turkish-nlp-suite/AkademikDerlem huggingface dataset:
İmara aykırı gelişen Gaziantep Çıksorut bölgesinin güncel şehirsel dokusunun incelenip iyileştirilmesine yönelik çözüm önerileri

1950'li yıllardan itibaren Türkiye'de kırsal kesimlerden büyük kentlere göçler başlamış, göçlerle birlikte kaçak yapılar da kendini göstermeye başlamıştır. Bu yıllardan sonra Türkiye'nin hemen hemen bütün illerinde sayısı artmaya başlayan kaçak yapılar Gaziantep ilinde de yüksek oranda artış göstermeye başlamıştır. Kaçak yapılar kente göç ile yerleşen düşük gelirli insanların kendi imkanları ve yöntemleri ile şekillendirdikleri konutlardır. Kaçak yapılar gecekondu ve imara aykırı yapıları içermektedir. Bu çalışmada gecekondu ve imara aykırı yapı kavramlarının farklı kavramlar olduğu ve ayrıca imara aykırı yapılaşmayı oluşturan sanayi, göç ve kentleşme etkenleri açıklanmıştır. Çalışma alanı olarak imara aykırı yapıların olduğu Gaziantep ilinin Şehitkamil ilçesine bağlı Çıksorut bölgesi hakkında detaylı literatür taraması yapılıp, dokuz mahalleden oluşan Çıksorut bölgesinde bölgesel ve mekansal ölçekte analizler yapılmıştır. Bölgedeki sorunları ve kentsel dönüşüm uygulama yöntemlerinden olan İyileştirme müdahalelerini tespit etmek için analiz çalışmalarından sonra bölge halkına demografik profillerine ilişkin, Çıksorut bölgesi ve ikamet ettikleri bina ile ilgili anket soruları yönlendirilmiştir. Elde edilen bulgular sonucunda bölgede yaşam kalitesinin çok düşük, bölgesel ve yapısall ölçekte çok eksikliklerin olduğu saptanıp bu doğrultuda bölgesel ve yapısall ölçekte uygulanacak İyileştirme müdahaleleri belirlenmiştir.
Tarihi çevre içinde binaların yeniden kullanımı Galata örneği; Kente yeniden katılım

Tarihi kentlerin belki de en önemli sorunlarından biri nitelikli doku kaybıdır. Bu doktora çalışmasında tarihi çevre içinde binaların yeniden kullanımı ve bölgenin kente yeniden katılımı ele alınarak, bu soruna Türkiye koşullarında nasıl bir çözüm sağlanabileceği irdelenmek istendi. Çalışma alanı olarak bu soruna tipik bir örnek oluşturan Galata seçilmiştir. Bu bölgede yapılacak uygulanabilir nitelikli bir koruma - yenileme - yeniden kullanım programı, bu çok özel bölgenin sorunlarını çözmekten başka, Türkiye'de çokça rastlanan benzer sorunlara sahip diğer kentsel sit alanlarının da sorunlarının çözümüne bir örnek oluşturabilir. Bu tezde, kentsel gelişim ve değişimin tarihsel dokuyu nasıl etkilediği irdelenerek, bu değişime yaklaşımların evrimi ele alınacak, başarılı bölgesel koruma örnekleri olan Bologna ve Kreuzberg'de izlenmiş olan yöntemler ve koruma-yeniden canlandırma süreçleri incelenerek, seçmiş olduğumuz çalışma bölgesinde uygulanabilecek, ülke koşullarına uygun bir yöntem saptanmasına çalışılmıştır.
