turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
The process and feasibility of building deconstruction: A case study in Ankara

Öz BİNA SÖKÜM METODU VE UYGUNLANABİLİRLİĞİ: ANKARA ÖRNEĞİNDE DURUM İNCELEMESİ ÇAKICI, Fatma Zehra Yüksek Lisans, Yapı Bilimleri Anabilim Dalı, Mimarlık Bölümü Tez Yöneticisi: Y. Doç. Dr. Soofia Tahira Elias-Özkan Haziran 2005, 160 sayfa Günümüzde eski binalar imar planlarındaki değişiklikler, strüktürel problemler, binaların eskimesi ve bina sahiplerinin istekleri gibi sebeplerden dolayı yıkılıp yerlerine yenileri inşa edilmektedir. Bu çalışmada bina söküm metodu ve uygulanabilirliği araştırılmıştır. Binaların sökümü, kullanılmış yapı malzemeleri ve söküm tasarımı konularıyla ilgili literatür taraması Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde yapılan yayınlanmamış iki tez, web siteleri ve uluslararası konferans raporlarından yararlanılarak yapılmıştır. Ankara'da binaların sökümü, yıkımı ve kullanılmış yapı malzemelerinin geri kazanımı üzerine saha çalışması yapılmıştır. Konuya ilişkin bilgi edinmek amacıyla yıkımcılar, yıkım ekipleri, kullanılmış yapı malzemesi tüccarları ve müteahhitlerle röportaj yapılmıştır. Yıkım uygulamalarına ilişkin resmi prosedürle ilgili bilgi Çankaya ve Yenimahalle Belediyelerinden elde edilmiştir. vıAraştırmada Ankara'da geri kazanım ve geri dönüşüm çalışmalarının devam eden bir uygulama olduğu teyit edilmiştir. Yerinde incelemeler ve yapılan röportajlar ışığında binaların sökümünde karşılaşılan problemler belirlenmiştir. Geri kazanılan yapı malzemelerinin ya olduğu gibi ya da iyileştirilerek yemden kullanıldığının yanı sıra atıl ahşap malzemelerin yakacak olarak satıldığı, sadece metallerin yeni üretimde kullanılmak üzere geri dönüştürüldüğü belirlenmiştir. Döşeme, kolon ve kiriş gibi betonarme elemanlardan ortaya çıkan molozun ise atıldığı tesbit edilmiştir. Araştırmanın bulguları bina sökümü uygulamalarının ekonomik açıdan uygun ve karlı bir iş olduğunu göstermiştir. Bina sokumunun başarısı kullanılan aletlere, uygun zamana, işçilerin beceri ve tecrübelerine bağlı olduğu belirlenmiştir. Bina sokumunun uygulanabilirliği ise binada kullanılan yapı malzemelerinin, elemanlarının ve bağlantı elemanlarının sayışma, kalitesine ve türüne bağlı olduğu gözlemlenmiştir.
Giydirme cephe sistemleri ve bunların tasarım ve uygulamasında dikkat edilmesi gereken hususlar

Bu araştırmada giydirme cephe sistemleri ve bunların projelendirme ve uygulama esasları üzerinde duruldu. Konuyu daha iyi inceleyebilmek için birinci bölümde giydirme cephenin tanımı, tarihçesi, dünyada ve ülkemizde gelişimi ve çeşitli uygulamalardan örnekler verildi. İkinci bölümde ise giydirme cephe uygulamalarında kullanılan malzemeler tanıtıldı. Malzeme olarak cam, alüminyum, ankraj parçaları tanıtıldı ve bunların işleme seçenekleri incelendi. Üçüncü bölümde ise ülkemizde uygulanan giydirme cephe sistemleri incelendi, bunların birbirlerine göre kıyaslamaları yapıldı. Dördüncü bölümde ise giydirme cephe uygulamasında karşılaşılan problemler, bu problemlerin kaynakları ve bu problemlerin çözülmesi için izlenmesi gereken önlem ve uygulamalar ele alındı. Beşinci bölümde ise giydirme cephelerde projelendirme esasları incelendi. Giydirme cephede projelendirme aşamasında ele alınması gereken kriterler belirtildi ve ileride problem yaratmaması için bu aşamada kriterlerin ele alınması gerektiği belirtildi. Sonuç bölümünde ise ülkemizde hızla artan giydirme cephe uygulamalarının getirdiği cazibenin büyüklü küçüklü birçok kuruluşun kurulmasına neden olduğu ve bu kuruluşların, yetkililerin oluşturan ğı heyetler tarafından denetlenmesi gereği üzerinde duruldu. Ek bölümünde ise ülkemizdeki uygulamalarla ilgili fotoğraf ve detaylar incelendi. vuı
Tasarım yardımcı araçları ışığında günümüz cami yapısında oluşan biçimsel dönüşüme ilişkin bir çalışma

