YAŞAMAK VE YAŞAMAMAK

Yalnızlık, benim fikrime göre, bir insanı hem ruhsal hem de bedensel olarak en ağır şekilde etkileyen, yalnız olmasa bile kişinin kendi görüşüne göre değişen bir histir. Yalnızlık insanın yaşama sevincini ve duygularını da etkiler ve yalnız olan yani başkalarıyla hissettiklerini paylaşamayan bir insan arafta gibidir aslında. Olağanüstü Bir Gece öyküsünde ise zengin ve burjuva kesiminden olan bir adam ilk defa lüks yaşantısından çıkarak ve suç işleyerek ne kadar duygusuzlaştığını fark eder ve yaşama sevincinin, paylaşmanın ve diğer insanları mutlu etmenin muhteşem hazzını yaşar. Yaşam zaten duygulardan ibaret değil midir? Duygular, hissetmek olmadan yaşamak kavramı anlam bulmaz. Yalnızlık hissini de ancak duygularımız doğrultusunda hareket ederek ve insanlarla paylaşmanın ve empati kurmanın verdiği o muazzam hisle yok edebiliriz; başka bir ifadeyle yaşamımızı renklendirmek bizim elimizdedir. "Bir kez kendini bulmuş olan kişinin bu yeryüzünde yitirecek bir şeyi yoktur artık. Ve bir kez kendi içindeki insanı anlamış olan bütün insanları anlar" (Zweig, 69). İnsanın kendini bulması ve ancak bu şekilde yaşamın zevkini ve empati kurmanın mümkün olduğunu özetleyen öykünün son satırlarıydı bunlar. Beni en çok etkileyen kısım kişinin yaşadıklarından ziyade sonradan yaptığı çıkarımlar ve bu sebeple bakış açısının değişmesi oldu. Her ne kadar o bahsedilen olağanüstü gecede kötü şeyler yaşansa da yaptığı çıkarımlarla hayatına anlam katması onun hayatındaki dönüm noktasıydı aslında. Zaten yaşadığımız kötü deneyimlerle bilinçleniriz ve geçmişe dönüp baktığımızda o kötü hatıranın yerini bilinçlenme ve çıkarımlarımız ne kadar bize olumlu olarak yansıdıysa o anıyı o kadar olağanüstü olarak nitelendiririz. Yaşama duyulan sevinç de bu öyküde görüldüğü üzere insanların önce kendini anlaması ve kendi benliğini bulması ile mümkündür ve böylelikle o kişi bütün insanları anlama kapasitesine erişebilir. Duygularımız bize hayatımız boyunca yön verir ve duygularımız bize neyin doğru neyin yanlış olduğunu hissederek öğretir. Hissetmeyi de öyküde de olduğu gibi bir olayın etkisi ile arttırabilir ve çıkarımlar doğrultusunda yaşama olan bağlılığımızı güçlendirebiliriz. O yüzden ben bu öyküdeki karakteri bir suç işlediği için suçlamadım; yaptığı tabii ki hataydı ama bunun farkında olduğunda hayatının yönünü tamamen değiştirdi. Bu olayın benzerini hayatımızın her köşesinde görebiliriz; bir iş görüşmesinde haksızlık yaptığında ya da sana yapıldığında, bir başarı elde ettiğinde yanında duran dostlarının sayısı azaldığında gibi olaylarda da insan aynı bu öyküdeki gibi bilinçlenir. Bilinçlenmek ve hayatımızda doğru yolu bulmak da duygularımızın bir ifade biçimidir. Yaşama bağlılığımızı duygularımızla yönetebiliriz ve güçlendirebiliriz. Ben hayatın olasılıklarının sonsuz olduğunu düşünüyorum ve bir gecede hayatımızın değişebileceğinin mümkün olduğunu da bu kitaptan sonra net bir şekilde anladım. Olağanüstü olasılıklarla dolu bu dünyada yaşamak ve yaşamamak arasındaki ince belirsiz çizgi arasında kalmak kadar da kötüsü yoktur. Hayatın olasılıkları bize farklı kapılar açar; biz kararlarımız doğrultusunda bizi mutlu ya da mutsuz eden seçimler yaparız. Hayatımızın her an değişebileceği o dönüm noktası ise hiç beklemediğimiz anda görünmez bir kapı gibi gelir; insana bir seçim gibi değil de bir fırsat ya da şans gibi gözükür. Dönüm noktası bir kişi de olabilir; sıkıntılı günlerin ardından huzuru onda bulursunuz. Bir sevindirici olay da ani bir şekilde sizi şaşırtıp mutlu eder hatta belki de bu olay sayesinde şehir ya da ülke değiştirip hayatınızı bile değiştirebilirsiniz. Dediğim gibi hayat olasılıklarla dolu bizi sarmalayan çember gibidir; anlık kararlar da bazen beklenmedik sonuçlar verebilir. Yalnızlık bana göre göreceli bir kavram çünkü duygularımızı kaybetmeden yaşama bağlı bir şekilde yaşarsak ve her anımızı güzel değerlendirirsek bütün insanlarla anlaşabiliriz. Yaşama bağlı olan bir insan kendi benliğini bulmuş insandır ve bu doğrultuda hareket ettiği sürece hayattaki hiçbir şey ona zulüm gelmez aksine zorluklar onu daha da kamçılar. Yaşama sevincimiz bizi biz yapan bir unsurdur ve yalnızlık duygusuyla savaşmak için en temel yol duygularımızın peşinden gitmek ve hayatın her zaman insanın karşısına yeni sürprizler çıkardığının bilincinde olarak hareket etmektir. Öykü: Zweig, Stefan, Olağanüstü Bir Gece, 1922 Resim: Gogh, Van, Yıldızlı Gece, 1889