Conservation proposals for Göbekli Tepe

Arkeolojik alanlar geçmişş uygarlıkların fiziksel kalıntıları olarak belge niteliği taşıdıkları için bu alanların kazı sonrasında korunmaları büyük önem taşımaktadır. İnsanlık tarihindeki en önemli yerleşimlerden biri olan Göbekli Tepe 2018 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alınmıştır. Göbekli Tepe arkeolojik alanında yer alan kalıntılar, iki tabakada dairesel ve dikdörtgensel bir veya birden fazla duvar sırasıyla çevrili, merkezinde ve çeper duvarlarının içinde tek parça/monolit T-şekilli dikilitaşlar içeren yapılardır. Bu çalışmanın amacı, Göbekli Tepe'de ortaya çıkarılan yapıların yapım tekniğinin, yapısall elemanlarının, yapısall elemanlar arasındaki ilişkilerin incelenmesi ve koruma önerileri geliştirmek için koruma sorunlarının tanımlanmasıdır. Çalışmanın yöntemi, literatürde verilen bilgilerle birlikte yerinde yapılan incelemeler sonucu toplanan verilerin değerlendirilmesidir. Tabakalar arası benzerlik ve farklılık gösteren özellikleri belirlemek için yapıların bileşenleri ve bu bileşenler arasında ilişkiler tanımlanmıştır. Bu incelemeler sonucunda yapının çapı ile merkez dikilitaş yüksekliği arasında bir ilişki olduğu ve bu oranın iki yapıda aynı olduğu, bir yapıda ise yakın olduğu bulunmuştur. Yapıların yapısall elemanlarının korunmuşluk durumu ve koruma şartları incelenerek, risk sınıfları belirlenmiştir. Yapısal elemanlarda gözlemlenen sorunlar, duvarlarda ayrışma, dağılma, malzeme kaybı, dikilitaşlarda eğilme, kırılma, sekilerde kırılma, çatlak, malzeme kaybı, döşemelerde aşınma olarak belirlenmiştir. Duvarlar için daha fazla tahribatı önlemek için stabilizasyon, dikilitaşlar için destek sisteminin projelendirilerek geliştirilmesi, döşeme için oluşabilecek hasar veya problemleri tespit için düzenli izleme yapılması önerilmiştir. Alandatüm yapıların hava koşullarının ağır etkilerinden korunması için kalıcı üst örtü yapısı tasarlanmasının temel yaklaşım olması, korumada en az müdahale ile özgün durumun korunması düşünülmüştür.
İncek konutlarında analitik bir inceleme

Cumhuriyet'ten günümüze değin Başkent Ankara'daki hızlı yapılaşma günümüzde de devam etmektedir. Merkezdeki yoğun yapılaşma nedeniyle kent uç noktalara doğru gelişme göstermektedir. Bu gelişmeler kentin daha çok güneybatı, batı ve kuzeybatı yönlerinde oluşmaktadır. Bu yerleşmeler Ankara Metropoliten merkeze 35 -40km uzaklıkta gerçekleşmiş bulunmaktadır. İncek bölgesi merkeze oldukça nitelikli yollarla bağlanmakta olan yerleşmelerden birisidir. 20. yy' m son 10 yılında planlanmış bir alan olmak yerine kişisel tercihlere göre yapılaşmış bulunan İncek ve çevresi kendi kendine gelişme gösterip farklı bir kişilik sergilemektedir. Peşpeşe yapılan mevzi imar planlarına rağmen yapıların birbirinden kopuk bir şekilde gelişmesi bölgede dokusal bir bütünlük oluşturamamıştır. Bu çalışmada, son 20 yılın ürünü olan İncek bölgesindeki çarpık gelişmenin öyküsü anlatılmış ve yörede yer alan konutların analizleri yapılmıştır. Çalışmada önce İncek Köy'ü tanıtılmış, meydana gelen hızlı nüfus artışı ve yapılaşmanın nedenleri anlatılmış günümüze kadar yapılan planlamalar ve yapılaşmalar açıklanmış, ardından tek konut ve kooperatif evleri üzerinde analiz yapılmış ve değerlendirilmiştir.
