UÇURUMUN KENARINDA BİR DÜNYADA OLMAK

Toplumsal sınıf düzeyleri arasındaki farkların uçurumlar kadar olduğu, dünyadaki en zengin ilk on insanın servetinin dünyanın yarısının servetine eşit olduğu, sosyal hizmetlerin küçük bir kısımda kusursuz işlediği ama geri kalan yerlerde "hizmet" kelimesinin bile çok nadir duyulduğu, hatta ağızlara bile alınmadığı bir dünya düşünün. Veya düşünmeyin. Çünkü gerek yok. Siz zaten bu dünyanın bir üyesisiniz. Dün izlediğim Elysium adlı lmden o kadar etkilendim ki kendimi bu dünyanın bir üyesi olduğum için suçlayacak kadar derinlerde ve yalnız hissettim. Geleceğin dünyasındaki insanları konu edinen bu distopya ürünü lm, bana aslında durumumuzun ne kadar kritik olduğunu ve "Bir şeyler ayarlarız" demek yerine bir an önce "Yapacağız, yapmak zorundayız!" demenin zamanının geldiğini gösterdi. Çoğumuzun varlığını bile hissedemediği bu sorunu kaleme alan ve bu soruna kafa yoran bir tek ben olmamalıyım düye düşünüyorum. İşte bu nedenden ötürü yükümü sizlerle bu yol aracılığıyla paylaşmaya karar verdim. Ama her şeyden önce size bir sorum var: Dünyada, sizin dışınızda herkesin çok kötü yaşam kalitesine sahip olduğunu bile bile mükemmel ve sonsuz olanaklara sahip bir hayata sahip olmak ister miydiniz? Yukarıda yönelttiğim bu soru aslında lmi izleyen ya da izlemeyen herkesin kendine yöneltmesi gereken bir soru. Çünkü bu soru aslında bizim insani değerlerimizi açığa çıkaran bir soru. Elbette soruma "Ben, bu saydıklarının yarısını bile kabul ederim." cevabını verenleri suçlamayacağım ya da hor görmeyeceğim. Çünkü biliyorum ki insanlığın temel isteklerinden biridir en mükemmeli arzulamak ve bunun için savaşmak. Hatta çoğu zaman insanı hayatta bir yerlere getirenler de bu doğal içgüdülerdir. Duygularını ve hislerini bu gibi iyi amaçlar doğrultusunda, etik yollarla kullanan insanlar haricinde, birtakım bencil heves ve hayallere sahip insanları suçlayabilirim ama. Zira bu tür insanlar dünyamızın ahlaki değerlerden yoksun bir harabeye dönüşmesine neden olan insanlardır. Ancak elbette insanların sadece bencil olmalarının, dünyanın "kişiler arası uçurum" haline gelmesine sebep olduğunu düşünmüyorum. Sorunun başladığı, yani problemlerin ciddi seviyelere çıktığı yer, bu bencil insanların, diğer insanları birer canlı olarak görmediği, yani onları "yaşamaya değmez" sıfatıyla tanımladığı yer. Çünkü bu kişiler, kendileri odaklı bir dünyanın üzerinde geri kalan her şeye gözlerini yummuş oluyor. Elysium'da barınan insanlarda -yani üst tabakadaki zengin insanlarda- gördüğüm ilk özellik tam da buydu işte. Bana göre bu özelliklere sahip olmak sadece dünyaya değil, kişinin kendisine de zarar veriyor. Bunu birçok kişi gibi ben de birinci dereceden gözlemliyorum. Haberlere bile sık sık çıkıyorlar şu günlerde: Zor durumdaki insanlara ilaç satarken yatları artıran rmalar, bunun gibi zayı ıkları fırsat olarak görenler, diğer insanların sırtına basarak yükselenler... Biz de bu nedenle algılayamıyoruz sorunları işte. O kadar sık görüyoruz ki artık kimse bu tür şeylerin "sorun" niteliğinde olduğunu bile hatırlamıyor ya da bunları fark etmemek bize daha kolay geliyor. Bu durum için kullanılan bir sözümüz bile var: "Bakar kör olduk." Dünyanın her geçen gün daha adaletsiz bir yer haline geldiği şüphesiz bir gerçek. Ama bu olurken hiçbirimizin boş boş izlemesi gerekmiyor. Burası hepimizin yaşadığı yer ve eminim ki hiçbiriniz bu büyük Elysium'a hayranlıkla bakan küçük insanlar olmak istemiyorsunuz. Şu aşamada da yapmamız gerekenleri söyleyip ders vermeye çalışarak problemlerimizi önemsizleştirmek istemiyorum. Yukarıdaki sorumun cevabını da daha vermedim ve vermeyeceğim. Çünkü aslında hepimiz ne istediğimizi biliyoruz ve bizi ileriye, daha aydınlık günlere taşıyacak formül hepimizin beynine kazılı. Bunu gün yüzüne çıkarmak için yalnızca hayatı biraz eşelemek gerekiyor. Musab Tayyib Gelişgen