BİR DAHİNİN SERT KABUĞU

Can Dostum ilk izlediğim andan beri bana en çok şey ifade eden filmlerin başında gelmiştir, çünkü önceden de üzerinde düşündüğüm konuları sınırlı bir sürede çok dokunaklı bir şekilde işliyor. Dahi, içe kapanık bir gencin hikayesi Can Dostum. Kendi hayatımla bazı bağlantılar kurabiliyor olmam bu filmi benim için daha özel kılıyor. Hayatım boyunca hiçbir zaman fazla dışa dönük bir insan olamadım, olmak da istemedim zaten. Yakın arkadaş konularında şanslıydım, benim sosyallik seviyemdeki bir insan için fazlasıyla dostum oldu. Bu konuda hiçbir şikayette bulunamam. Fakat bunlar da bir yere kadar tabii, çünkü arkadaşlıklarda birbirimizle paylaştığımız şeylerin de bir sınırı olduğuna inanıyorum. Benim için bu sınır daha bile fazladır. İnsanların başkalarına anlatmayacağı şeyler, genelde utanç verici anıları ve geçmişlerindeki sarsıcı olaylarla sınırlıdır. Çoğu insan her şeyi anlatmasa da en azından bir derdi olduğunda paylaşmaya ve arkadaşlarından fikir almaya meyillidir. Dediğim gibi bu sınır bende daha yüksek, genelde problemlerimi de paylaşmaya gerek duymam. Çünkü her zaman kendi zekama güvenirim, bir şeyin çözüm yolunun kendi aklımdan gelmesinin bana daha faydalı olacağına inanırım. Bir de kendimi başkalarından biraz üstün görürüm. Tabii bu kendiliğinden gelen bir şey değil, bazı tecrübelerle edindiğim bir özellik. Her zaman çevremdekilere kıyasla daha çok okuyan, daha çok araştıran bir insan oldum. Yarım yamalak bildiğim şeylerde atıp tutmamaya özen gösterdim hep. Tamamen emin olduğum konularda ise her zaman oldukça iddialı şekilde konuştum, insanların çoğunluğu bu konularda farklı şeyler düşünse ve dediklerimi yadırgasa bile en sonunda o konularda haklı çıkan ben oldum. Durum böyle olunca insanlarda bana dair bir algı oluştu, ''Alp her zaman haklıdır'' diyen arkadaşlarım bile oldu. Yakın çevrem herkes aksini söylerken benim haklı çıkıyor oluşuma birkaç kere şahit olunca bana kırmızı hapı yutmuş insan muamelesi yapmaya başladı. Yani özetle dinleyen değil dinlenen oldum hep. Bu sebepten dolayı da insanların görüşünü almayı önemsemedim hiç. Diğer iki etken ise zayıflıklarımı insanlara göstermeyi tercih etmemem ve sorunlarımın insanların umrunda olmayacağını düşünmemdi. Bunlar da aynı derecede önemli etkenler. İçe dönük bir insan olunca fazla şey anlatmak istemiyorsunuz. Böyle bir insan olmanın sorunlarından biri de bu oluyor, dışarıya yansıttığınız kişiliğinizin altında kopan fırtınaları kimse görmüyor. Bunun en çarpıcı örneklerinden birini iki yıl kadar önce Mehmet Pişkin vesilesiyle görmüştük. Dışarıdan gördüğümüz kadarıyla oldukça neşeli, eğlenceli, dertsiz bir insan gibi duruyordu. Arkadaşları da durumu böyle sanıyordu, bir sabah ise maalesef ki intihar notuna uyandılar. Hayatının son anlarında çektiği videoda bile ''Şimdi uzatıp da bunu sıkıcı hale getirmek istemiyorum'' diyordu, o anlarda bile anlatmıyordu. Çünkü insanların dinleyeceğini düşünmüyordu. Tabii bu biraz uç bir örnek, ama aynı zamanda anlatmaya çalıştığım konu için de yeterince iyi bir örnek. Filmle bağlantı kurma noktasına gelirsek, filmde tarif ettiğim tarzda bir gençten bahsediliyor. Zeki, çoğu şeyi kişisel olarak tecrübe etmemesine karşın çok okuduğu için bilen, insanlara problemlerini anlatmak istemeyen birisi. Bir gün bir psikologla tanıştırılıyor, psikoloğu çok fazla uğraştırıyor, herkese yaptığı gibi küstahlıklar yapıyor, konuşmuyor. Fakat en sonunda psikoloğun çok güzel bir konuşması ile açılıyor. Psikolog ona her şeyin kitaplardaki gibi olmadığının çarpıcı örneklerini veriyor, gencin nasıl biri olduğu hakkındaki düşüncelerini tüm dürüstlüğüyle açıklıyor ve genç de bundan oldukça etkileniyor. Böylece aralarında güzel bir dostluk başlıyor. Bu filmi ilk izlediğim zamanlar her şeyi bildiğimi düşünürdüm, ama bu konuşma filmdeki karaktere olduğu gibi benim yüzüme de tokat gibi çarptı adeta. O zamandan beri de kendime ''Tek bildiğim hiçbir şey bilmediğimdir'' felsefesini edindim. Nasıl olsa biliyorum diye yerimde saymadım, her zaman kendimi geliştirmeye çalıştım. Yeni ilgi alanları edindim, gezmeyi ve mümkün olduğunca fazla kültür tanımayı kendim için bir görev haline getirdim, insanlara tepeden bakmak yerine daha sıcak yaklaşmaya ve hepsinden bir şeyler öğrenmeye çalıştım. Bende bu farkındalığı oluşturan şey ise izlediğim bu film oldu. Psikoloğun gence yaptığı, bana da tokat gibi çarpan konuşma ile sözlerime nokta koyuyorum: Sana kadınları sorsam neleri sevdiğin hakkında bir sürü şey sayarsın. Belki bir iki kere yatmışsındır da. Ama bir kadının yanında uyanmanın ve mutlu olmanın ne olduğunu söyleyemezsin. Zorlu bir çocuksun. Sana savaşı sorsam Shakespeare'den bahsedersin değil mi? ''Bir kere daha yaklaşıyoruz dostlar.'' Ama hiç savaş görmedin. En yakın dostunun kafası kucağında son nefesini verirken sana nasıl baktığını görmedin. Sana aşkı sorsam sonelerden alıntı yapacaksın. Ama bir kadının karşısında hiç tamamen savunmasız kalmadın. Tanrının seni cehennemden kurtarması için indirdiği melek olduğunu düşünmedin. Onun meleği olmak nasıl bir şey bunu da bilmiyorsun. Bir aşkı sonsuza dek paylaşmayı. Her şeye rağmen, kansere rağmen. Doktorun gözlerine baktığında ziyaret saatleri kuralının ne kadar anlamsız olduğunu görmek ne demek bilmiyorsun. Gerçek kayıp ne bilmiyorsun çünkü hiçbir şeyi kendinden fazla sevmedin. Sana bakınca kendine güvenen bir entelektüel görmüyorum. Ürkek bir velet görüyorum. Ama sen bir dahisin, bunu kimse inkar edemez. Kimse senin derinliklerini anlayamaz.