DAMLA ARSLAN

Ölen yirmi üç bin insandan sadece bir tanesi Omayra. Yanardağ patlaması sonucu, ihmalkar hareketler yüzünden acı çekerek ölen bir kız çocuğu. On üç yaşındaki bir çocuğun katlanması zor acılara katlanmış, altmış saat ağır beton ve ahşap malzemelerin arasında sıkışıp, acısına rağmen bunu yansıtmamaya çalışmış ve bu fotoğraf ve bazı kamera görüntüleriyle, ölmeden hemen önce insanları derinden etkilemeyi ve adını duyurmayı başarmıştır ama maalesef kurtulamamıştır. Omayra'nın acıklı ve bir o kadar da enteresan bir hikayesi vardır. Yaklaşık üç gün boyunca enkazlar arasında sıkışmış, bu süre zarfında sürekli kameralar tarafından çekilmiş, oradaki insanlarla soğukkanlılıkla sohbet etmiştir. Başlangıçta gerçekten kurtulma ümidiyle beklemiş ama zaman geçtikçe umudunu kaybetmiş ve serinkanlılıkla ölümü beklemek zorunda kalmış Omayra. Küçük bedeniyle kurtulamadı çünkü pis suların içinde, herhangi bir vinç kullanılamazdı, insanlar onu yukarı çekmeye çalıştı ama onun canı çok yandı, bacağının kesilmesi mevzu bahisti ama o pis suyun içinde bu operasyon gerçekleştirilemedi. Onu kurtarmak için fikirler öne sürülürken o da sakin bir şekilde etrafını izledi. Onu çeken kameramanlar ona yiyecek ve meyve suyu verdi ama o çok üşüyordu saatler geçiyordu kurtarılamıyordu. Öleceğini anladığı an ise ailesine bir mesaj bıraktı: "Annemi çok seviyorum. Babamı ve ailemi çok seviyorum. Onları çok sevdiğimi söyleyin." demiştir. Halbuki birkaç gün önce ölen babasından haberi yoktur. Öyle ki ölüm nedeni olarak ilk önce hipotermi; ikinci olarak ise iç kanama sebep gösterildi. Ama neden ne olursa olsun sonuç değişmedi. Omayra'nın ölüm nedeni yanardağ olarak gösterilmeye çalışılsa da aslında asıl suçlu o yanardağı önemsemeyen devlet yetkilileriydi. Yüz otuz yıldır sessizce uyuyan yanardağı hafife almışlardı. Her zaman böyleydi zaten, büyük ölümler büyük ihmalkarlıklardan meydana gelirdi. Önlem alınmayan iş yerleri yaşam alanları, bir sürü can aldı. 1985'te yaşanan bu olay son olmadı, elbette bir sürü insan bir sürü nedenden ötürü hayatını kaybetti. Örneğin Soma'daki kömür faciası; orada da bir sürü ihmalkarlıklar vardı; orada da yetkililer suçlandı; bir sürü insan feci şekilde can verdi. Ve tıpkı Omayra gibi oradan da bir sürü insan öldükten sonra anıldı, tanındı. Fotoğrafı çeken Frank Fournier; Omayra ile röportaj bile yaptı. Omayra sanki suyun içinde tutsak değil de, arkadaşları ile sohbet edercesine güldü, eğlendi, şarkılar söyledi. Günlük hayatından bahsetti. Hatta, öyle ki -soğuğun da etkisi ile birlikte- matematik sınavına geç kaldığını bile söylemişti. Belki de bu kadar uzun süre dayanmasının nedeni yaşama isteğinin yanında, orada sohbet edebileceği insanların da olmasıydı. Evet orada üşüdü, acı çekti, ama sıkılmadı neticede o sadece on üç yaşında bir çocuktu. Her zaman olduğu gibi Omayra ölümü ile birlikte tanındı. O öldükten sonra, yetkililer suçlandı. Mahkemelere başvuruldu. Bu küçük kız çocuğunun nasıl acı çektiği ile ilgili teoriler ortaya atıldı. Onun nasıl güçlü olduğu ile ilgili yazılar yazıldı. Bakışları, sudan kırışmış elleri, kısacası her şeyi ile ilgili yazılar yazıldı. Ve kısa zaman sonra da unutuldu. Her ne kadar Frontier'in bu fotoğrafı ödül alsa da yine de biz insanoğlu her zaman ki gibi her şeyi hafızamızdan siliyoruz ta ki yenileri başımıza gelip canımızı yakana dek. Maalesef kan oturmuş gözleri bugün birçok insan ve yetkili için bir şey ifade etmez oldu.