Büyümenin Türkçe Tarihi- Murathan Mungan

Öğreniriz. Zamanlı ya da zamansız, illa bir şekilde öğreniriz. Çoğu zaman incinerek öğreniriz, hayata karşı kırılarak biraz da. Çünkü öğrenilen en iyi şeylerin yolu biraz kırgınlıklardan, yaralardan geçer. Adı üstünde " yara"; iz bırakır insanın ruhunda, vücudunda. Belki de bu yüzden diğerlerine anlatırız başımızdan geçenleri, hikayelerimizi. Eminim, hayatın yaralamadığı kimse yoktur bu dünyada. Komik olan ise, herkesin güçlü durmaya çalışmasıdır. Ne var sanki? Güçlü olmak bir marifet midir? Kime neyi kanıtlamak isterler ki güçlü durmaya çalışarak, hiç anlamamışımdır. Halbuki biri biraz buruk dursa, insanlar onla daha çok konuşmak ister. Çünkü çoğu zaman güçlü insanlara değil de, biraz buruk, cidden hayatı iliklerine kadar yaşamış, halden anlayan insanlara ihtiyaç duyulur. Ama insanlardan da iyi yol gösterici bir şey vardır ki o da edebiyattır. Büyükler her zaman yaptıkları hatayı anlatır durur, bunu bir yaşam tarzı haline getirmişler ve belki de tek amaçlarının deneyimlerini aktarmak olduğuna inanmışlardır. İsterler ki, düştükleri hataya çocukları düşmesin, aynı acıları yaşamasın, aynı kazıkları yemesin. Ama fayda etmez çoğu zaman. Halbuki edebiyat öyle midir? Öyle bir kitap okursun ki, hayatın alt üst olur. Belki aynı şeyi sana ailen otuz kere anlatmıştır ama, kitap seni çok başka yerlere götürerek aynı sonuca 2 vardırır. Hayatı deneyimletir, içine alır seni bir daha bırakmamak üzere. Üçüncü bir göz açar, hayata bakış açın değişir. İşte edebiyatın gücü de budur zaten. Zaten bildiğin bir şeyi anlatır sana çoğu zaman ama öyle patikalardan geçirir ki seni, aslında bilmediğinin farkına varırsın. Bir yazar, yaşadığın mahalleyi kaleme alsa, o mahalleyi tanıyamazsın bile. Çünkü öyle ayrıntılar vardır ki hayatta dikkat etmediğimiz; insana yaşadığını hissettiren... Gözden kaçırdığımız hayatımızı bu yüzden kitaplardan öğreniriz. Her hayatın bir öyküsü olabileceği gibi her öykünün de bir hayatı vardır. Kısa süren hayatlarımızın kısa süren öykülerden farkı nedir ki? Hatta çoğu zaman öyküler daha bile "tamamlanmış"tır hayatlarımızdan. Belki daha bile fazla keyif verir bize, hiç yaşamadığımız yoğunlukta duygular yaşatır. Çoğu gece uykusuz kalırız, hayatımızı bi kenara bırakır o öyküyü düşünürüz. Hiç sormadığımız kadar sorular sorar, cevaplar bulmaya çalışırız. Belki de bu yüzden edebiyat bizi olgunlaştırır. Hayatın acelesiyle gözden kaçırdıklarımızı bize hatırlatıp sorgulatır her defasında. Fakirlik nedir bilmezken, okuduğun edebi metinler öğretir sana en ince ayrıntısına kadar. Artık ne kadar zengin olsan da, içindeki fakir insanı hiçbir zaman unutamazsın. O kadar zenginlik içinde fakir biri gibi yaşamayı amaç edinirsin belki de kendine; hayatta hiçbir şeye bağımlı kalmamaya, hiçbir şeyin kölesi olmamaya söz verirsin kendince. Gurbet nedir bilmezken, tadarsın her saniyesini. Belki hiç kimseye özlem duymamışken, iliklerine kadar hissedersin bu sefer. Hiç gitmediğin "Gizli Bahçe"lere gidersin, her köşesine dokunursun, bahçenin kokusunu duyarsın. Hayattan göçüp gidenlere yazılmış mektuplardaki gibi sen de itiraf edersin düşüncelerini, pişmanlıklarını söylersin içini rahatlatmak için. Yaşanan pişmanlıklar, artık senin de pişmanlıkların olur. Daha hayattan bir darbe yememişken, acı gerçekler suratına çarpar sayfalardan. Gözlerini kamaştırır, hatta kör eder insanı. Göremeyeceğin en dürüst, en gerçek manzaralar o sayfalardadır. İnsanları tanımanın, hayatı öğrenmenin yolu o sayfalardan geçer çoğu kez. Bilirsin ki, gerçek tek dostun sayfaların oluşturduğu o bütündür aslında. Ve en önemlisi, satırlarda olgunlaşıp hayatta nefes bulan bir yaşamdan daha güzel ne olabilir ki bu dünyada?