Mimarlığı bir biçimlendirme eylemi olarak alırsak, mimari oluşumların temelinde biçimsel elemanlarla yapılan kurgulamaların bulunduğu görülmektedir. Biçimsel elemanlar kullanılarak yapılan düzenlemelerde, denge ve bütünlük gibi ilkeler elemanların kurgusal niteliği doğrultusunda oluşmaktadır. Bu tez çalışması ile de günümüz cami yapısında oluşan biçimsel dönüşümün tasarım yardımcı araçları ışığında incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında, ilk olarak biçimlendirme ve biçim elemanlarının özellikleri anlatılmıştır. Biçim, uzayda nokta, çizgi, yüzey ve hacimden oluşmaktadır. Bu dört unsurun birbirleriyle olan ilişkileri geometrik ve matematiksel olarak ayrılmıştır. Geometrik nitelikli araçlar çizgi, yüzey ve çizgi ile yüzeyin birleşmesiyle oluşturulan hacimsel şekillerdir. Bu araçlar ile uzayda sınırlar oluşturularak biçimler meydana getirilmekte, böylece soyut kavramların somutlaştırılması sağlanmaktadır. Matematiksel nitelikli araçların biçimler üzerinde kullanılması, oransal, modüler ve ölçeğe ilişkin değerlere ulaşmaya imkan vermiştir. Oransal ve modüler uygulamanın biçimler üzerine aktarılmasıyla uyumlu oluşumlar ortaya çıkmaktadır. Sayılara yüklenen anlamların da biçimlere yansıtılması tasarımlarda sembolik değerleri vurgulamaktadır. Geometrik ve matematiksel nitelikli tasarım araçları yardımıyla tarihsel süreçte yer alan dini yapıların biçimsel özellikleri ve oluşum yaklaşımları irdelenmeye çalışılmıştır. Birçok medeniyette, kare, dikdörtgen, kubbe gibi geometrik biçimlerin kullanıldığı, tasarımlarını bir sisteme oturtmak için kare diyagonali, dinamik dikdörtgenler, eşkenar üçgen, altın dikdörtgen ve altın kesim gibi tasarım araçlarına başvurdukları belirlenmiştir. Günümüz cami mimarisini incelemek için Türk cami yapısının gelişimini incelemek gerekmiştir. Anadolu Türk Cami yapısı, dönem dönem morfolojik, konumsal ve kurgusal özellikleri açışından irdelenmiş, bunun sonucunda belirli tasarım yaklaşımlarını kullanarak biçimlendikleri saptanmıştır. Özellikle günümüz cami yapısına referans olan Klasik Osmanlı Cami' sinde 1:2 oranının ve V2 dikdörtgeni kullanılmış, caminin biçimsel gelişimi ise kubbe boyutuna ve oranına dayalı olarak oluşturulmuştur. Günümüz cami mimarisinde oluşan biçimsel dönüşümün sebepleri anlatılmış ve belirli saptamalar oluşturulmuştur. Bozulmaların biçimsel karakterini ortaya çıkarabilmek için Klasik Osmanlı camileri ve 1980 sonrası camiler üzerinde 'geometrik kurgu ve oransal analiz' çalışması yapılmıştır. Bu analiz ile biçimsel özelliklerinden dolayı taklit edilen Klasik Osmanlı Cami tipinin oluşum mantığının 1980 sonrası cami yapılarında bulunmadığı saptanmıştır. Böylece, geometrik kurgu ve oransal uyum açısından son noktasına ulaşmış olan Klasik Osmanlı Cami Mimarisi yanında kendi mimari dilini oluşturamayan ve niteliksel olarak bir değere sahip olmayan bir yapı tipi ortaya çıkmıştır.
Kayseri belediye sosyal tesislerine yönelik mimari ölçekte bir değerlendirme

