Hayatı Doldurmak

Her zaman ömrün kısalığından şikayet edip durmaz mıyız biz, hayatın bize bir şeyler yapmak için gerekli fırsatı vermediğini söylemez miyiz? Oysa hangimiz ortalama yetmiş yıl olan ömrümüze gereken değeri veriyoruz ki? Aslında birçoğumuz bunu yapmıyoruz. Vaktimizi boşa harcayarak geçirdiğimiz yılların ardından pişman oluyoruz belki ama bazen her şey için çok geç olabiliyor. Yetmiş yıllık bir ömürde yapılacak onlarca güzel iş varken çoğu insan dünyaya hiçbir etkisi olmadan, ardında kendi adına yapılmış tek bir eylem dahi bırakmadan dünyadan göçüp gidiyor. Belki tembelliğimizden, belki de dünyayı değiştiremeyeceğimizi düşündüğümüzden hayatımızı anlamlandırmaktan korkuyoruz, kendimize sıradan ve basit bir hayatı seçiyoruz. Çocukken astronot olmak isterken büyüdükçe hayallerimiz de sıradanlaşıyor ve sadece sabah işe gidip akşam eve geldiğimiz bir hayatı umuyoruz. Bütün hayatımız böyle geçiyor ve yaşlanınca da çocuklara hayatın ne kadar boş olduğunu söylüyoruz. Oysa hayatın boş olmadığının, onu bizim bu hale getirdiğimizin farkına varsak bizim için her şey daha farklı olabilir. Beni bu düşüncelere yönlendiren ise Orhan Veli'nin Kitabe-i Seng-i Mezar adlı şiiri oldu. Tam anlamıyla sıradan, hatta boş bir hayat yaşayan Süleyman Efendi'nin ölümünü anlatan bu şiir birçoğumuz için bir ayna olabilir. Muhtemelen Süleyman Efendi de gençliğinde tıpkı bizler gibi önünde uzun yıllar olduğunu düşünerek hayatını geçirmiş ki yolun sonuna geldiğinde adı bile kalmamış geriye. Her insanın içinde bambaşka bir dünya varken ve bu dünya geliştirilmeyi beklerken o da sıradan bir hayatı seçmiş, devamında ise ölümü de sıradan olmuş. Bu durumun fazlasıyla üzücü ve etkileyici olduğu bir yana, aslında bu şiir ve Süleyman Efendi'nin yaşadıkları bana hep uzak gelirdi. Onun durumuna düşmemin asla mümkün olmayacağını düşünürdüm yakın bir tarihe kadar. Çünkü ben bir mühendislik Şahin 2 öğrencisiydim, önümde beni bekleyen uzun yıllar vardı ve kendimi geliştirecektim, yani boşa harcanan bir hayatım olmayacaktı. Lakin Süleyman Efendi'yi uzun uzun düşününce olayın eğitimle pek bir ilgisinin olmadığını anlamam zor olmadı. Elbette, diplomam kendime ve dünyaya kattıklarımın bir parçası olacak ama ben o diplomanın hakkını verirsem, diplomama yakışan bir insan olabilirsem. Kendimize ve dünyaya bir şeyler katmak derken de ölümsüz bir eser meydana getirmekten ya da tarihe adımızı yazdırmaktan bahsetmiyorum. Benim demek istediğim ölümsüz olmak değil, sadece bir defa yaşama hakkımız olan hayatımızın değerini bilmek. Şüphesiz, dünyaya ölümsüz eserler kazandıran sanatçılar, liderler ve bilim insanları hayatlarının hakkını vermiştir diyebiliriz. Hatta bu insanların arasında tarihe adını yazdıranlar da mevcuttur. Ama bunu yapmanın hayli zor olduğu ve kimsenin de bizden böyle bir şeyi beklemediği açık. Aksine, bu ölümsüz olma kaygısı bizleri tek bir alana yönlendirip ufkumuzu daraltabilir ve tekdüze insanlar haline getirebilir. Üstelik bu kaygı bizi hırs batağına düşürüp bütün hayatımızı tek bir başarı peşinde koşarak geçirmemizi de sağlayabilir. Başarıyı tek bir kazanca bağlamak ise bizim kendimize yapabileceğimiz en büyük kötülüklerden biridir. İsteğimiz, tarihe adımızı yazdırmak olmamalıdır bu yüzden. Bize düşen, dünyanın güzelliklerini fark etmek ve daha da güzelleştirmek için elimizden geleni yapmaktır. Bu yüzden, diplomamızın hayatımızı tek başına anlamlandıramayacağını belirtmiştim. O sadece bir alanda uzmanlık getirir bizlere. Oysa bize gereken her alanda belirli bilgi birikimine sahip olmak, yaşamayı bilmektir. Evet, derslerimize çalıştığımız kadar kitap da okumalıyız, sanatsal etkinliklere katılmalı, eğlenmeyi de bilmeliyiz. Kendimizi dünyanın sadece bir güzelliğine vermek yerine hayatın her alanını dolu dolu yaşamalıyız. Bunun için gerektirdiği kadar çalışmalı, gerektiği kadar eğlenmeliyiz. Yoksa biz de bu hayatta bize ayrılan süre dolduğunda birtakım eksikliklerle yüzleşmek zorunda kalırız, belki birçok insan gibi onu doldurmak için hiçbir şey yapmadığımızı düşünmeden hayatın boş olduğunu söyler ve bu düşüncenin arkasına sığınırız. Yaşamımız Süleyman Efendi'nin yaşamı gibi olur, ölümümüz de onunkinden pek farklı olmaz. Şahin 3