Eğlence Kültürünün Kurbanları

Katerina Plotnikova, 1987 doğumlu Moskovalı bir fotoğraf sanatçısı. Onu diğer fotoğrafçılardan ayıran özelliği ve çoğu fotoğraf severin ilgisini çeken yönü ise fotoğraflarında hayvanları kullanması. Kullandığı hayvanlar arasında ayılar, tilkiler, geyikler, develer, yılanlar gibi vahşi hayvanlar yer alıyor. Kimileri onun yürek yediğini iddia etse de, aslında Plotnikova eğitimli veya sakinleştirilmiş hayvanları kullanıyor fotoğraflarında. Aldığı övgüler, çektiği dikkatler oldukça fazla. Sadece Rusya'da değil, dünyada da ün yapmış bir fotoğrafçı Plotnikova. Katerina Plotnikova'nın yaptığı şeyi doğru bulmayanlar da azınlık bir grup oluşturuyor ve ben de bu grubun içerisinde yer alıyorum. Ne kadar huzur dolu fotoğraflar olursa olsun, ne kadar masumlaştırılmaya çalışılsa da hayvanların insanların eğlence zevkine hitap etmesine karşıyım. Fotoğraflarında kullandığı ayılardan biri yirmi yıldır eğitilmiş ve çeşitli filmlerde rol almış bir ayı. Hayvanların eğitim sürecinde maruz kaldığı yaklaşımlardan her olgun bireyin az çok haberdar olduğundan eminim. Kırbaç, kanca, sıkı tasma ve elektrik şoklarının sıkça kullanıldığı bir eğitim sürecinden geçen hayvanlar, doğal yaşamlarından ayrı kalmakla birlikte bir de acı dolu bir süreçten geçiyorlar. Buna dur demenin vakti gelip geçse de çoğu insan eğlence kültürünün önlerine sunduklarından zevk almaya ve arkaplanı göz ardı etmeye devam ediyor. Ne yazık ki izleyici olmaktan başka hiçbir şey yapmıyoruz ve bir birey olduğumuzu unutuyoruz. Hep bir başkasından bir şey yapmasını bekliyoruz ancak o "başkası" bir türlü biz olamıyoruz. Yakındığım şeyler Platnikova'nın fotoğraflarından ibaret değil elbette. Sirkler, hayvanat bahçeleri bu eğlence kültürünün başını çekiyor. Ne yazık ki artık eğitimli bireyler dahi bu eğlence kültürüne ortak olmaya devam ediyor. Her ne kadar hayvan hakları aktivistleri bu tarz eylemleri durdurmaya çalışsa da sesleri gittikçe kısılıyor, sayıları gittikçe azalıyor. Farkında olmak dışında ellerinden başka bir şey gelmemeye başlıyor. Onlar dur dedikçe, bu süreç hızlanıyor. Dünyadaki çoğu ülkede, Türkiye de dahil olmak üzere, devletin ileri gelenleri bu tarz eylemleri kulak arkası etmeye devam ediyor. Rusya'da ise Platnikova'nın eylemlerine dur diyecek bir hayvan haklarını savunan bir kuruluş olmadığı için bu tarz eylemler yapılmaya devam ediyor. Belki de bu, hayvanların suistimal edilmesinin masum bir tabana dayandırılmasından kaynaklanıyor. Gözlüklerimiz artık netleştirmiyor görüşümüzü, ya gözlerimiz daha çok bozuluyor ya da gözlüğümüz artık işlevini yerine getiremiyor. Asıl sorun da bulanık görmeyi alışkanlık haline getirmiş olmamız. Detayları görememiz artık bir sorun teşkil etmiyor. Artık internetin de büyük bir kitleye hitap etmesiyle, çoğu şikayet veya öneri daha fazla insana ulaşabiliyor. Bu tarz eylemleri sosyal medya, blog gibi birçok internet kullanıcısına hitap eden yerlerden duyurmak bizim yapabileceğimiz en basit eylemlerden biri olur. Ben dur diyorum ve dur demeye devam edeceğim. Benim dur dememle durmayacağını bildiğim halde devam edeceğim çünkü dur diyenlerin sayısını fazlalaştırmak benim asıl görevim. Ben bir bireyim ve ben bir izleyici olmayacağım. Platnikova ve diğer eğlence için hayvanları suistimal eden insanların da hayvanların nasıl eğitim gördüğünden haberdar olduğundan eminim. Onları bu tarz eylemleri yapmaya devam etmeye teşvik eden tek şey, gördükleri ilgi. Eğer biz bu ilgiyi azaltmayı, hatta hiçe indirmeyi başarabilirsek dur dememiz bir anlam kazanmış olur. Hayvanları kırbaçlardan, elektrik şoklarından kurtarabiliriz belki de. Doğal hayatlarına geri dönmelerini sağlayabiliriz. Onları türlü yetenek (!) gösterileri yaptıkları için değil, var oldukları için sevmeyi başarabiliriz. M. Ezgi Altınöz