GÜCÜN EŞİTSİZLİĞİ

Hayvan Çiftliği, ünlü yazar George Orwell'ın kaleme aldığı en başarılı baş yapıtlarından biridir. George Orwell'ın kitaplarını her zaman büyük bir beğeniyle okumuşumdur. Fakat bu eseri dünyaya bakış açımda büyük değişimler yaptı diyebilirm. Orwell, yine alışılmışın dışına çıkarak düşüncelerini hayvanları konuşturarak okuyucuya anlatmıştır. Başlarda tuhaf gelse de okudukça hayvanları artık hayvan olarak görmemeye başlıyoruz. Yazar, hayvanların eylemleri üzerinden bize dikdatörlükle ilgili fikirlerini tarafsız bakış açısıyla anlatıyor. Günümüzde de görebiliyoruz ki iktidarı elinde bulunduran bireyler, nerdeyse sınırsız güce sahiptir. Yönetim hakkındaki düşünceleri ister sosyalist ister kapitalist olsun, iktidarın getirdiği sınırsız güç, bireyi kendi içinde değişime iter. Çoğu insan, belirli bir güce sahip olduktan sonra eskiden inandığı değerleri unutmaya başlar. Çoğu lider, başta toplumun ona inanması ve güvenmesi için eşitliği savunur. Ancak yarısından çoğu toplumun saygı ve sevgisini kazandıktan sonra eşitsiz düzenleri kendisi koyar. "Bütün hayvanlar eşittir ama bazı hayvanlar öbürlerinden daha eşittir" (Orwell, 38). Karakteristik özelliklerini kaybederek başta inanmadığı hatta yargıladığı düşünceleri, sonradan savunmaya başlar. Sınırsız güç, bireyi diğerlerine tepeden bakmaya iter. Üstten bakan birinin bulunduğu iktidarda eşitlik söz konusu olamaz. Her insanın içinde bencil duygular yatmaktadır. Güç dengeleri değiştiği an ise iktidardaki bireyin bencil duyguları açığa çıkar. Gücün ihtişamı gözlerini resmen kör eder çünkü kendi çıkarları başkalarının isteklerinin çok üstündedir. Artık yozlaşmış düşünceleriyle bir sonraki lidere kadar sahip olduğu konumları kirletir. Bu noktada kendimize şu soruyu soralım güç mü insanı kirletir yoksa insan mı gücünü yanlış kullanarak gücü kirletir? Lord Acton'un ünlü sözünde dediği gibi "Güç yıkar, mutlak güç kesin yıkar." Gücün karşısında kim olursa dayanamaz, bireyi bambaşka bir karakterde insana dönüştüreceği ya da yıkacağı kaçınılmazdır. Örneğin, bazı düzenleri değiştirme gücüne sahip insanlar hızlı bir karar alması gerektiğinde genelde herkesi düşünemezler ve her zaman kararlarından kötü etkilenen birileri olur. Bunun nedeni, güce sahip olan bireylerin düşünmekten çok hareket ettiği gerçeğidir. Zaman onların sınavı durumundadır. Ne kadar kısa zamanda işlerini bitirirlerse o kadar başarılı olduklarını düşünmektedirler. Aslında onurlu bir insan olup herkese yardım edebileceklerine kendi hedeflerine odaklanıp diğerlerinin çıkarlarını düşünmemeyi seçmişlerdir. Bir kez daha gücün insanları benciliğe ittiğini rahatça görebiliriz. Güç insanı hiyerarşinin en tepesindeki insandır. Bu yüzden dengelerin dağılımındaki söz sahibi odur. En tepedeki insan artık aşağı inmek istemez. Yerini korumak için insanlığından çıkıp her türlü yolsuzluğa başvurabilir. Yolsuzluk ister tek bir bireyi ister tüm ulusu ilgilendirsin, onun için önemli değildir. Kendi gücünün sarhoşluğunda konumunu kaybetmemek için her yola başvurabilcek şekilde beklemektedir. Bu noktaya kadar gücün insanları nasıl değiştirebilceğinden bahsettik. Peki direnen gücün karşısında göğüs geren insanlara noluyor? Tarihte bir gücün karşısında yılmadan dayanmış sayılı insan vardır ve çoğunu biz tanımaktayız çünkü onları lider diye isimlendiriyoruz. Liderler herkesin gittiği yoldan gitmeyi değil güçle savaşarak kendi yollarını çizmeyi tercih ederler. Bu yeni yollar, belki gelecek nesillere belki de (eğer şanslılarsa) yaşadıkları dönemdeki insanlara ışık tutar. Bu şekilde gücün altında ezilen çoğunluktan sıyrılmış olurlar. Gücün insan üzerindeki etkisi görecelidir. Fakat hepimiz farkındayız ki günümüz dünyasında bazı kurulu düzenler neler yapabilceğimizi belirliyor ve ne yazık ki biz onları değiştiremeyiz. Fakat yeterince cesur ve kendine inanan insanlar olursak gücün altından tamamen ezilmemeyi de başabiliriz. Bazen sadece bu düzenlere karşı gelmek bile toplum olarak bizi bir adım öne götürmüş olur.