TRAJIKOMEDI

Trajikomik bir yaşam döngüsü içinde bize sunulan doğruların ışığında yürüyoruz yürümesine de, bu yolculuk hep mi aynı? Herkes için mi aynı? Eğer herkesin yaşantısı bir noktada aynıysa o zaman biz neyi tartışıyoruz böyle "özgün" olabilmeyi tanımlıyoruz iyi hoş ama olabiliyor muyuz acaba? Neticede hepimiz yaşam çemberinin etrafında tur atıp başladığımız noktaya dönmüyor muyuz? Ya da kocaman bir çemberse "yaşam" herkes elindeki bayrağı bir diğerine iletmiyor mu "soyu devam ettirmek" koşusunda. Bu kadar mı yani yaşam denilen o mucizevi, o ulvi şey. Sadece bir ailede doğup, büyüyüp, öğrenip, öğrenilenlerle yeni bir aile kurup, onun parçası olup, doğduğumuz ailede öğrendikleri taklit edip sözde kendi ailemizi ve yaşantımızı kurmak mı? Bu mudur? Sinan Akyüz, "Bir Evlilik Komedisi" nde ne kadar güzel kaleme almış, toplumun birey üzerindeki baskı ve beklentilerini. Toplumdan kasıt, daha çok bizim toplumumuz. Türk halkı ve kültürüne çok güzel ayna tutulmuş. Kitapta anlatılan ailenin yapı taşı olan anne, Afet Hanım günümüz toplumunda dahi kızları Aydan, Niver ve Yonca'yı bir an önce evlendirme telaşesi içerisinde, "koca olsun çamurdan olsun" mantalitesiyle hareket etmektedir. Bu durum, kızlar üzerinde inanılmaz bir baskı oluşturmaktadır. Mahallenin dedikoducusuyla bir pazar yerinde karşılaşıp da evlenemeyen kızlarından utanan, morali bozulan Afet Hanım günümüz okuyucusunu şaşırtmakta ve bıktırmak pahasına "evlilik" kurumunun önemini ifade etmektedir. Böylesi bir durumda "evlilik"in zihinlerde bir tabu olarak kalması kaçınılmazdır. Bir kere yaşın geçmesi, "evde kalmak" nasıl ifadelerdir? Evlilik, bir aile kurma kurumu yalnızca bireyin kendisinin vereceği bir karardır; şahısla kaim olan bu hak, eğer yerinde kullanılmazsa bir ilişkinin sağlıksız başlayıp, kangren olmasına kadar yol açabilmektedir. Hayat bir kere yaşanıyor. İnsan yalnızca bir kez geliyor dünyaya ve burada yapacağı en hayati seçimlerden biri de eş seçimi. Çünkü bence karı-kocadan ziyade "hayat arkadaşı" ifadesi çok yerinde bir kullanım. Hayatın birleşeceği insan. Bu insanı düzgün seçebilmek ile "mutluluk" kavramı arasındaki ilintiyi gözden kaçırmak imkansız. Ne kadar okullar bitirilmiş, meslek kazanılmış olsa da; en az meslek seçimi kadar önemlidir eş seçimi. Hayatın uzun bir kesitinde ev ve iş arasında mekik dokuyan yetişkinler, bu seçimlerini düzgün gerçekleştirerek yaşamlarını çok daha anlamlı kılıyorlar. Evet, doğru bir eş seçimi, güzel bir evlilik sürdürmek ve bir yuva kurabilmek gerçekten çok önemli. Hele ki soyunu devam ettirme içgüdüsü ile donanmış; kadınların çoğunda kalıtsal olan o "anne"lik istenci yadsınamaz bir gerçeklik. Ama bir de durup düşünmek lazım... "Neyin acelesi bu?" Evet, eski dönemlerde ekonomik kaygılardan ötürü, kadının toplumda belirli bir statüsünün olmayışı, toplumun ataerkilliği göz önünde bulundurulduğunda bir mahkumiyet, erkeğin eline bakma durumu söz konusu imiş. Ama yıl olmuş iki bin on yedi biz hala "evde kalma"nın "evlilik komedisi" sayıldığı bir toplum düzeninden bahsediyoruz... Bana sorarsanız çok yazık. Hele de toplumun "aydın" kadınlarını düşündükçe kabullenemiyorum bütün bunları. 2017 yılının Ocak ayında hem Türk, hem de bir kadın astrofizikçinin yeni bir galaksi keşfettiği ve bu bilginin bütün dünyada büyük bir yankı yarattığının bilincinde olarak rahatça söyleyebilirim ki, evlilik ve evde kalma gibi konuların hala gündemde olması fazlasıyla üzücü. "Büyüklerden böyle gördük" temalı bir yaklaşım kesinlikle kabul edilemez. Ancak, Sinan Akyüz'ün "Bu, size anlatacağım gerçek bir hikayedir ve tamamen içinde yaşadığımız toplumsal olaylara dayanmaktadır..." önsözü beni fazlasıyla hayal kırıklığına uğrattı. Ey, Aydan, Niver, Yonca ve diğer tüm genç kızlar, kadınlar; "aç ve yalnız kalmış bir ruhunuz" yok, eğer birilerinin bahçenize çiçek ekmesini beklerseniz sonsuzluğa değin bir arayış ve bekleyiş içinde olmak durumundasınız; kalkıp kendi bahçenize, kendi gönlünüzce, kendi zevkinize hitap eden çiçekleri ekeceksiniz ki mutluluğu yakalayabilin. Ancak bu yolla, bu "trajikomedi" son bulur. Dilara Mebrure Dalbay