turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
Yapı yeraltı kabuğunda su ve nem sorunlarının geçirimsiz beton malzeme ile giderilmesinin araştırılması

insan yaşamının sürekliliği açısından zorunlu gereksinim duyulan bir maddedir. nsanhayatında biyolojik eylemlerin yanı sıra yapısall etkinliklerinde gerçekleştirilmesinde etkin rol üstlenir. Çalışmada, özellikle yeraltı yapı kabuğu üzerindeki etkileri araştırıldığından zemin suyu- yapı arasında inceleme ve değerlendirme söz konusu edilmiş ve kapsam sınırları çizilmiştir. Deprem olgusu dışında su yapıyı oluşturan tüm malzeme ve bileşenlere etki ve nüfuz ederek yapı taşıyıcılığını, sağlığını, ömrünü azaltmaktadır. Ayrıca, insan sağlığı, hijyeni açısından her türlü olumsuz etmenin yapı içinde barınmasına, rahatsız edici, konfor bozucu etkileri ile de suya karşı bir dizi önlemler alınması gündemde tutulmuştur. Drenaj gibi yapı dışında ön çözümler ile su, yapıdan uzaklaştırılmaya çalışılmış ve her türlü yapısall yalıtımlar ile çözümler aranmıştır. Tüm bu önlemlere karşı gelişen ve karmaşıklaşan yapı ve taşıyıcı öğelerinin kesişen ara kesitlerinde yalıtım malzemeleri ile istenilen performans ortaya koyulamamıştır. Bu arada, her türlü yalıtımın bünyelerinde taşıdıkları zayıf noktaları ile bu yalıtımların yapı-su geçirimsizliği açısından ömürleri sorgulanmaya başlanmıştır. Özellikle yapı yüklerini karşılayarak zemine ileten bölümlerinin sürekli zeminsuyu ile teması göz önüne alınarak yapılan değerlendirmede gerekli önlemlerin alınmamasınedeni ile oluşan su sorunu yüzünden çok fazla yapıda hasar oluştuğu gözlemlenmiş, saptanmıştır. Çalışma, suya kaşı her türlü önlemin yapıda oluşturduğu olumlu, olumsuz etkilerinideğerlendirmiş ve sonuçta günümüz geleneksel yapı malzemesi olan beton ile dış etmenlere karşı dirençli, suya karşı ise geçirimsiz bir konumda üretilmesi yöntemini araştırmıştır. Bu kapsamda, tüm etkilere karşı alınabilecek önlemlerin betonarme yapı yeraltı kabuklarındaana malzeme beton ile sağlanması konunun önemini destekleyen bir çözüm önerisi olarakgetirilmeye çalışılmıştır. stenilen performans olan dirençli ve geçirimsizliği sağlanmış beton malzeme oluşturmayı hedefleyen çözüm; Laboratuar ortamında, farklı oranlarda mineralkatkılar ile oluşturulan çok sayıda numune üzerinde de neler yaparak sağlanmıştır.
