MUTSUZLUK ÇALIŞANLARI

Globalleşme, son yıllarda en çok duyduğumuz kelimelerden biri olsa gerek. Türkçe kökenli bir kelime olmamasına rağmen, günlük hayatta sürekli kullanılmasına aşina olduğumuz; fakat tanımını yapmamız istenildiğinde aslında hakkında çok fazla bilgi sahibi olmadığımızın farkına varabileceğimiz bir sözcük. Kelimenin kökenine baktığımızda "global" sözcüğünden türediğini, bu yüzden dünya çapında, evrensel bir anlamı olduğu çıkarımını rahatlıkla yapabiliriz. Tam tanımına bakarsak "ürünlerin, fikirlerin, kültürlerin ve dünya görüşlerinin değiş-tokuşundan doğan bir uluslararası bütünleşme süreci" olduğunu görürüz. Anlamı göz önüne alındığında, kulağa iyi bir şeymiş gibi gelse de bu konuda pek çok tartışma mevcut. Bazı insanlar iyi yanlarının bazı insanlar ise kötü yanlarının daha çok olduğunu iddia ediyor. Ben ise ekonomik gelişmeler göz önüne alındığında gerçekten çok yaralı bir akım olduğunu; fakat bu gelişim sürecinde çalışan kısmın karşılaştığı sıkıntıları düşündüğümde ise bir o kadar zararlı olabileceği kanısındayım. Dünyanın pek çok yerinde hızlı ekonomik büyümeler ve bununla birlikte yaşam standartlarının yükselmesi söz konusu. Fakat bu büyüme ve gelişmelerin gerçekleşebilmesi için iş gücünün de artması, dolayısıyla da çalışma saatlerinin artması gerekli. Benim de bu yazıda değinmek istediğim kısım tam da burası. Eğer yeterli miktarda paraya sahip ise modern hayatta insanın ulaşamayacağı, elde edemeyeceği şey neredeyse yok. Bu durum, insanların yaşamlarını paraya göre yönlendirmesine sebep oluyor. Gerçekte yapmak istediklerini görmezden gelip, yapmak zorunda hissettiklerini gerçekleştirmeye çalışıyorlar. Meslek seçimleri bu meselenin ne kadar benimsendiğini gösteriyor. Çocukken "Büyüyünce ne olmak istiyorsun?" sorusuna hemen hepimiz ressam, bilim adamı, astronot gibi cevaplar vermişizdir. Fakat şimdi dönüp baktığımızda, kaçımız bu hayallerimizin peşinden gidebildi? İlgi alanlarımız ya da yeteneğimiz olan bir işin içinde miyiz, yoksa modern hayata ayak uydurabilmek için gerekli parayı kazanabileceğimiz bir yerde mi? Ayrıca iyi para kazanacak bir meslek sahibi olmakla da iş bitiyor mu? Kendi ülkemizi ele alacak olursak; önce altı yaşınızdan itibaren başlayan zorunlu eğitiminizi tamamlamalı, iyi bir üniversiteden mezun olmalı, üzerine mümkünse doktoranızı yapmalı, daha sonra ise acemi olarak bir yerde işe başlayıp yıllarca çalışarak mevkiinizi yükseltmelisiniz. Ancak o zaman iyi paralar kazanma hayalinizi gerçekleştirebilirsiniz. Bu sadece bizim ülkemizde değil, pek çok yerde aynı şekilde. Durum böyle olunca, günümüzde pek çok insan yaşamlarını sevmedikleri bir işi yaparak geçiriyor. Wilhelm Genazino'nun Mutsuzluk Zamanlarında Mutluluk isimli kitabında da bunun bir örneğini görmek mümkün. Romanın kahramanı olan Gerhard, eğitimini ve doktorasını felsefe üzerine yapmış olmasına rağmen, eğitim hayatı boyunca aldığı kredileri geri ödeyebilmek için hayali olan mesleği yapmak yerine bulduğu ilk işe girmek zorunda kalmıştır. Daha sonra işinde organizasyon müdürlüğüne kadar yükselmiş, iyi bir gelir sahibi olmuştur. Ara sıra kişisel sorgulamalara gidip işini bırakmayı düşünse de hayat arkadaşı Traudel ona böyle saçma(!) şeyler düşünmemesi gerektiğini söyleyerek onu vazgeçirmiştir. Fakat bir insanın, sırf geliri iyi diye sevmediği bir işi yaparak ömrünü geçirmesi mümkün olamayacağından, bu durum Gerhard'ın da hayatını ciddi şekilde etkilemiştir. Bunun gibi daha pek çok örnek gösterebiliriz. İnsanlar, hayalleri peşinde gitmek yerine paranın peşinden gitmek zorunda kalıyorlar. Sevmediği bir iş olmasına rağmen yıllarını orada harcayabiliyorlar. İş sahibi olmak uğruna, aldıkları eğitimden tamamen farklı alanlarda bulunabiliyorlar. Halbuki insan istediği yerde ve sevdiği işi yapmalı çünkü o zaman yaşadığına şükredip, mutlu bir hayat sürebilir. Ancak o şekilde hayata karşı verdikleri mücadelenin bir anlamı olabilir... "Mütemadiyen gerçekliğe mecburen abone olmak değil, inceliğe yaraşan bir şeyler yaşamak istiyor ruhum" (Genazino 9).