GERÇEK BİR ŞÖVALYE

Bugün Cervantes'in yazdığı Don Kişot adlı roman türünde yazılmış ilk eserden bahsetmek istiyorum. Don Kişot, İspanya'da yaşayan ve hali vakti yerinde, hatta zengin bir beyefendi olan Senyor Kesada'nın komik ama bir o kadar da öğretici ve bazen biraz hüzünlü hikayesini anlatıyor. Senyor Kesada diyoruz fakat kendisine Mançalı Don Kişot adını takıyor çünkü şövalyeler böyle isimlere sahip olurmuş. Okuduğu kitaplara özenen Senyor Kesada yola köyün çobanı Sanço Panza'yla birlikte çıkıyor ve hikaye bu şekilde başlıyor. Kahramanlarımız delilikle akıllılık arasındaki sınırda defalarca gidip gelen olaylarla karşılaşıyorlar. Kimi zaman kendileri deli oluyor kimi zamansa karşılarındaki insanlar. Burada özellikle konuşmak istediğim konu biz insanların yaptığı delilik açıklamasının sığlığı ve yetersizliği. Köydeki herkesin deli dediği, biz karşılaşsak bizim de hiç düşünmeden deli diyeceğimiz Don Kişot ve Sanço Panza o kadar iyi yürekli, o kadar dürüst ve o kadar bilge insanlar ki kitabı okurken yaptığımız delilik kavramını defalarca sorguladım. Aslında sadece delilik değil mesele, insanlık kavramımızı sorguladım çünkü evinden insanlara yardım etme gayesiyle çıkmış bir adama yapılanları gördükçe gerçekten üzüldüm. Kimi zaman dayak yiyen, kimi zamansa dalga geçilen bir karakter görüyoruz kitap boyunca. Karşılaştığı her zorluktan bir pay çıkarmayı bilmesi ve her olay sonrasında gerçek bir bilge gibi konuşması Don Kişot'u bir şövalye yapmasa da bir rol model yapıyor bence. Yola aslında ada valisi olma amacıyla çıkan, bir ara şu veya bu şekilde bunu da başaran Sanço Panza, gerçekten o kadar iyi yürekli ve şaşırtıcı derecede bilge ki bir çobanın bu şekilde davranması çok ilgi çekici. Don Kişot'un yaptığı her şeyi adadığı bir aşkı var: Dulsinea. Bu sadece bir sembol aslında, ne bir insan ne de başka soyut bir şey. Sadece yazarın gerçek sevginin karşılığını anlatmak için kullandığı bir araç. Don Kişot asla vazgeçmiyor sevgisinden, sevdiğine büyü yapıldığı ya da kendisine hakaret ettiği zaman bile kabullenmiyor; önemli olan tek şeyin sevgi olduğunu söylüyor. Don Kişot aslında oldukça yaşlı bir insan ve bir ailesi yok. Normal şartlarda tek başına sakin bir hayat sürmesini beklediğimiz bir insanı bu denli güçlü tutkuların sürüklüyor oluşu aslında hepimizin ne kadar değerli duygulara sahip olduğumuzu gösteriyor. Hiç kimse hayatını amaçsız bir şekilde yaşamak ya da belli kalıpların içine hapsolmak zorunda değil. Herkes o yaşında amacını bulup Don Kişot'a dönüşen Senyor Kesada gibi kendisine yepyeni bir amaç bulabilir. Bundan daha ilginci ise Sanço Panza'nın yaşadığı değişim. Bahsettiğimiz gibi sadece maddi şeyler isteyen basit bir çobanken bir adanın(aslında kasabanın) tüm sorumluluğunu mükemmel şekilde yöneten bir insana dönüşüyor. Bu dönüşüm tamamen zamanla oluyor ve dönüşümün en büyük sebebi sadece kendisi, başka kimse değil. Don Kişot'un azarları ya da öğütleri çok önemli bir paya sahip belki de ama Sanço Panza karakteriyle hepimiz rahatça görebiliyoruz ki her insanın içinde büyük bir cevher yatıyor. Sizi bugüne kadar yaptıklarınız değil, bugünden itibaren yapacaklarınız tanımlamalı ve aslında tanımlıyor da. Eğer gerçek gücün ve güzelliğin içimizde olduğunu görebilirsek ve her zaman herkes için en doğrusu olduğuna inandığımız şeyleri yaparsak asla kötü veya anlamsız bir hayat yaşamayız. Elbette hiçbirimiz hayatımızı geride bırakıp sadece insanların iyiliği için at üstünde bir hayat süremeyiz, gerçek dünya bu kadarına izin vermez belki ama hepimiz hayatımızda yaptığımız ufak değişikliklerle hem kendimizin hem de çevremizin yaşamlarını çok daha güzel hale getirebiliriz. Çok uzaklara gitmemize ya da radikal değişiklikler yapmamıza gerek yok, çok para harcamamıza ya da kendimize tamamen geri plana atmamıza da gerek yok. Yapmamız gereken tek şey bu hayatı hep birlikte yaşadığımızı anlamak ve bu anlayışa göre hareket etmek. Hepimizin birer Don Kişot olmasa bile birer Sanço Panza olabilmesi dileğiyle...