Geçmişten günümüze sosyal yaşamın gerekliliğinden ötürü ortaya çıkan sosyal yaşam alanlarının, her geçen gün gelişerek ve hızla çoğaldığı görülmektedir. Sosyal tesislerin, kentin ve kentlinin gelişmesinde etkili olduğu açıktır. Bireylerin toplu halde bulunduğu, eğitim, eğlence, spor gibi birçok aktivitenin yer aldığı sosyal tesis yapılarının, ihtiyaçları karşılıyor olması önemlidir. Bu doğrultuda sosyal tesislerin yer seçimi, tasarım ve malzeme karalarının doğru yapılması, yapım ve kullanım süreçlerindeki sorunların ve kamu kaynaklarının yanlış kullanımının ortaya çıkmasını engelleyeceği düşünülmektedir. Sosyal tesis tasarımlarında; yer seçimi, tasarım ve malzemeye dikkat edilmesi önemli görülmektedir. Bu tezde; farklı işlevleri barındıran, farklı yerlerde ve farklı kullanıcı profiline sahip sosyal tesisler karşılaştırılarak, zayıf ve güçlü yönlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda yapılan alan çalışmasında; Kayseri'de yerel yönetimlerce yapılmış 18 ayrı sosyal tesisin mevcut durumları üzerinden yapılan gözlem ve tespitler sonucunda bulgular elde edilmiştir. İncelenen sosyal tesislerde gerek konum, gerek fonksiyon ve gerekse de malzeme seçimlerinde yaşanan sorunlar belirlenmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda sosyal tesislerin kullanıcı gereksinimine ne ölçüde karşıladığı araştırılarak yerel yönetimlerin sosyal tesis ile ilgili tüm seçimlerine yön verecek tasarım, yapım aşamalarındaki kriterler üzerinden öneriler geliştirilmiştir. Öneriler doğrultusunda, her geçen gün daha fazla ihtiyaç duyulan sosyal tesis yapılarının tasarımında, yerel yönetim yetkililerine ve tasarımcılara yol gösterici olması ve alana katkı sağlaması amaçlanmaktadır.
Kapalıçarşıların mekansal analizi: Tebriz ve İstanbul

Tebriz ve İstanbul, İpek Yolu üzerinde yer almalarından dolayı tarih içinde her zaman önemli ticaret merkezleri olmuşlardır. Bundan dolayı büyük ticaret hacmine, büyük ticaret alanlarına ve çok sayıda ticaret yapısına ev sahipliği yapmışlardır. Ticaret alanları, kentlerin ana kamusal alanları arasında yer alırlar. Her zaman toplumların kültürel kimliğini yansıtırlar. Günümüzde 'kapalıçarşı' kültürel kimliği temsil eden en önemli kurumlardan biri sayılmaktadır. Kapalıçarşı, geleneksel bir kamusal alan olup, kent yaşamında her zaman ticari faaliyetlerin büyük bir bölümünün yaşandığı yerlerdir. Kapalıçarşılar, geleneksel kentlerde sadece ticaret merkezi değil, aynı zamanda sosyal, kültürel, siyasi ve dini faaliyetlerin de merkezidir. Tezin temel amacı, bu ticaret mekanlarının günümüzdeki durumunun belirlenerek, işlevsel ve kültürel sürdürülebilirliklerine katkıda bulunmaktır. Bu amaçla, önemli ticari merkezlerin başında gelen Tebriz ve İstanbul Kapalıçarşılarındaki incelenmiş, farklılıkları ve benzerlikleri tespit edilmiştir. Tez, giriş, üç temel aşama ve sonuçtan oluşmaktadır. İlk aşamada; çarşı kavramı ile birlikte kentlerin gelişmesinde ticaret yollarının etkisine kısaca değindikten sonra, İran ve Türkiye Kapalıçarşılarının özellikleri araştırılmaktadır. İkinci aşamada; Tebriz Kapalıçarşı'sı ve içinde bulunan ticaret mekanları, üçüncü aşamada, İstanbul Kapalıçarşı'sı ve içindeki ticaret mekanları tanımlanmaktadır. Sonuçta ise, her iki Kapalıçarşı'nın benzerlikleri, farklılıkları ve ticaret alanlarının genel nitelikleri değerlendirilmektedir.
Topkapı sarayının III. avlusundaki yapısal dönüşümler

