Yaşamla Ölüm Arasında Sanat

Bu yazımda hayatımda izlediğim en iyi beş film içerisinde yer alan, hatta dram türünde ikinci sıradaki koltuğa rahatlıkla oturtabileceğim bir filmden bahsedeceğim. Film; İkinci Dünya Savaşı'nda Almanların Polonyalılara yaptığı zulmü, savaş sırasında Yahudilerin çaresizliğini, Alman askerlerin acımasızlığını konu ediniyor. Başrolde Wladyslaw Szpilman adında Polonyalı Yahudi, ünlü bir piyanist var. Film öncelikle piyanistin sonra da diğer Yahudilerin, Almanların bu zulmü karşısında hayatta kalma çabasını anlatıyor. Ben şu anda koltuğuma yaslanmış, özgür bir ülkede rahat rahat yazı yazıyorum. Lakin filmdeki dönem, şu an yaşadığımız özgürlüğe, rahatlığa o kadar zıt ki, kendimi o insanların yerine koymakta güçlük çekiyorum. Dönemi kısaca bir özetlersek; her an açlıktan veya bir askerin keyfi kurşunuyla ölme ihtimalinizin olduğu, evinizin her an başınıza yıkılabileceği, bir bardak suya muhtaç olacağınız, bir tas yemek için kavga edeceğiniz, anlatırken bile ürperdiğim bir dönemden bahsediyorum. Askerlerin Yahudi öldürmekten zevk aldığı bir ortam. Filmden bir örnek; "-Sizi neden dövüyoruz biliyor musunuz? Neden? Yılbaşını kutlamak için. ". Böyle bir ortamın içinde, bomba sesleri içinde piyanosunu çalmaya çalışan bir piyanistin yaşanmış hikayesi. Filmin çok etkili ve duygu dolu olmasının bir sebebi de gerçek hikaye temel alınarak filme uyarlanmış olmasıdır. Her ne kadar filmin gerçek hikaye olduğunu bilseniz de inanası gelmiyor insanın. Keşke bunlar sadece filmde olsaydı, diyorsunuz. Filmin başka bir sahnesinde yaşlı amcayla teyzeyle bir kap yemek için kavga ederken görüyoruz. Kavga sonunda tüm yemek yere dökülüyor ve yemeğin sahibi yaşlı teyze çocuğunu kaybetmişçesine ağlıyor. Yaşlı amca ise yere dökülmesini umursamadan yerden yiyebildiği kadar yiyor. Biz bugün doyma kaygısı olmadan yaşıyoruz ve ben kendimi o insanların yerine koymaya çalışıyorum. Sonuç gerçekten çok korkunç. Hayattaki tek amacınızın karnınızı doyurmak ve hayatta kalabilmek olduğunu düşünün. Öyle bir hayat işte. Başkarakterimiz Szpilman, tüm zorlu koşullara rağmen hayata tutunmaya çalışan Yahudileri temsil ediyor. Filmde her ne kadar tarihteki Yahudi soykırımının tüm gerçekleri gösterilmese de dört yüz bin Yahudi'yi çevresi duvarlarla örülü bir bölgeye yerleştirmek ve onları ölüme terk etmek, bu acımasızlığı göstermek için fazlasıyla yeter. Szpilman için sanat hayattaki en değerli şeylerden biri. O her anında piyanosuna ve sanatına olan aşkıyla yaşama biraz daha tutunmaya çalışıyor. Sanatına büyük saygısı olan Dorota'dan büyük yardım alıyor, ama bir süre sonra ona yardım edecek kimsesi kalmıyor. İçecek su, yiyecek yemek bulamıyor ama o vazgeçmiyor. Çünkü tüm bunlar bittikten sonra o bir müzisyen olarak Polonya radyosunda piyano çalacaktı. Bu umudunu hiç kaybetmedi. Sonunda Alman askeri onu bir harabenin çatısında bulduğunda, tüm yaşadıklarını unutmuşçasına tutkusu olan piyanoya tekrar dokunma, onu tekrar çalma fırsatı buldu. Ardından Alman askerinin oradan ayrılırken ona asker montunu vermesi, Alman askerlerinin arasında hala iyi birileri olduğunu gösteriyor. Savaş bittiğinde, Almanlar alt edildiğinde askerlerin onu bulup, Alman sanıp hiç sorgulamadan ateş etmeleri insanı bir an korkutuyor. Çünkü o kadar zorlukları yaşıyorsunuz, mucizelere şahit oluyorsunuz. Sonunda savaş bitiyor ama dost asker tarafından vurulma tehlikesi yaşıyorsunuz. Gerçekten de çok üzücü bir durum olurdu. Neyse ki piyanist Polonyalı olduğunu kanıtlıyor ve rahat bir nefes alıyor filmin sonunda. Filmin en can alıcı repliklerinden birini de paylaşmak istiyorum: "-Lütfen ateş etmeyin, ben Polonyalıyım. Neden o zaman o lanet Alman paltosunu giyiyorsun? Üşüyorum." Anlatım tarzıyla, içeriğiyle, yaşanmışlığıyla, hüzün dolu sahneleriyle içinize işleyecek bir film "Piyanist". Tabii, çok hüzünlü bir gününüzde izleyip hiç de daha fazla üzülmenize gerek yok. Herkesin hayatında en az bir defa izlemesi gereken bir film. Filmdeki duyguları az da olsa yaşayabilmelisiniz. Çünkü kalbimizin, acıma, üzüntü, korku gibi duygulara da ihtiyacı var. Hatta gözyaşı bile dökmek gerekir bazen. Kısacası, kalbinizi derinden etkileyecek, hafızanızda önemli bir yer kaplayacak nadide bir dram filmi. İzlemeden ölmeyin.