Efsanelerin Hayatımızdaki Yeri

Bir oğlun babasını veya bir babanın oğlunu öldürmesi çok acı bir tecrübe olsa gerek. Bunun hakkında birçok efsane olması da bu durum kadar kötü bence. Bu kadar üzücü ve hayatta karşımıza çıkmasını asla istemediğimiz hikayelerin yıllar boyunca anlatılması beni mutlu etmiyor. İnsanlar belki de bu efsaneleri duyarak, okuyarak daha çok kabul ediyordur bu durumu ve içselleştiriyordur diye düşünüyorum. Oidipous'un veya Sührab ile Rüstem'in hikayesindeki kahramanların yerine koyuyorlardır kendilerini. Hikayeleri bu kadar düşünmek, onları hayatın bir parçası haline getirmek doğru mudur acaba? Bence doğru değil, çünkü okuduğum kitabın kahramanının bu hikayeleri bu kadar içselleştirmesinin kurbanı olduğunu düşünüyorum. 'Kırmızı Saçlı Kadın'ın kahramanı Cem, bu hikayelere fazla ilgiliydi ve sonu da bu hikayelerden birine benzedi. Oğlu tarafından öldürüldü. Kitabı okurken hep sonuna hazırlandığını düşündüm. Cem ve eşi Ayşe bu konuları tartışırken, Cem'in sonunu tartıştıklarını düşündüm. Nitekim öyle de oldu. Bu kitapla ilgili sevmediğim şeyler var. Cem'in eşi Ayşe ile olan ilişkisinin anlatılmamasını sevmedim. Her şey çok kısa bir şekilde geçiştirilmişti. Otuz yıllık hayatı belki sadece yirmi sayfada okumak beni tatmin etmedi, çünkü Ayşe karakterini sevmiştim ben okumadan. Özverili, tatlı bir karakterdi benim gözümde. Bu bir aşk hikayesiyse, Cem'in Kırmızı Saçlı Kadın'dan sonra tanıştığı ve evlendiği kadını daha çok tanımak isterdim ben. Kırmızı Saçlı Kadın ise Cem'in ilk aşkıydı, ilk birlikte olduğu kadındı. Gençken para biriktirmek için bir kuyucunun yanında çıraklık yaptığı dönemde tanımıştı onu. Ben Ayşe karakterinin çok üstünkörü geçiştirilmesinden dolayı her şeyin Kırmızı Saçlı Kadın'la alakalı olduğunu anlamıştım. Bu da her şeyi çok tahmin edilebilir kılmıştı. Ayşe ile çocukları olmamasından bahsedildiği an, ben Cem ve Kırmızı Saçlı Kadın'ın bir çocuğu olduğunu anlamıştım. Hatta bu çocuğun bir erkek olduğunu Cem'in efsanelere olan takıntısından tahmin etmiştim. Sonunu hazırladığını bunun için düşünüyordum. Onun dışında bu kitap beni çok heyecanlandırdı. Çoğu yerde baba-oğul ilişkisi çok güzel veriliyordu. Cem'in, gençliğinde bir dönem kuyu kazarken yardımcılığını yaptığı Mahmut Usta ile olan ilişkisini okumak benim için çok keyifliydi. Ustasını bir baba figürü yerine koyup kendini ona kanıtlama çabası ve onun sözünden çıkmayışı. Hem ona karşı çıkmak istemesi, hem de ona karşı çıkınca kendini kötü hissetmesi bana kuzenim ve babamın ilişkisini anımsattığı için çok gerçekçi buldum. Çünkü benim gözlemlediğim kadarıyla gerçek hayatta da baba-oğul ilişkisi böyle. Bir diğer yandan biyolojik babasından görmediği sevginin eksikliğini okurken de Cem için çok üzüldüm ve kendimi onun yerine koydum. Babam yanımda olmasa ben de onun gibi düşünür müydüm acaba babamı? Yanımda olsa bu yaptığımla gurur duyardı, bu yaptığıma kızardı diye vereceği tepkileri tahmin etmeye çalışır mıydım? Beni en çok şaşırtan şey Kırmızı Saçlı Kadın'ın asıl kimliğini öğrenmek olmuştu. Yıllar sonra Cem, Kırmızı Saçlı Kadın'ın aslında babasının eski sevgilisi olduğunu öğrendi. Her şeyi tahmin etsem de bunu edememiştim. Aslında sonradan düşününce bunun sinyalleri de kitapta çokça verilmişti, hem babasının annesini aldattığından, hem siyasi grupların içinde olduğundan bahsedilmişti ve Kırmızı Saçlı Kadın da bu siyasi grupları destekleyen tiyatro oyunları sergileyen bir grubun üyesiydi. Yine de bu durum beni şaşırtmıştı çünkü Cem, baba ve oğul ilişkilerinde gerçekten okuduğu efsaneleri yaşıyordu. Cem hem babasına ihanet etmiş sayılıyordu, hem de oğlu tarafından öldürülmüş. Bu kitap bana okuduğumuz, dinlediğimiz hikayelerin hayatımızda gerçekten büyük bir yer tuttuğunu düşündürdü. İnsanlar belki de yaşamak istedikleri şeyleri düşünüp, onları okumalıdırlar. Belki de kendi kaderimizi bir şeylere inanarak kendimiz çiziyoruzdur. Neden babamızı öldürdüğümüzü veya oğlumuz tarafından öldürüldüğümüzü düşünelim ki?