ÖNCELİKLERİ DEĞİŞTİRMEK

Bin Dokuz Yüz Seksen Dört ve Hayvan Çiftliği gibi klasiklere imza atmış usta yazar George Orwell'in elinden çıkmış, hacmiyle ters. orantılı olarak. üzerine değil. kısa bir. yazı, sayfalarca yazı. yazılabilecek bir. kitap Kitaplar ve Sigaralar. 7 farklı denemeden oluşan bu eser; yazarın sahaflık yaptığı yılları, döneminin İngiltere'sini ve kitap okuma. alışkanlıklarını derinlemesine inceliyor. Orwell okuyucusunu eleştirmekten çekinmediği gibi çuvaldızı. yazarlara yani kendisine de batırıyor. Bunları yaparken sakinliğini bozmuyor, sanki konuşuyor. bizimle. Koltuğunda. oturmuş, 5 çayını. sigarasıyla beraber yudumlarken fikirlerini art arda sıralıyor adeta. Denemelerin arasında en dikkat çekeni ise Orwell'in kitap okumanın pahalı bir uğraş olup olmadığına yanıt aradığı yazı bence. Bir gün gazetedeki editörü işçilerle konuşuyor ve gazete okumakta bir sakınca görmeyen işçiler edebiyatın maliyetinin kendi yaşam standartlarının üstünde olduğu düşüncesiyle kitap okumaya yanaşmadıklarını belirtiyorlar. Bunun üzerine Orwell "Kitap satın almanın, hatta okumanın pahalı ve ortalama insanın olanaklarının dışında bir zevk olduğu fikri o kadar yaygın ki, derinlemesine sorgulanmayı hak ediyor" diyerek başlıyor elindeki kitapların değerini hesaplamaya. Yaptığı hesaplar sonucunda ise kafamızdaki soru işaretlerini gideriyor ve sigaraya ayırdığı paranın kitaplardan çok daha fazla olduğunu keşfediyor. Özer 2 Döneminin İngiltere'sinde insanların kitap okumanın pahalı bir uğraş olduğunu ve bunun yanında vakit bulamadıklarını düşünmesini eleştiren Orwell, günümüzde neredeyse hepimizin yaptığı bir yanlışa. ışık tutuyor aslında seneler önce. Neredeyse bir asır önce yazılmış bu kitabın günümüzde hala geçerliliğini koruması şaşırtıcı değil mi? Hayatın koşuşturmacası içerisinde hiç bir şeye vakit. ayıramadığımızdan ve hiç bir yere para yetiştirememekten yakınıyoruz durmadan. Daha doğrusu söz edebiyata gelince hiç vaktimiz olmuyor ya da maddi imkanımız. Bir kitaba 30 TL vermek saçma geliyor, onu okuyacak vakit ise zaten hiç yok. Fakat sigara içmeye. vaktinin olmadığını söyleyen. insana neredeyse rastlanmaz, ona verilen para ise çoktan göz ardı edilmiştir zaten. Kitap okumanın zengin insanlara göre olduğu düşünülmektedir bu yüzden. Öncelikler yüzünden yani. Halbuki yazarın da belirttiği gibi kitap okuyanlar maddi olarak zengin değillerdir, okumanın tadını almayı bilen ve kitapların hayatlarını zenginleştirdiğinin farkında olan insanlardır. Onlardan zevk alamayanlar ise maddiyatı bahane ederler çünkü asıl sıkıntı kitapların onlara sigara ve alkolün verdiği hazzı yaşatamamasıdır. Kitabı okuduktan sonra insan durumun verdiği önceliklerle alakalı olduğunu tekrar tekrar fark ediyor. Kaç paket. sigara ya da kaç şişe. rakı bir kitap parası eder diye soruyor kendisine. Orwell'in de belirttiği gibi alkol ve sigara kitapların aksine insana geçici hazlar veriyor. O yaşanan anlık mutluluk kesinlikle bir kitaba değer gibi Özer 3 gelebiliyor fakat ileride dönülüp bakıldığında elinizde hiç bir şey kalmadığını fark ediyorsunuz. Bir kitaba yapılan yatırım ise seneler sürüyor. Gerek kitabın üzerinizde bıraktığı etki olsun, gerek size kattıkları olsun gerekse tekrar tekrar sıkılana kadar okuma imkanı olsun verilen parayı sonuna kadar hak ediyor. Demem odur ki kitapların üst düzey kesime hitap ettiği sadece onlardan zevk alamayan insanların ürettikleri bahanelerdir. Sigara ve alkol gibi geçici şeyler için harcanan para uçup giderken, kitaplar için olan harcamalar kalıcıdır. Üstelik Orwell'in yaptığı ufak hesaplara göre kitaplar seneler sonra bakıldığında bu geçici zevklerden çok daha ucuz kalmaktadır. Paranın nereye harcanacağı sadece öncelik meselesidir. Yanlış anlaşılmasın sigaraya ve alkole verilen para tamamen kesilip kitaba yatırılmalı demek değil amacım. Sadece hayatımızda yapacağımız ufak değişiklerle, gündelik hayatımızdaki alışkanlıklarımızdan vazgeçmeden kitapları hayatımıza sokabiliriz. Önceliklerimizi değiştirmenin kitap okumanın pahalı bir zevk olduğu düşüncesini değiştireceğini ve bize çok şey katacağı su götürmez bir gerçek. Özer 4