Savaşın İçindeki Masum Hayatlar

Hepimiz daha önceden sınırları belirlenmiş bir ülkede doğuyoruz. Hatta denizler ve okyanuslar bile ülkelerin konumlarına göre haritada çizgilerle gösteriliyor. Bu sınır çizgileri ve politik anlaşmazlıklar bazen ülkeler arasında çatışmalara, kavgalara hatta savaşlara neden oluyor. Savaşlar ise mal ve can kayıplarının yanı sıra ailelerin dağılmasını getiriyor. Politikacıların toprak ve güç elde etme hırsları, intikam, acı ve çaresizlik gibi olumsuz duyguları açığa çıkarıp, bu duyguların tersi olan birliktelik, mutluluk ve umut duygularını yok ediyor. Masum insanlar, özellikle de çocuklar çatışmalardan en çok etkilenenler arasında oluyor. İkinci Dünya Savaşını sona erdirmek için Amerikalılar tarafından Hiroşima'ya atılan atom bombasında hiçbir suçu olmayan çocuklar yaralandı ve öldü. Kuzey ve Güney Vietnam savaşında çocuklar evsiz ve yalnız kaldı. Yugoslavya iç savaşında, özelikle de Bosna Hersek'te Sırplar'ın gerçekleştirdiği katliamlarda sayısız çocuk hayatını yitirdi. Günümüzde de Suriye'deki savaştan aileleriyle kaçmak zorunda kalan çocuklar kötü koşullarda uzun yolculuklar yapmak zorunda kalıyor. Geçen sene Bodrum'dan Yunanistan'a geçmeye çalışırken boğulan Suriyeli küçük Aylan'ın deniz kıyısındaki cansız vücudu ve Halep'e atılan bombadan yaralı kurtulan Ümran'ın ambulanstaki görüntüsü hala aklımda. Savaştan etkilenerek yaşantısı değişen insan öyküleri sürekli artıyor çünkü savaşlar bitmiyor. Okuduğum adlı kitapta da Hırvatistan iç savaşından etkilenen bir ailenin yaşadıkları anlatılıyor. Çatışmalar yüzünden başka bir bölgedeki küçük bir otel odasına taşınmak zorunda olan anne ve çocukları barışın sağlanmasını ve Hiçbir Yer Oteli savaş bölgesinde mahsur kalan babalarının dönmesini umutla bekliyor. Zor da olsa düzenlerini yeni baştan oluşturmak dışında çareleri kalmıyor. Kitabın sonunda, babaları dönmüyor ama yaşadıkları zorluklara rağmen aile bireyleri hayatını sürdürmeye devam ediyor. Savaş durumunu sadece kitaplarda okusam da benzeri bir durumu yaşadığım bir zaman dilimi oldu. Geçtiğimiz 15 Temmuz gecesinde arkadaşlarımla dışarda bir kafede otururken alçaktan uçan jetlerin sesi duyuldu. Elbette hiç birimiz savaş ya da benzeri bir durum yaşamadığımız için ilk anlarda aramızda konuşmaya ve eğlenmeye devam ettik. Hepimizin telefonları çalmaya başlayıncaya kadar sohbet etmeye devam ettik. Bir anda herkesin annesi veya babası telaşla arayıp, evlere dönmemizi istedi. Evde geldiğimde annem ve babam televizyonun başında haber kanallarına kilitlenmiş durumdaydı. Gördüklerimize inanamıyorduk. Tanklar şehrin ortasındaki yollarda ilerliyor, önüne çıkan ve yol kenarında duran arabaları eziyor, meclis binası bombalanıyor, helikopterlerden ateşler açılıyor, televizyon kanalları askerler tarafından basılıyordu. O gün anladım ki bomba seslerini bu kadar yakından kendi kulağınla duyunca gerçekten ne yapacağını bilemiyormuş insan. Gece boyunca devam eden sesler beni çok korkutuyordu ve bulunduğum yeri, yani o ana kadar kendimi güvende hissettiğim evimi hemen terk etmek istememe sebep oluyordu. Bütün bu olaylar siyasi güç elde etmek isteyenler yüzünden başımıza gelmişti. Yapanlar kadar, olayların bu duruma gelmesine neden olanlar da suçluydu bana göre. Okuduğum ve belgesellerde izlediğim savaşlar kadar olmasa bile o gece gereksiz yere bir sürü insanın kanı döküldü. İstanbul ve Ankara'da daha önce yaşadığımız terör olaylarından sonra olduğu gibi, 15 Temmuz darbe girişiminden sonra da hiç bir şey olmamış gibi eski alışkanlıklarımıza döndük. adlı kitaptaki dokuz yaşındaki mülteci kız gibi her şeyi unutmak için kendimize yeni giysiler ve ayakkabılar alıp, yeni arkadaşlar edinip hayatımızı yaşamaya devam ettik. Bu durum yaşadığımız kötü Hiçbir Yer Oteli olayları unutmak için tüketim yolunu seçtiğimizi gösteriyor aslında. Oysa unutmamalı ve barışı sürekli kılmak için elimizden geleni yapmalıyız. John Lennon'un da dediği gibi "Eğer her insan başka bir televizyon seti yerine barış isteseydi, o zaman barış olurdu." Barış için uğraşmak, bir şeyler alarak yaşantımızdaki boşluğu doldurmaya çalışmaktan daha zor elbette ama denemeye değer.