BİR DÜŞ SAHNESİ: GENCO ERKAL'DAN YAŞAMAYA DAİR

Uğultulu salonda, yanımdakilerin itiş kakışı devam ederken ışıklar kapandı. Bir anda sessizliğin ve meraklı bekleyişin hakimiyeti başladı. Sahnede loş bir ışığın altından, bir sima belirdi. O ilk andan itibaren Genco Erkal'I merak eden ben, Nazım'I izlemeye koyuldum. Oyunu, oyuncuyu unutmuştum. Kendimi gerçekliğin hayali müzikalinde, bir başımaymışçasına samimi bir atmosfere fırlatılmış gibi hissediyordum. Tülay Günal'ın da o kadife sesi ve müthiş oyunculuğuyla beraber, Genco Erkal sahnede devleşiyordu. "Nasıl bir yerdeydim?" diyordum içimden. Hem tarihi gerçeklere dayanan bir hayatı izliyordum, hem de tarihi performansları. Nazım Hikmet bu kadar güzel, bu kadar naif bir daha anlatılabilir mi bilmiyorum. Ama daha iyisi yapılacaksa birgün, mihenk taşı bu oyun olacaktır şüphesiz. Oyun, Nazım'ın hayatının tozlu sayfalarında bizi bir satırdan bir satıra sürüklüyor. O satırlarki Nazım'ın kendi dilinden, kendi kaleminden. Hapisanede bir adam, hapisanede bir aşık, bir koca; sonraları sürgünde bir kederin, özlemin sıcak yüzü. Devrimin şairi olmaktan evvel, eşitliğin, adaletin, kardeşliğin ve memleket sevdasının bayrak taşıyanı, kendini adayanı, korkusuz cengaveri. Demirden döşeği ve taştan sedirleriyle bir başına bir dev. İçinde nefes alırken bile memleketine hasret bir adam. Onurlu bir memleket düşü onunki. Sömürüden uzak, emeğin ekmeğin tek kaynağı olduğu bir düş. O düşe öyle sıkı sarılmış ve onu öylesine güzel yazmışki, pespaye bir okumada bile insanın dudağına ağır geliyor cümleler. ".. Bugün beni ilk defa güneşe çıkardılar.." öyle kolayca dökülür mü dilden? Güneşe hasret kalmak, kimseyi incitmemişken, ekmek kadar temiz ve su gibi aydınken... TOPLU 2 "... Bu anda ne düşmek dalgalara, bu anda ne kavga ne hürriyet ne karım... Toprak, güneş ve ben bahtiyarım."diyebilecek kadar büyük bir hasret. Doğanın parçası bedene böylesi bir zulmün en büyük esirlerinden birinin sözlerini alalade okumak mümkün mü? Büyük oyuncu Genco Erkal'da bu yaklaşımla, rolü tam anlamıyla benimsemiş dersek bile küçümsemiş oluruz. Genco Erkal, Nazım olmuş. Aynı hissiyat ile, aynı samimiyet ve inançla bir adamdı izlediğim; Nazım'ın ta kendisi. Müzikler, uyarlamalar ve sahnedeki sadelik, oyunculuklarla birlikte oyunu destekleyen en önemli unsurlar olmuş. Göz yormayan dekorlar, ışığın ayarı ve seslerin takibi kitabına fazlasıyla uygun. En dikkat çekici unsurlardan biri de, sahnedeki durağanlığın dengesi. Öyle koşuşturmacalara sahip bir oyun olmadığından, izleyicinin dikkatini tek bir noktada uzun süre tutmak güçtür. Ancak sadece iki oyuncudan oluşan oyunda, bu durağanlığa ragmen ilgimiz her geçen dakika artıyor. Bir seyirci ve tiyatro hakkında amatör bir ilgiden öteye geçemeyecek bilgimle, ben de uyandırdığı izlenimleri tasdik etmek ister gibi, tiyatroyla bana nazaran fazlaca ilgili arkadaşlarımla da oyun çıkışı konuştuk. Bir çoğu zaten, bir tiyatro grubunda oyunlar düzenliyorlar. Onlardan da aynı dönüşleri alınca daha da sevindim. Oyunu benimsediğimden olsa gerek. Hepimiz çıkışta, Nazım'ı daha çok tanıyor gibi hissettik. O şiirleri ilk kez işitmiş değildik, defalarca okumuştuk çoğumuz. Bazı uyarlamaları da evvelce dinlemiştik, Nazım Oratoryası'ndan. İşte bu hissiyatın sebebinin de, oyuncuların performanları olduğuna kanaat getirdik. Gerçekten de, şiirleri ilk kez duymamıştım; ama Nazım'dan ilk kez dinlemiştim. İyiden iyiye ikna etmişti beni Genco Erkal, Nazım Hikmet olduğuna. TOPLU 3 Özel tiyatrolara mesafeli olan okuyucular için şiddetle tavsiye edeceğim bu oyun, Devlet Tiyatrosu ciddiyeti ve büyük oyunculuklarla bezenmiş. Fırsatı olanlar için, ikinci bir düşünmeye bile gerek yok. Seksen yaşına yaklaşan değerli oyuncumuz Genco Erkal'ı da sahnede görmek için büyük bir fırsat. Hem siz de Nazım'ı sahnede görmek istersiniz. Yanılıyor muyum?