Sonsuzluğa Yaklaşmak

Yaşamak ve ölmek birbiriyle bütünleşmiş iki kavram iken, canlıların ölümlülüğe karşı açtığı bu savaş nedendir? Her gün hayatlarımızın monotonluğundan ve anlamsızlığından yakınan bizlere, neden cezbedici geliyor sonsuza kadar yaşamak fikri? Henüz sonsuzluk kavramını bile açıklamayı başaramadık halbuki. Matematikte bile sonsuza giden bir seriden bahsederken, limit kavramını türetme ihtiyacı duymuş Isaac Newton. Sonsuzluğu açıklayamadığından, sonsuza yakınlaşmayı tercih etmiş. Bana sonsuza kadar yaşama şansı verilse, hiç düşünmeden reddederim demişimdir hep. Hayata hiçbir zaman pozitif bakmayı beceremedim. Bazı insanlara bakıyorum, en yoğun günlerini bile keyifle sürdürmeyi başarabiliyorlar. Bense tatil günlerimde bile keyfimi kaçıracak bir şeyi muhakkak bulurum. Bu nedenle de sonsuza kadar yaşama fikri beni hep korkutmuştur. Zaten sonları her zaman sevmişimdir. Keyifli bir kitabı okurken aldığın hazzın yanında bir de kitabı bitirdiğinde sana verdiği keyif vardır ya, ya da lezzetli bir yemeği bitirdiğinde ağzında bıraktığı tat... İşte ben o anları daha çok seviyorum. Her şeyin sona ereceği fikri beni rahatlatıyor. Her ne kadar benim gibi düşünen pek çok insan olsa da, sonsuzluğu düşleyen insanlar çoğunlukta. Modern bilimin temellerini bile ölümsüzlük iksirini bulmaya çalışan ilk simyacılar atmış. Her sanat dalının ve bilimin temelini oluşturuyor bu sonsuzluk istediği. Ölüm gerçeği insana adeta ayrı bir anlam katmış. Sonsuza dek yaşamayacaklarını bilseler de hiç bozulmadan varlıklarını sürdürmek isteyen firavunlar bedenlerini mumyalatmışlar ve bunları saklamak için piramitler inşa ettirmişler. Heykellerini diktirtecek kadar rütbeli olmayan eski insanlar mağara duvarlarına yazılar yazmışlar, resimler çizmişler. Uğruna şarkılar bestelenecek kadar şanı olmayan ozanlar kendi şarkıları bestelemişler. Her ürün kendinden geriye bir şey bırakmış olmak isteyenler tarafından üretilmiş. Limit kavramını benimsemişiz her birimiz. Sonsuza ulaşamayacağımızı bildiğimizden sonsuza yaklaşmayı tercih etmişiz. Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş adlı eserde o çok arzuladığımız sonsuzluğu veriyor bize, Jose Saramago. Kitap hiç kimsenin ölmediği bir günle başlıyor ve Saramago bize ölümün terk ettiği bir ülkeyi resmediyor. Tahmin edebileceğiniz gibi öncelerde herkese tatlı gelen ölümsüzlük gerçeği, kısa sürede yerini keşmekeşe bırakıyor. 1 Durmaksızın artan nüfus yoğunluğunun getirdiği sosyal ve siyasi sorunlar bir yana, kitap bize bir de işin psikolojik yanını sunuyor. Düşünsenize, yaşlanıyorsunuz, artık ayaklarınız tutmuyor, tamamen yatağa bağımlısınız ama bir türlü ölmüyorsunuz. Bir trafik kazasında paramparça oluyorsunuz ama ölüm yerine hiç dinmeyen bir acıyla karşı karşıya kalıyorsunuz. Kitabı okurken ölümün de tıpkı yaşamak gibi bir hak olduğunu bir kez daha anlıyor insan. Hayat yemeğini tattıktan sonra bir de bittiğinde ağızda bıraktığı tadı merak ediyor. Kitabının ikinci bölümü ölümün geri dönmesini konu alıyor. Ölümsüzlüğü bir kere tatmış olmalarına rağmen, ölümü sıcak bir gülümsemeyle karşılıyor insanlar. Ancak bu sefer de değişik bir yöntem geliştiriyor ölüm. Zamanı gelenleri direkt yanına almak yerine, onlara öleceklerini bir hafta önceden haber vermeye başlıyor. Tabii, bu da farklı bir kargaşaya neden oluyor. Her ne kadar ölümlü sıfatını geri aldıklarına sevinse de insanlar, bir hafta ömürleri kaldığını duyunca olmadık şeyler yapmaya başlıyorlar. Sizin de çevrenizde ne zaman öleceklerini bilmek isteyen insanlar vardır. İtiraf etmeliyim ki, bu kitabı okumadan önce bunu ben de arzu ediyordum. Bir sınavın ne zaman olacağını haftalar önceden bilmek istersin ki çalışacak bolca zamanın olsun. İşte benimkisi de öyle bir istekti. Ne kadar günüm kaldığını bileyim ki, ona göre yapmak istediğim şeyleri aradan çıkarayım. Kitabı okurken farkına vardım ki mantık biliminden farksız hayat. Öncüllerinden birini eleyince, sonuç bir anlam ifade etmiyor. Ölümü çıkarınca, hayat anlamını yitiriyor. Ön göremediğim bir sonla, başladığı gibi bitiyor Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş. Kitap sona ererken, bizi ölümün olmadığı bir günle baş başa bırakıyor. Ölüm, bir türlü sonlandıramadığı bir hayata tutuluyor ve onun için ölümlülüğü tercih ediyor. Biraz da ironik bir son olmuş. Kitabın sonu bizleri sonsuz ihtimallerle bırakırken, ölüm de kendi sonunu bulup, geride kalanları ertesi gün hiç kimsenin ölmediği bir sonsuzluğa hapsediyor. 2