Medeni Hukuku Kurallarının Uygulanması hukuk kurallarının anlam bakımından uygulanması hukuk kurallarının uygulanması kanunları kim koyar kanunların zaman bakımından yasaları kim koyar Medeni Hukuku Kurallarinin Uygulanmasi 10. MEDENİ HUKUKU KURALLARININ UYGULANMASI 10.1 YER BAKIMINDAN UYGULAMA:Bildiğimiz medeni hukuk kuralı doğru olayda uygulanıyor mu? 10.2 KURALLARIN NİTELİĞİ BAKMINDAN UYGULAMA: 10.2.1 Emredici Kurallar:Mutlaka uyulması gereken kurallardır. Tarla satışının mutlaka tapuda yapılması gibi. 10.2.2 Yedek Hukuk Kuralları: 2. sırada uygulama alanı olan hukuk kurallarıdır. BU kuralların tersine bir antlaşma yapılabilir. Yasadaki kuralın tersine bir antlaşma yapılabilir. 10.2.2.1Tamamlayıcı Yedek Hukuk Kuralı: Bir antlaşma yoksa boşluğu doldurur. Satılan bir malın taşıma parasını kim verir. Tersine bir antlaşma yoksa alıcı verir. 10.2.2.2Yorumlayıcı Yedek Hukuk Kuralı: Tarafların yaptığı bir sozleşmeyi yorumlar. Orneğin bu para bu ay sonunda odenecek. Aybaşı ayın 1'i ay sonu 31'i dir. Yorumlayıcı yedek hukuk kuralıdır. 10.3HUKUK KURALLARININ ZAMAN BAKIMINDAN UYGULANMASI: Kuralın uygulanabilmesi icin yururlukte olması gerekmektedir. Genelde yasaların sonlarına uygulanmaya başlanacağı zaman belirtilir. Medeni hukukla ilgili bir yasada kanunun hangi tarihte yururluğe gireceği belli değilse yayınlandığı gunden 45 gun sonra yururluğe girer. Bir yasa belli bir konuyu duzenliyorsa ozel. Bircok konuyu duzenliyorsa genel yasa denir. Dernekler Kanunu = ozel yasa Bir konuyla ilgili 2 genel yasa varsa son cıkan genel yasa birinciyi yururlukten kaldırır. Ozel bir yasa varsa ve sonra yeni bir ozel yasa cıkartılırsa 2. si 1. yi yururlukten kaldırır. Genel yasa varken ozel yasa cıkartılırsa2 yasa da yururlukte olur. 2si birlikte kullanılır. Oncelikle ozel yasa kullanılır. Kural ozel yasada yoksa genel yasaya bakılır. Ozel yasa varken genel yasa cıkartılırsa sonraki genel yasa onceki ozel yasayı yururlukten kaldırır. Bir yasa hangi olaylara uygulanabilir: Genel kural her yasa yururluğe girdikten sonraki olaylar icin kullanılır. Yasalar daha cıkış tarihlerinden onceki olaylar icin uygulanamaz. Hukuk dilinde yasalar gecmişe etkili değildir. Kazanılmış haklar icindir. Kazanılmış haklar bakımından kanunular eskiye uygulanmaz. 3 istisnası vardır. Bir hak henuz elde edilmemişse yani ileride kazanılacaksa bu haklar icin gecerlidir. Genel ahlak ve kamu duzeni ile ilgili konularda yeni yasa gecerlidir. Yeni yasada yasa koyucu emredici bir kuralla değişik bir bicimde duzenleyebilir. Zaman aşımında olduğu gibi. 10.4 HUKUKU KURALLARININ ANLAM BAKIMINDAN UYGULANMASI: Kuralların ne anlama geldiğini ortaya koymak demektir. Bir kuralın ne anlama geldiğini bulma işine yorum denir. Bir kuralın nasıl yorumlanacağını bize gosteren medeni kanunun 1. maddesinin 1. fıkrasının 1. cumlesidir. Hukuk Kurallarının Anlam Bakımından Uygulanmasında 2 Tane Yorum Yontemi Vardır. 10.4.1 Soz Bakımından Yorum: Bir kurala dilbilgisi cercevesinde verilen anlamdır. 