İnsanoğlunun Korkusu: Ölüm

Ölmek bazılarımız için yok oluş anlamını taşırken bazılarımız için derin bir uykudur. Bazılarımız ölümü kucaklar ve bazılarımız ise ölümden korkar. Cahit Sıtkı Tarancı da ölümden korkanlar arasında. Cahit Sıtkı Tarancı'nın Otuz Beş Yaş adlı şiirinde açıkça görülen bir şey var, şiir kişisi kendinin farkına varıyor. İnsan yaşlandıkça yalnızlaşıyor, sahip olduğu her şey birer birer önemini ve gücünü yitiriyor. Mesela gençken arabamız evimiz bizim için en değerli varlıklarımız olsa bile yaşlandıkça bu değişiyor, önemli olan tek şey artık zamanı nasıl değerlendirdiğimiz oluyor. Belki daha yaşım küçük olduğu için bunu söylemek için erken fakat aynı şey çocukluktan gençliğe geçiş sürecinde de yaşanıyor. Oyuncaklarımız değerliyken o değeri artık arkadaşlarımıza veriyoruz. İnsan yaşlandıkça değer yargıları tamamen değişiyor. Tabii ki yeri asla değişmeyecek şeyler de var mesela ailemize verdiğimiz değer. Bu asla değişmeyecek altın bir kural gibi. Yaşlanmak değer yargılarımızı değiştirdiği gibi görünüşümüzü ve hareketlerimizi de değiştiriyor, bu da her yaşın kendine özgü olmasına neden oluyor. Şiiri okurken aklımda canlanan tabloda saçlarına ak düşmüş bir adam ve bir ayna var. Cahit Sıtkı Tarancı bence bu şiiri ayna karşısına oturup yazmış olabilir. Ayna hiçbir kusurumuzu saklamadan bize neysek onu gösterir, şiirde de şairin kırışan yüzünü ve saçlarına düşen akı ayna gösteriyor. İnsan bir anlamda aynaya bakmayınca kendinin farkında olmuyor, bu aynı dışarıya çıkarken hazırlanmak gibi. Gelişigüzel hazırlanıp aynaya bakmadan çıkarsak başımıza aksilikler geldiğinde fark edemeyiz. Örneğin üstümüz düzgün değildir veya saçımız komik bir hal almıştır. Yaşlanırken de kendimizi aynalardan takip etmezsek gün olup gözümüz aynaya takıldığında aynı bu şiirdeki şair gibi şaşkınlığa düşebiliriz. Saçımıza ne zaman ak düştüğünü bile bilememek bence çok kötü bir şey. Ben yaşlanma sürecimi aynalardan takip etmek istiyorum çünkü gençliğimi de hatırlamak istiyorum çünkü her yaşın kendine göre bir güzelliği var. Şiirin ilerleyen kıtalarından yaşlandıkça yaşama zevkini de yitirmiş bir şairle karşı karşıya olduğumuzu anlıyoruz. Basit örnekler kullanarak (taşın sertliğini fark etmek gibi) yaşlılığın bir farkına varma süreci olduğunu kolay yoldan anlatmış oluyor. Bu durum bende şairle konuşma isteği uyandırıyor, ona yaşlanmanın aslında o kadar da kötü bir şey olmadığını ve zaten herkesin bir gün ölmeye mahkum olduğunu söylemek istiyorum. Herkes bir gün ölecek bu kaçınılmaz bir şey fakat ölümsüzlüğe erişmenin yolları da var. Örneğin insanlığa yararlı bir şey yaparak bizden sonraki nesillerin akıllarında ve kalplerinde yaşamayı sürdürebiliriz, bu da bizi ölümsüz yapar. Okuduğum bazı yazılardan bildiğim kadarıyla Cahit Sıtkı Tarancı ölüm korkusu taşıyan bir yazarımızdı. Bu şiiri yazmasına korkusu neden olmuş olabilir. Zaten şiirin son kıtasında Cahit Sıtkı Tarancı, ölüm ile konuşuyor. Ona soru soruyor, bu yolla da okuyucuya aklındaki soruları aktarıyor. Şiirin tamamında Cahit Sıtkı Tarancı, okuyucuya yaşlılıktan ne kadar korktuğunu ve yaşlanmak istemediğini çok iyi bir şekilde aktarıyor. Hatta şiiri okuduktan sonra kalkıp aynaya bakma ihtiyacı bile hissedebiliyorsunuz. Zaten küçüklüğümden beri yüzümün kırışmasından, dişlerimin ve saçlarımın dökülmesinden korkan biri olarak bu şiiri okuduktan sonra iyice yaşlılıktan korkmaya başladım. Cahit Sıtkı Tarancı ile aynı duyguları paylaşmak benim bu şiiri okudukça yaşlılıktan daha da korkmama neden oldu. Daha önce hiç bu kavram üzerinde düşünmemiştim fakat artık "Yaşlanınca acaba nasıl olurum?" gibi sorular aklımı çok meşgul ediyor. Mobil uygulama tasarımcıları ise bu tip sorulara bir cevap getirmiş, kendimizi yaşlandırabildiğimiz uygulamalar geliştirmişler. Şiiri okuduktan sonra o uygulamaları denediğimi itiraf etmeden geçemeyeceğim. Şiir aslında çok büyülü bir şeydir. Okumadan önce bayıldığınız bir şeye okuduktan sonra nefretle bakabilirsiniz. Bence bu şiiri okuyan herkes yaşlılıktan bir adım daha uzaklaşıp yıllarını nasıl geçirdiğini sorgulayacak. Her güzel şeyin sonu olduğu gibi yaşamımızın da maalesef bir sonu var. Sonumuzu düşünmek yerine elimizde olan vakti nasıl değerlendirdiğimize odaklanırsak çok daha güzel şeyler başarabiliriz. Zamanımızı nasıl geçireceğimiz bize bağlı, yararlı ve güzel şeyler yapıp adımızı yaşatabilir ya da boş boş zaman geçirip unutulmaya mahkum olabiliriz. Ölümsüzlüğe ulaşmak ya da yok olup gitmek bizim elimizde.