Hayatımızdan Çalınan Beş Saniye

Youtube adlı ve hemen hemen hepimizin kullandığı video yüklenen ve izlenen siteyi biliyorsunuzdur. Pek akılda kalacak bir şey değil ama bazen bir video açtığınızda Youtube size bir reklam gösteriyor ve siz de 5 saniye içerisinde bu reklamı atlayabiliyorsunuz. Seray Şahiner de Reklamı Atla adlı bu deneme kitabında tıpkı Youtube'da bizim yaptığımız gibi reklamı atlıyor, direk konuya girip okuyucuyu sıkmadan denemelerini paylaşıyor. Yazar, denemelerinde genellikle geçmişte yaşadığı olayların kendinde bıraktığı psikolojik ya da fiziksel etkilerini bizlere anlatıyor. Çoğunlukla nostaljik denebilecek bir stili olan yazar duygularını ve görüşlerini çok iyi dile getirmiş. Bununla birlikte akıcı bir üslup bulmayı da başarmış. Yazarın geçmişine baktığımızda normal sayılabilecek bir çocukluk ve gençlik geçirdiğini görüyoruz. Kitabın ilk denemesi olan "Drahoma"da yazarın da üstü kapalı bir şekilde belirttiği gibi ailesi ve çevresi onu hiçbir konuda pek zorlamamış. Yazış stiline baktığımızda bunun etkisini rahatlıkla görebiliyoruz. Yazar olması gerektiği gibi okuyucuyla muhabbet edermişçesine kendi tecrübelerinden ve başkalarının tecrübelerinden faydalanarak bize hayatı anlatıyor. Her biri yaklaşık 4-5 sayfalık 48 denemeden oluşan kitapta yazar, daha önceden de belirttiğim gibi akıcı, okuyucuyu sıkmayan bir şekilde denemelerini kaleme almış olsa da gelecekten beklenti ve gelecek hakkındaki kaygı ya da umutlarını dile getirmek yerine geçmiş odaklı çalışmış. Şahsen ben bu kadar tek görüş açılı denemelerin pek taraftarı olmak istemesem de yazarın denemelerini kaleme alış şekli oldukça kendine özgün. Ben sadece 1998 doğumlu olduğumdan yazarın bahsettiği çoğu nostaljik olaylar hakkında kendime ait anılara sahip olmama imkan yok. Ama insan "o" zamanda doğmayıp, "o" olaylara ait anılara sahip olmasa bile "o" olayları başkalarından dinledikten ya da kitaplardan veya internetten okuduktan sonra sanki "o" olaylar sırasında kendi de orada olmuş da o ana ait hatıraları varmış gibi oluyor. Asıl tuhaf olan ise o olaylardan tekrar tekrar bahsedilince sanki yıllar sonra köylerine dönen yeni emekli olmuş gurbetçiler gibi insan kendini "eski" hissediyor; her ne kadar 1998 doğumlu olsa bile. Dolayısıyla bu kitap bana da kendimi zaman zaman "eski" hissettirdi ve bu bence oldukça ilginç ve her insanın hayatında mutlaka arada bir hissetmesi gereken bir his, insanı insan yapan şeyler de bu tarz duygular değil mi sonuçta? Kitabın kendisi, verdiği bu ilginç his ve ismi yeterince ilgi çekici olmasına rağmen kapağı da bir o kadar ilgi çekici. Daha önce de belirttiğim gibi Youtube'un "Reklamı Atla" özelliğini sadece isim değil aynı zamanda kitabın kapağı yapmak da kendimce her ne kadar basit de olsa aynı zamanda bir o kadar da etkili ve okuyucunun kolaylıkla ilgisini çekebilecek bir fikir. Bu fikrin yazarın kendisine mi yoksa yayınevi çalışanlarının bir fikri mi olduğunu bilmem ama bu dizayn sanırım bu kitap için yapılabilecek olan en iyi dizayn olmalı (belki de değildir, sonuçta biz okuyucular sadece tek kapağı görüyoruz değil mi?). Şimdi, "Kapağın üzerinde bu kadar düşünmek gerekli mi gerçekten?" diye sorabilirsiniz belki ama yeni bir kitap denemek istediğinizde kapağın kendisi de kitabın ismi ya da içeriği kadar etkili olmuyor mu sizce? Belki de kitabı kapağına göre yargılamak zannettiğimiz kadar da kötü bir şey değildir. Kısaca özetlemek gerekirse, kitabı oluşturan çoğu deneme sadece geriye bakan ve gelecek ile ilgili pek bir şey sızdırmayan bir şekilde yazılmış olsa da, bunun okuyucuya verdiği ilginç ve benzersiz his (önceden belirttiğim "eski" hissi) kitabı kesinlikle okumaya değer kılıyor. Kitap, okuyucuya eski anılarını ya da eskiyle ilgili anılarını tekrar hatırlattırıyor. Böylece kitabın kendisi okuyucunun beyninde kendine iyi bir yer edinirken, çağrıştırdığı anılar da bu kitap sayesinde gün yüzüne çıkıyor. Tarık Emin Kaplan Kitabın Ön yüzü