Doğru Olmak

Hepimiz tarafından bilinen ama yapılması her zaman kolay olmayan doğrular vardır. Altın değerindeki bu doğrular bazen bir miktar parayı ya da eşyayı bazen ise bir insanın hayatını kurtaracak kadar değerlidirler. Ama dediğim gibi kolay değildir her zaman bu doğruları uygulamak çünkü biliriz ki eğer doğru olanı yaparsak sonunda biz zarar göreceğiz. Çocukluğumuzu hatırlayalım hani şu mini çeteler şeklinde mahallenin tozunu attırdığımız yıllar, işte o yıllardan bir örnek vereceğim sizlere. Bir gün oyundan yorgun düşmüş evime doğru yürürken alt komşumuz Zehra teyzelerin kapısının önünde kapıyı açmaya çalışan bir adam gördüm ama bir terslik vardı, Zehra teyzelerin tatilde olması gerekiyordu. Belli ki adam hırsızdı ve içeriye zorla girmeye çalışıyordu. O an beynimin kıvrımlarını tam olarak hissetmeye başlamıştım ta ki hırsızın beni görüp o keskin bıçağını sallayana dek. Eğer bu gördüklerimi bir kişiye dahi anlatacak olursam beni doğduğuma pişman edeceğini söyledi. Durulmuştum ve hiçbir şey düşünemez oldum çünkü sekiz, dokuz yaşlarında bir çocuk için bu türden bir tehdit gayet yeterli bir sebeptir karşıdaki kişiyi durdurmak için. Eve girdiğimde kimseye en ufak bir kelime dahi etmedim. Yaklaşık bir saat kadar sonra penceremden aşağıya baktığımda polis arabaları binanın önüne gelmişti ve polisler birkaç süs eşyasının çalındığını söylüyorlardı. Eğer ben doğru olanı yapabilmiş olsaydım, eve geldiğimde anneme ya da babama aşağı katta bir hırsız olduğunu söyleseydim, belki de ne Zehra teyze bu kadar ağlar ne de ben kendimi hala bu olaydan sorumlu tutuyor olurdum. Belki de verdiğim bu örnek, doğruyu yapmanın etkileri hakkında verilebilecek en basit örneklerden bir tanesiydi çünkü bu örnek ben, hırsız ve Zehra teyze üçgeni arasında küçük bir etkiye sahip, çalınan televizyon yerine konur, hırsız cezasını çeker, benim yüküm ise gün geçtikte hafifler. İzleyip çok etkilendiğim bir film olan Bridge of Spies'te ise Tom Hanks'ın can verdiği James B. Donovan karakterinin doğru olanı yapmasının sonucunda üç hayat kurtulmuş, iki büyük devlet arasındaki gerilim bir nebze azalmış ve filmin sonunda doğru şeyi yapmanın önemini bir kez daha kavramıştım. Her şeye rağmen doğru olanı yapmak, eskilerin dediği gibi "Boynun ipe gidecek olsa bile doğrudan vazgeçme." lafının gereğini yapmak ne erdemli bir harekettir, herkese nasip olmaz böylesine güçlü ve sağlam bir yapıya sahip olmak. Olayı daha iyi bir biçimde anlatabilmek için bir örnek daha vereyim. Günümüzde zenginlik dağılımı öylesine acımasız ki yüzde birlik kesimin sahip olduğu zenginlik geriye kalan yüzde doksan dokuzun sahip olduğu zenginlikten daha fazla ve bu olay sadece doğduğumuz bölge, din, dil ya da ırk ile alakalı değil. İşin içinde devlet büyüklerinin doğru olanı yapmaması hatta kasıtlı olarak yanlış olanı doğru olarak görmelerinden kaynaklanıyor. Eğer oy vererek yetkili kıldığımız insanlar kuralları kendi menfaatleri doğrultusunda düzenlemek yerine herkesin menfaatlerini göz önünde bulundurarak düzenleseler, belki bugün bu kadar insanımız açlık savaşı vermezdi. İşte doğruyu yapmanın önemi bu denli büyük. Filmde James B. Donovan'ın gösterdiği erdem, ailesi evdeyken Amerikan Gizli Servisi tarafından kurşuna dizilmesine rağmen kararlığından vazgeçmemesi doğruyu yapmanın zorluğunu bizlere gösteriyor. Filmin içinden aklımda kalan James B. Donovan tarafından söylenmiş çok güzel bir söz var. Konuşma Amerikan Gizli Servis ajanı ile James B. Donovan arasında geçiyor. Donovan müvekkilini Rus hükümetinin bir ajanı olmasına rağmen savunacağını söyleyince görevli Amerikan ajanı "Bu yaptığın Amerikanın menfaatine bir şey değil." diyor Donovan ise "Ben İrlanda kökenliyim, eminim seninde ailen başka bir yerden geldiler Amerika'ya bizi bir arada tutan şey nedir? Yasalar." İşte erdemli bir avukatın işini doğru yapmaya gösterdiği özenin en güzel örneklerinden bir tanesi. Keşke hepimiz durum ne olursa olsun doğru yapmanın önemini kavrasak ve keşke hepimiz doğruluğun bize hiç bir zararı olmadığını öğrensek. Belki o zaman gelecek nesillere yalansız, korkusuz, dosdoğru bir gelecek bırakabiliriz.