Fatih Sultan Mehmed İstanbul'da öncelikle Eski Saray'ı ardından Yeni Saray'ı inşa etmiştir. Topkapı Sarayı, yüzyıllarca Osmanlı Devleti'nin yönetim merkezi ve hanedanın ikametgahı olarak kullanılmıştır. Tarihi Yarımada'nın İstanbul'a hakim; Marmara Denizi, Boğaziçi ve Haliç'ten panoramalar veren bir noktasında inşa edilen saray, yüzyıllar boyunca sultanların tahta çıkışından sonra yaptığı onarım ve eklemeleriyle dönüşerek büyütülmüştür. Bugün Üçüncü Avlu'da; padişahın kullandığı mekanlar olan Arz Odası, Fatih Köşkü, Has Oda, Ağalar Camii ve Hamam kalıntılarının yanı sıra Enderun'un içoğlanları ve hizmetlilerin kullandığı Seferli Koğuşu, Kilerli Koğuşu, Hazine Koğuşu, Has Oda Koğuşu, Akağalar Koğuşu, Enderun Mektebi, III. Ahmed Kütüphanesi ve Kuşhane bulunmaktadır. Çalışma kapsamında, Topkapı Sarayı'nın Üçüncü Avlusu'ndaki yapıların geçirdiği dönüşümler, Fetih öncesi Bizans Dönemi'nden başlanarak kronolojik sırayla günümüze kadar araştırılmıştır. Yazılı ve görsel kaynaklardan edinilen bilgiler doğrultusunda tespit edilerek sunulmuştur.
Tracking continuities between the modern and vernacular architecture: Courtyard in the west mediterranean architecture as a case study

Bu tez, Batı Akdeniz kültüründe var olduğu düşünülen belirli mekansal bir organizasyonun devamlılığının arayışına odaklanmaktadır. İzi sürülen bu devamlılığın bölgedeki yerel ve modern mimarlık örneklerinde karşılıklı etkileşim içerisinde birbirlerini dönüştürdükleri düşünülmektedir. Bu noktadan yola çıkan tez üç ana başlığa bölünmüştür. Birinci bölümde, tezin ana iskeletiAkdeniz ve Akdenizlilik kavramı üstünden kurulur. Bu konuda Fernand Braudel'in 2. Felipe Dönemi'nde Akdeniz ve Akdeniz Dünyası ve Horden vePurcell'in 'The Corrupting Sea' isimli kaynakları detaylı bir karşılaştırmaaltında incelenerek bölgeye ait genel bir bakış açışı ortaya konulur. Ardından, tarihte Akdeniz'e yolculuk gerçekleştirerek araştırma yapan kişiler incelenir. Tezin ikinci bölümünde ise Batı Akdeniz'da gerçekleştirdiğim kişiselyolculuğum ve onun sonunda ortaya çıkan gözlemlerim sunulur. Bu gözlemleraynı zamanda tezin etnografik alt yapısını da oluşturmaktadır. Buradaki asıl amaç kültürün yerel mimariyle arasındaki etkileşimi algılamak ve bunu ortaya çıkarmaktır. Üçüncü bölüm ise yerel mimaride avlu yapısının ve avlununyarattığı mekansal organizasyonun izlerini modern mimari örneklerindearamaktadır. Bu örnekler Fransa, İtalya, Fas ve Tunus'tan seçilmiştir.
Ekokentlerin sürdürülebilirliğe etkisi: Batıkent ve Ecoviliki örnekleri kapsamında bir değerlendirme

İnsanlığın var oluşundan günümüze kadar geçen sürede hayatın vazgeçilmezlerinden biri olan barınma ihtiyacı bizleri hep meşgul etmiş ve her zaman yeni arayışlar içine sokmuştur.
Erken Cumhuriyet Dönemi ulaşım pratiklerinin nafia mecmuası üzerinden incelenmesi

Bu çalışmada, Erken Cumhuriyet dönemi ulaşım pratikleri 1934- 1949 seneleri arasında yayınlanan Nafia Mecmuası üzerinden incelenmiştir. Dönemin hükümet tekelinde bulunan dergisinde, bayındırlık işleriyle ilgili yapılan tüm gelişmeler aylık olarak verilmekteydi ve halkın bu dergi sayesinde bilinçlendirilmesi amaçlanmaktaydı. Tüm bayındırlık yatırımları, ülkenin gelişmesinde önemli rol oynadığı gibi, siyasal olarak da büyük bir önem taşımaktaydı. Bu işleri hükümetin ne derecede önemsediği, yeni kurulan bir devletin hangi koşullarda bu işleri gerçekleştirebildiği ve ülkenin geleceğinde ne gibi etkileri olduğunu bu dergi vasıtasıyla inceleyebilmek amacıyla bu çalışma yapılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde amaç, yöntem ve kapsam sunulmuştur. İkinci bölümde Erken Cumhuriyet Dönemi anlatılmış, döneme genel bir bakış yapılmıştır. Ardından ulaştırma politikaları incelenmiş, çalışmanın çıkış noktası olan ulaştırma pratikleri
İlkokul mekanlarında tasarım bileşeni olarak renk olgusunun etkileri

