Hastalık

Quentin Tarantino'nun birçok filmini izlemiş birisi olarak belirtmek isterim ki; Tarantino gerçekten ününü hak eden bir sanatçıdır. Anlaşılması güçtür filmleri. Öyle her sokaktan geçen kavrayamaz bu başyapıtların arkasında yatan derin anlamları. Bende uzun yıllar sıkıntı yaşadığımı itiraf etmeliyim aslında bu konuda. Yaşımdan mı, yeterli olgunlukta olmamamdan mı kaynaklıdır bilinmez, ancak üniversiteye başladığımda anlayabildim bu büyük ustanın izleyicisine aktarmak istediklerini. Anlayabildim derken, beklide birer kum tanesiydi benim çıkardıklarım Tarantino'nun zihni olan uçsuz bucaksız çölde. "Pulp Fiction" dı filmin adı, soğuk bir Ankara gecesi, battaniyemin altında, sehpaya koyduğum kahvenin o taze kokusu burnumda bir solukta izleyip bitirmiştim o filmi. Anlamadığım bir şeyler vardı bu filmde beni içine çeken. Hiç unutmam, o hafta tam üç kere başa sardım ve izledim Ringo ve Yolanda'nın hikayesini. Onlar gibi düşünüyor, onlar gibi hissediyor olmuştum artık. Tarantino zehri başarıyla salmıştı damarlarıma... Ve artık kalbimin her atışında bir parça oksijenle, bir parça Jules, Vincent, Tarantino, akıyordu beynime. "Tanrı inancı" tüm o üst anlamların altında, derinde bir yerlerde sorgulamak, sorgulatmak istediği buydu Tarantino'nun. Tanrı inancı, insanlık için bir tehlikedir diyordu Quentin Tarantino. Dünyanın binlerce yıllık gelişimden sonra bile bu kadar hassas olduğu bir konuda, böyle bir sav ortaya atmak, Romalı gladyatörler için bile fazlasıyla cesurca bir hareket olurdu. İşte bu yüzden, bunca yıl anlamamıştım Tarantinoyu. Öyle bir dahiydi ki Tarantino, bir cerrahın el hassasiyetiyle hazırladığı filmlerinden hangi anlamın çıkacağını izleyiciye bırakmıyordu, kendisi belirliyordu. Ancak okumuş insan görebiliyordu aslında Taratinonun kafasının içini. Ya da yalnızca küçük bir kısmını... Ne kadar kültür, o kadar Tarantino... İşte tam da bu noktada belirtmek gerekir ki, bağnazlık ve cehalet birbirlerinden çokta uzak kavramlar değillerdir aslında. Sözlük anlamına bakılır ise bağnazlığın; "Bir düşünceye, bir inanışa aşırı ölçüde bağlanıp ondan başkasını düşünememe durumu, taassup" olduğu görülür. "Bir inanış". Tanrılar ve dinler. Çağımızın, geçmişin, ırklardan, milletlerden bağımsız tüm insanlığın ortak hastalığı... Tırnak içinde "inanç anksiyetesi". Obsesif bir ırktır "homosapien". Korkaktır da biraz. Yalnızlıktan, tecrübelenmediği her türlü yeni olgudan korkar, bilinmeyenden ise koşarak kaçar. Ama gelin görün ki, tüm bu korkularını hafifletmek için, bir bilinmeyene inanmayı seçer. İster Tanrı olsun ismi, ister Allah, ister Güneş, ister Put. Binyıllardır bu döner kürenin içerisinde yaşamaktadır insan. Çok şey değişmiştir ona dair. Ancak değişmeyen tek bir olgu vardır, takvim yaprakları hangi tarihi gösterirse göstersin, hep inanacak bir şey bulmuştur insanlık. Ve bu inançlar, her seferinde gelişiminin önünü bir bıçak gibi kesmiştir insanlığın. Bu bir fikir değil. Bir olgudur. Nasıl iki kere iki dört ise, Rönesans'a kadar Roma Katolik Klisesinin dini kullanarak dünyanın bir bölümünü sömürmesi en az o kadar dörttür. Din adına yapılmış, yapılmakta olan savaşlar, patlayan bombalar, ölen masum insanlar, akan kanlar... Bağnazlığın olduğu yerde değişim beklemek yersizdir. Geçen yıllar maalesef yalnızca birer rakamdan ibarettir ve insanlığın son yıllardaki en büyük mucizesi internetin de bize tek getirisi, inanç uğruna kesilen kelleri canlı yayında YouTube'dan izleyebilme serbestisidir. Dünya'da inanç kadar kuvvetli bir etki unsuru daha yoktur insan üzerinde. Ancak ne yazık ki, her filmin sonunda iyiler kazanmadığı gibi, her zaman da iyilerin elinde olmamıştır bu araç. İnsanın doğasıdır belki de, Thomas Hobbes'un "Canavar"'ında söylediği gibi, özünde bencildir, kötüdür insanoğlu. Bir avantaj arar her fırsatta rakibinin önüne geçmek, ona üstünlüğünü göstermek veya kimi zaman onu kullanmak için. Akıllı olan ve inancın gücünü gören insanlar tarih boyunca almıştır bu avantajı ellerine ve dinleri birer araç olarak kullanmışlardır kitlelerin üzerinde, hala da böyle sürüp gitmektedir bu düzen. Yine doğanın kanunudur belki, ne kadar zekide olsa, bencilce istek ve arzularına hayır diyememiştir gücü eline alan insan. İşte bu düzenedir Tarantino' nun yakarışı. Eğer ki insanoğlu, bu hastalığı tedavi edemez, bu bağnazlığı atamaz ise bedeninden, bin yıllar da geçse şu günün üzerinden, değişim gelmeyecek, akan kan durmayacak ve kullanılan her daim "insan" olmaya devam edecektir.