KIZLARIMA MEKTUPLAR- Begüm ÖVÜL

Bu kitabı elinize aldığınızda bir babanın kızlarına yazdığı sıradan mektupları okuyacağınızı düşünebilirsiniz ama sayfalar ilerledikçe bu satırların bir bilim adamının toplumsal eleştirisine ve elbette ki bir babanın kızlarının geleceğine ışık tutmak için hazırladığı bir kılavuza dönüştüğüne şahit olacaksınız. Emre Kongar'ı aslında pek çoğumuz akademisyen kimliği ile tanıyoruz ancak her şeyden önce o bir baba ve çok değer verdiği iki kızı var. Yıllar geçiyor ve kuşların yuvadan uçma vakti geliyor. Birer sene ara ile Amerika'ya okumaya giden kızlarının ardından ortaya çıkan bu 22 mektup doğal olarak hasret teması çevresinde şekilleniyor. Bir babanın kızlarına duyduğu özlemi en saf hali ile görmek mümkün sayfayı her çevirdiğinizde, kimi yerde yüzünüzde tebessüm oluşturacak bu satırlar yeri geldiğinde ise boğazınıza düğümlenip kalacak cinsten. "Sevgili Kızlarım" hitabı ile başlayıp ".. babanız" imzası ile biten mektuplar Kongar'ın kızlarının doğumu ile başlıyor, evlerine misafir olduğumuz ailede bu küçük kızların büyüyüşüne ve babaları ile aralarında bağın nasıl günden güne perçinlendiğine tanık oluyoruz. Birlikte geçen onca zamandan sonra ayrılık kapıyı çaldığında Emre Kongar için ilk iş kendini sorgulamak oluyor. Bu mektupları yazmasındaki amaçlardan ilki hiç kuşkusuz geride bıraktıkları yılların analizini yapmak. Ayrılığın neden olduğu duygusallıktan olsa gerek bir iç hesaplaşmayla, hayıflanmalarla, keşkelerle başlayan mektuplarda zamanla babanın koruma iç güdüsüyle ikazlar ve öğütler ağır basmaya başlıyor. Bu uyarılar bir babanın kızlarına olan nasihatlerinden ibaret olmayıp aynı zamanda bir toplum bilimcinin yıllardan beri süre gelen gözlemlerinin ürünü olarak karşımıza çıkıyor. Bence de yazarın parmak basmak istediği bir diğer nokta da, geçmişten bugüne eleğine takılanları kızları vasıtasıyla gençlere, onları yetiştiren ebeveynlere ve öğretmenlere sunmak, bunu yaparken de toplumun aynası olmak. Mektupların hemen hemen hepsinde Emre Kongar'ın sosyolog kimliği babalığının bir adım önünde duruyor. Geçmişi, bugünü ve yarını mercek altına alırken her zaman kadınlara bir parantez açıyor. Kadının toplumdaki yerine, kadına verdiği değere ve kızlarına atıfta bulunuyor. Onun bu eseri için kadının Türk toplumundaki monografisi bile diyebiliriz. Eskiden diye başlıyor söze herkesin evlerinin pencerelerinde oturup dışarıyı seyrettiği bir tablo resmediyor. Evler her ne kadar yan yana sıralanmış da olsa aslında hepsi kendi içinde özel ve yalnız. O duvarların arkasında ne olup bitiyor bilmek mümkün değil ve hiçbir evde yaşananlar birbirinin aynı değil. Bu da her insanın hayat tarafından kendine biçilmiş rolü oynarken yalnız olduğu sonucuna götürüyor bizi. Elbette ki bu yalnızlıktan en çok etkilenen kadınlardır ve böyle bir yük altındayken onların ne kadar özgür oldukları tartışmalıdır. Bu esaret içinde kadın da kendine dayatılan ataerkilliğe boyun eğer ve bu kısır döngü içinde kaybolur. Geçmiş ve bugün böyleydi, yarını kim bilebilir? Ama bildiğim bir şey var ki, okuyan herkesin kendinden bir parçayı satır aralarında bulabileceğine inanıyorum bu kitapta. Bir yelpaze gibi açıldıkça genişleyen, demokrasiden cinselliğe, aileden aşka kadar insana dair her şeye dokunan ve Kongar'ın kızlarına en büyük mirası olan sevgiyle bezenmiş bu mektuplar doğru yolu bulmak yeri geldiğinde de hayatımıza yön vermek için hazırlanmış pusulalar gibi. Bizim tek yapmamız gereken o pusulayı nasıl okuyacağımızı bilmek ya da öğrenmek. Kıskançlık, kin, nefret ancak sevginin olmadığı bir toprakta baş verebilir. Nasıl gerçek bir pusulada yön bulunurken kuzey esas alınırsa hayattaki pusulamızda da hep sevgi esas almalı ve onun gösterdiği yöne emin adımlarla ilerlemeliyiz.