EY ZAMAN

Geçmişinizden bir şeyi değiştirebilecek olsanız neyi değiştirirdiniz? Kötü bir anınızı mı veya yaptığınız bir seçimi mi? Geçmişinizle ilgili aklınızda bir sıkıntınız yok mu? Bana sorarsanız hayatta elbet pişmanlıklarım ve yanlış seçimlerim oldu ancak bunları düşünmeden yaşıyorum. Bazen bizi mutsuz eden, hatırladıkça canımızı sıkan yanlışlarımız olmuştur elbette. Yaşımız ilerledikçe yaptığımız seçimler gelecek hayatımızı belirliyor ve biz, bugünü düşünmekten çok sonrasını düşünerek yaşıyoruz. Ben hayatta daha çok "anı yaşa" sözüyle hareket ederim; "geçmişi" arkamda bırakarak, "geleceği" düşünmeden; "bugünümü" yaşarım. Çünkü hayat, bunları düşünmek için çok kısa. Zaman kipleri (geçmiş, gelecek, şimdi) hayatımızı oluşturan kesitler ama zaman bunlardan daha geniş çizgili bir kavram. Pozitif bilimlerde zaman, ölçülebilen bir şeydir ve başka ölçümlerin hesaplanmasında kullanılır; felsefi görüşte ise zamanın varlığı, sonsuzluğu gibi kısımları sorgulanır. Bende zaman çok başka bir kavramdır ve zaman dendiğinde aklıma ilk Shakespeare ve Pink Floyd gelir. İkisinin de "zaman"ı somutlaştırıp kişisel özellikler katması, zamanın geçiciliğini vurgulaması beni çok etkilemiştir; bu kavramı sorgulayıp kendimce anlamlar yüklemeye çalıştım, üstüne şiirler yazdım. Benim için zaman kavramı, akıp giden bir nehir gibidir; biz bu nehrin akışıyla beraber sürüklenip tutunacak yerler bulmaya çalışıyoruz ve kendimizi bu yerlerde tutmak için uğraşıyoruz. Ancak zamana karşı gelmek düşündüğümden daha zor, o yüzden yalnızca akışına bırakıyorum. "Ey zaman, beni değiştirdiğini sanıp da övünmeye kalkma." (Shakespeare, 139). Zaman akıp giderken, çevremizde gördüğümüz şeyler değişiyor gibi gelse de; aslında hepsi, yalnızca yeni hallere bürünüyor ve biz de bu değişimin bir parçası oluyoruz. Peki bizi zaman mı değiştiriyor, yoksa yeni zamanın içinde kendimize yeni roller mi ediniyoruz? Aslında çoğu zaman değişen biz oluyoruz ve biz kendi değişimimizle çevremizdekileri de değiştiriyoruz; zaman sadece akıp gidiyor. Bir dersin bitmesi için dakika sayarken, bir ödeve veya sınava günler sayıyoruz. Bazen dakikalar bir an önce geçsin diye beklerken, bazen keşke bir günüm daha olabilseydi diyoruz. Zaman geçiyor ve biz farkında olmasak da zamanı iyi kullanamıyoruz. Çünkü dediğim gibi bazen yetiştirmemiz gereken şeylere zaman bulamamamıza rağmen; başka şeyleri beklerken bir an önce gelsin diye öldürdüğümüz zamanı fark etmiyoruz. Ben daha çok bugünümü yaşasam bile, bazen yakınlarda beni bekleyen güzel şeyler için heyecanlanıyorum ve beklerken zamanımı harcıyorum. Pink Floyd'un The Time şarkısında geçtiği gibi: "Sıradan bir günü oluşturan anları sayarak/ Zamanı parçalarsın, kolaycacık harcarsın". O "anlar" aslında zamanımızın bir parçası ve biz anları yaşamamız gerekirken, yalnızca zamanı parçalıyoruz. Kimileri ölümden korkar ve bu korkaklık, bize şu anın değerini unutturuyor maalesef. Çünkü bu bize şu an yaşadığımız "zamanı" unutturarak, öleceğimiz "zamanı" düşünüp yaşatıyor. Elbet hepimiz bir gün öleceğiz, herkesin ömrü aynı uzunlukta değil. Yine de, yaşamımızın kısalığından çok nasıl yaşadığımız daha önemli. Bu yüzden hep anı yaşıyorum; çünkü bir insanın hayatı ne kadar uzun yaşadığından çok, o hayata neler sığdırabildiği önemli. Ölümle yüz yüze gelen insanlar genelde hayatlarının gözlerinin önünden geçtiğini söylerler. Hep geleceklerini veya geçmişlerini düşünen insanların henüz gerçekleşmemiş şeyleri veya geçmişindeki pişmanlıkları olacaktır. Benim ise, saniyeler içerisinde gerçekleşen bu şeyde, genç olmama rağmen; geçecek çok şeyim var. Bazıları ise zamana karşı koymayı, hatta ölümsüzlüğü isterler. Bilimsel anlamda ölümsüzlüğün fiziksel bir karşılığı bulunamamıştır. Ancak zamana karşı koymaya çalışanların çoğu kendilerinden çok adlarının ölümsüzlüğü için uğraşmıştır. Adını yaşatmaktan çok gelecek nesiller için bir şeyler yapmak gerçekten güzel olmasına rağmen nesillerin, hatta dünyanın bile bir sonu olacak. Dünyanın ve hepimizin zamanı tükendiğinde aslında zaman kavramı da kalmayacak, çünkü zamanın devam etmesini önemseyecek kimse kalmayacak. Öyleyse zaman diye bir şey yoktur; zaman, insanların yarattığı ve kendilerini bunun içine koyup, bunun peşinden koşturdukları bir şey midir?