10.4.2 Oz Bakımından Yorum: Kuralın gercek anlamını ortaya koymak demektir. Kuralın ozunu anlamamıza yardımcı olan unsurlar. Kanun Sistematiği: Yasanın butunune egemen olan goruş demektir. Kuralın Konuluş Amacı: Her kural belli bir amacı gercekleştirmek icin konulur. Tutanak dergisine bakılır. Zamanın Koşul ve Gereksinimleri: Yasa bugunun koşulları duşunulerek hazırlanır. Oğreti : Bilim adamlarının acıklamalarıdır. İctihatlar: Yuksek mahkeme kararları demektir. Maddenin yuksek mahkemelerce nasıl uygulandığına bakılır. Kuralın ozu onemlidir. Medeni kanunun 1. maddesinin 1. fıkrasının 1. cumlesinin metni "KURAL SOZUYLE OZUYLE DOKUNDUĞU BUTUN OLAYLARA UYGULANIR" dır. 10.4.3 Yargıcın Taktir Yetkisi: Yasa tarafından yargıca verilmiş bir yetkidir. Uyuşmazlığı cozecek kural vardır. Taktir yetkisi yargıca tanınan bir serbestliktir. Yasanın soyut ve genel kuralını onune gelen somut olaya uygulama, olcumleme ve değerlendirme yetkisidir. Orneğin taraflardan biri diğerini sakatladı. Mahkemeye cıktığında yargıc zararın olup olmadığına karar verir. Kazaistik Sistem: Her konuya kral konmasıdır. Kolu kırıldı 5 ay bacağı kırıldı 10 ay vb. Taktir Yetkisinin Yoneldiği Şey; 10.4.3.1 Olayın Koşullarına Yonelik Taktir Yetkisi: Haklı nedenlere dayanan kimse ismini değiştirilebilir. Yasada haklı nedenler belli olmadı9ğından karar yargıca aittir. Olay ismin değiştirilmesidir. Hukuki olayın koşullarına onelmiş bir taktir yetkisi kullanılmıştır. 10.4.3.2 Olayın Sonucuna Yonelik Taktir Yetkisi: Boşanma ve ayrılık gercekleşince kişisel ilişkilere bakılarak velayet verilir. Hukuki olay boşanmadır. Taktir yetkisi sonucu kişisel ilişkilere gore yargıc taktir yetkisini kullanarak kararı verir. 10.4.3.3Yasanın Tanıdığı Taktir Yetkisi: Yasanın tanıdığı taktir yetkisi kimi zaman hukuki olayın sonuclarına kimi zaman da koşullarına yoneldiği gorulur. Kimi zaman da her ikisi birden taktir yetkisi alabilir. Fıkra: Maddenin her paragrafı fıkradır. Bent: a, b, c ya da 1,2,3 şeklinde dizili kurallara bent denir. Medeni Kanunun 1. Maddesinin 1. Fıkrasının 1. Cumlesi: "Kural sozuyle ozuyle dokunduğu butun olaylara uygulanır. " Medeni Kanunun 1. Maddesinin 1. fıkrasının 2. Cumlesi Yasada uygulanabilir bir kuralın olmaması durumu ile ilgilidir 10.4.3.4 Yasa Boşluğu:Yasada gecerli kuralın bulunmamasıdır. Yasada belli bir olay icin uygulanabilir bir kural yoksa yargıc bu durumda Tore Hukukuna bakar. Tore hukukunda da kural yoksa yargıc Kanun Koyucu gibi kanun koyar. Burada yarış objektif olmalıdır. Yargıcın objektif olabilmesi icin 3 unsurdan yararlanması gerekmektedir. Ornekseme: Ornek olarak kural koymaktır. Benzer bir olayda uygulanan kural uygulanır. Karşılaştırmalı Hukuk:Yabancı ulke hukuku demektir. Hukuku bizim hukukumuza benzeyen bir ulkeden konu ile ilgili kural almaktır. Oğreti ve İctihatlar: Oğretile bilimsel goruşler ictihatlar ise yuksek mahkeme kararlarıdır. Oğretiler bilim adamlarının hakkında kural olmayan konularda k0nuşmasıdır. Yargıc bunlara bakarak kanun koyar. 10.5 Geleneklerin Tore Hukuku Olması Geleneklerin Tore Hukuku Olması İcin 2 Kural Vardır: Geleneğin uzun ureden beri uygulanması gerekir. Zaman suresi toplumda yaşayan kişiler geleneğin ne zaman topluma girdiğini bilmiyorsa aşılmış demektir. Objektif bir koşuldur. Subjektif bir koşuldur cunku kişilerin ic dunyası ile ilgilidir. Toplumdakilerin o geleneğe uyma ihtiyacıdır. Toplumda yaşayan herkes o geleneğe uymamız gerektiğini duşunuyorsa 2. koşul sağlanmış demektir. Mevzuatta kural yoksa ore hukukuna bakılır. 2. derece yukumluluk kaynağıdır.