SEVMEK İÇİN NEYE İHTİYAÇ DUYARIZ?

Ankara denilince pek çok insan burun kıvırır, hele ki konu Ankara'yı diğer şehirlerimizle kıyaslamaksa. Başta söylenen, her köşesinin beton binalarla kaplı olduğudur genelde. Eğer ki deniz kenarından Ankara'ya gelmek zorunda kalmışsanız, denizinin olmayışı en büyük eksisidir gözünüzde. İnsan sıkılıp bunaldığında sahilde yürüyüş yapmak, dalgaların kıyıya vuruşunu ve uzaklardaki balıkçı gemilerini izlemek ister. Martılara attığınız simitle sanki dertlerinizle uçup gider. Hemen her şair, İstanbul'a övgüler düzen şiirler yazar. Üstün Dökmen de Şehrimiz Ankara şiirinde bundan bahsediyor bizlere; izlediği bir televizyon programında sahneye çıkan kadın-erkek herkesin İstanbul'u övmesiyle kendisi de Ankarayı övmek istemiş... Övmek istemiş dediğime bakmayın, övmek için önce sevmek gerekir. İnsan sevmediği bir şeyi övemez ki... Övse de bunu şiirle yapamaz... Şiir yazmak had safhaya ulaşmış duyguların yürekten koparak kaleme dökülmesidir. Yürekten gelmeyen bir sevgiyle kuru bir şehre övgü dolu şiirler yazılamaz... Sevdiğiniz şehirleri biraz düşünün; neyini seviyorsunuz? Havasını mı, suyunu mu, denizini mi?.. Ya da sevmediğiniz şehirlerimizi neden sevmiyorsunuz? Bir şehri sevmek için illa bir sebebe mi ihtiyaç duyarız? Üstün Dökmen'in Ankarayı sevmesi için "vatan" olması, "memleket" olması yeterli olmuş. Ninemin kağnı çeken elleri, toprağındaki çatlaklar, kral yollarındaki ayak izleri, hepsi bizimdir, hepsi öpülesi (s. 12). Dökmen'in Şehrimiz Ankara adlı şiirinde de ifade ettiği gibi, şimdi pek çoğumuzun burun kıvırarak baktığımız Ankara, geçmişte atalarımızın emeklerinin verildiği, alın terlerinin döküldüğü yerdir. Dökmen, kuru toprağındaki çatlaklarından bile öpülesi diye bahsederken bizler neler neler yaptık şu canım Ankaraya... Sevmeyi bırak, nefret edermişçesine öfkemizi kustuk sokaklarına. Kendinizi hemen bir kenera sıyırmadan önce, sizlerden düşünmenizi istiyorum: elinizdeki sigara izmaritini hiç atmadınız mı yerlere? Ya da, çiğnemekten sıkıldığınız sakızı atacak bir çöp bulamadığınızda onu atmak için şehrimizin sokaklarını uygun görmediniz mi hiç? Bu sorulara cevaplarınızın "hayır" olmasını tüm kalbimle diliyorum... fakat bir yandan da, sokaklarda dolaşırken karşılaşılmaması neredeyse olanaksız olan bu çirkin manzaraların da kendiliğinden oluşmadığını biliyorum. Bizler memleketimizi sevip, ona yararlı şeyler yapmak peşinde olmalıyken toplumumuzun şu içler acısı hali beni epeyce üzüyor. Sokağa çıkıp sorduğumuzda "vatanımı sevmiyorum" diyen çıkmaz elbette. Bunu insanlara sorarak değil, onları gözlemleyerek anlarız. Çevreye karşı bilinci zayıf olan bir insan da memleketini sevdiğini söyler. Ben bu tip insanları "baba"ya benzetiyorum. Yanlış anlaşılmasın, sorulduğunda evlatlarını sevdiğini söyleyen, ama canını sıktıklarında onlara dayak atmaktan çekinmeyen bir babaya. Çocuklara sorulduğunda babalarının kendilerinden nefret ettiğini söylemeleri kadar acı verici bir durum bence bu. Vatanım vatanım diye çeşitli ortamlarda türlü türlü kavgalara girmekten çekinmeyen insanlara baktığımızda, çoğunun memleket sevdasının lafta kaldığını görürüz. Dökmen'in "hepsi bizimdir" diye sahiplendiği topraklar, artık "devletin malı deniz, yemeyen keriz" atasözü altında insanlarca istismar ediliyor. Günümüzde insanlar vatanlarını korumak yerine, kendilerine ait olmayanı suistimal etme odaklı yaşıyorlar hayatlarını. Bu sorunun kaynağının, vatanın benimsenilmemesi, sahiplenilmemesi olduğunu düşünüyorum. İnsan kendine ait olanı korumak için en yakınıyla bile savaşırken; hepimize ait olan vatanımızın böylesine hor kullanılması bundan olsa gerek. Sevmek için maddi nedenler arasak da genelde, vatanımızı, memleketimizi sevmek için bunlara ihtiyaç duymayız, duymamalıyız. Sahip olduklarımızın, bu toprakların, değerinin farkına varıp elimizde olanı korumayı, iyileştirmeyi hedefleyen bir toplum yapısına ulaşmak vakit alacak olsa da, Üstün Dökmen gibi sanatçılarımız bu konuda biraz daha farkındalık sağlayarak bu süreci hızlandırıyorlar. Bunu yapmak, sevdiği memleketini başkalarına da sevdirmek, ne büyük bir mutluluk olsa gerek!..