Bir Umut Işığı Çiftliği

Tarih boyunca insanoğlu bulunduğu yerden hep bir adım önde olmaya, elinde olanlardan daha iyisine sahip olmaya yani hep 'ilerleme' arzusuna sahip olmuştur. Bu amaç doğrultusunda bir araya gelen gruplar ülke kavramının ortaya çıkacağının da ilk habercisi niteliğindedir. Birlik olan gruplar zaman içinde kendi kurallarını belirleyip, yönetim biçimlerini oluşturmaya başlayarak toplu yaşamın çizgilerini çizmişlerdir. Tabii bir lidere ihtiyaçlarının olduğunu anlamaları da çok uzun sürmemiştir. Ne yazık ki sosyal yapıdaki değişimler ve siyasal oluşumlar çok kısa bir sürede büyük karışıklar yaratmış, isyanlar ve savaşlar başlamıştır. Sosyal adaletsizliğe karşı yarattığı farkındalıkla ve politik iğneleyici yazılarıyla tanınan yazar George Orwell' de 'Hayvan Çiftliği' adlı unutulmaz eserinde İkinci Dünya Savaşı sonrasında ve Soğuk Savaş döneminde yaşanan sosyal ve siyasal olayları hayvanlar üzerinden betimleyerek okuyucularına sahip olma arzusunu ve sonu olmayan iktidar hırslarını mizahi iğneleyici bir üslupla anlatmıştır. İlk inceleme de fabl gibi görünen eser hayvanlar üzerine yüklenen anlamlarla aslında çok derin siyasal eleştiriler içeriyor. Eseri okumaya başladıkça hayvanlar üzerinden anlatılmaya çalışılan asıl konunun derinliği sizi hemen yakalıyor. Kısaca kitaptan bahsederek başlamak istiyorum. Hikayemiz içinde birbirinden farklı karakterlere sahip olan türlü türlü hayvanları barındıran Bay Jones'un egemenliğindeki bir çiftlikte geçer. Tüm hayvanlar çiftlikteki yaşam standartlarından ve kurallardan bir hayli mustariptir. Daha iyi beslenme ve bakım isteyen çiftlik üyelerimiz bu amaçları uğruna bir ayaklanma çıkartarak insanları çiftlikten kovmayı başarırlar ve yönetimi kendi ellerine alırlar. Kendilerine yeni lider olarak da yaşlı domuz Napolyon'u seçerler. Sonunda hayalini kurdukları özgürlüğe kavuşmuşlardır. Fakat bu mutlulukları pek de uzun sürmeyecektir. Domuzlar arasında başlayan iktidar hırsı ve yeni kurallardan şikayetçi olanların başlattığı isyanlarla çok kısa bir süre sonra kurdukları bu sistem yerle bir olur. Ve insanlar çiftliğin yönetimini geri alır. Sembolik karakterlerin kullanılması bile bu kurmaca olayları okurken gerçek anlamın anlaşılmasının önüne geçmeyi başaramamış. Hayatın ve bir topluluk olarak yaşamanın getirilerinin yanında aslında göründüğü gibi, sıradan bir birey olarak, özgür olmadığımız ve düşüncelerimizin önemsenmediği de büyük bir ustalıkla yansıtılmıştır. Ayrıca eserin 1945'te, o dönemin şartlarında yazılmış olması hiç hissedilmiyor. Karşımıza çıkan her bir karakter aslında çok tanıdık bize. Çünkü hayvanlar üzerine yüklenerek anlatılan bu iktidar hırsı ve güç savaşı hala günümüzde de mevcut ne yazık ki. Okurken tüm bunları düşündürüp, aslında görünenin aksine özgür düşünce, adalet ve eşitlik adı altında kurulan 'cumhuriyet' ten ne kadar uzak olduğumuzu da sorgulamamı sağlıyor. George Orwell iyi ki de bu bilinci veriyor okurlarına. İçinde bulunduğum ortamı ve yaşamı analiz etmeye daha onu okurken başlıyorum. Toplumdaki yerimiz ve haklarımız nedir? Bir birey olarak varlığımızın bu ülke için değeri nedir? Bu ve bunlar gibi daha binlercesi... Bu soruların cevaplarını ararken ilk aklıma gelen ise Gezi Park'ı olayları oluyor. Kendi doğruları ve düşünceleri için birlik olan binlerce insanı durdurmaya çalışan iktidarın gözünü karartıp, kendi vatandaşlarına nasıl karşılık verdiğini hepimiz hatırlıyoruzdur. Ne yazık ki gerçeklere göz yummak istemeyen her vatandaş için cevaplar çok açık ve net aslında. Yaklaşık 70 yıl önce ele alınıp eleştirilen bu siyasi olayların hala gündemde olması iktidar hırslarının tarih boyunca, yüzyıllardan beri olduğunun ve hep olacağını da bir nevi kanıtlar nitelikte. Ama ben 20 yaşında genç, okuyan, araştıran siyasi olayları yakından takip eden bir birey olarak bunca çaresizliğin ve umutsuzluğun içinde özgürlük ve adalet ışığının varlığına inanıyorum. Ve biliyorum ki sonumuz George Orwell'in kurguladığı bu çiftlikle aynı olmayacak.