Dokuz Tahtından İnilir mi?

Üniversitelerin açılması ile birlikte birçok kişi çocukluk arkadaşlarını yeniden görme fırsatı buldu. Bazıları kreşteki sümüklü çocuğu görürken bazıları da lise aşkıyla tekrar görüşmüş oldu. Genel olarak söylemek gerekirse birçok yeni öğrenci sınırın güneyinde tanıştığı insanlarla güneşin batısında tekrar buluştu. Ve bu kişilerin birçoğu o eski arkadaşına olabilecek en samimi şekilde selam verip, tekrar görüşmek üzere anlaştı. Belki gerçekten buluştular ya da Murakami'nin anlattığı gibi taraflardan biri umutsuzca bekledi ve karşı taraftan beklediği tavrı göremedi. Zaten hep böyle olmaz mı? Sınırın güneyindeyken insanlar daha sevimli, daha arkadaş canlısı görünmez mi göze? Yıllarca "Şimdi karşılaşsam ne yaparım?" diye düşündüğünüz lise aşkınızı gördüğünüzde hiç de hoşlanmayacağınız bir tipe dönüştüğünüzü fark etmez misiniz? Belki değişmiş olan kendi zevkleriniz, hayat görüşünüzdür ya da belki o eskiden tanıdığınız insan bambaşka birine dönüşmüştür. Bir zamanlar insan olan tanıdığınız belki de dönüşümünden sonra Kafka'nın hamam böceğinden başkası olmamıştır. İyi niyetle ona yardım etmeye çalışırsınız, görüşmeye çalışırsınız ama o sizle pek bir şey paylaşamaz. Sadece rutin hareketlerini görebilirsiniz. Hacime' nin; Şimamoto'nun bara geldiği saati, gelmek için tercih ettiği günleri ya da en sevdiği içkiyi bildiği gibi. Bazen de Murakami'nin anlattığı gibi geçmişten izler ararsınız. Mesela Şimamoto' nun aksayan sol bacağı gibi ve yine onu olduğu gibi bulamazsınız. Karşınızdaki insanda hatırladığınız sevilesi, nazik tavırlardan eser kalmamıştır. Tepeden tırnağa hatta size karşı olan tutumuna kadar değişmiştir o lise aşkınız. Ya da artık umurunda değilsinizdir. İnsan ilişkileri işte... Belki de bazı konularda kedilerin adı bir kere dokuza çıkmıştır ve o dokuz tahtına insanlar sırf bu yüzden oturamıyordur. Belki de kedileri nankörlükle suçlarken kendi nankörlüğümüzü göz ardı ediyoruzdur. Kim bilir? Bir diğer senaryo ise Murakami'nin hikayesinin başka bir kısmı: Siz o insanı, eskiden dostum dediğiniz insanı, tekrar görürsünüz, birkaç kez görüşür sonra çevrenize onla görüşmek için yalan söyler ve belki de kendi hayatınızı altüst etme riskini göze alırsınız. Hatta uçakla nedenini bile bilmeden ülkenin öbür ucuna uçarsınız ve sabah kalktığınızda o eski dostunuzu bulamaz bir daha da haber alamazsınız. Bu örnek biraz fazla abartı bir senaryo belki ama işte o zaman o dokuz tahtında kurulmuş, patilerini yalayan kedinin usulca aşağı atladığını gördüğünüz andır. Beklemezsiniz ondan. Birlikte bir günü daha paylaşacağınızı düşünürken ayak izleri çoktan kaybolmuştur. Belki de biraz kullanılmış hissedersiniz, "Yaptığım o kadar şeyin karşılığı bu muydu?" diye düşünürsünüz ama iş işten çoktan geçmiştir. Eskiden dostum dediğiniz insan size bir not bile bırakmadan çekip gitmiştir. Ya da bu hikayeye biraz daha metaforik bir anlam yüklersek kırk yıl önce tanıştığımız ve sadece bu sebeple çok iyi tanıdığımızı düşündüğümüz bir insanın değişmiş ve artık güneşin batısında kendi hayatını çoktan kurmuş olduğunu fark edemeyiz. Belki de gerçeği içten içe çok iyi biliriz de düşünmek istemez, kırk yıl önce nasıl davranıyorsak yine öyle davranmaya devam ederiz. Haliyle aynı karşılığı alamazsak önümüze hayal kırıklığından başka bir şeyin çıkmasını bekleyemez ve kabullenmekten başka çare bulamayız. İşte bazen eski bir dostu görmenin heyecanından mı yoksa boş hayallerin peşinden koşmanın verdiği hazdan mı bilemem ama ilkokulda aynı sırayı paylaştığı arkadaşını görüp selam verdiği halde karşılık alamayan iyi kalpli insanların olduğu biraz acımasız ve son derece değişken bir dünyada yaşadığımızı fark ederiz. O an belki komik gelir ya da hiç umurumuzda olmaz, "Bana ne ki bundan?" diye düşünürüz ama sonradan aklımıza geldiğinde küçük bir burukluk olur içimizde çünkü kendimizi o tatlı insanın yerine koyduğumuzda pek de hoş bir durum olmadığını anlarız. Yapacak pek de bir şey yoktur. Sadece yelkovan ve akrep arasındaki fark değişirken insanların da aynı kalmadığını hatırlamak gerekir. Eren Gözde Anıl Kafka, F. (2016). İstanbul: Siyah Beyaz. Murakami, H. (2015). İstanbul: Doğan KKiatyapn. a kça Dönüşüm. Sınırın Güneyinde Güneşin Batısında.