Bina proje örgütlerinin etkililiklerinin değerlendirilmesi için ideal bir ölçüm modeli

Günümüz toplumlarının karşı karşıya kaldıkları bina gereksinmesinin boyutlarının büyüklüğü ve çeşitliliği; bina üretimine ayrılan ülke kaynaklarının kullanımındaki kayıpların fazlalığı; yapılan üretimden ve sonuçlarından memnun kalmayan birey ve grupların varlığı; bina üretimindeki başarısızlığın, üretimin örgütlenmesinden kaynaklandığı konusunu gündeme getirmektedir. İnsanlar gereksinmelerini üretim yoluyla karşılamaktadır lar, üretim ise, toplumun yapı taşlarını oluşturan örgütler eliyle gerçekleştirilmektedir, örgütlerin toplum içerisinde üzerlerine düşen görevleri yerine getirebilmeleri 'etkililikle' çalışmalarına bağlıdır. Bu durum, örgütlerin etkililiklerinin artırılması, kavramlaştırılması ve ölçülmesi ile ilgili çalışmaların büyük bir öneme sahip olmasının da başlıca nedenidir. Bina üretiminin projeler şeklinde ve çok sayıda kişi ve / veya örgütün katılımlarıyla gerçekleştirilebilir bir özellik taşıması, bu öğelerin bir bina projesinin üretilmesi sırasında bir araya gelerek örgütlenmelerini gerekli kılmaktadır. Ancak, bugünkü durumuyla bileşenler arasında yapılan sözleşmelerle ortaya konan bütün, ki çalışmada bina proje çalışma grupları olarak adlandırılmaktadır, bir örgütten çok 'örgütleş me' özelliği taşımaktadır. Günümüzde, toplumsal yaşamdaki değişmeler ve gelişmelerin etkisiyle, bu örgüt leşmelerin bir bölümünün kimlik değiştirdiği, bina üretiminin az da olsa örgütler eliyle gerçekleştirilmeye başlandığı gözlenmektedir. Buna karşılık üretimin büyük bir bölümünün bu gruplar eliyle gerçekleştirilmeye çalışıldığı da bir gerçektir. Bu durum, bina üretimindeki sorunların ortadan kaldırılması için, bu grupların kendiliğinden ya da bilinçli olarak bir örgüte dönüştürülmesinin kaçınılmazlık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Bu gerçekten yola çıkarak çalışma, projeler şeklinde gerçekleştirilen bina üretiminde var olan sorunların bütünseli lik içerisinde ele alınmasına ve örgütsel alandaki gelişmeler doğrultusunda çözümlenmesine yönelmekte; bina üretimini bir bütün olarak gerçekleştiren örgütler ile bu örgütleri oluşturarak üretimin gerçekleşmesine katkıda bulunan bileşenlerin, birbirleriyle çok yakından ilişkili olan etkililiklerinin kav r ami aştın İması ve ölçülmesine yönelik bir modelin geliştirilmesini ve bu yolla var olan grupların bir örgüt kimliğine kavuşturulmasını amaçlamaktadır. Yukarıda genel hatlarıyla ortaya konan çalışma beş bölüm ve eklerden oluşmaktadır. I. Bölüm'de, bina üretimindeki örgütlenme sorununun genel bir çerçevesi çizilmekte, etkililiğin ölçümüyle ilgili varsayımlar ve çalışma amaçları belirlenmektedir. II. Bölüm, bina projelerinin gerçekleştirilmesinde söz konusu olabilecek 'ideal örgütler ve ideal örgüt yapıla rının' ortaya konulduğu ve bu amaçla, bina üretimindeki gelişmeler ile diğer üretim alanlarında var olan örgüt yapılarının gözden geçirildiği bir bölüm özelliğini taşımaktadır. III. Bölüm'de genel olarak örgütlerde etkililiğin kavramlaş- tırı İması ve ölçülmesinde söz konusu yaklaşımlar ve modeller ortaya konulmakta ve tanıtılmakta; bu yaklaşımlardan elde edilen sonuçlara dayanılarak bina projektörgütlerinin etkililiklerinin kavramlaştırı İması ve ölçülmesinde kullanılacak modelin temel öğelerinin, 'bina projektörgütlerinin etkililiğine esas olacak amaçlar ve bu amaçları etkileyen koşulların', belirlenmesine çalışılmaktadır. IV. Bölüm, diğer bölümlerden elde edilen bilgilerin ışığı altında, bina projektörgütlerinin etkililiğinin ölçümünde kullanılabilecek bir ölçüm modelinin ortaya- konulmasına çalışılan bölümdür. V. Bölüm ise, çalışmanın genel bir değerlendirmesini yapmakta ve bu değerlendirmeler doğrultusunda var olan gruplar, bu grupları oluşturan bileşenler ve toplumsal sistem açısından alınması gereken önlemlere ilişkin sonuç ve önerileri içermektedir.