İDEAL OLMA ÇABASI

Dünyaca ünlü ingiliz rock grubu Pink Floyd, 1979'da çıkardığı albümü The Wall'un daha sonra 1982 yılında filmini yapmaya karar vermiştir. Senaristliğini Pink Floyd'un bas gitaristi Roger Waters üstlenmiş, yönetmenliğini de Alan Parker yapmıştır. Filmde The Wall albümünün müzikleri kullanılmıştır. O dönem için animasyonu kullanan hemen hemen ilk filmdir ve sert eleştirileri sebebi ile dönemin gençleri arasında çok popüler olmuştur. Başrolünü Bob Geldof'un üstlendiği bu film, animasyon drama ve müzikal türlerini içinde barındırmış, dünya düzenini özellikle eğitim sistemini cesur ve etkili bir biçimde eleştirmiştir. Babasını, küçük yaşta savaşta kaybeden başrol Pink'in iç dünyasına yolculuk yapılan bu filmde dünya düzenin, daha küçük yaşta bir nevi savaşa başlamanın, insan üzerindeki psikolojik etkileri gözler önüne seriliyor. Pink daha çocukken hayatın acımasızlığını fark ettiği için geri kalan hayatını herhangi bir beklenti içerisinde olmadan geçiriyor. Bu durum bütün hayatının aksamasına hiçbir işinin yolunda gitmemesine yol açıyor ve doğal olarak her gün durum daha da kötüye gidiyor. Filmde tek bir insanin üzerinde o kadar çok psikolojik sorun işleniyor ki her insan mutlaka en az bir sahnesinde kendinden bir kesit görebilir. Çünkü hepimiz bu dünyada birçok zorluk yaşayıp içimize atıyoruz. Bu sebepten dolayı hemen hemen her insanın içerisinde psikolojik bir çatışma vardır. Kendimizin yarattığı "normallik" kavramına hepimiz sıkı sıkıya bağlıyız ama kaçımız gerçekten normal ? İşte bu sorunun cevabını filmde bulabiliyoruz. Aslında "normallik" kavramı tamamen kurmacadan ibaret. İdeal insan güzel okullarda okur, kariyer sahibi olur, evlenir çocuk yapar ve ölür. Bütün bunlar sistemin insanlara empoze ettiği şeylerdir. Okumayan insan veya çalışmayan belli bir yaştan sonra evlenmeyen insan toplum tarafından dışlanır. Bu sebepten dolayı insanlar bu sisteme uymak zorunda kalırlar ve çocukluktan itibaren hayatlarını yaşamaya değil de sistemi öğrenip ayak uydurmaya başlarlar. Bütün bunlar normal ve ideal insan olma uğrunadır. Film bu idealizmi reddeden insanın nasıl soyutlanıp yapayalnız kaldığı ve bir süre sonra da duygularını kaybedip akıl sağlığını yetirdiğini anlatıyor. Filmde bütün bu sistemin başladığı nokta okul olarak gösteriliyor. Bireyin en kolay eğitildiği dönem çocukluk dönemidir çünkü birey hayata dair ilk izlenimini ve fikirlerini çocukluk döneminde şekillendirmeye başlar. İşte bu noktada okul çok önemli bir paya sahiptir. Çünkü okul bireyi çocukluktan eğitip istediği forma sokabilir. Pink Floyd, meşhur şarkısı Another Brick in The Wall da çocukların okulda aynı forma sokulup hayata hazırlanması durumunu çocukları tuğlaya ve hayatı duvara benzeterek anlatmıştır. Bunu, filmde bir öğretmenin şiir yazan bir çocuğa aşağılayıcı sözler sarf etmesinden anlayabiliyoruz. Öğretmen sadece kendine öğretilenleri çocuklara aşılamaya çalışır ve en ufak yaratıcılığa ve farklı düşünceye tahammül edemez. Bu da öğrencilerin tek bir tipe dönüşmesine sebep olur. Günümüz eğitim sistemi de bundan pek farklı değildir. Hatta gittikçe daha da kötüye giden eğitim sistemi herhangi bir başkaldırıyı veya özgür düşünceyi asla kabul etmiyor. İnsanlardan aynı şeyleri öğrenip, aynı şeyleri düşünüp, aynı şekilde ölmeleri bekleniyor. Ve bu düşünceyi aşılamanın en önemli metodu insanın henüz düşüncelerinin yeni şekillendiği zamanda eğitilmesidir. Bütün bu dikte edilen sistemlerin ve öğretilerin yarattığı baskı ve psikolojik neticelerini her insan mutlaka hayatının belli bir döneminde yaşamıştır. Bütün bu karmaşık ruh halini yansıtan filmin bu konuyu tema edinen diğer filmlerden farkı bu kaosu çok gerçekçi biçimde ele almasıdır. Bu filmi izlemek, zaten bildiğimiz şeylerin suratımıza çarptığı zamanki etkiyi yaratıyor. Bu yüzden herkesin izlemesi gereken bir film aynı zamanda bir albümdür. Orhun Ersoy