Bilgi mi, Tecrübe mi?

Biz insanlar dünyaya geldiğimiz andan itibaren öğrenmeye, okumaya, bilmeye yönlendiriliriz. Bu öğrenme sürecinin sonunda ise gerçekten de bilgi sahibi insanlar haline geliriz. Ancak önemli olan bu saf öğrenme ve bilmeden ziyade öğrendiklerimizin ve bildiklerimizin ne kadarını tecrübe etme ve uygulamaya koyma şansımız olduğudur. Elbette önümüze birçok engel çıkacaktır. Toplumun değiştirmesi güç yazılı olmayan yasaları, önyargıları, cahillikleri... Bunun haricinde tecrübeye ulaşma yolunda gösterdiğimiz irade ve bu güçlüklere karşı durmaya çalışırken kendimizden bir şeyler kaybetmemek de eşit derecede önemlidir. Bulgakov'un Genç Bir Doktorun Anıları eseri nispeten kısa olmasına karşın bunların hepsini açıkça anlatıyor okuyucuya. İlk olarak göze çarpan hiç şüphesiz tecrübenin saf bilginin yanındaki yadsınamaz önemi. Eserde özellikle doğum konusuyla anlatılmış bu olay. Genç doktor doğumla ilgili yüzlerce sayfa yazı, resim görmesine rağmen, ancak gerçek bir doğum vakasıyla karşılaştığı anda tam anlamıyla öğreniyor doğumu nasıl gerçekleştireceğini. Kitapta anlatılan bu tecrübe eksikliği sorununu kendi hayatlarımızda kolaylıkla görebiliriz. Çoğu şey hakkında teorik bilgiye ulaşıp bunları en ince ayrıntısına kadar ezberlemek çok da zor değildir. Bir örnek vermek gerekirse; çocuk bakımı ile ilgili yüzlerce kitap yazılmıştır. Hemen herkes hamilelik sürecini bunları okuyarak ve kendini hazırlamaya çalışarak geçirir. Ancak çocuk dünyaya geldiğinde okuduklarının ne kadarını hayata geçirebilecekleri ve gerçek anlamda uygulayabilecekleri çocuklarının verdiği tepkiye bağlıdır her şeyden önce. Elbette tecrübenin öneminden bahsederken bilginin etkisini de gözden kaçırmamak gerekir. Sahip olduğumuz bilgiler yetersiz veya yanlış ise eğer, tecrübe etmenin ve uygulamanın bir anlamı kalmayacaktır yani ön koşul şüphesiz bilgi sahibi olmaktır. Doğru ve uygulanabilir bilgi ise bu doğrultuda ancak öğrendiklerimizin tecrübe edilmesiyle meydana gelir diyebiliriz Bilgileri uygularken karşımıza her zaman buna engel olmak isteyen, cahilce inanışlarından vazgeçmemiş insanlar çıkacaktır. Tabii ki insanların bu bağnaz düşüncelerini, batıla olan bağlılıklarını bir anda değiştirmek mümkün değildir. Bundan dolayı her ne kadar ideal olmasa bile onlara karşı irademizi güçlü tutmamız gerekir. Bu da işimizi yaparken bir nevi Jakoben bir anlayışla insanların bu davranışına rağmen yolumuzdan şaşmamamızı ve sürekli kendimizi geliştirip çabalarımızın engellenmesine izin vermeden doğru ve işlevli şekilde hizmet vermemizi gerektirir. Öğrendiklerimizi gerçeğe dönüştürme süreci ise bu konuşulanlardan anlaşılacağı üzere kolay değil. Zorluklardan hariç bunun insana yansıması da önem taşır. Eserde bu morfin bağımlılığı durumuyla anlatılmış ancak pek tabii ki yalnızca bununla sınırlı kalan bir şey değil. Bilgiyi uygulama zaten doğasında zor olan bir süreç. Bu süreçte çoğu zaman çelişkilerle baş başa kalıyor ve öğrendiğimiz çoğu şeyin işe yaramazlığını fark ediyoruz. Bunun yanı sıra çalışılan şartlar, etraftaki insanlar, ortam koşullarının ve hitap ettiğimiz kitlenin durumunun üzerimizde büyük bir etki oluşturduğu söylenebilir. Ancak her şeyden önce bir insan olarak sahip olduğumuz duygularımız, aciz yanlarımız bir anlamda bizi karşılaştığımız diğer zorluklardan daha fazla etkiliyor. Bütün bunları göz önünde bulundurursak bu süreç neredeyse katlanılmaz bir hal alıyor. Birçoğumuz da bu döngüden kaçmak, bu zorluklarla başa çıkmak için bize anlık mutluluk veren, götürüsü getirisinden fazla yöntemlere başvuruyor. Bu konuda ise kendi hayatımdan bir örnek verebilirim. Annem okulu bitirdikten sonra 18 yaşında bir hemşire olarak Ankara'nın bir ilçesinde göreve başlamış. İlk nöbet gününde tren kazası sonucunda parçalanmış insan vücutları, ağlayan ve acı içinde çığlık atan insanlar ve daha önce görmediği kadar acıyı bir gecede görmesi sigaraya başlamasını ve bunun bağımlılığa dönüşmesine neden olmuş. Bu kadar acıyla başa çıkmak için bir kaçış noktasıymış onun için ve işe yaramazlığını, zararlarını görememiş maalesef. Sonuç olarak anlaşılabilir ki bilgi edinme ve tecrübe kazanma süreci saygı duyulası ve ciddi anlamda zor bir süreç. Bu süreç boyunca ise karşımıza hem kendimizden hem de çevremizden kaynaklanan zorluklar çıkıyor. Buna ek olarak kendi sorgulamalarımız ve teorik olandan gerçek olana ulaşma sürecinde fark ettiğimiz yanlışlarımız bizi aşağı çekip bir hayal kırıklığı ve pes etme duygusuna mahkum ediyor. Ancak her halükarda bu sürecin sonucunu, hem kendimize hem de çevremizdekilere kazandırdıklarını göz önünde bulundurup pes etmeden çalışmalı ve her daim ilerlemeye, öğrenmeye hepsinden önemlisi deneyimlemeye açık olmalıyız.