Uyarlanabilir içerik ve uyarlanabilir gezinme kullanılan hiper ortamların öğrencilerin başarıları doyumları ve bilişsel yüklenmelerine etkisi

Bu çalışmanın amacı, öğrenme ortamının uyarlanabilirliği ile uyarlanabilirliğin düzeylerinin öğrencilerin akademik başarılarına, doyumlarına ve bilişsel yüklenmelerine etkilerini belirlemektir. Araştırmanın deneysel süreci 2011- 2012 döneminde Atılım üniversitesinde öğrenim gören, 1. ve 4. sınıf öğrencilerinden oluşan toplam 120 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. 1. sınıf öğrencileri mühendislik dışındaki öğrencilerden, 4. sınıf öğrencileri mühendislikte okuyan öğrencilerden seçilmiştir. Araştırmada üç farklı ortam geliştirilmiştir. Uyarlanabilir olmayan, uyarlanabilir içerik bulunan ve uyarlanabilir gezinme bulunan ortamlar. Araştırma, tekrarlı ölçümler içeren 3 X2'lik faktöryel desen çerçevesinde planlanıp, gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın iki bağımsız değişkeninden birisi olan uyarlanabilirliğin, içerik uyarlaması, gezinme uyarlaması ve uyarlamanın olmaması durumu olmak üzere üç; ikinci bağımsız değişken olan tekrarlı ölçümlerin ise ön test ve son test olmak üzere iki düzeyi vardır. Uyarlanabilir olmayan, uyarlanabilir içerik bulunan ve uyarlanabilir gezinme bulunan web ortamlarında çalışan öğrencilere ait başarı değişkeninin, ön test ve son test olarak uygulanmasından kaynaklı olarak tek faktör üzerinde tekrarlı ölçümler için ANOVA testi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, öğrenme ortamının uyarlanabilirliği ile uyarlanabilirliğin düzeylerinin, öğrencilerin akademik başarıları üzerine etkisi olduğunu görülmüştür. Uyarlanabilir gezinme bulunan ortamda çalışan öğrencilerin akademik başarılarının, uyarlanabilir gezinme bulunan ve uyarlama bulunmayan ortamda çalışan öğrencilerinkinden daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın bağımlı değişkenlerinden olan bilişsel yükün ölçülmesinde, Paas (1992) tarafından geliştirilen bilişsel yük ölçeği kullanılmıştır. Tek maddeden oluşan ölçek 7, 9 ve 11 dereceli olarak kullanılabilmektedir. Bu araştırmada 9'lu dereceleme kullanılmıştır. Grupların bilişsel yük puanları aritmetik ortalamaları arasında gözlenen farkların anlamlı olup olmadığını ve ortamlarla öğrencilerin ön bilgi düzeylerinin ölçümlere etkilerini belirlemek için, tek faktör üzerinde tekrarlı ölçümler için ANOVA testi uygulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, uyarlanabilir gezinme ve uyarlanabilir içerik bulunan ortamlarda çalışan öğrencilerin bilişsel yüklenme durumlarının, uyarlama bulunmayan ortamda çalışan öğrencilerden daha düşük olduğu tespit edilmiştir. uyarlanabilir gezinme ve uyarlanabilir içerik bulunan ortamlarda çalışan öğrencilerin bilişsek yük puanları arasındaki fark ise anlamlı bulunmamıştır. Doyum ile ilgili ölçekler, deneysel sürecinin sonunda, sadece son test olarak uygulandığından; gruplar arasında farklılık olup olmadığını test etmek için, diğerlerinden farklı olarak tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Gruplara göre farklılaştırılan ölçek, üç farklı ortam için ayrı ayrı hazırlanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, uyarlanabilir gezinme bulunan ortamda yer alan öğrencilerin doyum düzeyleri, uyarlama olmayan ve uyarlanabilir içerik bulunan ortamlarda öğrenim gören öğrencilerden daha yüksek bulunmuştur. Uyarlanabilir gezinme bulunan ortamda çalışan öğrencilerin doyum düzeylerinin diğer ortamlara göre farklılaşması, uyarlamanın düzeylerinin de kendi içerisinde farklılaşabileceğini gösteren önemli bir bulgudur. Bütün ölçeklerin yapı geçerliliğini incelemek amacıyla temel bileşenler analizi tekniğinden yer alanılmış, güvenirliklerini belirlemek için iç tutarlılık katsayıları hesaplanmıştır. Bilgi testi için ayrıca yapılan madde analizi çalışmasında t-testi kullanılmış ve bu testlerin güvenirliği Kuder-Richardson- 21 (KR-21) tekniği ile belirlenmiştir. Araştırmanın tüm denencelerinin sınanmasında. 05 anlamlılık düzeyi esas alınmıştır.