Hayaller ve İnsanlar

Her insanın mutlaka okuması gereken Fareler ve İnsanlar kitabı, yalnızlığa terk edilmiş, umarsız insanların başlarından geçenleri, etkileyici bir şekilde anlatan bir romandır. John Steinbeck bu olayları, kendisinin ilk gençlik yıllarını geçirdiği gibi bir çiftlikte ele almaktadır. Kısa bir kitap olmasına rağmen, içinde hayata dair birçok mesaj barındırmaktadır. Bu yazımda, bu eşsiz eserde değinilmiş olan mesajlara biraz da benim açımdan yaklaşacağım. Kitabımız, George ve Lennie adlarında iki ırgatın umutları üzerinde yoğunlaşmaktadır. George; ufak tefek, dikkatli ve zeki bir adamdır. Yol arkadaşı Lennie ise; iri cüsseli, güçlü ama bunlara karşın zekası pek de iyi olmayan bir insandır. Bu iki arkadaş Salinas Nehri civarındaki bir çiftlikte işe girerler çünkü iki arkadaşın hayal ettikleri bir gelecek vardır. "Karşımızda konuşabileceğimiz, bizi umursayan insanlar vardır. Biz gidecek yer olmadığı için bar köşelerinde sürünüp sıfırı tüketenlerden biri olmamalıyız. Başkaları hapislerde düşüp orada çürürse kimsenin umurunda olmaz ama biz onlara benzemeyiz. Bir gün parayı denkleştirip küçük bir ev alacağız, birkaç dönüm toprağımız olacak..." (20) bu umutlarla çıkmışlardı iki arkadaş yola. Bu hayallerin ne kadarını gerçekleştirebileceklerdi bilinmez ama her şeye rağmen hayal kurmak güzeldi. Lennie, hikayenin çeşitli yerlerinde, içinde zerre kadar kötülük bulunmamasına ve hiç istememesine rağmen, sadece gücünden ötürü bir fareyi, bir köpeği ve bir insanı öldürmüştür. Aslında bu olayların hepsindeki ortak nokta, Lennie'nin sadece okşamak ve sevmek isterken, kendini kaybederek ve aşırıya kaçtığını hiç fark etmeyerek, karşısındakine zarar vermesidir. Bunları öğrenen George, diğer çiftlik çalışanlarının Lennie'yi bir şekilde öldüreceğini bildiğinden, onu, acı çektirmeden, bizzat öldürmeyi seçmiştir. Ona birlikte kurdukları hayallerden bahsederek, onu derin bir sohbetin içine çekerek, sonunda canının acımayacağı bir şekilde Lennie'yi öldürmüş ve onu çiftlik çalışanlarının gazabından kurtarmıştır. Bu şekilde George'un kendi içinde yaşayacağı ıstırap da azalmış olacaktır. Çünkü George, diğer çiftlik çalışanlarının Lennie'yi vahşice öldürmek istediklerini duymuş ve onu acı içinde kıvranırken ve eziyet çekerken görmek istemediği için arkadaşının sonunu kendi hazırlamıştır. Şimdi kitabı bir kenara koyalım ve şu an bulunduğumuz dünyayı, etrafımızı, arkadaşlarımızı düşünelim. Her zaman etrafımızda güzel şeyler olmuyor ve kimi zamanlar bazı zor kararlar almak zorunda kalabiliyoruz o anki koşullar ve duruma göre... Bazen canımızın daha çok yanacağını bile bile, sırf karşımızdaki insanların biraz olsun mutlu olabilmelerini sağlayabilmek için bazı şeylere katlanıp kendi hayallerimizden ödün verebiliyoruz. Hayatımız boyunca birçoğumuz hayallerimizi gerçeklerle değiştirmek zorunda kalabiliriz. Tıpkı George gibi... Arkadaşının acı çekmesini önlemek için onu kendi elleriyle öldüren George da aslında kendi hayallerinden vazgeçmiştir. Çünkü ileride beraber bir çiftlik satın almanın hayalini kurduğu en yakın arkadaşının hayatına son vermiştir. Hayal... Ne kadar güzel bir sözcük değil mi? Bizi biz yapan, tüm acılara rağmen direnmemizi ve yıkılsak bile tekrardan ayaklarımızın üzerine kalkmamızı sağlayan şey hayallerimizden başka nedir ki? Bana sorarsanız, insan iki şey yitirmedikçe yaşar; öğrenmeyi bırakmadığı sürece ve hayalleri ile umutları var olduğu sürece. Mutlu olsun ya da olmasın, dünyadaki her insanın hayali vardır. Hayallere giden zorlu yolda kimileri tıpkı hayallerindeki gibi kendi gerçeğini yaratır, kimileri ise akıntıya karşı mücadele veremeyecek duruma gelir çünkü bu yolda yıpranır. Fareler ve İnsanlar'da da, kitaptaki diğer bütün karakterler gibi hem George'un hem de Lennie'nin hayalleri vardır ama yaşadıkları hayat, onları ulaşmak istedikleri bu hayallerini sindirmeye zorlamıştır. Kitapta, umut etmenin, hayal kurmanın ve bir dosta sahip olmanın insanın hayatına nasıl yön verdiği ve insanı nasıl ayakta tuttuğu anlatılmaktadır. Hayal kurmak insanı hayata bağlayan en temel unsurlardan biridir. Hayalini paylaşabileceğin dostların yanında olduğunu bilmek ise insanın tüm gücüyle hayata sarılmasını sağlar. Ancak insan her adımını bilerek atmalıdır. Kurduğu hayale her zaman sıkı sıkı sarılmalıdır ve hayatını yolundan sapmadan kurmalıdır. Aksi takdirde, George gibi üstesinden gelemeyeceği ve altından kalkamayacağı bir sonla karşılaşabilir.