KURMACA DÜNYA İÇİNDE OKUR

Bir rüya görür dururum senelerden beri. Elimde sert kapaklı eski bir kitap; bir tren istasyonunda, önümden vagonlar ardı sıra geçerken bir bankta oturmuş kelimeler arasında gezerim. Ne başka bir ses, ne de bir siluet... O bankta bir başıma oturmuş kimi ya da hangi yolun yolcusu olan treni beklerim, bu suskun rüyamın bir başı ve bir sonu var mıdır, bilmem. Dimağımda kalan yalnızca bir anı simgeleyen bu resimdir. Ne vakit ki Basit Bir Es'i elime alıp arka kapağındaki yazıyı okudum, sanki kendimi o rüyada buldum. Ben kitabı okunan bir yazar değildim ama "bu sahne başka bir yazar tarafından benim için yazılmıştı" (7). Basit Bir Es'i okurken, kitap okuyan yolcuda kendimi bulduğumu düşündüm önce. Çünkü birçok yerde -bir tren, bir tramvay, bir vapur, bir otobüs ya da bir bankta- kitap okurken kendimi kaptırmış, hatta belki aynı kitabı daha önce okumuş ve bana onun hakkında bir şeyler mırıldanmak isteyen gözleri fark etmemiştim kim bilir kaç kez. Evet, trende kitap okuyan bu kişi benden başkası olamazdı. Kitap okuyan yolcunun "20'li yaşların ilk yarısında, delikanlılık çağından yeni çıkmış, açık kumral saçlı, gür sakallı, ince uzun, gösterişsiz biri" (21) olduğunu okuduğum zaman kısa bir sessizlik hissettim içimde. Beni tıpa tıp tasvir edeceğini sanmıştım oysa. Beni anlatmalıydı, çünkü benim için yazılmıştı. Sonra sessizlik geçti ve ben düşündüm ki bu yolcu benim ruh eşim olabilirdi. Yıllardır her köşede, her karakterde, her hikayede aradığım, düşlerimde gördüğüm kişiye pek benziyordu. Yani aslında hala bu sahnenin benim için yazılmış olma ihtimali vardı. Sevindim ve bu ihtimale tutunarak okumaya devam ettim. Okudukça hikayeye karıştım, nerede durduğumu bilmeden. 20'li yaşlarında olan delikanlı, düzgün giyimli orta yaşlı bir adama dönüşmüş ve sonra birden karşıma yaşlıca bir kadın olarak çıkmıştı. Aslında hepimiz aynı kişiydik, Enis Batur'un hayalinin bir parçasıydık. Peki, ana karakter, hani şu başka bir ülkede trenle yolculuk eden yazar, neresindeydi bu hikayenin? Düşündükçe çoğaldım, çoğaldıkça bir cevap bulmaya hazırım sandım. Cevabın bir parçası olmaya çabalarken kendimi bu kahramanın hayalciliği ve çekingenliğinde bulduğumu anladım. Bu defa da zannettim ki, o aslında benim. Evet, bir yazar değilim ama bir hayalperestim. Olmadık şeyleri hayal edebilir, bazen onların birer hayal olduğunu bile unutabilirim. Kafamda kurduğum senaryolarda yaşayabilir, yaşamın gerçekliğinden sıyrılıp bambaşka limanlara sığınabilirim. Söylemek istediklerimi susup, çekingenliğimi rüyalarımda haykırabilirim. Yalnızca, hayallerimi kağıda döküp kelimelerle ıslatmayı becerebilecek kadar yetenekli değilim. Buna hayalimde sahip olmaktan bile çekinirim. İşte; vagonun birinde oturmuş, karşısındaki yolcuyu hayallerine katan bu yazarla aramızda görünen en büyük fark bu. Son birkaç sayfada, aslında hiçbirinin var olmadığını -hayallerimin bile- anladığımda başından beri her şeyi bildiğimi fark ettim. O yazar aslında Enis Batur'un kendisiydi, o 20'li yaşlardaki delikanlı hiç var olmamış, orta yaşlı bir akademisyene, ihtiyar bir kadına hiç dönüşmemiş, ben rüyalarımda o tren garını hiç görmemiştim. Yazar benimle oyun oynamış; bu kurmaca dünyanın oyununu ben düşlemiştim. Hayalciliğimi bırakıp resmin tamamını görebilseydim, gerçekte kitabın benim için yazılmış olduğunu daha hızlı anlayabilirdim. Altını çizdiğim her satırın benimle tamam olduğunu, sayfalarda bırakılmış boşlukların, anlatılanları daha çok düşünmem için basit birer es olduğunu ayırt edebilirdim. Basit Bir Es, hikaye içinde hikayeydi; ben, yalnızca bir okur, bütün hikayelerin hem içinde hem üstündeydim. Hikayenin kendisiydim, karakterlerin hepsi, yazarın kalemi, kelimelerin gezindiği boşluktum. Ben, kurgunun bir parçası, yalnızca bir okur; aslında hep vardım, bazense hiç yoktum.