Doğal ışığın mimari mekanı biçimlendirmesi ve anlam boyutu üzerine: Louis I Kahn ve Tadao Ando

Mimarlık, farkla, tanımlarına rağmen, 'Mekan Yaratma Sanatı' olarak tanımlanmaktadır. Bundan dolayı, insanı içine alan yapısı ile iç mekan önem kazanır. Mimari mekan asıl itibari ile bir boşluktur. Bu noktada sorun, aslı boşluk olan bir mekanı görünür kılmaktır. Işık, mekanı görünür kılar ve var eder. Doğal ışık, gün boyu mekanda farklı algılar ve ruh halleri veren, statik olmayan tek tasar öğesidir. Doğal ışığın anlam boyutundaki kullanımı mekan biçimini doğrudan etkiler. Mimari mekandaki bir kullanıcı doğal ışığın çağrıştırdığı anlamın ve mekan geometrisinin birlikte oluşturduğu bütünü algılar, mekana ait bir anlam zihinde oluşur ve sonuç olarak estetik bir yargıya varır. Mimari mekandaki bir kullanıcı ışığın kurguladığı bir anlamı, ontolojik, psikolojik ve kültürel boyutlara bağımlı olarak algılar. Bu algı kullanıcının kültürü ve kişisel özelliklerinin etkisi altında biçimlenir. Mimari mekanda bir felsefenin, dinin veya düşünce sisteminin şekillendirdiği bir anlamı, doğal ışık aracılığı ile mekana aktarmak mümkündür. Bunu yapmak için bazen ışık ve karanlığın anlamları, bazen ise ışık ve gölgenin tanımlayıcı özellikleri kullanılır. Doğal ışığı anlamsal bir araç olarak kullanan iki mimar, Louis I Kaim ve Tadao Ando kurgulamaya çalıştıkları anlamları kurgularken farklı yöntemler kullanmışlardır. Kahn, insan merkezli çeşitli anlamları, rasyonel bir tavır ile mekana aktarmış, Ando ise, belirli felsefi ve kültürel kavramları doğal ışık aracılığı ile mekana aktarmaya çalışmıştır-.. Sonuç olarak; bir mekanda ışık hesaba katılmadan hiçbir anlam yetkinlikle kurgulanamaz. Bu nedenle doğal ışık, reel ve irreel boyutlarına hakim olunması gereken bir tasar elemanıdır.
Teknolojinin konut tasarımına etkisi, Konya kenti alan çalışması

'Teknolojinin Konut Tasarımına Etkisi, Konya Kenti Alan Çalışması' başlıklı bu çalışmada, konut ve teknoloji kavramlarının oluşum süreçleri ve varoluşlarından bugüne kadar geçirmiş oldukları değişimler Konya ölçeğinde incelenmektedir. İlk çağdan bugüne kadar insanlar, barınma ihtiyaçlarını karşılamak için çeşitli yöntemler ve yapım teknikleri üretmişlerdir. Üretilen her fikir geleceğe taşınamasa da insanlar barınma ihtiyaçlarını gidermek için sürekli bir arayış içinde olmuşlardır. Günümüzde gelinen son noktada ise tasarlanan konutlar, son teknoloji ile uyumlu ve akıllı konutlar olarak karşımıza çıkmaktadır. İlk çağlardan günümüze kadar teknolojik alanda çeşitli gelişmeler yaşanmıştır. Her zaman daha iyiyi hedefleyen bu gelişmeler, insanların ihtiyaçlarını da beraberinde değiştirmiştir. 