An evaluation of İstanbul high rise building facades due to the main criteria expected from facades design

Bina cephesi, bina işletimi için en önemli dış elemanlardan biridir ve iç ve dış mekan arasındaki ana bağlantı noktasıdır. Cephe, binanın mimari estetiğini açıklamaya yardımcı olan zarif bir bileşen olsa da, tüm binanın iç mekanı ve enerji performansında ciddi ve önemli bir role sahiptir. Teknoloji geliştikçe, bina cephelerine bağlanmak için çeşitli iyileştirme faktörleri mevcuttur. Öte yandan nüfusun hızlı artması ve daha fazla yaşam alanına duyulan ihtiyaç, yüksek binaların ortaya çıkmasıyla sonuçlanmaktadır.19. yüzyılın sonuna kadar pek çok kurumsal yapıya ihtiyaç vardı. Büyük ölçekli inşaatlar birçok idari, askeri, dini ve ticari fonksiyonun gereksinimlerini karşılıyordu. Bu büyük arsalar yatay olarak genişleyen hacimli binalar halinde olup ki onunla fazlası ile sorun yaratacak mimari tipidir. 19. yüzyılın sonundaki sanayi devriminden sonra, gelişen teknolojiyle dikey yönde binalar yapılmaya başlamıştır. Sanayinin gelişmesiyle birlikte, sanayi bölgelerine kontrolsüz göçler başlamış ve daha sonra düzensiz ve yoğun binalar ortaya çıkmıştır. Alan kullanımı açısından, yoğunluğa bir çözüm olarak; yapıların yatay değil dikey olarak büyümesi ayarlanmıştır. İlk zamanlar, betonarme ve asansör gibi yeni teknolojik gelişmelere bağlı olarak, zaman ilerledikçe gelişen yüksek yapılar ortaya çekmiştir. Özellikle son elli yılda, uluslararası şirketler kendi güçlerini temsil etme ve reklam yapma ihtiyacı duyduklarının ardından bu tarz binalarda sermaye yatırmaya başladılar. İlk olarak, geçen yüzyılda gördüğümüz yüksek binaların yükseliş nedenleri, sosyal, kültürel, ekonomik ve teknolojik durumları önemli bir rol oynamaktadır. Ancak, yüksek binaların sembolik gücünün önemi ve şehirler üzerindeki etkisi, yarış rakımını azaltmamaktadır. Gelişmekte olan ülkeler yüksek binalar kullanarak, medeniyet ve modernizasyon seviyelerini göstermeye çalışıyor. Kısacası yüksek binaların ortaya çıkma ana nedenleri aşağıda anlatılmış gibidir: Kullanıcıların isteğine göre, Nüfus artışı, Kentleşme, Şehir merkezlerinde sınırlı alan Ve 19. yüzyıl sanayileşmesinden sonra yeni bina inşaatları tipolojisi yüksek binalar veya gökdelenler olarak ortaya çıktı. İstanbul metropoliten şehir olmak üzere, 'Skyscraper' sitenin istatistiğine dayanarak, 2017 yılında, 150 m'den yüksek 45 bina tamamladı. Yüksek bina inşaat sıralamasında dünyada 25 inci ve Avrupa da birincidir. Facade kelimesinin İtalyanca dilinde Faccia kelimesinden alinmiş ve yüz anlamına gelir. Bu terim, bir binanın dış katmanını açıklamak için kullanılır. Cephe gelişmelerinin tarihi geçmişşinden dolayı cephe türlerini iki ana masif cepheler ve yapısall çerçeveli cepheler kategoriye ayırabilirizMasif cepheli duvarlar soğuk iklimlerde uygundur. Malzemelerinin genellikle taş veya tuğla gibi yerel malzemeler olduğu tek katmanlı bir duvardır. Bu tarz cephelerde dumanlar ve elverişsiz havalardan kurtulmak için duvarda açıklıklar yapılmıştır. Geçmişte, açıklıklar ışığın içeri girmesi için daha büyük hale gelmiştir. İlk başta, katı duvarın yapısının zayıflamasını çözmek için kullanılan yöntem sorun duvardaki açıklıkların yaratılmasıydı. Açıklıklar yapısı kereste, taş ve daha sonra beton ve çelik gibi yatay kirişlerdi. Gotik mimaride, günümüzde kullanılabilecek faydalı yapıcı teknikler sayesinde duvarlarda kullanılan masif duvar miktarı, duvarlarla birleştirilmiş geniş cam alanlarının elde edilmesi için kademeli olarak azalmıştır. Sıcak duvarlar masif cephenin bir türü olarak, doğrudan cephe yüzeyine monte edilmiş bir ısı yalıtım katmanına sahiptir. Yalıtım katmanı dış tarafa uygulanırsa, suya da dayanıklıdır. İç tarafa uygulanan yalıtım katmanı, ısı tasarrufu kalitesi düşerek iç sıcaklığı etkilemeyecek şekilde düşecektir. Soğuk duvar adlanan cephe tipi masif cephenin diğer turudur. Bu tür duvarlar, cephenin dış katmanı ile yalıtım katmanı arasında bir boşluğa sahiptir. Zaman geçtikçe ve inşaat teknolojisinin ilerlemesiyle yeni cephe inşaat yöntemleri ortaya çıkmıştır. En kullanışlı türler iskelet ile yapılan cephelerdir. Teknoloji