TOPLULUK MESELESİ

Her insan sorumluluk sahibidir ve yapması gereken birçok şey vardır. Bunlar hakkında bilinçli ve haberdardır. Bu sorumluluklardan bazıları bir topluluğun tamamını kapsar, o toplumdaki herkese düşen ayrı bir sorumluluk vardır ve kişilerin kendi üzerlerine düşen görevi yapmaları gerekir. Milli bir görevdir bu sorumluluklardan biri; bedeli ne olursa olsun ele vermemektir ve direnmektir, toplumun tamamını etkileyen bir tehdide karşı. Milli iradeyle hareket etmektir, durumu ne olursa olsun boyun eğmemektir düşmana, "Kuvay-i Milliye Destanı"nda anlatılan Kurtuluş Savaşı'nda ki Türk halkı gibi olmaktır. "Onlar ki toprakta karınca, suda balık, havada kuş kadar çokturlar; korkak, cesur, cahil, hakim ve çocukturlar ve kahreden yaratan ki onlardır, destanımızda yalnız onların maceraları vardır" dizeleriyle başlar ve biter Kuvay-i Milliye Destanı. Onlar Türklerdir, vatanları düşman askerlerinin elindeyken, emperyalizm karşısında savaşan, bunu bir başkası için değil kendileri için yapan insanlardır. Onlar bağımsızlık savaşının öncü gücünü temsil ederler. Onlar "Karayılan"dır, "Kambur Kerim"dir, onlar herkestir. Eşi benzeri görülmemiş belki de görülmeyecek milliyetçi Türk halkını konu almıştır Nazım Hikmet, bir savaş eşiğinde olan. Zorlu bir savaşın destanı, Kurtuluş Savaşı'nın destanıdır bu. Yılan bile hangi deliğe girerse girsin kaçamayacaktır bu savaştan, tek yol savaşmaktır, direnmektir, halk bilincindedir bunun, kaçmanın korkmak anlamına geldiğini anlamıştır ve "Tavşan korktuğu için kaçmaz, kaçtığı için korkar." sözünü benimsemiştir. Küçüğü büyüğü demeden herkesin bir görevidir bu, gerek kadınların, gerek on dört yaşında şehit olmuş "Kerim" gibi çocukların. Seviye veya sınıf farkı gözetmez bu görev, hakiminden tut çiftçisine kadar herkesi ilgilendirir ve eserinde Nazım Hikmet özellikle kahramanlarının seviyelerine vurgu yapar. Bu ulusal bağımsızlık mücadelesi sürecinde kişilerin sınıfsal konumlarına yapılan vurgu, Nazım Hikmet'in halkçılık ile ulusalcılık arasındaki ilişkiyi, yani savaş esnasındaki bu sivil direniş örgütündeki herkesin ne olursa olsun aynı sorumluluğu paylaştığı için aynı düzeyde olduğunu gösterir. Sivil direniş örgütü deyip geçilmez aynı zamanda bu örgüt, ne düşmanları ne orduları devirmiştir; çünkü bilir, bir milletin ilk görevi kimseye boyun eğmemektir. Bunun için elinden ne geliyorsa yapmak ve ülkesini ele vermemektir. Kuvay-i Milliye Destanı, baplardan yani bölümlerden oluşur ve bu bölümlerin ortak bir amacı vardır. Bu amaç, halkın savaş boyunca çektiği zorlukları ve acıları diğer insanlara göstermek ve hissettirmektir. İnsanlara hissettirirken onları duygulandırır bu hikayeler. Özellikle de daha küçücük bir çocuk olan "Kerim"in başına gelenler... "Adapazarlıydı Kambur Kerim ... 335'te Kerim Eskişehir'e gitti, Mektebe, teyzelerine ve dayısına Dayısı şimendiferde makinistti. Düşman elindeydi Eskişehir. Kerim 14 yaşındaydı, Kamburu yoktu. Dümdüz, fidan gibi ve dünyaya meraklı bir çocuktu... ... Usta, ovdu Kerim'i bayıltıncaya kadar. Sonra, zifte koydu bu kırılmış dal gibi çocuk gövdesini. Yirmi gün geçti aradan. Ve sonra bir ikindi vakti ziftin içinden Kerim'i kambur çıkardılar." İşte kahramanlardan birinin başına gelenlerden birini böyle ifade eder yazar. Ülkesi için feda etmiştir küçücük çocuk kendini. Önce kambur, sonra şehit olmuştur; ama bir Türk insanı olduğunu kanıtlamıştır. Aynı zamanda, milleti için hayatı pahasına bu zorlukların üstesinden gelen ve bütün tehditlere karşı koyan Türk ulusunun gücünü göstermiştir Nazım Hikmet. Onlar "Topraktan öğrenip kitapsız bilendir" der. Haklıdır, birçoğu cahildir çünkü, okuyup değil yaşayıp öğrenmiştir. "Köylü milletin efendisidir." sözü de buradan geliyordur. O dönemde vatan haini ilan edilmiş olsa bile Nazım Hikmet, her şeyiyle vatanına ve halkına bağlı olduğunu sanatıyla göstermiştir. Kitabın en büyük etkisi, bir milletin yedi düvele karşı verdiği bu savaşı kitabı her okuduğunuzda bir parçasıymış gibi yaşamanızdır. Siz de o zamanda savaşan Türk halkından biri olursunuz. Bir "Şoför Ahmet" olursunuz, bir "Kartallı Kazım" olursunuz, hatta bir mavi gözlü sarışın kurt olursunuz; ama kurt deyip geçilmez o, "mavi gözleri çakmak çakmaktır onun ve bıraksalar Kocatepe'den Afyon Ovası'na atlayacak bir adamdır o sarışın kurt". Mustafa Kemal Atatürk'tür o, bu savaşın kahramanlarından biridir. Bir önderdir o, ama bu onun için hiçbir şey ifade etmez; çünkü o da halkın bir parçasıdır. Halkla aynı sorumluluğu üstlenmiştir. Tek amacı, düşmanı ülkesinden atmak ve milletini yaşatmaktır. Ne olursa olsun, bir ulusun ilk ve öncelikli görevi, ülkesine karşı sorumlu olmaktır.