İnsanın En Karanlık Yüzü

İnsanlık tarihinin en korkunç kabuslarından biridir savaş. İnsanlık tarihi kadar da eskidir. Lafın gelişi değil, gerçekten de ilk insana dayanır savaşın doğum tarihi. İnsanın, en insan dışı davranışı olduğunu gösterecek en uygun örnek, Kabil'in kardeşi Habil'i öldürmesidir kuşkusuz. Anlaşmazlıklara, kavgalara bulunan en eski çözüm yoludur ya da bir çözüm olduğu varsayılır; ancak durum hiç de böyle olmamıştır. Tarih boyunca yapılan hiçbir savaşta, kitaplarda anlatıldığı gibi, kazanan bir tarafın ve kaybeden bir tarafın varlığından söz edilemez. Savaşın kazanan tarafı olamaz. Ne yazık ki tüm savaşlar, devletlerin başındakiler tarafından tasarlanmış ve halkı kendi çıkarları adına feda eden o bencil insanlar için yapılmıştır. Tepedeki insanlar, kimin veya kaç kişinin öldüğünü umursamazlar. Savaştaki kayıplar, onlar için birer sayıdan ibarettir. Öte yandan halkın kendisine göre, durum bundan çok farklıdır. Savaşan onlardır, çoğu zaman kim için, ne için diye sorgulamadan feda eden onlardır ve kaybeden yine onlardır. Kazanan ise birinin çıkarıdır. Tarih boyunca hiçbir savaş yaşanmamıştır ki halk bundan zarar görmesin, kazançlı çıksın. Devrimin Kızı'nın yazarı John Reed, bir savaş muhabiri olması dolayısıyla savaşların, toplumu etkileyen taraflarını çok yakından inceleme fırsatı bulmuş birisi. Filler tepişir, çimler ezilir sözünün ne kadar da doğru olduğunu onun yazdıkları vesilesiyle bir kez daha fark ettim. Tarih boyunca yapılan her savaşta halk zarar görmüştür ve bugünün dünyasında da farklı bir durum söz konusu değildir. Bugün de Orta Doğu, savaşın en korkunç yanlarını gördüğümüz tabloyla karşı karşıya. Her geçen gün tablo, daha da renksizleşiyor üstelik. Bilançosu korkunç, yok olan şehirler korkunç, açgözlü dünyanın gözlerini onlara dikip olanı biteni izlemesi çok daha korkunç. Yitip giden hayatlar, yok olan aileler bu insanlık dramının ne denli şiddetli yaşandığını yeterince gözler önüne seriyor. İnsanın, kendi çıkarı için ne kadar vahşileşebileceğini ve ne kadar vurdumduymaz olabileceğini de fazlasıyla görme imkanı veriyor bu olup bitenler. Sonra, tüm bunlara akıl sır erdiremeyen insan; kendi ırkına mensup, insanlıktan bihaber bu vahşi yaratıklara nefret beslemeye başlıyor haklı olarak. Bu kin ve nefret duyguları, daha da uzaklaştırıyor iyi ve kötüyü birbirinden. Yaşananlar gitgide korkunçlaşıyor; dünya daha da anlaşılmaz bir yer olmaya başlıyor. Savaşın, kavganın, anlaşmazlıkların insanlara yaşattığı sıkıntılar görülmesine rağmen, her geçen gün bunlara bir yenisi daha ekleniyor ve kimse yaşadıklarından ders çıkarmıyor ne yazık ki. Daha iyiye adım atmaya çabalamak, barışı sağlamaya çalışmak yerine uçurumdan aşağı yuvarlanıyor ve hızla yok oluşa doğru gidiyor dünya. Savaşlar, tüm insanların hayatını etkilediği için bir an önce ele alınması gereken problemlerin başını çekiyor. İnsanoğlunun en çetin sorunlarından biri bana göre savaşmak, bir diğer deyişle de kendi isteğiyle bir başkasını öldürmek. Savaşı bir de böyle tanımlamak pek de yanlış sayılmaz herhalde. Başını avuçları arasına alıp etraflıca düşününce, anlam vermek hiç mümkün değil, insanın savaştan sonra yaşananları göre göre yine de bunu yapmak istemesine. Sonsuz yaşamın olduğu bir dünyada yaşamıyoruz. O halde her şeyi elde etme isteği ve aşırı hırsın sebebi ne? İnsan hayatından daha değerli ne olabilir ki sonunda ölüm olan bir dünyada? Bu sorulara cevap vermek, vicdanını yitirmiş insanların pek işine gelmiyor. Dünyayı her geçen gün daha da çekilmez bir yer haline dönüştürmek için sayısız hesaplar yapan çıkarcı ve bencil insana göre, cevap bulmak için vakit harcamaya değer türden bulacakları sorular değil bunlar. İnsan, ne kadar üzülürse üzülsün, savaşsız bir dünyanın hayalini ne kadar çok kurarsa kursun; maalesef bu bir insanlık gerçeği. Nasıl insanla birlikte var olmuşsa, insan yok olduğunda o da yok olacak.