Mart ayında başlayan koronavirüs pandemisinde aşı çalışmaları da artık son aşamaya gelmiş durumda. Pek çok aşı adayı klinik testlerde üçüncü aşamayı da tamamlamak üzere ve yetkili kurumlara başvurular yapılıyor. BiONtech ilk sırada Almanya'ya göç eden bir ailenin oğlu olan Uğur Şahin 'in firması BiONtech, aşı adayları arasında dağıtıma en yakın isim olarak gösteriliyor. 44000 civarındaki gönüllü üzerinde yapılan testler tamamlanmak üzere. Yüzde 90 etkinlik oranı yakalayan aşı adayı hakkında sonunda acil durum kullanımı için ABD'de başvuru yapılacak. Ayrıca Bkz. Fruit Ninja uzun bir aradan sonra geri döndü Pfizer ile birlikte geliştirilen aşı adayının gerekli onayları aldıktan sonra dağıtıma başlaması bekleniyor. İki firma hali hazırda üretim zincirini kurdu ve ilk parti üretim için her şey hazır. Talebin çok fazla olduğu aşı için haliyle ilk dönem biraz sıkıntılı geçecek. Yıl sonuna kadar 50-100 milyon arasında aşı üretilmiş olacak. Gelecek yılın sonlarına kadar ise 1.3 milyar civarında aşı üretilecek. ABD ilk etapta 100 milyon aşı siparişi verdi ve 1.95 milyar dolar civarında bir meblağ ödedi. Avrupa'da da yıl sonu veya gelecek yıl başında aşılamalar başlayacak. Uğur Şahin ; BBC'ye verdiği demeçte ülkemiz için de Sağlık Bakanlığı ile görüşme halinde olduklarını duyurdu. Eğer görüşmeler olumlu sonuçlanırsa Ocak-Şubat-Mart aylarında tedarik yapılacak. Sağlık Bakanı Aralık ayında Çinli CoronaVAC aşısından 5 milyon doz yapılabileceğini belirtmişti. Ayrıca Rus Sputnik V için de Türkiye'den üretim izni talebi geldiği ifade edilmişti. Yani Aralık ayından itibaren ülkemizde 3 farklı aşı adayının dağıtıma başlayacağını söyleyebiliriz. BiONtech ve Pfizer 'in geliştirdiği aşı adayı mesajcı RNA adı verilen bir bileşen barındırıyor. Bu mesajcı insan vücudunu enfekte etmeyen virüs bilgisine sahip. Vücuda enjekte edildikten sonra bağışıklık sisteminin virüsü üretmesini ve sonrasında bağışıklık kazanmasını sağlıyor. Aşının geliştirilmesinin yanında taşıma süreci de oldukça sancılı geçecek gibi. Aşının -70 derecenin üzerine çıkmaması yani ısınmaması gerekiyor. Sadece 4 kez tekrar -70 dereceye kadar dondurma sınırı var. Yine çözüldükten sonra sadece 5 gün civarı etkisini koruyabiliyor. Bu sınırlar aşılırsa aşı ile yaramıyor. Günümüz soğutma sistemleri bu kadar aşırı bir seviyeye hazır değil. Bu bakımdan Pfizer; ABD ve Avrupa'daki merkezlerinde aşıları tutacak. Dağıtım merkezleri üzerinden noktalara ulaştıracak. Ayrıca bir bond çanta büyüklüğünde olan içi kuru buz dolu kutularla 5 bin doz aşıyı 10 gün boyunca saklayabilmeyi planlıyor. GPS takipli bu çantaların 5 bin sterlin civarında olması bekleniyor.