İçimizdeki Gizli Hitler

Hiç kendinizi öfkenizin esiri olup kendinizi kontrol edemediğiniz oldu mu? Peki ne sıklıkla kurt gibi acıkıyor veya keçi gibi inat gösteriyorsunuz? Bazen kendinizi başkalarından üstün görüyor ya da her şeye sahip olma arzusuna kapılıyor musunuz? Kendinize bile itiraf edemediğiniz hisleriniz varsa çözüme giden yol önce kendinizi tanımaktan geçiyor. Küçüklüğümden beri bizi hayvanlardan farklı ve üstün kılan özelliklerimizi düşünüyorum. Dikkatimi en çok çeken nokta çoğunun sonradan kazanılan ve toplumda alkışlanan beceriler olması. Örneğin hayvanların aksine biz cismani arzularımızı kontrol edebiliriz fakat hiç kimse buna doğuştan sahip olmaz. Çevrenizde diyetisyenlere harcanan parayı düşündüğünüzde bu gerçeği daha rahat görebilirsiniz. Öte yandan formunu korumayı başarabilenler de diğerlerinin beğenisini kazanır. İnsanlara mahsus bir başka önemli özelliğimiz ise olayları daha derin analiz etme ve yorumlama becerimizdir. İlginçtir ki insan kimliğimizin beraberinde getirmesi gereken bu yetimizle de övünürüz. Nitekim her toplumda işlerini düşünerek, sakince halleden bir birey takdire şayandır. Kafaları karıştıran bu mevzu ile epeyce meşgul olduktan sonra acizane bir kanaate ulaştım. İnsan eğitilebilen bir varlıktır ve hayvandan üstün olabilmesinin de yegane yolu budur. Bir başka deyişle her insan içinde kelimenin tam anlamıyla, hakiki bir insan olma potansiyelini barındırır, bu potansiyelin açığa çıkması ise yalnız eğitimle mümkündür. Sorun şu ki, aynı zamanda her insanda, eğer eğitilmez, önü alınmazsa, nefsani arzularını her şeyden üstün tutan bir hayvan gibi davranma yeteneği de mevcuttur. Aslında hepimizin içinde pusuda bekleyen sinsi bir Hitler vardır ve eğer içimizdeki cevher işlenemezse bu Hitler bizi kontrol altına alabilir. Burdekin'in Swastika Geceleri'nde hayal ettiği distopik dünya da aslında Hitlerleri terbiye edilmemiş, baskılanmamış bir halkın gelebileceği hali resmeden manidar bir kurgudan ibarettir. Romandaki Alman halkının insanlıktan nasibini almamışçasına davranış ve fikirlerinin nedeni eğitimsizliğe dayanıyor. Zira totaliter bir rejim tarafından dayatılan çarpık inançlar, ideolojiler ve söylenen yalanlar insanların içindeki iyilik potansiyelinin hayat bulmasına engel oluyor. İnsanlar gerçek rollerini oynadıklarını zannederken aslında temel değerlerinden uzaklaşıyor. Örneğin erkekler kendilerini kadınlardan mutlak olarak üstün görerek kendilerince erkekliğin şerefine uygun davransalar da baş kahraman Alfred'in Nazileri kast eden "Almanlar hiçbir zaman bir erkek [olmadılar]" (Burdekin 2014, 44) sözünün de ifade ettiği gibi, gerçek erkeklik doğuştan kazanılmaz. Nazi erkekleri soy ve kan yoluyla kutsal oldukları yanılgısına kapılarak aslında önce erkeklikten sonra da insanlıktan uzaklaşıyorlar. İnsanın içinde bulunan hayvani arzular kontrol altında tutulmazsa dünyayı bizim belki bugün hayal bile edemeyeceğimiz bir duruma nasıl sürükleyebileceği romanda tüm gerçekliğiyle gözler önüne seriliyor. Belki "erkek adam" tabirinin gerçek manasını bir kez daha düşünmemiz gerekir. Her ne kadar zamanımızda böyle bir senaryo pratik olarak olanaksız gözükse de, bence Burdekin'in vermek istediği mesajı yalnızca spesifik bir savaş sonucundan oluşabilecek durumla sınırlamak okumanın hakkını vermemek olur. Hitler savaşı kaybetti, artık dünyamızda barış ve insan hakları adına daha olumlu bir ortam mevcut. Peki damarlarımızda taşıdığımız bu ağır yükten kurtulabildik mi? Hayır, sadece bizim gibi içimizdeki Hitler de artık modern formlara bürünmüş durumda. Genlerimize işlenmiş olan, eşyalara sahip olma ve hükmetme arzusu farklı şekillerde vücut buluyor. Belki artık Hitler'in şahsını tanrılaştırıp onun izinden gitmiyoruz. Ancak bu sefer de para, şan, şöhret, makam gibi dünyalık değerleri gözümüzde putlaştırıyoruz. Böylece de bazen bizi biz yapan gerçek değerlerimizden uzaklaşıyoruz. Paramızı arttırmak için Hitlerce davranarak başkalarının haklarını gasp ediyoruz. Kimi zaman istediğimiz pozisyonu almak için rakiplerimizin kötülüğüne uğraşıyor, onları saf dışı bırakma planları yapıyoruz. Bazen ise kendimizi daha 'erkek', daha 'otoriter' hissetme uğruna şiddete başvuruyor, ailemizde terör estiriyor, asıl erkekliğimizden vazgeçip hayvani bir erkeklik için mücadele veriyoruz. Peki DNA'mızda taşıdığımız bu Hitlerci düşünce bizi bu kadar etkiliyorken ondan nasıl kurtulabiliriz? Burdekin aydınlatıcı romanında bize çıkış yolunu da gösteriyor. "Elbette ben sadece bir meşe palamuduyum. Meşe ağacı benden büyüyecek. Ben ölmüş olacağım." (Burdekin 2014, 40) diyor Hermann'a Alfred, insanın fıtratına ters bir gidişin ebedi olmayacağını anlatırken. Yani eğer bir düşünce akla yatmıyorsa, akılları sonsuza kadar pasifleştirerek onu korumak mümkün değildir. Elbet bir gün insanlar sorgulamaya başlayacaktır. Kendi şahsımızdaki Hitler'e gelince, onu devirecek olan da bizim Alfred'imiz hükmündeki vicdanımız olacaktır. İnsani değerlerimizi yok sayarak bazı konularda hayvanlar gibi davranmaya yeltenirsek, iç huzurumuzda bir bozulma hissedeceğiz. Bize sesini bu yolla duyuracak olan vicdanımız, er ya da geç iç savaşımızda galip gelecektir. Fakat vicdanımızdan yana kuvvetli bir irade göstermek durumundayız çünkü tüm insanlık gibi maalesef yüzyıllarca vaktimiz yok. Gelin çok geç olmadan içimizdeki sese kulak verelim. Fatih Kaleoğlu