PROGRAMLANMIŞCASINA YAŞAMAK

Zaman zaman haberlerde görürüz hani; yangından veya depremden kurtulanlar, resmen imkansızı başaranlar. İntihar etmeye kalkışıp kendini bir yerlerden atanlar ama halk dilinde söylemek gerekirse şans eseri çamaşır ipine takılanlar veya yumuşak bir şeyin üstüne düşüp de kurtulanlar... Demek ki ölmemesi gerekiyormuş, kader işte, yaşaması gereken şeyler bitmemiş, şans veya tesadüf gibi olayı açıklamaya çalışmak için bu tarz tonla cümle kurulur haber dinlendikten sonra. Gregory Galloway'in kaleme aldığı Adam Strand'ın Otuz Dokuz Ölümü isimli romanda da haberlerde nadir de olsa görüp izlediğimiz, bu yaşanmışlıkların benzeri fakat bir o kadar da uç noktası anlatılıyor. Romanın ana karakteri olan Adam Strand, yazarın kitabına verdiği isimden de anlaşılacağı gibi tam otuz dokuz kez ölmeyi deniyor fakat başaramıyor. Hatta öyle ki, her seferinde farklı yollardan deniyor. Köprü, bina gibi yüksek yerlerden de atlıyor, kendini birkaç kez suda boğmaya da çalışıyor. Aşırı dozda ilaç almak, zehir içmek, kendini asmaya çalışmak... Bir insanın aklına gelebilecek, hayatını sonlandırabilecek bir sürü yöntem geliştirip deniyor fakat kesin bir sonuç gibi gözüken silahla kendini vurmayı da denese hiçbir zaman istediği ölüme kavuşamıyor. Adam Strand'ın defalarca kez kendini öldürmeyi çalışmalarını ve hiçbir zaman sonuca ulaşamayışını okurken gerçekten ölmek isteyip istemediğini düşündüm. Haberlerde elbet biz de duyuyoruz birkaç kez ölmeyi deneyenleri fakat bir insan neden otuz dokuz kez intihara kalkışsındı ki? Bir süre sonra bunu alışkanlık haline getirmiş olabilir miydi mesela? Ya da belki de artık düşünmeden hareket ediyordu, elektronik bir aletin programlanması gibi o da ne istediğini bilmeden, üzerine düşünmeden programlanmışçasına sürekli aynı eylemleri yapma zorunluluğunda hissediyordu kendini. Hatta yapmadığı zaman eksik hissediyordu belki de kendini, kim bilebilir ki. 17 yaşında olan bir genç bu kadar kısa sürmüş olan hayatına otuz dokuz kez intiharı nasıl sığdırabilirdi yoksa. Hepimizin öyle alışkanlıkları, düşünmeden devamlı olarak yaptığı eylemler yok mudur zaten. En basitinden sigara içmek, uyumak gibi eylemleri düşünmeden, sorgulamadan yapmıyor muyuz hepimiz. Çevremde o kadar insan var ki "Bazen canım istemiyor aslında ama nedense içiyorum." diyen ve sigarayı el, ağız alışkanlığı olarak tanımlayan. Otururken bir elinde sigara olmadığı zamanlar sanki bir boşluk oluşuyor gibi hissedip o an nikotine ihtiyacı olmamasına rağmen hemen bir sigara yakanlar... Veya gün içinde birkaç saatlik uykuya dalan insanları düşünün. O insanların, gerek çocuklar gerek yetişkinler, belli saat aralıklarında uykularının gelmesi bile vücutlarının da benimsediği alışkanlıktan başka bir şey değil aslında. Demek istediğim bütün bunları alışkanlıktan ziyade yapmak zorundaymışız gibi hissettiğimiz, psikolojik alışkanlardan başka şeyler değil bana göre. Dolayısıyla bu romanı okurken de ana karakterin bu eylemleri bu nedenlerden dolayı yapıyor olabileceğini düşündüm. Adam Strand ise bu bitmek tükenmek bilmemiş eylemlerinin nedenini can sıkıntısına bağladığını söylüyor. Can sıkıntısından dolayı sorgulamadan yapılan çok fazla şey sayabilirim size, kendimin de bizzat yaptığı. En basitinden can sıkıntısıyla hemen herkesin reddettiği fakat gizliden gizliye izlediği televizyondaki saçma sapan sabah programları. Bütün bu programlarla dalga geçen çoğu baba emekli olduktan müdavimi olmuyor mu? Peki ya biz öğrenciler? Koskoca yaz tatilinde sıcaktan bunalmış halde evde televizyonun karşısında yatarken evlilik ve moda programlarına boş boş bakarken bulmuyor muyuz kendimizi. İşte Adam Strand de canı sıkıldığında ölmeyi denediğini iddia ediyor bu romanda.