Bir toplumun geleceği, eğitime verilen öneme dayanır. Okul öncesi eğitim sonrasındaki ilk aşama olan ilköğretim, toplumun gelecekteki bireyleri olan çocukların akademik, psikolojik, sosyal ve kültürel gelişimini amaçlar. Bireyler ilköğretim sürecindeki kazanımlarının izlerini; belleklerinde, duygu ve düşüncelerinde, sosyal hayata katılış biçimlerinde taşımaktadır. İnsanın hayatı boyunca sürdüreceği sosyal ve kültürel etkileşimler ve toplumsal davranış kalıplarının edinildiği ilk fiziksel mekan olan ilkokul yapılarının taşıdığı önem yadsınamaz. İlkokul yapılarının tasarımından uygulanmasına kadarki süreçte çoklu bir yaklaşım sergilenmelidir. Bu yapıların bulunduğu coğrafya ve konumu gibi özellikler gözetilmeli; başta öğrenci olmak üzere öğretmen, personel, veli vb. kullanıcılarının fiziksel ve psikolojik konforları sağlanmalıdır. Renk olgusu görsel konfor, dikkat ve odaklanma, davranış gibi alanlarda eğitim sürecinde etkili olmaktadır. Bu yüzden ilkokul mekanlarında renk bir tasarım bileşeni olarak ele alınmalıdır. Çalışmada renk kavramı ve renk ilişkileri incelenecek, rengin fiziksel ve psikolojik etkilerinin ilköğretim okullarındaki yeri açıklanacaktır. Bu bağlamda renk ve mekan algısı arasındaki ilişki ve öğrencilerin okul çevrelerindeki renk tercihleri anketle ortaya konulacaktır.
Mevcut yapı denetim sisteminin eleştirisi vesertifika esaslı - başarım tabanlı bir bütünleşik değerlendirme ve denetim modeli önerisi

Üretim kavramı ürün ve süreç olmak üzere iki temel alt başlıktan oluşmaktadır; ürün ve süreç. Üretim yönetimi kavramı da benzer şekilde ürün yönetimi ve süreç yönetimi olmak üzere iki ana başlık altında incelenebilir. Mesleki eğitim ve öğretimde mühendislik ve mimarlık fakülteleri ürünün yönetimine yönelik bir müfredata sahipken, sürecin yönetimini üstlenmesi beklenen Endüstri Mühendisliği profesyonellerinin proje tipi üretim yapılan yapı üretim sürecine beklenen katkıyı yaptıkları söylenemez. Bu nedenle, genel olarak 'ürün yönetimi/tasarım' eğitimi almış olan mimar ve mühendislerin üretim sürecine yönelik yaklaşım ve çözümleri yeterli derinliği içermemekte; sektörde özellikle yönetimin temel konularından biri durumunda olan 'denetim' süreçlerinin ise el yordamıyla ve başarısız biçimde, bir sistem bütünlüğü olmaksızın yürütüldüğü izlenmektedir. Yapı üretiminin ürün boyutundaki kararlar ve çözümler ne kadar başarılı olursa olsun, süreç boyutundaki kararlardaki hatalar ve özellikle yapı üretim sürecinin denetimine yönelik yöntem ve yaklaşımlarıdaki eksiklikler ve sorunlar yakın geçmişşte de yaşadığımız büyük acıların kaynağında yer alan ve yapma çevreyi oluşturan ürünler olan binaların niteliksiz şekilde son kullanıcıya ulaşmasına neden olmaktadır. Kanoğlu, Yazıcıoğlu ve Özçevik (2018) tarafından yürütülen çok bileşenli 'SIMURG: A Performance-Based and Sustainability-Oriented Integration Model Using Relational Database Architecture to Increase Global Competitiveness of Turkish Construction Industry in Industry 4.0 Era' başlıklı master proje, yapma çevrenin tasarımdan yıkıma kadarki tüm evrelerinde karar verici konumunda olması gereken kamusal otoriteler ve yurttaşların sürdürülebilirlik, şeffaflık, hesap verebilirlik, meşruiyet vb.
Eğimli çatılarda havalandırma

