Hepimiz mi Arıyoruz?

"Tutamak sorunu dedim. Dünyada hepimiz sallantılı, korkuluksuz bir köprüde yürür gibiyiz. Tutunacak bir şey olmadı mı insan yuvarlanır. ... Kimi zenginliğine tutunur, kimi müdürlüğüne, kimi işine, sanatına." (Atılgan 148) C. ismini bir türlü öğrenemediğimiz ama onunla her karşılaştığımızda kendimizle ilgili yeni bir şey öğrendiğimiz şu alışılmışın dışındaki karakter umudunu kaybetmeye başladığı zaman söylüyor bunu. Boşuna "Aylak Adam" demiyoruz C. ye; arıyor sadece, oraya gidiyor buraya gidiyor ama bir yandan da toplumdan uzak duruyor, sıradanlaşmaktan korkuyor. İşte C. İle fikirlerimiz burada ayrılıyor, o gerçek tutamağın sadece hiçbir iş yapmadan aramayla bulunabileceğini yani toplumdaki insanların bulduğu tutamağın gerçek olmadığını savunuyor. Oysaki ben bunun tam tersini düşünüyorum, istisnasız her insan ait olduğu bir yer arar. Yaşadığımız sürece hepimiz tutunacak bir yer aramıyor muyuz? Bu tutamak bazen aşk oluyor, bazen güven, bazen de sadece şefkat. Bazılarımız bunları erkenden buluyor, yaşamak için bir nedenleri oluyor. Bazılarımız da bu tutamağı tüm hayatları boyunca arıyor ve bu arayışı amaç haline getiriyorlar. C. nin durumu için de aynısını söyleyebiliriz bence; çocukluğunda bir türlü yaşayamadığı gerçek şefkati arıyor ama ne yapsa da bu şefkati yani B. yi bir türlü bulamıyor bu yüzden sadece arıyor. C. de her ne kadar farklı bir karaktere sahip olursa olsun bir insan ve insan dediğimiz varlık sosyal bir canlı. Her insan başka bireylere güvenme, onlarla paylaşımda bulunma gibi birçok ihtiyaca sahip. Yani C. de dahil olmak üzere her bireyin bir tutamağa ihtiyaç duyması doğuştan gelen bir ihtiyaç. Yusuf Atılgan romanda bundan sarkastik bir şekilde şöyle bahsediyor: " Kağızman köylerinden birinde bir çift öküzüne tutunan bir adam tanıdım. Öküzleri besiliydi, pırıl pırıldı. Herkesin, Veli ağanın öküzleri gibi öküz yoktur. demesini isterdi."(149). Bu örnekteki sıradan çiftçinin tutamağı da öküzleri işte... Peki, tutamak dediğimiz şey aslında nedir? Yaşam amacımız mı, yoksa bizi mutlu edebilecek sıradan bir kavram mı? Bence bunlardan sadece birinine tutamak demek yanlış olur. Öncelikle tutamak sadece yaşam amacımız olsaydı daha önce bahsettiğim çiftçinin hayatında gerçekleştirmek istediği tek şey öküzleriyle övünmek olurdu ya da günümüzde herhangi bir yerde görebileceğimiz bir kişinin tutamağı hayalindeki araba ise bu arabayı almayı başardıktan sonra kişi daha hayatının yarısında yaşam amacını yerine getirmiş olurdu. Aynı zamanda bizi mutlu edebilecek her kavramın bir tutamak olduğunu söylemek de yanlış olur çünkü uzun zamandır sesini duymadığımız bir arakadaşımızın sesini duymak veya uzun bir günün ardından eve gelip dinlenmek bile bizi mutlu edecek durumlardan. Bu tür basit durumların da tutamağımız olması oldukça zor. Yani tutamak dediğimiz şey ne sadece amaç ne de sadece bizi mutlu edecek bir kavram, tutamak bunlardan daha fazla. Her şeyin bittiğini düşündüğümüz anda bize bir adım daha atma gücünü verecek şey tutamak. Sıradan bir amaç değil yani; tüm hayatımızı değiştirecek, bizi mutlu edecek, rahatlatacak ve kendimizi olduğumuz yere ait hissetmemizi sağlayacak bir olgu. Kısacası tutamak, her insanın farkında bile olmadan aradığı bir kavram. Ona ulaşmak için çabalıyor duruyoruz, onu elde ettiğimizde ise elimizden kaçırmamak için uğraşıyoruz. Yani bitmeyen bir döngü bu: buluyoruz, kaybediyoruz, yenisini arıyoruz ama hiçbir zaman da uğraşmaktan vazgeçemiyoruz çünkü tutamaklar hayatımıza renk katıyor ve hatta hayatımzı anlamlı kılıyor. C. bunun farkında, o yüzden de sadece bu arayışa odaklanmış; her ne kadar reddetse de bizle aynı şeyi yapıyor: "Kendine toplumda ait olduğu bir yer bulmaya çalışıyor.".