Mimarlık eğitiminde yaparak öğrenme: deneysel strüktürler

Mimarlık eğitimi, doğası itibarı ile öğrenme/öğretme yöntemleri içerisinde en çok 'yaparak öğrenme' yöntemine gereksinim duymuştur. Eğitimin hem kalbi hem de beyni olarak nitelendirilebilicek 'mimari tasarım stüdyoları' da; öğrencilerin yeni teorileri, fikirleri tartıştıkları ve materyalleri tanıdıkları bir ortam olarak tasarlanmıştır. Günümüzde dijital tasarım ve üretim yöntemlerinin mimari tasarım stüdyolarına entegre olmaya başlamasıyla öğrenciler tasarladıklarını sanal ortamda deneyimleyebilmekte ve seçenekler arasından eniyilenmiş olanı kolaylıkla seçebilmektedirler. Tasarım aşamasında üretim sürecini de tasarlamalarını gerektiren bu araç ve ortamlar sayesinde yaparak öğrenme eylemi devam etmekte ve öğrenciler ürettikleri prototipler ile yenilikçi tektonikleri deneyimleyebilmektedirler. Deneysel strüktürler mimarlık disiplininde olduğu gibi mimarlık eğitiminde de kullanılarak deneyselliği başarılı bir şekilde yapıya dönüştüren tasarımlardır. Ölçekleri farklı olsa da pratikteki uygulamalar için yol göstericidirler. Bu bağlamda, mimarlık eğitiminde 'yaparak öğrenme' yaklaşımının en iyi sonuç alındığı tasarım örneklerinin, öğrencilerin ürettiği deneysel strüktürler olduğu söylenebilir. Bu çalışmada tasarım ve üretim aşamalarında öğrencilerin yer aldığı ve yaparak öğrenme modelinden yararlanılarak oluşturulan deneysel strüktürlerin 'sayısal tasarım ve üretim yöntemleri' ile birlikte ele alındığında mimarlık eğitimine ne gibi katkılar sunduğu sorusuna cevap aranmıştır. Son yıllarda üretilen 14 uygulama örneği üzerinden 'yaparak öğrenme' yaklaşımının mimarlık eğitiminde nasıl bir araştırma ve öğrenme alanı olabileceği sorgulanmıştır.
Tepkimeli mimarlık için öngörüler

Tepkimeli Mimarlık ürünleri, ilerleyen teknolojiler sayesinde, yakın gelecekte her işlevde binanın tasarımında yaygın olarak tercih edilir hale gelebilir; çünkü Tepkimeli Mimarlık ürünü ve tanımladığı çevre, daha işlevsel, daha konforlu, daha çevreci ve ekonomik olacaktır. Bu bağlamda, Tepkimeli Mimarlık, hem mimari tasarım anlayışını, mimari tasarım sürecini, mimari tasarım sürecindeki rolleri; hem de yaşadığımız çevreyi değiştirebilir. Tez kapsamında Tepkimeli mimarlığın ne olduğu, nasıl uygulanabileceği, nasıl yaşayabileceği konuları üzerinde durulmaktadır. Bu sorulara yanıt bulmak amacıyla Tepkimeli Mimarlık literatür araştırmaları üzerinden irdelenmekte, verilen örnekler ve gelişen teknolojilerle yorumlanmakta, uygulamada sahip olduğu süreçlerin tanımı yapılmakta, bu süreçlerin geleneksel anlamdaki mimari tasarım sürecinden farkları üzerinde durulmakta ve Tepkimeli Mimarlığın ve tanımladığı çevrenin gelecekte nasıl olabileceği konusunda öngörülere ulaşılmaktadır. Tepkimeli Mimarlığın kullanıcılarına ve çevresine sağladığı olanaklar, formunu işlev değişikliklerine ve fiziksel çevre koşullarına göre uyarlamak, kullanıcı konfor şartlarını iklimlendirme ve aydınlatma bağlamında en az enerji tüketimi ile sağlamak, kullandığı enerji tüketimini azaltan ve geri dönüşümlü malzemeler ile bir bina olarak doğal çevreye verdiği zararı azaltmak, kullanıcının, kentin kültürünü ve deneyimlerini yansıtmak ve sürdürülebilir yaşama mekanları sunmaktır. Tepkimeli Mimarlık ürününün sunduğu olanakların sonucu olarak doğabilecek fırsatların yanında oluşabilecek tehditler de bulunmaktadır. Mimarın Tepkimeli Mimarlık ürününün iletişimi ve güvenliği konusunda önemli bir sorumluluğu vardır. Tasarımın en başından itibaren, yapının iletişim şekillerini tasarlarken bu fırsatları ve tehditleri göz önünde bulundurması, senaryolarını oluşturması ve bu senaryoları dikkate alarak tasarım kararlarını vermesi gerekecektir.
