Zincir Vurulmuş Özgürlük

Özgürlük... Malumunuz, günümüzde Y kuşağı, benim de içinde bulunduğum yaş aralığı oluyor, özellikle özgürlüğe düşkünlükleri ve bağımsızlığa olan sevgileriyle göze çarpıyor. Yaşantımızın belki de en kilit noktası sayılabilecek bu kavramın geçmişten günümüze ne kadar gelişip farklılaştığının az çok herkes farkındadır. Peki, bu konuya gereken değeri verip özgürlüğün hakkını vererek yaşıyor muyuz veya bu özgürlüklere aslında sadece şanslı olduğumuz için sahip olduğumuzun bilincinde miyiz? Maalesef, şimdinin dünyasında bile her birey özgürlüğe ulaşabilmiş değil, birçok insan bu basit kavrama hasret olarak yaşamını sürdürmeye çalışıyor. Bize göre basit bir olgu çünkü hayatlarımızın sahibi biziz, özgürlüğün yokluğunu hiç tatmadık bu yüzden yalnızca kölelik ile alakalı tarihi metinler okuyup öyle bir olaya tanıklık etmeden tam olarak bilinçlenmeyi bekleyemeyiz. Solomon Northup'ın 12 Yıllık Esaret isimli yapıtı da dünya tarihinin en çirkin gerçeklerin biri olan kölelik üzerine ve bana kalırsa günümüz toplumlarında hala var olan ırkçılık ile ayrımcılığı insana tecrübe ettirmek için önemli bir eser. Bu filmi izledikten sonra "Köle gibi çalışıyoruz." diye söylenip, hayatımızdan şikayet etmek aslında oldukça bencilce kalıyor. Bizler günlük sıkıcı ve nispeten sıradan meselelerimizle uğraşırken bırakın meselelere boğulmayı en doğal hak olan yaşamanın bile ellerinden alındığı kişiler var. Acı bir gerçek ki, özgür bir yaşam hak edip etmemekle elde edilen bir şey değil çoğu zaman, birçok insanın yaşamları üzerine seçim veya söz hakkı bile yok. Filmin buna benzer bir farkındalık yaratmasının en büyük etkeni belki de Solomon'un kendisinin de özgür bir adamken bir gün kendisini köle olarak buluyor olması olabilir. Bu tür bir durumda olan binlerce insan var, yani aslında buzdağının görünmeyen kocaman bir kısmı. Alıştığımız özgür bir ortamımız varken bu ayrıcalığımız bir anda elimizden çekip alınsa özgür yaşamaya alışkın bünyemiz yüzünden büyük bir boşluğa ve bilinmezliğe düşerdik. Evet, özgürlük bir ayrıcalık çünkü bırakın din, dil ve cinsiyeti; birbirlerini hala ten rengine göre yargılayan ve kabullenemeyen bireyler varken böylesine adaletsiz bir sistem içinde herkes eşit haklara sahip olamıyor. Şöyle bir düşünürsek, bu tür bir ayrıştırıcı ideolojiye sahip olmak çok kolay çünkü her birimiz toplumun görüş ve normlarından ister istemez etkileniriz, ilk eğitimimizi ailemizden alsak da onlar da toplumun bir bireyi ki insan sosyal etkileşim içinde olan bir varlıktır, tamamen bir bağımsızlık söz konusu değil denilebilir. Anne babalarımızın bizler küçükken elimize verdikleri oyuncak bebekler bile beyaz mesela, yeni yeni farklı renklerde oyuncaklar üretilmeye başlandı. Şimdi ki çağımızda bile ırkçılık konusunda çok gelişmiş ve ilerlemiş değiliz esasen. Arada tek tük istisnai olayların haberleri karşınıza çıkıyordur, örneğin; küçük beyaz kız kendisine siyahi bir oyuncak bebek alıyor. Henüz toplum tarafından ayrıştırıcı ideoloji ile kafası bulanmayan küçük kızın tek düşündüğü kendisine bir arkadaş edinmek. Buradan da şunu anlayabiliriz ki hiç kimse doğduğunda ayrıştırıcı düşünce ve görüşlere sahip değildir. Yani, toplum bir bakıma içinde barındırdığı bireyleri ayrımcılığa itiyor özellikle de en bariz ayrımcılık olan siyah-beyaz insanlar arasında yapılanına. Hatta bazılarımız bu yapılanları görmezden gelip kendi köşelerine çekiliyor, olay kendisine dokunmadığı sürece bunlara sessiz kalacak o kadar çok insan var ki. Oysaki insanlar birbirinin özgürlük hakkına saygı duyup sahip çıkmadıkça karmaşa ortaya çıkar. Bana kalırsa şu da hayatın ironisidir ki bizler köpeklerden veya Aysu Aktulay timsahlardan korkup kaçarken belki de en çok korkmamız gereken, bize en çok zararı dokunan insanlardır.