T URK 102-18

"Karanlıktaki Adam" / Paul Auster 2 3A Euygluüsl t2 0B1r4il lS'ianl ık aranlık gecelerdeki savaşı... Geçmişin izlerinden kurtulmak mümkün müdür? Ne kadar kaçabilir insan kendisinden, geçmişinden? Paul Auster 'ın ' adlı romanında yarattığı August Brill adlı karakterinin, uykusuz gecelerinde anımsamak istemediği geçmişinden kurtulmak için kendi kendine öyküler kurarak, kendini nasıl da avuttuğunu görüyoruz. Karanlıktaki Adam' Peki nereye kadar avutabilir insan kendini, ne kadar daha kurabilir kendi kendine? Bunun adı bir nevi, bu kişinin kendisiyle iç savaş içerisinde olduğunu göstermez mi? Hayal etmek, hemen hemen herkes için hayatının vazgeçilmezlerinden biridir. İnsanlar istedikleri her şeyin hayalini kurabilirler. Yeni bir hayatın, yeni bir evin, işin ve daha bir sürü şeyin... Brill ise geçmişin acılı izlerini anımsamamak için hayaller kurar ve kendi içinde yeni öyküler yaratır. Öykülerinde ise genellikle siyasi fikirlere dayalı olması akıllarda sorular bırakmıyor değil. İlk olarak Brill'in dönem içerisinde olan Amerika'nın Irak ile olan şavaşını kendi lehine çevirmesiyle Amerika'nın kendi içerisinde iç şavaşın başlamış olduğunu anlıyoruz. Sonrasında Brill'in bu iç şavaşı durdurabilecek Owen Brick adında bir karakter yarattığını ve şavaşın sonlandırılması için Owen'ı, kendisini öldürmesi için görevlendirmesi önce bize önce biraz uçuk geliyor. Oysa biliyoruz ki görünürde yaşanan bir iç savaş yok. Var olan asıl savaş, Brill'in kendi içinde yaşadığı iç savaş. Oysa insan, kendisiyle hesaplaşmaktan kaçıp başka denizlerde yüzerse bu savaş nasıl bitebilir ki? Merak edilen asıl soru August Brill'in anımsamak istemediği geçmişinin altında neler yatıyor? Her ne kadar August Brill geçmişini hatırlamamak için öykülerle kafası dağıtmaya çalışsa da sonunda geçmişinden kaçamıyor. Brill'in hayatına dair ilk izlenimiz hayatının aşkını bulmuş, kariyerinde oldukça başarılı mutlu birisi olduğu. Hayatının aşkı olan Sonia ile mutlu beraberlikleri ve gençlik yaşlarında evlilik hayatın sürmeleri ile aslında bizlere Brill'in gerçekten geçmişinden kaçmasının ne kadar saçma olduğu izlenimini bırakıyor. Ancak daha sonrasında anlıyoruz ki aslında genç yaşta evlenmek, bazı sıkıntılı sonuçları beraberinde getirebiliyor ve akıllardan birbirilerini gerçek anlamıyla tanıyıp tanımadıkları sorusu kazınıyor. Sonia'nın işi dolayısıyla Brill'in kendisini oldukça yalnız hissetmesi, bize her ne kadar anlamsız gelmese de Brill'in yalnızlığı gidermek için bulunduğu arayışlar ve yaptığı seçimler, onu haksız kılıyor. Brill, hayatının aşkını kaybetmesiyle nasıl da yerle bir olduğunu ve yapılan bir hatanın nelere sebep olduğunu sonradan anlayabiliyoruz. Yapılan hatalar, duyulan pişmanlıklar hep bir iz taşıyor içinde. Brill ile Sonia her ne kadar sonrasında ilişkileri yeniden başlasa da hep bir derin yara taşıyorlar içlerinde. Brill, hayatının aşkını tekrar kazanmışsa da kaybediyor. Paul Auster, romanında okuyucularına verdiği mesajlarla bizlerin ilgisini çekmekte oldukça başarılı olduğunu söyleyebiliriz. Savaşın topluma olan etkisini, aile içi ilişkilerin önemininin mesajlarını veriyor. Örneğin, Auster, şavaşa karşıt bir yazarken yine de romanında önemli savaşlardan bahsediyor. Aslında o da Amerika'nın Irak ile olan savaşından çok Amerika'nın kendisiyle savaştığını düşünüyor. Bunu da güzel bir hikaye tasarlayarak ve somutlaştırırarak romanında yer veriyor. Böylelikle bize vermek istediği mesaj daha net hal alıyor. Sonuç olarak, insan ne kendisinden ne de geçmişinden kaçabiliyor. Oysa kaçmak geçmişi hafızalardan söküp atmaya yetmiyor. Yapılan bir hata ya da pişmanlık varsa zamanı geri getirebilmek pek mümkün olmuyor. Sonuçta verilen kayıpların geri alınamadığı gibi pişmanlıkların da ilacı yok. Ancak dünya dönüyor, hayat devam ediyor ve bizde yaşıyoruz. Tıpkı Brill'in alıntısında olduğu gibi ' . ' (sayfa, 171). Önemli olan kendimizle hesaplaşmayı bilmek ve barışık olmak. Sizce de öyle değil mi? Zaten şu dünya da hayatı yaşamak için kısıtlı zamanımız varken Şu garip dünya yuvarlanıp neden kendimizle barışık olmayalım ki? gidiyor