DENİZLERİN DESTANI

"Bir yangın ormanından püskürtülmüş genç fidanlardı Güneşten ışık yontarlardı sert adamlardı Hoyrattı gülüşleri aydınlığı çalkalardı Gittiler akşam olmadan ortalık karardı" Attila İlhan Uzun zamandır okumak istememe rağmen, kısa süre önce okuyabildim Deniz Gezmiş'in ve arkadaşlarının destanını. Destan dedim, çünkü bu gençler ölüme bir devrime yürür gibi, başları dimdik yürümüş; bir bayrama gider gibi, etrafındakilere 'Allahaısmarladık' diyerek veda etmişlerdir. Bu yüzden adlarına onlarca şiir, kitap yazıldı. Bu yüzden sonraki nesiller bu kadar sevdi Deniz'i. Bu yüzden Deniz'in idam sehpasına yürüyüşü onlarca filmin son sahnesi olarak bir neslin hafızasına kazındı. Cumhuriyet gazetesindeki 3 Eylül 1969 tarihli yazısında '... Uzun boylu, dal gibi bir genç bu Deniz Gezmiş... Namuslu, devrimci, heyecanlı bir genç...' diye anlatır İlhan Selçuk Deniz'i. 'Yaşıtları gibi o çay senin, bu çay benim; o sinema senin, bu sinema benim diye gezecek yerde bir namussuz düzenin değişmesi için çırpınmış...' diye de ekler. Bir devrimciydi Deniz, bir abiydi Deniz, kardeşti, evlattı ama her şeyden önce insandı Deniz. Arkasından ağlayan ailesi, arkadaşları, annesi vardı. Doğru bildiği yolda, pişmanlık duymadan; sırtında yeşil parkası, ayağında postallarıyla dimdik yürüdü. İnsanların iyiliğini amaçlıyor, daha özgür, daha yaşanılabilir, daha güzel bir dünya istiyordu. O devirde anlaşılmadı Deniz; kötü bildi herkes onu. Ne yazık ki, değeri öldükten sonra anlaşılanlar kervanından yalnızca bir örnekti Deniz. Ülkesinin yarınları için yanmayı göze aldı üç fidan: Deniz Gezmiş, Hüseyin İnan, Yusuf Arslan. Ailelerinin onca çabası, sevenlerinin onca uğraşına rağmen kurtulamadılar kendileri için biçilmiş kefenden. 6 Mayıs 1972 gecesinin karanlığında bu fidanların ve bir devrin özgürlüğünün boynuna ip geçirildi. Gencecik bu üç delikanlı, geride bıraktıkları aileleri ve hayallerine 'birilerinin emelleri' için veda etti. O geceden sonra o aileler için her şey gece oldu. Attila İlhan'ın da dediği gibi: 'Gittiler akşam olmadan ortalık karardı.' Bir anne olduğunuzu düşünün şimdi. Yıllarca gözünüzden bile sakındığınız, hasta olduğunda geceleri başucunda sabahladığınız, tırnağı kırılsa saatlerce ağladığınız bir evladınız var. Büyümüş, serpilmiş, gencecik bir delikanlı olmuş. Dönem kötü. Hapse düşüyor, idam edilecek diyorlar sana. Çırpınıyorsun, oğlunun hayatı için elinden gelen ne varsa yapmaya çalışıyorsun. Sonra bir gün kapına iki asker geliyor, anlıyorsun. Sonrası çığlık, feryat, figan, acı, boşluk... Bir insanın hayatı bu kadar kolay ellerinden alınmamalı. Daha yaşamadığı onca duygu varken; daha söyleyemediği onca söz, okuyamadığı onca kitap varken, kocaman bir karanlığa mahkum edilmemeli insan. Şimdilerde ise okyanusa dönüştü Deniz, 'onurlu ve cesur' duruşuyla gençlere örnek oldu. Her yıl 6 Mayısta Deniz'in mezarını miting alanına çevirdi on binler. Mezarı karanfillerle kaplandı. Yüzlerce çocuğun isminde yaşamaya devam etti Deniz. Denizin hikayesi sanıldığı gibi Denizle girmedi mezara, tam tersi bir efsane olup, aktarıldı nesilden nesile. Hatırla Sevgili dizisiyle tanıdı bir nesil onu. Deniz'in idam sahnesinde tüm Türkiye ağladı. Nice Denizlere mezar oldu bu ülke. Hep birilerinin emelleri uğruna acımasızca katledildi Yusuflar, Hüseyinler. Ne zaman darağacı kurulsa bu ülkede, o zaman nice anaların göz pınarları ağlamaktan kurudu. Nice genç fidanın hayatı karardı, hayalleri yıkıldı. Kim bilir kaç gece kaç yastık sırılsıklam oldu gözyaşlarından. Ateş düştüğü yeri yakmıyor sadece, o kadar çok kişi etkileniyor ki bu durumdan. En basitinden aileleri, arkadaşları, gönül verdikleri, söz verdikleri... Daha kaç kişi ölecek farklı fikirleri renk olarak görmemiz için? Ne zaman öğreneceğiz biz düşüncelere saygı göstermeyi, ne zaman başlayacağız insanları dış görünüşüyle yargılamamaya? Umarım bir gün hepimiz farklı düşüncelere saygı göstermeyi öğreniriz ve bir daha başka Denizlere mezar olmaz bu ülke.