Savaş Cehennemdir

Sorunları çözmek için konuşmak ve ortak bir noktada buluşmak varken; yapılan savaşları hiçbir zaman anlayamayacağım. Hepimiz aklı, düşünceleri olan ve bu yönüyle dünyadaki diğer canlılardan ayrılan "insanlar" değil miyiz? Peki, neden insan olmanın kaldıramayacağı yıkımlar yaptık dünyaya ve birbirimize? Neden bu dünyayı cehenneme çevirdik, yaşanması kolay bir hale getirmektense? Hiç tanımadığımız, hikayelerini bilmediğimiz insanları öldürmek, nasıl insanlığın başından beri vazgeçemediğimiz şey oldu? Muhammed Ali, "Vietnamlılar bana hiçbir kötülük yapmadılar ki onlarla savaşayım." diyerek savaşa katılmayı reddetti ve bedelini 5 yıl hapiste geçirerek ödedi. Neden savaş bu kadar önemliydi, katılmak istemeyene ceza çektirecek kadar? Kendimi onun yerine koyuyorum, sırf beni ilgilendirmeyen bir savaşa katılmadığım için hayatımın mahvolmasını anlamaya çalışıyorum. İki seçenek sunuluyor bana, iki farklı senaryo ama ikisi de cehennemden farksız. Savaşa gitmesem hayatım boyunca "korkak" olarak anılmayı, hapiste yıllarımı geçirmeyi ve savaştaki yakınlarımdan haber beklemeyi; ya da savaşa gidersem öleceğimi bile bile cepheye koşmayı, dışarda benim gibi bir hayatı, sevdikleri olan insanlara zarar vermeyi ve az önce yanımda olan arkadaşımın gözlerimin önünde ölmesini seçeceğim. Cevaplanması gereken sorular beliriyor kafamda: Bunların hepsi ne için? Bu dünyada hangi amaç bu acıların çekilmesini meşru kılar? Neyi paylaşamadık beraber huzurla yaşamak varken? Yarının bile garantisi yokken neden her günü dolu dolu yaşamadık, birbirimize zarar vermeden? Her savaş yıkımı, gözyaşını, arkasında bıraktığı hüzünlü ve umutsuz insanları beraberinde getirir. Sadece fiziksel olarak yıkım olsa belki de telafisi daha kolay olacaktır ama asıl yıkım insanların psikolojisinde etki gösterir. En yakın örneği ise tabi ki hepimizin bildiği, ülkelerindeki iç savaştan kaçan Suriyeli mülteciler. Aklıma haberlerde izleyip çok etkilendiğim küçük Ali geliyor, "Hayalin ne?" sorusuna "Bir hayalim yok, bir şey istemiyorum." demesi bile savaştan etkilenen tüm çocukları anlamamıza yardımcı oluyor. Oyun oynayarak, hakları olan eğitimi alarak ve aileleriyle beraber sıcacık evlerinde yaşayarak geçirmeleri gereken çocuklukları; dilini bile bilmedikleri bir ülkede mendil satıp, 5 lira için dilenerek ve sokaklarda yaşayarak geçiyor. Bir gün savaş bitecek ve tıpkı kendileri gibi yıkık dökük ve hüzünlü olan ülkelerine geri dönecekler. Hayatlarına kaldıkları yerden devam etmeye çalışacaklar; onlar ülkelerinin, ülkeleri de onların yarasını dindirmeye çalışacak. Lakin ne kadar uğraşırlarsa uğraşsınlar hiçbir şey eskisi gibi olmayacak çünkü savaşın etkisi, zamanın merhem olamayacağı bir acıdır. Hayatları boyunca yapışır onların yakasına, üstlerinden geçen helikopterlerin attığı mermiler, yanı başlarında patlayan bombalar... Hangi savaş olursa olsun insan buna bir kez tanık oldu mu, ne kadar unutmaya çalışsa da asla unutmaz. En kötü savaşı yaşasak bile, devam etmek için umuda ihtiyacımız var. Dünyanın tekrar iyi bir yer olacağı, insanların birbirini dışlamadan, tüm sorunları konuşarak ve şiddete başvurmadan çözeceği bir dünyanın var olacağı inancına sımsıkı bağlanmalıyız. Belki çok zor, belki imkansız ama bu savaşları çıkarıp kıllarına bile zarar gelmeyenlere inat iyiliğin kazanacağına inanmalıyız. Onların çıkardığı savaşa gitmek zorunda bile olsak, gülümsemeliyiz üstünde "Savaş cehennemdir." yazan kasketimizle. Belki o savaşta öleceğiz ama bizden sonrakiler bile bilmeli savaşın ne kadar kötü olduğunu. Küçük bir umut da olsa çocuklarımızın bizden daha iyi koşullarda yaşayacağını düşünmeliyiz. Vermemiz gereken tek savaş bu olmalı: Daha iyi bir dünya için kalemlerimizle savaşmak. Bilimin, sporun, edebiyatın öncülüğünde cehaleti ve saf kötülüğü yenmeliyiz sırf daha iyi bir dünya bırakmak için geride. Sinem Yalçın