Birbirlerinden ve Kendilerinden Uzaklaşan İnsanlar

Merhabalar, bu kez sizlere Nobel edebiyat ödüllü yazar Herta Müller'in kaleminden çıkmış '' Keşke Bugün Kendimle Karşılaşmasaydım'' adlı romandan bahsetmek istiyorum. Keşke Bugün Kendimle Karşılaşmasaydım romanın' da, insanlar arasındaki hiyerarşik düzenin acımasızlığını vurgulamış Herta Müller. Faşizmin ve diktatörlüğün gölgesinde, insanların yaşadığı hayat koşuşturmacasından, biraz da kendilerini bulma çabalarından bahsetmiş . Bir koşuşturmaca içinde, birilerinin sözü ve buyruğu altında oradan oraya savrulan hayatlar... Faşist düzenin insanların günlük yaşamına yansıması sonucunda oluşan bu hiyerarşik düzeni hissettirmek için en ufak ayrıntıları bile kullanılmış bu kitapta. Beni en çok etkileyenlerden biri de isimsiz kahramanımızın çalıştığı fabrikadaki kadınların durumu oldu. Elbette kahramanın durumu da öyle. Konfeksiyon fabrikasında çalışan kadınların o dikip biçtikleri kitapta geçen zamanda, makine gücünden çok insan kuvvetine yönelik ihtiyaç mevcut- allı pullu kıyafetleri asla giyemeyecek olmaları o kadar acı ki. Fakat Herta Müller'in kitabına da konu olan bu acı gerçekler, gerçek dünyada da yaşanmış ve yaşanmaya devam ediyor. İşçi sınıfından kadınlar; diğer, çalışan sınıf ya da yüksek gelirli ailelerden gelen kadınlar için bir yerde emek veriyorlar ancak verdikleri emek ne kadar büyük olursa olsun, ellerinin değdiği, yaparken özenerek baktıkları, hakkında 'burada giysem nasıl olurdu, bana çok yakışırdı' diyerek hayaller kurdukları o giysileri giyme şansı dahi bulamıyorlar. O kıyafetlerin sadece hayallerinde, güzel olurdular ile başlayan cümlelerde kalacak olması da insanlar arasındaki görünmez duvarın en büyük kanıtlarından birisi. Aslında o duvarlara görünmez demek pek de doğru olmayabilir. Öylesine keskin çizgilerle ayrılmış ki, üst ile alt; doğu ile batı, işçi ile işveren. Her ne kadar sosyalist, eşitlikçi düşüncelerle yok edilmeye, kırılmaya çalışılsa da yalnızca bu örnekten de anlaşılacağı üzere başarılı olunamamış girişimler bunlar. Bir tarafta her gün işe gitmek için tramvaya binen, hayattaki en büyük amaçları yaşamak olan, çalışmak yemek yemek ve uyumak üçgeninde sıkışmış bumerang gibi başladığı noktaya geri dönenen monoton yaşamlara sahip işçi sınıfı. Diğer yanda, balodan baloya koşturan, en büyük dertleri hangi partide ne giymek olan, yeter ki kar elde edeyim işçi ne yaparsa yapsın mantığında lüks içinde yaşan yüksek kesim insanı. Bu ikisi de en nihayetinde 'insan'. Fakat işçi sınıfının nasıl yaşadığı, hangi koşullarda çalıştığı kimsenin umurumda değil. O insanlar için, tramvayda oturacak yer bulup, etrafı izleyerek yolculuk etmek bile bir rahatlık, hatta lüks. Zira kitaptaki adsız kahramanımızın da yapmayı en sevdiği şeylerden birisi, bu tramvayda oturup etrafı izleyerek yolculuk yapmak. İnsanlar arasında böyle büyük uçurumlar olmasının ve bu hiyerarşik, kast sisteminden farksız düzenin en büyük besleyeni, o dönemki rejim ve buna uyan yüksek sınıftan insanlar. Kitapta geçen dönemin baskıcı bir rejimin gölgesinde olduğunu anlıyorsunuz, kitabı okuduğunuz zaman. Keşke Bugün Kendimle Karşılaşmasaydım 'da diktatörlerin hakimiyeti altında ezilen halka; tabii halk derken en çok işçi kesimi, tabiri caizse 'alt tabaka insanına' değiniliyor. Onların yaşadıkları zorluklar, hayatlarını nasıl zorla kazandıkları vurgulanıyor. Zorbalıkla onlara yaptırılanlara şahit oluyorsunuz kitabı okuyunca. İnsanlar bu gidişat yüzünden birbirlerinden kopuyorlar, aynı evin içinde iki kişi birbirine yabancı oluyor. Tıpkı kitaptaki kahramanımız ve eşi Paul gibi. Birbirlerine o kadar yakınken, yaşadıkları ortam onları birbirlerinden uzaklaşmaya itiyor. Çünkü sahip oldukları hayat bir kapana sıkışmak gibi, bir yere ilerlemiyorlar. Hayatları, birilerine bakıp özenerek ve o özendikleri insanlara hizmet ederek geçiyor. İsteseler de onlar gibi olamayacaklarını bilerek, mutsuz bir şekilde yaşıyorlar. Son olarak, umarım bir gün, bu kitaptakinin aksine insanların birbirinden kesin çizgilerle ayrılmadığı, insanlar arasında kalın duvarların bulunmadığı, hangi sosyal kesimden olduğuna, nerede çalıştığına göre yargılanmayıp da yalnızca 'insan 'kimlikleriyle var oldukları barış dolu bir dünyada yaşarız insanlar olarak. Yağmur Oğuz