Taviz Vermek Rahatlatır

Gençlere verilen nasihatları alt alta yazarsak en çok tekrar edilenler şunlar olacaktır; "Asla ödün verme, sakın bu konuda taviz verme, asla vazgeçme, eğilme, bükülme...". Bu tavsiyeler çoğunlukla hayatının her aşamasında bir şeylerden taviz vermekte hiçbir sakınca görmeyen yaşlı insanlardan gelir. Kendi hayatlarında yapamadıklarını gençlerin yapmasını istemek, yaşlı insanların en çok sevdikleri konular arasında yer alır. Bir de yaşlı gevezeliğini ekleyecek olursak ödün vermek konusundaki tavsiyelerin ardı arkası kesilmez. Ben tavizkar olmanın bu kadar kötü bir şeymiş gibi yansıtılmasından rahatsız oluyorum. Henüz bitirdiğim bir kitap, bu konudaki düşüncelerimin pekişmesine neden oldu. Bu kitap, Hüseyin Nihal Atsız'ın Ruh Adam isimli eseri. Türkiye'de Nihal Atsız ismi telaffuz edilince genellikle refleks olarak birçok ön yargı belirir insanların kafasında. Tüm samimiyetimle söylüyorum ki bu ön yargıyı yıkın ve Ruh Adam'ı okuyun. İddia ediyorum Türkçe yazılmış en başarılı eserlerden birisi. Kitap, kendi prensiplerinden ödün vermeyen bir askerin, komutanlarıyla fikir uyuşmazlığına düşüşünü müteakip ordudan atılmasını ve içerisine girdiği ruhsal bunalımı anlatıyor. Kitabın büyük kısmı monologlardan oluşuyor. Zaten diyaloglar da çoğunlukla kahramanın (Selim Pusat) halüsinasyonlarında yarattığı kişilerle konuşmasından ibaret. Bu bağlamda kitabın tamamı monolog diyebiliriz. Ruh Adam'da kahramanın psikolojisi adım adım bozuluyor ve eser sizi kahramanla birlikte büyük bir karamsarlığa sokuyor. Peki bu kitabın benim "taviz vermek" konusundaki fikirlerimle ne ilgisi var? Aslında Selim Pusat'ın kendisini çıldırtacak derecede karamsar olmasının nedenini, hemen hiçbir konuda taviz vermemesidir. Kendisi mahkemeye çıkar, sözlerinden geri adım atması halinde affedileceği söylenir ama o asla taviz vermez, bu durum özel hayatında da böyledir. Sonuç olarak sürekli bir mağlubiyet ve kaybediş hali Selim Pusat'ı bekler. Peki biz hayatta böyle mi olmalıyız? Asla taviz vermemek bizi mutsuzluğa götürmez mi? Bence mutsuzluğun en büyük sebeplerinden birisi taviz vermeme inadı. Gerektiği yerlerde kendi prensiplerimizden vazgeçmek, bulunduğumuz ortama uyum sağlamak zorundayız aksi halde türlü türlü fikrin olduğu bu dünyaya uyum sağlamakta zorlanacağız. Hal böyle olunca, sakın taviz verme nasihatları ne kadar mantıklı? Ödün veriyor olmanın bir ahlaksızlık gibi algılanmaması gerekiyor. Zaten yer yüzünde prensiplerinden ödün vermeyen çok az insan kaldı, insanlar sadece bu gerçeği kabul etmiyorlar. Hayatımızı kimin ne zaman koyduğu belli olmayan prensipler için dar bir kalıba sokmanın, ruhumuzu kasmanın ne anlamı var ki? Bu söylediklerimin biraz yanlış anlaşılmaya müsait olduğunun farkındayım. Taviz vermemek konusundaki ısrarcılığı eleştirirken kayıtsız şartsız taviz vermeye güzelleme yapıyor gibi görünmek istemem. Bazı konular vardır ki asla taviz verilmez. Yazının bu kısmına kadar fikirlerine pek katılmadığım Nihal Atsız'ın "Şerefin tavizi olmaz." sözüne samimiyetle katıldığımı söylemem gerekiyor. 1 Bir insanın kesinlikle ödün vermemesi gereken bir şey varsa o da şerefidir. Şeref, etik değerleri de içerisinde kapsayan, kişinin öz saygı duymasını ve dolayısıyla hayata tutunmasını sağlayan olgular bütünüdür. Ruh Adam'da Selim Pusat'ın halüsinasyonlarında en çok beliren arkadaşının isminin Şeref olması ve kahramanın karısından, çocuğundan bile vazgeçebilmesine rağmen Şeref'ten asla vazgeçmemesi, yazarın (ve benim) şeref, haysiyet gibi konulardaki fikirlerimizi yansıtıyor. Sonuç olarak, insan, prensip sahibi olacağım diye kendi ruhunu kasmamalı. Bu uzun vadede bizi mutsuzluğa ve başarısızlığa götürür. Bunu yaparken de "döneklik" sınırına dikkat etmeliyiz. Yani, kendimizi prensiplerin boğuculuğundan azade kılarken dönek sıfatı yememek için her ikisi arasındaki dengeyi iyi yakalamalıyız. Türkiye, uçlarda yaşamayı seven insanların ülkesidir ancak taviz vermek ve vermemek konusunda kesinlikle uç olmamalı, dengeli davranmalıyız.