BİN MUHTEŞEM GÜNEŞ

Yazar Khaled HOSSEINI, kitabında Afgan bir insan gözüyle kadın olarak Afganistan'da yaşamanın ne gibi zorluklarla dolu olduğunu, çok sade bir dille okuyuculara anlatmaktadır. Kitap kapağı tasarlanırken elinde taş olan bir insanın konması okura karşıda bir düşman olduğu algısı yaratıyor. Ancak kitap okunduğunda gerçek düşmanın göründüğü gibi karşılarında olmadığı ortaya çıkıyor. Gerçek düşmanın iç çekişmeler sonucu islami kuralların yanlış yorumlanıp kendi içlerinde yaratıldığı görülüyor. Burada düşman benim düşünceme göre kabullenemedikleri kendi yaşam tarzlarıdır. Benim kanaatimce bu kitabın yazılmasındaki amaç; ABD'deki ikiz kulelere yapılan saldırı sonucunda Taliban gibi terör örgütünün yıllar içerisinde iç çekişmeler sonucu nasıl ortaya çıktığını anlatmaktır. Kitap 1960'lı yıllardan başlayarak günümüze kadar Afganistan'daki Ruslarla olan savaşı, kendi iç çatışmalarını, ebeveyler ile aile içi zorlu geçen yaşam mücadelesini ve bu savaşın kaybettirdiklerini anlatmaktadır. Bunun yanı sıra, kitapta öne çıkan, Meryem ve Leyla isimli iki kahraman mevcuttur. Olayların akışı baş kahraman olan Meryem ile başlayıp Leyla ile devam ettirilmiştir. Meryem, çocukluğunu yaşamadan bir yetişkinmiş gibi aile sorumluluklarını almanın zorluklarıyla mücadele eder bir halde iç dünyası ile anlatılmıştır. Leyla ise iç savaşta ailesini kaybetmesi sonucu Meryem ile yolları kesişerek, kadın olmanın ortak kaderini paylaşmıştır. Yazar, birinci ana karakter olarak yarattığı Meryem'in çocukluk yıllarını mutlu bir aile ortamı içerisinde geçirememesinden dolayı duygusal ve içine kapanık kaderci bir karakter olarak geliştirmiştir. Diğer bir ana karakter olan Leyla'yı ise kendi kader çizgisinin dışına çıkararak önce aile mutluluğu daha sonra ülke sevgisi ve hasreti ile öne çıkarmıştır. Kitapta bir ülke gerçeği olarak, birden fazla kadın ile evliliğin olağan karşılandığı ve diğer eşlerin de bunu kabullendikleri görülmektedir. Kadınların, küçük yaşta istemedikleri kişilerle evlendirip annelik rolünü alarak, bu evliliklerinde çocuk ya da erkek çocuk doğuramama sonucu aile hayatı dışına atıldıkları ve dışlandıkları hatta şiddete maruz kaldıkları görülmektedir. Tüm dünyada olduğu gibi şeriatla yönetilen Afganistan'da da kadınlar özgürce karşı cinsleriyle eşit olmayan şartlarda yaşamaktadırlar. Bu kadınlar erkek refakatında olmadan evlerinden çıkamayıp diledikleri gibi giyinememektedirler. Hatta kadınlar yüzlerinin tanınamayacak kadar kapalı olan burka olarak adlandırılan kıyafetler giymektedirler. Yalnız başına okula, çarşıya, pazara gidemeyen ve özgürce düşünemeyen bir kadından daha ne beklenebilir ki! Kitabı okurken yıllar öncesinde izlediğim Vizontele filminde Belediye Başkanı rolünde oynayan Altan ERKEKLİ'nin konuşmasını hatırladım. ERKEKLİ konuşmasında; "Buranın nesini seviyorum; çok zor buna cevap vermek. İnsan memleketini niye sever? Başka çaresi yoktur da ondan, amma biz biliriz ki bir yerde mutlu mesut olmanın ilk şartı orayı sevmektir. Burayı sevsen burası dünyanın en güzel yeridir. Amma dünyanın en güzel yerini sevmezsen orası dünyanın en güzel yeri değildir." demişti. Ülkeler, dünya üzerinde bulundukları coğrafi konumdan dolayı iç ve dış çatışmalar yaşamaktadırlar. Bu ortamda ülke içerisindeki dış destekli güçlerin başlangıçta ülke savunmasını sağlarken, bunu başardıklarında ise ülkelerindeki yaşam şartlarını kendi doğruları çerçevesinde belirlemişlerdir. Güçler dengesi değiştikçe insanlar da kendi doğrularının dışına çıkarak, güçlüden yana taraf değiştirebilmişlerdir. İşte bu iç siyasi çekişmeler insan yaşamında olumsuz sonuçlar doğurmuştur. Halktan tam destek görmeyen terör örgütleri bu ortamlarda ortaya çıkmış, insanların hayat tarzlarına müdahale ederek halkın özellikle de kadınların özgürlüklerini ellerinden almışlardır. Kitabı okuduktan sonra ülkemizde özellikle Güneydoğu ve Doğu Anadolu Bölgesi'nde yaşayan kadınlarımızı düşündüm. Aile içi şiddete maruz kalan, toplumsal ve kültürel baskılara uğrayan, eğitim öğretim imkanlarından ve çalışma haklarından yoksun bırakılan, iş yerlerinde ayırımcılık ve gelir adaletsizliği ile yüz yüze olan kadınlarımız... Afganistan'daki kadar olmasa da ülkemizdeki kadınlarımızın da pek de iyi olmayan şartlarda yaşadıklarını hatırladım. Kitapta geçen olayları yaşayan kadınları düşündükçe kadınlarımıza böyle bir yaşamı ister miydin sorusunu sormak geliyor insanın aklına. Sorunun cevabını düşündükçe şükrederek, tüm çoğu dünya ülkesinden önce kadınlarımıza haklarını veren, Türk Milletine bağımsızlığını kazandıran Ulu Önder Baş Komutan Büyük Devlet Adamı Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK'ü bir kez daha minnet, şükran ve rahmetle anıyorum. Ozancan UĞUR 21201350 Türkçe 101-9