EN ÜSTÜN DEĞER

Siyaset toplum için mi, yoksa toplum siyaset için mi vardır? Tavuk mu yumurtadan çıkar, yoksa yumurta mı tavuktan sorusuna benziyor bu. Cevabı yönünden de biraz düşünmeye sevkediyor bizi. Soruma dönersek eğer, ilk başta bana yakın gelen seçenek: "Siyaset toplum için" idi. Biraz düşününce "Toplumun siyaset için varolduğu" kararına vardım. Kökeni bakımından ele aldığımızda siyaset kelimesi Antik Yunanlılara dayanıyor. Mitolojiye göre tanrılar, insanları ve hayvanları yarattıktan sonra onlara hayatta kalmalarını sağlayacak çeşitli özelliklerle donatma işini iki kardeş tanrıya verirler. Tesadüftür ki birisinin işi çıkar ve dağıtım işi cömert olana kalır. Kardeşinin yokluğunda cömert tanrı, önünde kuyruğa dizilmiş her canlıya gani gani elindeki torbadan özellikler verir. Bazısına keskin gözler ve kulaklar, kimine güçlü kanatlar, kimine hızlı koşma yeteneği, kimine öldürücü zehir, kimine keskin pençeler... Sıra korumasız, çırılçıplak, zavallı insana geldiğinde bir bakar ki torbada ona verilecek bir şey kalmamış. Diğer kardeş devreye girer ve tanrılardan ateşi alıp insanoğluna armağan eder. Ama insanoğlu ateşi medeniyet için kullanmanın yanında kargaşa için de kullanınca Zeus, insanoğluna yeni bir meziyet bahşeder: siyaset. Bir yere kadar mitolojinin yararı olsa da olayın fantazisinden sıyrılıp ciddiyetimizi takındığımızda siyasetin "ortak iyi"ye ulaşmayı hedef alarak ortaya çıktığını görebiliriz. Yaratılışımızdan gelen bizde olmayanı arzu etme duygumuz, siyaset için yani "ortak iyi"ye ulaşmamız için toplumlarımızı oluşturmamızı sağladı. Ne yazık ki çağdaş insan, daha iyiye ulaşma yönünde verilen meziyeti tıpkı ateşte olduğu gibi kargaşa için kullanmakta. Orta Doğu'yu ele alalım. Halkların mevcut sistemlerinin adaletsizliğine karşı verdikleri tepkinin, baskıcı bir anlayışla önlenlemeye çalışılması ve insanların hayatlarını kurtarmak adına vatanlarını terk etmek zorunda kalması... Bu düzen ve sistem yokluğunda müdahil olan dış güçlerin insan hayatını değersiz kılan politikasıda cabası. Bu bağlamda baskıcı dış güçlerin etkisiyle yerlerinden edilen Almanların gizlice Berlin Duvarı'na yaptığı grafitiler, Sokak Siyaseti'nde bahsedilen ve tarihte önemli yer teşkil eden örnekler arasındadır. Eğer mesele hayatta kalma mücadelesi değilse hiç kimse vatanından ayrılıp sonunun nereye varacağı belli olmayan bir umut yolculuğuna çıkmayı istemez. Mesela baba tarafım Çarlık Rusyası zulmünden kaçıp Osmanlı'ya sığınan Tatar Türklerinden; anne tarafım ise Musul'da İngiliz işgalinden kaçan Türkmenlerden geliyor. Eğer o zamanlarda Osmanlı atalarımı kabul etmemiş olsaydı, bugün bu satırları yazıyor olamazdım. İnsanların hayatları için çıktıkları yolcuğa karşı olanlara soruyorum: "Neden siyasetlerini ortak iyiye ulaşmadaki 'ortak' terimini insanlık bazında değil de daha sınırlayıcı bir düzeyde kullanarak yapıyorlar?" Ortada bir anlaşmazlığın olması, geneli kapsamayan yani en ortak özelliğimiz olan insanlığımızdan üstte tuttuğumuz değerler yüzünden var. Fransa'daki patlama mesela. 127 kişinin öldüğü belirtilen hain saldırıya tepki olarak tüm gelişmiş ülkeler destek olmak adına binalarını Fransa bayrağının renklerine bürüdüler ve gazete manşetlerinde desteklerini ifade ettiler. Ne acıdır ki yıllardır süren kaos sonucu hayatını kaybedenlerin sayısı milyonları bulan Orta Doğu için hiçbiri zulmedenlere tepki, zulme uğrayanlara da desteklerini göstermedi. Sebebi ise, emperyalist ülkelerin ortak çıkarları, menfaatleri bulunması. Kendilerinde gelişen olumsuzluk ve zararlarda hepsi tek yürek olabiliyorken, çıkarları söz konusu olduğunda insanlığı tek kalemde silebiliyorlar. Tıpkı Orta Doğu için yaptıkları gibi... Biliyorum ki zulümler bitmeyecek, her hak yerini bulmayacak. Bugün bütünlüklerinin bozulmaması ve gücü ellerinde tutmak amacıyla insana zulmetmekten kaçınmayan gelişmiş ülkelerin politikaları, yarın işlevini kaybedecek. Güç dengeleri yeniden ve yeniden şekillenecek. Ta ki insanoğlu, insana ırkından, dininden, fikrinden, zikrinden değil de insanlığından ötürü değer verene kadar bu bencil devinim sürecek. Bir Afrika atasözü şöyle der: "Pek çok küçük yerde, pek çok küçük insan, dünyanın suretini değiştirebilecek pek çok küçük şey yapar." Birlik ve beraberliğin huzur içinde yaşanması olan temennim, sayısız görüşün içerisindeki küçük bir parça. Peki, dünyanın suretini değiştirmeye yetecek büyüklükte parçayı oluşturma yolunda senin küçük parçandan ne haber? Semih Açıkgöz