Cahit ZARİFOĞLU

Kız çocuklarının ilk kahramanı babalarıdır derler. Hepsi için geçerli midir bilmiyorum; ama benim de bu kız çocuklarından biri olduğum muhakkak. Çocukluğumu hatırlıyorum da benim gözümde kocaman bir dev gibiydi babam. Can Yücel'in mısralarındaki gibi, "Karaçalılar gibi yardan bitme bir çocuk/ Çarpık bacaklarıyla ha düştü, ha düşecek/ Nasıl koşarsa ardından bir devin" öyle koştum babamın peşinden. Her yaptığı doğruydu, her sözü hazine gibiydi benim için. Çocuk aklımla gözlerine baktığımda sanki omuzlarındaki sorumluluğun ağırlığı, yaşadığı sorunlarla harmanlanmış, sonra da gözlerinin derinlerine saklanmış gibi gelirdi bir anlığına. Her akşam annemle salonda karşı karşıya çay içerken gözleri yine uzaklara dalar, birkaç dakika öylece dururdu. İlk bardağının son yudumunu çektiğinde gözlerindeki yorgunluk yerini umut ve neşe ışıltılarına bırakırdı ve ben babamdaki bu değişimin hikmetini çaya bağlardım. Bu mucizevi bitki demek ki tüm sorunları çözüyordu. Ben de oyuncak setimdeki sarı çay bardağını alır, babamların yanına gider ve kendi "büyük" sıkıntılarımı düşünürdüm. Birinci sınıfa gidiyordum o zamanlar. En yakın arkadaşımla günde dört beş defa küsüp barıştığımız zamanlar... O günlerden bu yana koskoca 12 yıl geçmiş. Ne çok şey değişmiş hayatımdan. Sevdiklerim tek tek uzaklaşmış. Her zaman yanı başımda dertleştiğim babamdan kilometrelerce ötede, bana yabancı onca insan arasında bambaşka bir şehre sürüklemiş hayat beni. Büyüdükçe dertlerim de büyümüş. Sonra bir gün dönüp etrafıma bakmışım. Ne doğru söylemiş Nazım Hikmet. Yazık... "Dert çok, hemdert yok!" Tek güvenebileceğim o kalmış yanımda. Her şeyimi paylaştığım tek o... Üzüntümü de sevincimi de... Kimi zaman dert ortağım olmuş, kimi zaman ödülüm, kimi zaman da akıl hocam. Kimi zaman da sessizce sessizliğime eşlik etmiş şimdi olduğu gibi. Bir an ayrı kalamaz olmuşuz. Eee ne de olsa o bana babamın emaneti. Elimdeki ince bellisinden bir bardak çay... Gün batmak üzere... Düşüncelerim; hayallerim, umutlarım ve korkularım arasında gidip gelirken gözlerim bu koca şehri izliyor. Ne çok insan var! Ne kadar farklı ve birbirine ne kadar yabancı... Ben bu düşünceler içinde boğulurken garsonun sesiyle irkiliyorum: "Hanımefendi, ne alırdınız?" Bu da soru mu! Sıcak, taze, en koyusundan bir çay! "Bir çay lütfen" diye cevap veriyorum sessizce ve yine düşüncelerime dalmaya hazırlanıyorum ki... "Oturabilir miyim?" Başımı çeviriyorum sesin sahibine. 40-45 yaşlarında bir kadın. "Tabii, buyrun." Sonrası? Eee sonrası selam kelam... Bir çay da ona söylüyoruz. Kadının adı Elif Key'miş. İlk seferde anlayamadığım için kodlamak zorunda kalıyor soyadını: Kayseri Erzurum Yozgat. Ve sonrasında "Aaa ben de Kayseriliyim."le başlayıp "Siz nerelisiniz?"le devam eden koyuca bir muhabbet. İstanbul'da doğmuş; ama New York'ta yaşıyormuş. "Ankara'ya neden geldiniz?" diyorum. "Sustuklarımı haykırmak için." diyor. Laf lafı açıyor, saatler nasıl geçiyor fark etmiyoruz. Sohbete dalıp içmeyi unuttuğumuz