21. yy'da her alanda olduğu gibi teknoloji alanında da çeşitli gelişmeler yaşanmaktadır. Yaşanılan bu teknolojik gelişmeler konut tasarımlarında da etkisini göstermektedir. Teknolojiden yoksun olarak tasarlanan konutlar kullanıcı isteklerine cevap verememektedir. Bu çalışmanın temel amacı teknolojinin getirmiş olduğu yenilikler ile daha sağlıklı konutlar nasıl tasarlanır sorusuna cevap aramak, Konya'da var olan konutlarda teknoloji ne düzeyde kullanılmış bunu tespit etmek ve konutlarda görülen teknolojik izlerden konut kullanıcılarının ne derece memnun olduğunu araştırmaktır. Çalışmada ilk olarak çalışmanın konusu, amacı ve kapsamı belirlenmiştir. Ardından çalışma ile ilgili olan literatür araştırması yapılmıştır. Araştırmaların sonucunda teknolojinin konut tasarımı üzerindeki etkisini en iyi şekilde anlamak için bölümler belirlenmiştir. Bu bölümlerde teknoloji ve konut ilk olarak kavramsal açıdan ele alınmıştır. Bir sonraki aşamada teknolojinin konut tasarımına olan etkisi irdelenmiştir. Daha sonra teknoloji ve konut arasındaki bağ ile konutta oluşan değişiklikler incelenmiş ve gelecekte konut tasarımının gelebileceği yerler hakkında fikirler üretilmiştir. Konya kenti konut kullanıcıları ile yapılan anketler sonucunda Konya kentinde bulunan konutların teknoloji ile bağı ölçülmüştür. Son olarak sonuç ve öneri bölümünde, yapılan araştırmalar neticesinde elde edilen bilgilerden çıkarılan ana fikirler sunulmuştur. Teknolojinin konut tasarımı üstündeki olumlu ve olumsuz yönleri dile getirilmiş ve olumsuz yönleri azaltılmaya çalışılmıştır. Çalışmanın tamamında gerekli grafik, şekil ve tablolara yer verilmiştir.
Evaluation of stone deterioration problems of Anavarza archaeological site for the purpose of conservation

Kültürel mirasın önemli bileşenleri olan arkeolojik alanlar, multidisipliner bir yaklaşım gözetilerek tüm mimari ve malzeme özellikleriyle bir bütün olarak korunmalıdır. Bu çalışmada, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alan Anavarza arkeolojik alanında, toprak üstünde kalan ve kazısı yeni yapılan kireçtaşlarında görülen bozulma ve nedenleri, kazı çalışmalarının planlanması ve gerekli koruma önlemlerinin alınması amacıyla araştırılmıştır. Bu amaçla bozulma görülen taş yüzeylerden ve sağlam taşlardan alınan kireçtaşı örneklerinin kimyasal ve mineralojik kompozisyonları, petrografik ve mikroyapısall özellikleri, çözünür tuz içeriği, nem taşıma özellikleri ve bakteri kolonizasyonu; XRD, FT-IR, SEM-EDS, TG/DTA, polarize mikroskop, IC, gravimetrik yöntemler ve ileri moleküler teknikler kullanılarak belirlenmiştir. Anavarza arkeolojik alanı'nda kireçtaşlarında gözlenen temel bozulma türü biyolojik kolonizasyonlardır. Sağlam kireçtaşları temelde kalsit ve kuvars minerallerinden oluşurken, toprak üstünde kalan taş yüzeyleri kalsit, kuvars, kalsiyum oksalat ve kil minerallerinden oluşmaktadır. Hem toprak üstünde kalan hem de kazısı yeni yapılan kireçtaşı yüzeylerinde tespit edilen toplam SiO2, Al2O 3 ve FeO miktarı, kireçtaşının sağlam iç kısımlarından daha fazladır. Taş yüzeylerinde ince silt ve kil mineralleri ile birlikte yoğun biyolojik kolonizasyonlar bulunmaktadır. Deneysel sonuçlar, kireçtaşlarının toprak üstünde kalan, ve kazısı yeni yapılan yüzeylerinde ve sağlam iç kısımlarında farklı bakteri topluluklarının geliştiğini göstermiştir. Bu çalışmanın sonuçları, açık hava koşullarında kireçtaşlarının daha fazla bozulmasını önlemek için kazıların iyileştirici koruma yöntemleriyle yapılması gerektiğini göstermiştir.
