Konuşmanın İmkansızlığı

İnsan neden konuşmak ister sorusunun cevabı çok açık: Aklındakileri aktarabilmek. Peki ya bunu doğru yapamadığını bildiği halde neden hala bunun için çabalar insan? Bir arkadaşıma bu soruyu sorduğumda "Aktardıklarını dinleyen insanlar sana fikirlerinden ötürü saygı duyabilirler ve bu seni tatmin eder." dedi. İşte yine o büyük konu; tatmin olmak. Hayatta her şeyi tatmin olmak için yaptığımız aşikar, zorunlulukları bile. Duyacağımız bir teşekkür ya da onaylayan herhangi bir bakış zorunlulukları bile tatmin duygusuyla bütünleştirir. Maalesef tatmin olmak mutluluk hissinden çok daha önemlidir bazı insanlar için. Oysa farketmezler ki mutluluk sürekliyken tatmin anlara bağlıdır ve yine farketmezler ki mutluluk istediğinde elde edebileceğin bir şey değildir. Gelgelelim insanlar bunu bilse bile anlık olanı tercih edebilirler ve bunu düşündüklerini aktararak yapmak isteyebilirler. Fakat neden kendilerini kalıplara sokan bir aracı tercih etsinler ki? Wittgenstein der ki: "Dilimin sınırları, dünyamın sınırlarıdır." Bana göre de dil kişinin dünyasını kısıtlar daha doğrusu kişinin dünyasını kısıtlı olarak yansıtır. O yüzden dili kullanmadan konuşanlara imreniyorum. Mesela resim yapanlar: Akıllarının içindekini öyle bir yansıtırlar ki kusur bulamazsın, zaten bu ifade biçiminde doğruyu aramak yanlıştır. Çünkü çizdiği her çizgi, yaptığı her kusur onun yine aklından geçenlerdir. Bir başka konuşma biçim olarak da dansı görüyorum. Atılan her bir adım, hareket eden her bir vücut parçası aslında birer sözcük gibidir ve bu sözcükler dilin aktarabileceklerinden daha fazlasını aktarır. Kendi adıma diyorum ki keşke bir perde olsaydı ve düşüncelerimi doğrudan bu perdeye aktarabilseydim ve konuşmama gerek kalmadan anlaşabildiğim , beni ben olarak tanımlayabilseydim. İşte o zaman hiçbir araca ihtiyacım kalmazdı. Fakat bu mümkün değil, en azından şu an için. Yine de mümkün olan bir şey olsaydı o zaman sosyal çevremdeki ben şu an çevremin gördüğünden çok farklı olurdu. Düşüncelerin bir perdeye yansıtılması ne kadar düşsel gelse de muhtemelen gerçek benliğimiz burda açığa çıkardı. Aslında hayatımızı ve düşüncelerimizi yansıtabildiğimiz kadar varız ama biz tam kapasiteyle tüm düşüncelerimi aktardığımızda insanlar asıl kişiliğimizi görmüş olacaklardı. Bu durumun çok farklı etkileri olabilirdi hayatımıza, fakat etkisi iyi mi olur, kötü mü olur, kestirmek zor. Bilinçaltımızda istemsizce oluşan kendimizi iyi tanıtma güdüsü gündelik hayata sandığımızdan çok etki yapıyor. Bu karşı konulamaz bir gerçek ne yazık ki. Konuşmadan varoluşsal olarak anlaşabildiğimiz insanların sayısı oldukça az olurdu bu senaryoda. Ama o zaman sadece bizi kendi gerçek benliğimizle tanıyan bireylerle bir arada olurduk. Çünkü kendimizi kendimize anlatma ihtiyacı hissettiğimiz o kısır anlarda bile sözcüklere döktüğümüz zaman - yalnızca kendimize dahi olsa - bir anda kelimeler kifayetsiz ve yetersiz kalmaz mı? O yüzden düşüncelerimizi doğrudan aktarabilme ve hatta resmedebilme imkanımız olsaydı sanırım hayat daha az yalanlarla ve daha fazla gerçeklikle dolu olurdu. O zaman neysek o olurduk ve insanların sandığı kişi değil sadece kendimiz olurduk. Sadece birinin gözlerine bakarak anlaşabildiğimiz anlar bizi ne kadar mutlu eder bunu düşünmek gerek. Bu anların çoğalması hayata daha derin ve yüzeysellikten uzak anlamlar katabilirdi. Ben konuşarak derdimi anlatmayı bırakalı çok zaman oldu ancak bu alışkanlığı tamamen bırakabildiğim söylenemez. Hala içimde bir yerde yanlışları önleyebileceğimi düşünüyorum ve bunun konuşularak ifade edilebileceği fikrine kaptırıyorum kendimi. Ancak bunun tersini yaptığımda, yani konuşmadığımda, yanlışlar da doğrular da yaşanarak öğreniliyor ve farkındayım ki bu harflerden, kelimelerden, vurgulardan ve cümlelerden daha etkili. Kendinizi anlatmak zorunda kalmadığınız güzel günler dileğiyle... Sıla Kenar 3 Mart 2017