OLASI HAYATLAR

Kader birçok kutsal sayılan dinde de olduğu gibi insanlar için önceden belirlenmiş olaylar dizisi midir yoksa insanların kendi verdikleri kararlarla çizdikleri yol mudur? Bu iki seçenek günümüz insanının yaşama şeklini belirliyor. İnsanlar bu seçeneklere göre ikiye ayrılıyor, ilk seçeneğin doğru olduğunu düşünenler her şeyin önceden belli olduğuna inandıkları için hiç sitem etmeden şükrederek mütevazı bir şekilde hayatlarına devam ediyor. Ben de geriye kalan insanlar gibi kaderin ikinci seçenekteki şekilde tıpkı Jared Leto'nun başrolü olduğu Mr. Nobody isimli filmdeki gibi olduğuna inanıyorum, yaptığım her şeyin sonucu iyiyse de kötüyse de tamamen benden kaynaklı olduğunu ve bazı olayların gerçekleşmesi gerektiğini, bu olayların kimlerin başından geçeceğini insanların verdiği kararların belirleyeceğin düşünerek yaşıyorum tıpkı filmdeki araba kazası olayı gibi. İkinci seçeneği biraz daha net anlatmak gerekirse bu tür bir kader inancını bir ağaca benzetmek hiç de yanlış olmaz. Kökten gövdeye doğru yükselerek giden dalsız kısmı bilinçli kararlar alamadığımız bebeklik ve çocukluk dönemine yani değiştirilemez her şeyin olması gerektiği gibi yaşandığı döneme, ağacın dallandığı kısmı ise ergenlik ve sonrasındaki bilinçli aldığımız kararlarla kendimize çizdiğimiz yola benzetebiliriz ve aynı zamanda sonbahar geldiğinde yapraklar dökülecek ilkbahar geldiğinde açacak ancak hangi dalın neresinde açacağı ise tamamen gelişen olaylarla yani ne kadar yağmur yağdığı, ağacın ne kadar güneş aldığı gibi değişkenlerle ilgilidir. Verdiğimiz karar bizim yönümüzü belirleyip hayatımızı şekillendiriyor ve en sonunda dalın bittiği yere kadar gelip ölüyoruz. Ama ölmeden önce kendimize hep pişmanlıklarımızla ilgili "ya o olay farklı gelişseydi o zaman nasıl bir durumda olurdum" gibi ve benzeri sorular sorup hayal ediyoruz tıpkı filmde son ölümlü insan olan Nemo'nun yaptığı gibi. Aynı zamanda bir başka açıdan da bakarsak yaptığımız olayların hep bir sonucu olduğunu görüyoruz ve bu da bizi yine pişmanlıklarımıza itiyor ve bize kaderimizi sorgulatıyor, bunun filmdeki örneği de Nemo karakterinin pantolonların fiyatlarını değiştirip iki pantolondan pahalı olanı daha ucuza satın alması sonucunda bir işçinin kovulması ve onun işsiz olması nedeniyle evde oturup kaynattığı yumurtadan dolayı oluşan yağmur damlasının düşüp telefon numarasını silmesi olarak görüyoruz. Bazıları bu olaydan karma olarak bahsediyor ve hayatlarını buna göre şekillendiriyor. Ben bu tip bir kader inancı ve karma arasında aslında pek bir fark görmüyorum. İkisinde de yaptığımız işlerin sonucu bizim hayatımızı şekillendiriyor, karmaya göre iyilik yapıp iyilik, kötülük yapıp kötülük bulurken, diğer inanca göre iyilik yapmamızın bizi büyük ihtimalle iyi yönde etkileyecek bir sonucu olacağını düşünüyoruz. Bu filmde karmaya uyup bu tip bir kader inancına uymayan şey ise filmin son sahnesidir. Son ölümlü olan Nemo'nun satrançta bazen en iyi hamle hamle yapmamaktır demesi üzerine bir ailenin parçalanışının tam ortasında kalan Nemo'nun seçim yapmamayı tercih etmesidir. Yapabileceği her seçimden doğacak her türlü sonucu göz önünde bulunduran Nemo hiçbir şeyi seçmemenin onun için en doğrusu olacağını seçiyor çünkü bazı şeylerin gerçekleşmesi gerekir. Düşündüğü, ihtimal verdiği olaylar onsuz da gerçekleşecek ama o bunların hiçbirinin içinde yer almak istemedi çünkü bazen belirsizlik hayata yol vermek için en doğru yoldur. Tahmin edilemez şeyler bu uzun hayat yolunda insanlara heyecanı ve merakı tattırır. Bu filmde işlenen kader inancı gibi bir inanca sahip olan insanlar hayatta hep beklenmedik şeyleri isterler bu yüzden ihtimalleri düşünüp kendilerini hazırlarlar ama gerçekleşen şey farklı olduğunda şaşırıp mutluluğu veya hüznü tatmaya çalışırlar bu onların yaşamlarına anlam katan şeydir. İnsanlar hep bir şeye tutunmak ister bazıları dine, bazıları düşüncelerine, bazıları kadere tutunur ve ona uygun yaşarlar. Önemli olan hangisinin doğru veya hangisinin yanlış olduğu değil insanın yaşadığını hissetmesidir. Furkan YÜCEL