RONDO'ya VEDA

Nerdesin, annem? Ölülerin asıl mekanın hiçbir yer olduğunu söylemişti birisi. Ama bu ne demek oluyor? Bizim hayatlarımızda bunun karşılığı yok. Hiçbir yerin neresi olduğunu bilmiyoruz biz. Dünyanın en kötü hissi nedir? Aklınıza gelebilecek en berbat görüntüyü düşünebiliyor musunuz? Annenizin ağladığını görmek mi? Yoksa annenizin sağlığına bir şey olduğu haberini almak mı ya da daha kötüsü o halde yanı başınızda öylece hareketsiz yatması mı? Farkındaysanız bütün kötü ihtimallerin tek bir tane kesişen noktası var: Anne. Bir eş ve bir evlat olarak Yves Berger ve John Berger'in hayatlarındaki en önemli kadına yazdıkları mektubu konu alan Uçuşan Etekler yüreğinizde ve zihninizde büyük bir etki bırakacak. Kitap az ama öz ve akıcı anlatımıyla zaten çok önemli ve hassas olan bir konuyu beynimize acıyla bilenmiş bir bıçak misali saplıyor. Bu süreç içerisinde ise Çınar 2 yazarın kendi çizdiği resimler ile evlerine ve Beverly Berger'e ait birtakım fotoğraflar size eşlik ediyor. Bu durum da duygu yoğunluğumuzun katlanarak artmasına yol açıyor. Tam eşinin kıyafetlerinden bahsettikten sonra, eşinin kıyafetlerinin çizimleriyle beraber karşınıza çıkması veya hasta yatağında eşinin acı çekerken ki halini betimledikten sonra, kadının o halde resmedilmesi boğazınızı düğümlüyor. Betimleme ve anlatım dili yönünden gayet iyi bulduğum bu kitap, ölüm ve hüzün temalarını ancak bu şekilde anlatabilirdi. Kitabı elinize aldığınızdan itibaren bir melankoli kafesindeki kuş gibi oluyorsunuz. Kafesin demirleri ise düşüncelerinizden, yazarın yerine kendinizi koyup içine düştüğünüz sorgulamalardan oluşuyor... Özellikle kitabın bir bölümden sonra ara ara yazarın yerine ben eşinin yerine de annem geçti zihnimde, göğüs kafesimin sınılırlarını zorlayan bir yük hissettim. Kitaptaki beni böylesine etkileyen kısım, yazarın eşine bitkilerle vakit geçirmekten zevk aldığını daha sonra da eşinin kişilik olarak tecrübeli bir kaşifin hareket biçimini, dikkatini taşıdığına değindiği bölüm. Kendi annelerimizden birer parça kesin yakalıyoruz kitapta ve bu durum sizi de benim gibi hissetmeye mahkum bırakacak şüphesiz. Ayrıca kitabın annelerimizden kesitleri taşıması evrensel bir nitelik taşıdığını Çınar 3 düşündüğüm "Anne" kavramının dünya üzerinde birçok ortak noktası olduğuna delil nitelikte. Beverly Berger'in başına gelen kaçınılmaz ama erken sonu bir bakış açısından ele almak bir hata olur. Her ne kadar çocukların ve eşinin durumu iç parçalayıcı, acı dolu olsa da bir de eş olarak anne olarak kadının yaşadıkları, aklından geçenler bulunmakta. Kitabın beni sürüklediği başka bir düşünce bulutundaki pay ise bu sefer anne Berger oluyor. Hasta yatağında yatarken yanında bulunan çocuklarının geleceği, ondan sonra babalarıyla hayatlarını nasıl devam ettirecekleri... Tek şansı fiziksel ve ruhsal anlamda çektiği acılar zirveye ulaştığında morfin alarak geçici bir süre bu acılara ara vermek. Ailenin diğer üyeleri kendileri için yaşarken, annenin kalbi dört kişi için atıyor, kendi ve ailesi... Hem çocukların hem de eşinin hatırında bulunan anıların kasvetliliğini o daha yoğun bir biçimde hissediyor. Her ne kadar bir anne veya bir eş olmadığım için tam anlamıyla Beverly Berger'i anlayamayacak olsam da biraz düşünüp, aklımda kurgulamak bile tüylerimi diken diken ediyor. Hepimiz şu anda devam ettiğimiz hayatlarımızın özellik de kıymetini çok iyi bilmeliyiz. Herhangi küçük bir sağlık veya huzur bozucu bir durumda nasıl Çınar 4 etkilenildiğini hayatımızın bir anda nasıl alt üst olduğunu biliyorsunuz. Kaybedilen bir şeyin telafisinin zor veya olmadığı bu düzende özellikle ailemizle geçirdiğimizin her anın her saniyesinin değerini bilmeliyiz. Muhakkak ki her insanın dünyada en çok önemsediği varlık annenin ailedeki ve hayatımızdaki yeri tartışmasız en üst seviyede. Bu kitabın ışığında, bu konular üzerinde uykuya almış olduğumuz zihinleri tazeleyebilir, hayatı daha farklı yaşamaya veya algılamaya başlayabiliriz.