Formation of architectural history as a discipline in modern architectural education in Turkey

Farklı uygarlıklar, ülkeler ve zamanlardaki mimari yapıları çok yönlü olarak ele alan Mimarlık tarihi dersleri, mimarlık eğitiminin önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Doktora, yüksek lisans ve lisans programlarının kapsamlarında yer alan Mimarlık Tarihi dersleri, lisans programı çerçevesinde öğrencilere zorunlu dersler olarak verilmektedir. Türkiye'de toplamda 101 farklı üniversitede mimarlık lisans eğitiminin bir parçası olarak ele alınan bu dersler, yerel ve ulusal kredilendirilmeleri, dönemlere yayılışları, konu içerikleri, adlandırılışları veya ders kaynakları açısından farklılıklar göstermektedir. Türkiye'de YÖK tarafından Uluslararası Mimarlık Eğitimi Tüzüğü örnek hazırlanan Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi ve MİAK tarafından hazırlanan mimarlık eğitimi standartlarıyla çelişen bu durum Türkiye'de Mimarlık Lisans Eğitimi içerisindeki Mimarlık Tarihi derslerinin kapsamlarında dengesizliklere sebep olurken, mimarlık eğitimi gören öğrencilerin bilgiye eşit ulaşma hakkıyla da ters düşmektedir. Bu bağlamda, bu çalışma kapsamında Türkiye'de mimarlık lisans eğitimi içerisindeki mimarlık tarihi dersleri, üniversitelerin akts bilgi paketindeki veriler üzerinde karşılaştırmalı olarak incelenerek, okullarda verilen mimarlık tarihi eğitiminin portföyünü ortaya konmaya çalışılmıştır. Bu çalışmayla beraber, Türkiye'de mimarlık lisans eğitiminde Mimarlık Tarihi derslerinin kapsamlarında görülen farklı yaklaşımların sayısal veriler üzerinden durum analizlerinin yapılması, ve ortaya çıkan sonuçların mimarlık lisans eğitime etkilerinin incelenmesi hedeflenmiştir.
A Research about the Required Physical Conditions in Single -Story Factory Buildings

Herhangi bir fabrika yapısını standart bir bina olarak düşünmek hata olur. Ekonomik, etkin veya optimum faydalı bir tesis için bina çok çeşitli olan üretim ve işlemlerin özelliklerine göre dizayn edilmelidir ve fabrika tasarımı üretimdeki bir problem olarak ele alınmalıdır. Sağlıklı şartlarda maksimum verim için aşağıdaki temel prensipler iyi düşünülmelidir. Kullanışlılık, esneklik, üretim şemasının kesilmemesi, kolon aralıkları, uygun döşeme ve tavan, uygun mekan düzenlemesi, uygun malzeme kullanımı, uygun strüktür sistemi seçimi, yeterli konstrüksiyon imkanları, ısı ve nemden korunma, gürültüyü kesme, yangın riskini azaltma ve önleme, en uygun aydınlatma, yeterli havalandırma.
