UYUM

"Hayatın içindeki uyum, renk ve ahenk denince akla ilk gelen şey doğa ve hayvanlar oluyor. Neden insanlar arasındaki iletişim ve ilişkiler değil de insan eli değmemiş sistemlerin kendi içinde uyumlu bir şekilde işleyişi beliriyor zihnimizde? Bu kadar mı yoksunuz düzen içinde yaşamaktan, çevreye uyum sağlamaktan?" 8 Ekim 2016 Cumartesi günü akşamı saat onu çeyrek geçe civarlarında aklımda bu soru, hem kendimi hem de içinde bulunduğum toplumu, düzeni sorguluyorum. Bilkent Senfoni Orkestrası'nın Bilkent Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi'nde düzenlediği sezon açılış konserinden çıkalı birkaç dakika geçiyor. İnsan kendi düşünmekten alıkoyamıyor, enstrümanlar bile ahenk içinde o mükemmel tınılarını yansıtırken, biz insanlar neden sonsuz bir karmaşanın içine sürüklenircesine yaşıyoruz? Uyum ve ahenk içerisinde bulunan, düzenli, simetrik, sistematik, planlı her şey ruhuma o kadar iyi geliyor ki... Bazen çok abarttığımı, en ufak şeylere bile takıldığımı fark ediyorum fakat bu huyumu değiştiremiyorum. O iki saatlik konser de beni dış dünyadan, karmaşadan öyle bir koparıp kendi içine çekti ki haliyle çıkışında kendimi ve çevremi sorgularken buldum. Keman ile viyolanın, obua ile kontrbasın birbirlerini takip etmesi, biri ön plandayken diğerinin arka fonda hafif ve usulca uyum sağlıyor olması bana bizi, birbirimizle olan ilişkilerimizi düşündürüyor. "Keşke!" diyorum, keşke biz de birbirimize saygı duyabilsek, birimiz ön planda ve söz sahibi iken, kendini, yeteneklerini sergiliyorken arka planda durmayı bilebilsek. Uyum içinde yaşamayı öğrensek mesela, düzene ayak uydurmayı, bencil olmamayı, çevremizdeki farklı seslere tahammül edebilmeyi. Hem çevremizde farklı sesler olmasa, nereden bileceğiz benliğimizi, bizi biz yapan kişiliğimizi? Kendimizi düşünürken çevremizi unutmasak, ayak uydurmak zorunda olduğumuz sistemi. Farklılıkları kabul ederek yarattıkları birlikteliğe dikkat etsek mesela, birbirimizi nasıl uyum içinde tamamladığımızı fark etsek. Kıskanmasak mesela karşımızdakini, bakın hem keman viyolonseli kıskanıyor mu hiç? Biri diğerinden daha ufak diye hor görüyor mu ötekini? Yeri geliyor birlikte görev alıyorlar, yeri geliyor birbirlerine öncelik tanıyorlar. Hepsinin farklı bir sorumluluğu, farklı bir özelliği, kendine ait tınısı var. Peki ya insanlar? Biz uyum sağlamayı, kurallar dahilinde hareket etmeyi unuttuk mu? Zamanı gelince birbirimize öncelik tanımayı yük mü bildik kendimize? Tüm hayatımız boyunca zirvede olmak, en başarılı, en güzel, en özel olmak, tüm bunlar mı hırçınlaştırdı bizi? Trafikte bize yeşil ışığın yanmasını beklemeden hareket etmek, sıra beklemek yerine en öne geçmek, ne kattı bize? 10 saniye mi, 20 dakika mı? Peki çok mu mühim, bizden götürdüklerini fark bile edemiyorken, kısa bir süre beklemeyi beceremeyip başkasının hakkını ve yerini ihlal etmek? Ne zaman bu konu gündemde olsa "Acelem vardı, bekleyecek zamanım yoktu." cevabı verilir ya, karşımızda biri konuşurken ne yapıyoruz peki? Farklı bir tutum mu sergiliyoruz? Laf kesmeden, saygısızlık etmeden dinlemeyi neden başaramıyoruz? Neden hep biz konuşalım, her zaman biz zirvede olalım istiyoruz? Her şeyden önce böyle bir şey mümkün olabilir mi? İnsan hiç yorulmaz mı, sakin bir hayat, biraz geri planda kalmak istemez mi? Fizyolojik olarak bile mümkün değil, insan beyni ve vücudu hayatı boyunca sürekli aktif kalamazken, hırs, bencillik ve egoizm toplum içinde olduğu gibi bu sefer de ait olduğu bünyedeki kuralları ihlal ediyor. Tüm kurallar, ahlak kuralları, trafik kuralları, kanunlar, bizim yaşamımızı kolaylaştırmaya, uyumu da beraberinde getirmeye çalışırken biz aksine hepsini ihlal ediyor, "BEN" odaklı zihniyetimizi hayatımızın her alanında sergiliyoruz. Nereye kadar böyle davranarak? Konuşacağımız, söz alacağımız doğru yer ve zamanı bilmeden hareket etmeye devam edersek toplum olmayı nasıl sürdüreceğiz? Kaos içinde, kimsenin kuralları umursamadan yaşadığı bir hayatta, yok olmaya yüz tutmuş bir toplum haline geliyoruz. Ne yazık ki görsel ve işitsel bir ahenk yaratamasak da, uyumsuzluğun ve düzensizliğin fazlasıyla hakkını veriyoruz. Tüm bu karışık sistem, düzensizlik yerini uyuma, planlılığa ve düzenli bir topluma bırakabilir mi, yoksa sadece bir orkestranın verdiği konseri dinlerken mi tadarız uyumun yarattığı o müthiş hazzı bilmiyorum. Umuyorum ki bir gün insanoğlu da ait olduğu orkestra içindeki ahenk ve uyuma bir şekilde ayak uydurabilecek, çeşitliliğin kattıkları içinde huzurla yaşayabilecek.