İstanbul Tarihi Yarımada kentsel mekanlarının gürültü denetimi açısından incelenmesi; değerlendirmeler ve öneriler

Hızlı ve plansız büyüyen günümüz şehirlerinde, gürültü kirliliği yapı içinde ve yapı dışında etkili olarak çeşitli rahatsızlıklara sebep olmaktadır. Bu olumsuzlukların ortadan kaldırılması için en etkili yol ise; konunun makro ölçekte değerlendirilmesi ve kentsel mekanların özelliklerine göre gürültü denetiminin yapılıp uygun akustik ortamın sağlanmasıdır. İstanbul kenti, 10 milyonu aşan nüfusuyla kentleşme olgusunun getirdiği tüm sorunların yanındagürültü sorununu da etkili bir şekilde yaşamaktadır. İstanbul'un en önemli tarihi, kültürel ve turistik merkezi olmakla birlikte iş merkezlerinin ve ticaret hayatının da en hareketli mekanlarından olan Tarihi Yarımada ise, bünyesinde barındırdığı değişik fonksiyonlardan dolayı gürültü kirliliği açısından incelenmesi gereken bir bölgedir. Bölgede henüz gürültü denetimine yönelik kapsamlı bir çalışma yapılamamıştır. Bu tez çalışması sırasında; öncelikle Tarihi Yarımada kentsel mekanlarının ayrıntılı incelemesi yapılarak çalışma bölgeleri belirlenmiş ve çalışma kapsamında seçilen bölgelerdeçevresel gürültü ortamının belirlenmesi amacıyla gürültü düzeyi ölçümleri yapılmış, farklı zaman dilimlerine yönelik gürültü haritaları oluşturulmuş ve sorunlu bölgeler için çözüm önerileri getirilmiştir.
Bodrum geleneksel ve güncel konut mimarisinin biçim grameri yöntemi ile araştırılması

Turizm ve çağdaş yaşamın getirdiği ihtiyaçlar sonucu geleneksel mimari doku üzerinde olumsuz etkiler yer almaktadır. Bu çalışmada; bu olumsuz etkileri önlemek amacıyla Bodrum'da yer alan 6 tescilli yapı ve 2 güncel konutun tipolojileri analiz edilerek bina ve doku bazında eklemeler, değişimler ve bozulmalar tespit edilmiştir. Analiz çalışmaları sırasında biçim grameri yöntemi kullanılmıştır. Bu yöntem sayesinde mekanların birbiriyle olan ilişkileri, geleneksel dokuyu oluşturan mimari elemanları ve kuralları tespit edilmesi hedeflenmiştir. Gerçekleştirilecek analizler için, çalışma alanlarına ait projeler, plan, konuya ilişkin tez, makale, internet kaynakları ile yerinde yapılan incelemeler ve tespitler, temel materyaller olmuştur. Elde edilen veriler değerlendirilerek sonuca ulaşılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlar aşağıda sıralanmıştır;?Geleneksel konut dokusunun korunarak geliştirilmesine dönük yapılan Koruma Amaçlı İmar Planlarında, son yapılan 2003 planına kadar, bu değerlerin yeterince dikkate alınmadığı ve bu değerlerin büyük bölümünün yitirildiği görülmüştür. İTurizmin; kentte plansız yapılaşma, çevre kalitesinde bozulma, yapı-insan yoğunluğunda artış, sosyo-kültürel yapıda bozulma, yerel mimari dilin bozulmasına yönelik olumsuzluklara neden olduğu tespit edilmiştir. İGeleneksel Bodrum Evlerinin süngercilikle ve balıkçılıkla geçinen insanların asgari koşullarda gerçekleştirdiği ve kendine has plan ve doku karakteristikleri olan konutlar olarak ortaya çıktığı.Kentte 1960 lardan sonra ortaya çıkan turizm ve iletişim hızı ile bu konutlardan beklenti artmış ve yapılan eklerle karakteristiklerini önemli ölçüde yitirdikleri görülmüştür. İSeçilen tescilli yapıların ve bu yapılardaki eklerin biçim grameri yöntemiyle analiz edilerek geleneksel dokudaki değişim tespit edilmiştirYine biçim grameri yöntemi ile seçilen güncel konutların, geleneksel dokuya uygun, farklı tipolojide, mekansal ilişkileri ve kurallar çerçevesinde biçimlenmesinin ortaya çıktığı görülmüştür.
