Işık! Kamera! Motor!

Nadine Labaki'nin yazıp yönettiği, hatta ve hatta Amale karakterini canlandırarak başrol görevini üstlendiği "Peki Şimdi Nereye?" adlı filmi GE100 dersi kapsamında düzenlenen etkinlikler sırasında seyretme fırsatı buldum ve çok etkilendim. Bunun üzerine, hem sinemaya olan ilgimden, hem de filmin benim üzerimde bıraktığı etkiden dolayı TURK-101 dersinde yazacağım ilk blog yazısını bu film üzerine yazmaya karar verdim. Bu yazımda, filmi kısaca tanıttıktan sonra filmin sevip sevmediğim yanlarını tartışacak ve bakış açımda yarattığı değişikliklerden bahsedeceğim. İtalyan sinemasının kara mizahından ve Broadway'den ufak esintiler taşıyan film, Lübnan'da dinsel çatışmalar sonucu ortaya çıkan savaşların getirdiği yıkıcılığın etkisinde kalmış bir köyü konu almaktadır. Lübnan'daki pek çok köyün aksine bu köyde Hristiyan ve Müslümanlar uzun süredir barış içinde yaşamaktadır. Bunun sebebi ise köyün dış dünyadan oldukça kopuk olmasıdır. Etrafı mayınlarla kaplı bu köyün dış dünya ile olan tek fiziksel bağlantısı oldukça tehlikeli bir patikadır. Köyde bu patikayı aşabilen yalnızca iki genç (Roukoz ve Nassim) vardır ve bu gençler aynı zamanda yakın kasabalarla ticaret yaparak ailelerinin geçimini sağlarlar. Köydeki barış ortamının bozulması ise yine aynı gençlerin köye televizyon kurmalarıyla başlar. Bu sayede köy halkı dış dünyada yaşanan olaylara tanıklık eder ve erkek nüfusun birbirine düşman kesilmesiyle birlikte köy1d eki barışı yeniden sağlamak köyün cesur kadınlarına düşer. Komedi ve dram türündeki filmin ana temalarını düşmanlık, sevgi, yitim, yokluk ve yoksulluk kavramları oluştururken bu temaları desteklemek amacıyla dostluk, aşk, yardımlaşma ve birliktelik yan temaları kullanılmıştır. "Peki Şimdi Nereye?"nin açılış sahnesinden itibaren en son saniyesine kadar beni etkilemeyi başaran nadir filmlerden biri olduğunu söylemem gerekir. Film, "matem dansı" adını vermekten hoşlandığım muazzam bir koreografi eşliğinde savaşlarda kaybettikleri eşleri, oğulları ve kardeşlerini anmaya giden siyahlara bürünmüş köylü kadınlarla başlar. Bu sahnenin beni en çok etkileyen sahnelerden biri olmasının nedeni ise kadınların yaşadıkları acıların oldukça sanatsal bir perspektiften izleyiciye yansıtılmış olmasıdır. Her ne kadar soyut bir temsil gibi görünse de, koreografi; kadınların acısını somut bir biçimde izleyiciye yansıtmakta ve izleyicinin içinde burukluk yaratmakta oldukça başarılı bir araç haline gelmiştir. Filmin beni etkileyen diğer özelliklerini ise kapalı mekan çekimleri, filmin genelinde kullanılan; aynı zamanda Ortadoğu coğrafyasıyla örtüşen pastel renkler ve filmde kullanılan yerel müzikler oluşturmaktadır. Filmde tam anlamıyla beğenmediğim bir kısım olmamasına karşın Lübnanlı kadınların köyde böylesine söz sahibi olabilmesine oldukça şaşırdığımı söylemeliyim. Tabi ki böyle düşünmemin üzerinde içinde bulunduğum toplumun Ortadoğu'ya karşı olan genel görüşünün bir etkisi olduğunu kabul etmem lazım. "Peki Şimdi Nereye?"yi izlemeden önce Ortadoğu hakkındaki izlenimlerim pek de olumlu değildi açıkçası. Terör olayları, cehalet ve daha pek çok din nedenli sorun hem bu coğrafyadan beni soğutmuş hem de pek çok olaya duyarsız kalmama neden 2 olmuştu. Filmi izlediğim sıralarda ise beklediğimden çok daha farklı bir manzarayla karşılaştım. Hatta bu manzara öylesine farklıydı ki, ben köyde büyük bir kaosun doğmasını beklerken Labaki beni yanıltmayı başardı ve köyün kadınlarının kendilerine has yöntemleriyle bu kaosu engellemiş oldu. -Aynı zamanda köyün kadınlarının kullandığı bu akılcı yöntemler de filmin beğendiğim yönlerinden birisi olmuştur.- Film bittikten sonraysa çok az filmden sonra yaşadığım bir deneyimi yeniden yaşamış oldum. Bir anlığına kendimi filmin bir parçasıymış gibi hissettikten sonra gerçekliğe döndüğümün farkına varmak gerçekten çok değişik bir histi. Labaki'nin ikinci filmi olan "Peki Şimdi Nereye?" Lübnan'da hiçliğin ve savaşların ortasında kalmış bir köyde yaşayan kadınların köyün erkeklerini savaştan uzak tutmak için başvurdukları çabaların kimi zaman ağlatan, kimi zamansa güldüren hikayesini anlatmaktadır. İzleyiciye gerçek bir Lübnan köyünden manzaralar sunan film bana Ortadoğu'nun hiç bilmediğim bambaşka bir yüzünü göstermiştir. Bu sayede de filmden sonra Ortadoğu'da yaşanan olaylara başka bir gözle bakabilmeyi başarabilmem filmin ne kadar kuvvetli olduğunu kanıtlamıştır. Eğer sizin de dünya sinemalarına ilginiz varsa Labaki'nin bu filmini kaçırmamanızı öneririm.