YEŞİLDİM, SARARDIM

Başak burcu olarak doğdum. O andan beri Galatasaraylıyım. Elim ayağım tutuyor. Milletimin damarlarımda akan kanında da günümüz faşistlerince hor görülecek bir durum yok. Sonra birkaç yıl geçti. Kadınlık, erkeklik nedir öğrenemedim belki tam ama hangi tarafta olduğum belliymiş, onu öğrendim. Tamam, hepimiz insanız da bizim de bir cinsimiz, cinsiyetimiz varmış. Hayat devam etti, ben bir de kıskançmışım. Sakin, sessiz olmuşum. Başımdan işler geçmiş, içime de kapanmışım. Nemrutmuşum, ciddiymişim, her şeye gülmezmişim. Bunları öğrendim kendim hakkımda. Sonra da okumayı öğrendim. Sevdiğim bir şeymiş. Okudum, okudum, okudum... Arada yazdım, çizdim. Yaratmayı da seviyormuşum meğersem; ama Tanrıcılık nedir henüz bilmiyorum. 'Millet'ten önce bu çıktı başıma: Tanrı. Din. "Allah Allah," dedim(!), "Bu da nesi?" Bunları önce zorla öğrettiler. Ben de sıkıldım, erteledim 'din' okumayı. Birileri demişti ama zamanında "Sen Müslüman'sın." diye. Çok üstünde durmadım, illa bir şey olacaksam seni mi kıracağım, Müslüman olayım tamam. Ama kimse "Türksün sen." demedi. Ya da "Arapsın","Lazsın","Kürtsün"... "Beyazsın" demediler. "Onlar siyah, onlar sarı, onlar yabancı..." demedi kimse. Ben de biraz geç tanıştım bu kavramlarla. Genetik öğrenince kavradım biraz da, ben aslında hepsiyim. Zaten biyolojinin b'sini duymamış adam nereden biliyor ki Türk olduğunu? Sonra baktım doğumumdan bu yana bayağı bir zaman geçmiş, ben böyle bilmiş oluvermişim. Tecrübemin azlığına bakmadan fikir sahibi olmuşum. Annemi-babamı, fikirleriyle tanımışım. Hayat görüşü, dini, siyasi görüş, evliliğe bakışları, ne varsa sindirmişim içime. Böyle düşünmüşüm en azından. İyi bilirim sanmışım. Bilmişim ya hani. Psikoloji gördüm sonra. Kendimden anladım ki onlardan çok etkilenmişim. Arkadaşlarıma baktım, onlar da hep anne-baba karışık olmuş. İsteyerek mi yaptılar, fark etmeden mi bilmiyorum ama kendileri gibi yetiştirmişler bizi. Sonra biz, arkadaşlarımla beraber, hep beraber, büyüyüverdik. Çatıştık bazen. Ben bir de baktım annemle çatışıyormuşum. O, X derken ben, Y diyormuşum. "Nasıl Y dersi anne, nasıl böyle düşünürsün!" diye bağırıyorum ama neden olmasın? On yaşımda tanıdığım annem büyümedi mi sanki? Ben on yaş büyüdüm de o hep otuz mu kaldı? Ben bunu görememişim işte. Hep kendim değişiyorum sanmışım ama "Yedisinde neyse yetmişinde de o." değil işte. Meğer benim annemle babam yeni inançlar, fikirler, alışkanlıklar edinebiliyormuş. Sadece onlar da değil, dedemler bile değişmiş. Pişmanlıkları da varmış mesela hepsinin. "O zamanlar bunun doğru olduğunu düşünüyorduk ama hata etmişiz." diyebiliyorlar şimdi mesela. Bunun adı da 'olgunluk' oluyor sanırım. Olgunlaşmakla büyümek de bence aynı zaten, desem çok mu ileri gitmiş olurum? Harper Lee'yi ilk okuduğumda (ki o zamanlar tek kitabı olduğu için Bülbülü Öldürmek'i ilk okuduğumda da diyebilirim) hayran kalmıştım. Bir kitap daha ne kadar mükemmel olabilirdi? Bir yazar daha ne kadar güzel yaklaşabilirdi dünyanın en büyük sorunlarından birine? Peki ya o karakterlere ne demeli? Hangimiz Atticus Finch'e hayran kalmadık ki? Hem Harper Lee'yi hem de ailesini delice araştırdığımı hatırlıyorum. Gerçek Atticus Finch'i, o kasabayı, soyadlarını... Kitap bittikten sonra bile dünyasına çekiyordu beni. Bu yüzden Lee'nin tam elli yıl sonra ikinci kitabını çıkardığını duyduğumda çok heyecanlanmıştım. Çıkar çıkmaz da aldım. Tekrar Finch tavsiyelerine ihtiyacı vardı bence bütün dünyanın. Ama Atticus Finch değişmişti! Scout da artık büyümüştü, ona Scout bile demiyorlardı artık. Bu da yetmezmiş gibi Harper Lee'nin anlatımı da eskisinden çok farklıydı. Alışık olduğum o dünya başıma yıkıldı. Tıpkı kitapta Scout'ın başına yıkıldığı gibi. Ama Scout da benim gibi değişen tek şeyin kendisi olduğunu sanıyordu, bunu kitabın sonunda anladı. Neyse ki benim kavrayışım onunki kadar uzun sürmedi. "Bir zamanlar fazlasıyla tuhaf bir kadın idim- Hırçınlığının ve kibrinin acısını çeken" Sanırım değişimin kendisini anlamak için gereken tek şey değişmek değil, değişenleri de gözlemlemek lazım. İlkokul arkadaşını elli yıl sonra gören insanların şaşırma nedeni de bu işte. Kendileri çok değişmiş ama değişen arkadaşlarını görünce şoka giriyorlar; çünkü değişirken görmediler onu. "Ne zamandan beri bu kadar güzel yemek yapıyorsun sen?" "Hangi ara Z Grubu'nu destekler oldun?" Peki ya sen, ne zaman buldun kendini? Emin misin ya da bulduğuna? Sen artık değişmeyecek misin?