Bir Hint Fakirinin Sıra Dışı Öyküsü

Adından da kolayca anlaşılabileceği üzere, konu olarak da piyasada rastladığımız çoğu kitaptan farklı olan Bir Ikea Dolabında Mahsur Kalan Hint Fakiri'nin Olağanüstü Yolculuğu, 2013 yılında Fransız ve İspanyol asıllı yazar Romain Puertolas tarafından yazılmış, 2014 yılı Ağustos ayında Can Yayınevi'nin katkılarıyla Türkçe'ye çevrilerek, biz okuyucuların beğenisine sunulmuş 237 sayfalık bir roman. Kitabın adında ve olay örgüsünde "IKEA" markasının özellikle belirtiliyor olması, okuyucuların aklına yazarın geçmişte "IKEA" markasıyla bir ilişkisi olup olmadığı sorusunu getiriyor olsa da kitap kapağının arkasındaki açıklamalara baktığımızda, böyle bir durumun söz konusu olmadığını görüyoruz. Bana kalırsa; yazar, "IKEA" gibi dünyaca ünlü bir mobilya markasını eserinin adında ve içinde kullanarak, eserinin daha çok ilgi çekmesini sağlayıp, eserini ve dolayısıyla fikirlerini daha çok kişiye ulaştırmayı amaçlamış. Nitekim; kitap kapağının da "IKEA" markasının logosuyla aynı renklere sahip olması, böyle düşünmeme neden olan başka bir sebep: "IKEA" logosu renginde bir kitap hangimizin ilgisini çekmez ki? Neyse, şimdilik "IKEA" adı meselesini bir kenarda bırakıp, sizlere olay örgüsünü kısaca anlatmak istiyorum: Yoksul bir aileye sahip olmasından dolayı kötü bir çocukluk geçiren (halası tarafından büyütülürken ailede fazlalık olarak görülmesi, İngiliz bir jeolog tarafından kandırılarak tacize uğraması) ve çocukluğunda yaşadığı talihsiz olaylar yüzünden, zamanla kendi halkını her türlü şekilde (yalan, hokkabazlık, sihir numaraları...) kandırabilen bir Hint fakirine dönüşen Ajatashatru, Fransa'daki IKEA'ya, Hintliler için özel olarak tasarlanmış çivili yataklardan almaya gider. Tabii, IKEA'da da uyanık mı uyanık Hint fakirimiz, buraya çivili yatak almak için gelmesine rağmen, kimseyi dolandırmadan duramaz. İşe onu IKEA'ya götüren taksici Gustave'a parasını hokkabazlık sayesinde vermemekle başlayan kahramanımız, mağazada almak istediği yatağa parasının yetmediğini öğrenince; kendisine bir kurban seçer ve şansına, seçtiği bu kurban ona yemek ısmarlamakla kalmayıp, üstüne para da verir. Ancak Marie adındaki bu kurban, şu ana kadar kandırdığı insanlardan farklıdır. Çünkü; kahramanımız Marie'den çok hoşlanmıştır ve onunla daha çok zaman geçirmek istemesine rağmen, Fransa'ya geliş amacının sadece yatak almak olduğunu bildiği için bu isteğinden vazgeçmiştir. Yatağı mağazaya geldikten bir sonraki gün almayı planlayan Ajatashatru, yanında başka parası olmadığı için geceyi IKEA'da geçirmeye karar verir. Ancak bu sırada mağaza görevlilerinin içeri girmesiyle telaşla bir dolabın içine saklanır ve onun için macera o andan itibaren başlar: Dolabın içine insanları hayatı boyunca kandırmış bir Hint fakiri olarak giren kahramanımız, dolaptan insanlara yardım etmenin asıl mutluluk kaynağı olduğunu anlamış, dürüst olmayı kendine ilke edinmiş bir yazar olarak çıkacaktır... Dolapta mahsur kalan Ajatashatru, önce İngiltere'ye, mülteci sanılarak bedava biletle İspanya'ya, oradan ünlü film yıldızı Sophie Marceau'nun bavulunda mahsur kalarak İtalya'ya ve nihayetinde uçan balonla Libya'ya gider. Ancak romanda asıl vurgulanan kahramanımızın bu kadar çok ülkeyi gezmesi değil, ülkelerde karşılaştığı insanlar "güzel ülkeler"e gitmek uğruna her türlü yolu göze almış "onurlu" mülteciler - ve yaşadığı olaylar sayesinde kendi içinde de bir yolculuğa çıkmasıdır. Kendi iç yolculuğunu ve hayata bakış açısının değişim sürecini, yolculuğu sırasında hissettiği "beş elektroşok akımı" şeklinde ifade eden kahramanımızın düşüncelerini kitabın son bölümlerinde yer alan şu cümlelerden anlıyoruz: "... Birinden bir şeyi hile hurdayla elde etmenin kibirli tatmininden çok daha güçlü bir duygu varsa, bunun, ihtiyacı olan birine bir şeyler sunmak olduğunu keşfetmişti..." "... Ve bu son günlerde karşılaştığı insanlar, insanları dolandırarak paralarını almaktan ziyade vermenin, çevresine iyilik yapmanın çok daha karlı bir iş olduğunu öğretmişlerdi ona..." Kitabın sonunda yolculuğu sırasında yaşadıklarını roman haline getirerek başarılı bir yazar olan kahramanımız, kazandığı paraları insanlara yardım etmek amacıyla kullanmaya karar veriyor. Ayrıca; IKEA'daki başta kendisine kurban olarak seçtiği, ancak zamanla kalbinin ona kurban haline geldiği Marie'yle evlenerek de yepyeni hayata mutlu bir şekilde başlıyor. Kısacası, romandan yaşamın aslında sürprizlerle dolu olduğunu ve en "sıradan" mekanların, olayların ve eşyaların BİR DOLABIN bile bizleri nasıl maceralara sürükleyebileceğini, belki de yeni birer hayata başlamamıza neden olabileceğini görüyoruz. Herkesi ilgilendiren "iyilik, yardımseverlik, dürüstlük" gibi kavramların önemini, eğlenceli ve esprilerle dolu bir anlatım ve bolca kelime oyunu içeren bir dille anlatan yazar; kitapta mültecilerin yaşadığı güncel sıkıntılara ve haksızlıklara yer vererek de okuyucunun "vicdanını" gerçek anlamda sorgulamasına ve dünyada olup bitenleri düşünmesine neden oluyor. İç dünyanızı sorgulamanızı sağlarken aynı zamanda içinde bir komedi filminden fırlama olaylar barındıran; bunun yanı sıra Hint kültürüne ait bazı gelenekleri anlatmasıyla size yeni kültürler tanıtan; güncel olayları ve insanların çektiği haksızlıkları içererek farkındalığınızı artıran bir kitap okumak istiyorsanız "Bir IKEA Dolabında Mahsur Kalan Hint Fakiri'nin Olağanüstü Yolculuğu" tam size göre.