KİNYAS VE KAYRA

Dünyanın Sonuna Dünyadan Önce Giden Adamlar Kendilerini defalarca bulup, defalarca kaybeden, varlığına neden bulamayan iki arkadaşın öyküsüdür Kinyas ve Kayra. 9 yaşından beri arkadaşlardır. İkisi de koskoca dünyada kendilerini anlayan kimsenin olmadığına inanırlar ve 21 yaşında evden kaçıp, kendilerini en az zihinleri kadar karmaşık ve en akıl almaz şeylerin yaşandığı Abidjan'da bulmuşlardır. Sadece birbirlerinin yanında kendileri olabilmelerine rağmen aslında ikisi de birbirlerine kendilerini tam olarak açamamıştır. Hatta birbirlerine düşmanlardır bazen. İkisinin de en belirgin özelliği, hayatı ve kendilerini reddedişleridir ve tek bir amaçları vardır: zihinlerini öldürmek! Kesinlikle fiziksel bir ölüm değildir bu; il olma izni alabilecek kadar kalabalık olan zihinlerindeki o kalabalığı dağıtmak, kendilerini düşünemez hale getirmektir amaçları. Çünkü Kayra ve Kinyas için, Kayra ve Kinyas'ı yanlarında götürdükten sonra her yer aynıdır. Kayra ve Kinyas'ı öldürmek zorundalardır. Kayra insanlardan iğrenmektedir, duygusuz biridir, kimseyi gerçekten sevememiştir hayatında. Küçük yaşlarda yalan söylemeye başlamış, kendine dahi yalan söylemiştir. Kayra kendisinin hayatın en üst noktasına varmış olduğunu düşünür ve ulaşılacak daha fazla yer olmadığını görünce hayatının anlamsız olduğu kanısına varır. Her şeyi bilidiğini zanneder ve bunun kendine çok ağır geldiğini söyler ki bence fazlasıyla ukaladır. Aslında Kayra önceden birçok insana göre çok güzel bi hayata sahipti . Kimse ona 9 yaşında tecavüz etmemişti, kendiliğinden gelmiştir acıları. Kayra bir nevi hayatı çok güzel olan insanların şaşırtıcı intiharlarına bir örnektir. Hayatın diğer insanlar tarafından nasıl algılandığını asla bilemeyeceğimize dair bir örnektir. İşin aslı Kayra gerçekten duygusuz ve kötü bir adamdı ve bunun farkındaydı, kötü olan şeyse kendini asla değiştiremeyeceğine inandırmasıydı. Bir insanın kendine yapabileceği en kötü şeydir bu. O kendini kandırdı. Belki daha az düşünseydi mutlu olabilirdi ama sonunda ölüm olan bir hayatta mutlu son olması imkansızdı ona göre; ne kadar doldurursa doldursun hayatını, altı delikti, delikse ölümdü. Belki de zaten öleceği için yaşamayı hiç istememişti, sorsalar direk cehenneme gitmeyi tercih ederdi. Montaigne'in "aylak ruhlar" adlı güzel bir metaforu vardır : "Bir amaca bağlanmayan ruh yolunu kaybeder çünkü her yerde olmak, hiçbir yerde olmamaktır." Belki de Kayra'nınki bunun gibi bir şeydi. Aylak bir ruhu vardı. Kendi varlığını reddetti. Kitabın başından beri hep istedikleri şeyi yaptı. Gerçekten zinini öldürdü, kendini bir odaya kapatıp sonsuz uykuya bıraktı. Düşünmeyi unuttu aylak ruhu. Hiçbir şey yoktu zaten dünyada. Hiçbir şey yok! Kinyas farklı bir yol seçerek evine, ailesine dönmeye karar vermişti. Kitabın başından beri Kinyas'ın Kayra'dan daha insancıl duygulara sahip olduğunu hissedebiliyoruz aslında. Kinyas'ın insanlığı