Yılmaz Yiğit ÜNVEREN

Gerçek Olmayan Bir Gerçeklik İçinde Yaşamaya Çalışmak Afiş: Goldsman, Akiva. A Beautiful Mind. Imagine Entertainment. 2001 Bizi dünyadaki gerçekliğe bağlayan nedir? Peki her gün önümüzde olan biteni görmemizi, hissetmemizi, yorumlamamızı vb. eylemleri gerçekleştirmemizi sağlayan? Beynimiz, daha da spesifik olarak söylemek gerekirse aklımız elbette. Peki ya aklımız bu görevlerinin tam aksine insanı bir hayal dünyasında yaşamaya sevk eder bir hal alırsa başımıza neler gelir? Gerçek olay ve kişilerle olan bağımız nasıl etkilenir? Bunların ve daha nice soruların cevabını John Forbes Nash'in gerçek yaşam öyküsünden uyarlanan "Akıl Oyunları" adlı filmde çok net bir şekilde görebiliyoruz. Hayatını bir bölümünü şizofreni hastalığı ile savaşarak geçiren ve sonunda da kendi üstün zekasıyla bu hastalığı yenen Nash gerçekten bir örnek niteliği taşıyor bizler için. Filmi izlemeye başlamadan önce bir ön araştırma yapmamış olmam belki de izlediğimden bu kadar etkilenmemin en önemli nedeni oldu. Konuyu tam olarak bilmediğim için filmin yarısına kadar ben de o gerçek dışı karakterlerin ve olayların doğrultusunda kendimi kaptırmıştım, ta ki işin aslını kavrayıncaya kadar. Benim ve benim gibi izleyicilerin bu şekilde şaşırtılması kesinlikle bir senaryo ve hikaye başarısıdır bana göre. Üniversite hayatınız boyunca her derdinizi paylaştığınız, birlikte zaman geçirdiğiniz insanın hiç yaşamamış olması ya da yıllarca tuttuğunuz sırların aslında kendi içinizde ürettiğiniz unsurlar olduğunu düşünün. Kendi kendinize kurduğunuz bir evrende yaşamaya çalışmaktan başka ne denebilir ki böyle bir hayata? Evet belki hoşuna gidebilir insanın yaşadığına inandığı şeyler ama kişisel gerçekliğine zarar verdiği de yadsınamaz bir doğru. Karakterimizin yaşadığı sorunlar kendi hayal dünyasının da dışına çıkıyor ister istemez. Zaten çıkmaması sürpriz olurdu. Asıl sorun olan kısım da bu zaten. Var olmayana inanmak insanı var olandan da uzaklaştırıyor ve elinizde hiçbir şey kalmıyor sonuç olarak. Ne güvendiğiniz biri, ne bir arkadaş, ne de bir aşk... Ardından da her şey daha da zorlaşıyor. Böylece sonsuz ve iyice içinden çıkılmaz bir döngüye giriyorsunuz. Şimdi de yıllardır yaşadığınız çoğu olayın bir yalandan ibaret olduğunun size söylendiğini hayal edin. Elbette ilk etapta inanmazsınız, inkar edersiniz. Uzun bir süreçten sonra durumu kabullenseniz bile etkilerinden kurtulamazsınız. Tanıştığınız bazı kişiler hakkında "Acaba gerçekten varlar mı yoksa bunlar da aklımın bir oyunu mu?" dersiniz. Hayatı normalleştirmek ve yeni insanlar tanımak büyük bir azim ister bu noktada. John Nash ise bu konuda son derece kararlı bir şekilde mücadelesini veriyor ve zor geçen günlerin ardından mutluluğa ulaşıyor. Elbette her duruma uyarlamak için pek uygun bir örnek olmasa da yine de her zorluğun üstesinden gelmenin tamamen insanın kendi ile alakalı olduğu hakkında bize çok önemli bir kanıt olabilir Nash. Özetlemem gerekirse Şizofreni gibi akıl sağlığımızı ciddi bir şekilde etkileyen hastalıktan bile yine aklımız aracılığıyla çıkmamız imkansız değil. Daha da genel olarak Önümüze ne engel çıkarsa çıksın her zaman düşünerek, mantık kurarak aşabiliriz bu engelleri. Elbette John Nash gibi Nobel ödüllü bir dahi kadar zihnimizi kontrol etmemiz mümkün olmayabilir ama bu az önce bahsettiğim çıkarımı etkilemiyor elbette. Eğer siz de aklımızın bize oynayabileceği oyunları ve ardından yaşayabileceğimiz mücadelenin bir örneğini görmek isterseniz "A Beautiful Mind" kaçırmamanız gereken filmler listenizde zirveleri zorlayabilecek ve bu niteliğini de bir Oscar ödülü ile süslemiş muazzam bir yapım.