Hayalet Düşünceler

Bugün blog yazmak üzerine blog yazmaya karar verdim. Blog yazmak benim için daha çok yeni bir eylem. Öyle ki, şu ana kadar akademik yazıların dışında sadece düşüncelerimi ifade etmek için elime kalem almış değilim. Belki yüzlerce kez doğum günümde hediye gelen günlüklerin kapağını açıp içtenliksiz bir "sevgili günlük" ifadesiyle başlayan metinler karaladığımı hatırlıyorum küçükken. Hiçbirinin devamını getiremedim. Düşüncelerimi dile getirdiğim yazılar yazmak da aklımdan geçmedi değil. Ne var ki her seferinde bir şekilde kendimi yazmamaya ikna ettim. Önceleri bu durumun sebebinin sadece öznel yazı yazma alışkanlığım olmadığından kaynaklandığını sanırdım, şimdi ise bambaşka bir sebebi olduğunu görüyorum yazmaya karşı duyduğum bu isteksizliğin. Blog yazısı yazmaya başladıkça, bir yazı yazarken onun çok değer verdiğim konular hakkında değil, daha tarafsız yaklaştığım meseleler üzerine olmasına özen gösterdiğimi fark ettim. Tabii, üzerinde çok kafa yorduğum düşünceleri yazıya dökmek değil mesele. Eğer odaklanırsam binlerce kelime yazarım galiba rahatlıkla. Beni korkutan şey o düşünceyi kaleme aldıktan sonra, onu bir daha eskisi gibi görememek. Çünkü aklımdaki her şeyi dışarıya yansıtırken ister istemez onu olduğundan çok daha farklı şekillere sokuyorum. Sağına soluna sanki bir refleks gibi süslü kelimeler ekliyor, alışkanlıktan dolayı özneyi başa yüklemi sona koyuyorum. Sonuç olarak da başlangıçta kurguladığımdan çok daha farklı bir şey çıkıyor ortaya. Adeta aklımda sekizinci bir renk olarak hayal ettiğim düşünceleri gerçek dünyadaki yedi renkle anlatmaya çalışıyorum. Belki çok yaklaşıyorum ancak ne kadar yetenekli bir ressam olursam olayım, renk paletini ne kadar birbirine katarsam katayım asla kurguladığım ideal forma ulaşamıyorum. Daha da kötüsü, ortaya çıkardığım yeni rengi görünce ilk hayal ettiğim rengi bir daha aklıma getiremiyorum. Sanki bir hayalet oluyor o düşünce. Bazen belli koşullar altında, mesela bir zamanlar o düşünceyi aklıma getirdiğimde dinlediğim bir müziği duyduğum anda, sanki o düşüncemin hayaleti geçiyor zihnimden. Tam elimi uzatıp onu yakalamaya çalıştığımda ise uzaklaşıyor. Geriye sadece soğukluk ve tedirgin bir ürperti kalıyor. Hal böyle olunca başka yazarların yazılarını okurken de eşzamanlı bir şüphe ve sempati duymak kaçınılmaz oluyor. Bir yandan içimden olabildiğine takdir ediyorum düşüncelerini bu kadar sistematik bir dizinde dile getirerek hem kendi hayatından kesitler sunan hem toplum portresi çizen hem de kurguyu okura ileten yazarları. Çok büyük istikrar gerektirir diye düşünüyorum. Sonra şüphe duymaya başlıyorum satır aralarında. Acaba, diyorum, bu iki cümlenin arasında yazarın bir zamanlar yazdığı, sonradan da beğenmediği için veya kendinden çok fazla parça içerdiğini düşündüğü için sildiği başka bir cümle var mıdır? Eğer o cümle silinmemiş olsaydı, hikaye daha farklı sonuçlanabilir miydi? Bunlar genelde cevaplamak için değil, üzerinde düşünmek için kendime yönelttiğim sorular oluyor. Bazen de medya tarafından ağır eleştiriler alan, olay örgüsü "daha az" sistematik olan bir kitaba denk geliyorum. Bu kitaplar genellikle "çok satan" ışıltılı raflarda değil, gösterişsiz ve tozlu raflarda oluyor. Dubravka Ugresiç'in Okumadığınız İçin Teşekkürler adlı kitabında, kapitalizmin edebiyata biçtiği değeri eleştirmek için kinayeli bir anlatımla bahsettiği gibi "kağıt bakterisi daha önceden onu mantara dönüştürmezse barış zamanında ömrü otuz yıl (savaşta daha az)" (Ugresiç) olan kitaplardan bahsediyorum anlayacağınız. İşte o zaman kendime sorduğum "eğer" sorularının sayısı artmaya başlıyor. Belki de ben başkalarının eleştireceği belirsizlik ve tutarsızlıkları, yazarın o ifadeleri dile getirirken kendini içinde bulduğu karmaşayla bağdaştırıyorum. O kitabın satır aralarında, yazarın aklından geçen sekizinci, dokuzuncu, onuncu renkleri görmeye çalışıyor, onların siluetlerini kendimce hayal ediyorum. İşte bu kitapların bazılarında tek bir hikaye değil, birbirinden bağımsız pek çok hikayenin gölgesini, hatta belki de "hayaletini" görüyorum. Hikaye yazarın hikayesi olmaktan kopuyor, benim hikayem oluveriyor. Bir zamanlar düşlediğim düşüncelerimin ulaşamadığım hayaletleri, hikayenin köşelerinden çıkarak beni yeniden buluyor. Ayşe Eda Tarakcı