ilerledikçe cephe iskeletinde kullanılan malzemeler betondan çeliğe gelişmiştir. Günümüzde giydirme cephe ve çift cidarlı cephe iskeletli cephelerde en çok kullanılan tiptir. Cepheler sadece tüm binanın bir öğesi değil aynı zamanda iç mekanı ve binanın çevresini etkileyen bir parçadır. Binanın dış kısmının ana elemanı bir cephedir. Görünüm, aydınlatma, havalandırma, kullanıcıların rahatlığı, bazı bina hizmetleri ve girilen yüklerin binaya taşınabilmesi, cephenin tasarımında göz önünde bulundurması gereken görevlerdir. Cepheler, tasarım, kullanım, yapı ve bina hizmetleri ile doğrudan ilgili olan bir binanın ayrılmaz unsurudur. Sonuç olarak cepheler, binaların performansını belirleyen ve ölçen, özellikle yüksek binaların irtifa, yapı sekli ve görünümü açısından en önemli kısımlarından biridir. Cephelerin yapımında dikkate alınması gereken birçok kriter var. Bunların bazıları aşağıda belirtilmiş gibidir: Termal rahatlık Yangın dayanımı Havalandırma Görsel Konfor Ses yalıtımı Hijyen Gereksinimleri VS. Örneğin yüksek bina da cephesinin yangına karşı performansı yüksek binaların karmaşık yapı sekli, yüksek nüfus yoğunluğu, büyük yangın yükü, farklı ateş yayılım biçimleri, hızlı yangın yayılır, Zor tahliye, yangını söndürme zorluğu ve benzeri nedenlerden dolayı kritiktir. Bu nedenle yangın güvenliği cephe tasarım aşamasında mümkün olduğu kadar doğru ve kapsamlı olmalıdır Yangının binaya yayılmasını ve bina içindeki katlar arasında. Önlemek için tasarlanmalıdır. Veya bildiğimiz üzere, dünyanın birçok meşhur şehirlerinde yüksek binalar şehrin sembolü olarak tanımlanır. Cephede kullanılan malzeme, doku, renk, yapısı, aydınlatma kalitesi ve sayısı kesinlikle hem kullanıcıların hem Topluluktaki insanların güven ve rahatlık duygusunu etkilemektedir. Bu nedenle yüksek binaların cephelerinin tasarımı çok önemli bir faktördür. Ayrıca son zamanlarda İstanbul şehrinde inşa eden yüksek bina fazlası ile artmıştır ve bu binaların cephelerini çeşitli faktörlerden dolayı incelenmesi İstanbul şehrin geleceği için çok önemlidir. Bu tez çalışması 6 bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde; Tezin ana fikrini ve konusunu açıklayan giriş, bu çalışmanın amacı, kapsamı ve tezin yapım yöntemidir. İkinci bölümde; yüksek katlı binanın tarihsel gelişimi ve çeşitli yazarlara göre yüksek binaların genel tanımı yapılmıştır. Ve ayrıca yüksek binaların yapılmasının ana nedenleri belirtilmiştir. Üçüncü bölümde; Yüksek binalarda farklı cephe yapıların ve tipleri hakkında bilgi verilmiştir. Cepheyi tarihsel gelişim açısından kaç kategoriden oluşmaktadır, her kategoride olan farklı ve en kullanılan tipler detaylı şekilde anlatılmış ve kıyaslanmıştır. Dördüncü bölümde; Dış cephe konstrüksiyonunun beklenen prensiplerine bağlı olarak cephe tasarım yöntemleri; ısıl gereksinim, görsel gereksinim, havalandırma gereksinimi ve rüzgar basıncı kontrolü olarak 4 ana faktörde anlatılmaktadır. Akustik ve hijyenik şartların kısa bir açıklaması da verilmiştir. Bu çalışmanın beşinci bölümü, İstanbul'da bulunan 25 yüksek binanın genel tanımını içerir. Yapılış tarihi, yüksekliği, işlevi Vs. Örnekler binanın yüksekliği ve binaların işlevselliği nedeniyle seçilmiştir. Konut ve ofis binalar seçilmiştir. Önceki bölümdeki literatür taramasına göre her gereksinim için, değerlendirme parametreleri belirlenmiş ve bu parametreler için anketler hazırlanmıştır. Doğru ve kapsamlı sonuçlar almak için, anket mimari tasarım, işveren veya cephe danışmanı olan uzmanlar tarafından her bina için en az 3 kişi ile mülakat ederek anketlerde belirlenen sorular, tanımlanmış parametrelere göre tartışılmıştır ve ayrıca her cepheden çekilen resimleri bulundurarak en doğru cevapları elde etmeye çalışılmıştır. Sayısal metoda dayalı ve her yüksek bina için anketlerden gelen cevaplara göre, puanlama ve değerlendirme yapılmıştır. Bu tez de yapılan isli, görsel, havalandırma ve rüzgar basınç kontrolü gereksinmelerin değerlendirmesi ayrı olarak tüm 25 binaya yapılmıştır ve karşılaştırılmıştır. Total karşılaştırma tüm faktörleri göz öne alarak ayrıca yapılmıştır. Ve son olarak gelecekteki çalışmalar için çeşitli öneriler belirtilecektir.