YAŞANMASI GEREKİYORSA KARŞILAŞIRSIN

Kitaplar insanlar gibidir. İlk etapta bizleri dış güzelliği etkiler. Bir bakıma vitrinleri ön plandadır . Kendi adıma konuşmak gerekirse kitapları çoğu zaman isimlerindeki cazibeden dolayı seçerim. İsminin , kapağının kafamda oluşturduğu resim kitabın içeriği hakkında kabaca bir düşünce yaratır . Öyle ki Coelho 'nun kitapları bendeki bu önyargıyı yıkmaya yetiyor. Kitabın isminin Elif olması beni en büyük yanılgıya düşüren unsur oldu. Kafamda derin psikolojiye sahip bir kahraman olarak canlandı 'Elif' ama okuduğumda tam anlamıyla açıklaması yapılmayan, başka bir boyutun 'Elif' olarak isimlendirilmesi beni şaşkınlığa düşürdü diyebilirim. Şaşkınlıktan ziyade 'Elif'i anlama konusunda bocalama yaşadım. Bunun sebebi elbette Elif'in Coelho tarafından açık bir şekilde ele alınmamasıydı. Kitap aslında Elif üzerine fakat bu kavram biraz okuyucunun dikkatine bırakılmış durumdaydı. Kendini vererek okuyan bir okur elbette Elif'in yaşadığımız evrene paralel bir evren olduğunun farkına varacaktır. Eser Coelho'nun olduğundan içinde hayata dair öğüt niteliğinde, derin anlamlar taşıyan cümleler bulmak olağandır. Bu tarzda kitaplar severim ki bana ve hayatıma kıymetli tecrübeler katsın. Coelho bu kitabında uzun bir Rusya yolculuğunu anlatır ve onu zorlayan, bir süre için bunalıma sokan 'Elif' in farkına varır. Coelho'nun gözünde herkes hayata bir defa geldiğini sanır. Bunun sebebi de insanların bazı şeyleri kafalarında sabitleştirmesidir. Araştırmaması, üstüne gitmemesidir. Onun deyimiyle "... bazı şeyler sabittir , ama çoğu egzersiz , pratik ya da öğreti , kara bir girdaba kapılıp yok olur.". Kafalarımızdaki hayat kavramı da öyledir işte ;pratik . Çoktan yok olmuştur ama Coelho 'ya göre reenkarnasyon hayatın başladığı yerdir. Her ne kadar inandığım bir kavram olmasa da hakkında çok yorum yapabileceğimi sanmıyorum. Bunun sebebi ise yazarın 'sabit' kavramı. Üzerinde herhangi bir araştırma yapmamış olmam 'inanmıyorum' kelimesini yıkıp yerini 'şüphe' ye bırakıyor. Kitaptaki "İnsanı ileriye götüren şüphelerdir." ibaresi bu konuyu biraz da olsa açıklar niteliktedir. Coelho'nun üzerinde durduğu başka bir konu ise 'zaman' kavramı. Diğer kitaplarında da satır aralarına sıkıştırdığı anı yaşama onun için çok önemli olsa gerek ki kitabın konusu ne olursa olsun bir yerden bağlıyor konuyu zamana. Simyacı 'dan farklı olarak zamanı şu açıdan ele alıyor:" Bugünü etkileyen, geçmiş hayatında yaptıkların değildir. Asıl bugün yaptıkların , geçmişte yapılanları telafi eder ve mantıken de geleceği değiştirir." Altı çizilesi bu cümle daha önce bu konuya hiç bu yönden bakmadığımın farkına vardırdı. Ben bu konuyu hep düz mantıkla yorumlardım. Geçmişte yaptıklarımızın ya mükafatı ya da cezası olarak düşünürdüm yaşadıklarımızı ve yaşayacaklarımızı. Coelho'nun yorumuyla karşılaştıracak olursak benimki bardağın boş tarafında bakmakmış aslında. Şimdiki yaptıklarımızla geçmişimizi