SİMİT ve KARİDES

Geçen hafta bir kitapçıda dolaşırken George Orwell'in Paris ve Londra'da Beş Parasız romanı ile karşılaştım. Gerek ülkemizde gerekse dünyada büyük bir çoğunluk tarafından bilinen yazarların ülkemizde az bilinen romanlarından birisini okumak istiyordum uzun süredir. Bu yüzden bu kitabı görür görmez hemen alıp okumaya başladım. Kitabı okumaya başladığımda kitabın konusundan haberdar olmadığım için konusunun yazarın daha meşhur olan diğer romanlarına , Hayvan Çiftliği ve 1984 gibi, benzeyeceğini düşünmüştüm ancak yanılmışım. Orwell hayatında maddi sıkıntılar çektiği bir dönemi anlatıyordu ve kitapta diğer romanlarında da karşımıza çıkan akıcı anlatımı kendisini yine gösteriyordu. Romanı okurken romandaki karakterler arasındaki gelir dağılımın adaletsizliği gözüme çarptı ve acaba günümüzdeki durum ne diyerek bu konuyu düşünmeye karar verdim. 4 kişilik bir ailenin açlık sınırının 1400, yoksulluk sınırının ise 4500 TL olduğu bir ülkede yaşıyoruz. Ancak gel gelelim ki asgari ücrete baktığımızda asgari ücretin açlık sınırını bile geçemediğini görüyoruz. Bu da şu anlama geliyor, ülkemizde eski aile düzenini devam ettiren aileler -evin babası çalıian ve eve parayı getiren, evin annesi ev hanımı olup temizlik, yemek yapan ve çocuklardan oluşan geleneksel yapı- asgari ücretle açlık sınırının altında bir yaşam sürüyor. Evin gelirinin yoksulluk sınırını geçebilmesi için 4 kişilik bir ailede 3 kişinin asgari ücretle çalışması ya da ailenin ebeveynlerinin ikisinin de çalışıp en az birinin asgari ücretin iki katı kadar kazanması gerekiyor. Bu koşulu ülkemizde birçok aile sağlayamadığı için insanların belirli bir kısmı yoksulluk ve hatta bazıları açlık sınırının altında yaşıyor, yani karınlarını dahi doyuramıyor bazı bireyler. Ülkemizdeki zengin kesime baktığımızda ise dudak uçuklatan durumlarla karşı karşıya kalabiliyoruz. Bazılarının İstanbul'da denize nazır, içi yardımcılarıyla dolu yalısı varken bazılarının da birbirinden pahalı arabalardan oluşan spor araba koleksiyonu var. Hatta bazen bunların ötesinde para göstergeleriyle karşılaştığın oluyor, "Bu insanlar bu kadar parayı nasıl kazanmış acaba?" diye düşünmeden geçemiyorsun. Zengin kesimin günlük hayatlarında kullandıkları arabalara bile bazen nasıl binebildiklerine şaşıyorum. Düşünüyorum bazen, benim öyle bir arabam olsa binebilir miydim diye, büyük ihtimalle arabanın başına bir şey gelirse diye arabayı kullanmaktan bile korkardım Fakir kesim karnını zar zor doyurup ailesini zar zor geçindirirken zengin kesimin bu kadar lüks odaklı bir hayat sürdürmesi bana oldum olası garip gelmiştir. İnsanların belirli bir kısmı sokaklarda zorlu koşullarda çalışarak zar zor midesine birkaç parça bir şey sokarken başka bir kesimin ise her akşam en az 5 çeşit yemek yemesi beni gerçekten üzüyor. İnsani olarak bakıldığında bu ciddi sorunun çözülmesi gerektiği kanısına anında varılabiliyor ancak birçok insan bu sorunun çözümünün nasıl olması gerektiğine bir türlü kara veremiyor. Bazıları bu durumdan devleti sorumlu tutarken bazıları ise zengin kesimi sorumlu tutuyor. Bence her ikisi de geçerli bir faktör. Çünkü ne kadar bu sorunun önemli kaynaklarından birisi devlet olsa da tek sorumlusunun o olduğunu söylemek yanlış olur. Bana sorarsanız zengin kesime de fakir kesime de bu sorunun çözümünde bir sorumluluk düştüğünü söyleyebiliriz. Yoksul kesim elindeki fırsatları değerlendirmediği ya da değerlendiremediği için böyle bir durumda olabilir. Zengin kesim ise toplumun kalkınması ve zengin kesim ve yoksul kesimin hayat standartları arasındaki farkın azalması için maddi durumu iyi olmayan kesime sadece devletin sorumluluğu olarak görünen olanakları yaratma konusunda devlete yardımcı olmalıdır ve halka yol göstermelidir. Fakir kesim ise eline geçen olanakları değerlendirmeli ve bu olanaklarla gelişme kaydetmelidir. Toplumun durumuna baktığımızda zengin kesim ile yoksulkesim arasında çok kesin bir çizgi olduğunu rahatlıkla görebilirsiniz. Bir taraf karnını simit ve peynirle doyururken diğer taraf her akşam yemeğinde 3-4 çeşit yemesi sınıfsal uçurunum ne kadar büyük bir sorun olduğunun bir göstergesi bence. Ancak zaman içinde bu keskin eşitsizliğin giderilmesine yönelik adımlar devlet ve halk tarafından atılırsa bu çizginin zamanla belirsiz hale geleceğine ve hatta bu farkın ortadan bile kalkabileceğine gönülden inanıyorum. Faruk Oruç