HERKESİN SANATI

Sanat nedir? Sanat ne içindir? Tanzimat dönemi sanatçıları sanat toplum içindir görüşünü savunmuşlar, Servet-i Fünun dönemi sanatçıları ise genel olarak sanat sanat içindir görüşünü savunmuşlardır. Sanat, sanat için midir yoksa toplum için midir? Sanat öznel bir eylemdir ve bence sanatın öznel olması sorulan bu soruların da kişiden kişiye değişen cevapları olmasını beraberinde getirir. Her birey bu konuda kendi fikirlerini özgürce dile getirebilir ve aynı şekilde her birey birbirinin görüşlerine saygı duymalıdır. Bu tartışma en güzel rengin siyah mı kırmızı mı olduğunu tartışmaktan farksızdır. Estetik, felsefenin sanat, güzel gibi kavramlarıyla ilgilenen dalıdır. Bu alanla ilgilenen filozofların kendilerine göre cevabını verdikleri temel sorulardan birisi de sanat nedir sorusudur. Sofistler ve septiklerin düşüncelerinin birbirlerine en yakın olduğu sorulardan biridir. Sanat insanların insanları etkileme yoludur, sanat sanatçının dünyayı yorumlama yoludur, sanat sanatçının beğenmediği dünyayı değiştirme çabasıdır, sanat aşığın aşkını dışavurumudur ve bu örnekler asla son bulmaz. Çoğu insan için ise sanat insanın iç dünyasının dış dünya ile toplumla paylaşma yoludur. Bence sanat, ne olmasını istiyorsak o olur. Yalnız sanatçının gerçek aşkı olabilir sanat, sanat dünyadaki adaletsizliğe isyanı olabilir bir sanatçının, bileklerini kesen bir sanatçının keskin bıçağı ya da... Sanat içinde duygu barındıran her şeydir. Sanatın ne olduğu kadar ne için olduğu da önemli. Peki, sanat ne için? Sanat sanat içindir ve sanat toplum içindir gibi sığ önermelerle kendimizi sınırlamalı mıyız? Sanatı genel olarak bir kavrama, topluluğa, gruba veya insana mal etmek mümkün değildir. Sanat sanatçı ne için yaptıysa onun içindir. Bir aşığın maşukuna yazdığı şiir ne toplum içindir ne de sanat için, şairin duygularının sevgilisi için dışavurumudur o şiir. Eğer bir başkası aynı şiiri okuyup başka anlamlar çıkartırsa o şiir o kişi için özelleşmiştir, şairin yazdığı duygulardan farklı duygular katılmıştır o şiire kişi tarafından. Sanat bazen insana canlılığını hatırlatır. Baktığınız bir tablo veya dinlediğiniz bir şarkı sizi çok farklı diyarlara sürükleyebilir. Okuduğunuz bir roman, dinlediğiniz bir şiir sizi maziye götürebilir. Sanatın amacı sanatı ne için yapıyorsak odur. İnsanlar sanatla böylesine ilgilenen tek canlı türüdür. Neden? Kediler neden şarkı söylemez de insanlar söyler? İnsan iletişimde ve sosyal ilişkilerde en fazla gelişmiş canlı olduğundan dolayı bazen duygularını farklı şekillerde iletmek isterler ve bunun için sanatı kullanırlar. Başka bir önemli nokta ise şudur: Canlı olan her varlık ölür. Doğanın kuralıdır bu fakat öleceğini yaşamı boyunca bilen ve buna göre yaşayan tek canlı insandır. Bu özelliği dolayısıyla insan zaman zaman ölüm düşüncesinden uzaklaşmak için farklı aktivitelere yönelir. Çoğu insan hayatında bir kez bile olsa eline bir müzik enstrümanı alır, herkes defalarca sinemaya gider... Şu dünyada kim müzik olmadan yapabilir ki? Müzik çoğu insan için uyku, yemek, su kadar önemli ve değerlidir. Şarkılarla yaşarız, üzüldüğümüzde dinlediklerimiz, mutluyken dinlediklerimiz, bizleri iyi hissettirenler, bizde hatırası olanlar vardır hepimiz için. İzlediğimiz filmler vardır, okuduğumuz kitaplar. Bunlar bize çeki düzen verir, hayata bağlar çünkü çoğu zaman hayat sanatsız yaşamak için fazla gereksizdir. "Bir insanın faydalı bir şey yapması, yaptığına hayranlık beslemediği sürece bağışlanabilir. Yapılan bir şeyin faydasız olmasının tek mazereti ise yapılana karşı beslenen derin hayranlık olabilir. Sanatın tümü genel olarak faydasızdır." Oscar WILDE Kerem Yilmaz