KORKUDAN KORKMAK

Bir tehlikeye karşı duyulan endişeye korku denir (TDK, 2006). Bu durumda korku, tanımından da yola çıkılarak olumsuz bir duygu olarak çağrışım yapar akıllarımızda. Biri 'korkuyorum' diyorsa, o kişinin bir şeylerden çekindiğini ve bu nedenle korktuğunu düşünürüz. Zira ben de ne zaman bir şeyden korktuğumu söylesem, korkunun kaynağını öcü gibi algılardım. Büyük bir stres kaynağı ve sürekli uyulması gereken şartlar olarak düşünürdüm korku ve türevlerini. Hatta kendimce 'korku' kelimesini gözümde o kadar büyütmüştüm ki korku filmi izlemekten, gazetedeki korkunç olayları izlemekten hep kaçınmıştım. Kaçınmaya da devam edebilirdim, eğer Hans Weingartner'ın yönettiği Eğitmenler filmini izlemeseydim. Eğitmenler, kendilerine kapitalist düzende yaşayanları eğitme görevi veren Jan, Jule ve Peter adlı gençlerden oluşuyor. Eğitmenler, gece kimse yokken zenginlerin evlerine giriyorlar. İzlerken Robin Hood gibi zenginden alıp fakire vereceklerini düşünmüştüm, fakat tam tersine, eğitmenler girdikleri evlerden hiçbir şey çalmıyor. Sadece evdeki eşyaların yerini değiştirip ev sahiplerini korkutuyorlar. Bir de not bırakıyorlar, "İçinde yaşadığınız bu bolluk sonsuza kadar devam etmeyecek" veya "Çok paranız var" diye (Held, 2003). Eğitmenlerin tek amacı, zenginleri gereğinden fazla tüketim yaptıklarının farkına vardırmaktı. Kullandıkları yöntem ise korku; zenginlerde olumsuz, kendilerinde ise olumlu bir duygu olarak hem de. Eğitmenler korkuyu bir motivasyon kaynağı olarak görüyor. Benim telaffuz etmekten bile çekindiğim 'korku' kelimesini, rahatça söylüyorlar. Korktukça kendilerini daha enerjik hissediyorlar ve kendilerince sistemin yarattığı korkudan beslenerek korkudan hissettikleri endişeyi bir ayna misali sisteme yansıtıyorlar. Korkuyorlarsa, korkuyu yenmek için yöntemler arıyorlar. Filmi izlerken sürekli dikkat ettiğim nokta da buydu. Bir insan nasıl olurdu da, korkuyu olumlu bir duyguymuşçasına benimseyebilirdi? Sevgi değil ki bu, korku! Filmi izledikten sonra bir süre yavaş müzikler dinleyerek oturdum ve korkuyu düşündüm. Korku benim hayatımda çok büyük bir rol oynuyordu. Fakat ben onu sürekli perdenin arkasına itiyor, içimde bir kanser hücresi gibi büyüyüp yayılmasını bekliyordum. Kendimi bildim bileli korkuydu pek çok çekincemin sebebi. Otobüsü kaçırma korkusu, düşük not alma korkusu, konserve kapağı açarken açacağın elimde kalma korkusu ve bunlar gibi on binlercesi... 1 İşin kötüsü de, tüm bu korkularımın başarılı da olsam başarısız da olsam sonradan bana bir şey ifade etmemesiydi. Mesela lisedeki sınavlar, yaptığım dikkatsizlik yanlışları yüzünden duyduğum pişmanlıklar, tembellik ettiğim zamanlar, annemden izinsiz yaptığım yememeye dayalı diyet programları... Bir zamanlar benim için bunlar büyük korku unsuruydu. Ya istediğim üniversiteye giremezsem? Üniversiteye girince stresin bıraktığı fiziksel etkiler dışında, o korku aklınıza bile gelmiyor. Bu sefer kariyeriniz hakkında birtakım korkular sizi esir almaya başlıyor. Ya bu sabah servisi kaçırırsam diye endişelendiğim ve tırnaklarımı bir çocuk gibi yediğim o sabah servisi kaçırmıştım. Ama tırnaklarımı öyle kopuk kopuk görmesem o sabah duyduğum korku ve endişe aklıma bile gelmezdi. Yani korku, gerçekten korkunun sizi sarıp sarmaladığı vakitlerde sizi etkisi altına alıyor. Peki, korkuyu bir süre sonra unutuyorsak, neden o anlarımızı berbat etmesine izin veriyoruz? Korku kocaman, yeşil bir canavar gibiydi benim aklımda. Sürekli arkamdan koştuğunu düşünürdüm. Oysa şu dünyada milyonlarca insan varken, neden sadece bizi izleyip bizim peşimden gelsin? Neden bizi görünmez dişleri arasına alıp yok etsin? Meğer korku beni korkutmuyormuş, ben korkudan korkuyormuşum. Eğitmenler korkuya olumlu yaklaşarak onu etkisiz hale getirdiler. Korkunun kendilerini parçalamasına izin veren zenginlere ise maddi bir zarar vermek yerine, korku saldılar. Böylece bir taraf korkudan korkup geri çekilirken, diğer taraf kapitalist sistemdeki hiyerarşinin kalın çizgilerini az da olsa inceltmiş oldu. Yani önemli olan, korkunun nasıl algılandığıydı aslında. Korkudan korkana korkak demeli öyleyse.