Türkiye'de gerek iklimsel etkenler, gerek geleneksel yapım teknolojileri nedeniyle eğimli çatılar teras çatılara göre daha fazla kullanım alanı bulmaktadır. Fakat havalandırmanın eksikliği, eğimli çatılarda birçok sorunla karşılaşılmasına yol açmaktadır. Bu çalışmada eğimli çatı kesitinde veya boşluğunda etkin ve dengeli bir hava dolaşımının olmamasının, havalandırmanın zamanla etkisini kaybetmesinin ve havalandırma uygulamasında yanlış ürünlerin seçilmesinin ürün israfına neden olarak yapının kullanım maliyetini büyük ölçüde yükselttiği saptanmıştır. Eğimli çatılardan yüksek oranda verim alınabilmesi için çatı strüktürü, yalıtımı ve havalandırmasıyla bir bütün olarak düşünülmelidir. Havasızlık, her mevsim için çatı sistemini zorlayan önemli bir etkendir. Çatı katmanlarının havalandırılması özellikle biriken nemin ve sıcak havanın çatı boşluğundan ve kullanılan ürünlerden uzaklaştırılmasında çok önemlidir. Bu nedenle çatı saçaktan mahyaya doğru yeterli derecede, dengeli ve doğal yollardan havalandırılmalı ve günümüzde yeni kullanılmaya başlanan su geçişini engelleyip, su buharı geçişine izin veren ürünler verimli olarak kullanılmalıdır. Çalışma doğrultusunda, uygun çatı ayrıntısı ve ürünleriyle yapılacak etkin bir havalandırmanın çatılarda oluşabilecek birçok sorunun oluşmasını engelleyip, kullanıcı sağlığı ve ülke ekonomisinin zarar görmesi gibi olumsuzlukların önlenebileceği gösterilmiştir.
Kamu inşaat projelerinin gerçekleştirilmesinde süre uzama nedenlerinin analizi

İnşaat sektörü, gerek milli gelire katkı, gerek yeni iş alanları ve olanakları yaratma gerekse diğer endüstrilerle ilişkiler yönünden ekonominin en önemli iş kollarından biridir. Diğer sektörlerde faaliyet gösteren kuruluşlarla karşılaştırıldığında bu alandaki kuruluşların çok farklı özellikleri vardır. İnşaat projelerinin yapım süresinin uzun olması, iklim koşullarından etkilenebilmesi, üretimin sabit bir yerde yapılmasının mümkün olmamasına bağlı olarak sabit işgücü, malzeme, ekipman ihtiyacının standart olarak hiçbir zaman belirlenememesi, gerçekleştirilen her projenin birbirinden farklı olması, projeleri gerçekleştirecek yüklenici kuruluşların farklı olması gibi nedenlerle bu sektörde faaliyet gösteren kuruluşların, diğer iş kollarında bulunan kuruluşlara göre farklı sorunları vardır. Özellikle bu alanda faaliyet gösteren ihale yöntemiyle kamu projelerini gerçekleştiren yüklenici inşaat kuruluşları, yatırımcının sermayesi ile iş yapan kuruluşlardır. Yatırdıkları sermaye ile değil de gerçekleştirdikleri projeler ile varlıklarını devam ettirebilirler. Bu nedenle de inşaatın yapım sürecinin de rasyonel şekilde kullanımı mecburiyeti doğar. Bu özellikleri nedeni ile diğer sektörlerdeki kuruluşlardan ve inşaat sektöründe kendi sermayesi ile iş yapan kuruluşlardan farklı olarak yapım sürecine ilişkin farklı sorunlara sahiptirler. Yüklenici inşaat kuruluşlarının bir projeyi gerçekleştirmelerinin uzun bir süreyi gerektirmesi nedeniyle, içinde bulunulan ekonomik, çevresel, yasal koşullardan ve yatırımcıdan kaynaklanabilecek olumsuz faktörlerin yanında, bir de sektörün kendi bünyesinden gelen bir takım olumsuzlukların olabileceğinin bilinmesi süre açısından önemlidir. Böylelikle önceden süre planlaması yapılan bir işin, tüm bu olumsuzluklara rağmen gerekli önlemlerin alınabilmesi ve gerekli süreye planlamada yer ayrılması imkanı elde edilerek işin planlanan sürede bitmesinin, yüklenici ve yatırımcı açısından önemi çok büyüktür. Bu nedenle de yüklenici inşaat kuruluşları ve yatırımcı için asıl önemli olan şey, finansal kararların verilmesinde etkili olan inşaat projesinin süresine ilişkin kararlarda sıklıkla meydana gelen yanılmalardır. Türk inşaat sektöründe önemli bir paya sahip olan kamu inşaat projeleri incelenmiştir. Bu tezde, bu projelerin yapım süresinin uzama nedenleri ve etkinliklerini analiz etmek, süre uzamalarının proje ve yüklenici kuruluş özelliğine göre değişimini belirlemek, elde edilen bulgular ile yeni bir projedeki olası süre uzamalarının tahmininde kullanılabilecek bir modelin geliştirilmesi
Mass customizing the relations of design constraints for designer-built computational models

