ALTIN YÜREKLİ GÖRÜNMEZ İNSANLAR

Bir insan tipi vardır, kimseyi kırmak istemez. Kibardır, anlayış göstermeye çalışır. Karşısındakini sinirlendirmeden, üzmeden tepkisini göstermeyi dener. İşte bence hayatta en çok yıpranan, en çok kahrı çeken bu insan tipidir. Üzerine çok gidilir. Nasıl olsa karşı koymak istemez denir. Hoşgörü göstermesi salaklık ibaresi olarak görülür, kötüye kullanılır. Bu benim çevremde gözlemlediğim bazen de kendimde hissettiğim durumdur. Betimlemem belki biraz eksik, belki biraz abartılı ama düşüncem bu yönde. Giorgio Bassani, Altın Gözlük'te sanki benim bu düşüncemi sözcüklerle resmetmiş gibi hissetim okurken. Doktor Fadigati sanki bu bahsettiğim insan tipinin bir portresiydi. Onun üzerinden geçen her bölümde, acaba bu sefer kabuğunun dışına çıkacak mı, acaba bu son damla mıydı diye heyecanlandım ama hep benim beklentilerimin aksine kendisi gibi olmaya devam etti. Homoseksüel kimliği alay konusu olduğunda sinirlenmedi, kimseyle tartışmadı; sevgilisi onu kullanıp bütün malvarlığını da yanında götürerek onu terk ettiğinde de sinirlenmedi, onu suçlamadı; insanlar onun dış görünüşüyle yargıladığında da ağzını açıp tek bir sert sözcük bile sarf etmedi. Yalnız ve kırılmış bir insan olarak dünyaya veda ettiğinde muhtemelen sadece kitabın geçtiği dönemde 20'li yaşlarında olan Giorgio Bassani tarafından hatırlandı. Bassani'nin anlattığı üzere "... bir kişiden gelebilecek iyi tek bir söz, sıcak bir bakış, içten bir gülüş için gerçekten her şeyi yapmaya hazırdı."(Bassani, 33) ama ne yazık ki Fadigati'nin samimi ve yardımsever olmaya çalışması hep hüsranla sonuçlandı. Hak etmiş olduğuna inandığım takdirlerin hiçbirini de görmedi. Ama o doğru olduğuna inandığını uygulamaktan asla vazgeçmedi. İşte bazılarımız sert olamıyor ve bazılarımız da sert olamamayı seçiyor. Ama dışarıdan baktığımda ikisini ayırt edemiyorum ve doğal olarak ikisi de beni aynı oranda üzüyor. Bir nevi hak yenmesi durumu bu. Doğru ya da yanlış tarafta olması fark etmeksizin, karşılıklı kibarlık ve hoşgörü arayan bir insan kırılmış oluyor böyle durumlarda. Sanki iyi niyeti seçmek hayatta hep üzülen taraf olmaya denk gibi gözüküyor. Dünyanın bazı bölgelerinde iletişim düzeyi bunu kaldırabilecek toplumlar var. Doğru. Ama olmayanlar çoğunluğu ve dolayısıyla genel izlenimi oluşturuyor diye düşünüyorum. Diplomatik çözüm arayan bu insan tipinin sesi çoğunluğu oluşturan bu toplumlarda baskılanıyor ve sanki bu insanlar yalnızlığa, çaresizliğe kapılıyor gibi hissediyorum. İnsanlığı modern zamanda, modern toplumda bir arada tutan çimento karşılıklı saygı diye düşünüyorum. Eskiden sahip olduğumuzdan çok daha fazla düşünce akımına, ideolojiye, yaşam biçimine sahibiz insanlık olarak. Çeşitliliğin bir getirisi olarak da bunlar birbiriyle sürekli çatışma içerisinde. Muhtemelen insanlık tarihi boyunca çoğu ortaya atılan ve atıldıktan sonra da yanlış görülüp savaş açılan ve yok olan düşünce döngüsü şu an sahip olduğumuz kısmi saygı sayesinde bugün uzlaşım içinde varlığını sürdürebiliyor. Bu insan tipi saygı kavramını günlük hayatta uygulamaya çalışan bir örnek aynı zamanda. Evet çoğunlukla zarar görüyor, eziliyor bunu yapmaya çalışırken. Ama bir yandan da yeni fikirler, yeni bakış açıları ekiyor olmalı başka zihinlere çünkü varlığı hala gözlenebiliyor. İşte bu insanlar yılmadığı, kendini 1 Utku Türkbey yalnız olarak görmeye başlamadığı sürece insanlık üretmeye ve ürettiğini yaşatmaya devam edecek. Çoğunluğunu, bu hassasiyeti benliğiyle kavrayıp davranışlarıyla bütünleştiren kişilerin oluşturduğu bazı toplumlar söylediklerimin kanıtı niteliğindedir. Dönüşümün iletişimsel yönü olarak baktığımda bu uzlaşım becerisi, insanı üst insana taşıyacak köprü işlevi görebilir diye düşünüyorum. Üst insan derken kastettiğim, Nietzsche'nin tanımından bağımsız olarak: birbirini anlayabilen, karşısındakinin düşüncesine saygı göstermeyi bilen, tepkisini kibarca ortaya koyabilen, hoşgörü sahibi insandır. Başka birçok erdem bu üst insan tanımının altına eklenebilir ancak iletişim baz alındığında bu özellikler ön plana çıkmaktadır. Üst insana evrimle sürecinin en büyük destekçisi de bahsettiğim ve yazımın başlarında zayıflık olarak da gözüken ama değeri kavranamamış bu kibar, saygılı insan tipinin özelliklerinin toplumun geneli tarafından benimsenmesidir bence, bir Doktor Fadigati hoşgörüsüne sahip olmaktır. Altın yürekli bu insanlar ne zaman görünmez olmaktan çıkarsa işte o gün daha özgürce düşünebilir ve yaşayabiliriz.