asla ölmemişti. Kendine Kinyas adını o vermişti. Tolga'yı(gerçek adı) asla öldürmemişti. Tolga hep vardı, sadece bir süreliğine Kinyas olmuş ve bir yolculuğa çıkmıştı. Kinyas'ın geri dönmesinin bir sebebi vardı , ölmek istemiyordu. Kaybedeceklerinden değil, hala kazananamadığı şeyler olduğundan. Hayatı yok etmenin asla gelmeyeceğini anlamıştı. Çünkü hepimiz bir saat sonra yaşayacaklarımızı bilemeyecek kadar insandık. Kinyas kendisine bilerek bulaştırıdığı HIV virüsünü taşımasına rağmen, bedeni ölmesine rağmen, zihnini canlandırmayı başardı. Kayra'nın "hayatın altı delik" metaforuna karşın Kinyas o deliği kapatmayı öğrenmişti. Dostlukla, sevgiyle, aileyle kapatmayı. Kayra'da o deliği kapatacak yetenek yoktu. Kinyas çelişkilerin insanı yavaşlatmaktan başka bir şeye yaramayacağını anlamıştı. Madem doğduk, yaşamalıydık. Normal bir insan olmaya çalıştı bu yüzden. Düşünmemeye ve sadece basit biri olmaya çalıştı. Aşık olmaya, iş bulmaya "normal" bir yaşam sürmeye çalıştı. Moda yaşamaktı ve hissetmekti. Bu kadar basitti. Kinyas hayatın reddemeyeceği kadar güzel olduğunu anlamıştı. Çünkü hayatta her şey vardı. Her şey var! Hepimizin içinde bir parça Kinyas vardır. Kinyas bizim olmak istemediğimiz tarafımız. Toplum için yaşamak uğruna öldürdüğümüz, kendimize itiraf dahi edemediğimiz kişiliğimizden bir parça. Hakan Günday, Tolga'nın Kinyas'ı nasıl öldürdüğünü anlatırken bizim çarklar arasında nasıl yaşamaya çalıştığımızı, kendimizi "düzen"e nasıl adapte etmeye çalıştığımızı gösterdi belki de. Kitap karakterlerin kendi ağızlarından yazdıkları yazılardan oluşmuş. Kayra unutmak için, zihninde var olan her şeyi kusmak için yazıyordu yani zihnini boşaltarak öldürmek istiyordu. Kinyas da unutmak için yazıyordu ama sadece Tolga'ya geri dönmek için, kötü düşüncelerini silmek ve tertemiz bir zihin yaratmak için. Başka bir deyişle normal bir zihin yaratıp, normal biri olmak için. İnsan isterse kendine her şeyi yapabilirdi, bir başkası değil sadece kendisi yapabilirdi. Kinyas gibi çürümekte olan bir bedeni yaşatabilir ya da Kayra gibi hayatıyla ne yapabileceğini bulamayıp hayatını mahvedebilirdi. Kitap; vahşiliğimizi, var olma nedenimizi, var olmama arzumuzu, yaşamın güzelliğini, ölümün cezbediciliğini gösterir bize. Kinyas ve Kayra'yı tanıdıkça onlara benzeyen düşüncelerimizden dolayı şüphe etmeye başlarız kendimizden. Zaten kimse okurken Kinyas'ı ve Kayra'yı onaylamaz fakat herkesin bir yanı onlar gibi olmak ister. Kitabı okuyup sindirdikten sonra geriye hepimiz için önemli bir soru kalır: İçimizde bastırdığımız hangi karakteriz? Kinyas mı Kayra mı? Ve aslına bakarsanız, bu kitabı bitirdikten sonra benim aklımda bambaşka bir soru kalmıştır. Kinyas ve Kayra'nın yolları farklı olmasına rağmen varış noktaları aynı değil miydi? Kayra kendini içine hayat sızmayan bi odaya kapatarak, Kinyas ise kendini yalanlar üzerine kurulmuş "Düzen"e teslim ederek zihnini öldürmedi mi?