EGOYLA DÖVÜŞ KULÜBÜ

III. Richard, kendisine isyan edenlerle yaptığı son savaşta atı ölüp de yere kapaklandığında kaçacak yeri kalmadığını görür. Sonra can havli ile bağırır: ''Bir at için imparatorluğumu veririm.'' der. Egoları tavan yapan insanların da elbet sonunda kendilerine ait olan seviyeye ineceklerine kanaat getirmiş Shakespeare, III. Richard örneğindeki gibi. Ego, kibir, aşırı özgüven, narsizm adına ne derseniz deyin, insanlara çok tatlı bir özellikmiş gibi gelir. Kendisini herkesten farklı görmek ve görünmek için kendi ilgileriyle alakası olmayan şeyleri benimserler. Doyumsuzdurlar, hırslıdırlar, hep daha fazlasını isterler. Tarihte bunun yönetici örnekleri de çoktur, çoğu da beş parasız ölmüş ya da öldürülmüştür. İnsanoğlu onlarca hisse sahiptir, ancak bir tanesi vardır ki kutsal kitaplarda üstüne basa basa eleştirilir, uzak durulması öğütlenir. "Kibir"dir bu duygu. İnsana şeytansı bir kimlik kazandırır. İnsanı diğer insanlardan uzaklaştırır. Sonra kendisinden de uzaklaşır insan. Bambaşka biri olur. İblisi de şeytan yapan Allah'a inanmaması değil kibriydi diye rivayet edilir. Bu nedenle kibir insanın kendine yarattığı en büyük düşmandır. Sadece övünme şeklinde değil, yakınma şeklinde de görülür. Hiçbir şeyi kendine yakıştıramaz kibirli insan. Bilmediği konulara karşı öğrenme hevesi yerine karşı duruşa geçer. Narsizmin ve statükoculuğun da kaynağında kibir vardır. Aşırılığı besler. Aşırı övmenin de aşırı sövmenin de kaynağında yatar. Kendini her zaman haklı görmektir. Hukuku, etiği çiğnerken içi rahat olmaktır. Ama en sonunda insanın içinde biriken kibir yere yıkar o insanı. Sürünerek kaçan bir diktatörde de, Dünya Kupası finalinde kendine hakim olamayıp oyundan atılan oyuncuda da kibrin insanı yıkıcı etkisi görülebilir. Kanser gibidir oluşma şekli, hiçbir zaman kendisinde olmayacağını düşünür insan. Hatta bende kibir olamaz diyen bir insanda bile görülebilir, o da bir övünmedir esasında. "Dövüş Kulübü" filminde de kibre ve egoya vurgu yapılmıştır. Kulübe alınmadan önce adaylar üç gün kapıda bekletilir, aşağılanır üçüncü günün sonunda içeri alınır. Egolarından arınmadan içeri almazlar kimseyi. Ancak egosuz da yaşayamaz insan, silik bir kişi haline gelir. Dengede tutmaktır önemli olan. Başkasına senden aşağı görerek yardım etmek değil, sana eşit gördüğün için yardım etmektir. Sana yardım eden kişiyi kendini değerli görerek yardımı kabul etmemek değil, yardımı değerli görerek kabul etmektir. Bunu da yapmak kolay iş değildir, egoları bastırmak, kontrol altında tutmak gerekir. Bir başka deyişle teslimiyeti gerektirir. Teslimiyeti zorlaştıran da kibirdir. Yani bu zehirin panzehire panzehir etkisi yapması gibi karışık bir durum. Eğer kişi egolarını bastıramazsa, yani zihnen teslim olamazsa, yalnızlaşır, tembelleşir, hayattaki detayları görmesi zorlaşır. Bununla günlük hayatta bolca karşılaşıyoruz ama artık alışıyor insan, hayat ona göre düzenleniyor, hayatın kuralı sayıyor. Mesela kampüste kibir, yemeği yiyip tabakları masada bırakmaktır, trafikte arabası küçük olanı sıkıştırıp selektör yapmaktır, ders gördüğü yerde yer arayanı gördüğü halde boş koltuğa çok değerli çantasını koymaktır, haddi olmayan soruya cevap vermektir. Maalesef bunlar her ne kadar basit şeyler olsa da, kimi açıdan lafını etmeye bile gerek olmasa da, bunları yapan kişiyle samimi olamam açıkçası. Bunlar basit ipuçlarıdır aslında kişinin egolarına yol gösteren. Bunları yapan kişiyi samimiyetsiz bulup ilişiği kesmek de başka bir ego tatmini olarak da görülebilir, iki ucu sıkıntılı değnek gibi. Kim ne yaparsa yapsın, biz ne yaparsak yapalım, o şeyi yapmadan önce egolarımızı bastırıp bir daha düşünelim. Son söz de Sezen Aksu'dan gelsin: "Kibir bir canavar gibi bekliyor pusuda , Tıpkı bir volkan gibi uykusu da..."