An Evaluation of the aesthetical concepts in the architecture for higher education buildings

Bu çalışma, temel olarak birbiri ile yakın ilişkili üç tema üzerine kurulmuştur; mimarlığın estetik yönünün toplum ve kültürel üretim içindeki rolünün ve sınırlarının bilgikuramsal kapsamı; burjuva toplumunda Modernizm sonrasının ve Postaodernizmin etkilerinin Üniversite binalarına ve gençliğine yansımaları; Mimarlık sanatı ve estetik ölçütlerin, öz, biçim ve kültür açılarından Üniversite Binalanndaki ve toplumsal dönüşümlerdeki rolü. Günümüzde, mimarlık, estetik ve sanat insana, topluma yabancılaşmıştır. Mimarlığın estetik bir sanat olarak anlamının yok olmasından genelde modernizm ve onun akılcı felsefesini sorumlu tutan görüşler yaygındır. Akılcı ve bilgikuramsal Modernizmin mimari estetiğe kaynak oluşturan mitik öğeyi yok sayıp, mimarlığı evrensel, mantıksal ve ölçülebilir değerler alanına ait bir nesneye dönüştürdüğü konusunda, görüngübilim ve yapısallcılık-sonrası gibi iki farklı felsefi söylem de hemfikirdir. Görüngübilim, mimarlık ve sanatla dolayımsız bir bağlantı kurulmasının, modernizm-öncesi bütünlüğü bozulmamış bilincin yeniden canlanması ile sağlanabileceğini savunurken, yapısallcılık-sonrası düşünce, akılcılık ve tarihin, insan doğasının güç ve iktidar tutkularım aşmaya çalışan sonuç elde edemeyecek çabalar olduğunu belirtmektedir. Ancak her iki düşüncede, insanın mimari estetiğe ve genelde sanata yabancılaşmasının yerleşik kültüre aykırı bir tutum izleyen boyutunu görememekte veya göz ardı etmektedir. VI Bu çalışmada, mimarlık sanatında estetiğin önemi, Platon'dan, Kant ve Hegel'e, B. Croce'a ve günümüz estetik felsefelerine dayanılarak oluşturulmuş tarihsel bir çerçeve içinde tartışılmaktadır. Bu açıdan mimarlığın evrensel kabul edilmesinin estetik açıdan olumsuzluğuyla ve endüstri toplumunun evrenselliği ve homojenliği amacıyla yola çıkarken, bilgi toplumu çoğulculuğu amaçlayarak mimarlığın kültürlerin farklı estetik değerlerine sahip çıkması gerekliliğini ortaya koymaktadır. Aydınlanma çağı ve sonrası, bir sanat olarak mimarlığın, yerleşik estetik değerlere sahip çıkmadan, burjuva toplumunu oluşturan bir dizi kültürel, toplumsal, teknik dönüşümün sonunda, bağımsızlaşması, özerk bir disiplin olarak gelişmesi topluma yabancılaşması sorununu doğurmaktadır. Üniversite binaları ve gencin çevresinin de mimari estetik açısından, kültür ile kültürlenmeye, toplumsal değişimlere açık olup olmaması, tüm bu değişimlerin tasannu estetiğin özü ve biçimi olarak nasıl etkilediği ve günümüz üniversite binalarında estetik ölçütler sorunsalı ile ilişkisi bu çalışmada ağırlıklı olarak tartışılmakta; modernizm sonrası, postmodernizm, dekonstrüksiyon gibi yüzyılın belirleyici estetik ve sanatsal olgularının bu bağlamda yeni bir değerlendirilmesi yapılmaktadır.
