Siyaset Sanatı

Hayat bir güçler dünyasında ve bu güçlerin birbirini dengelemesinden başka ne ki aslında... Kazananların ve kaybedenlerin bulunduğu bir taraf sevinirken diğer tarafın ölüm hüznüne gömüldüğü bir oyun sahasından ibaret değil mi dünya?.. Peki, bu oyun sahasında bireyin işlevi nedir? Birtakım yönetici sınıflar tarafından kullanılan bir piyon mudur insan tarihin başlangıcından beri? Eğer öyleyse insanları manipüle etmenin yöntemleri nelerdir ve nasıl uygulanır? Şundan eminim ki bu sorular yaşamın bir döneminde herkesin aklını kurcalamıştır. Ben de herkes gibi çocukluğumdan beri bu sorular üzerine kafa yorarım. Siyaset; üzerine derin araştırmalar ve okumalar gerektiren ve içinde birçok bilinmeyenin bulunduğu bir denklemdir. Basitçe siyaset çeşitli kaynakları kullanarak insanları yönetme gücünü elde etme ve yönetilen insanları ortak çıkarlar için kullanma sanatıdır, diyebiliriz. Peki, siyasetçiler bu gücü nasıl elde ederler? Bunun bir sistemi var mıdır? Aslında insanlık tarihine baktığımızda bu soruların cevabını bulmanın çok da zor olmadığını rahatça söyleyebiliriz. Çünkü varoluşundan beri sosyal bir canlı olan insan, küçük veya büyük topluluklar halinde ve bir lider önderliğinde yaşamıştır. Liderler ya halk tarafından tayin edilmiş yahut da zorbalıkla yönetimi ele geçirmişlerdir. Öyle ya da böyle başa gelen insanların ellerindeki gücü koruması her zaman zor olmuştur. Peki, liderin bu gücü koruması için ne yapmalıdır? Bu sorunun cevabını günümüzde insanlar tarafından bir günah keçisi haline getirilen Machiavelli bundan yaklaşık 500 yıl önce yazdığı ''Hükümdar'' isimli kitapta vermiş. Machiavelli'nin ismini ilk duyduğumda henüz çocuktum. Babam sevmediği ve ikiyüzlü olarak nitelendirdiği biri hakkında konuşurken bu ismi telaffuz etmişti. Aradan yıllar geçti, duyduğum onca kötü şeye rağmen Machiavelli'yi okumaya karar verdim. Kitabı okumaya başladığım andan itibaren kitapta bir hükümdarda olması gerektiği söylenen ve insanlar tarafından ahlaki bulunmadığı için hoşlanılmayan bütün o özellikler bana günümüz siyasi kişiliklerini anımsattı. Günümüz siyasetini yakından takip eden biri, her ne kadar insanın hoşuna gitmese de günümüz başarılı liderlerinde bulunan özelliklerin kitapta bir bir zikredildiğini rahatça fark eder. Bunu farketmemle birlikte şu soru aklımı kurcalar oldu: ''İnsanların yönetim şekilleri ve liderleri yargılama tavırları beş asır boyunca hiç mi değişmez?'' Beş asır boyunca insalığa dair neredeyse her şey baştan aşağı değişti; yaşam tarzı, güzellik anlayışı, zevkler, düşünceler, hayaller... Ve siyasetin ve siyasetçilerin gerçekten hiç değişmediğini görmek beni ziyadesiyle şaşırttı. Şaşkınlığım beni tekrar düşünmeye yöneltti, gerçekten insanlar manipüle edilmesi bu kadar basit canlılar mıdır da çok uzun zamandır insanlar aynı şekilde manipüle ediliyor ve yönetiliyorlar. Çünkü şu bir gerçek ki, insanoğlu artık bir sistem sonuç vermemeye başlayana kadar bir yenisini oluşturma hatta eskisinde bir reform yapmaya dahi gerek duymaz. Benim görüşüm bu siyasi düşüncenin bugüne kadar değişmeden gelmesi insanoğlunun bu siyasi oyunlar karşısındaki aczinin ne kadar muazzam olduğunun en büyük göstergesidir. Peki, bütün bu hileler, yalanlar ve ihtiraslar arasında özgür irademizin olduğunu düşünürken ne kadar gerçekçiyiz? İnsanlar yaptıkları kişisel seçimleri özgür olarak nitelendirirken ne kadar derinlemesine incelerler yaptıkları seçimleri? Ne kadar eminlerdir özgür olduklarından? Şahsi görüşüm bu sistemin sürekliliğinin kaynağı insanların rehavete olan aşklarıdır. İnsan fiziksel bir acı içinde değilse, içinde bulunduğu bu ''rahat'' düzen içerisinde yaşamayı her zaman değişime yeğler. Çünkü değişim her zaman kolektif bir çaba ister. Ve harcanan efor sonucu getireceğin yeni sistemin eskisinden rahat olmasının garantisi de yoktur. Bu yüzden insanların kendinden güçlülere (liderlere) bakışı hiçbir zaman değişmemiştir. Machiavelli yazdıklarıyla beni düşünmeye iterek aklıma takılmış olan birkaç soruya cevap vermemi sağladı. Bu siyasi sistem yakın bir gelecekte değişir mi sorusunun cevabı ise benim için hala bir bilinmezlik.