SİLİK İNSANLARIN TİTREK ÇEMBERLERİ

Yağmurlu bir günde yürürken bir anda etrafındaki her şey silikleşir ve sebepsiz bir sessizlik ortasında çırılçıplak bulur kendini kişi. Bu garip ve kısa farkındalık anlarında göğsünün ortasında ağır ve yapış yapış, sümüksü bir his duyar. O ana kadar ona çok büyük ve önemli gözüken her şey bir anda nedense değerini yitirmiştir, bunca yıl neden uğraştığına, çalıştığına ve dayandığına şaşar. O güne kadar yaptığı onca iş, gezi, tanıştığı ve görüştüğü insanlar ona ne katmıştır ki? Bulabilmiş midir acaba hayatının amacını, aradığı kişiyi? Yine bir akşam vakti bir şehir manzarasını izlerken veya otoyoldan geçen arabaların farlarına dalmışken arkada çalan o melankolik psikodelik (çoğunlukla ve tercihen Pink Floyd) şarkının da etkisiyle kendini çok küçük görür. Etrafında adeta bir ağ gibi örülmüş milyonlarca farklı hayat vardır ve onun o hayatlarda camdaki silik bir yansımadan veya yan arabadaki yolcudan daha fazla bir yeri yoktur. Yanındaki insanlar gerçekten aradıkları mıdır? İşte bu gibi ender ve nefes kadar kısa anlarda anlar insan aslında doğuştan yalnız olduğunu ve haybeye kürek çektiğini. Zebercet, otel bakıcısı, bir beslemenin beklenmeyen bir çocuğunun neslinden gelme, hayatı hakkındaki her şey, duyguları, düşünceleri, hepsi ucuz ve değersiz. Yusuf Atılgan Anayurt Oteli'nde bize yalnızlığı, silikliği hissettiriyor Zebercet'le. Kitabı okumaya başladığınız anda hissediyorsunuz kahramının ne kadar monoton ve yalnız bir hayat yaşadığını. Bir kasabada; günübirlik gelen delegelerin, öğretmenlerin, köylülerin ve orospuların kaldığı hayatta hiçbir kalıcı iz bırakmayan bir otel. Bu otelde; neredeyse dışarı hiç çıkmayan, hayatında aşkı veya herhangi bir duyguyu tatmamış, zayıf çelimsiz, bıyığının bile varlığıyla yokluğunun belli olmadığı bir adam çalışıyor: Zebercet. Ancak bir gün bir kadının otelde kalmasıyla hayatı değişiyor Zebercet'in, o güne kadar katlandıklarına eklenip onu taşıran ve saptıran son damla oluyor bu kadın. Gittikten sonra bile sürekli Zebercet'in aklında yer ediyor kadın; oturuşu, çay isteyişi, sigarası, paranın üstünü almayışı, her şey. Her ihtimali düşünüyor tekrar ve tekrar Zebercet. Bunu çok sık görüyoruz Zebercet'te, karar veremiyor, olaylar olup bittikten sonra bile olasıkların içinde boğuluyor. Aslında gerçekten de hayatta bir karar vermenin, kaçırılan fırsatların insanı ne kadar zorladığını hatırlatıyor bize. Yalnızlık ve üstüne eklenen bu silik ve kararsız karakter yapısı çok zorluyor Zebercet'i. Onun gözlerinden aslında hepimizin akıl sağlığı için ne kadar bir diğerine ihtiyaç duyduğumuzu fark ediyoruz. Sadece psikolojik bir ihtiyaç da değil bu, insan başkasının tenini, sıcaklığını istiyor, tükenip eriyor yoksa. Zebercet bu ihtiyacını; ölen dayısından sonra kimsesi kalmamış, uykusu ağır ortalıkçık kadınla gideriyor. Ancak otelde kalan insanların hayatlarına dokundukça, şahit oldukça ve aslında insanların birbirini ne kadar çok sevebildiğini, sevişebildiğini gördükçe yıkılmaya başlıyor. Bu yalnızlık, otelde havlusunu unutan siyah kazaklı kadının hayalleri, etrafındaki çiftler gitgide çığrından çıkarıyor Zebercet'i. Farkında olmadan, elinde olmadan ya da isteyerek öldürüyor ortalıkçı kadını, kendisi de bilmiyor nedenini. Vicdan azabı ve korkuda yüklendikçe üstüne, bir ağırlık oturuyor göğsüne. Ömründe hiç yapmadığı şeylerde arıyor çözümü. Ama bırakıp kaçamıyor, kendisi de diyor: "ben kaçamam bağlıyım burada konağa ölülere" (93). En sonunda kendine kıyıyor, son anda bile kesin bir karar alamazken, çırıpınırken bir anda duruyor soluğu. Anayurt Oteli'nde gerçekten yalnız, düşüncelerinde bile kararsız ve silik, sesi çıkmayan bir karakterin iç dünyasını görebiliyoruz. Ancak asıl hissettiğim onca çabanın ve yıllarca süregelen düzenlerin yanında sıcaklığını ve ruhunu payalaşabilceğin birisi olmadan hiçbir değeri olmadığı. Hepimiz hayatta aslında yalnızız en başta, düşüncelerimiz dağınık, sesimiz kısık, kararlarımız değersiz ve silik. Ancak ruhumuza dokunabilcek, tenimizi ısıtabilecek birisini bulduktan sonra iyileşiyor, biraz da olsa bir şeylere anlam yüklemeye başlıyoruz.