Geleneksel yığma yapılara strüktürel elemanların analizi

yapı, onu oluşturan strüktür ile ayaktadır. Başka bir deyişle, yapının ayaktadurabilmesini sağlayan strüktürünü, yapıdan bağımsız düşünmek yanlıştır. Bu nedenlemimar, henüz tasarım aşamasındayken yapının biçimini ve boyutunu etkileyebilecek olan strüktürü, yapı ile birlikte kurgulamak durumundadır. Bu çalışmanın amacı, yığma yapı tasarlamak için karmaşık hesaplamalar yapmaksızıngerekli ve yeterli olan temel strüktür bilgilerini mimarlık öğrencilerine sunmaktır. Bu tez kapsamında incelenecek olan yığma yapılar, betonarme döşemeli değil; kemerli, kubbeli, tonozlu kagir yığma yapılardır. Bu nedenle geçmişşte yapılmış olan bu yapılar,'geleneksel yığma yapı' başlığı altında ele alınmıştır. Çalışmaya alt yapı oluşturmak için öncelikle strüktür ve yığma yapı kavramları açıklanacak, daha sonra yığma yapılardaki strüktürel kurguyu oluşturan strüktürel elemanlar incelenecektir. Bu elemanların, bundan sonra yapılacak yapılarda doğruboyutlandırılması için geçmişşte nasıl kullanıldığının bilinmesinde yarar vardır. Bu gerçeğe dayanarak tarihsel gelişim sürecinde strüktürel elemanlar irdelenecektir. Konunun iyi anlaşılabilmesi için strüktürel elemanlar daha geniş kapsamda ele alınarak farklı açılardan analizleri yapılacaktır. Konstrüktif, biçimsel ve statik açıdan yapılacak olan analizlerde, strüktürel elemanın biçiminden kesit tayinine, kullanılacakmalzemeden stabilite prensiplerine kadar birçok konu ele alınacaktır. Böylecetasarımcılara farklı bir bakış açısı sunmak amaçlanmıştır.
Yapısal atıkların geri dönüşüm potansiyellerinin araştırılması

Yapılaşma faaliyetlerinin her geçen gün hız kazanarak arttığı dünyada, hızlı nüfus artışı ve sanayileşmenin de etkisiyle, üretime paralel olarak, yapısall atık miktarı da artmaktadır. Bu atıklar, çevreye bırakılmaları halinde; toprak, hava ve su üzerinde önemli tahribatlar oluştururken aynı zamanda büyük hacimlerinden dolayı fazla yer kaplarlar ve kötü görüntüye sebep olurlar. Azaltma, yeniden kullanma, geri dönüştürme, geri kazanma, ve deponi sahalarına gönderme temel yapısall atık yönetim basamaklarıdır. Bununla birlikte yapısall atıklar, geri dönüşüm potansiyelleri yüksek, değerli yapı malzemeleri ve bileşenleri içerdiğinden iyi hazırlanmış yapısall atık yöntemi planlarıyla ve gerekli teknolojiler kullanılarak, atık olmaktan çıkarılıp geri kazanılabilir; hem ekonomik hem de çevresel açından büyük fırsatlara dönüştürülebilir. Bu çalışma yapısall atıkların geri dönüşüm potansiyellerini ve teknolojilerini araştırmak, amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm olan giriş bölümünde çalışma hakkında genel bilgi verilip çalışmanın amaç, kapsam ve yöntemi belirtilmiştir. İkinci bölümde, yapısall atık yönetimi üzerinde durularak öncelikle yapısall atıkların oluşumlarına, özelliklerine ve çevre üzerindeki etkilerine değinilmiştir. Yapısal atık yönetim stratejileri detaylı olarak açıklanıp dünyada uygulanan başarılı yapısall atık yönetim stratejilerinden örnekler verilmiş, ardından Türkiye'deki durum detaylarıyla ele alınmış, ülkemizdeki yapısall atık geri dönüşümüyle ilgili sorunlara yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, geri dönüşümü en çok kullanılan yapı malzemelerinin geri dönüşüm teknolojisi ve geri dönüştürüldükten sonraki kullanım alanları açıklanmıştır.
