1980'ler ve Ankara Çocukları

Bilirsiniz hikayeler, romanlar, filmler genelde İstanbul'da geçer. Birçok insan İstanbul'un tarihi kökeni ve görkemi bakımından ne kadar etkileyici olduğundan bahseder durur. Haklılık payları var elbette ama bana kalırsa Türkiye sadece İstanbul'dan ibaret değil. Benim gibi doğma büyüme Ankaralı olan biri için Ankara'nın önemi ve anlamı çok daha özel ve farklıdır. Ankara'nın başkent olmadan önce sırtlandığı yüklerden, sıkıntılardan başkent olduktan sonraki hikayesine kadar her şeyi çocukluğumdan beri hep merak uyandırmıştır bana. Özellikle annemin ve babamın gençlik yıllarını, Ankara'ya dair anılarını, komik hikayelerini dinlerken sahneler hep gözümün önünde canlanır ve hep onlarınki gibi bir çocukluğa, gençliğe sahip olmanın hayalini kurarım. Ne kadar sıkıntılı, zor zamanlara şahit olsalar da dolu dolu çocukluk ve gençlik yılları geçirmişler Ankara'da. Zor demişken gerçekten onlar Türkiye'nin görüp görebileceği şimdiye kadar ki en zor zamanlarından birine denk gelmiş. 1980'li yıllar Ankara'sı. Buğulu buhranlı... Eylül ayı ama buz gibi. 1980 yılında Ankara'da çocuk olmak bence ülkenin durumundan nasibini en kötü şekilde almakmış. Çocukların bahçesinde oynadığı, ağaçlarından erik kiraz topladığı evlerin yerle bir olması, silah seslerinden uykuların bölünmesi, korkudan ekmek almaya sokağa çıkamamakmış. Şimdi ben ve akranlarım gençliğimizi nasıl yaşıyorsak Ankara'da o zamanlar durum tam tersi haldeymiş. O yıllarda yaşasaydım belki okula gidemezdim, şu an sahip olduğum imkanlara sahip olamazdım diye düşünürüm hep. İlk başta kulağa zor geliyor ama düşündükçe aslında ne kadar dolu dolu yaşamışlar şimdiki zamana göre diye düşünmekten kendimi alamıyorum. Şahit oldukları olayları kafalarına kazımışlar, çocuklarına anlatıyorlar. Ne kadar tarihte zaten yerini alsa da onların hikayeleri, bu denli doğal, acılar ve heyecanlar içine sinmişçesine, kimi zaman küfür ede ede kimi zaman içten bir tebessümle anlatabilecek çok az kişi var artık. Kitapta, Ankara en depresif yıllarını yaşarken, Ali ve Ayşe'ye Tunalı'nın hatta Ankara'nın bir nevi sembolü haline gelen dilsiz kuğular eşlik ediyor çocukluklarında. Şartlar ne olursa olsun güzelliğinden ve duruşundan asla ödün vermeyen dik başlı asil kuğular. Tıpkı 1980 Ankara çocukları gibi... Ankara'da çocuk olmak basit değilmiş elbet ama herkesin tadabileceği bir deneyim de değilmiş. Çocuklar 1980 Ankara'sında özgürlüğü ve ülkenin huzurunu kuğuların gölden kaçışına bağlamış kitapta, çocuk olmanın basitliğine ve saflığına sığınarak. Siyah önlükleriyle okula gidip daha anlamını bile bilmedikleri sağcı ve solcu ayrımına maruz kalıp ihtilalin yol açtığı yaraları zamanla benimsemiş Ankara çocukları. Daha da kötüsü kimse kimsenin acısına merhem olmamış, herkes yaralara dokunmaktan korkmuş, korkutulmuş, sindirilmiş bir şekilde. Buna rağmen o çocuklar oyun oynamayı, sokaklarda koşmayı, hayal etmeyi ve umut etmeyi hiç bırakmamışlar. Bence onların daima güçlü kalmasını ve büyümesini sağlayan temel dayanak, şartlar ne olursa olsun umudu elden bırakmamak olmuş. Biz nasıl oldu da yıllar geçti bu kadar büyüdük derken, onlar çocukluklarını hatta gençliklerini son demlerine kadar dolu dolu yaşamışlar her saniyesini akıllarına kazıyarak. Devir ne olursa olsun Ankara'da yaşanacak, yaşayıp çocuklara anlatacak çok şey var hala belki defalarca kez anlatılsa da sıkılmadan aynı heyecanla dinlenebilecek. Ama biz Ankaralı çocuklar anılarımızla ne kadar doldurabiliriz fotoğraf albümlerimizi, en önemlisi hafızalarımızı, gelecek kuşaklara ve çocuklara anlatmak için bilmiyorum. Şunu söyleyebilirim ki, yaşadıklarımız, tecrübelerimiz, bizi büyüten darbeler 1980 Ankara çocuklarınınki gibi anlata anlata bitirilemeyen türden olmayacak, bu kesin. Ama şunu biliyorum ki Ankara'da doğup büyümek, okumak, yaşamak ne nedenle olursa olsun, paha biçilemez bir değere sahip hala bana göre.