çayların buz gibi olduğunu da... Arkamı dönüp komiye sesleniyorum: "Hocam, bize iki çay..." Sonrasında dikkatimi yeniden Elif'e veriyorum. Çay tadındaki sohbetimizde kah kahkahalarımız dolduruyor boş terası kah sessizlik oluyor, gözlerimizle anlaşıyoruz. Bir süre sonra gözlerimiz geceyi aydınlatan şehrin ışıklarına takılıyor. "Canım ülkem..." Belli belirsiz dökülüyor dudaklarından bu sözler. Ve başlıyor 'sustuklarını haykırmaya'. Belki de sustuklarımızı desem daha yerinde olur. Kendi deyimiyle; uzak kalmış olduğu kendi ülkesinde saatleri bambaşka insanları izliyor, bir de onların elinde eriyip giden masumları... O bunları anlatırken düşünüyorum da belki de tespitleri bizimkilerden daha doğru. Balıklar nasıl içinde yaşadıkları suyu fark etmez de dışardan bakınca anlaşılırsa suyun varlığı, Elif de buradan uzakta daha net görüyor belki de gerçekleri. Düşünceleri yalın, korkusuz. Tüm bunlar aklımdan geçerken bu kez de yan masada oturan yaşlı amcanın sesiyle irkiliyorum: "Hanım kızım hava çok soğuk. Üstün incecik, üşüteceksin. Kitabını al da içerde oku." Ah canım yurdum insanı ah... Bir saniye. Kitabını mı dedi? Evet. Saatlerdir elimden düşürmediğim kitaba bakıyorum amcaya teşekkür ettikten sonra: Bize İki Çay Söyle. Yazan Elif Key. Saatler önce tanıştığım o kadın... Nasıl da dalmışım kitaba, sanki yazarı yanı başımdaymış da onunla konuşmuşum gibi. Ne demiş Descartes: "İyi kitaplar okumak, geçmiş yüzyılların en iyi insanlarıyla sohbet etmek gibidir." Ben de saatlerdir çay koyuluğunda bir sohbete dalmışım kitabın satırları arasında kaybolup. Az evvel bitirdiğim kitabın sayfalarını karıştırıyorum bir kez daha. Biraz tebessüm sıkıştırmış Elif Key sayfaların arasına. Bazı cümleleri gözyaşlarıyla ıslatmış. Hamuru samimiyet, mayası anıları olmuş da hayat teknesinden yoğurup fırınlamış ve tatlısıyla tuzlusuyla işte yaşadığınız hayat demiş sanki. Bazen kendimize bile itiraf edemediklerimizi o anlatmış bize. Okudukça "Yok canım olur mu öyle şey?"lerle ilerleyen sayfaların sonunda Elif'le beraber ben de itiraf etmek zorunda kalmışım "aslında"larımızı. Toplumun dayattığı kibarlık budalalığı yüzünden söyleyemediğimiz gerçekleri de haykırmış. Duvarlara şiirler, siyasi tezahüratlar yazılan günlerden; facebook duvarlarında içimize çekildiğimiz günlere değinmiş biraz da. Ergen olsun yetişkin olsun hemen herkesin yaşadığı yeni dönem sorunlarımıza... Elif korkmamış, susmamış. 'Neden'leri gömmemiş; 'neyse'lerin, 'kısmet'lerin içine. Unutmaya zorlandıklarımızı unutturmamaya azmetmiş ne kendine ne bize. Şimdi saatlerdir çay tadında sohbetine daldığım kadına bakıyorum cümlelerin öte tarafından ve soruyorum: Umut var mı? "Var." diyor. "Çünkü az da kalsalar hala cüzdanında vesikalık taşıyanlar, tam derdini açacakken komi gelip de "Tabakları değiştireyim mi?" dediğinde komiyi terslemeyenler, bir de kitap okurken altını çizenler var." Emin olun benim gibi sizin de altını çizeceğiniz çok yer olacak bu kitapta. Ama unutmayın, çay tadında sohbetler çaysız olmaz.