Bina cephe oluşumu ve bina ekonomisi açısından güneş kontrol sistemlerinin irdelenmesi

Güneş kontrolü binalarda konfor koşullarının sağlanması ve enerji tüketimi üzerinde tasarruf sağlanmasında en önemli unsurlardan birini oluşturmaktadır. Güneş kontrol sistemleri, iç ve dış gölgeleme önlemleri olarak düşünüldüğünde, yukarıda belirttiğimiz iki sorun için doğru çözümün ' güneşi binaya gelmeden kesmek ' olması dış gölgeleme araçlarının bina cephe oluşumundaki rolü ile bina ekonomisi üzerindeki etkileri araştırmaya değer bir konu alanı oluşturmaktadır. Tez çalışmasının amacı; bu nedenle yapı kabuğu oluşumunda ve bina ekonomisi açısından doğru ve uygun güneş kontrol sistemlerinin tasarlanması gerekliliğinin gösterilmesidir. Mimarların yapı kabuğu tasarımlarında güneş kontrolü etkenini göz önünde bulundurarak gölgeleme araçlarını yapı kabuğunun bir parçası olarak düşünmeleri gerekliliği, tüm dünyada her geçen gün daha çok önem kazanan enerji kaynaklarının doğru kullanılması ve enerji tasarrufunun kaçınılmaz hale gelmesi ile birleşince mimarların çözümü yapı kabuğunda aramaları gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda çalışma; giriş, konunun tanıtılması, problemin belirlenmesi, yapı kabuğunun oluşumunda önemli rol oynayan güneş kontrolü örneklerinin değerlendirildiği örneklemeler bölümü ve sonuçlar olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; konuya genel bir yaklaşımla konunun önemi, tez çalışmasının amaç ve kapsamı açıklanmaktadır. ikinci bölümde; cephe yönlerine bağlı olarak doğru güneş kontrol sisteminin tasarlanabilmesi için güneşin yörüngesel hareketi, bunun sonucu olarak oluşan güneş açıları, güneşin dünyaya etkisiyle yeryüzünde oluşmuş iklim bölgeleri ve sağlanması gereken konfor koşulları tanıtılmaktadır. Üçüncü bölümde; ikinci bölümde belirlenen kriterlere bağlı olarak doğru bir güneş kontrolü sisteminin kurulabilmesi için farklı tipte gölgeleme aracı tasarımları ve nasıl tasarlanacakları belirtilmektedir. Aynı zamanda, güneş kontrolünün bina ekonomisi üzerindeki etkileri ve gölgeleme aracı tasarımlarının bina ekonomisi üzerinde sağlayabileceği tasarruf miktarları nümerik olarak bir takım örneklerle somutlaştırılarak verilmektedir. Dördüncü bölümde; özellikle yapı kabuğu oluşumunda önemli rol oynayan güneş kontrolü tasarımlarının, doğru performans gösterdiği ve gösteremediği dünya genelinde seçilen bazı örneklerin tanıtılması ile konunun pekişmesi sağlanmaya çalışılmıştır. Sonuç bölümünde ise; güneş kontrolü sorununun çözümünde mimari açıdan yaklaşımın gerekliliği ve tez çalışmasında elde edilen sonuçlar irdelenmektedir.
