterdiği gorulmuştur. Yine araştırmalar tek cocukların sozel gelişim acısından daha ileri olabileceğini, eğitim hayatında daha başarılı olabileceğini ve kendi işini kendi yapmayı ve yalnız başına birşeyler yapmaktan hoşlanmayı oğrenebildiklerini gostermiştir. Araştırmalar tek cocuk olmanın olumsuz yonunun ise, tek cocukların başka cocuklarla bağlantı kurmakta ve saldırganlıklarını kontrol etmekte zaman zaman zorlanmaları olduğunu gostermiştir. Ote yandan, yalnızlık ve sessizlikten zevk almaları, kalabalık evlerdeki karmaşadan uzak bir ortamda yaşamaları, kitap okumak gibi tek başına yapabilecekleri aktivitelere yonelmeleri ve anne babanın ilgisinin bolunmemesi de tek cocukların avantajları olarak gorulmuştur. Ancak bu araştırmalara bakarak her bir cocuğun nasıl bir karaktere sahip olacağını soylemek olanaksızdır. Cocukların mizacları buyuk farklılıklar gosterir . Ayrıca bazı evler kalabalık olmadığı halde gurultulu olabileceği gibi, kalabalık bazı evler de son derece sakin olabilir. Aile ortamı tek ya da cok cocuk olmasından daha onemli Bazı aile ortamları cocukları diğer şeylerden cok daha fazla etkiler. İstismar ve kavgaların olduğu bir aile ortamında kardeşlerinden destek ve rahatlama bulamayan tek cocuk yetişkinlerin tehditkar davranışları karşısında daha zayıf ve etkiye acık bir durumda kalır. Anne babanın birbiri ile gecinemediği ailelerde cocuk taraf tutmaya zorlanabilir ve bu da cocuk acısından zor bir durumdur. Aile ortamında sorunların yaşanıyor olması halinde tek cocukların dışarıdan destek alabilmesi ozellikle onemli olur. Aile ici ilişkilerin iyi olması halinde tek cocuk, sorumluluk alan buyuk cocuk ile evin en kucuğu olan bebeğin rolu gibi farklı rolleri kendi ruh durumuna gore secebilir. Anne babanın ayrılması durumunda cocuk bir ebeveynin ailesinde tek cocuk olurken, diğer ebeveynin ailesinde kız ve erkek kardeşleri olabilir. Bu durum cocuk icin her iki dunyanın da iyi yonlerini yaşamak anlamına gelebileceği gibi bir aileden diğerine gecişte uyum sağlaması icin daha fazla destek gosterilmesini de gerektirebilir. Ne yapabilirsiniz? Cocukların okula başlamadan once başka cocuklarla paylaşmayı ve etkileşimde bulunmayı oğrenmeleri onemlidir. Bu acıdan: Kreş veya ana sınıfına devam etmesi faydalı olur. Cocuğunuzun "ev ortamında" etkileşimde bulunmayı oğrenmesi icin başka cocukları evinize davet edebilirsiniz. Cocuğunuz başkaları ile baş etmekte zorlanıyorsa, once tek bir cocukla ilişkisini teşvik edip, daha sonra bu ilişkiyi başka cocukları da kapsayacak şekilde genişletmeyi duşunebilirsiniz. Cocuğunuza başka cocuklarla bağlantı kurmak icin yontemler bulmasında yardımcı olmalısınız. Tatil icin cocuğunuzun arkadaşlıklar kurabileceği yerleri tercih edin. Ayrıca cocukları olan başka ailelerle bir araya gelerek ortak tatil planlayabilirsiniz. Bazı cocuklar kitap okuma ya da resim yapmak gibi tek başına aktivitelerden hoşlanabilirler. Bazıları ise doğal yapısı gereği daha sosyal bir yapıya sahip olabilir ve başka cocuklarla daha sık temas kurmasını sağlamanız gerekebilir. Tek cocuk anne babalarının mutlu orta yolu bulması Tek cocuk anne babalarının sergilediği iki aşırı ucta yer alan tutumların arasında sağlıklı ve mutlu bir orta yol bulunabilir. Orneğin anne babanın yaşamının tek odak noktasının tek cocuk olması bir aşırı ucta ve tek cocuğun anne babasının gec saatlere kadar calışan, yoğun sosyal yaşamları olan ve hic evde bulunamayan kişiler olması diğer aşırı ucta yer alır. Sağlıklı ve mutlu orta yol ise anne babanın kendi hayatını da yaşadığı, sadece cocuğa yaslanmadığı, ancak cocuk ile kaliteli zaman gecirdiği ve mutlu bir birliktelik kurduğu dengeli bir yapıdır. Bazı sorunlar ve oneriler Tek cocukların anne babaları cocuklarından ayrılmakta ve cocuk buyudukce yaşına uygun bağımsızlığı tanımakta zorlanabilirler. Bu durumun farkında olabilmek icin cocuğunuza yakın yaşta cocukları olan ailelerle kendinizi kıyaslayabilirsiniz. Ayrıca, kendinize ait, ozel ilgi alanlarınızın olmasını da mutlaka sağlayın. Bunun yanında, cocuğa daha iyi olanaklar ve fırsatlar sunabilmek amacıyla tek cocuk sahibi olmaya karar veren anne babalar cocuğa aşırı beklenti yuklemekten kacınmalıdırlar. Bu durum siz farkında olmadan da yaşanabilir. Cocuğunuzun kendisini olduğu gibi sevdiğinizi ve değer verdiğinizi anladığından emin olun ve mantıken başarabileceğinden daha fazlasını beklediğiniz hissine kapılmamasını sağlayın. Bu gibi durumlarda cocuğunuz icin gercekci olanı değerlendirmek amacıyla oğretmenlerinden de fikir alabilirsiniz. Unutmayın Tek cocuk olmak bir dezavantaj değil bir realitedir. Tek cocuk olan bazı cocuklar cok mutlu olabilir, bazıları sorunlar yaşayabilir ama unutmayın ki aynı şey geniş ailelerde yetişen cocuklar icin de gecerlidir. Kimin mutlu, kimin mutsuz olacağını onceden bilmek olanaksızdır. Paylaşma, şefkat ve başkalarının ihtiyaclarına karşı duyarlılık gibi ozellikler kac kardeşe sahip olduğuna değil, sizin ona oğrettiklerinize bağlıdır. Ayrıca gunumuzde ekonomik durum, zaman sıkıntısı, anne babanın her ikisinin de calışması ve ileri yaşlarda aile kuranların sayısının artması cocuğunuzun "bağlantı kurabileceği" cok sayıda tek cocukla bir arada olacağı, yani sosyal ortamlarda "tek kalmayacağı" anlamına da gelir. Tek cocuk anne babası olarak aşırı korumacılıktan ve cocuğun yaşamının her alanına mudahale etmekten kacının. Cocuğunuzun tek cocuk olmasını takıntı haline getirmeyin. Ozellikle kalabalık ailelerde yetişen anne babaların, cocuklarının kardeşi olmamasını surekli gundem konusu etmeleri, cocuğun kendini bir eksiklik duygusu yaşamak zorunda hissetmesine yol acabilir. Hic kimsenin tek cocuk kararınızdan dolayı kendinizi suclu hissettirmesine izin vermeyin. Rahatlayın ve "eşsiz" cocuğunuzun keyfini cıkarın.