İzlenimler

"Hepimiz çılgın doğarız, ancak bazıları böyle kalabilir." (Beckett, 89) [1] Acaba hayat mı bizim deliliklerimizi yitirmemize sebep olur yoksa bizim "gerçek hayat" diye tabir ettiğimiz soyut kurallar birlikteliği mi içimizdeki cevheri öldürür? Aslında çocukluktan gelen keşif gücümüz ve özgün saçmalıklarımız bizi biz yapar ancak biz yetişkin seviyesine adım atınca nedense onları bir zayıflık gibi görürüz. Halbuki Dünya'yı en saf ve doğal halinde sadece çocukken görebiliriz, sokakta rastladığımız ufacık bir yanardöner lamba bizim için büyüleyici bir an olabilir ya da yağmurun ardında bıraktığı yumuşak hava ve derin sessizlik yeni şeyler keşfetme hissimizi kabartabilir. Çocukken daha yaratıcı düşünebilmemizin sebebi aslında gerçekten düşünebilmektir, çünkü yaşlandıkça beynimiz bazı kalıplara girmeye başlar ve bizim "gerçekten düşünebilmemizi" engeller. Üstüne üstlük beynimiz çocukken daha körpedir, bütün gelen bilgiler doğrudan ona kaydedilir ve çevre tamamen anlaşılmaya çalışılır, o yüzden çocuklarda açık fikirlilik ve özgünlük fazladır. Bazı yazarlar sizi işte bu anlara geri götürür ve sizin tekrar "düşünebilmenizi" sağlar. Douglas Adams tam da böyle bir yazar, sizi dünyanızın sıradanlığından çıkarıp insanlığı en başından beri etkilemeyi başarmış olan yıldızlara ve gökadalara seyahate çıkarır hem de 30 Altar dolarından az parayla ve elinizde bir Otostopçunun Galaksi Rehberiyle. Sonra farkına varırsınız ki insanlığın değişmesi gerekmekte. Şu anda dünyamız tam da kimliğini belirleme aşamasında; standartların sürdüğü, tekdüzeliğin egemen olduğu bir distopya mı olacak yoksa çocukça çılgınlıkların ve yaratıcılıkların sürdürüldüğü bir ütopya mı? Aslında bu soruya genel bir cevap vermek çok zor çünkü her karanlıkta bir ışığın bulunduğu gibi her basmakalıp bölgede de yaratıcı bir *insan bulunacaktır ve de distopya ve ütopya tanımları kişiden kişiye değişiklik göstermektedir. Ancak şu anki insanlığın genelinde var olan düşünce tarzlarına bakıldığında distopya olasılığı daha çok göze çarpıyor. Vogonlar galaksinin en bürokratik yaratıkları- da aslında bunu çok güzel dile getiriyor: "Nasıl yani, Alpha Centauri'ye daha önce gitmediniz mi? Tanrı aşkına, orası sadece dört ışık yılı uzaklıkta, İnsanlar. Özür dilerim ancak etrafınıza bile bakmaya tenezzül etmezseniz Dünya'nızın yok oluşuna göz yummak zorunda kalırsınız!"(Adams, 26) [2] Bu söz aslında insanlığın uzay hakkında ne kadar ilgisiz olduğunu gösteriyor. Doğrusu içine kapanık bir zevk için dışarıya dönük ve daha ilgi çekici bir zevkten vazgeçmiştir insan; yani ekonomik hırstan dolayı bilimi ve uzaya açılma fikrini terk etmiştir -aslında burada tüm insanlık yerine bu işlere para yatırmayanları "suçlamak" daha doğru olabilir. Bu yüzden tıpkı bir asosyal çocuğa benzemektedir insanlık, dışarıdaki dünyayı tanımaya fırsat vermediği için dışarıdaki dünya da onunla iletişime geçmemektedir. Ancak bu asosyal çocuk farkında değildir ama düşlediği neredeyse her şey gerçek olmaktadır. Enteresan bir şekilde sanki doğa ve fizik kanunları bizim düşüncelerimize göre şekillenmektedir. Örneğin bir İmkansızlık Motoru* kurmak isterseniz bunu bir Zihni Sinir "procesi" gibi çizebilirsiniz, sonra Fizik alanında uzmanlaşmış ama çılgınlığını yitirmemiş birisi sizin bu çalışmanızı şans eseri görürse, benzer bir teknolojiye İmkansızlık Motoru adını verebilir, sonuçta düşlediğiniz buluşu dünyaya katmış olursunuz. Bilmiyorum ama siz de şu anda gelecekte olmasını istediğiniz bilimsel "çılgınlıklar" yapmak istiyorsanız en iyisi Edebiyata başvurmak ve insanlığı Douglas Adams'ın yaptığı gibi düşüncelerinizin *İmkansızlık motoru Galaksi Rehberinde yeni yaratılmış bir yıldızlararası seyahat motoru olarak tanıtılmaktadır. Neyse, bu garip paragraftan sonra insanlığın eksiklerini söylemeye devam edebiliriz. Şunu fark ettim ki insanlık bazı alanlarda çok gelişmiş, bazılarındaysa çok kötü. Bunun asıl sebebi hep bir noktayı kaçırmak: zamanın yüceliği. Eğer bir işe yeterince zaman harcarsanız o işi en iyi şekilde yapmanıza engel olacak hiçbir şey olamaz. Mesela "olmak ya da olmamak" düşüncesi üzerine yeterince kafa yorarsanız kendi beyninizin bağlantıları sayesinde bir sürü sayfadan oluşan bir makale oluşturabilirsiniz. Peki, neden hala "Hayat'ın anlamı ne?" sorusuna cevap veremiyoruz? Çünkü üstünde yeterince düşünecek zaman yaratmıyoruz, yaratamıyoruz değil. Hep başka işlerle meşgulüz, "borsa ne kadar sarsılmış", "falanca adam falancaya ne ayıp etmiş" gibi. Hep kendi kasıntılığımız içerisinde gide gele artık kaskatı kesilip mobilya olmuşuz ama haberimiz yok. Milyarlarca insanın katrilyonlarca nöronu boş işlere harcanıyor. Kendilerinin nasıl oluştuğunu bile merak etmiyorlar! Ama sadece bazen birisi çıkıp bir Galaksi Rehberi ile bir ışık yakabiliyor. Bence biraz durup düşünmek gerek...