Kuzguncuk'ta özgün mimari niteliğini koruyan tescilli yapıların irdelenmesi ve geleceğe yönelik öneriler

Çalışma, 'Kuzguncuk'ta Özgün Mimari Niteliğini Koruyan Tescilli Yapıların İrdelenmesi ve Geleceğe Yönelik Öneriler' başlığı altında ele alınmıştır. Çalışmada Kuzguncuk yerleşiminin günümüzdeki durumunun belgelenmesi, geçmişşten gelen izlerden yola çıkarak gelecekteki kullanıma ilişkin öneriler geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Çalışmanın ana yöntemi, literatür araştırması ile alan çalışması üzerine temellenen düşünceleri, alan çalışması doğrultusunda belgelemektir. Literatür araştırması sırasında Kuzguncuk'ta 2007- 2009 yılları arasında İstanbul Teknik Üniversitesi ve Üsküdar Belediyesi tarafından hazırlanan envanter fişlerindeki eski eser tespitlerine ulaşılmıştır. Aradan geçen sekiz yıl sonunda envanter fişlerinin güncellenerek revize edilmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla tescilli/ tescile önerilen yapılar kat analizi, tescilli/ tescile önerilen yapılar malzeme analizi, tescilli/ tescile önerilen yapılar durum analizi yenilenmiştir. Bu şekilde elde edilen tüm veri ve bulgular değerlendirilmiş ve değerlendirme doğrultusunda ortaya konan sonuçlar, Kuzguncuk'un tarihsel kimliğinin sürdürülmesi için önerilere dönüştürülmüştür. Çalışmanın ilk aşamasında sürdürülebilirlik, kent kimliği, tescil ve koruma gibi kavramlar araştırılmıştır. 'Sürdürülebilir Mimari Çevre' kuramı, Kuzguncuk koruma başlığı altında yorumlanmak üzere Fiziksel ve Sosyal-Kültürel olarak iki boyutta detaylandırılmıştır. Sosyal-Kültürel alanda uzmanlarla görüşmeler, yerinde tespitler, belge toplama gibi araştırma metodları uygulanmıştır. Bu kapsamda Kuzguncuk'un tarihi gelişimi araştırılmış; Kuzguncuk'ta bulunan Anıtsal Mimari Yapılar ve I. Derece Sivil Mimari Yapılar listesi oluşturularak 2013 yılı halihazır haritaya işlenmiş; tarihçeleri hakkında bilgiler derlenmiştir. Mimari yapı özellikleri ele alınarak Kuzguncuk'un topografyası yeniden kurgulanmıştır. Fiziksel olarak İstanbul Teknik Üniversitesi Projesi'nin sınırlarına sadık kalınmıştır. Daha sonra adı geçen Proje ile 1938 yılı 83 No'lu Pervititch haritası sınırları çakıştırıldığında örtüşmeyen alanlar kapsamdan çıkartılarak çalışmanın kesin altlığı oluşturulmuştur. Tanımlanan altlık kapsamında, öncelikle 83 No'lu Pervititch haritasında günümüze ulaşan ve ulaşmayan yapılar tespit edilerek Pervititch haritası üzerinde yapmış oldukları tescilli ve tescile önerilen yapılar işlenmiştir. 2013 yılı halihazır üzerinden tescilli eski eser haritası oluşturulmuş, tescilli ve tescile önerilen yapıların analizleri söz konusu halihazır harita üzerine işlenmiştir. Söz konusu analizler, tescilli/ tescile önerilen kat adetleri analizi, tescilli/ tescile önerilen malzeme analizi ve tescilli/ tescile önerilen bina durum analizi olarak sıralanabilir. Topografyayı yeniden kurgulamak amacıyla Üsküdar Belediyesi ve İstanbul Teknik Üniversitesi tarafından hazırlanmış olan Kuzguncuk Köyiçi Kentsel Sit Alanı Kentsel Tasarım Projesi'ndeki siluetlerden yararlanılmıştır. Siluetlerdeki tescilli yapılar tespit edilip, güncel fotoğrafları çekilmiştir. Çalışma kapsamında tescilli yapıların anıt fişleri düzenlenmiştir. Anıt fişleri üç sayfadan oluşmakta olup, 1. sayfada Üsküdar Belediyesi'nin 2007 yılındaki envanter fişleri kullanılmış, 2. sayfada envanter fişleri 2017 yılındaki mevcut durumu tespit edilerek güncellenmiştir. Tescilli eski eser yapılar, nitelik, onarım, değişim ve öneri başlıkları altında incelenmiştir. 3. sayfada ise Tescilli eski eser yapıların eski ve güncel fotoğrafları da anıt fişlerine eklenmiştir. Sonuç bölümünde hazırlanan toplam 182 anıt fişinde yer alan yapıların değerlendirilmesi yapılarak geleceğe yönelik öneriler geliştirilmiştir.