Bitirmek

"Hayata gelişimde hiçbir rolümün olmayışına benzer olarak, burayı terk ederken dahi ipleri ben tutmayacaktım..." Herkesleşme, Tunç İlkman Kimsenin doğumuna birazcık bile etkisi yoktur. Seçmediğimiz bir yerde, seçmediğimiz kişilerin arasında doğarız. Hatta doğmak ister miyiz ki? Bunun bile seçimini yaptırmaz doğa bize. Ölüm de doğum gibi görülür ve bir bilinmeyen, bizden bağımsız bir gerçek olarak kabul edilir. Çoğu insanın aksine bazı insanlar aslında kendileri hakkında son sözü yine de kendileri söylemişlerdir, başka kimsenin müdahalesine izin vermeden. Bazıları isteyerek bazıları da bir zorunlulukla kendileri almışlardır bu dünyadan gidiş biletini. Arkalarında hüzünlü ve acıklı bir hikaye bırakılar bu dünyaya. Tunç İlkman, Herkesleşme kitabında intihar ve hayatına son vermeyi iki farklı olgu olarak kabul ediyor. Hayata son vermenin bilinçli bir şekilde olduğunu anlatıyor. Hayatına son veren kişinin faydasına dokunacağını söyleyen bu olgunun soğukkanlı bir şekilde gerçekleştirdiğini belirtiyor. Öte yandan ihtiharı çeşitli duygusal tepkimeler neticesinde bilincin de hakim olmadığı bir durum olarak tanımlıyor. İntihar ancak bir cinnet sonucu gerçekleşip insanın katilini kendisi yapıyor. Bu tanımlara çok fazla katıldığımı söyleyemem. Bana göre ikisinin de aynı sonuçları var; bu dünyadan bir daha gelmemek üzere gitmek. Yazar bu kararın nedenlerini gruplaştırdığı için böyle iki ayrı tanım yaptığını düşünüyorum. Hem yazarın hem de benim fikirlerimi toplayacak olursak intihar eden bir kişi ani bir şok yaşamıştır ve verdiği karar anidir. Bu konu üzerinde çok düşünmez. Muhtemelen bu evrede olan birini gören herkes kendisinin bir problemi olduğunu anlar. Halbuki hayatına son veren bir kişi için böyle olduğunu düşünmüyorum. Bu tür kişiler bence ölümü uzun uzun düşünmüş ve kendilerince tartışmışlardır. Onları bu karara iten ani gelişen bir olay değil de hayattan bıkkınlık, zevk alamama gibi şeylerdir. Bu tür kişileri çok iyi ayırt edemeyiz, gözümüze sorunsuz gözükürler. İhtihar edenler sorunlarından kaçmak için bırakırlar bu dünyayı, hayatına son verenler ise bu dünyayı bırakmak istedikleri için bırakırlar. Evelyn McHale, dünyanın en güzel intiharı unvanına sahip bir kadın. Sevgilisinden evlenme teklifi aldıktan sonra onu hak etmediğini düşünüp intihar etmiş. Her ne kadar intihar notunda bedenimi kimse görmesin dese de intiharından hemen sonra çekilmiş bu fotoğraf bu güzel intiharı tüm insanlığa gösteriyor. Bu fotoğraf ilk gördüğümden beri üzüntüden çok bir hayranlık uyandırıyor içimde. Sanki sadece öğle uykusuna yatmış huzurlu bir kadın olarak duruyor Evelyn. Tunç İlkman'ın tanımlarından yola çıkarak, acaba kendisi hayatına son mu vermiştir yoksa intihar mı etmiştir? Olayın hemen ardından böyle bir şey yapması intihar ettiğini gösterse de bence onun içinde hep bir yetememezlik duygusu vardı. Bu güzel intihar bize gösteriyor ki intiharı ve hayatına son vermeyi ayırmak çok da mümkün değil. İntihar ya da hayata son vermek yerine sadece intihar kelimesini kullanacağım bundan sonra sonuçlarını aynı kabul ettiğim ve az önce de dediğim gibi aralarında ayrım yapmak zor olduğu için. Kendi düşünceme gelirsek, intihar benim için her zaman bir insan hakkı olmuştur. İnsanın kendi hakkında söyleyebileceği en önemli karardır. Buna kimsenin karışabileceğini de düşünmüyorum. Bana kalırsa bir insanı öldürmek ile bir insanın intiharına engel olmak aynı şeydir. Kimsenin başkası hakkında böyle önemli bir konuda söz söyleme hakkı yoktur. "İntihar acıyı sona erdirmez, sadece başkasına verir." Bu söz benim yukarıdaki paragtafta kesin olarak yazdığım şeyleri çürütebilecek tek şey benim için. Eminim her insanın yer yer intiharı düşündüğü bir zaman vardır. Bunu deneyimleyen biri olarak beni kimsenin önemsemediğini düşünmüştüm. Fakat bu söz bu yalanı yüzüme çarptı. Biz farkında olmasak da kesin olan bir şey var ki bizi önemseyen ve biz gittiğimizde bizi hatırlayacak biri olacak. Dediğim gibi kimse kimsenin hayatını etkilememeli. Eğer biz böyle bir işe kalkışırsak bizim yaşadığımız tüm acı bizi önemseyen kişilere geçer ve onların acısı olur. Tekrarlarsak, kimse bizim hakkımızda söz sahibi olamaz ama aynı zamanda biz de başkalarına acı çektiremeyiz. İntihar bizi ne olacağını bilmediğimiz bir evreye sürükler. Sonrasında bize ne olur önemli bir merak konusu ama unutmamız gereken şey bizi önemseyen insanlara ne olacağıdır. Eğer biz kendi isteğimiz ile koparıyorsak bu hayatı bağı, geride kalanların boynuna da bir ip bağlamamalıyız. Bu vicdanımızı sızlatan önemli sorunun sanmıyorum ki bir cevabı bulunacak.