Mimaride renk olgusu-konut cephelerinde renk olgusu

Mimarlık Antik Mısır'dan günümüze gelene kadar toplumların bilim ve sanat anlayışının, sosyal ve kültürel yapısının, ekonomik ve teknolojik olanaklarının taşıyıcısı ve yansıtıcısı olmuştur. Bir yerleşim bölgesinde yer alan yapılar, o yerleşim bölgesinin mimarisinin oluşumunda önemli rol oynar. Yapıların çevreleriyle uyumlu olması, vurgulayıcı ve etkili bir mimari oluşturması için gereklidir. Etkili ve anlamlı bir çevrenin mimari oluşumunda rol oynayan öğelerden biri de yapı cephelerinin rengidir. Bu nedenle yapı dış yüzeylerinde kullanılacak 'renk' ve 'renk düzenleri' seçilirken yapıyı oluşturan elemanların kendi içindeki renk uyumu ve ayrıca yapının içinde bulunduğu çevre dokusuyla uyumu dikkat edilmesi gereken etkenlerdir. İnsanların yapı ve kent ile ilgili çeşitli gereksinmelerinin karşılanması amacıyla düzenlenen iç ve dış mekanlar ve bu mekanlardaki farklı ortamlarda, renk ve malzeme, bu mekanların düzenleyicisi ve ortamların yaratıcısı olan mimarın karşısına kaçınılmaz ve oldukça Önemli bir öğe olarak çıkar. Bu nedenle renk, bilimsel olarak ele alınmalı ve ışık-görsel algılama bütünü içinde incelenmelidir. Renk önce insan gözünün ve ışığın, sonra da çevresel aktörlerin varlığına bağlı, temelde görsel algılama ile ilgili bir kavramdır. Yani renk ışık kaynağından ya da yüzeyden yansıyarak göze gelir ve sonuçta renk algılaması olur. Bu bağlamda renk kavramı; bu tezde her yönüyle ele alınmaya çalışılmıştır. Genelde bilimsel kuramlar, psikolojik ve fizyolojik etkiler, mekan-renk ilişkisi, tarihsel gelişim ve mimari mekanlarda renk kullanımı detaylı olarak incelendikten sonra; bu araştırmalar doğrultusunda renk kullanımı, İzmir ve Kula örneklerinde ele alınmıştır. Bu amaçla, bu çalışma 6 bölüme ayrılmıştır. m Birinci bölümde; problemin tanımı yapılmış, çalışmanın amacı ve yöntemi üzerinde durulmuştur. ikinci bölümde; rengi görebilmemizi sağlayan fizyolojik öğe olarak göz ve fiziksel öğe olarak ışık ve ışık türlerinin renkle etkileşimleri, iki ve üç boyutlu renk sistemleri, farklı yöntemlere bağlı renk sınıflamaları, rengin dokuyla, yüzeyle ve uzaklıkla olan ilişkisi çeşitli kaynaklar yardımıyla anlatılmıştır. Üçüncü bölümde; psikolojik algılama ve buna bağlı olarak rengin algılanması rengin insanlar üzerindeki fiziksel, kimyasal ve psiko-fizyolojik etkileri şekillerle desteklenerek ele alınmıştır. Dördüncü bölümde; çalışmanın başlığını ve temel amacını oluşturan mimaride renk konusu incelenmiştir. Bu inceleme, rengin tarihsel gelişimi ile başlamış, çağlar boyu renk kullanımı hakkında genel bilgiler verilmiş, eski çağlardan günümüze kadar renk kullanımının gelişimi ele alınmıştır. Daha sonra rengin simgeselliği ve işlevselliği ele alınmış, en son olarak da iç ve dış mekanlarda renk kullanımı anlatılmış ve bunlara bağlı olarak da çeşitli mimari yapılarda renk kullanımına yer verilmiştir. Beşinci bölümde; daha önceki bölümlerde anlatılanlar doğrultusunda konut cephelerindeki renk kullanımı geleneksel Türk konutundan başlayıp, apartmanlar toplu konutlar ve tekil konutlarda, Kula ve İzmir örnekleri üzerinde ele alınarak fotoğraflarla da görsel olarak ifade edilmiştir. Altıncı ve son bölümde ise; tez kapsamında incelenen bölümlerin genel bir değerlendirmesi yapılarak, elde edilen sonuçlar belirtilmiştir.