TAŞRADAN GELEN ILIK ESİNTİ

Bazı yazarlar vardır, her kitabında evimize, kalbimize, iç denizlerimize misafir olur. Kullandıkları dille, üslupla; hissettirdikleri ve ardında bıraktıklarıyla, bazı yazarların ismini duymak bile mutlu eder insanı. Eserleri, kitaplığın en gözde rafında durur. Kapakları eskimiş, sayfaları türlü lekelerle bezenmiştir kitapların. Toz tutmasına bile fırsat vermeden gün aşırı gezer durursun sayfalar arasında. Yer yer altı çizilmiş cümleleri, döner döner tekrar okur, aynı heyecanı tekrar yaşarsın. Öyle ki zaman zaman kimse bilmesin istersin bu yazarların varlığını, kimse keşfetmesin istersin kitaplarının büyülü dünyasını. Sadece sana özel olmalıdır bu, bir tek senin penceren görmelidir bu dünyanın harikalarını. Zaman zaman da bu mutluluk, bu coşku içine sığmaz olur ve nihayetinde bir an gelir ve taşar: Önüne gelen herkese bu yazarlardan ve kitaplarından bahsedersin. Sonu genellikle hayal kırıklığına çıkar, kimse senin gördüğün gibi göremez yazarları, kimse senin okuduğun gibi okuyamaz kitapları. Hak ettiği değeri vermezler, "güzel" demelerine bile dayanamazsın, "güzel" sıfatı, senin için sıradanlaşır o an, yeterli olmaz. Ve en sonunda, yine o heyecanı kendi içinde yaşamak için kabuğuna çekilir, kitaplarına koşar ve onları bağrına basarsın. İşte Hasan Ali Toptaş ve eserleri de benim için öyledir. Taşranın büyülü dünyasında, o köşeden bu köşeye durmadan savurur bizleri Toptaş. Gerçekliğin çıldırtan dinginliğinden devşirme bir hikaye bahşeder bizlere. Kimileyin binbir gece masallarını anımsatan bir atmosferde diriltir karakterlerini, kimileyin şehrin cıvıl cıvıl sokaklarında soluklatır. Ne yapıp ne eder mutlaka insanı şaşırtan, meraklandıran, kuşkulandıran bir olay örgüsü çiziverir sayfalar arasına. Anlattıkları kadar tüm bunları nasıl anlattığı da bahsedilmeye değerdir doğrusu. Dili öyle naif ve öyle samimidir ki sanki karşınıza oturmuş ve çaylarınızı karşılıklı yudumlarken size bir hikaye anlatıyor gibidir. Öyle doğal, öyle yalın, öyle canlı ve öyle gerçekçidir. Türkçenin olanaklarını sonuna kadar kullanan yazar, romanlarında, kendi türettiği fiillere, sözcüklere de can üfler. Sizi alıp bir köy minibüsünde, cam kenarına oturtur ve karayelin teninize hafifçe dokunan serinliğiyle birlikte, taşra yaşamına ve insanın varoluşsal sancısına dair koyu bir sohbete dalmışken yol boyunca halk müziğinin usta seslerinden oluşan bir koro da size eşlik eder. Fatma Türkan Yamacı'dan Zaralı Halil Söyler'e, Neşet Ertaş'tan Burhanettin Talip Özkan'a, çok geniş bir Anadolu türküleri koleksiyonu kulaklarınızın pasını alır, ruhunuzu mest eder. Kuşlar Yasına Gider, senelerdir beklediğim ve çıkar çıkmaz alıp bir oturuşta bitirdiğim harika Hasan Ali Toptaş romanı. Gerek romanın hikayesi, gerekse Toptaş'ın sayfalara serpiştirdiği kendine has üslubu, beni yine çok etkiledi. Yazarını bizzat tanıdığım ve yazarın hayat hikayesini ana hatlarıyla bildiğim için roman boyunca karşıma, aşina olduğum ve tebessümle karşıladığım çok olay çıktı. Eryaman-Çal arası katedilen binlerce kilometrede, "baba" denilen varlığın değerini sayısız defa anladım. Tanıdık renkleri, bilindik kokularıyla taşra yaşamının insanın yüzüne çarpan gerçekliğini ve bu gerçekliğin içinde barındırdığı batılları, hurafeleri, efsaneleri tenimin her köşesinde tekrar duyumsadım ve istemsizce irkildim. Bu yaşamın içinde doğal olarak yer edinmiş gündüz kalabalığını ve gece tenhalığını; meydan kahvehanelerinin alışıldık coşkusunu ve ansızın bir yerlerde karşına çıkıveren mezarlıkların ürperten dinginliğini, kısacası tüm tezatların bir arada oluşunun insanda bıraktığı ikilemi, sonuna kadar hissettim ve yaşadım. Sanırım Toptaş'ı ve yazdığı her şeyi bu kadar çok sevmemim yegane sebebi de bu: İçimde bir yerlerde var olan duyguları, yaşanmışlıkları, özlemleri, çok farklı yöntemlerle gün yüzüne çıkarması ve bunu yaparken de kendinden hiç ama hiç ödün vermemesi...