Bu çalışmanın başlangıç motivasyonu, mimari tasarim problemlerini sayısal modeller ile ele almak için sezgisel anlamda güçlü bir yaklaşım geliştirmektir. Bu tezin bağlamında, bir mimari tasarım probleminin karmaşıklığı, o problemin tasarım düşüncesinin değişkenler, koşullar ve bunların ilişkilerine dönüşümü ile sayısal olarak modellenebilir. Böyle bir model, eğer önceden tanımlı ve değiştirlemez koşul ilişkileri ile özelleştirilirse, kolayca amacından sapıp determinist bir yapıya bürünebilir. Bu çalışma, yazarın mezuniyet projesinde de örneklendiği gibi, mimari tasarım problemlerinde tasarım koşulları ilişkilerinin değişmeye mecbur olduğunu kabul eder. Bu nedenle, tasarımcılar herhangi bir sayısal tasarım modeli ile, tasarım koşulları arasındaki ilişkileri değiştirebilmelidirler. Model, tasarımcının değişikliklerine açık olmalıdır. Yapılan araştırmalar ve vitrin projede deneyimlenen mimari tasarım, bunun, seri özelleştirilmiş, soyut, değiştirilebilir, ve yeniden kullanılabilir ilişki sıralarının modelde tasarım koşullarını birbirine bağlaması ile mümkün olduğunu ortaya koymaktadır. Bu tezin kapsamında, tasarımcı eylemleri, belli tasarım koşullarını birbirine ilişkilendiren küçük tasarım görevlerini yerine getirmek üzere degiştirilip ayarlanabilen seri özelleştirilmiş ilişki sıralarıdır. Tasarımcı eylemleri, koşulları bir sıra ile ilişkilendirir ve soyut, değiştirilebilir, ve yeniden kullanılabilir bir şekilde seri özelleştirilmişlerdir. Bu çalışmada, ilişki sıraları Rhino Grasshopper tanımları içine yazılmıştır. Bu seri özelleştirilmiş ilişkiler değiştirilip ayarlanabilir oldukları için, tasarımcıları, kendi tanımladıkları tasarım problemlerinin sezgisel ve bireysel ihtiyaçlarını karşılayan modellleri geliştirebilir kılmak için çözüm olarak sunulmaktadırlar.
Ceza mimarlığı

Bir mimari ürün olan cezaevinin tasarımında etkili olan yaklaşımlar ekonomik, politik, sosyolojik, psikolojik ve estetik olarak ayrı başlıklar altında incelenebilir. Bunlar cezaevinin yapı taşı olan, birbirini destekleyen ve birbiriyle çelişen tasarım girdileridir. Mimari platformda cezaevinin incelenmesi bu girdilerin mekan oluştururken nasıl harmanlanacağının tartışılmasıdır. Mekansal tasarım mahkumların, personelin, ziyaretçilerin, hatta dışarıdaki vatandaşın cezaevi içerisinde ve dışında bir araya gelişlerinin her dört taraf için de faydacı bir hale gelmesini amaçlar. Fonksiyon şeması gereği diğer mimari ürünlerden net bir şekilde ayrılan cezaevleri mimarların bina tasarımına olan alışılmış yaklaşımına birçok noktada ters düşmektedir. Ancak bu özel fonksiyonun gerektirdiği sınırlamalara karşın, mimari tasarım ilkelerine, meslek etiğine ve insan haklarına ters düşmeyecek binalar ortaya çıkarmak cezaevleri gibi uç bir örnekte dahi mümkün olabilir.