Design and analysis of deployable reciprocal frames

Karşılıklı/Kilitli Çerçeveler (Kılıç and Orhon, 2019) eski zamanlardan beri kullanılan bir yapı türüdür. Bu yapılar birbirini destekleyen çubuk elemanlardan oluşmakta ve kendi uzunluğundan büyük açıklıkları geçebilmektedir. Daha önceki çalışmalarda eksiklikler olsa da hareketli RF'lerle ilgili çalışmalar vardır ancak katlanabilir bir RF kafes sisteminin varlığından söz etmek mümkün değildir. Bu çalışma, hareketli RF'ler için eksik bilgilerin geliştirilmesini ve katlanabilir bir RF kafes yapısı geliştirmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, karşılıklı/kilitli çerçevelerle ilgili bilgi edinmek ve konuyla ilgili eksiklikleri bulmak için kapsamlı bir literatür taraması yapılmıştır. RF'lerle ilgili olarak yapılmış pek çok çalışma olmasına rağmen, hareketli RF'ler üzerine yapılmış çalışmaların çok sınırlı olduğu ve bazı geometrik özelliklerin henüz bulunmadığı tespit edilmiştir. İlk olarak mafsalların nereye yerleştirildiğini, nasıl yönlendirildiğini ve birbirlerine göre nasıl konumlandırıldıklarının bilgisi Denavit-Hartenberg parametreleri kullanılarak bulunmuştur. Ayrıca, mafsallar arasındaki mesafenin, modül yüksekliği ve modülün zemine değen noktalarının birbirine olan mesafesi üzerindeki etkisi analiz edilmiştir. Elde edilen geometrik bilgilerle, farklı şekillerde tekrar bir araya getirilebilir, sökülüp takılabilen dört çubuklu RF modülü tasarlanmıştır. Daha sonra sıfır, tek ve çok serbestlik dereceli üç çubuklu, dört çubuklu ve beş çubuklu modüller için mobilite hesapları yapılmış ve kinematik diyagramları çizilmiştir. Hareketlerini incelemek amacıyla üç boyutlu simülasyonları oluşturulmuştur. Çalışmanın devamında kayar ve döner mafsallara sahip iki serbestlik dereceli dört çubuklu bir modül üretilmiş ve katlanabilir kafes yapı elde edebilmek için bu iki serbestlik dereceli modüllerin bir araya getirilme olanakları araştırılmıştır. Bu modüller çoğaltılarak bir sarmal kafes sistem elde edilmiştir. Gerekli serbestlik derecesi çalışmaları yapılarak tonoz eğriliği yönünde tek, tonoz kalınlığı yönünde çok serbestlik derecesi elde edilmiştir. Kafes, en kapalı halinde sarmal şeklini alırken, en açık halinde tonoz biçimini almaktadır. Kafes sistemin tonoz eğriliği yönündeki kesiti Da Vinci köprüsüyle aynıdır. Ancak Da Vinci köprüsünde basit mafsallar kullanılırken, önerilen kafes yapıda döner ve kayar mafsallar kullanılmıştır.
An inquiry into the adoption process of building information modeling in architectural practice

Mimari pratiği, ortaya çıkan yeni teknolojileri benimsemek için zaman içinde çeşitli değişikliklerden geçmişştir. Bir trend olarak, Yapı Bilgi Modellemesi, bir projenin tüm paydaşları için geleneksel proje teslim süreçlerinden farklı olarak proje yaşam döngüsünün erken aşamalarında proje ortaklarının entegrasyonunu sağlayan ortak bir 3B dijital çalışma ortamı sağlar. Bu nedenle mevcut çalışmalarda BIM hem bir teknoloji hem de bir süreç olarak görülmektedir. YBM'nin insanları, süreçleri ve teknolojiyi etkilemesi nedeniyle, YBM'nin benimsenmesi bu yönlerde radikal dönüşümleri davet etmektedir. Bu çalışmanın amacı, YBM'yi benimseme motivasyonunu, benimsemedeki faktörleri ve YBM'nin farklı mimari tasarım süreçlerine entegre edildiği stratejileri analiz etmek için bireylerin deneyimlerine odaklanarak küçük tasarım ofislerinde YBM'nin kabulünü sosyo-teknik bir bakış açısıyla incelemektir. Yöntem olarak vaka çalışması analizi tercih edilmiş ve veriler iki ofisten beş farklı katılımcı ile gerçekleştirilen röportajalar yoluyla toplanmıştır. Daha sonra verileri analiz etmek için analitik kodlama uygulanmıştır. Bulgular, YBM'nin benimsenme seviyesinin PPT'nin birlikte evrimi ile ilgili olduğunu göstermiştir. Zamana dayalı bir bakış açısıyla, önceki iş akışının verimsiz süreçleri, YBM öncesi aşamada benimseme için ana motivasyonu olarak analiz edilmiştir. İnsan faktörü, benimseme aşamalarındaki stratejiler üzerinde önemli bir faktörken, bu aşamadaki engellerin de esas olarak insanlarla ilgili olduğu görülmüştür. İnsanlar, YBM'yi benimseme kararının verilmesinde kritik bir faktör olarak ortaya çıkmıştır. Bunun yansıra teknolojik faktörler, YBM'nin uygulanması kararı verildiğinde ve ofislerde YBM'nin benimsenmesi kabul edildiğinde daha fazla dikkate alınmaya başlanmıştır. Bu bulgular, YBM benimseme faktörlerinin etkilerinin YBM'yi benimsenme aşamaları boyunca değişiklik gösterdiğini göstermiştir. Benimseme sürecinin erken aşamalarındaki başlıca insan temelli sorunlar, mevcut iş akışlarında YBM'yi uygulamak için sosyo-teknik bir yaklaşımın gerekli olduğunu göstermiştir.
