Kendini Tanımak

Bazen insan kendi kendine konuşur. Bir şeyler söyler kendine, hayat hakkında, uzay hakkında... İnsanlar farklı farklı sebeplerden dolayı kendilerine kızar. Ben de kendine kızan bu insanlardan biri olarak sınavlar, dostluklar gibi farklı konularda yanlışlar yaptığım için kendime kızıyorum fakat insanın kendine kızması yaşanan olayı değiştirmeyeceği gibi durumu daha kötü bir hale de getirebilir. Öte yandan insanın kendine kızması, hatalarını anladığının bir kanıtıdır ve insan ne kadar çok hatasının farkına varırsa zor durumlarda hata yapma riski de bir o kadar azalır. Bu yüzden insanın kendine kızması iyi bir durum olarak da yorumlanabilir. İnsan kendini ne kadar iyi tanırsa o kadar gelişir. Asuman Susam Utanç adlı eserinde kendini tanımayan insanları nitelemek için "o çok bilinip hiç tanınmayan"(70) demiştir. Kendini tanımayan bir insanın herhangi bir durum karşısında ne tepki vereceğini kendisi bile tahmin edemediği için karşısındaki insanın o insanı anlayabilmesi mümkün değildir ve bu insanlar arası iletişimi büyük ölçüde etkiler. Ayrıca kendini tanımayan bir insan kapasitesinin farkına varamaz bu durum kimi zaman insanı zor duruma düşürebileceği gibi kimi zaman da o insanı büyük bir şeyler yapmaktan alıkoyabilir. Çünkü neler yapabileceğini bilmeyen bir insan zamanla kendine olan güvenini kaybeder ve yapabileceği şeyleri bile yapamaz konuma gelir bunun temel nedeni insanın o işte başarısız olacağını düşünerek başarısız olmaktan korkmasıdır. İnsan kendini tanıyabilmek için kendisi ile baş başa kalmalı ve bugüne kadar yaptıklarını gözden geçirip acaba başka şekilde davransaydım ne olurdu diye kendine sorarak adeta kendini hesaba çekmeli, kendisiyle dertleşmeli, yaptıklarının sonuçlarından kaçmak yerine onlarla yüzleşmeli, vicdanını dinlemeli ve düşünmelidir. Böylece insan neler yaptığının ve neler yapabileceğinin ve evrendeki yerinin farkına varır. İnsan yalnız kaldığında kendisinden başka dostu yoktur. O kendi kendinin dostu, düşmanı ve sırdaşıdır. Yalnızlık insanın kendini daha çok dinlemesine ve anlamasına müsaade eder. Asuman Susam Yazı adlı şiirinin bir dizesinde "el ayak çekildiğinde konuşkanlaşır etraf"(31) diyerek bu gerçeği vurgulamıştır. Yalnız kalmak belki de insanın en çok korktuğu şeylerin başında gelir bunun nedeni insanın kendi vicdanından kaçma isteğidir fakat insanı insan yapan şey vicdanıdır. Asuman Susam Tökezleme Taşları adlı şiirinde "yürümek kendine doğru yoruyor insanı"(27) diyerek insanın kendi benliğini bulmasının zorluğunu bizlere anlatmak istemiştir. Ayrıca bu dizeden insanın toplum içinde kendisini ifade etmesinin zor olduğu sonucuna da varabiliriz. Çünkü insan başka insanların yanındayken kendini tam olarak ifade edemez çevresinden etkilenir. Bir insanın tam olarak ne düşündüğünü sadece o insan bilebilir bunun nedeni insanın kendini ifade gücünün sınırlı olmasıdır, insan bilgiyi aktarmak için dil, yüz ve el ifadeleri gibi çeşitli araçlar kullanır fakat bunlar bazen yeterli değildir. İnsanın bir bilgiyi en iyi aktarma yolu modellemedir fakat bir insanın bir bilgiyi modelleyebilmesi için hem bu bilgiyi hem de kendini çok iyi tanıması gerekir böylece o insan bildiğini modellemek için kendi duygularını ve bilgi birikimini kullanabilir. Dünyanın bilinen en zeki insanları bildiklerini diğer insanlara en iyi anlatabilenlerdir bunun nedeni insanların düşündüklerinin değerinin karşıdaki insanın anladığı kadar olması gerçeğinden başka bir şey değildir. Bu yüzden insan kendini iyi tanımalı, düşünmeli ve düşündüğünü aktarabilmelidir. Bir bilgiyi aktaramadıktan sonra o bilgiyi bilmenin tek faydası o bilginin sana verdiği hazdır fakat bilgiyi aktarmanın hazzının yanında çok küçük kalır. Çünkü bilgi aktardıkça çoğalır. Atalarımızın bize bıraktığı bilgi mirası olmasaydı Einstein'ın bulduğu şey izafiyet değil ateş olurdu.