A novel transformation model for deployable scissor-hinge structures

Bu tezin temel amacı; yayılabilir makas strüktürlere şekil değiştirebilme esnekliği sağlayabilecek bir analitik tasarım ve uygulama çerçevesi önermektir. Bugün dünyadaki mevcut şekil değiştirebilen ve yayılabilen strüktürler incelendiğinde görülecektir ki, bütün bu strüktürler sadece tanımlanmış iki form arasında, yine sadece tanımlanmış kayma, dönme veya katlanma gibi hareketler yardımıyla şekil değiştirmektedir. Ayrıca; bu sistemlerde her ne kadar dönme, kayma gibi hareketler söz konusu olsa da, aslında strüktürün temel formunda bir değişiklik olmamaktadır. Yani, bu strüktürler gerçekte şekil değiştirmemektir. Literatürdeki bu eksiği kapatmak için bu tez, çeşitli tek ve çift eğrilikli formları oluşturabilecek esneklikte, yeni bir makas sistemi önermektedir. Bu yeni sistemin kilit noktasını ise değiştirilmiş makas-benzeri eleman oluşturmaktadır. Bu eleman sayesinde önerlen makas strüktürü, geçtiği açıklığın uzunluğunu değiştirmeden, çok farklı şekillere dönüşebilme kabiliyeti kazanmaktadır. Tezde, hem bu yeni geliştirilmiş elemanın, hem de onun oluşturduğu makas strüktürün şekil değiştirebilme kapasitesi, geometrisi, kinematik ve statik analizleri kapsamlı bir şekilde anlatılmıştır. Çalışmada, araştırma yöntemi olarak simulasyon ve modelleme kullanılmıştır. Önerilen makas strüktür; bilgisayar simulasyonları, animasyonlar ve çeşitli prototip çalışmaları ile geliştirilmiş, sistemin kinematik ve strüktürel davranışları yine bilgisayar ortamında ve prototipler yardımıyla yapılan analizlerce değerlendirilmiştir.
Aile sağlık merkezlerinin erişilebilirlik ve kullanılabilirlik açısından değerlendirilmesi: bingöl ili

AİLE SAĞLIK MERKEZLERİNİN ERİŞİLEBİLİRLİK VE KULLANILABİLİRLİK AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ: BİNGÖL İLİYÜKSEK LİSANS TEZİİmran BARANDİCLE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MİMARLIK ANABİLİM DALI2019Sağlık sistemlerindeki gelişmeler doğrultusunda, toplumun değişmez temel ihtiyaçlarından biri olan ve birinci basamak sağlık hizmetlerinde bulunan aile sağlık merkezlerinin önemi gün geçtikçe artmaktadır. Toplumun refah seviyesinin yükselebilmesi için kentlerde birinci basamak sağlık hizmetlerinin yeterli bir şekilde karşılanması ve hastanelerdeki yığılmaların önlenmesi amacıyla ülkemizde aile sağlık merkezleri kurulmaktadır. Ancak, aile sağlık merkezlerinde uygulanan ayrıntılı bir mimari program ve ergonomik tasarım kriterleri söz konusu değildir. Aile sağlık merkezlerinde mekan büyüklükleri, mekanlar arası sirkülasyon ve bundan dolayı oluşan problemler çalışma konusunu belirlemiştir. Çalışmada, ayakta teşhis ve tedavi hizmetlerinin, kentlere götürülebilmesi amacıyla kurulacak aile sağlık merkezlerinin, mekansal ihtiyaç programlamasında ve tasarımında uygulanabilecek ergonomik kriterlerin erişilebilirlik ve kullanılabilirlik bağlamında belirlenmesine çalışılmıştır. Çalışma alanı olarak seçilen Bingöl ilinde çeşitli semtlerde kurulan aile sağlık merkezlerinde bu yaklaşımla inceleme ve değerlendirmeler yapılmıştır. Aile sağlık merkezleri belirlenirken, semtlerin nüfus yoğunluğu