An agent based model for exploring the effects of overconfidence on the winner's curse in construction projects

Kazananın laneti petrol sanayisinde ortaya çıkmış olan bir kavramdır. Kısaca, maliyet tahminleri gerçekleştirilirken ortaya çıkan hatalar sonucunda ihale, açık arttırma vb. rekabetçi ortamlarda kazanan firmaların işin sonucunda bekledikleri kazancı elde edememesi, hatta zarar etmeleri durumu şeklinde tanımlanabilir. Bu durumun ortaya çıkmasının nedenleri oldukça çeşitlilik göstermektedir. Yakın zamana kadar, yapım projelerinde ortaya çıkan tahmin hatalarının nedeni olarak teknik hatalar öncelikli olarak değerlendirilmekteydi. Ancak psikoloji ve davranışsal iktisat disiplinleri, bireylerin karar verme süreçlerindeki bir takım yanılsamaların da bu istenmeyen durumların yaşanmasına neden olabileceğini göstermektedir. Bu yanılsamaların sıklıkla bahsedilenlerinden birisi de 'aşırı güven' yanılsaması olarak düşünülebilir. Bu davranışsal yanılsama, bireylerin kendi kabiliyetlerinin ya da karar verirken kullandıkları verilerin, gerçekte olduklarından daha iyi ya da kapsamlı olarak değerlendirilmesi olarak tanımlanabilir. Bu yanılsama incelenirken, etmen tabanlı modelleme yönteminden faydalanılmıştır. Bu yöntem, kısaca birbirinden bağımsız davranabilen heterojen bireylerin mikro düzeyde davranışlarının, makro düzeyde ortaya çıkardığı sistem örüntüsünü araştıran bir yöntemdir. Bu çalışmada bireyler inşaat firmaları olarak düşünülebilir. Ortaya çıkan örüntü ise, sektörde hakim olan kazananın laneti olgusudur. Ancak, aşırı güven etkisinin tek başına incelenmesi; anlamlı sonuçlar elde edilmesini sağlamayabilir. Riskten kaçınma davranışı, bireyleri aşırı güven yanılsamasının olumsuz sonuçlarından koruyabilecek bir davranış tutumu olarak değerlendirilmektedir. İhalelere katılan isteklilerin sayısı da kazananın laneti üzerinde etkili olabilir. Bu çalışma, kazananın laneti olgusunun, aşırı güven etkisinin tüm boyutlarında hüküm sürdüğünü göstermektedir. Katılımcı sayısının az olduğu durumlarda aşırı güven davranışı kazananın lanetini çok etkilemezken, sayısının orta ve çok olduğu durumlarda beklenenin aksine aşırı güven etkisi azaldıkça kazananın laneti az miktarda artış göstermektedir. Her durumda riskten kaçınma, kazananın laneti olgusundan bireyleri koruyamamaktadır.
