KORKMAYIN: HERKES BİRAZ KÖTÜDÜR

En son ne zaman birine kötülük yaptınız? Genelde tam tersi sorulur değil mi? İyi olduğumuz zamanları hatırlamak isteriz. Aslında bu, insan doğasını, doğamızı reddetmektir. Bireyler, iyilik yapmak için dünyaya gelmezler. Davranışlarımızı iyi ve kötü diye sınıflandıran da bizlerizdir. Bize öğretilen "doğrular" ve "yanlışlar" silsilesi içinde kendimize bir yol çizmeye çalışırız. Kurallar bizi yönlendirir, şekillendirir. Bazı arzularımızı, düşüncelerimizi baskılamak ister, bazen de hissetmediğimiz duyguları ön plana çıkarmaya çalışırız. Bu durum, bir noktaya kadar toplumsal düzeni sağlamak için yararlıdır. Ancak belli bir seviyeden sonra bu baskı, bireyin kendi duygularına yabancılaşmasına neden olur. İşte o zaman, "Otomatik" işleyen bir "Portakal"a dönüşmüşüz demektir. Peki ben en son ne zaman birine kötülük yaptım? Daha bu sabah babama kahvaltı vermediği için bağırdım örneğin. Aslında bağırmam için hiçbir açıklanabilir sebep yoktu. Kendi kahvaltımı hazırlayabilir veya okuldan alabilirdim. Babama bağırmamın nedeni, henüz uyanamamış olmam veya kan şekerimin düşük olması da değildi. Doğuştan içimde var olan şiddet içgüdüsüydü. Uykulu olduğum ve şekerim düşük olduğu için bunu baskılayamıyordum sadece. Elimde taş ve sopa yerine, son teknoloji telefonum; üzerimde av hayvanı derisinden parçalar yerine, uzun bir üretim sürecinden geçmiş kıyafetlerim olsa bile, içimdeki vahşi, ilkel canvar, çırılçıplak ortadaydı işte. "Ağla ağla, çok doğal" , "Sevin tabi, en doğal hakkın" , gibi cümleleri çevremden sık sık duyarım. Peki ya şunlara ne dersiniz; "Bağır, çağır, kır, dök, bundan doğal ne var?" ? Doğallık söz konusu olduğunda, şiddeti neden bütün duyguların gerisinde bırakıyoruz? Şiddete meilli bireyler, şu anda yaşadığımız dünyada, yozlaşmış veya ruhsal hastalıklı bireyler olarak algılanıyor. Oysa hiçbirimizin içinde bir seri katilden daha aşağı kalır bir vahşet içgüdüsü yok. Örneğin Nazi dönemini ele alalım. Milyonlarca asker, bir anda mı kötülükle dolup taşmaya başladı, Alman ırkı zaten yoz ve psikopat mıydı? Yoksa Hitler, insanların içinde tıkılı kalan hayvanın kafesini açmada bir araç mıydı? Kötülük ve şiddet taraftarı değilim tabii ki. Hayvanların en akıllısıyız ancak ne yazık ki, kendi ırkını ve kendi ırkının devamlılığını sağlayabilecek şeyleri yok eden tek hayvan türü de biziz. Bireyler, şiddet arzularını baskılamazsa hem türümüzün, hem de diğer türlerin sonunun geleceğine inanıyorum ki tarih boyunca da bunun birçok somut ispatını gördük. Ben, şiddetin ve kötülüğün, doğal bir içgüdü değilmiş, insandan tamamen bağımsız bir olguymuş gibi algılanmasına karşıyım. Kötülüklerimizin üzerini, "şeytan dürttü", "bilincim yerinde değildi" gibi tanımlamalarla örtmeye çalışıyoruz. Oysa içimizdeki kötülüğü kabul etsek, belki de buna çözüm bulmak daha kolay olacaktır. Üstelik kötünün ve iyinin bir kompozisyonu olduğumuzu reddetmek, kendi doğamıza, duygularımıza yabancılaşmamıza neden olur ve yapay bireylere dönüşürüz. Tıpkı Otomatik Potakaldaki Alex gibi. İçlerindeki 'şeytanı' reddettikleri için bireyleri tek tek eleştirmem de yanlış olur. Buna sebep olan durum, içine doğduğumuz düzen. Bir durumu yoksaymak veya ondan kaçmak, ne yazık ki o durumu yok etmez. Toplumsal düzen de kötülüğün ve şiddetin azaltılmasının tek yolunun, kötülüğün dürtüsel olduğunu reddetmek, kötülük insan ruhunun bir parçası değilmiş gibi davranmak olarak yansıtıyor. Bu durum, bireylerin üzerinde bir baskı yaratıyor. İnsanlar ya bu baskının altında bambaşka bir türe dönüşüyor, ya da baskıdan tamamen kurtulmak adına daha çok şiddet eğilimi gösteriyorlar. Oysa ki bizlere içimizde var olanı kabul etme, iyilik ve kötülük arasında seçim yapabilme şansı tanınsa, daha sağlıklı ilişkiler kurabileceğimize inanıyorum. Bazen birinin ölümüne çok üzülmeyebilirim veya bir filmdeki şiddet sahnesi çok ilgilimi çekebilir ve tekrar tekrar izleyebilirim. Bazen o kadar sinirlenebilirim ki elimde tuttuğum bir eşyaya zarar verebilirim. Nasıl ağlamam, gülmem, heyecanlanmam, çevremdeki olaylara ve durumlara karşı verdiğim doğal tepkilerse, bunlar da benim tepkilerimdir. Etrafıma rahatsızlık vermediğim sürece duygularımı ifade etmek konusunda kendimi baskılamamalı, toplumsal düzenin de beni baskılamasına izin vermemeliyim. Diğer türlü, ben, ben olmaktan, insan olmaktan uzaklaşırım. Aslanlardan, zebraları vahşice parçalayıp yedikleri için nefret etmiyorsam, kendi küçük çaplı şiddet eğilimlerimden dolayı da kendimden nefret edemem. Ben, iyiliğin, kötülüğün, aklın, ilkelliğin, tek vücut olmuş haliyim. Ben insanım.