TÜKENMEDEN TÜKETMEK

Hemen sağ tarafınıza bakın ve kaç tane obje gördüğünüzü sayın. İki elin parmaklarını aşıyor değil mi? Neden aldınız yatağınızın başında duran o gece lambasını? En son ne zaman kullandınız ki onu? Ya aynısının dört farklı rengine sahip olduğunuz o pahalı özel tasarım çantalar? Onları gerçekten kendinizi mutlu etmek için mi aldınız yoksa etrafınızdaki insanlar tarafından beğeniyle karşılanmak için mi? Kendinize asla itiraf edemezsiniz gereksiz şeyler aldığınızı, kullanırken toplum tarafından beğenileceğini umduğunuz bir şeyi almanın size acı verdiğini... Hayır, yanlış anlamayın. Sizi suçlamıyorum. Aksine; ben de böyleyim. Bir şeyi çok isteyerek alıyorum, tonlarca para veriyorum. Ama bir kez kullandıktan sonra bir üst modelinin çıktığını görüp hüsrana uğruyor, bir kenara atıyorum onu. İki sene önceye kadar çok düşünmezdim bu davranışımın üstünde. Şımarığım biraz derdim kendime. Fakat David Fincher'in yönetmenliğini yaptığı, Chuck Palahniuk'un aynı isimli kitabından uyarlanan bir film olan Dövüş Kulübü' nü izledikten sonra etrafımdaki insanlara ve maalesef içinde yaşadığımız bu tüketim toplumuna olan bakış açım tamamen değişti. Aranızdan kaç kişi film izlerken not alır? Ben hiç almazdım, fakat Dövüş Kulübü'nü izlerken aldım. Hem de sayfalarca! Karakterlerin her repliği hayata karşı bir yakarış niteliğinde ve oldukça düşündürücü. "Evet, biz tüketiciyiz. Tutkulu bir yaşam tarzının yan ürünleriyiz. Cinayet, suç, fakirlik bunlar beni ilgilendirmiyor. Benim için önemli olan magazin dergileri. Beş yüz kanallı televizyonumun olup olmadığı, iç çamaşırımda kimin adının yazdığı..." Örneğin bu alıntıdaki söz gerçekten kimsenin kendine itiraf edemediği şeyleri içeriyor. Toplumumuz öyle bir yola giriyor ki kimse kimsenin umurunda değil. Metronun önünde yanıma gelen dilencinin suratına bile bakmadan geçiyorum. Onun fakirliği beni etkilemediği sürece umurumda değil. Nasıl olsa ben eve gidip bir ailenin iki ay geçinebileceği paraya aldığım bilgisayarımda Türkçe dersim için felsefe kasacağım, dünya umurumdaymış gibi davranacağım. Bana ne o dilencinin aç olmasından, babasının onu her gece dövmesinden. Ne kadar kötü biriyim değil mi? Hepimiz böyleyiz. Hepimiz bile bile gözlerimizi kapitalizmin bize aşıladığı tüketim bağımlılığı sonucu aldığımız ürünlerle kör etmişiz. Tyler Durden adlı karakter film boyunca o kadar suçlayıcı, dobra konuşuyor ki gücenmemek elde değil. Kendisini Brad Pitt canlandırıyor olmasına rağmen... "Dinleyin Sürüngenler! Sizler özel değilsiniz, sizler güzel ya da eşi benzeri olmayan kar taneleri de değilsiniz, sizler işiniz değilsiniz, sizler paranız kadar değerli değilsiniz, bindiğiniz araba değilsiniz, kredi kartlarınızın limiti değilsiniz, sizler iç çamaşırı değilsiniz, sizler herkes gibi çürüyen birer organik maddesiniz! Bizler bu dünyanın şarkı söyleyip dans eden pislikleriyiz! Hepimiz aynı pisliğin lacivertleriyiz!" Ne kadar utandırıcı bir söz ama! Hadi itiraf edelim. Aşırı pahalı ürünler satan bir dükkana girdiğimizde daha iyi bir servis alabilmek için hangimiz kolumuzdaki özel tasarım çantayı görevlinin gözüne sokmadık ki. Neden daha iyi bir servis almak isteriz? Özel hissetmek için tabii ki. "O çantaya o kadar para verdim, zenginim ben, özelim ben, bana iyi davran, eşsiz hissettir bana." demek isteriz. Ama Tyler'ın da dediği gibi; elimizdeki telefonun ne kadar pahalı olduğuyla toplumdaki seçkinliğimiz arasında bir doğru orantı yok. Bir insan nasıl kabul edebilir para ile satın aldıklarının kendisinin önüne geçmesini? Hayatının odağına tüketmeyi koyan insanoğlu, farkında değil ki tükenirken tüketiyor. İnsanlar biriyle tanışırken kendi kişiliğini değil de sahip olduklarını öne çıkararak önemsenmeyi seçiyor. Farkında mı ki kendini yerin en dibine soktuğunun? Tyler Durden'ın da dediği gibi ne bu boşa çaba? Hepimiz aynı pisliğin laciverti değil miyiz?