Bir Kadın, Bir Kitap ve Mükemmel Erkek Ekolü

Amerikan filmi klasik sorusu 'Ölü ya da diri, gerçek ya da hayal ürünü, biriyle birlikte olma şansın olsa o kim olurdu?' için cevabım, 'Aşk ve Gurur' u okumaya başladığım günden beri Bay Darcy. Muhtemelen yayınlandığı 1813'ten beri okuyan neredeyse her kızın hayallerini süslüyor Bay Darcy. Belki yüzlerce aşk romanı okudum, bir o kadar da aşk filmi izledim peki ama neden Bay Darcy? Zengin diye mi veya yakışıklı ya da belki ulaşılamaz ya da ya da belki sevdiği için herkese karşı geldi diye mi? Ama hayır, neredeyse bütün aşk romanlarında böyle olmaz mı zaten. Yakışıklı, zengin, sevdiği için her şeyden vazgeçen bir beyaz atlı prens yok mudur zaten her masalda? Peki, ama neden Bay Darcy? Hadi bunun cevabını vermeden önce kitabın içinde küçük bir yolculuğa çıkalım. 'Aşk ve Gurur', okuyan neredeyse herkesin ezbere bildiği bir yerde 'Aşk ve Gurur' severlerin mottosu halini almış: "Zengin ve bekar bir adamın mutlaka bir eşe ihtiyacı olduğu herkesçe kabul edilen bir gerçektir."(Austin, 2006:27) cümlesiyle başlar ve bize kitap boyunca bizimle kalacak ve zamanla, kitabı okudukça, üstesinden geleceğimiz önyargılar oluşturur. Tıpkı Elizabeth'in sahip olduğu gibi, tıpkı bizlerin hayatımızın her gününde birlikte nefes alıp verdiğimiz önyargılarımız gibi... Tıpkı bizlerin kitabı okurken önyargılarımızın üstesinden geldiğimiz gibi zamanla Elizabeth de yanlış ile doğruyu ayırt ederek büyür. Bay Darcy ise her ne kadar hızlı bir şekilde önyargılarından kurtulsa da o kahrolasıca gururunu bir kenara bırakması Elizabeth'in önyargılarından kurtulması kadar uzun sürer. Ne zaman ki Elizabeth, Bay Darcy konusunda, kararlarını etkileyen yanlış önyargılarından ve Bay Darcy, Elizabeth'e karşı ördüğü bir duvar olan, gururundan kurtulunca iki kahramanımız uzlaşarak birlikte bir geleceğe yürümeye başlarlar. Ne sonsuz bir mutluluk vaadi, ne de bir olağanüstülük vardır bu yolda. Fazlasıyla gerçekçidir. Sorumuzu cevaplamaya dönersek eğer, bence Bay Darcy'nin bu kadar 'Mükemmel' olmasının nedeni gerçeğe çok yakın olması yani bir yerde mükemmel olmamasıdır. Bay Darcy kitabın hiçbir yerinde muhteşem olmamış, hatalar yapmış ve yanlış kararlar vermiştir. Ama onu daha değerli kılan bence bunları yapmış ve hatalarını kabullenip onları, kusursuz bir şekilde olmasa da, düzeltebilmiş olmasıdır. Bu yönünü, yani gerçeğe bu kadar yakın bir karakter oluşturabilmesini-yetenekli bir yazar olmasının yanı sıra - Jane Austin'in yaşadığı olaylara bağlıyorum. Hem kendisinin hem de çok derinden sevdiği biricik ablasının, aşk yüzüne gülmemiş; aşık oldukları, güvendikleri adamlar onları yüzüstü bırakmıştır. Gerçek hayatta şans yüzüne gülmeyen yetenekli bir yazarın kendi hayallerini süsleyen değer veren, koruyan, hatalarının sorumluluğunu alan ve sevdiği kadın uğruna ölmek değil onunla birlikte yaşamak isteyen- erkeği kanlı canlıymışçasına gözler önüne sermesi kaçınılmazdı. Çünkü herkesten, her şeyden önce Austin, Elizabeth olmak istemiş, Bay Darcy gibi biriyle karşılaşabilmiş olmayı dilemiştir. Bir yerde, Elizabeth ile Bay Darcy'nin ilişkisi kendisine yazdığı mutlu sondur. Bununla beraber, bu büyük aşkı tek başına Bay Darcy'nin varlığı ve 'mükemmelliği' ile açıklamak, bence, Elizabeth'e büyük bir hakarettir. Bence, Bay Darcy'yi 'mükemmellik' sıralamasında bu kadar yukarıya taşıyan, karşısında Elizabeth gibi güçlü, nitelikli, çağının çok ötesinde, zeki ve bununla beraber katılaşmamış, mizah duygusuna ve bununu destekleyen zaman zaman onu yanıltsa da çoğunlukla doğruları gösteren- gözlem yeteneğine sahip bir kadının olmasıdır. Bir yerde Bay Darcy, 'Mükemmel Erkek Ekolü'nden çok 'Mükemmel Kadın Ekolü' olan Elizabeth'in yanında ona yaraşan, ona yakışan erkek ekolüdür. Yani toparlamam gerekirse, ne kadar 'Mükemmel Erkek Ekolü' olarak görünen Bay Darcy olsa da bence Bay Darcy'yi Bay Darcy yapan asıl şey Elizabeth ile arasındaki özel, güzel, dürüst ve gerçekçi ilişkidir. Yani bir yerde bir gün kendi Bay Darcy'sini bulmak isteyen her kız aslında kendi içinde yaşayan Elizabeth'i bulmak istemektedir.