GÜNEŞ KREMİ ALIR MIYDINIZ EFENDİM?

Tekerleği kim buldu? İlk öpücüğü kim keşfetti? İlk arabayı kim yaptı? İlk medeniyeti kim inşa etti? Peki ya ilk radyoyu, televizyonu, telefonu kimler yaptı? Ben sizden tek tek isimler falan beklemiyorum, sorularımın cevabı çok net. Biz, insanlar bulduk, yaptık, keşfettik. Yanlışsam söyleyin, ben o zamanlara yetişemesem de bir başka beyefendi birini öpmeyi akıl edebildi. Ben o sıralarda vitamin bile değildim ama bir başka insan evladı tekerleği düşündü ve hayata geçirdi. Ben artık dünyanıza teşrif etmiştim ama bir başkası akıllı telefon yaptı. Bu noktada kıskançlık yapmanın mantığı olduğunu düşünmüyorum. Ben olmasam da insanoğlu olarak milyarlarca enfes buluş, keşif yaptık. Hadi yine iyiyiz! Şimdi beş dakikalık saygı duruşumuz adına herkes akıllı telefonunu eline alsın ve sosyal medyada ne var ne yok hemen hızlıca bir tarama yapsın. Telefonlarımızı elimizden bıraktıysak, satırlarıma devam edeyim. Sizlere sormak istediğim birkaç küçük şey daha var. Televizyonu insanlar yaptı. Televizyonun sizden daha zeki olduğunu düşünüyor musunuz? Ya da televizyondan akıl dilendiğiniz oldu mu hiç? Şahsen benim hiç böyle bir çabam olmadı. Kendi medeniyetim tarafından bulunmuş bir televizyonun da akıl hocam olabileceğine inanmıyorum. Aranızda bir zamanlar inanmış ama şu anda utanmış olanlar varsa, tavsiyem şudur ki bence önce sakin olun ve kendi bilginizin bir kısmını kullanarak tasarlamış olduğunuz bir aletin sizden üstün olamayacağı gerçeğini keşfedin. Rahatlayın. Dilerseniz siz sıkılıp okuyormuş gibi yaparak akıllı telefonunuza dönmeden, bir beş dakika daha saygı duruşu eşliğinde akıllı telefonlarımızı ellerimize alalım, sosyal medya olsun, kısa süreli amaçsız oyunlar olsun bir oyalanalım. Telefonlarımızı elimizden bıraktıysak, satırlarıma devam edeyim. Bu akıllı telefon takıntılarımızı komik bulan tek kişi ben değilim. Joshua Ferris de insanların saçmalaşan davranışlarını mizah konusu haline getirmek konusunda bir hayli başarılı bulduğum bir yazar diyebilirim. Makul Bir Saatte Yeniden Uyansam romanı ile kendi aklını bırakıp akıllı telefondan akıl dilenenlere, alışverişte kişilik satın almak isteyenlere, kurt olduğunu iddia edip kuzu olanlara ilginç atıflarda bulunuyor, beni de zaman zaman güldürüyor açıkçası. Joshua Ferris'in de etkisiyle bugün, bu satırlarda sizlere anlatmak istediğim şey çok net diye düşünüyorum. Televizyonu, telefonu, mutfak robotunu biz tasarlamışken, geliştirilebilir zeka biz insanlarda olup, bu aletler yarattığımız kadarını kullanabiliyorken, biz ne yapıyoruz böyle? Bilimde arşa kadar çıkıp, mantıkta neden magmaya inmek istiyoruz? Bakın yaptığımız cihazlardan nefret edelim, fırlatalım, bunlar şeytanın işi demiyorum. Joshua Ferris de demiyor. Bizim takıldığımız ortak nokta kendi aklımız hala bizimken, aklımızın yarattığı aletlerden medet ummamızın bir mantığının olmaması. Hatta bana kalırsa böylesine bir hareket fotoğraflarımızı değil, aklımızı 'geriye fırlatmak' oluyor. Sıkılıp sıkılıp sosyal medya kölesi olanlar ne demek istediğimi şu an çok iyi anlamışlardır diye tahmin ediyorum. Bildiği her şeyi siz öğretiyorsunuz cihazlara, sonra da başarınızın altında güneşlenirken, güneş çarpması oluyor, başardığınıza hayran kalıp ondan medet ummaya çalışıyorsunuz, kendimi de katayım ayıp olmasın, çalışıyoruz bence. Ferris de şu an, bu satırlara bakınca kafasını onaylar biçimde sallardı diye tahmin ediyorum. İsterseniz bir beş dakika daha aynı yanlışa düşmeyelim bu kez, yarattıklarımızı, başarılarımızı elbette kullanalım ama kölesi olmaya çalışarak bizi bugünlere getiren zekamıza hakaret etmekten vazgeçelim bence. Güneşe çıkmadan önce biraz olsun güneş kremi alalım isterseniz, lazım olur.