Gözlerimiz Açıkken Görememek

Hiç kısa süreliğine bile olsa durup etrafınızda olan bitene gözlerinizi ve kulaklarınızı tam olarak açmayı denediniz mi? Hiç size söylenen, gösterilenlerin arkasındakileri görmeye çalıştınız mı? Yoksa siz de çoğunluğun yaptığı gibi klasik bahanelerin ardına mı saklandınız bu zamana kadar? Her gün birbirinden farklı ve özel olaylarla karşılaşıyoruz ancak şaşırmalarımız bitmiş artık, sormuyoruz gökyüzüne bakıp buranın ötesinde ne var diye. Bir fanusun içinde gibiyiz aslında sadece çok büyük ölçekli olanından. Bir kitabın harfleri gibiyiz, tek görebildiğimiz şey iki yanımızda bulunan diğer harfler ve solgun kitap sayfaları. Bunun ötesindekiler bize tamamen yabancı, yazarımızı tanıyabilmek hatta tahmin edebilmekten bile çok uzağız. Truman Show artık biz sorgulamayı ve düşünmeyi bırakmış zavallı insancıkları tekrar düşünmeye yönlendirebilecek, etrafındakilere biraz olsun farklı bir gözle bakmasını sağlayabilecek bir film. Truman evli hepimiz gibi sıradan bir insan, ancak onun için yaratılmış sahte dünyasından bihaber çevresindeki herkesin, karısının bile kendi rolünü oynadığı, hayatının 30 yılını bakarak ama görmeyerek geçirmiş bir adam. Aslında bizim hayatımız da Truman'ın hayatından benzerlikler içermez mi? Bize de Truman'a yaratılan sahte dünya gibi bir cennet yaratıldığını, gerçek hayattaki her türlü suçlardan, kötülüklerden ve tehlikeden arındırılmış bir ortamda konforlu ve güvenli bir yaşam sağlandığı, ancak bu sırada yaşamımızın her alanına kısıtlamalar getirilerek bizlerin özgürlükleri gasp edilmekte değil midir? Sözde iyi niyet vardır bunun arkasında, her şey biz küçük Truman'lar içindir. İşte bize vaat edilen bu muhteşem cennete ulaşma yolundan sapmamamız için aynı şekilde Truman'a da yapıldığı gibi küçüklüğümüzden itibaren bilinçaltımıza belli korkular, yasaklar, tabular işlenmiştir. Ne zaman gerçeğe ve kaderimize yelken açmaya karar verirsek Truman'ın başına geldiği gibi, çocukluğumuzdan beri bilinçaltımıza yerleştirilen bu korkularımızı depreştirip vazgeçmeye zorlayacak suni fırtınalar ile karşılaşacağımızı biliyoruz. Bu yüzden gemimizin batacağı korkusuyla yelkenlerimizi çekmeye bile yeltenmiyoruz. Truman'a parçası olduğu hayatın bir oyun, bir televizyon programından ibaret olduğu gerçeğini fısıldayan sevdiği kız hakkında Truman'ın inanmamasını sağlamak için verilen hükümler ise ürpertici: "inanma o bir şizofren". Verilen bu hükümler kendi hayatlarınızdan bir şeyler ifade etmiyor mu sizlere? Ne zaman aramızdan biri çıkıp bu kalıplaşmış olguları reddetse aynı damgayı yiyip aynı şekilde susturulmamış mıdır? Ne yazık ki kimse bu konuda kendi düşüncesinden başka bir düşünceyi kabullenmek hatta duymak istemiyor çünkü aslında kendisi de için için korkmakta, ya haklıysa? Kimse sorgulamıyor, herkes bakıyor ancak hiçbirisi görmüyor, her şey sıradan, her şey kabullenilmiş şaşırtmıyor artık hiç bir şey bizi, ne deniyorsa onu kabulleniyor sanki en doğrusu oymuş gibi sahipleniyor. Fikrimce bizi sorgulamamaya iten en büyük etmen okuldur. Bu iddiama ne kadar asıl okullarda sorgulamak öğrenilir diyerek karşı çıkacak insan olsa da kesinlikle böyle değildir. Okullar koyunlar yetiştirir, sorgulamayan sadece öğretilen ve emredilen şeyi yapabilme kapasitesine sahip insanlar ortaya çıkartır. Okullar ülkelerin gerçek sahipleri tarafından kontrol edilir, peki bu sahipler neden yaptıkları şeyleri sorgulayan ve kendilerine karşı çıkan bireylerle karşılaşmak istesin? Aksine istedikleri şeyleri ne kadar kolay kabul ettirirlerse bu o kadar iyidir. Hepimiz lise yıllarımızda birçok şeyi merak edip sorular sormuşuzdur. Ancak kendimden örnek vermem gerekirse bunu neden öğreniyoruz veya bu neden böyle diye sorduğumda aldığım cevap hep bunu "böyle kabul ediyoruz" olmuştur. Bir kere sorarız, bir kere daha sorarız ancak bir süre sonra kabullenmeye başlar ve sorgulamaktan vazgeçeriz. İşte sorgulamamanın temelleri burada atılır. Bir süre sonra hayatımızda karşımıza çıkan şeylere de böyle davranırız. Onları böyle kabul ederiz. Sözlerimi noktalamam gerekirse filmdeki bir sahneyle bitirmek isterim. Truman'ın sahte dünyasının yönetmeni korkularını yenerek suni fırtınayla mücadele ederken Truman'a hüzünle bakar ve sorar: " Truman, nereye gidiyorsun?". Gerçeğe, tabiki gerçeğe, sürprizlere açık, özgür kaderinin efendisi olacağı gerçek dünyaya, sadece aktörlüğünü değil, yönetmenliğini de üstleneceği gerçek hayatına..