Rüyalardan Çıkan Sonuç

Daha önce okuduğum ve sevdiğim bir kitabın devamı olan Osman: Savaş, nedense bir önceki kitap gibi ilgi çekici gelmedi. Önceki kitapta başlığın Aşk olması beni çeken taraflardan biriydi, bu kitapta ise tarih denilince aklımıza ilk gelen kelime kullanılmış. Bana kalırsa başlık seçimi çok önemlidir ki ilk kitabı hayranlıkla okumama karşın ikinci kitabı sırf seriyi bitirmek için aldım. Başlıklar bu kadar klişe olmamalı, okuyucuya bir etki bırakmalı... Bir önceki kitapta ana karakterimizin yani Osman Bey'in yorumlarını inceleyerek ne kadar doğru olduğunu ve nasıl günümüze ışık tuttuğunu anlatmıştım. Bu kitapta da o yorumlara benzer bir şekilde, ana karakterimizin ilginç rüyalarının beni etkilediğini düşünüyorum. İlk önce kitabın hemen başlarında olan bir rüya ile başlayalım. "Sakarya kan akıyor... Osman bu kan nehrinin içine batıyor. " (Osman: Savaş 13) Elbette ki rüyanın tamamı değil, oradan bir kesit. Sizin aklınıza geldi mi bilmiyorum ama bu cümle beni bambaşka yerlere götürdü. Bir anda ortaçağın 1300'lü yıllarından, 1920'li yıllara 1. Dünya Savaşı'nın yıkımlarından en derin şekilde etkilenen milletin son savunma savaşına gittim, Sakarya Meydan Muharebesi... Tarihe hakim olanlar iyi bilir, Sakarya Savaşı Türk milletinin son savunma savaşıdır. Ayrıca "Osman bu kan nehrinin içine batıyor." derken savaştan bir süre sonra saltanatın kaldırılması ve fiilen de olsa Osmanlı Devletinin yıkılması aklıma gelmedi değil. Yazar tam olarak bunu mu kastetti acaba derken bir şey daha ilgimi çekti. Yazar sanki kan kelimesini daha çok vurgulamış gibiydi ve bir anda aklıma Gazi Mustafa Kemal'in Sakarya Meydan Muharebesi için çok büyük ve kanlı savaş anlamına gelen "Melhame-i Kübra" sözü geldi. Bu noktadan sonra kesin emindim ki yazar bu savaşı kastetmişti. Elbette Osman Bey böyle bir rüya gördü mü görmedi mi bilinmez ama yine de hoş bir gönderme olduğunu düşündüm. Osman Bey'in bir diğer rüyasını da sizinle paylaşmak isterim. Aslında Osman Bey'in rüyalarının yazarın kendine özgü göndermeleriyle betimlendiği söylenebilir. Ama ne ilginçtir ki bu kitapta benim ilgimi çeken sadece rüya aracılığı ile yazarın yaptığı yorumlar oldu, oysaki ilk kitaptaki gibi tarihe bağımlı olarak yapılan yorumların daha fazla olmasını beklerdim. Bir başka rüya ise Osman Bey'in babasıyla konuştuğu, kendinden sonra gelecek padişahları ve liderleri gördüğü bir rüyaydı. Öncelikle ilk kısmı kısaca yorumlamak isterim. Kendinden sonra gelen her padişahı yüce, kudretli en güçlü olarak görmesi beni rahatsız eden etkenlerdendi. Elbette ki Fatih gibi de padişahlar geldi ama yazarın burada biraz daha tarafsız olmasını isterdim. Gelelim diğer sürpriz kısma, direk alıntıyı paylaşarak yorumlamak isterim. "... Sonra daha yüksekte, çok daha uzakta, dağın yamacında duran üç kişiyi işaret etti. 'Bunlar da senin bayrağını yerden kaldırıp tekrar taşıyacak olanlar' dedi. 'Adnan, Turgut ve şu en üstteki Recep." (Osman: Savaş 149) Bir anda acaba hiçbir tarih bilgim olmadan bu kitabı okusam, ne hissederdim diye düşünmeden edemedim. Gördüğünüz üzere yazardan yine ilginç bir yorum. Anladığınızı düşünüyorum ama yine de burada vurgulanan isimlerin, Adnan(Menderes), Turgut(Özal) ve Recep(Tayyip Erdoğan) olduğunu görmek pek de zor değil. Öncelikle şunu söylemeliyim ki bu 3 siyasi liderin Osmanlı Devleti'yle ilgili çalışmalarını biliyor, takdir ediyor ve küçümsemiyorum. Yazarın bundan dolayı gönderme yapmasına da (her ne kadar tarihsel içerikli bir kitapta olması bana saçma gelse de) karşı çıkmıyorum. Fakat bu sözlerden sonra Osman Bey'in askerleri tarafından "Reis" olarak daha fazla anılması, bundan başka bazı yerlerde "Uzun adam" gibi kelimelerin altı çizili bir şekilde cümlelerin içinde geçmesi ve hatta çok daha belirgin göndermelerle karşılaştım: "Siz öldürmeyi iyi bilirsiniz.-Osman Bey" (Osman: Savaş 276) "Öldürmeye gelince, siz öldürmeyi çok iyi bilirsiniz."(Recep Tayyip Erdoğan, Davos Zirvesi 2009) (İlgili video : https://youtu.be/ElpI5iZPlG4?t=137 Dk:2:18) Yukarıda örnek verdiğim cümlelerdeki gibi benzerlikler fark edince, kitabın tarihsel dönemden uzaklaşması nedeniyle bir anda adeta Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın biyografisini anlatan bir kitap okuyormuşum gibi hissettim. Benim asıl eleştiri yaptığım nokta budur, ben Osmanlı tarihiyle alakalı bir roman okurken kendimi o dönemde hissetmeliyim ki hem tarihi rahatça anlayabileyim hem de okuduğumdan keyif alabileyim. Yanlış anlaşılmak istemem, sayın cumhurbaşkanına karşı kişisel bir tepkim ya da olumsuz bir görüşüm olduğu zannedilmesin, dediğim gibi tarihsel romanda geçmişin atmosferini soluyabilmek benim için çok önemli. Zaten diğer konuya ilgim olsa ya da o dönemle ilgili bir şeyler okumak istesem gider onun kitabını okurum. Bu noktadan sonra yazarın geçmişi günümüzle harmanladığını fark etmeme rağmen, kitabı istemeye istemeye okudum. En azından şövalye Kosses'in hikayeleri yine güzeldi ve bir önceki kitaptaki gibi çizgisi bozulmamıştı ki o kısımları keyifle okudum. Tüm roman boyunca bu çizgiyi bozmamış olmasını isterdim. Bundan sonra bu yazarın kitaplarını okuyacağımı zannetmiyorum. Kendisi olay kurgulamada ve hikayeye dökmede başarılı olsa da tarihsel gerçekliğin bu denli korunması gerektiği bir romanda tercih ettiği teknikler beni memnun etmedi. Altını çizerek tekrar tekrar söylüyorum, elbette günümüze ya da herhangi bir olaya gönderme yapılabilir, lakin kitap hikayesinden saptırılıp başka bir şeye doğru yönelince benim için keyifsiz bir okuma tecrübesine dönüşüyor. Eğer gerçekten tarih hakkında bir şeyler okumak istiyorsanız, size bu tarz romanları önermiyorum. Son olarak da şu sözümü de sizlerle paylaşmak isterim: Yazar bağımsızsa, tarih en iyi romanla öğrenilir. Sebahattin Onur Özler 21502520