Nazım Hikmet ve Piraye

Nazım Hikmet Piraye'sini çok sevmiş belki ona inci küpeler, elmas yüzükler alamamış ama ona canının en iç yerinden şiirler ve mektuplar yazmış. Aşkın en güzel hali değil midir şiir? Aşk gibi dermansız derdin ilacı değil midir mektuplar? Nazım Hikmet biriciği Piraye'ye 1933'ten 1950'ye kadar, çeşitli cezaevlerinden mektuplar yazmış. Tam sayısından net emin olamasam da 580 civarı mektupla dönmüş bu aşk. Ve Piraye'sini başka bir kadın uğruna terk etmiş Nazım. Çünkü aşka aşık bir adamdı Nazım Hikmet. Piraye'ye değil. Fakat Piraye Nazımına aşıktı aşka değil... Halbuki Nazım ne demişti Piraye'sine: Bizi esir ettiler, bizi hapse attılar: beni duvarların içinde, seni duvarların dışında. Piraye'yi de hapse tıktıkları doğruydu. Ama onun parmakları demirden değildi. Demirden daha sertti parmaklıkları. Aşktandı... Ve aşkı için kendini ezdirebilecek, biriciğini başkasına verebilecek buna zorunda kalacak bir kadındı o. Oğullarını bir başına büyütmüş bir kadın, bir aşık ve en önemlisi çok güçlü bir anneydi Piraye. Gururlu bir kadındı, aşkından ölse yine dönmezdi Nazım'ına. 20 yıllık aşklarının 17 yılında hapisteydi Nazım'ı... Hep merak etmişimdir yorulmadı mı Piraye beklemekten? İnsan 17 yıl nasıl bekler birini? Ah aşk sen nelere kadirsin, keşke beklediğine değseydi diye çokça düşünürüm... O beklediğine değmemesi nasıl bir ıstıraptır düşünmesi beni bile yıpratıyor. Şiir gözlü Piraye sen bu aşka fazlaydın... Fakat o mutluydu. Nazım'ın kadınıydı o... Nazım ona kadınım derdi fakat nerdeyse her aşık gibi bilemedi kadının kıymetini... İlk göz göze geldiğimiz günkü elbiseni çıkar sandıktan, giyin, kuşan, benze bahar ağaçlarına... Hapisten mektubun içinde yolladığım karanfili tak saçlarına, kaldır, öpülesi çizgilerle kırışık beyaz, geniş alnını, böyle bir günde yılgın ve kederli değil, ne münasebet, böyle bir günde bir isyan bayrağı gibi güzel olmalı Nazım Hikmetin kadını... Biraz araştırma yapmıştım aşkları hakkında. Birde kitap okumuştum ismi Celile'ydi. Celile Nazım'ın annesi. Piraye'yi pek sevmezmiş Celile ama bahsetmek istediğim gelin kaynana ilişkisi değil. Bu aşkın nasıl başladığı... Ve nasıl acı bir şekilde sona erdiği... Fakat önce bir kitaptan daha söz etmek isterim başlamadan hikayeye... Yüzyılın aşkları ismi... Orda da vardı Nazımın Piraye'si... Piraye'nin Nazım'ı, biriciği... Nazım'ın kız kardeşinin arkadaşıdır Piraye. Kocasından ayrılmış bir kadındır o, dünyaya yapayalnız göğüs geren bir kadın. Bir erkek bir de kız çocuğu vardır. Nazım ve Piraye kimsenin haberi olmadan evlenirler birazda bunun için sevmez Piraye'yi Celile ve evlenince İstanbul'a yerleşirler. Nazım cezaevine girer. Orada olduğu zaman boyunca Piraye'ye bir sürü şiir ve mektup yazar. Nazım'ın en çok şiir yazdığı kadındır Piraye. Nazım sürekli yazar Piraye'ye sine. Bursa Cezaevi'nde yatarken dayısının kızı Münevver onu sık sık ziyaret etmeye başlar. Böylece Münevver ve Nazım aşkı başlamış olur... Yani Piraye ile Nazımın sonu gelir... Piraye kıt kanaat geçinir Nazımı olmadan... Ama sıkar dişini, aşkına, kocasına kavuşmayı bekler... Ah Nazım bilmez mi Piraye'sinin parasız olduğunu... Bilir ama ne çare... Bir şey yapamaz... Piraye'sine ihanet etmiştir Nazım... Bunca zorluğa aşkı için göğüs geren kadınına başka bir kadın için sırtını dönmüştür... Halbuki ne demişti Nazım Piraye'sine... ...... Ne güzel şey hatırlamak seni. Sana tahtadan bir şeyler oymalıyım yine: bir çekmece bir yüzük, ve üç metre kadar ince ipekli dokumalıyım. Ve hemen fırlayarak yerimden penceremde demirlere yapışarak hürriyetin sütbeyaz maviliğine sana yazdıklarımı bağıra bağıra okumalıyım... Ne güzel şey hatırlamak seni: ölüm ve zafer haberleri içinden, hapiste ve yaşım kırkı geçmiş iken... (...) Fakat her aşk gibi bu da yarım kaldı... Nazım'dan sonra evlenmedi Piraye... Hep Nazım'ın kadın kaldı...