Tarihi dokunun korunma ve geliştirme sorunlarına bir çözüm denemesi; Adana'da Teni Han koruma-geliştirme projesi

öz YÜKSEK LİSANS TEZİ Tarihi Dokunun Korunma ve Geliştirme Sorunlarına Bir Çözüm Denemesi; Adana'da Yeni Han Koruma - Geliştirme Projesi Gökhan DURAK ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MİMARLIK ANABİLİM DALI Danışman : Prof. Dr. Tamer GÖK Yıl 1998, Sayfa: 80 Jüri : Prof. Dr. Tamer GÖK : Prof. Dr. Erkin ERTEN : Doç. Dr. Levin ÖZGEN Tarihi dokunun korunmasında ve geliştirilmesinde karşılaşılan temel sorun, yerüstü ve yeraltı tarihi dokunun tahribi kaygısıyla, günümüz insanının ihtiyaçlarının göz ardı edilmesidir. Koruma ve geliştirme söz konusu olamamaktadır. Oysa planlamalar, kent ile bütünlüğü sağlamakla kalmayıp geliştirmeyi de gerçekleştirmektedir. Aynı kaygı ile Türkiye'de yapılan planlamalarda yeraltının kullanımından kaçılmaktadır. Tarihi kent merkezleri bir 'müze' olarak düşünülmekte ve kent bütününden kopuk alanlar oluşturulmaktadır. Oysa bu iki kavramın birliktelikleri sağlanabilmektedir. Avrupa ülkelerinde arkeolojik kalıntılar korunarak, yeraltının kullanıldığı görülmektedir. Metro gibi kazı gerektiren inşaatlar, arkeologların kontrol ve yönlendirmeleriyle arkeolojiye, dolayısıyla koruma-geliştirmeye fayda sağlayabilmektedirler. Böyle bir yaklaşımla, Adana kent merkezinde tarihi dokuda bir çekirdek konumunda olan Ulu Cami, Yeni Han ve çevresinin düzenlenmesi tezin kuramsal yaklaşımlarını doğrular sonuçlar vermektedir. Bu proje her ne kadar 1/200 ölçekten daha alt ölçeklere inmemiş olsa da, benzeri çalışmalarda Türkiye'de tarihi kent merkezlerinde yeraltının kullanıma açılması yönteminin sonuç verebileceğini gösterir.
Sosyo-ekonomik özelliklerin kent merkezinin mimari biçimlenişine etkileri; Antakya kent merkezi örneği

öz YÜKSEK LİSANS TEZİ SOSYO - EKONOMİK ÖZELLİKLERİN KENT merkezinin MİMARI BİÇİMLENİŞİNE ETKİLERİ; ANTAKYA KENT MERKEZİ ÖRNEĞİ H. SERDAR KILIÇOGLU ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MİMARLIK ANABİLİM DALI Danışman: Doç. Dr. Levin ÖZGEN Yıl: 1998, 84 Sayfa Jüri : Doç. Dr. Levin ÖZGEN : Prof. Dr. Erkin ERTEN : Prof. Dr. Tamer GÖK Sosyo-Ekonomik özelliklerin kent merkezi mimari biçimlenişine nasıl ve hangi yollarla etkide bulunduğunun kuramsal olarak araştırılması mimarlık disiplini açısından önemlidir. Böyle bir çalışma mimarlığa, gelecek uğraşı alanları ve tasarım ölçütleri oluşturma ve geliştirme açısından katkıda bulunacaktır. Bu yaklaşım somut bir mekanda çalışmayı gerektirir. Kuruluşundan günümüze değin 2500 yıl aralıksız yerleşme yeri olan ve değişik kültürlerin etkisinde kalan Antakya Kentinde merkezin, sosyo-ekonomik özelliklerle etkileşim içinde mimari biçimlenişinin incelenmesi bu anlamda önemli bir katkı sağlayabilir.