KAÇIRMAMAK ÜZERİNE

Bazı insanların çevresindeki diğer insanlardan daha tecrübeli olduğu su götürmez bir gerçektir. Peki, bu insanların yaşam süreleriyle bu süre boyunca kazandıkları tecrübe arasında nasıl bir bağ vardır? Bence bu insanları tecrübeli kılan, fikir danışılan bir hale getiren verdikleri kararların çokluğudur. Hayat insanın verdiği kararlardan yapılan bir gökdelen gibidir. Devamlı karar veririz ve her kararımız bize bir kat daha kazandırır ve bizler daha geniş bir alanı görmeye başlarız. Doğru kararları verdiğimize emin olduğumuz zaman geçerlidir tabii ki bu durum. Peki, emin değilsek? Ya daha iyisine karar verebilecekken biz yanlışı seçtiysek? İşte böyle durumlarda insan hep "Ne kaçırdım acaba?" diye düşünür. İşte bu gibi kaçırdığımız durumları, aslında nelerden vaz geçtiğimizi anlatan bir kitaptır Kaçırdıklarımız: Yaşanmış Hayata Övgü (Smith, 2005). Acaba kelimesidir bütün bu olayı tetikleyen. Kararı verdiğimiz zaman kısa bir süre içinde hemen zihnimizde belirir. İnsanın belki de en zayıf anıdır bu anlar. Kendinden emin olmadığı, yenilmeye ya da yıkılmaya hazır olduğu zamanlardır. Bir boks maçı düşünün mesela. Anlık bir karar verirsiniz ve rakibin şu bölgesine vursam mı diye düşünürsünüz. Ama acaba derseniz ve vurmazsanız, o anda rakip size vurduğunda yıkılırsınız. Çünkü tamamen odağını kaybetmiş biri haline gelirsiniz ve bütün saldırılara açıksınızdır. Bu yüzden insanın en zayıf anının acaba dediği anlar olduğunu söyleyebiliriz. Peki, ne zaman acaba deriz başka? Aslında çoğu zaman bu düşünce zihnimizde belirir. En basitinden şu an ödevi yazarken bile her cümlede acaba diyebiliyorum. Anlam bütünlüğünü bozdum mu, anlattıklarım arasında kopukluk oldu mu ya da noktalama konusunda hata yaptım mı? Bütün bunlar devamlı anlık aklımda dolaşan sorular diyebilirim. Muhtemelen ödevin sonuçları açıklanana kadar da bu şekilde devam edecek. Peki, ödev açıklandığı zaman ne olacak? Acaba kelimesi yerini keşke kelimesine bırakacak. Keşke şöyle yapsaydım da puan kırılmasaydı deme olasılığım çok yüksek. Tıpkı yumruk yedikten sonra yerde yatarken boksörün düşündüğü gibi keşke doğru olanı yapsaydım diyeceğim ama iş işten çoktan geçmiş olacak. İşte bize keşke dedirten olaylar aslında "kaçırdıklarımız" olarak adlandırılabilir. Hayat, insanın verdiği kararlardan yapılan bir gökdelen gibidir demiştim yazının başında. Peki ya kaçırdıklarımız? Onları da aslında bu gökdelenin yanında inşa edilen bir diğer gökdelen gibi düşünebiliriz. Hiç ona geçemeyiz ama kendi gökdelenimizden hep onu izleriz. Ah be ne kaçırmışım deriz. Hiç uzağa gitmez onlar, tam dibimizde ve görebileceğimiz şekilde hep yanımızdadır. Onun da yükselişini izleriz. Bir nevi iki hayat yaşarız. Yaşadıklarımız ve kaçırdıklarımız. Peki, bu gökdelenlerin uzunlukları nasıldır? Eğer kaçırdıklarımız gökdeleni hayat gökdeleninden daha uzunsa bir sıkıntı var demektir. İnsan hayatta bazı şeyleri yanlış seçimler sonucunda kaybedebilir ama yanlış kararları doğru kararlarından yüksek ise orada problem var demektir. Eşit veya daha kısa olma durumunda ise çok bir sorun olmaz çünkü insanız ve bizi insan yapan olgu yaptığımız hatalardır. Peki, bunları söylüyorsun ama sendeki durum ne acaba diye sorabilirsiniz. Aslında hayat gökdelenim, kaçırdıklarımın gökdelenimden daha uzun diyebilirim. Henüz 20 yaşımda olmamdan kaynaklanan bir durum da olabilir belki bu çünkü bu zamana kadar aslında hayatımın büyük bir bölümünü ailemle yaşadım diyebilirim. Bana kılavuz oldular ve en az hatayı yapmamı sağladılar. Bu yüzden hata oranım ya da kaçırdıklarım nispeten daha az oldu. Ama hayat bu, artık kendi başıma sayılırım. Bir ömür boyunca vermem gereken bir sürü kararım olacak ve aslında bunlar beni işin sonunda tecrübeli kılan faktör olacak. Temelimin sağlam olduğunu söyleyebilirim, aslında bu yüzden çok bir endişem de yok diyebilirim. Detaylı bir düşünme ile kaçırdıklarımızı azaltabiliriz. Kaçırmamanız dileğiyle... Furkan Yasin Taksim Sözü Geçen Çalışmalar Phlips, A. (2015). Kaçırdıklarımız: Yaşanmış Hayata Övgü. Metis Yayıncılık.