Metamorfoz Vakti

Sizce insanı diğer bütün canlılardan ayıran özelliği nedir? Cevap aslında çoğumuzun daha küçük yaşlarda dersliklerimizde öğretildiğimiz, zekasını çevresinde var olup biten değişimlere iradesini ve düşünebilme yetisini kullanarak karşılık verme becerisidir. Buradan çıkarılabilecek yargılardan biri insanın aklını bu denli etkili kullanabiliyor olması, onu mutlak özgürlüğe de kavuşturabilmesi şeklinde olabilir. Ne yazık ki tarihsel süreçte kurulup yıkılan pek çok uygarlığın yarattığı bir olgu "ahlak" insanlığı sayısız doğrultuda yol alabilme fırsatından uzaklaştırıp, bir giriş ve çıkışı olan karanlık bir tünele sokmuştur. Ahlaklı olmanın erdemi üzerine büyütülen çocuklarımız doğru ve yanlış arasındaki keskin çizgileri tek amaçlarıymış gibi ezberlemiş ve ezber bozan bütün dış unsurları da sorgusuz reddetmişlerdir. Çarkın dişlileri gibi kısır döngü halinde devam eden bu süreç, ahlak kavramını sorgulamaya fırsat tanımamış ve hayatlarımızı kendi öz irademiz ve düşüncelerimiz doğrultusunda kontrol etmeyi engellemiştir. Yüksek ölçüde kültürlerini muhafaza etmeyi başarabilen, kendi benliklerini kültürel yozlaşmanın uzağında tutup devam ettiren toplumların ahlak yasaları da daha belirgin olmakta. Bir kültüre sahip çıkmak ve onu kaybetmemek uğruna verilebilecek bir takım fedakarlıklar elbette olmalıdır ancak toplum bireyleri hiçbir koşulda ahlaki değerlere sıkıştırılıp iradelerinden uzak tutulmamalıdır. Kendi ülkemden başlamak üzere durumun oldukça iç karartıcı örneklerini sürekli görmekteyim. Henüz kendilerinin de ne olduğunu anlamadığı olgular üzerinden evlatlarına baskı yapan aileler ilerde bilmiyor ki çocuklarını ne denli kaotik bir kadere sürüklüyor. Durumu örnekleyebilecek bir anımı paylaşayım. Çok yakın bir arkadaşımın ailesinden gizli tuttuğu bilgisayar ortamında yaratılan müzik türlerine ilgisi ve hatta bununla ilgili geleceğe dair bir kariyer hedefi vardı. Ne yazık ki ailenin bu idealleri öğrenmesi ile gelecek garantisi içermediği için bu yönde bir destek olmayacaklarını aksine öyle saçma bir tutkunun peşine koşmakta çalış mühendisliklerden birini tuttur dediklerini ve arkadaşımın hayal kırıklığını daha dün gibi hatırlıyorum. Durumun baskılama ile gerçekleşmesine gerek bile kalmadı aslında. Öyle farklı bir beyin yıkama söz konusu ki, çocuklar ufak bir burukluk ile düşünce ve ifade özgürlüklerini kaybettiğini hissedemiyorlar bile. Ahlak algıları yok diye eleştirdiğimiz kesimleri anlam çerçevesine sokamadığımız için bizden daha başarılı oldukları zaman da sebebini kendi yaptığımız hataların dışında tutuyoruz. Peki bu kadar konuşuyorum, sisteme tepkimi gösteriyorum ama ne yapılması gerek o zaman diye mi düşünüyorsunuz? Hani o hastalığa çare yok derler ya bazen hekimlerimiz, durum öyle değil. Neden bir durup ben ne yapıyorum, hayatımdan mutlu muyum, gerçekten özgür müyüm diye kendimize bu soruları sormayalım ki? Hep yapmak isteyip de yapamadığımız eylemlere atılmak size garanti veriyorum, şimdiye kadar tatmadığınız bambaşka bir duygu sunacak. Esra Baran'ın Renkli Rüyalar Oteli nde benim ifade edebileceklerimden çok daha somut şekilde gözlemlenebilecek olan hislerimizin arkasına takılıp yola koyulma düşüncesi beni bu yazıyı yazmaya itecek kadar etkili oldu. Bir bireyin duyguları doğrultusunda hareket edebilmesi, bu özgürlüğe sahip olması onu büyük başarılara taşıyan en kritik unsurların başında gelir. Ben bugüne kadar şanslı bir genç oldum ve toplumun tabularından uzak bana herhangi bir dayatmada bulunmayan her konuda bana destek olan bir ailenin çocuğu olarak büyüdüm. Bazen burnu dik biri olmam sadece kendi düşüncelerimi takip etmem yüzünden eleştirildiğim de oldu fakat geriye dönüp baktığımda verdiğim hiçbir kararın da pişmanlığını yaşamamış oldum. Bu şansım tüm insanların elinde bulundurduğu bir fırsat olmalı ki dünya çok daha yaşanılası, yaşamaya can atılacak bir yer olabilsin. İşin aslı zaten bunun bir fırsat değil gereklilik, doğuştan var olan bir gerçek olması zaten bu yazımın asıl endişesi. Konuştuklarımın hepsini tek bir potada eritecek olursam; ahlak bugüne kadar bizim hep yanı başımızda olan bir olgu olmasına karşın, zamanla bizim varlığını sorgulayamadığımız bir hal almış. Bizler de artık bu değişen ahlak biçimini kabullenmeliyiz. Yani ahlakın aslında bizi nasıl tabulara sıkıştırdığını anlayıp bunun çıkışını kovalayabilmeliyiz. Çocuk naifliği ile sadece merak ve duygularımızın bizi yönlendirdiği günlere geri dönebilmeliyiz. İnsanlığın değişimi her gün her dakika hatta her saniye devam etmekte. Yeni bir şeyler denemek için hiçbir zaman geç değil, her an yeni bir serüven.