Mimarlık eğitimi ve meslek pratiği ilişkisinde tasarım stüdyoları ve yarışmalar üzerinden başarım tabanlı bir bütünleşik ölçme - değerlendirme modeli

Geleneksel tasarım temin sistemleri, tasarımcıların yapı üretim sürecinin rekabet edebilirliğine çok fazla katkıda bulunmalarına izin vermez. 'Başarım tabanlı tasarım ve inşaat' gibi yeni ve yenilikçi yaklaşımlar ve 'tasarımla rekabet' gibi kavramlar, akademi'deki mimari tasarım stüdyolarında/yarışmalarında ve mesleki uygulamada mimari tasarım yarışmalarında inovatif girişimleri de destekleyen yeni eğitim yaklaşımları ve proje temin sistemleri önererek inşaat sektörünün rekabetçiliğini arttırmanın etkili yollarını bulmaya yardımcı olabilir. Yarışmalar, tüm dünyada yaygın olarak kullanılan mimari tasarım belgelerinin temininde kullanılan temel araç ve yöntemlerden biridir. Kamu ya da özel müşteriler, projeler için bu yöntemi tercih etmenin avantajlarından yararlanabilir; yani, başarıma dayalı yaklaşımla, şeffaflık ve hesap verilebilirlik ihmal edilmez. Öte yandan, tasarım stüdyoları öğrencilerin verilen soruna bir çözüm önermek için becerilerini, deneyimlerini, yaratıcılıklarını ve bilgilerini kullandıkları bir platform olarak kullanılır. Oysa şu anki uygulamada öğrenciler geleneksel yaklaşımda çoğu durumda başarımlarının analitik değerlendirmesini ve detayını göremiyorlar. Başarıma dayalı yaklaşım, her iki akıştaki, yani mesleki uygulama ve eğitimdeki değerlendirme süreçleri için şeffaflık, tutarlılık ve hesap verebilirlik sağlayacaktır. Ancak, bu iki sözde ayrı alanı birleştiren kavramsal ve pratik araçlar, sorunu bütünleşik ve birleşik bir modelde çözmek için mevcut değildir. İlkadım, fakültedeki bölümler için öğrencinin toplam performansını ölçen ve disiplinler arası stüdyolara imkan veren ortamı sağlayan çalışmaları ele almak gerekir. Böylece her iki akımdaki çalışmalar, yani geçmişşte gerçekleştirilen eğitim ve mesleki uygulamalar, mimari tasarımın performansa dayalı değerlendirme süreçlerinin özünde aynı olduğunu ortaya koymaktadır. Devamında örgütsel kalıpları temsil eden, bu süreçte ihtiyaç duyulan ve kritik konular üzerine araştırmada elde edilen bilgileri temsil eden henüz ortaya konmamış kavramsal ve nesnel model gereksinimini ortaya çıkarmıştır. Çalışma, süreçlerin ortak çekirdek bölümleri için birleştirilmiş bir çözüm ve birbiriyle örtüşmeyen bölümler için özelleştirilebilir çözümler önererek her iki akışı kapsayan bütünleşik bir model geliştirmeye odaklanmıştır. Her iki bölüm için şimdiye kadar ayrı ayrı yapılan çalışmalar aşağıda bildirilmiştir ve bu çalışma 'SIMURG_ARCADIA: Mesleki Uygulamada Mimari Tasarım Rekabet Edebilirlik / Şeffaflık / Hesap Verebilirlik ve Sürdürülebilirliği Artırmak İçin Performansa Dayalı Bir İlişkisel Veri Tabanı Modeli' başlıklı pratik bir yazılım modeli geliştirmeyi amaçlamaktadır. 'Tasarımla rekabet' kavramına ağırlık vererek, hem eğitim hem de uygulamada tasarım süreçlerinin değerlendirmesini birleştirmeye çalışan akademik ve mesleki bütünleşik platform bize mevcut durumun iyileştirilmesine çeşitli olanaklar sağlamaktadır. Bu nedenle, akademi'deki mimari tasarım stüdyoları ve uygulamadaki mimari tasarım ofisleri, güven ihtiyacını karşılayarak rekabet avantajı kazanabilir, doğru rekabete dayalı eğitim ve proje tedarik süreçlerinde varlıklarını artırabilir ve tasarımı elde etmenin en etkili yollarından tasarım yarışmalarının gelişmesine katkı sağlayarak çevrenin kendine özgü kimlik kazanması için mevcut durumları iyileştirebilir. Bu çalışmanın bir diğer temel amacı, Türk inşaat endüstrisindeki mimari tasarım ofislerinin küreselleşen dünya çapındaki pazarlarda rekabet gücünü artırmak için hizmetlerini genişletmelerine yardımcı olan kavramsal bir model geliştirmek ve bu kavramsal modeli profesyonel uygulama ve eğitim sürecine uygulamak için kullanılan yazılım modelini geliştirmektir. Mesleki pratikteki güncel yaklaşımları daha uygulanabilir kılmak ve mesleki eğitimi yine mesleki uygulamadan ayrıştırılmasına izin vermeden öğrenimin ve farkındalığın sürdürülebilirlik çerçevesinde kendini etkin gösterebildiği bir karaktere dönüştürebilmek için fakültelerdeki eğitim sisteminden başlamak bir zorunluluktur. Mimari tasarımın hem eğitimini hem de pratiğini analiz ettikten sonra, her iki alanda da rekabetçi yaklaşımların birleştirilebileceği ve bu amaçla geliştirilen pratik araçlar kullanılarak genişletilebileceği açıkça görülmektedir. Tasarım kararlarının müşterinin beklentileri ile uyumluluğu, bu yarışmalarda yer alan taraflar arasında çatışma yaratan temel sorun alanlarından biri olmuştur ve bu alandaki şeffaflık ve hesap verebilirlik sorunlarını çözmek için başarıma dayalı yaklaşım önerilebilir. Belirtilen sorunlar için ele alınabilecek geliştirilebilir birleşik ve bütünleşik modeli içeren bu çalışmayı ayrıca alt proje olarak içeren ana projede tanımlanan yapılı çevrenin başarım değerlendirme sistemi entegrasyonuna odaklanan ikincil bir amacı vardır. Tasarımı ön plana çıkaran stüdyoların ve yarışmaların etkin kullanılması ile başarıma dayalı gelişim ve proje düzeyinde yerleşik çevre varlıklarının değerlendirilmesi için önerilen bu ilişkisel veri tabanı modeli; performans eksiklikleri görülen her bir değeri fark edip onları amacına uygun düzenleyebilmeyi, kapsama dahil olan veya olabilecek her bir kuruluş ve paydaşlar arasındaki ilişkileri araştırabilmek için onları sistematik bir şekilde bir araya getirebilmeyi ve organizasyon etrafındaki tüm bu uzman gruplara çeşitli faydalar sağlanabilmesi için ilave fonksiyonlarla ve yine bilgi tabanından kolaylıkla erişilen raporlarla zenginleştirilmiştir. Sonuç olarak mimarlık/mühendislik fakültelerinin eğitim sistemlerindeki mimari tasarım stüdyoları ve mesleki uygulamadaki mimari tasarım yarışmaları, bu kurumların ve tasarım ofislerinin her iki akıştaki etkilerini artırmalarına yardımcı olabilir.