Konut çevrelerinde/göç aidiyet ilişkisinin belirlenmesi için model: Berlin/Kreuzberg örneği

Konut çevrelerinde göç - aidiyet ilişkisinin belirlenmesi tezin temel amacıdır. Bu amaç doğrultusunda göçten önce yaşadıkları çevreden farklı ortama gelen insanların davranışlar ve yeni çevrelerinde yaptıkları değişimlerin tespiti üzerine çalışılmıştır. Bu değişikliklerden yola çıkarak aidiyet duyguları gelişip gelişmediği saptanmaktadır. Aidiyetin tespiti için bir model geliştirilmiştir ve örnek bir çalışma şeklinde Berlin / Kreuzberg semtinde uygulanabilirliği test edilmiştir. Tez, yedi bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüm'de, tezin amacının genel kapsamı anlatılmış ve ele alman kavramlar üzerinde durulmuştur. Bu bölümde çalışmanın hipotezi ortaya konmaktadır. Çalışmanın hipotezinde: göç eden insanlar yeni çevrelerinde, uzun yıllar sonrasında halen kendi kültürlerini ve geleneklerini o çevreye ağırlıklı olarak yansıtıyorlarsa; göç etmiş insanların yeni çevrelerini kendilerine ait hissetmedikleri varsayımı yapılmaktadır. Bu hipotez, aidiyeti oluşturan elemanlar, etki eden etkenler ve etki alanı incelenerek model ile irdelenmiştir. ikinci Bölüm'de, problemin belirlenme aşamaları açıklanmıştır. Bu bölümde, farklı kültürel ortamlara giden insanların aidiyet sorunları irdelenmiştir. Ayrıca kullanıcıların bulunduktan yere ait hissetmeleri için kendi yaptıkları ve/veya tasarımcı ve toplum tarafından yapılabilecek uygulamalar araştırılmıştır. Üçüncü Bölüm'de, kimlik- göç- aidiyet ilişkisi incelenmiştir. Burada öncelikle kimlik tanımlan yapılarak, kimliğin öz elemanları irdelenmiştir. Sosyal çevre kimliği, kültürel kimlik ve fiziksel çevre kimliği açılımı yapılarak kimlik elemanları incelenmiştir. Bu bölümde, tezde önemli bir yer tutan konut ve ev kavranılan ele alınmıştır. Çevre de çalışmanın temelini oluşturduğu için, doğal çevre, yapay çevre ve sosyal çevre olarak incelenmiştir. Göç ikinci derecede önemli bir faktör olduğu için bu bölümde, göç nedenleri ve oluşturduğu sorunlar irdelenmiştir. Ayrıca göç öncesi ve sonrası alınabilecek önlemler ele alınmıştır. Dördüncü Bölüm'de, aidiyete etkileri olan anlam, egemenlik alanı, mahremiyet kavramları incelenmiştir. Burada Brower'in egemenlik alanına ilişkin davranış modeli tezde temel oluşturması açısından detaylı biçimde ele alınmıştır. Brower, egemenlik alanına ilişkin davranışın mekanı kendilemeye bağlı olarak geliştiğini belirtmektedir. Bu modelde kendilemeyi geliştiren üç eleman: 1. Sahiplenme, 2. Korunan Mekan 3. Yer Aidiyeti olarak sıralanmaktadır. Beşinci Bölüm'de, konut çevrelerinde göç - aidiyet ilişkisinin belirlenmesi için bir model geliştirilmiştir. Modelin uygulanması için kullanılan yöntem de burada açıklanmıştır. Tespitler anketler, gözlemler, zihinsel haritalama, tartışmalar ve görüşmeler yöntemin uygulanması sırasında kullanılan tekniklerdir. Altıncı Bölüm'de, 'Aidiyetin Belirlenmesi Modelinin, Berlin / Kreuzberg semti ölçeğinde geçerliliği sınanmış, elde edilen sonuçlar irdelenmiş ve istenilen sonuçlara ulaşılmıştır. Göç eden insanlar yeni çevrelerinde, kendi kültürlerini o çevreye ağırlıklı olarak yansıtmaktadır. Buna bağlı olarak yeni çevrelerini kendilerine ait kılmadıkları söylenebilmektedir. Çoğu Almanlarla çok az iletişime geçmekte, kent yenilemesine katılmamakta ve halen yaşamak istedikleri yer olarak Türkiye'yi düşlemektedir. Bundan dolayı önceden var olan çevreyi ve Alman toplumuna kendilerini ait görememektedirler sonucu yapılmaktadır. Kendi oluşturdukları küçük Türkiye'yi kendilerine ait hissetmektedirler. Kreuzberg'te Almanlarla yan yana yaşamaktalar, ancak birbirleri ile neredeyse hiç iletişime geçmeden. Anketlerden ve görüşmelerden Almanya'da yaşayan Türklerin bir kimlik arayışı içinde oldukları ortaya çıkmıştır. Bu arayış içinde kendilerini Kreuzberg semtine ait görmekteler ancak Berlin ve Alman toplumunu benimsememektedirler. Yedinci Bölüm'de, aidiyet sorunu irdelenmiştir ve konut'u 'ev' yapan elemanın ne olabileceği incelenmiştir. Uygulamanın sonuçlan bu bölümde kısaca özetlenmiştir. Yapılmış başka araştırmalar, elde edilen sonuçlan doğrulamakta olduğu ifade edilmiştir. 'Aidiyetin Belirlenmesi Modeli'nin belirli bir bölge üzerinde uygulanabilirliği ve elde edilen verilerin istenilen sonuçlara ulaştığı tespit edilmiştir.