Bina yapımında tekrarlanan işleri oluşturan sebepler ve inşaat maliyetlerine etkileri

Bina yapımında gerçekleştirilen projelerde; sahada birden fazla yapılan saha aktiviteleri, ya da mal sahibi haricindeki proje katılımcıları tarafından yapılan değişiklik talimatları veya projenin kapsamındaki değişiklikler sonucu projenin herhangi bir bölümünde daha önce yapılmış işlerin ortadan kaldırılması ile oluşan aktiviteler maliyet artışına sebep olmaktadır. Maliyet artışına sebep olan bu aktiviteler 'tekrarlanan iş, rework' olarak, bu aktivitelerden dolayı oluşan maliyetler de 'tekrarlanan iş maliyeti, rework costs' olarak tanımlanmaktadır. Bu maliyet artışları, inşaat firmalarının sektörde rekabet gücünü azaltmakta, zaman zaman bu artışlar firmaların projeden elde ettikleri kar oranlarına yaklaşmaktadır. Tekrarlanan işlerden dolayı oluşan bu maliyetlerin Türkiye inşaat sektöründe de gerçekleştiği düşünüldüğünde, bu maliyetler Türkiye ekonomisi açısından büyük bir kayıp olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışma, öncelikle, Türkiye inşaat sektöründeki firmaların, tekrarlanan işleri oluşturan sebepler hakkındaki düşüncelerinin belirlenmesini amaçlamaktadır. Ayrıca tekrarlanan işlerden dolayı oluşan maliyetlerin Türkiye inşaat sektöründeki büyüklüğünü de belirlemeyi hedeflemektedir. Bina yapımında tekrarlanan işleri oluşturan sebepler ve inşaat maliyetine etkilerinin belirlenmesine yönelik yapılan alan araştırmasında, Türkiye Müteahhitler Birliğine bağlı 141 inşaat firmasına yollanan ankete 14 firma cevap vermiştir. Bu 14 firmadan sadece 1 firmanın tekrarlanan iş maliyetlerini hesapladığı görülmüştür. Bu durum, Türkiye İnşaat Sektöründe tekarlanan işin bilinmediğini ya da tekrarlanan iş maliyetleri ile ilgili hesaplama yöntemlerinin geliştirilmediği sonucunu doğurmaktadır. Tekrarlanan işleri oluşturan 1., 2. ve 3. dereceden sebepler sıklık derecelerine ve inşaat maliyetlerine etkilerine göre incelenmiştir. Tekrarlanan işleri oluşturan birincil dereceden sebepleri incelediğimizde, en sık tekrarlanan ana sebep 'Mühendislik XVTasarımları & Yeniden Gözden Geçirmeler'dir. İkincil dereceden sebeplere baktığımı /da, 'Mühendislik Tasarımlan & Yeniden Gözden Geçirmeler' bölümü altındaki 'Hatalar & Eksiklikler' en sık tekrarlanan sebeptir. Tekrarlanan işleri oluşturan birincil dereceden sebepleri incelediğimizde, en fazla tekrarlanan iş maliyeti oluşturan ana sebep 'Mühendislik Tasarımlan & Yeniden Gözden Geçirmeler'dir. İkincil dereceden sebeplere baktığımızda, '''Mühendislik Tasarımlan & Yeniden Gözden Geçirmeler' bölümü altındaki 'Hatalar & Eksiklikler' en fazla tekrarlanan iş maliyeti oluşturan sebeptir. Genel olarak verileri incelediğimizde, sık tekrar eden sebeplerin, daha fazla tekrarlanan iş maliyeti oluşturdukları görülmektedir. Bu veriler ile firmalar, kendi durumlarım test edebilir, eksik bulduğu konularda ise sebebin köküne inerek tekrarlanan iş olaylarım en aza indirebilir. Tez kapsamında yürütülen alan araştırmasının bulgularına baktığımızda en fazla tekrarlanan iş 'Mühendislik Tasarımlan & Yeniden Gözden Geçirmeler' sebebinden kaynaklanmaktadır. Bu yüzden, özellikle hızlandırılmış süreçle ilerleyen projelerde, mühendislik tasarımlarının standart uygulamalar ile gözden geçirilerek geliştirilmesi ve her bir kilometre taşının kontrol edilebilmesi için yeterli zaman ve kaynak ayrılması gerekmektedir. Tekrarlanan işleri azaltmak için yeterli zaman ve kaynak ayırmayan firmalar ise, zarar etmeye devam edecekler ve inşaat sektöründe rekabet güçlerini kaybedeceklerdir. ı