ve sosyo-ekonomik durumu göz önüne alınmıştır. Literatür taraması yöntemiyle Bingöl ilindeki bazı örnekler incelenerek, mekan tasarımları ergonomik açıdan değerlendirilmiştir. Veriler, kullanıcılara yöneltilen sorulara verilen yanıtlara bağlı olarak elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesi anket sistemi kullanılarak yapılmıştır. Anket uygulanan ASM'lerin bulunduğu semtlerde, bölgenin demografik yapısı incelenmiştir. Bu kapsamda ASM'leri sıklıkla kullanan kullanıcıların yaş grupları ve eğitim durumları belirlenmiştir. Bu değerlendirmeler sonucunda, ülkemizde kurulacak aile sağlık merkezlerinin erişilebilirlik ve kullanılabilirlik açısından ergonomik tasarım kriterlerine uygun olabilmesi için öneriler geliştirilmiştir. Çalışma alanı, Bingöl il merkezinde bulunan ve kent nüfusunun yoğun olduğu 3 aile sağlığı merkezi olarak belirlenmiştir. Belirlenen aile sağlık merkezlerinde mekansal analizler, mekanların erişilebilirlik ve kullanılabilirlik özelliklerinin yanında, sağlık çalışanlarının, hasta ve hasta yakınlarının, aile sağlık merkezi hizmetlerini değerlendirmelerine yönelik olarak tanımlayıcı bir araştırma yapılmıştır. Elde edilen sonuçların hangilerinin tasarım aşamasında kriter olması gerektiği konusunda öneriler sunulmuştur. Çalışma sonucunda oluşturulan öneriler yeni yapılacak aile sağlık merkezlerine tasarım parametreleri oluşturma açısından önemli rol oynamaktadır.
An architectural study on miniature parks and miniature models: Miniaturk

ÖZ MİNYATÜR PARKLAR VE MİNYATÜR MAKETLER ÜZERİNE MİMARİ BİR ÇALIŞMA: MINIATURK Osmanoğlu, Esin Yüksek Lisans, Mimarlık Bölümü Tez Yöneticisi: Öğr. Gör. Dr. Nihal Bursa Tez Yöneticisi Yardımcısı: Öğr. Gör. Dr. Haluk Zelef Ocak 2005, 112 sayfa Bu tez, minyatür parkları ve orada sergilenen minyatür maketleri inceleyen mimari bir çalışmadır ve özellikle İstanbul'da konumlanmış olan Türkiye'nin ilk minyatür parkı Miniaturk'e odaklanmaktadır. Anadolu uygarlıklarının kültürel geleneklerinin çeşitliliğini ve zenginliğini ve özellikle Osmanlı'nın ihtişamını yansıtan bir grup yapı ve coğrafyanın minyatür maketlerinden oluşan bir mekan olarak kurulmuştur. Bu çalışmada, Miniaturk'ün, müze, kamusal park ve eğlence merkezi arasında duran karışık konumu tartışılmaktadır. Miniaturk, aynı zamanda, hem halk arasındaki mimarlık, hem de profesyonel anlamda mimarlık disiplini çerçevesi içindeki kavramları, olası yanlış fikirleri ve varsayımları ortaya çıkartabilecek mimari bir ortam olarak ele alınmıştır. Bu nedenle, Miniaturk'ün başlangıçtaki tasarım ilkelerinden, inşasındaki tüm aşamalara kadar bütün yapım süreçleri incelenmiştir. vıBu çalışma aynı zamanda minyatür maketleri de farklı açılardan tartışmayı deniyor. Profesyoneller tarafından mimari temsilin araçları olarak görülseler de görülmeseler de, bu maketlerin popülerliği ve sağladığı kolay iletişim avantajları, kültürel ve tarihi mirasın yanında güncel mimariye duyulan ilgiyi arttırmanın aracı olarak kullanılabilir. Sokaktaki adamın günlük hayatı mimarlıkla doğrudan ilintilidir; dolayısıyla Miniaturk, bu bağlantıların ve ilişkilerin farkına varılabileceği bir ortam olarak değerlendirilmelidir.