telafi etmek çok daha yapıcı bir düşüncedir çoğu zaman. Hayatı durağan değil de dinamik bir kavram olarak algılarsak asıl sorun çözülür. Asıl demek istediğim zamanın herhangi bir evresinde sıkışıp kalmamak, ne geçmişte ne de gelecek kaygısında. Yazarın hayatı betimlemesi o kadar hoşuma gitti ki onu unutmamak adına altını çizdim: "Hayat bir trendir, tren istasyonu değil." İstasyonlarda inenler de olur binenler de. Hayatımıza birçok insan katılır. Kimilerinin bıraktığı etki güçlüdür tıpkı Coelho'nun hayatındaki Hilal gibi, kimileri sadece birkaç istasyon sonra inmek üzere biner trene. Önemli olan trenin hareketini aksatmadan olağan yolunda ilerlemesini sağlamaktır. Coelho 'nun bizlere verdiği bir öğütü ise; gerek istasyonlara gerekse trene binen yolculara olduğundan fazla kafa yormamak. Bu öğütü bizlere kendi ruhumuzu ihmal etme endişesi ile veriyor. Şöyle de bir durum var ki bu düşünceye katılmama engel oluyor : dünya sadece bizim etrafımızda dönmüyor. Olayları tamamen kendi eksenimiz etrafında düşünürsek elbette etrafımızda olup bitene kafa yormayız. O zaman da tam anlamıyla egoist bir insan olup hayata dar bir pencereden bakmanın verdiği negatif etkiler o trenin 'istasyonsuz ve yolcusuz' yol almasına izin verir. Oysaki etrafımızda olup bitene kafa yormak aksine ruhumuzu yeniliklere açık ve zinde tutar. Coelho yolculuk sırasında Türk kızı Hilal ile tanışır. Bu tanışma aslında kitabın sonuna gelmeden özü anlaşılacak bir olay değildir. Hilal ile Coelho'nun ilişkisi tamamen önceki hayatlarına dayalı bir karşılaşmadır yani reenkarnasyon. Bu beni biraz düşündürdü açıkçası. Yani hayatımızdaki her karşılaşmanın bir nedeni mi vardı? Karşımıza çıkan insanların bir sebebi mi vardı , tesadüf değil miydi bu karşılaşmalar? Farkında olmadan bir şeyler arıyoruz o zaman. Çünkü eğer biz bir şeyi arıyorsak o şey de bizi arıyor demektir diyor Coelho. Demek ki çözülmeyen bazı şeyler karşılaştırıyor bizi çoğu zaman , yarım kalan şeyler. Nitekim Coelho ile Hilal 'in karşılaşması da tam bu amaca hizmet eden türden bir karşılaşmaydı. Önceki hayatlarında eksik kalan bazı duyguları tatmak için evrenin işbirliği yaptığı bir mucizeydi. Ya da Coelho öyle zannediyordu. Belki de bunların hepsi birer hayaldi. Coelho'nun 'yarım kalanların hakkını verebilmek için yeniden hayata gelme' algısı onu Hilal'le karşılaştırmıştı. Ben ruh göçüne , hayata tekrar başka bir bedenle gelmeye inanmıyorum fakat inandığım şey insanlarla karşılaşmasının bir tesadüf olmadığıdır. Eğer iki düşüncenin karşılaşması gerekiyorsa , iki insanın birlikte yaşaması gereken duygular varsa hayat o kişileri eninde sonunda karşı karşıya getiriyor. Bu Coelho 'nun yarattığı zaman ve mekan kavramı olmayan 'Elif' te de olabilir, en basit bir pazar gezmesinde de. Birbirini arayan o iki insanın enerjisi bir mıknatısın iki zıt kutbu gibidir. Birbirini çekerek o iki enerjinin doğru yerde birleşip tek bir enerjiye dönüşebilmesidir asıl olay.