hem de duygulandıran başyapıt

Bana göre filmlerin başarısını, filmin izleyiciye verdiği dersle ve öğrettikleriyle bağdaştırmak her ne kadar yanlış olsa da bazı filmler gerçekten de başarılarını izleyiciyi düşünmeye, bir takım değişiklikler yapmaya itmelerine ve verdikleri toplumsal mesajlara borçlu oluyor. Bu tarz filmleri düşündüğümde ise aklıma ilk gelen yapıt kuşkusuz Forrest Gump'tır... Yönetmeni Robert Zemeckis olan film, Winston Gloom'un aynı isimle yayımlanan romanının beyazperdeye oldukça başarılı bir uyarlamasıdır. Dürüst olmak gerekirse, çoğu insan gibi bende de kitaplardan uyarlanan filmlerin kitapları kadar etkileyici olmadığı önyargısı vardır, hatta büyüsünün bozulmaması için filmini izlemediğim kitaplar da mevcuttur. Bir filmin başarısının verdiği mesajla ilişkili olmadığı kanısından sonra Forrest Gump sayesinde yıkılan bir diğer inanışım ise buydu. Forrest karakteri romanda başarıyla betimlenmiş olsa da, filmi izledikten sonra Tom Hanks'in karakteri canlandırış biçimi ve içimde uyandırdığı hisler romanla boy ölçüşemezdi. Öncelikle filmi oldukça başarılı olarak nitelendirmemin nedeni aldığı ödüllerin sayısı, gişe hasılatı gibi istatiksel veriler değil, filmi izlerken içimde uyanan duygular ve komedi ve dram gibi iki zıt kavramın muazzam bir denge ile film boyunca işlenişidir. Birçok internet sitesinde veya dergide bulunabilecek basit ve sıradan bir özet yerine yazımda film hakkındaki düşüncelerime ve yorumlarıma yer vermek istesem de filmin genel olarak konusunu paylaşmakta yarar var. Yapıtın başkahramanı, filme de adını veren Forrest Gump, filmin ilk sahnesinden itibaren otobüs durağında yanına oturan yabancılara hayat hikayesini anlatmaya başlar ve izleyiciyi inanması oldukça güç, kah üzüntü kah sevinç dolu anılarına sürükler. Evet, Forrest'in anıları gerçekten de inandırıcı değildir ve bunun nedeni dönemin devlet başkanlarıyla tanışması, milyoner olması veya Vietnam Savaşı'ndan sağ olarak evine dönmüş olması değil, tüm bunları başaran kişinin IQ' sunun oldukça düşük olmasıdır. Aslında bu durum filmin topluma vermeyi hedeflediği mesajın özeti niteliğindedir. Neden ortalamanın oldukça altında bir zeka seviyesine sahip olan bir insan herkesin imreneceği başarılı bir hayata sahip olamasın? Forrest Gump, toplumdaki bireylerin baskılarına ve önyargılarına rağmen "sıra dışı" kimilerine göre "salak" olan bireylerin toplumda yer edinebileceklerini hatta insanların hayal bile edemeyeceği başarılara imza atabileceğinin göstergesidir. Her zaman ona güvenen, topluma ayak uydurabileceğine inanan annesi ona çocukluğu boyunca "Hayat bir kutu çikolata gibidir, payına ne düşeceğini asla bilemezsin." öğüdünü vermiş ve Forrest bu öğüdün doğruluğunu defalarca izleyiciye kanıtlamıştır. İnsanoğlunun en büyük zaaflarından biri, yargılamak... Kimi zaman dış görünüşüyle, söyledikleriyle veya düşündükleriyle yargılanabilir insan. Dışarıdan baktığımda insanları yargılamak her ne kadar yanlış gelse de pek çok zaman ben de kendimi bu zaafa yenik düşerken ve önyargılı hareket ederken yakalıyorum. İnsan doğasındaki yargılama içgüdüsünün en büyük getirisi de kuşkusuz "dalga geçmek". Özellikle küçük yaşlarda arkadaşlar arasında sıklıkla görülen bir harekettir dalga geçmek. Filmin özellikle başlarında Forrest'ın diğer çocuklar tarafından aşağılanması ve hor görülmesi beni derin düşüncelere sürüklemiştir. Bu denli saf bir karakterin bu şekilde toplumdan dışlanması olur iş değildir ve her bir sahnede bundan önce dalga geçtiğim veya küçümsediğim her kişi için kendimi daha da kötü hissetmeme neden olmuştur. Filmi izlemeyi bitirdiğim andan itibaren insanlara yaklaşımım değişmedi ve yargılama zaafımdan uzaklaşmadım desem aslında yalan söylemiş olurum. Peki, Forrest Gump karakterinin birçok kitleyi kendine hayran bırakması ve filmin yayınlandığı tarihten 20 yıl sonra bile unutulmamış olmasının nedeni ustaca kurgulanmış bir karakter olması mı? Bu soruya evet cevabını vermek karakteri canlandıran oyuncu Tom Hanks'e tamamen haksızlık olur. Gerek mimikleriyle, gerek ses tonuyla ve bakışlarıyla Tom Hanks, karakterini büyük bir ustalıkla canlandırmış ve Forrest Gump'ın hayal ürünü bir kahramandansa toplumda ender de olsa rastlayabileceğimiz bir birey olduğuna izleyiciyi inandırmayı başarmıştır.