GELECEĞİN TEHLİKESİ

"Şimdi niye anlatıyorsun böyle şeyleri? Keyfimiz iyiydi oturuyorduk sakin sakin, Siri'ye komik şeyler söyleyip cevaplarına gülüyorduk," diyebilirsiniz bana. Haklısınız da! Ama farkında bile olmadan bahsedeceğim konu ile bilgi biriktirmişim, oluşturduğum teoriyi anlatmazsam içimde kalacak. Aslında korktuğum için bilim kurgu eserleri sevmem, bir Doctor Who'm vardı sadece. 1984 kitabını da klasik olduğu için okudum. Ağlama umuduyla da Aşk Uğruna filmine gittim. (Nerden bileyim başlığı Türkçeye kötü çevireceklerini!) Üniversitede de ilk dönem İngilizce dersinde Kuzey Kore ile ilgili metinler okudum. Geçenlerde de aşk yazarı diye Kahraman Tazeoğlu'nun Mor adlı kitabını aldım. Dediğim gibi farkında olmadan konu bana geldi. Bana da yazmak düşer. Aşama aşama gelecekteki bir ihtimali anlatacağım sizlere. Birinci aşama: Mor. Her devlet, devletin başındaki kişiye itaat edilsin ve ülkede sorun çıkmasın ister. Bu yüzden insanların genleri değiştirilerek veya çeşitli kimyasallar ile insanların mutluluğu ve başındaki güce itaati sağlanır. Zaten gelecekte Dünya'da suyun ve gıdaların azalacağını düşünürsek onların yerine geçecek kimyasallar bizi üzmez aksine daha uzun süre yaşayabilme umuduyla sevindirir. Bir de kimyasallar mutluluk verecek... Devletin başındakilere itaat, mutlu olmak için ödenecek küçük bir bedel durumuna düşer. Lakin otorite, herkes bunu kabul etse bile memnun olmaz ve insanların her hareketini bilmek ister. Ya isyan çıkarsa? Bunu da çözümler tabii. Herkesin düşüncesini okuyabilen, devlet işlerine de yararı olacak bir teknolojik yardımcı programlatır. (Kitaptaki adı Mor.) Halka bunu nasıl pazarlayacağını düşünür. Kim ister düşüncelerinin bilinmesini? Der ki, "Bu yardımcı sayesinde toplumda olan bitenleri hızlıca haber alıp birbirinizle hızlıca iletişim kurabilirsiniz. Anında mesaj atabilir ve günlük işlerinizde de kullanabilirsiniz.". Bunu kim istemez? Şimdi hız çağında yaşıyoruz, gelecekte hız kavramı nasıl olacak kim bilir? İkinci aşama: 1984. İnsanlar birinci aşama ile kontrol altına alınmış gibi görünse de geçmişi hatırlayan kişiler çıkıp diğerlerini devletin yaptıklarına karşı uyarabilirler. Eskiden daha iyi ve rahat olduklarını ve demokrasi kavramını anlatabilirler. Bir de her düşünce eyleme de dökülmez. Bir kere otoriteye zıt şeyler düşündüklerinde sonucun ölüm olması, geçmişi hatırlayan kafaları isyana sürükleyebilir. Bir de bu düşünce devletin o an savaşta olduğu ülkeyle ilgiliyse... "Hani biz bu ülkeyle dosttuk, şimdi niye savaştayız?" düşüncesi devleti korkutur. Devlet aldığı karara uyulsun ister. Bu yüzden ikinci aşamayı akıl eder: Gerçek geçmişi unutturmak. Yeni bir iş ortaya çıkar çünkü eski kitap, gazete ve dergilerdeki tarihi olayları değiştirmek lazımdır. Geçmişi değil şu anki devleti övmek lazımdır. Eskiden dost olunan devlet ile şu an savaşılıyorsa eskiden de düşman olarak göstermek gerekir. Sahte başarılar da eklenerek devlet övülür. En yücenin otorite olması sağlanır. Eski kafalar - belki yeniler bile- ellerinde somut bir belge olmadığı için "Demek ki biz yanlış hatırlıyoruz," diyerek boyunlarını bükerler. Şu an Kuzey Kore'nin yaptığı bu değil miydi zaten? Düşünceleri aynılaştırmak. Üçüncü aşama: Aşk Uğruna (Equals). İnsanlar çok fazla hissediyordur. En çok da aşkı... Herkesin verimli çalışması istenir. Her gün aynı olmalıdır, aynı düzende. Duygular bunlara engeldir çünkü insan her gün aynı şeyleri yapmak istemez. Bağımsızlık duygusu da yok edilmelidir ki devlet otoritesini korusun. Mutluluk ilk aşamada istenen olsa da şimdi hastalık olarak gösterilmelidir. Mutluluk hastalık olarak görülünce de aşk ölümcüldür. Tüm duygular teknolojinin gelişmesi sayesinde aşı ile kaldırılır. Bünyesi bu aşıların istediği gibi tepki vermeyenleri ve aşıları yaptırmak istemeyenleri siz düşünün. Dördüncü aşama: Doctor Who, siber insanlar (cybermen). Birinci aşamada teknolojik yardımcı kulağa takılarak toplu bir iletişim sağlandı. İkinci aşamada düşünceler tek tipleştirilip üçüncü aşamada duygular dahi alındı. Bir nevi insanlık kalmadı. Dördüncü aşama da "bir nevi"yi kaldırıp insanlığı tamamen bitirmek. Gıda ve su dışında oksijen de bitmek üzere olduğu için bu koşullarda insanlar yaşayamayacağından robotlaşmak gayet mantıklıdır. Devlet artık onlara emir verebilir ve robot gibi davranabilir. Evet, belki duygu ve düşünceler tamamen bitmiyor ama şimdi robot olduklarından sesleri kısılabilir. Robotlaşma ameliyatında beyin çıkarılıp robot vücuduna takılıyor, acının nasıl engellendiğini sanıyorsunuz? Aşıya bile gerek yok sadece sesleri kısılsa yeter. Devlet onların her koşulda yaşamalarına yardım eder, diğer gezegenlerle olan savaşlarında emirleri teknolojik yardımcı ile hızlıca verip zaten robot vücutlarındaki donanımlarla savaşları kazanmalarını sağlar. Ama yok, siber insanlar yine de kıymet bilmez. Seslerini açınca "Öldür beni, acıyor," falan derler. Bir teşekkür eder "insan". İçinizi baydım biliyorum ama... Teorim buydu. Kesin olacak, diye bir şey yok. Bu bizim ülkede olacak, da demiyorum kesinlikle. Bir benzetmem de yok, "Devlet dediğim şuna göndermedir," gibi. Sadece okuduğum ve izlediğim eserlerden yola çıkarak yazdığım bir metin oldu. Belki "1984 eski bir metindir, birinci aşamadaki teknolojik yardımcıdan sonra mı gelir?" diyeceksiniz. Fark ettiyseniz hepsinin sadece sıralamama yakıştırdığım bölümlerini aldım. Zaten kurgu yazdığımı düşünmüyorum, eserlerin bende bıraktığı izlenimler bunlar. Ama açıkçası olmasından korkmuyor değilim. Aşamalara Siri'den başladık bakalım. Umarım sadece dört değil çok aşama olur ileride. Hatta umarım böyle şeyler yaşanmaz, insanlıktan çıkmayız. Dünya yaşanılmaz hale geliyorsa biz de yaşamayız. Buse AKÇAY