İnsanın En İyi Dostu: Kendisi

Hayatımda asla yalnız kalmaktan korkmadım. Çevremdeki insanların yalnız kalkmaktan korktuğunu, iki adımı bile yanında kimse olmadan atamayacak kişileri gördükçe hayrete düşüyorum. Yalnız kalmamak için sevmediği insanlarla birlikte olan sadece kendi içini tatmin etmek ve ''ben yalnız değilim'' diyerek kendini kandıran insanları şahsen sevmiyorum çünkü kendilerinin en iyi dostu ve yoldaşı olabilecek bir kişiyi unutuyorlar; kendilerini... Yeni bir köpek aldığınızda yıllar boyunca yanınızda olacak, üzüntüyü, sevinci paylaşabileceğiniz bir dost kazanmış oluyoruz. Herhangi bir kötü anlam düşünmeksizin yeni arkadaşlar edinmemizi bu evcil hayvan edinme merasimine benzetebiliriz. Gerçi bu sefer seçim iki taraflı gerçekleşir; hem siz arkadaşınızı seçersiniz hem de o sizi seçer. Bir evcil hayvanın sizi beğenmeme lüksü yoktur. Özelikle köpekler sahiplerine derin bir bağ ile bağlanır. Ona bağırıp çağırsanız bile o sizi affetmekten asla vazgeçmez. Ama insanlar kin tutan varlıklardır. Arkadaşlarımla ettiğim kavgaların, anlaşmazlıkların köpeğimle olanlardan daha ciddi ve uzun süreli olduğunu söylemem gerek. Bu aynı Efendi ile Köpeği adlı yapıttaki köpek Bauschan ve efendisi arasındaki kavgaya benzer. Efendisi kendisine ne kadar kızarsa kızsın, Bauschan asla ona sırtını çevirmez, ertesi gün onla ava çıkmaya, oynamaya hazırdır. Ben şimdiye kadar beslediğim evcil hayvanlarla tıpa tıp aynı olayları yaşamışken hiçbir arkadaşımın bu tutumu sergilediğini hatırlamıyorum. Ancak şu da var ki ne ben söz ettiğim davranışı sergiliyorum ne de kendimin ya da bir başka insanın bunu yapmasını bekliyorum. İnsan gibi karışık ve anlaşılması güç bir varlığı böyle indirgemek ve sınırlamakta saçma olurdu zaten. Bu sebeple insanların bana sadakat ve sevgiyle bağlanmasını bekleyebilirim ama asla bir köpek ve sahibi arasındaki bağlılığı insanlarda arayamam. İnsan doğasının bencil bir yaklaşıma sahip olduğunu düşünüyorum. Zaten bilim bunu destekler durumda, hem evrim hem de canlılar arasındaki biyolojik temeller ve yasalar bütünü savımı doğrulamakta. Her birey kendi başına, kendi zaferini aradığı bir savaş içerisindedir. Öncelik hep kendisidir. Peki, şimdi bana sorabilirsiniz, madem herkes kendi merkezli yaşıyor, niye yalnızlıktan kaçıyorlar? Niye kendi zaferlerine bir veya birkaç kişi eklemek istiyorlar? Hemen cevap vereyim, aslında istemiyorlar. Onlar sadece günümüz toplumunun kendi üzerlerine yapıştıracağı ''yalnız'', ''sürüden kopmuş'' damgasını yemek istemiyorlar. Bu onlar için zafere ulaşırken önlerine çıkan bir engel olur. Benim tercihimi ise şu cümleler ile özetlenebilir; '' (...) canlı olan her şeyin dikkatimizi dağıttığı, yalnız kalmak söz konusu olduğunda bir köpeğin varlığının bile bizi rahatsız etmesine neden olacak kadar duyarlı olduğumuz zamanlar vardır (...)''(Mann, sf. 27). Burada bir parantez açmak gerekecek sanırsam; söz ettiğim yalnızlığı tıpkı keşişlerin nefsini hüküm altına almak için gittikleri korkunç inzivalara benzetmeyin lütfen. Benim söz ettiğim yalnızlık daha çok ''kafa dinleme'' ya da bir işle meşgul olmak olarak tanımlanabilir. Bu aktiviteleri her zaman kendi başıma yapmayı tercih ederim. Önemli bir sınava çalışmak, bir proje ya da yazı yazmak (tıpkı şu an evde tek başıma bu yazıyı yazmam gibi) veya kendi düşüncelerimle yalnız kalmak gibi uğraşlar benim için yalnızlığı şart koşar. Hem evcil hayvanımı hem de arkadaşlarımı ve ailemi kendimden uzaklaştırırım. Ancak yanımda tek gerçek dostum, en iyi sırdaşım, beni her yönüyle anlayan tek ve mutlak kişi kalır; kendim. Bu sözlerim megaloman olduğumu düşündürmesin size. Yardımseverlik ve dostluğun anlamını çok iyi bilirim. Yakın olduğum insanların ellerinden geldiği kadar bana yardım edeceklerinden eminim ancak şu var ki bana tam anlamıyla sadece kendim yardım edebilir. Kendimi sadece ben en iyi anlamıyla anlayabilirim. Tıpkı bazı filozofların savunduğu, dilin mutlak doğruya ulaşmada birinci engel olduğu gibi. Bu düşünceye yüzde yüz katılıyorum. Benim size ya da bir başkasına aktardığım asla tam anlamıyla anlaşılamaz. Benim anlattığımın mutlak doğrulukta anlaşılması (aynı şey başkasının mutlak doğruluğu içinde geçerlidir) sadece yine kendim tarafından başarılabilecek bir şeydir. İşte bu gerçeğe inandığım için insanların yalnız kalma korkusuna inanamıyorum. İnsanların yalnızlığa olan bakışını asla anlayamayacağım sanırım. Kendi benlik ve doğrularının çarpıtılarak etrafa yayılmasına seyirci kalmak isteyenler olabilir ancak ben onlardan olmayacağım. Toplumu reddedip hastalıklı bir şekilde yalnızlığa kapılıp kendimi keşişler gibi dağlara atmayacağım korkmayın. Sadece kendi yalnızlığıma sıkı sıkıya tutup en iyi dostum olan kendimi dinlemeye ve anlamaya daha fazla vakit ayıracağım. Cem Buğra Kaboğlu