NAKIŞ NAKIŞ TÜRKÇE

Kitaplar arasından bir tercih yapmam istenseydi sanırım seçeceğim son tür, şiir kitapları olurdu. Realiten uzak, hız çağına pek de uygun olmadığını düşündüğüm şiir kitapları ile ilgili ön yargımı tamamen değiştiren kitap: Kendi Gök Kubbemiz. 1900'lü yılların başında yazılması nedeniyle "Anlar mıyım acaba?" diye ürkerek elime aldığım kitap, meğer Türkçenin en saf, en mükemmel haliyle işlendiği bir eser olarak okuyucuları kucaklamayı bekliyormuş. Kitapta yer alan şiirleri tekrar tekrar okuma isteğimin arkasında sanırım şairin kullandığı dilin eşsizliği yatmaktadır. Yahya Kemal'ın deyişiyle "Beyaz Türkçe". Şairin her sözcüğün, her harfin üzerinde aylarca hatta yıllarca düşündüğü sonra kullanmaya karar verdiği KÖŞKER 2 apaçık ortada. Sözcüklere hayat verilmiş sanki. "Ve serin selviler altında kalan kabrinde" (Beyatlı 1989:87) dizesinin ilk şeklinin, "Ve siyah selviler altında kalan kabrinde" olduğunu, şairin yıllarca bekleyip serin sözcüğünü bulduktan sonra şiiri yayınladığını okuduğumda sanatçı olmanın aynı zamanda bir sabır işi olduğunu öğrendim. Anlaşılan şairlik aceleye gelmiyormuş. Kitabın ismine bakarak ne tür temaları işlemiş olabileceği konusundaki tahminlerim ise beni yanıltmadı. Evet, Kendi Gök Kubbemiz yani bizim gök kubbemiz. Bizi bize anlatıyordu. Büyük bir medeniyetin ve milletin bir parçası olmanın verdiği övünç ve en önemlisi de bunun hissettirdiği haz her kelimede her dizede iliklerime işliyordu. Eserin bence en dikkat çekici noktalarından biri de nostalji. Şairin içerik olarak eskiyi anlatması, bunu yaparken de okuyucuyu sıkmamaya gayret etmesi kitabı canlı kılmış. "Deniz ufkunda bu top sesleri nereden geliyor? / Barbaros, belki, donanmayla seferden geliyor." (Beyatlı 1989:7) dizelerinde kendimi adeta Barbaros'un gemisinde, Tunus ya da Cezayir'den dönen leventlerin, bir başka dizede ise kafilelerle Tuna'dan geçen akıncıların yanında hissettim. Aziz İstanbul'u, Yahya Kemal'in adres gösterdiği "Bir Tepeden" daha sonra da "Bir Başka Tepeden" onunla birlikte izliyordum sanki. İstanbul'u adım adım, şairle adeta kol kola geziyorduk. Çocukluğumda gezip dolaştığım Süleymaniye, Üsküdar, Hisar, İstinye, Boğaz, Fenerbahçe ve daha nice mekanlar, dizeleri okudukça benim için farklı anlamlar kazanıyordu. Nasıl bir ruh halinin ve duygu yoğunluğunun sonucuydu acaba, bir şehre bu kadar hayran olmak? Şair bir yazısında diyor ki: "İstanbul, gözleri en ziyade kamaştırmış ve gönüllere en ziyade yerleşmiş bir şehirdir. Türkiye Türklerinin yeryüzünde başka bir eseri olmasaydı, tek başına yalnız bu eser şeref namına yeterdi." (Beyatlı 1989:17) KÖŞKER 3 "İstanbul'u sevmezse gönül, aşkı ne anlar?" (Beyatlı 1989:84) Hangi dize İstanbul sevdasını bu denli kısa ve öz anlatabilir? Peki ben, hangi şehre methiyeler yazacak kadar kendimi oranın bir parçası hissediyordum? Uğruna şiirler yazılacak şehirler kalmış mıydı acaba? Deniz, gökyüzü, ufuk, tarih, sonsuzluk, metafizik motifleri nasıl da harmanlanıp en seçkin sözcüklerle şiir olup karşımıza çıkıyordu. Sadece görme organı olarak tanımını yapabileceğimiz göz, küçük yaşta öksüz kalınca mı acaba şair tarafından semavi gözler diye nitelendiriliyordu? Duygu yoğunluğu yaşamanın, şair olmanın yolları acı dolu hayatlardan mı geçiyordu? Ezgi olarak bana hiç de yabancı gelmeyen "Sana dün bir tepeden baktım aziz İstanbul!" ya da "Birçok seneler geçti, dönen yok seferinden." (Beyatlı 1989:15) dizelerine eserde rastlamam da bana sanki bir dostla karşılaşmış hissini verdi. Bana göre kitap zevkli, doyurucu ve edebiyatımızın seçkin örneklerinden biri. Kültürümüze açılan kapıların anahtarlarından biri. Demek ki tarih, edebiyat ve şiir birikimi insana böyle mısralar yazdırabiliyor. Böylelikle gerçek bir entelektüel olmanın sonucu olarak kitap, edebiyat tarihinde en güzel yerini alabiliyor. Yağmurlu bir akşamda bu satırları yazarken ben de lirizmin doruğundayım. Yine imdadıma bana şiiri sevdiren şair Yahya Kemal yetişiyor ve diyorum ki: "Bitsin, hayırlısıyla, bu beyhude sonbahar." (Beyatlı 1989:82) KÖŞKER 4