KAFA KARIŞIKLIKLARI ÜZERİNE

Hayatta bazen nerede durmamız gerektiğini şaşırırız. Kafamızda onlarca düşünce ve sonunda vermemiz gereken bir karar vardır. Bu doğru, bu yanlış diyebileceğimiz kesin ayrımlar da olur hayatta; kesin bir doğrusu olmayan, birçok doğru cevabı olan karmakarışık olanlar da. Kolay değildir çoğu zaman karar vermek, kontrolü ele alıp sonuçlarını tek başına göğüslemek yorar herkesi, yıpratır. Hayatta zorlukları seven; basit, kesin yargılardansa net cevabı olmayan soruları tercih eden insanlar vardır. Ben de onlardan biriyim aslında. Bir şeyin tek bir doğrusu olması tatmin etmez beni, karışıklıklar iyidir derim, dozunda olduğu, hayatı tamamen çıkmaza sokmadığı sürece. Kontrolün elimde olmasını severim. Ağır sonuçları bile olsa benim verdiğim kararın bedeli derim, kabullenirim ve yaşarım. Ama gerçekten hayatta bazı yol ayrımları vardır, kalbin, duyguların başka yöne mantığın bambaşka yöne gittiği. İşte o soruların hiçbir zaman doğru yanıtı olmaz. Hep keşke payı vardır o yol ayrımlarında, diğer yola yönelik bir merak hep vardır. Yine de karışıklık iyidir diyenlerden misiniz benim gibi? Karışıklık zinde tutar, aktiftir diyenlerden misiniz? İşte bu yol ayrımlarının romanı Elveda Güzel Vatanım. Tarihimizin belki en çok yol ayrımları olan zamanında, farklılıkların eşsiz hale getirdiği şehir İstanbul'da, hayatları hep kararlar almakla geçen insanların, hatalarının, doğrularının, çelişkilerinin romanı... Zaman, mekan, kişilikler... Her şey benden bu kadar farklıyken ben bu kitapta nerede kendimi buldum, karmaşıklıkların, kafa karışıklıklarının, ikilemlerin başrolde olduğu bu romanı karışıklıkları sevsem de netlikten ödün vermediğim kişiliğimde nereye koydum, okurken hayatımdan kesitler neden hep gözümün önündeydi bilmiyorum. Belki Şehsuvar'ın kendi içinde yaşadığı ikilemler ama dışarıya hep aynı netlikte duruşu... Belki Ester'in hayal kırıklığı ama gizli gururu... Belki Basri'ni en sevdiği için, vatanı için diğer her şeyden vazgeçmesi... Belki Talat Bey'in her şeyi öngörüp hiçbir şey yapamaması... Belki Mustafa Kemal'in kararlılığı ve gerçekçiliği... Belki Enver Bey'in hayalperestliği, her şeyi istediği gibi görmesi ve iktidar hırsı ile kontrolünü kaybettiği hırsları... Belki Panoma Nine'nin umutsuzluğu ve çaresizliği... Belki Fuad'ın idealistliği ve plan yapma becerisi... Belki Leon Dayı'nın dostlarına, hayata, yoldaşlarına küskünlüğü... Belki Cezmi'ni kontrolsüz heyecanı... Kitabı okurken zaman zaman umut, zaman zaman umutsuzlukla karşılaştım aslında. Her karakter güçlü, kararlı dururken aslında hepsi yol ayrımındaydı; çok zor, kesin olmayan ve bedeli çok ağır olan yol ayrımlarında. Her biri yürüdüğü yoldan eminken aslında diğer yolun pişmanlıkları vardı aklında. Uzun zamandır hiç bu kadar kendime benzettiğim ama aslında çok da farklı olan insanlarla tanışmamıştım, bunu fark ettim. Uzun zamandır bir romanın içinde kaybolmamışım, bu hissi yeniden yaşamak iyi geldi, kendimi bambaşka zamanlarda keşfetmek, başka bir şehirde bulmak farklıydı. Tarihin sadece geçmişi değil geleceği de değiştirdiğini hatırladım yeniden. Yol ayrımları olmaksızın hayatın gerçek bir hayat olamayacağını anımsadım bir kez daha. Hayatımızda çoğu isteklerimiz de ikilemlerimizi ortaya çıkarmıyor mu aslında? Bir yandan monotonluktan sıkıldım deyip sonra tekrar durağanlık istemiyor muyuz? Her şey benim kontrolüm altında olsun deyip sonra da bedel ödemekten kaçmıyor muyuz? Hepimiz tersini iddia etsek de gerçek bu değil mi? Aslına bakarsanız ben de ne kadar karmaşıklıklardan hoşlansam da kesinliği, monotonluğu sevmesem de bazen kesin, kolay, basit bir hayat istiyorum. Zaman zaman yol ayrımlarında takılıp ne olurdu net bir doğru olsaydı diye yakınıyorum. İşte bu yüzden bu roman bana net doğruların aslında hayatı sadece sıradanlaştırmadığını aynı zamanda hayatımızı çıkmaza soktuğunu, hep daha kötüye hapsettirdiğini, daha azla yetinmek zorunda bıraktırdığını hatırlattı.