Dikkat! İzleniyoruz

Dünya nüfusu yedi milyar ve her geçen gün gezegenimize yeni bireyler ekleniyor. Peki, gezegen nüfusundaki bu plansız artış liderlerin halkları üzerindeki etkiyi azaltıyor mu? Ayrıca bu nüfustaki artış dışında bir de terörizm, mülteci akınları ve küresel ısınma gibi güncel dünya sorunları da eklenince liderlerin halkları üzerindeki gözetimleri arttırmaları gerekiyor. Bu gözetimlerin sınırı nerede çizilmeli? Sınırların çizilmesi görevini kim üstlenmeli ve yapmalı? Ya da biz güvenliğimiz için özel hayatımızın ne kadarını feda etmeye hazırız? Peki, şu zamanlarda yapılan gözetimlerin ne kadarı yasal sınırlar içerisinde yapılıyor? Bu sorular aslında hepimizi ilgilendiren sorular ancak çoğumuz böyle sorular üzerinde düşünmüyoruz. Bu kararları alacak kadar önemli kişiler olmadığımıza inandırıyoruz kendimizi. Bilindiği gibi insan var olduğundan beri doğası ve içgüdüleri gereği üstünlük kurmaya ve yönetmeye meyillidir. Bu içgüdüler günümüze kadar taşındığından dolayı bu içgüdülerin sonuçları günümüzde de hissedilmektedir. Bu gözetimin birçok nedeni mevcut olmakla birlikte bazı nedenler arasında büyük dünya güçlerinin ellerindeki gücü korumak istemesi, yabancılara güvenmeyen ülkelerin ülkeye girişlerde güvenliği sağlamak istemesi ya da zamanımızın belki de en güçlü silahı olan 'bilgi' rezervlerinin arttırılmak istemesi gösterilebilir. Bir ülkenin vatandaşları liderlerini seçerken oylarıyla birlikte lidere sorumluluklar yüklerler. Bu sorumlulukları benimseyen lider vatandaşlarını korumak ve onların güvenliklerini sağlamak için gücünü ve yetkisini kullanır. Bu gerek vatandaş gerek lider için iki taraflı bir anlaşma sayılır ve üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Ancak liderler zaman zaman olağanüstü durumlar söz konusu olduğunda haklarını halkla açıklayarak ya da açıklamayarak arttırma yoluna gider. Ancak maalesef zamanımızda güç hırsı nedeniyle her sokak kamerasından insanları izleyen, vatandaşlarının internet akışlarını bulan ve bunları didik didik inceleyen hatta daha da ileri gidip gizli bilgilere ulaşmak için taşınabilir bilgisayarların mikrofon ve kameralarına erişim sağlayan liderler mevcut. Bunları okurken fazla paranoya yaptığımı ya da bunların sadece bilim kurgu ve polisiye dizilerine konu olabilecek senaryolar olduğunu düşünmeyin sakın. Genç yaşta kurduğu siteyle milyonlara ulaşmayı başaran teknolojik dahi Mark Zuckerberg paranoyak olmadığımın en güçlü kanıtı belki de çünkü teknoloji sektöründe en iyilerden biri olmasına karşın gerek sosyal medyada paylaştığı fotoğraflarda gerek de diğer mecralardaki fotoğraflarında taşınabilir bilgisayarındaki mikrofonu ve kamerayı bantla kapattığını rahatça görebiliyoruz. Bunun dışında artık bazı şirketlerin ya da resmi kurumların belirli bölgelerine ve birimlerine telefon ile birlikte girmenin yasak olduğunu da belirterek yazdıklarımın doğru olduğunu size de kanıtlamış olduğuma inanmaktayım. Telefonumuzun bile dinlendiği ve telefon kameramıza eriştikleri bu zorlu ve sıkıntılı süreç içerisinde rahat bir şekilde yaşamak nasıl mümkün olur? Gözetimin yararlı olduğu ya da olmadığı konusundaki ikilem günümüzdeki en çok tartışılan konulardan biri olmaya devam etmekte. Açıkçası güvenliği sağlamak amacıyla gözetimleri arttıran hükümetleri destekleyen vatandaş sayısı da azımsanamayacak sayıda çok. Örneğin geçen aylarda seçilen Amerika Birleşik Devletleri başkanı Donald Trump'a kimse şans vermiyordu. Trump vatandaşlarına günümüzde en çok ihtiyaç duyulan şey olan güvenliğin vaadini verince Trump başkan seçildi. Hatta bu doğrultuda uygulamaya koyduğu Amerikan vatandaşı olmayan insanların havaalanlarında telefonlarına erişimin istenmesi, hatta sosyal medya hesaplarına bakabilmek için sosyal medya şifrelerinin dahi istenmesi dünyanın birçok farklı yerindeki insan hakları kuruluşlarından tepki çekti. Bu tarafın gayet makul ve desteklenebilecek delilleri olsa da ben bu ikilemin diğer tarafında olduğumu belirtmeden yazımı bitiremeyeceğim. Ne kadar gözetimin arttırılması güvenliğin artacağı olasılığını yükseltse de ben insanların paranoya korkusu olmadan yaşayabileceği bir ortamda olmalarından yanayım. Gözetim ancak yasal sınırlar dışına çıkılmadan yapılırsa başarılı olur ve amacına ulaşır çünkü gözetimi gizli ve yasal olmayan bir şekilde arttırmak bizi o kameralardan izleyip bulmaya çalıştığımız suçlulardan birine dönüştürür.